DNAQL Simulator. Presentatie Bachelorproef. Tom Desair. Universiteit Hasselt. Academiejaar

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DNAQL Simulator. Presentatie Bachelorproef. Tom Desair. Universiteit Hasselt. Academiejaar 2010-2011"

Transcriptie

1 DNAQL Simulator Presentatie Bachelorproef Tom Desair Universiteit Hasselt Academiejaar Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

2 Inhoud Inleiding Inhoud 1 Inleiding Inhoud Het onderwerp 2 Databases in DNA De DNA molecule Motivatie 3 Het Sticker Complex Datamodel Sticker Complexen Operaties en DNAQL 4 Implementatie Datastructuren en Algoritmen Demo 5 Vragen Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

3 Inleiding Onderwerp bachelorproef Het onderwerp 1 Het beschrijven van een theoretische data(base) model dat gebruik maakt van DNA Structuur en processen van DNA DNA Computing 2 Het implementeren van een interpreter/simulator van dit model Resultaat: DNAQL Simulator Computermodellen, geen echte DNA moleculen Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

4 Inleiding Onderwerp bachelorproef Het onderwerp 1 Het beschrijven van een theoretische data(base) model dat gebruik maakt van DNA Structuur en processen van DNA DNA Computing 2 Het implementeren van een interpreter/simulator van dit model Resultaat: DNAQL Simulator Computermodellen, geen echte DNA moleculen Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

5 Databases in DNA De DNA molecule Desoxyribonucleïnezuur Een molecule in de kern van elke cel (de chromosomen) Drager van genetische (overerfbare) eigenschappen Bepaalt mee de gehele werking van een organisme Basenparing: A T en C G Figuur: Structuur DNA molecule Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

6 Databases in DNA Motivatie Waarom data opslaan in DNA? DNA is een ideaal medium om data op te slaan Zeer klein (slechts enkele moleculen) Enorm robuust: opwarmen, bevriezen, schokbestendig... Relatief makkelijk aan te maken en in te lezen Met DNA kunnen we ook berekeningen uitvoeren Operaties kunnen op duizenden moleculen in parallel werken Handig voor bulk data processing Er zijn reeds verschillende experimenten gedaan DNA Computing Zelfs modellen die Turing-Compleet zijn Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

7 Databases in DNA Motivatie Waarom data opslaan in DNA? DNA is een ideaal medium om data op te slaan Zeer klein (slechts enkele moleculen) Enorm robuust: opwarmen, bevriezen, schokbestendig... Relatief makkelijk aan te maken en in te lezen Met DNA kunnen we ook berekeningen uitvoeren Operaties kunnen op duizenden moleculen in parallel werken Handig voor bulk data processing Er zijn reeds verschillende experimenten gedaan DNA Computing Zelfs modellen die Turing-Compleet zijn Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

8 Het Sticker Complex Datamodel Sticker Complexen Databases + DNA =? Het sticker complex datamodel Ontwikkeld aan de Universiteit Hasselt Een sticker complex is een zes-tupel (V, E, λ, µ, immob, blocked) Definieert operaties op sticker complexen Union, Difference, Ligate, Hybridize, Split... W V W U U X Y Z Z Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

9 Het Sticker Complex Datamodel Sticker Complexen Sticker complexen DNA complexen Complementaire strengen zijn stickers op de (positieve) strengen. Sticker complex: D A B A B D = CTGAACCCTG A = ACGTGCATCA B = GTTCACCGAA DNA complex: C T G A A C C C T GA CG T GC A T C AGT T C A C CG A A G A C T T GGG A C T GC A CG T AG T C A AGT GGC T T Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

10 Het Sticker Complex Datamodel Sticker Complexen Datarepresentatie: een intuïtief voorbeeld Gebruik van alfabetten voor attributen (Ω), waarden (Λ) en structuur -symbolen (Θ = {# 1, # 2, # 3, # 4, # 5, # 6, # 7, # 8, # 9 }): A B # 2 A # 3 1 # 4 # 2 B # 3 2 # 4 # 2 A # 3 3 # 4 # 2 B # 3 4 # 4 Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

11 Het Sticker Complex Datamodel Operaties en DNAQL Sticker complex operaties en DNAQL DNAQL is een query-taal voor sticker complexen Functionele programmeertaal Gebruikt de operaties van het sticker complex datamodel Verschillende toevoegingen zoals for-lus, if-test, functies... Een voorbeeldprogramma fun main ( e1, e2 ) : = l e t x := e2 in l e t y := e1 in i f empty ( x ) then empty else i f empty ( y ) then empty else difference ( x, y ) Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

12 Implementatie Datastructuren en Algoritmen Implementatie: DNAQL Simulator Tools: C++, de STL library en het Qt framework Datastructuren: De syntaxboom klassen (Flex, Bison) Klassen voor sticker complexen Symbol table, Visualizer, CommandLineParser... Algoritmen: Implementeren van de sticker complex operaties Hybridisatie algoritme niet erg efficiënt Bepalen eindigheid hybridisatie Inlezen en uitschrijven van sticker complex bestanden Bestandsformaat zelf bepaald Het visualiseren van sticker complexen (force directed graph drawing)... Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

13 Implementatie Datastructuren en Algoritmen Implementatie: DNAQL Simulator Tools: C++, de STL library en het Qt framework Datastructuren: De syntaxboom klassen (Flex, Bison) Klassen voor sticker complexen Symbol table, Visualizer, CommandLineParser... Algoritmen: Implementeren van de sticker complex operaties Hybridisatie algoritme niet erg efficiënt Bepalen eindigheid hybridisatie Inlezen en uitschrijven van sticker complex bestanden Bestandsformaat zelf bepaald Het visualiseren van sticker complexen (force directed graph drawing)... Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

14 Demonstratie Implementatie Demo En dan nu een demo... Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

15 Vragen Vragen Zijn er vragen? Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

16 The End Vragen Bedankt Bedankt voor uw aandacht! Tom Desair (Universiteit Hasselt) DNAQL Simulator Academiejaar / 13

DNAQL Simulator. Universiteit Hasselt. Bachelorproef voorgedragen tot het behalen van de graad van bachelor in de informatica/ict/kennistechnologie

DNAQL Simulator. Universiteit Hasselt. Bachelorproef voorgedragen tot het behalen van de graad van bachelor in de informatica/ict/kennistechnologie Universiteit Hasselt Bachelorproef voorgedragen tot het behalen van de graad van bachelor in de informatica/ict/kennistechnologie DNAQL Simulator Aangeboden door: Tom Desair Promotor: Prof. Dr. Jan Van

Nadere informatie

Grootste examentrainer en huiswerkbegeleider van Nederland. Biologie. Trainingsmateriaal. De slimste bijbaan van Nederland! lyceo.

Grootste examentrainer en huiswerkbegeleider van Nederland. Biologie. Trainingsmateriaal. De slimste bijbaan van Nederland! lyceo. Grootste examentrainer en huiswerkbegeleider van Nederland Biologie Trainingsmateriaal De slimste bijbaan van Nederland! lyceo.nl Traininingsmateriaal Biologie Lyceo-trainingsdag 2015 Jij staat op het

Nadere informatie

Voorlopig onderzoeksplan Bachelorscriptie CleanDoc-

Voorlopig onderzoeksplan Bachelorscriptie CleanDoc- Voorlopig onderzoeksplan Bachelorscriptie 2011 -CleanDoc- Wouter Lockefeer 0545228 Probleemstelling Een goede programmeertaal moet niet alleen efficiënte programma's opleveren, maar ook handig zijn in

Nadere informatie

Notulen van dinsdag 14 februari 2006

Notulen van dinsdag 14 februari 2006 Notulen van dinsdag 14 februari 2006 Softwareproject MassAnalyst Aanwezig: Michel, Marilou, Steven, Joris, Roeland, Albert Jan, Marnix, Arne. Afwezig: Taco. De punten komen niet helemaal overeen met de

Nadere informatie

Kennis na het volgen van de training. Na het volgen van deze training bent u in staat:

Kennis na het volgen van de training. Na het volgen van deze training bent u in staat: Training Trainingscode Duur Gepubliceerd Taal Type Leermethode Kosten SF2015V8 4 dagen 02/02/2015 Nederlands & Engels Developer, basis Invidueel & klassikaal Op aanvraag Deze training richt zich op het

Nadere informatie

Tools voor canonieke datamodellering Bert Dingemans

Tools voor canonieke datamodellering Bert Dingemans Tools voor canonieke datamodellering Tools voor canonieke datamodellering Bert Dingemans Abstract Canonieke modellen worden al snel omvangrijk en complex te beheren. Dit whitepaper beschrijft een werkwijze

Nadere informatie

Delft-FEWS NL Gebruikersdag 2016

Delft-FEWS NL Gebruikersdag 2016 Delft-FEWS NL Gebruikersdag 2016 Delft-FEWS Configuratie Review Klaas-Jan van Heeringen / Marc van Dijk Aanleiding De Delft-FEWS software is in hoge mate configureerbaar Geeft de gebruiker grote vrijheid

Nadere informatie

Het maken, plaatsen en beheren van symbolen (blocks) In deze beschrijving zijn de afbeeldingen uit de windows versie van AutoCad 2013

Het maken, plaatsen en beheren van symbolen (blocks) In deze beschrijving zijn de afbeeldingen uit de windows versie van AutoCad 2013 Symbolen in AutoCad Het maken, plaatsen en beheren van symbolen (blocks) In deze beschrijving zijn de afbeeldingen uit de windows versie van AutoCad 2013 Introductie In AutoCad is het mogelijk om veelgebruikte

Nadere informatie

Snel en efficiënt informatie archiveren en delen met anderen

Snel en efficiënt informatie archiveren en delen met anderen Snel en efficiënt informatie archiveren en delen met anderen Wat is DocToKeep? Als gebruiker van de computer krijgt u massa's informatie te verwerken. De informatiestroom aan internetpagina's, e-mails,

Nadere informatie

- 1 - Microbiologie en Biochemie (MIB-10306) Biochemie deel Vrijdag 29 februari 2008, uur

- 1 - Microbiologie en Biochemie (MIB-10306) Biochemie deel Vrijdag 29 februari 2008, uur Microbiologie en Biochemie (MIB-10306) Biochemie deel Vrijdag 29 februari 2008, 9.00-12.00 uur - Begin met het invullen van je naam en registratienummer. - Alle antwoorden moeten op het vragenformulier

Nadere informatie

Data mining Van boodschappenmandjes tot bio-informatica

Data mining Van boodschappenmandjes tot bio-informatica Data mining Van boodschappenmandjes tot bio-informatica Walter Kosters Informatica, Universiteit Leiden donderdag 6 april 2006 http://www.liacs.nl/home/kosters/ 1 Wat is Data mining? Data mining probeert

Nadere informatie

2WO12: Optimalisering in Netwerken

2WO12: Optimalisering in Netwerken 2WO12: Optimalisering in Netwerken Leo van Iersel Technische Universiteit Eindhoven (TUE) en Centrum Wiskunde & Informatica (CWI) 3 en 6 februari 2014 Leo van Iersel (TUE/CWI) 2WO12: Optimalisering in

Nadere informatie

Gimme Five! Op weg naar TYPO3 5.0 'Phoenix'

Gimme Five! Op weg naar TYPO3 5.0 'Phoenix' Gimme Five! Op weg naar TYPO3 5.0 'Phoenix' Waarom TYPO3 5.0? Waarom TYPO3 5.0? Enkele redenen: Waarom TYPO3 5.0? Enkele redenen: Complexiteit De TYPO3 Core architectuur heeft zijn limiet bereikt en is

Nadere informatie

Figuur A.2: Een lineair elastisch object met een snede. Het object is aan de achterkant vastgezet, en wordt zijwaarts uitgerekt.

Figuur A.2: Een lineair elastisch object met een snede. Het object is aan de achterkant vastgezet, en wordt zijwaarts uitgerekt. Samenvatting Wie kent niet het spelletje Flight Simulator? Gewapend met een joystick kunnen we tegenwoordig vanachter het buro een (virtueel) vliegtuig de hele wereld rondsturen. Achter dit ogenschijnlijk

Nadere informatie

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I WOSI Ruud Jungbacker en Michael de Vries - Technisch ontwerp Website Document historie Versie(s) Versie Datum Status Omschrijving / wijzigingen 0.1 20 nov 2008 Concept

Nadere informatie

Naar High Throughput DNA data analyse

Naar High Throughput DNA data analyse Naar High Throughput DNA data analyse Laboratorium automatisering seminar Jan-Peter Nap Hanze University Groningen 8/10/10 1 van 24 gisteren CLC bio, a comprehensive platform for NGS analysis nu: Super-scale

Nadere informatie

Programmeren met databanken volgens het lagenmodel in C#

Programmeren met databanken volgens het lagenmodel in C# Programmeren met databanken volgens het lagenmodel in C# met Visual Studio en MySQL HA-2267-02 Informaticabeheer Bert Cauwenberg en Lieven Pauwels Werkgroep Handel 2016 Guimardstraat 1, 1040 Brussel Guimardstraat

Nadere informatie

ECM Crowd Simulation in Unity

ECM Crowd Simulation in Unity ECM Crowd Simulation in Unity Level 11 Department of Computer Science Universiteit Utrecht CrowdEd Level 11 (Utrecht University) ECM Crowd Simulation in Unity CrowdEd 1 / 23 Inhoud 1 Wie zijn wij? 2 Doelstellingen

Nadere informatie

Eindwerk Bachelor Informatica

Eindwerk Bachelor Informatica Eindwerk Bachelor Informatica Opdracht Opleiding Bachelor of Science in Computer Science van de Faculteit Wetenschappen, Universiteit Antwerpen. Nota s bij de cursus voor academiejaar 2015-2016, VERSIE

Nadere informatie

Afsluitende les. Leerlingenhandleiding. DNA-onderzoek en gentherapie

Afsluitende les. Leerlingenhandleiding. DNA-onderzoek en gentherapie Afsluitende les Leerlingenhandleiding DNA-onderzoek en gentherapie Inleiding In de afsluitende les DNA-onderzoek en gentherapie zul je aan de hand van een aantal vragen een persoonlijke en kritische blik

Nadere informatie

Proteomics. Waarom DNA alleen niet genoeg is

Proteomics. Waarom DNA alleen niet genoeg is Proteomics Waarom DNA alleen niet genoeg is Reinout Raijmakers Netherlands Proteomics Centre Universiteit Utrecht, Biomolecular Mass Spectrometry and Proteomics Group Van DNA naar organisme Eiwitten zijn

Nadere informatie

Overzicht modulefiches opleiding graduaat informatica optie programmeren

Overzicht modulefiches opleiding graduaat informatica optie programmeren Overzicht modulefiches opleiding graduaat informatica optie programmeren Inhoud Analyse TV... 2 Basiskennis TV... 3 Besturingssystemen TV... 4 Communicatie- en organisatietech. TV... 5 Databanken TV...

Nadere informatie

Cover Page. The handle holds various files of this Leiden University dissertation

Cover Page. The handle  holds various files of this Leiden University dissertation Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/28464 holds various files of this Leiden University dissertation Author: Jeroen Bédorf Title: The gravitational billion body problem / Het miljard deeltjes

Nadere informatie

Examen Programmeren 2e Bachelor Elektrotechniek en Computerwetenschappen Faculteit Ingenieurswetenschappen Academiejaar juni, 2010

Examen Programmeren 2e Bachelor Elektrotechniek en Computerwetenschappen Faculteit Ingenieurswetenschappen Academiejaar juni, 2010 Examen Programmeren 2e Bachelor Elektrotechniek en Computerwetenschappen Faculteit Ingenieurswetenschappen Academiejaar 2009-2010 16 juni, 2010 **BELANGRIJK** 1. Lees eerst de volledige opgave (inclusief

Nadere informatie

Thinking of development

Thinking of development Thinking of development Databases Arjan Scherpenisse HKU / Miraclethings Agenda voor vandaag Opdracht tussenstand State diagram / Observer pattern Bret Victor Databases 2/42 Opdracht tussenstand Slides

Nadere informatie

4EE11 Project Programmeren voor W. College 3, 2008 2009, Blok D Tom Verhoeff, Software Engineering & Technology, TU/e

4EE11 Project Programmeren voor W. College 3, 2008 2009, Blok D Tom Verhoeff, Software Engineering & Technology, TU/e 4EE11 Project Programmeren voor W College 3, 2008 2009, Blok D Tom Verhoeff, Software Engineering & Technology, TU/e 1 Onderwerpen Grotere programma s ontwerpen/maken Datastructuren en algoritmes 2 Evolutie,

Nadere informatie

Ontwikkelaars van BIR Open BIM Standaarden en softwareleveranciers

Ontwikkelaars van BIR Open BIM Standaarden en softwareleveranciers Memo AAN Ontwikkelaars van BIR Open BIM Standaarden en softwareleveranciers VAN Bouw Informatie Raad (contactpersoon D. Spekkink, dik.spekkink@bimloket.nl) DATUM 1 januari 2016 ONDERWERP BIR Kaders voor

Nadere informatie

Hetzelfde DNA in elke cel

Hetzelfde DNA in elke cel EIWITSYNTHESE (H18) Hetzelfde DNA in elke cel 2 Structuur en functie van DNA (1) Genen bestaan uit DNA Genen worden gedragen door chromosomen Chromosomen bestaan uit DNAmoleculen samengepakt met eiwitten

Nadere informatie

1 (~20 minuten; 20 punten)

1 (~20 minuten; 20 punten) TENTAMEN Moleculaire Cel Biologie (8A840) Prof. Dr. Ir. L. Brunsveld & Dr. M. Merkx 27-01-2012 14:00 17:00 (totaal 100 punten) 6 opgaven in totaal + 1 bonusvraag! (aangegeven tijd is indicatie) Gebruik

Nadere informatie

Workshop 3x. Normaliseren. Normaliseren. Hiëarchische database ODBMS. Relationele database. Workshop 14 oktober 2010. A. Snippe ICT Lyceum 1

Workshop 3x. Normaliseren. Normaliseren. Hiëarchische database ODBMS. Relationele database. Workshop 14 oktober 2010. A. Snippe ICT Lyceum 1 Workshop 3x Analytisch vermogen Huiswerk Lestijden 10:00 12:30 Pauze 10:15 10:30 Deze les: Hiëarchische database Relationele database ODBMS Normaliseer stappen Hiëarchische database Elk record in een database

Nadere informatie

Cyberpesten: social media platform mining tools

Cyberpesten: social media platform mining tools Cyberpesten: social media platform mining tools ABI team 27: Pascal Pieters, Stephaan Declerck Begeleider: dr. Rik Bos Opdrachtgever: prof. dr. ir. Remko Helms Inhoud Achtergrond Opdracht Projectaanpak

Nadere informatie

Technisch Ontwerp Ontwerp template

Technisch Ontwerp Ontwerp template Auteur Dennis Steenwijk Versie Datum Status 1 Inleiding 2 Versie geschiedenis Versie Datum Status Naam Omschrijving 03-10-08 Dennis Steenwijk versie 2 van 9 Versie geschiedenis 3 Distributie Naam Functie

Nadere informatie

Tips & Tricks: Tip van de maand November 2010. Office Integratie

Tips & Tricks: Tip van de maand November 2010. Office Integratie Tips & Tricks: Tip van de maand November 2010 Door: Martijn Janssen Introductie Office Integratie De Teamcenter MS Office-integratie maakt gebruik van Microsoft Office 2003 of 2007 in een beheerde Teamcenter

Nadere informatie

Assembly en Assemblers. Processoren 5 januari 2015

Assembly en Assemblers. Processoren 5 januari 2015 Assembly en Assemblers Processoren 5 januari 2015 Doel van vandaag Ik heb al losse eindjes over assembly verteld en een voorbeeldprogramma doorlopen. vandaag: algemeen + systematisch overzicht Programmeertalen

Nadere informatie

Design Automation & Rules Based Design

Design Automation & Rules Based Design Design Automation & Rules Based Design Peter Van Avondt Senior Consultant MFG ProDesk NV Agenda Conditional Feature Suppression Introductie ilogic Voorbeelden: Voorbeeld 1 Part Design Voorbeeld 2 Afmetingen

Nadere informatie

Historische informatie in een Spatial Dynamisch Data Warehouse. Wil de Jong Enterprise Architect

Historische informatie in een Spatial Dynamisch Data Warehouse. Wil de Jong Enterprise Architect Historische informatie in een Spatial Dynamisch Data Warehouse Wil de Jong Enterprise Architect Spatial Eye Synergiedag 2 februari 2012 Aanleiding Business Intelligence project De oplossing en aanpak BI-Visie

Nadere informatie

Informatica. Deel II: les 1. Java versus Python. Jan Lemeire Informatica deel II februari mei 2014. Parallel Systems: Introduction

Informatica. Deel II: les 1. Java versus Python. Jan Lemeire Informatica deel II februari mei 2014. Parallel Systems: Introduction Informatica Deel II: les 1 Java versus Python Jan Lemeire Informatica deel II februari mei 2014 Parallel Systems: Introduction Arabidopsis (zandraket) Arabidopsis (zandraket) MMIQQA Multimodal Microscopic

Nadere informatie

Stap 1 Eenvoudig tekenprogramma maken In eerste instantie alleen 'freehand' curves Demo in de les

Stap 1 Eenvoudig tekenprogramma maken In eerste instantie alleen 'freehand' curves Demo in de les Tekenen in Java Doel Stap 1 Eenvoudig tekenprogramma maken In eerste instantie alleen 'freehand' curves Demo in de les Stap 2 Tekening opslaan op file en weer teruglezen Demo in de les Stap 3 Rechthoeken,

Nadere informatie

Logisch en Functioneel Programmeren voor Wiskunde D

Logisch en Functioneel Programmeren voor Wiskunde D Logisch en Functioneel Programmeren voor Wiskunde D Wouter Swierstra Doaitse Swierstra Jurriën Stutterheim Technical Report UU-CS-2011-033 Sept 2011 Department of Information and Computing Sciences Utrecht

Nadere informatie

Informatievaardigheden Introductie EndNote

Informatievaardigheden Introductie EndNote Informatievaardigheden Introductie EndNote TU Delft Library Delft University of Technology Challenge the future TU Delft Library HowInformatievaardigheden to find and use scientific / EndNote information

Nadere informatie

Maatsoftware voor de bouw Case study : Toepassing Berekenen Dakbelastingen. Danny Cools

Maatsoftware voor de bouw Case study : Toepassing Berekenen Dakbelastingen. Danny Cools Maatsoftware voor de bouw Case study : Toepassing Berekenen Dakbelastingen Danny Cools Inhoud Project context 3 partijen Software toelichting Open Source componenten Software demonstratie Sinds Oktober

Nadere informatie

Erfelijkheid van de ziekte van Huntington

Erfelijkheid van de ziekte van Huntington Erfelijkheid van de ziekte van Huntington In de kern van iedere cel van het menselijk lichaam is uniek erfelijk materiaal opgeslagen. Dit erfelijk materiaal wordt ook wel DNA (Desoxyribonucleïnezuur) genoemd.

Nadere informatie

TRAINERSSITE.NL VOETBALCLUB2000.NL HANDLEIDING TRAININGEN

TRAINERSSITE.NL VOETBALCLUB2000.NL HANDLEIDING TRAININGEN TRAINERSSITE.NL VOETBALCLUB2000.NL HANDLEIDING TRAININGEN Versie Het maken en wijzigen van trainingen Laatste update: 28 december 2012 Welkom Via onze website kunt u zeer eenvoudig oefenvormen en trainingen

Nadere informatie

Wat zijn polyq ziektes?

Wat zijn polyq ziektes? Wetenschappelijk nieuws over de Ziekte van Huntington. In eenvoudige taal. Geschreven door wetenschappers. Voor de hele ZvH gemeenschap. Zijn er genetische verbanden tussen neurodegeneratieve ziektes?

Nadere informatie

Stacks and queues. Hoofdstuk 6

Stacks and queues. Hoofdstuk 6 Hoofdstuk 6 Stacks and queues I N T R O D U C T I E In dit hoofdstuk worden drie datastructuren stack, queue en deque behandeld. Om deze datastructuren te implementeren, worden onder andere arrays en linked

Nadere informatie

Module 1 Programmeren

Module 1 Programmeren Module 1 Programmeren Programmeertalen 13 1.1 Inleiding 13 1.2 Programmeertalen in historisch perspectief 13 1.2.1 Machinecode 13 1.2.2 Assembleertalen (assembly) 14 1.2.3 Hogere programmeertalen 15 1.2.4

Nadere informatie

Algoritme noteren? Algoritmen voor de computer worden vastgelegd met behulp van een programmeertaal.

Algoritme noteren? Algoritmen voor de computer worden vastgelegd met behulp van een programmeertaal. Programmeertalen Algoritme noteren? Algoritmen voor de computer worden vastgelegd met behulp van een programmeertaal. Taal // machine De geschiedenis van de programmeertalen loopt parallel met de geschiedenis

Nadere informatie

Infosessie Bachelorproef. 18 mei 2016 Luc De Raedt en Dirk Nuyens

Infosessie Bachelorproef. 18 mei 2016 Luc De Raedt en Dirk Nuyens Infosessie Bachelorproef 18 mei 2016 Luc De Raedt en Dirk Nuyens Achtergrond keuze voor Bachelorproef Probleemoplossen en Ontwerpen Wetenschappelijke Vorming Jaarvakken -- 9 STP. Dus veel werk -- 9 x 25

Nadere informatie

4orange Connect. 4orange, 2015. Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl

4orange Connect. 4orange, 2015. Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl 4orange Connect 4orange, 2015 Hogehilweg 24 1101 CD Amsterdam Zuidoost www.4orange.nl 2 Inhoud Inhoud... 2 1. Achtergrond... 3 2) Browsen... 4 3) Scheduler... 4 4) Frequenties en kruistabellen... 4 5)

Nadere informatie

Figuur 1. Representatie van de dubbele helix en de structuren van de verschillende basen.

Figuur 1. Representatie van de dubbele helix en de structuren van de verschillende basen. Het DNA molecuul is verantwoordelijk voor het opslaan van de genetische informatie die gebruikt wordt voor de ontwikkeling en het functioneren van levende organismen. Aangezien het de instructies voor

Nadere informatie

Functieomschrijving: hoofd systeemanalist/programmeur

Functieomschrijving: hoofd systeemanalist/programmeur 1. Graad/ Functietitel Functieomschrijving: hoofd systeemanalist/programmeur Hoofd systeemanalist/programmeur 2. Doel van de functie De functie van systeemanalist/programmeur voorziet aspecten van projectleiding

Nadere informatie

High Performance Computing

High Performance Computing High Performance Computing Kristian Rietveld (krietvel@liacs.nl, kamer 138) Groep Computer Systems High-Performance Computing Optimizing compilers (generieke codes, maar ook specifieke rekenkernels). Parallel

Nadere informatie

Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit.

Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit. Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit. Algemeen Met de Kyocera Scannen naar AFAS Profit beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar AFAS Profit. Met deze oplossing

Nadere informatie

High Performance Computing

High Performance Computing High Performance Computing Kristian Rietveld (krietvel@liacs.nl, kamer 138) Groep Computer Systems - Embedded systems - Specifieke software mappen op specfieke hardware. - Hardware synthesis. - Real-time

Nadere informatie

Daarnaast pak ik features graag van begin tot eind aan, het geeft mij een veel voldoening deze tot een goed resultaat te brengen!

Daarnaast pak ik features graag van begin tot eind aan, het geeft mij een veel voldoening deze tot een goed resultaat te brengen! Contact the Agency Laurens Simonse 06 22801031 laurens@rockstars.nl Bart Nijskens 06 52302211 bart@rockstars.nl Roepnaam: Kenneth Regio: Zuid-Holland Geboortedatum: 30-06-1991 Nationaliteit: Nederlandse

Nadere informatie

Magnutude 2012 Efficient BI. 18 september Joost de Ruyter van Steveninck

Magnutude 2012 Efficient BI. 18 september Joost de Ruyter van Steveninck Magnutude 2012 Efficient BI 18 september Joost de Ruyter van Steveninck 2 Inhoud Is BI nog niet efficiënt? Trends in BI Efficient BI: de trends in praktijk 3 Feedback van de gebruiker Informatie behoefte

Nadere informatie

Asset Lifecycle Informatie Management. Visie op Asset management

Asset Lifecycle Informatie Management. Visie op Asset management Asset Lifecycle Informatie Management Visie op Asset management Even voorstellen Jan Roodzand Roodzand Advice Management Consultant / Programma manager >30 jaar ervaring in CAD/GIS gerelateerde (integrale)

Nadere informatie

Automatisering van NGS processen Ewart de Bruijn. Hubrecht Institute

Automatisering van NGS processen Ewart de Bruijn. Hubrecht Institute Automatisering van NGS processen Ewart de Bruijn Hubrecht Institute Wie zijn we De Cuppen groep op het Hubrecht Instituut De Cuppen groep houdt zich bezig met het ontdekken en in kaart brengen van de variaties

Nadere informatie

Agenda. 1. Introductie. 2. INSPIRE 3. TJS in meer detail 4. Implementatie TJS 5. Conclusies. Table Joining Service. Belofte voor de toekomst?

Agenda. 1. Introductie. 2. INSPIRE 3. TJS in meer detail 4. Implementatie TJS 5. Conclusies. Table Joining Service. Belofte voor de toekomst? Table Joining Service Belofte voor de toekomst? Pieter Bresters CBS, Michel Grothe, Thijs Brentjens, Geonovum Open Geodag 6 juni 2013 Agenda 1. Introductie 2. INSPIRE 3. TJS in meer detail 4. Implementatie

Nadere informatie

Samenvatting. Figuur 1. Algemene structuur van een nucleotide (links) en de structuren van de verschillende basen (rechts).

Samenvatting. Figuur 1. Algemene structuur van een nucleotide (links) en de structuren van de verschillende basen (rechts). DA is het molecuul dat in levende organismen alle genetische informatie bevat. et komt doorgaans voor als een dimeer van twee complementaire nucleotide-polymeren, waarbij de individuele nucleotiden in

Nadere informatie

Welkom! Luc Cusiel Consultancy Team Leader

Welkom! Luc Cusiel Consultancy Team Leader Welkom! Luc Cusiel Consultancy Team Leader 1 Agenda Aexis Organisatie Klanten Case : Albron Vragen & Antwoorden 2 Agenda Aexis Organisatie Klanten Case : Albron Vragen & Antwoorden 3 4 Aexis groep: Visie

Nadere informatie

Sturen met inzicht op basis van managementinformatie. InfoTopics. Agenda. Conferentie bedrijfsvoering VOSABB

Sturen met inzicht op basis van managementinformatie. InfoTopics. Agenda. Conferentie bedrijfsvoering VOSABB Sturen met inzicht op basis van managementinformatie Conferentie bedrijfsvoering VOSABB Eemnes 16 april 2008 InfoTopics Jong bedrijf met veel ervaring Focus op onderwijs Focus op managementinformatievoorziening

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting De DNA dubble helix gestresst door kracht DNA speelt zonder enige twijfel een centrale rol in het leven: het bevat de genetische code voor al het leven om ons heen. Elk DNA heeft exact dezelfde chemische

Nadere informatie

Informatica aan de Universiteit Antwerpen

Informatica aan de Universiteit Antwerpen Informatica aan de Universiteit Antwerpen Academische Bachelor en Master Waarom Informatica? Informatica heeft een enorme impact Informatica is een boeiende wetenschap Brede keuze uit tewerkstellingsmogelijkheden:

Nadere informatie

HUB. non lineair ---

HUB. non lineair --- HUB non lineair 1 juli 2016 2 INLEIDING Digitale workflow De OLON MediaHub non lineair (verder te noemen de MediaHub) is een backend systeem dat de oplossing biedt voor de meest complexe vraagstukken op

Nadere informatie

COSTA. OpenDA/COSTA voor operationele modellen en kalibratie rivier toepassingen. Nils van Velzen. Simona gebruikersdag Oktober 2009. www.costapse.

COSTA. OpenDA/COSTA voor operationele modellen en kalibratie rivier toepassingen. Nils van Velzen. Simona gebruikersdag Oktober 2009. www.costapse. www.costapse.org OpenDA/COSTA voor operationele modellen en kalibratie rivier toepassingen Nils van Velzen Simona gebruikersdag Oktober 2009 www.costapse.org Overzicht Data assimilatie en model kalibratie

Nadere informatie

MARC21 en RDA in het GGC

MARC21 en RDA in het GGC Groningen Utrecht Maastricht Den Haag Leidschendam mei - juli 2012 MARC21 en RDA in het GGC Daniel van Spanje OCLC Leiden Vooraf: de grote verandering Catalogiseren wordt metadata management http://www.rug.nl/cit/organisatie/pictogram/archief/2000-7-3/leidseboekjes.htm

Nadere informatie

STEMPEL DE WEG VAN GEN NAAR EIWIT

STEMPEL DE WEG VAN GEN NAAR EIWIT A LIFE TYPEFACE STEMPEL DE WEG VAN GEN NAAR EIWIT De eiwitsynthese is één van de belangrijkste processen die zich in de cel afspelen. Eiwitten staan aan de basis van het functioneren van de cel. Wat een

Nadere informatie

Whitepaper. Een temporele SQL Server database Ronald Bosma

Whitepaper. Een temporele SQL Server database Ronald Bosma Whitepaper Een temporele SQL Server database Ronald Bosma Hoofdkantoor Kruisboog 42 3905 TG Veenendaal Tel. +31(0)318-55 20 20 Fax +31(0)318-55 23 55 Kenniscentrum De Smalle Zijde 39 3903 LM Veenendaal

Nadere informatie

Leaflet Web Maps with qgis2leaf

Leaflet Web Maps with qgis2leaf Leaflet Web Maps with qgis2leaf QGIS Tutorials and Tips Author Ujaval Gandhi http://google.com/+ujavalgandhi Translations by Dick Groskamp This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0

Nadere informatie

Doel ITANNEX: Verbeteren van de kwaliteit van de bebouwde omgeving en van het proces waarmee het ontworpen, gerealiseerd en beheerd wordt

Doel ITANNEX: Verbeteren van de kwaliteit van de bebouwde omgeving en van het proces waarmee het ontworpen, gerealiseerd en beheerd wordt Doel ITANNEX: Verbeteren van de kwaliteit van de bebouwde omgeving en van het proces waarmee het ontworpen, gerealiseerd en beheerd wordt Aannemers Architectenbureaus Ingenieurs- en Adviesbureaus Installateurs

Nadere informatie

SQL SERVER 2008. Werking van Database Snapshots

SQL SERVER 2008. Werking van Database Snapshots KATHOLIEKE HOGESCHOOL KEMPEN GEEL SQL SERVER 2008 Werking van Database Snapshots ELINE STEYVERS BRAM DE SMEDT JOEY LEMMENS WOORD VOORAF Werking van Database Shapshots is bedoeld om mensen wegwijs te maken

Nadere informatie

Wijzigingen Universe OSIRIS Manager versie 6.14.1/02 augustus 2014

Wijzigingen Universe OSIRIS Manager versie 6.14.1/02 augustus 2014 Inhoud Inleiding...2 Toelichting extra functionaliteit in release 6.14.1/02...2 Bepalen toetsdatum...2 Wens uitbereiding OSMAN universe met historie geldend resultaat...2 Wens 1: Een class met de historische

Nadere informatie

2.8 Tabellen importeren of koppelen

2.8 Tabellen importeren of koppelen 2.8 Tabellen importeren of koppelen In Acces kan u gebruik maken van tabellen uit een andere applicaties zoals Excel. U kunt kiezen tussen het koppelen van de tabellen, voor als u deze nog in de oorspronkelijke

Nadere informatie

Algoritme noteren? Algoritmen voor de computer worden vastgelegd met behulp van een programmeertaal.

Algoritme noteren? Algoritmen voor de computer worden vastgelegd met behulp van een programmeertaal. Programmeertalen Algoritme noteren? Algoritmen voor de computer worden vastgelegd met behulp van een programmeertaal. Taal // machine De geschiedenis van de programmeertalen loopt parallel met de geschiedenis

Nadere informatie

Requirements Analyse en Ontwerp

Requirements Analyse en Ontwerp Delft University of Technology Context Project - Programming Life Requirements Analyse en Ontwerp Groep B Auteurs: Maniek Santhokhi Bas Metman Ferdy Moon Soo Beekmans Bastiaan Grisèl Freek van Tienen 13

Nadere informatie

Exam Scheduler. Optimaliseer de examenervaring van uw studenten

Exam Scheduler. Optimaliseer de examenervaring van uw studenten Exam Scheduler Optimaliseer de examenervaring van uw studenten Optimaliseer de examenervaring van uw studenten met de software Exam Scheduler van Scientia. Examenplanning in het hoger en voortgezet onderwijs

Nadere informatie

Concept cartoons zijn meerkeuzevragen in de vorm van een dialoog met plaatje. Dat ziet er bijvoorbeeld zo uit:

Concept cartoons zijn meerkeuzevragen in de vorm van een dialoog met plaatje. Dat ziet er bijvoorbeeld zo uit: Concept cartoons Concept cartoons zijn meerkeuzevragen in de vorm van een dialoog met plaatje. Dat ziet er bijvoorbeeld zo uit: Over de dialoog De uitspraken die de figuren doen, zijn gebaseerd op wetenschappelijk

Nadere informatie

Zelftest Inleiding Programmeren

Zelftest Inleiding Programmeren Zelftest Inleiding Programmeren Document: n0824test.fm 22/01/2013 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INLEIDING BIJ DE ZELFTEST INLEIDING PROGRAMMEREN Deze

Nadere informatie

Dataconversie met Oracle Spatial

Dataconversie met Oracle Spatial Realworld klantendag 19 september 2013 Voorstellen 1 2 Computer Science & Engineering (TU/e) 3 Realworld Systems 4 Datamigraties Alliander Stedin Agenda 1 Architectuur Inleiding Ontwerp migratie 2 Rapportage

Nadere informatie

Update-procedure Integraal Beheer van Vastgoed

Update-procedure Integraal Beheer van Vastgoed Update-procedure Integraal Beheer van Vastgoed 1 /13 Voor de update kan gebruik gemaakt worden van een wizard, die de installatie zal begeleiden. Zorg ervoor dat er op het moment van het uitvoeren van

Nadere informatie

biologie pilot vwo 2015-I

biologie pilot vwo 2015-I Gehackte bacterie spoort bedorven vlees op Een team van studenten bio-engineering en biomedische technologie van de Rijksuniversiteit Groningen won in 2012 een internationale biotechnologiewedstrijd. De

Nadere informatie

Molapse: Poor man s MOLAP

Molapse: Poor man s MOLAP Molapse: Poor man s MOLAP Freark van der Berg, (s0139971) f.i.vanderberg@student.utwente.nl Robert Dahmen, (s0113093) r.j.dahmen@student.utwente.nl Harold Bruintjes, (s0141844) h.y.bruintjes@student.utwente.nl

Nadere informatie

Software-Ontwikkeling I Academiejaar 2006-2007

Software-Ontwikkeling I Academiejaar 2006-2007 Software-Ontwikkeling I Academiejaar 2006-2007 Project: Bibliotheekbeheer 1 1. Digitale bibliotheek a. Inleiding Bibliotheken houden onder meer hun collecties van uitleenbare artikels bij in digitaal formaat.

Nadere informatie

PLANETS - Testbed. duizend jaar geschiedenis ligt op honderd kilometer plank van het de geschiedenis dijt uit, jaarlijks met kilometers

PLANETS - Testbed. duizend jaar geschiedenis ligt op honderd kilometer plank van het de geschiedenis dijt uit, jaarlijks met kilometers duizend jaar geschiedenis ligt op honderd kilometer plank van het de geschiedenis dijt uit, jaarlijks met kilometers PLANETS - Testbed Petra Helwig Senior adviseur Digitale Duurzaamheid Stel je voor Je

Nadere informatie

Import N@Tschool! via NatSync. Presentatie René Merx School voor de Toekomst

Import N@Tschool! via NatSync. Presentatie René Merx School voor de Toekomst Import N@Tschool! via NatSync Presentatie René Merx School voor de Toekomst Samenvatting N@TSchool accounts, groepen en memberships IMS Global N@TConnect NatSync Configuratiebestand Verdere ontwikkelingen

Nadere informatie

Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate. Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans

Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate. Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans Abstract Modelleren op basis van de open standard ArchiMate is een goed uitgangspunt voor

Nadere informatie

Samen werken aan de mooiste database

Samen werken aan de mooiste database Samen werken aan de mooiste database Inleiding Het is erg vervelend wanneer in een zakelijke brief uw naam verkeerd gespeld wordt, of als u op de werkvloer steeds post ontvangt op naam van uw voorganger.

Nadere informatie

Uitleg algemene structuur WTell

Uitleg algemene structuur WTell Uitleg algemene structuur WTell Brondocument C:\WebServer\Handleiding\WTellAlgemeen\WTellStructuurGlobaal.odt Versiebeheer Versie Datum Uitleg 1.0v 21-09-11 1e versie met uitleg globale structuur WTell

Nadere informatie

Open Specificaties Formaat

Open Specificaties Formaat Open Specificaties Formaat 11-11-2015 Erik Pijnenburg directeur @kubusbv Open Specificaties Formaat Voorstellen BIM voor fabrikanten OPEN standaarden Open Specificaties Formaat Korte demonstratie Vragen

Nadere informatie

Wat is het, hoe werkt het in theorie en in de praktijk?

Wat is het, hoe werkt het in theorie en in de praktijk? Wat is het, hoe werkt het in theorie en in de praktijk? Affiliateblogger.nl Datafeedr: wat is het? Startende publishers schieten de mooiste affiliate webshops uit de grond. Dit bouwen ze vaak niet zelf,

Nadere informatie

APPENDIX 3. Visueel voetmodel ter simulatie van voetkinematica aan de hand van planetaire drukdata (Friso Hagman)

APPENDIX 3. Visueel voetmodel ter simulatie van voetkinematica aan de hand van planetaire drukdata (Friso Hagman) APPENDIX 3. Visueel voetmodel ter simulatie van voetkinematica aan de hand van planetaire drukdata (Friso Hagman) 1. Introductie De doelstelling van het SIMKINPRES-project is het ontwikkelen van een klinisch

Nadere informatie

GENEXPRESSIE VERVOLGOPDRACHT

GENEXPRESSIE VERVOLGOPDRACHT GENEXPRESSIE VERVOLGOPDRACHT Alle organismen op aarde zijn opgebouwd uit cellen. Ook jouw eigen lichaam bestaat uit cellen. Die cellen zien er niet allemaal hetzelfde uit. Zo is een huidcel heel compact,

Nadere informatie

Universiteit Leiden Opleiding Informatica

Universiteit Leiden Opleiding Informatica Internal Report 2010-12 Augustus 2010 Universiteit Leiden Opleiding Informatica SignalBrowser Derk Mus BACHELOR THESIS Leiden Institute of Advanced Computer Science (LIACS) Leiden University Niels Bohrweg

Nadere informatie

Examenprogramma informatica havo/vwo

Examenprogramma informatica havo/vwo Examenprogramma informatica havo/vwo Het eindexamen Het eindexamen bestaat uit het schoolexamen. Het schoolexamen Het schoolexamen heeft betrekking op: het gehele domein A in combinatie met: de domeinen

Nadere informatie

28 Testkruising testkruising = een kruising om te achterhalen of een organisme homozygoot of heterozygoot is. Voorbeeld van een testkruising om te bepalen of een organisme homozygoot of heterozygoot is

Nadere informatie

Abstraheren van modellen

Abstraheren van modellen Abstraheren van modellen Geert Delanote 7 maart 2005 Geert.Delanote@cs.kuleuven.ac.be Software Development Methodology 1 Inhoudstafel Motivatie Denkpistes Software Development Methodology 2 Motivatie Verslag

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe.

Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe. Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe. Algemeen Met de KYOCERA scannen naar Exact Globe beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar Exact Globe. Met deze oplossing

Nadere informatie

Katholieke Hogeschool Kempen

Katholieke Hogeschool Kempen Katholieke Hogeschool Kempen Campus Geel Departement Handelswetenschappen en Bedrijfskunde 2de jaar Toegepaste Informatica Examenrooster Eisenanalyserapport Teamnr: 63 Luca Andronico (2Ti6 631) Jorge Schrauwen

Nadere informatie

APEX en JasperReports

APEX en JasperReports APEX en JasperReports een Dream Team! Spreker(s) : Datum : E-mail : Vincent Deelen 28 mei 2013 vincent.deelen@transfer-solutions.com WWW.TRANSFER-SOLUTIONS.COM Outline APEX en rapporten Oracle BI publisher

Nadere informatie