nog meer presteren onafhankelijk universiteitsblad Rekening houden met onzekerheid Buigen of barsten New High Tech Facility Honours studenten

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "nog meer presteren onafhankelijk universiteitsblad Rekening houden met onzekerheid Buigen of barsten New High Tech Facility Honours studenten"

Transcriptie

1 NR.11 9 februari 2015 onafhankelijk universiteitsblad Han Meyer Rekening houden met onzekerheid Stalen bruggen Buigen of barsten Applied Sciences New High Tech Facility Honours studenten nog meer presteren english pages see page 26

2 2 Delta TU Delft Delta nr februari 2015 De TU biedt sinds een aantal jaren een honours programma voor master- en bachelorstudenten die gemiddeld minimaal een 7,5 hebben. Zij volgen een speciaal studieprogramma, naast hun reguliere studie. We interviewden zes van deze studenten. De ladder staat symbool voor moving up in the world én het feit dat Leona deze rennend opgaat verwijst natuurlijk naar het indrukwekkende tempo waarmee dit plaatsvindt. (Fotograaf Marcel Krijger) REAGEER! colofon Delta is het informatie- en opinieblad van de TU Delft, verzorgd door een journalistiek onafhankelijke redactie Redactie Frank Nuijens (hoofdredacteur) Katja Wijnands Dorine van Gorp Saskia Bonger Tomas van Dijk Connie van Uffelen Jos Wassink Medewerkers aan dit nummer Jorinde Benner, Quin Genee, Anne Blair Gould, Auke Herrema, Job Hogewoning, Folkert van der Meulen Bosma, Heather Montague, Joost Panhuysen, Damini Purkayastha, Molly Quell, Jimmy Tigges, Ellen Touw Foto s Sam Rentmeester, Marcel Krijger Bladconcept en vormgeving Maters & Hermsen, Leiden Lay-Out Liesbeth van Dam Redactie-adres Universiteitsbibliotheek, Prometheusplein 1, 2628 ZC Delft, , Advertenties H&J Uitgevers, , Druk Mediacenter Rotterdam Oplage Jaargang 47 ISSN Meld je aan voor de wekelijkse nieuwsbrief op de website. Meer informatie op: cover superstudenten Zeer goed presterende TU-studenten kunnen kiezen voor het Honours Programme Delft. In dit aanvullende studieprogramma volgen ze extra vakken en doen ze zelf een onderzoek of project. Ik kon er best wat bij hebben. interview han meyer Voor hoogleraar stedenbouwkundig ontwerpen Han Meyer is de bedrijvige delta tussen Rotterdam en Antwerpen een soort laboratorium. Hij leidt een onderzoeksproject dat een nieuwe manier van plannen en ontwerpen verkent.

3 Delta TU Delft 3 18 reportage stalen bruggen 26 english pages high tech facility Delta 12 verschijnt op maandag 23 februari Extra katern: Carrièrekrant Talloze metalen bruggen in Nederland kunnen de toegenomen stroom vrachtwagens niet meer aan en moeten in sneltreinvaart verstevigd worden. Dr. Henk Kolstein onderzoekt hoe. In 2016, a part of the Faculty of Applied Sciences moves to a new building. Insiders say it s likely to be one of the field s most hightech research facilities in the Netherlands. VERDER Column nieuws master sport lifestyle desgevraagd Survival Guide

4 4 Delta TU Delft columnellentouwsuikeroompje Nu ook de Eerste Kamer heeft ingestemd met de invoering van het sociaal leenstelsel, zal in toenemende mate een beroep gedaan worden op de creativiteit en de inventiviteit van de student van morgen. Wie geen (extra) studieschuld van vijfduizend tot achttienduizend euro wil, zal op zoek moeten gaan naar alternatieve bronnen van inkomsten. Een eigen bedrijf starten, bijklussen als freelance rattenvanger, een parkje white widow op je vliering kweken. En hopen dat het bedrijfsleven, zeker in de bèta-sector, via studiebeurzen wil investeren in de werknemer van de toekomst. Chipmachinefabrikant ASML heeft in elk geval al aangekondigd 25 scholarships beschikbaar te stellen voor Nederlandse studenten. In de Verenigde Staten, waar zeventig procent van de studenten een studieschuld heeft van 28 duizend dollar of meer, is sponsoring via bedrijven en andere geldbronnen vrij gebruikelijk. Bedrijven zien het als een langetermijninvestering: door studenten financieel bij te staan, vergroten zij de vijver waaruit zij op termijn goede werknemers kunnen vissen. Zo sponsort Starbucks haar (veelal parttime) werknemers met korting op collegegeld als zij studeren op zogenaamde partnercolleges. Ook privépersonen werpen zich op als redders in nood voor de armlastige student. En hoever men daarbij bereid is te gaan werd vorige maand onthuld op de website van The Atlantic, een Amerikaans literair-cultureel tijdschrift. In een artikel met de veelzeggende titel Where the Sugar Babies Are werd de schijnwerper gericht op een groeiende groep gefortuneerde (meest oudere) heren die de schuldenlast van bepaalde studenten wil helpen verminderen, op eenop-een-basis en uiteraard tegen een bepaalde tegenprestatie: de zogenaamde sugar daddies. Wie op zoek is naar een sugar daddy kan bijvoorbeeld terecht bij Seeking Arrangement, een organisatie met vestigingen in onder meer Las Vegas, Oekraïne en Singapore. Je kunt je aanmelden op de website van Seeking Arrangement als sugar daddy/sugar momma (verwent sugar babies in ruil voor gezelschap) of sugar baby (biedt sugar daddies gezelschap in ruil voor verwennerij). De site bemiddelt bij wederzijds voordelige relaties : aandacht in ruil voor de fijnere dingen in het leven -etentjes in dure restaurants, extravagante vakanties of maandelijkse vergoedingen. Voor de sugar daddies (de suikertantes blijken ver in de minderheid) is financiële draagkracht dan ook een belangrijk selectiecriterium. Mannen met een jaarinkomen vanaf vijf miljoen dollar krijgen de meeste hits op de website. Wat de sugar babies betreft: selectie vindt vooral plaats op looks, waarbij met name de studentes (sorry jongens!) goed scoren. In 2013 adverteerde Seeking Arrangement vol trots dat ongeveer 44 procent van de 2,6 miljoen(!) vrouwen in hun databestand ingeschreven staan aan een college of universiteit. Dit is een trend die op de website gretig wordt aangemoedigd als je je als vrouw inschrijft met een account dat eindigt op.edu ontvang je een gratis premium-lidmaatschap (iets wat mannelijke kandidaten zo n slordige $1200 voor moeten neertellen). Of het in Nederland ooit zo ver zal komen? De tijd zal het leren. Maar over marktwerking gesproken: Seeking Arrangement heeft sinds kort ook een Nederlandstalige pagina: Happy hunting girls! Ellen Touw is beleidsadviseur internationalisering en secretaris van de toetsingscommissie joint education. 1 Bruhn gaat zorgen dat de Delftse warmteput er komt. ja 2 Geothermie wordt de belangrijkste warmtebron voor de campus. ja 3 De professor trekt investeerders over de brug. ja 4 Onderzoek is belangrijker dan warmteproductie. nee 10+1 Een van de thema s waarop de TU Delft bij de Nationale Studenten Enquête steevast slecht scoort is de nakijktermijn. Studenten vinden dat ze te laat horen welke beoordeling ze krijgen. De nakijktermijn is twintig dagen, maar een aantal faculteiten heeft dat nu met de helft gereduceerd naar tien dagen plus één dag administratieve verwerking. Het gaat om de faculteiten 3mE en Technische Natuurwetenschappen. Techniek, Bestuur en Management volgt na de zomer, zo meldde collegelid Anka Mulder de studentenraad. 4 Februari was een mooie dag voor TU-alumnus Duco Drenth. De mijnbouwkundig ingenieur had bij andere alumni geld ingezameld voor een deeltijdhoogleraar geothermie, en die hield woensdag zijn intreerede aan de TU. Professor David Bruhn zal een week per maand in Delft verblijven. De rest van de tijd is hij verbonden aan het Geo Forschungs Zentrum in Potsdam. Drenth vond op weg naar de oratie tijd om wat vragen te beantwoorden. 5 Op welke stelling wil je terugkomen? Op stelling 4, want die kan zo niet. Het bijzondere aan het Delftse Aardwarmte Project is nu juist dat onderzoek en warmteproductie hand in hand gaan. Terwijl er warmte uit de bodem gehaald wordt voor de verwarming van gebouwen, vindt er onderzoek plaats naar verbetering van de efficiëntie. Die verbeteringen, bijvoorbeeld met composieten pijpen, moet verwarming met geothermie aantrekkelijker te maken. Dan kan niet alleen Delft, maar heel Nederland van aardwarmte profiteren. (JW) (Foto: Leen Vlasblom) delta.tudelft.nl/ Tweet Carola de Vree, inwoner van Delft: Ik fiets altijd over de Rotterdamseweg naar mijn werk en ik verbaas me over wat er aan die palen kwam te hangen. 3mE? L&R? Nu weet ik nog niks. EWI? Geen idee wat dat is. Nietszeggende communicatie. Je communiceert verwarring en dat is niet goed. Ik ben communicatieprofessional dus ik kijk er met andere ogen naar. Als 3mE de afkorting is van de Engelstalige naam van de faculteit, zou ik gewoon de hele naam op het bord zetten. Dat past best. Het bord is heel groot en Hendrik-Ido-Ambacht past ook op een ANWB-bord. Qua omvang komen deze borden aardig in de buurt. Ik zou zeggen: doe het niet of doe het helder. L&R zal de afkorting van Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek zijn, een Nederlandse afkorting. Daaronder staat Building Je gebruikt dan twee talen door elkaar. Oei, oei, TU Delft. Dat zijn drie dingen door elkaar: twee taalniveaus, iets met nummers en namen, en de combinatie 3mE waarbij een cijfer bij de m hoort. Ik zou nagaan voor wie de bewegwijzering eigenlijk is bedoeld. Wat zoekt de bezoeker eigenlijk? Nou, dit niet.

5 Kort Meer en uitgebreider nieuws op Met een oud barrel helemaal naar Dakar rijden dwars door de Sahara. Daar heb je lef voor nodig. Masterstudenten construction management en engineering Rutger Henseler, Xander van Schie en Terry van Roode doen mee aan de jaarlijkse Amsterdam Dakar Challenge. Als ze hun bestemming bereiken, verkopen ze hun auto. De opbrengst gaat naar een goed doel - Solar Foundation the Gambia dat klaslokalen wil verlichten. Het drietal vertrok zaterdag 7 februari. (Foto: Marcel Krijger) teammystery.nl, facebook.com/amsterdamdakarteammystery De week van... DelftChemTech-onderzoeker dr. Ferdinand Grozema en microscoopexpert dr. Bernd Rieger van de sectie quantitative imaging hebben ieder 1,9 miljoen euro gekregen van de European Research Council om hun onderzoeksactiviteiten de komende vijf jaar uit te breiden. Dr. Ferdinand Grozema doet onderzoek naar veelbelovende organische moleculen waarmee efficiënte kleurstofzonnecellen gemaakt kunnen worden. In een organische zonnecel zorgt elk binnenkomend foton voor één aangeslagen elektron. Wanneer dit aangeslagen elektron in het onderliggende laagje titaniumdioxide een elektrisch stroompje veroorzaakt, gaat er veel energie verloren in de vorm van warmte. Dat komt doordat het energieniveau van het aangeslagen elektron veel hoger is dan het energieniveau in het onderliggende titaniumdioxide. Grozema gaat de komende jaren onder meer nieuwe moleculen ontwikkelen elektronenverdubbelaars waarin een invallend lichtdeeltje niet één, maar twee elektronen kan losschieten die elk nog net genoeg energie hebben om de sprong naar het titaniumdioxide te maken. Hij borduurt voort op een onderzoek waar hij in 2009 ook al een ERC-grant voor kreeg. Destijds kreeg hij 1,2 miljoen euro. Met elektronenmicroscopen is het mogelijk om naar eiwitten, DNA en andere biomoleculen te kijken. Het nadeel van deze techniek, waarbij monsters worden gebombardeerd met elektronen, is dat de biomoleculen snel stuk gaan. Lichtmicroscopie kent dit nadeel niet. Bovendien is het contrast hoger. Maar de resolutie van lichtmicroscopen blijft momenteel steken op 25 nanometer (een nanometer is een miljoenste millimeter). Dr. Bernd Rieger heeft een manier bedacht waarmee hij de resolutie meent te kunnen verbeteren tot slechts één nanometer. Hij moet daarvoor fluorescerende moleculen koppelen aan de te bestuderen biomoleculen en het geheel koelen met vloeibaar stikstof. De fluorescerende moleculen zenden namelijk meer licht uit als ze gekoeld zijn, vertelt hij. Daarnaast ga ik de beeldverwerkingstechnieken verder verbeteren. (TvD) Studiebeurzen Het nieuwe beurzenprogramma waarmee het ministerie van onderwijs het hoger onderwijs internationaler wil maken, levert de TU het komend collegejaar honderd studiebeurzen op. delta.tudelft.nl/29434 Veiligheidslek De dienst ICT is vorige week een nacht lang bezig geweest een kritiek veiligheidslek te dichten in de ongeveer vierhonderd Linuxsystemen die op de universiteit draaien. Het lek was een wereldwijd probleem. Het gevaar voor inbraken was na het 'pleisters plakken' geweken. delta.tudelft.nl/29425 Neusring Een robot die cocktails schudt, een neusring uit de 3D-printer en een wand die op de kleintjes let. Het zijn maar drie voorbeelden uit de presentaties van minorprojecten die donderdag 29 januari bij Industrieel Ontwerpen te zien waren. delta.tudelft.nl/29423 Overlast Het college van b&w heeft de uitbreidingsplannen van studentenroeivereniging Laga positief beoordeeld. Omwonenden, die regelmatig overlast ervaren, klagen over een ernstig gebrek aan overleg. delta.tudelft.nl/29412 Pronken Een open, flexibele verbinding tussen academische netwerken. Zo begon internet veertig jaar geleden. Nu drie miljard mensen er handelen, pronken en video's kijken levert dat problemen op met de veiligheid. delta.tudelft.nl/29411

6 6 Delta TU Delft campusnieuws Ooit beschermd, straks gesloopt De opslagkelder van studentensportverenigingen, het TU-erfgoeddepot, het composietenbedrijf Advanced Lightweight Engineering; alle huurders van het oude TU-gebouw aan de Rotterdamseweg 145 moeten per 1 april weg zijn. Dat gaat niet zonder slag of stoot. Er zijn van die onderwerpen die om de paar jaar terugkeren bij de TU. De opslag voor studentensportverenigingen in de kelder van de Rotterdamseweg 145 bijvoorbeeld. Ruim vijf jaar geleden kregen de clubs te horen dat zij hun spullen er tot eind maart 2010 mochten opslaan. Tot die tijd konden zij vanwege beheer- en veiligheidsredenen alleen tijdens kantooruren naar hun spullen. En dan alleen als ze dat 24 uur van tevoren meldden. Na protest besloot de dienst facilitair management en vastgoed (FMVG) daar pragmatisch mee om te gaan. De opslag bleef en studentenraadsfractie Oras zorgde ervoor dat de sportverenigingen tot september 2013 konden blijven. Daarna zouden zij hun spullen waarschijnlijk kunnen opslaan in het verbouwde sport- en cultuurcentrum. De einddatum verschoof, maar nu april 2015 nadert, speelt het onderwerp weer op. De universiteit wil het pand slopen vanwege de verouderde staat en de hoge kosten die ze zou moeten maken om bruikbaarheid en (brand)veiligheid te vergroten. Het pand en de grond verkopen wil de TU niet, omdat zij dit terrein tussen 3mE en EWI wil behouden als parklandschap. Voor de toekomst zijn er volgens FMVG wel ideeën voor een parkeerplaats, maar een uitgewerkt plan is er nog niet. Voorlopig komt er eerst een grasveldje. De kelder moet dus leeg. De studentenraad vroeg onlangs tijdens een vergadering met collegelid Anka Mulder of zij het belang inziet van opslag voor onder meer de Delftse Studenten Wedstrijdzeilvereniging Broach, de Delftsche Studenten Aeroclub, surfvereniging Plankenkoorts en attributen voor de Owee. Dat zag Mulder, maar ze zei kritisch te willen kijken naar de verantwoordelijkheid van de TU. We krijgen geld voor onderwijs, onderzoek en valorisatie. Er zijn ook dingen waar we geen geld aan moeten besteden. Het gebouw aan de Rotterdamseweg 145 dateert uit In de beginjaren werd het deels gebruikt als lab voor aero- en hydrodynamica. Het was een ontwerp van de vooraanstaande architecten Van den Broek en Bakema. Niet voor niets had het pand een beschermde status. Die is in 2013 opgeheven, tot vreugde van de TU. Eén van de redenen was dat het gebouw niet meer gaaf was. De gemeente schreef Met de klok mee, linksboven: De voorgevel van het gebouw van Van den Broek en Bakema. Het erfgoeddepot bevat bijzondere objecten. Het kantoor van ALE. De kelder is de opslagruimte van studentensportverenigingen. (Foto's: Marcel Krijger) daarover: De oorspronkelijke slanke stalen kozijnen zijn vervangen door een vrij grof aluminium profiel. Het gebouw stond jaren leeg. Ook toen het bedrijf Advanced Lightweight Engineering (ALE) van Jan- Jaap Koppert er in 1996 in trok. Later volgden andere huurders als incubator YesDelft. TU-alumnus Koppert heeft vorig jaar geprobeerd met een rechtszaak te voorkomen dat hij eruit gezet zou worden. Tijdens de eerste zittingsdag, op 9 juli, besloot hij echter te schikken. Je houdt dit soort krachten toch niet tegen. De schikking leverde ALE extra tijd op om een nieuw onderkomen te vinden. Dat is inmiddels gelukt, Voorlopig komt er eerst een grasveldje buiten Delft, maar Koppert verlaat de stad boos en met spijt. Dat laatste, omdat hij veel heeft samengewerkt met studententeams als DUT Racing en Solar Boat, en nog allerlei banden heeft met onderzoekers op de universiteit. Boos is Koppert, hij voelt zich weggepest, omdat hij volgens hem ooit met FMVG had afgesproken dat deze dienst hem bij een mogelijke verhuizing zou helpen zoeken naar een vervangende ruimte. Dat is volgens hem niet gebeurd. Ook een compensatie krijgt hij niet. ALE heeft in 1996 mega geïnvesteerd om zijn ruimtes geschikt te maken, aldus Koppert. Bekabeling, isolatie, nieuwe vloeren, asbest verwijderen, brandveilig maken; alles moest gebeuren. Daar komt nu bij dat de certificering van de lichtgewicht composieten drukvaten, die ALE produceert, locatiegebonden is. Na de verhuizing moeten we alles opnieuw laten keuren. Dat zijn enorme kosten. De dienst FMVG bestrijdt dat ze geen moeite heeft gedaan voor ALE. Er is gezocht naar een alternatieve locatie op de campus, maar helaas was die er niet. Daarnaast heeft FMVG de heer Koppert gewezen op enkele locaties in Delft die door makelaars waren aangeboden. Kennelijk is hij hier niet op ingegaan, aldus een woordvoerder. De derde bewoner van het pand, het erfgoeddepot van de universiteit, is minder rouwig om de verhuizing. Dat depot bestaat uit zesduizend objecten, waaronder hooglerarenportretten, meetinstrumenten, proefmodellen en ontwerptekeningen. Die verhuizen naar een magazijn van de TU Delft Library. Dat is mogelijk omdat veel materiaal daar is gedigitaliseerd. Veel naslagwerken zijn verwijderd, zegt manager operations Han Heijmans, die het academisch erfgoed in portefeuille heeft. Op zich is het handiger om de collectie dichterbij huis te hebben, in de Library zelf. En beter is het ook, aldus Heijmans. De omstandigheden waaronder de collectie aan de Rotterdamseweg werd bewaard, waren volgens hem niet optimaal, aangezien er geen toezicht was. Eén keer per week zijn er medewerkers en vrijwilligers aan het werk. Er is geen gebouwenbeheer. Heijmans stelt nu een plan op om de toekomst van het erfgoed en de geschiedschrijving te waarborgen. Het college van bestuur besloot daartoe in juni vorig jaar. (SB/CvU)

7 Delta TU Delft 7 Handvol bezorgde telefoontjes over TU-studenten Het Meldpunt Bezorgd? heeft in de laatste anderhalf jaar vijf meldingen gekregen over Delftse studenten die zich terugtrokken en problemen hadden. De meldingen kwamen in drie gevallen vanuit de TU, één keer op advies van de TU en één keer van een bezorgde moeder. Het bleek te gaan om onder meer psychische problemen, eenzaamheid en depressies. Meldingen over radicalisering heeft het meldpunt niet gehad. De fractie Democratisch Beleid wil het onderwerp op de agenda zetten van de ondernemingsraad naar aanleiding van de gebeurtenissen in Hilversum. Daar eiste een TU-student onder bedreiging van een neppistool zendtijd op bij het NOS-journaal. Volgens een studiegenoot was hij al drie weken niet op college verschenen. Studenten, promovendi en medewerkers kunnen bij Meldpunt Bezorgd? terecht als zij zich zorgen maken om een ander binnen de universiteit, zonder dat die persoon hulp zoekt. De TU werkt daarvoor sinds een jaar of zes samen met het meldpunt, dat bereikbaar is op nummer Deze samenwerking kwam voort uit gesprekken die de rector had tijdens de serie De Krant: lezen met de rector. In studentenhuizen sprak hij studenten die zich zorgen maakten over huisgenoten die niet meer op de faculteit kwamen en onbereikbaar werden, maar zelf geen hulp zochten. Na een melding bij het meldpunt krijgt de persoon in kwestie bezoek aan huis. We proberen contact te maken, het vertrouwen te winnen en te kijken wat er speelt, zegt Bianca Lucas, procesregisseur van Meldpunt Bezorgd? Daarna proberen we de persoon door te geleiden naar de zorg. We behandelen mensen niet zelf. Lucas wijst er op dat veel studenten waarschijnlijk uit andere steden komen en de weg naar zorg in Delft niet zo goed kennen. Het kan zijn dat ze niet zoveel contact met anderen hebben of dat hun studie tegenvalt. Schaamte over problemen kan ook een rol spelen, want: je bent jong en dan hoort je studietijd toch leuk te zijn (CvU) delta.tudelft.nl/29426 Meldpunt Bezorgd? Spookstudenten op TU door omzeilen wet Drijvende bomen De Utrechtse studentenunie Vidius heeft een manier gevonden voor aankomende masterstudenten om volgend studiejaar toch nog een basisbeurs te kunnen ontvangen: schrijf je tijdelijk in voor een master die inschrijven vóór 1 september 2015 toestaat en stap daarna over naar de studie die je eigenlijk wilde doen. Eén van de mogelijke routes loopt via de TU Delft. Vidius doet dit plan uit de doeken op de website van DUB Nieuws. Voorzitter Isabelle Beelen beaamt daar dat het bedenkelijk is om studenten aan te zetten zich in te schrijven voor een studie waarvan ze op voorhand weten dat die ze niet afmaken. Maar we vinden het oogpunt van de studenten belangrijker. Zij hebben een leenstelsel gekregen dat ondoordacht is en dit laat zien hoe verwarrend de nieuwe situatie is voor studenten." Volgens Beelen kunnen studenten die hun bachelordiploma op tijd op zak hebben een willekeurige studie kiezen en zich een maand later weer uitschrijven. Zo behoud je het recht op een basisbeurs, ook als je na de zomer met een andere studie begint." Eén van de mogelijke routes die studenten kunnen bewandelen, loopt via de TU Delft. De TU schrijft studenten elke eerste van de maand officieel in. Wie zijn laatste tentamens in juni haalt, begint officieel op 1 juli aan de master. Ook als de colleges pas in september van start gaan. Dat doet de universiteit al jaren. Jeroen Delfos, voorzitter van de Delftse studentenraad, is niet te spreken over het idee van Vidius. Persoonlijk vind ik dit niet oké. Al het geld dat naar een spookstudent gaat, is geld dat niet naar kwaliteitsverhoging van het onderwijs kan gaan. Daarnaast vind ik het principieel fout om de keuze te bieden, aangezien de wet volgens de procedures is goedgekeurd waar wij in Nederland achter staan. Deze wet opzettelijk omzeilen, vind ik daarom afkeurenswaardig. Het ministerie van Onderwijs geeft op de site van DUB Nieuws een mildere reactie. Iedereen die voor 1 september 2015 begint met studeren, heeft recht op de basisbeurs. Collegelid Anka Mulder sluit zich bij de reactie van het ministerie aan. Er is een wet aangenomen, waardoor studenten die zich vanaf 1 september in de master inschrijven onder het leenstelsel vallen. Studenten die zich voor die datum inschrijven, vallen onder het huidige stelsel. Dat is hun recht. Voor onze eigen studenten is het mooi dat wij dit systeem van inschrijvingen hebben, want ze weten dat ze nog kunnen proberen om hun bachelordiploma te halen. Andere studenten die aan de vooropleidingseisen voldoen, zijn net zo goed welkom, benadrukt Mulder. Daarbij hopen wij uiteraard dat ze daadwerkelijk bij ons komen studeren. De TU Delft is niet de enige universiteit die doorlopende inschrijvingen kent. Ik denk niet dat veel studenten naar ons zullen switchen vanwege het leenstelsel. (SB) Lees het volledige artikel op delta.tudelft.nl/29421 Twee drijvende iepen in de Rotterdamse haven zijn het begin van wat moet uitgroeien tot een dobberend bos in de Rijnhaven. Het idee komt van de kunstenaar Jorge Bakker die het Rotterdamse kunstbedrijf Mothership inschakelde voor de realisering. De Delftse masterstudent Willem van Elsacker (civiele techniek) deed berekeningen aan de hoeveelheid grond, het drijfvermogen en de stabiliteit van het eerste prototype (rood-wit). De tweede boei (groen), die vrijdag 30 januari te water ging, is kleiner en minder stabiel maar goedkoper. Dat vergroot de kans op opschaling tot een drijvend bos van ongeveer twintig bomen later dit jaar. (Foto: Jorge Bakker)

8 Leona van der Linden Elke woensdagavond van zes tot negen nadenken over vragen als: wie ben ik en wat wil ik? De interfacultaire module persoonlijk leiderschap is een echte aanrader, vindt tweedejaars bachelorstudent industrieel ontwerpen Leona van der Linden (20). Ze kreeg door deze module veel zelfinzicht. "Nee zeggen was voor een enthousiasteling als ik erg lastig. Nu doe ik iets niet meer als ik er zelf geen profijt uit haal. Drie weken werkte ze fulltime aan de opening van Street Light Evolution, een festival waarvoor TU-studenten een kunstwerk maakten van lantaarnpalen. Met deze twee onderdelen heeft ze voor het interfacultaire deel van haar honours programme al haar punten binnen. Nee zeggen was voor een enthousiasteling als ik erg lastig. Nu doe ik iets niet meer als ik er zelf geen profijt uit haal Verder volgde ze een masterclass over presenteren en koos ze als extra vak onder meer industriële productie, waarvoor ze een product moet maken. Ze pakt een kokertje met daarin een opgerold briefje. Het is een sieraad aan een hanger. Met dergelijke projecten leg ik een brug tussen industrieel ontwerpen en de realiteit. Sommige dingen vond ik wel minder: een verslag maken leer je bijvoorbeeld al. Desondanks helpt het honours programme me een betere basis te leggen voor mijn carrière. Akis Gkirgkis De Griek Akis Gkirgkis (20) volgt als tweedejaars student de pilot van het bachelor honours programme van de faculteit Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek. Extra vakken over presenteren, debatteren en persoonlijk leiderschap dagen hem meer uit, net als discussies met stu- Natuurlijk kost het honours programme tijd, maar het vormt ook een bron van motivatie denten uit andere disciplines. Die leiden volgens hem tot een andere kijk op dingen en tot nieuwe connecties, wat fijn is voor zijn cv. Deze periode doet hij een consultancy project voor de YesDelft start-up Bluerise. Dit bedrijf wil gebruikmaken van de natuurlijke temperatuurverschillen in oceanen om elektriciteit op te wekken voor tropische eilanden. In een multidisciplinair team adviseert Gkirgkis Bluerise over de mogelijkheden voor het Caribisch gebied. Ook bedacht Gkirgkis een project waarin hij de strijd tussen Airbus A350 en Boeings 787 onderzoekt. Beide bedrijven claimen hoe goed hun toestel in de toekomst wordt, licht Gkirgkis toe. Ik onderzoek of hun claims kloppen en welke rol techniek, marketing en politiek spelen bij beslissingen binnen de luchtvaart. Natuurlijk kost het honours programme tijd, maar het vormt ook een bron van motivatie. Het maakt je studie efficiënter. Als twee vakken samenvallen, moet je kiezen. Je kunt een vak ook op collegerama kijken of nalezen. Het hindert mijn studie niet.

9 Tekst: Connie van Uffelen Foto's: Marcel Krijger Delta TU Delft 9 toppers op de tu Studenten die zeer goed presteren, kunnen aan de TU cum laude afstuderen, bij een dreamteam gaan, een tweede bachelor volgen of kiezen voor het Honours Programme Delft. In dit aanvullende studieprogramma kunnen ze extra vakken volgen en zelf een onderzoek of project bedenken en uitvoeren. Vooral die vrijheid slaat aan. Arnela Masic (22) had vier jaar geleden nog nooit van het Honours Programme Delft gehoord, maar een vriend wilde er per se zijn propedeuse in één jaar voor halen, om er aan mee te kunnen doen. Ze besloot er ook voor te gaan, om zich te onderscheiden van die andere vierhonderdvijftig eerstejaars werktuigbouwkunde. Talentvolle studenten aan de TU kunnen al sinds 2009 deelnemen aan zogeheten excellentietrajecten. Met subsidies uit het Sirius Programma van het ministerie van Onderwijs begon de TU in eerste instantie een programma voor bachelorstudenten. Twee jaar later volgde een traject voor masterstudenten en voegde de TU die twee samen tot het Honours Programme Delft. Dit is een tweejarig studieprogramma dat studenten bovenop hun reguliere bachelor of master volgen en waarmee ze twintig studiepunten kunnen verdienen. Vijftien punten voor een facultair deel en vijf punten voor een interfacultair deel. Bij het bachelor honours programme is er in het interfacultaire deel veel ruimte voor eigen initiatief. Studenten zijn daar zeer over te spreken. Ze kunnen kiezen uit diverse vakken en projecten, maar kunnen ook zelf een project bedenken, zolang er maar studenten van meerdere studierichtingen bij betrokken zijn. Interuniversitair mag ook. Het facultaire deel in het bachelorprogramma vult elke faculteit anders in. Bij Techniek, Bestuur en Management zijn studenten redelijk vrij, ze kunnen zelf met een plan komen, zegt Barbara Marx, beleidsmedewerker excellentie bij Onderwijs en Studentenzaken. Bij technische natuurkunde volgen studenten onderwijs in kleine groepjes, waarna ze worden gekoppeld aan een onderzoeksgroep. Bij 3mE doen ze onderzoek Studenten moeten gemiddeld minimaal een 7,5 staan én een goede motivatie hebben en beginnen studenten nu als een soort super student-assistent om te helpen het onderwijs bij probleemvakken te verbeteren. Bij het master honours programme bestaat het interfacultaire deel uit één vak: critical reflection on technology. Bij het facultaire deel mogen studenten weer zelf met een project komen. Bij Luchtvaart- en Ruimtevaarttechniek gaan bijna alle studenten naar het buitenland en regelen ze dat zelf, zegt Marx. Bij 3mE moeten ze onderzoeksprojecten doen. Niet iedereen mag meedoen aan het honours programme. Studenten moeten gemiddeld minimaal een 7,5 staan én een goede motivatie hebben. Voor het bachelorprogramma geldt tevens dat studenten de propedeuse in één jaar gehaald hebben. Hebben studenten minimaal twintig studiepunten in hun honours programme gehaald dan krijgen ze een certificaat, tenzij ze te veel zijn uitgelopen. Die uitlooptermijn wisselt per faculteit. De examencommissie beslist. In het diplomasupplement staat wat studenten hebben gedaan, ook als ze hun twintig punten niet hebben gehaald. Het aantal deelnemers groeit gestaag. In 2013 ging het om 160 bachelorstudenten en 78 masterstudenten. Een prestatieafspraak met het ministerie luidt dat acht procent van de bachelorstudenten deelneemt. In 2013 ging het om 7,6 procent. In 2014 is sprake van een kleine daling in de instroom, maar de TU is volgens Marx vol vertrouwen dat die acht procent in 2015 wordt gehaald. Wel is het zo dat sommige studenten voortijdig stoppen, omdat ze het te zwaar vinden of liever cum laude willen afstuderen. In 2013 bedroeg het uitvalpercentage 8,4 procent voor het bachelorprogramma en 2,6 procent voor het masterprogramma. Volgens Marx vinden docenten het honours programme een werkverrijking. Studenten zijn allemaal geïnteresseerd. Sommige studenten worstelen wel met het feit dat ze als anders worden gezien. Studiegenoten maken wel eens wat opmerkingen. Dan zeggen ze nerdje of mevrouwtje honours programme, maar dat is meer lollig bedoeld, zegt Arnela Masic. Toen zij besloot er aan mee te doen, was haar insteek dat ze het altijd kon proberen. Uiteindelijk haalde ze meer dan twintig punten. Lees verder op pagina 10

In Groningen wordt de opleiding in het Engels gegeven. Je kunt de opleiding in het Nederlands volgen in Eindhoven, Twente en Delft.

In Groningen wordt de opleiding in het Engels gegeven. Je kunt de opleiding in het Nederlands volgen in Eindhoven, Twente en Delft. Naam opleiding: Technische Wiskunde Toelating Is de studie moeilijk? De studie vraagt veel tijd van je. Het is van belang vanaf het begin hard te werken en gemiddeld circa 40 uur per week aan je studie

Nadere informatie

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Economie en Bedrijfseconomie Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde ( FEWEB) Opbouw van studie door prof. dr. Henri de Groot (programmadirecteur)

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

Eindhoven heeft in het eerste jaar een aantal gemeenschappelijke vakken voor alle eerstejaarsstudenten van de universiteit.

Eindhoven heeft in het eerste jaar een aantal gemeenschappelijke vakken voor alle eerstejaarsstudenten van de universiteit. Naam opleiding: Technische Informatica Toelating Is de studie moeilijk? De studie vraagt veel tijd van je. Het is van belang vanaf het begin hard te werken en gemiddeld circa 40 uur per week aan je studie

Nadere informatie

Opheffing traject Fiscaal Recht ondoordacht besluit

Opheffing traject Fiscaal Recht ondoordacht besluit Opheffing traject Fiscaal Recht ondoordacht besluit Besluit wordt steeds meer in twijfel getrokken. Het besluit om het nog jonge traject Fiscaal Recht aan de Universiteit van Utrecht af te schaffen treft

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit?

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Naam opleiding: Industrieel Ontwerpen Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

Van de redactie. Namens de redactie Jacqueline van der Maten

Van de redactie. Namens de redactie Jacqueline van der Maten Van de redactie Wat wonen we toch in een prachtige wijk! Ja, zult u zeggen, dat weten we wel. Maar je kijkt toch anders naar je wijk wanneer een buitenstaander, die hier nooit eerder geweest is, dat zegt.

Nadere informatie

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven.

Wat is het verschil tussen deze opleiding bij de TU Delft en die bij een andere universiteit? Nanobiology wordt uitsluitend in Delft gegeven. Naam opleiding: Nanobiology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Ellen Schild. Tineke Groen

Ellen Schild. Tineke Groen Ellen Schild Tineke Groen Jaar in jaar uit besteden we in Mebest aandacht aan fraaie afbouwprojecten. Achter elk van die projecten zitten vakmensen. Vakmensen die het bedenken, vakmensen die het maken.

Nadere informatie

Uitvoeringsregeling Honours Program Bachelor 3mE

Uitvoeringsregeling Honours Program Bachelor 3mE Uitvoeringsregeling Honours Program Bachelor 3mE Datum: 22 maart 2013 Honourscommissie 3mE: Prof. Thijs J.H. Vlugt (facultaire projectleider) Dr. Erik Offerman Dr. Gabriëlle Tuijthof Ir. Robert Hekkenberg

Nadere informatie

Naam opleiding: Bouwkunde. Toelating

Naam opleiding: Bouwkunde. Toelating Naam opleiding: Bouwkunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating

Naam opleiding: Life Science & Technology. Toelating Naam opleiding: Life Science & Technology Toelating Is de studie moeilijk? De studie is pittig; zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie direct vol voor gaat. Gas terugnemen kan altijd

Nadere informatie

Thema s die landelijk het afgelopen jaar belangrijk waren, en in 2013 blijven spelen zijn:

Thema s die landelijk het afgelopen jaar belangrijk waren, en in 2013 blijven spelen zijn: 2013 Goed u allen met zovelen te zien, ook dat is betrokkenheid. Thema s die landelijk het afgelopen jaar belangrijk waren, en in 2013 blijven spelen zijn: Europa en de financiën! Europees werken we samen:

Nadere informatie

Wie krijgt de nieuwe campuskaart? Iedere medewerker en student van de Technische Universiteit Delft krijgt een nieuwe campuskaart.

Wie krijgt de nieuwe campuskaart? Iedere medewerker en student van de Technische Universiteit Delft krijgt een nieuwe campuskaart. Aanleiding vervanging campuskaart Waarom krijg ik een nieuwe campuskaart? De nieuwe campuskaart is ontwikkeld met als doel er in de toekomst nieuwe functionaliteiten aan toe te kunnen voegen en om in de

Nadere informatie

Geconstateerde problemen bij verzoeken aan de examencommissies

Geconstateerde problemen bij verzoeken aan de examencommissies Geconstateerde problemen bij verzoeken aan de examencommissies Voorwoord Naar aanleiding van haar visiedocument heeft de Facultaire Studentenraad (FSR) een inventarisatie gedaan onder de studenten van

Nadere informatie

Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken.

Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken. ONDERWIJSVISIE OP HO OFDLIJNEN Geachte collega s, 1 Deze brochure schetst de onderwijsvisie van onze universiteit op hoofdlijnen. De doelen die horen bij die visie kunnen we alleen samen bereiken. We

Nadere informatie

Naam opleiding: Technische Natuurkunde. Toelating

Naam opleiding: Technische Natuurkunde. Toelating Naam opleiding: Technische Natuurkunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen

Nadere informatie

ļll II ii l i.»j 'i! l ľ l! l ľlľ l lľ l!ih»ll Deltacommissaris

ļll II ii l i.»j 'i! l ľ l! l ľlľ l lľ l!ih»ll Deltacommissaris Deltacommissaris > Retouradres Postbus 9Ũ653 2509 LR Den Haag Waterschap Peel en Maasvallei De weledelgestrenge heer mr. A.M.G. Gresel Postbus 3390 5902 RJ Venlo ii l i.»j 'i! l ľ l! l ľlľ l lľ l!ih»ll

Nadere informatie

Welkom. bij Civiele Techniek

Welkom. bij Civiele Techniek Welkom bij Civiele Techniek Dagprogramma 10:00 10:45 Opleidingspresentatie Civiele Techniek 11:00 11:45 Workshops (kaartjes hiervoor zijn te halen bij de balie op de infomarkt) 12:00 12:30 Minicollege

Nadere informatie

Talententrajecten op maat bij Bedrijfskunde MER

Talententrajecten op maat bij Bedrijfskunde MER Talententrajecten op maat bij Bedrijfskunde MER Inleiding 1. Wat is excellentie/honours? 2. Hoe vult BKM excellentie in (incl. geschiedenis)? 3. Het toekomstige onderwijskader m.b.t. excellentie 4. Ervaringen

Nadere informatie

De JB heeft binnen de UvA twee belangrijke partners: a. De Faculteit b. de UB

De JB heeft binnen de UvA twee belangrijke partners: a. De Faculteit b. de UB Meerjarenplan 2014-2016 Juridische Bibliotheek In 2016 zal de JB met de Faculteit naar het Roeterseiland verhuizen. Dit meerjarenplan beperkt en richt zich op de periode dat we ons enerzijds voorbereiden

Nadere informatie

1. Jurriaan Vogel. 2. Mark van Wijgerden. Waarde medestudenten,

1. Jurriaan Vogel. 2. Mark van Wijgerden. Waarde medestudenten, 1. Jurriaan Vogel Als derdejaarsstudent Bedrijfseconomie mag ik dit jaar al namens Student Party ECCO in de faculteitsraad van Tilburg School of Economics and Management plaatsnemen. Hier hebben we al

Nadere informatie

CT Nieuws. Gezocht! 50 Mentoren voor 1e jaars studenten (2014-2015)

CT Nieuws. Gezocht! 50 Mentoren voor 1e jaars studenten (2014-2015) Faculteit Civiele Techniek en Geowetenschappen Onderwijs- en Studentenzaken CT Nieuws Inhoud 26/06/2014 nummer 40 jaargang 49 1 Studievoortgangsoverzicht in Osiris 1 CT2053 inloopspreekuur 27 juni 1 Gezocht!

Nadere informatie

Nie uwsb rie f Stichting OE R S T I C H T I N G O N D E R W I J S E V A L U A T I E R A P P O R T J A A R G A N G 4, NR. 3 ( M A A R T 2 0 1 1 )

Nie uwsb rie f Stichting OE R S T I C H T I N G O N D E R W I J S E V A L U A T I E R A P P O R T J A A R G A N G 4, NR. 3 ( M A A R T 2 0 1 1 ) Nie uwsb rie f Stichting OE R S T I C H T I N G O N D E R W I J S E V A L U A T I E R A P P O R T J A A R G A N G 4, NR. 3 ( M A A R T 2 0 1 1 ) Nieuwsbrief Stichting OER Stichting Onderwijs Evaluatie

Nadere informatie

Systeem Rijn-Maasmond Afsluitbaar Open

Systeem Rijn-Maasmond Afsluitbaar Open BESTAAND NIEUW DAM MET SLUIS EN/OF DOORLAATMIDDEL SYSTEEMUITBREIDING Systeem Het onderzoeksproject Afsluitbaar Open Rijnmond een eerste integrale ver kenning, onder leiding van de Technische Universiteit

Nadere informatie

World leader in international education

World leader in international education World leader in international education BESTE OUDER, Wat een spannend jaar gaat u tegemoet: uw zoon of dochter zit in het eindexamenjaar! Het maken van een goede studiekeuze is niet altijd makkelijk en

Nadere informatie

Docentenvel opdracht 19 (campagne voor een duurzame wereld en een samenwerkend Europa)

Docentenvel opdracht 19 (campagne voor een duurzame wereld en een samenwerkend Europa) Docentenvel opdracht 19 (campagne voor een duurzame wereld en een samenwerkend Europa) Lees ter voorbereiding onderstaande teksten. Het milieu De Europese Unie werkt aan de bescherming en verbetering van

Nadere informatie

Klimaatadaptatie in Zwolle (IJsselvechtdelta)

Klimaatadaptatie in Zwolle (IJsselvechtdelta) Agenda Stad Concernstaf CSADV Stadhuis Grote Kerkplein 15 Postbus 538 8000 AM Zwolle Telefoon (038) 498 2092 www.zwolle.nl Klimaatadaptatie in Zwolle (IJsselvechtdelta) Hoe houden we onze delta leefbaar

Nadere informatie

A. Hieronder is voor zover van toepassing nadere facultaire invulling per artikel gegeven:

A. Hieronder is voor zover van toepassing nadere facultaire invulling per artikel gegeven: 10 SPECIFIEKE FACULTAIRE BEPALINGEN Faculteit: Faculteit A. Hieronder is voor zover van toepassing nadere facultaire invulling per artikel gegeven: Artikel 32 Inschrijving voor cursussen 3A De student

Nadere informatie

TA Nieuws. Aanmelden kan tot 7 november via de volgende link: Feestelijke uitreiking P in 1.

TA Nieuws. Aanmelden kan tot 7 november via de volgende link: Feestelijke uitreiking P in 1. Faculteit Civiele Techniek en Geowetenschappen Onderwijs- en Studentenzaken Inhoud 1 Feestelijke uitreiking P in 1 op 13 novemer a.s. 1 Fulbright Center beurzen 2011-2012 2 Studie en stage buitenland voorlichtingsdagen

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

creating tomorrow Bouwkunde hva techniek

creating tomorrow Bouwkunde hva techniek creating tomorrow 2013 2014 Bouwkunde hva techniek HVA TECHNIEK bouwkunde 2013-2014 Bouwkunde: studeren in dé bouwplaats van Nederland Bouwkunde studeren in Amsterdam biedt veel uitdagingen. Want als er

Nadere informatie

Dames en heren studenten,

Dames en heren studenten, Dames en heren studenten, De wereld van morgen heeft jullie nodig, hard nodig. Hopelijk zonder deze prachtige, blije dag te verstoren, wil ik even stil staan bij het feit dat onze wereld, en dus ook Nederland,

Nadere informatie

STAAL GAAT HET MAKEN STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN NATIONALE STAALBOUWDAG 2012

STAAL GAAT HET MAKEN STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN NATIONALE STAALBOUWDAG 2012 STAAL GAAT HET MAKEN NATIONALE STAALBOUWDAG 2012 STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN Elk jaar trekt de Nationale Staalbouwdag vele opdrachtgevers, ontwerpers, (staal)bouwers, leveranciers

Nadere informatie

Dat ze klaarstaat voor haar vrienden. Als ze samen is met haar vriendinnen, is er veel gein

Dat ze klaarstaat voor haar vrienden. Als ze samen is met haar vriendinnen, is er veel gein Oefening 5 Persoon 1: Annet Kok (moeder) Talent: Prestatiegericht Betrouwbaar Humoristisch Optimistisch Vasthoudend Concreet voorbeeld: Tijdens de hockeywedstrijden Dat ze klaarstaat voor haar vrienden

Nadere informatie

Naam opleiding: Molecular Science & Technology. Toelating

Naam opleiding: Molecular Science & Technology. Toelating Naam opleiding: Molecular Science & Technology Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas

Nadere informatie

Lesbrief. Dijken. Kijken naar dijken. www.wshd.nl/lerenoverwater. Afdeling Communicatie waterschap Hollandse Delta

Lesbrief. Dijken. Kijken naar dijken. www.wshd.nl/lerenoverwater. Afdeling Communicatie waterschap Hollandse Delta Lesbrief Dijken Kijken naar dijken www.wshd.nl/lerenoverwater Afdeling Communicatie waterschap Hollandse Delta Kijken naar dijken Zonder de duinen en de dijken zou jij hier niet kunnen wonen: bijna de

Nadere informatie

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichtingsdag Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde PROGRAMMA Bedrijfskunde@VU: hoe, wat en waarom? Prof. dr. W.E.H. Dullaert, Opleidingsdirecteur bachelor bedrijfskunde

Nadere informatie

De Nieuwe Buren. Creatieve vrijheid

De Nieuwe Buren. Creatieve vrijheid De Nieuwe Buren Zoals al eerder gezegd, wij zijn De Nieuwe Buren B.V. Wij doen het graag een beetje anders. Iedereen die bij ons werkt zit nog op school. In 2007 zijn wij opgericht door het Mediacollege

Nadere informatie

Voorzitter, leden van het college, collega raadsleden en overige aanwezigen,

Voorzitter, leden van het college, collega raadsleden en overige aanwezigen, Voorzitter, leden van het college, collega raadsleden en overige aanwezigen, Je moet wel een rasoptimist zijn om tegenwoordig de voorpagina van de dagbladen te blijven lezen of het 8-uur journaal te kijken:

Nadere informatie

De toekomst van consultancy

De toekomst van consultancy De toekomst van consultancy Course Assignment Management Consulting 5 oktober 2013 Teska Koch 2518936 Teska.koch@hotmail.com Word count: 1.510 Een kijkje in de glazen bol: Wat is de toekomst van consultancy?

Nadere informatie

ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... STAP : WAT KAN IK? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

Lesbrief MAASVLAKTE 2 OPDRACHT 1 - TOPOGRAFIE EN AARDRIJKSKUNDE

Lesbrief MAASVLAKTE 2 OPDRACHT 1 - TOPOGRAFIE EN AARDRIJKSKUNDE Lesbrief Onderbouw voortgezet onderwijs - VMBO MAASVLAKTE 2 De haven van Rotterdam wordt te klein, omdat we steeds meer goederen bestellen uit verre landen. Daarom komt er een nieuw stuk haven: Maasvlakte

Nadere informatie

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE

Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen BRAINPORT SMART VILLAGE Ruimte voor de maatschappij van morgen De maatschappij van morgen is fundamenteel anders dan die van gisteren. De wereld wordt kleiner door

Nadere informatie

Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A

Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A Presentatie Tekst Top plan (talentontwikkelingsplan) Amy Kouwenberg OABCE1A INLEIDING Ik heb vandaag een cadeautje meegenomen. Niet voor jullie, maar voor mijzelf. Het cadeautje staat voor de verrassingen

Nadere informatie

Eiland voor een seizoen

Eiland voor een seizoen Eiland voor een seizoen Symbool voor een nieuwe kust Claire van Oeveren Kustbescherming weer aan de orde van de dag Naar een nieuw perspectief voor de Nederlandse kust De Kust heeft primair de functie

Nadere informatie

Onderwijs 2011-2012. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 1

Onderwijs 2011-2012. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis. Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 1 Onderwijs Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 2011-2012 Onderzoekschool Politieke Geschiedenis 1 1. Inleiding en samenvatting De Onderzoekschool Politieke Geschiedenis (OPG) biedt in het academisch

Nadere informatie

UITVOERINGSREGELING 2013-2014 BACHELOROPLEIDING CIVIELE TECHNIEK TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT

UITVOERINGSREGELING 2013-2014 BACHELOROPLEIDING CIVIELE TECHNIEK TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT UITVOERINGSREGELING 2013-2014 BACHELOROPLEIDING CIVIELE TECHNIEK TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT 1 Inhoud Hoofdstuk 1 - Propedeuse... 2 Artikel 1 Samenstelling propedeuse... 2 Hoofdstuk 2 - Bachelorfase...

Nadere informatie

Faculteit Techniek, Bestuur en Management. Bacheloropleiding. Technische Bestuurskunde

Faculteit Techniek, Bestuur en Management. Bacheloropleiding. Technische Bestuurskunde Faculteit Techniek, Bestuur en Management Bacheloropleiding Technische Bestuurskunde Technische Bestuurskunde: techniek met beleid Heb je belangstelling voor techniek? En voor hoe je die techniek succesvol

Nadere informatie

28 november 2015. Onderzoek: Klimaattop Parijs

28 november 2015. Onderzoek: Klimaattop Parijs 28 november 2015 Onderzoek: Over het EenVandaag Opiniepanel Het EenVandaag Opiniepanel bestaat uit ruim 45.000 mensen. Zij beantwoorden vragenlijsten op basis van een online onderzoek. De uitslag van de

Nadere informatie

De studiebelasting voor Werktuigbouwkunde bedraagt gemiddeld 42 uur per week. Wiskunde is wel een

De studiebelasting voor Werktuigbouwkunde bedraagt gemiddeld 42 uur per week. Wiskunde is wel een Naam opleiding: Werktuigbouwkunde Toelating Is de studie moeilijk? Een studie aan de TU Delft is pittig, zorg er daarom voor dat je er aan het begin van je studie gelijk vol voor gaat. Gas terugnemen kan

Nadere informatie

Dames en heren, 1 DVHN, 9 september 2015.

Dames en heren, 1 DVHN, 9 september 2015. Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, opening bijeenkomst Klantengroep Samenwerking Noord (Holland Web Week), Groningen, 16 september 2015 Dames en heren, Goed nieuws is geen nieuws, zeggen

Nadere informatie

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... Stap : Wat Kan ik? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

CT Nieuws. Inhoud 05/12/2013 nummer 14 jaargang 48. Training Reis Veilig. International Office / Stagebureau

CT Nieuws. Inhoud 05/12/2013 nummer 14 jaargang 48. Training Reis Veilig. International Office / Stagebureau Faculteit Civiele Techniek en Geowetenschappen Onderwijs- en Studentenzaken CT Nieuws Inhoud 05/12/2013 nummer 14 jaargang 48 1 Training Reis Veilig 1 International Office / Stagebureau gesloten 2 Shell

Nadere informatie

Schakelen Bouwkunde TU Delft. dr.ir. Remon Rooij. BSc Bouwkunde opleidingscoördinator voorzitter inschalingscommissie. april 2015

Schakelen Bouwkunde TU Delft. dr.ir. Remon Rooij. BSc Bouwkunde opleidingscoördinator voorzitter inschalingscommissie. april 2015 Schakelen Bouwkunde TU Delft dr.ir. Remon Rooij BSc Bouwkunde opleidingscoördinator voorzitter inschalingscommissie april 2015 1 Inhoud 1. Uitganspunten schakelen 2. Schakelsemester voor HBO BK 3. HBO/WO

Nadere informatie

Nederlands CSE GL en TL

Nederlands CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2008 tijdvak 2 maandag 16 juni 13.30-15.30 uur Nederlands CSE GL en TL Bij dit examen horen een bijlage en een uitwerkbijlage. Beantwoord alle vragen en maak alle opdrachten in de

Nadere informatie

Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student

Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student 30-5-2016 1 Studiebegeleiding: de studieadviseur en de student Geartsje Zondervan Anneke Schrik Bart Borghols Faculteit Wiskunde en Natuurwetenschappen 30-5-2016 2 30-5-2016 3 Even voorstellen Geartsje

Nadere informatie

Investeer in start-ups en jongeren

Investeer in start-ups en jongeren Het jaar 2033 - Bilderbergconferentie 2015 Stef van Grieken, tech-ondernemer Investeer in start-ups en jongeren Stef van Grieken (1986) studeerde Industrial Engineering aan de Rijksuniversiteit Groningen

Nadere informatie

Radboud Honours Academy. Onderwijsdag oktober 2013

Radboud Honours Academy. Onderwijsdag oktober 2013 Radboud Honours Academy Onderwijsdag oktober 2013 GESCHIEDENIS Vanaf 2002 interdisciplinair honoursprogramma - twee jaar, extra inspanning 600 uur - jaarlijkse instroom 100 studenten 2008: subsidie voor

Nadere informatie

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... Stap : Wat Kan ik? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

Deltabeslissing Waterveiligheid

Deltabeslissing Waterveiligheid Deltaprogramma Waterveiligheid Deltabeslissing Waterveiligheid Het Deltaprogramma: een nieuwe aanpak Onze huidige dijknormen dateren grotendeels uit de jaren zestig. Ze zijn opgesteld na de Watersnoodramp

Nadere informatie

WebsiteKlanten.nl Piet Hein Bouwkamp

WebsiteKlanten.nl Piet Hein Bouwkamp 1. Staat er een superduidelijke beschrijving van jouw toegevoegde waarde op je website op een plek die niet te missen is? Een plek waar echt niemand er omheen kan? Tip: Je toegevoegde waarde is niet wat

Nadere informatie

Voorlichting Econometrie & Operationele Research. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichting Econometrie & Operationele Research. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichting Econometrie & Operationele Research Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Vier bacheloropleidingen Bedrijfskunde Econometrie & Operationele Research Economie en Bedrijfseconomie

Nadere informatie

Voorlichting B3 Civiele Techniek

Voorlichting B3 Civiele Techniek Voorlichting B3 Civiele Techniek Lisette Woud, maart 2015 05 maart 2013 1 Inhoud voorlichting Overzicht programma B3 Civiele Techniek Ingangs- en doorstroomeisen Minor Afstudeersemester Masters Civiele

Nadere informatie

Antwoordenmodel. Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1. Oefening 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009. 255 euro per maand 272 euro per maand

Antwoordenmodel. Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1. Oefening 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009. 255 euro per maand 272 euro per maand Antwoordenmodel Herhalingsoefeningen De Sprong, Thema 1 Oefening 1 1. studiejaar 2007/2008 studiejaar 2008/2009 255 euro per maand 272 euro per maand 182.000 studenten 200.000 studenten 5.800 Nederlandse

Nadere informatie

Lesbrief. Watersysteem. Droge voeten en schoon water. www.wshd.nl/lerenoverwater. Afdeling Communicatie waterschap Hollandse Delta

Lesbrief. Watersysteem. Droge voeten en schoon water. www.wshd.nl/lerenoverwater. Afdeling Communicatie waterschap Hollandse Delta Lesbrief Watersysteem Droge voeten en schoon water www.wshd.nl/lerenoverwater Afdeling Communicatie waterschap Hollandse Delta Droge voeten en schoon water Waterschappen zorgen ervoor dat jij en ik droge

Nadere informatie

Minder gaswinning, versterkingspakket voor Groningen

Minder gaswinning, versterkingspakket voor Groningen Ministerie van Economische Zaken Minder gaswinning, versterkingspakket voor Groningen Uitleg over het besluit gaswinning Groningen Geachte bewoner, Vrijdag 17 en zaterdag 18 januari 2014 heb ik in Groningen

Nadere informatie

Het Technasium is een vorm van onderwijs waarbij leerlingen projectmatig en probleemoplossend werken aan echte opdrachten uit het bedrijfsleven.

Het Technasium is een vorm van onderwijs waarbij leerlingen projectmatig en probleemoplossend werken aan echte opdrachten uit het bedrijfsleven. Wat is het Technasium? Het Technasium is een vorm van onderwijs waarbij leerlingen projectmatig en probleemoplossend werken aan echte opdrachten uit het bedrijfsleven. Hoe werkt het? De leerlingen krijgen

Nadere informatie

Serie handleidingen. "LbD4All" ("Leren door Ontwikkeling voor iedereen") AUTHENTICITEIT. Door Kristina Henriksson, Päivi Mantere & Irma Manti

Serie handleidingen. LbD4All (Leren door Ontwikkeling voor iedereen) AUTHENTICITEIT. Door Kristina Henriksson, Päivi Mantere & Irma Manti Serie handleidingen "LbD4All" ("Leren door Ontwikkeling voor iedereen") AUTHENTICITEIT Door Kristina Henriksson, Päivi Mantere & Irma Manti Deze publicatie werd gefinancierd door de Europese Commissie.

Nadere informatie

Jonge startende ondernemer. en wat nu?

Jonge startende ondernemer. en wat nu? Jonge startende ondernemer en wat nu? Inleiding We zijn op onderzoek uitgegaan op zoek naar jonge startende ondernemers dit hebben we op verschillende manieren gedaan: - we zijn bij bedrijven langs geweest

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1c, van de Wet op het voortgezet onderwijs;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1c, van de Wet op het voortgezet onderwijs; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 32957 30 september 2015 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 21 september 2015, nr. HO&S/805204,

Nadere informatie

sportdomein zorgdomein wijkdomein

sportdomein zorgdomein wijkdomein magazine voor de perfecte leer-, werk- en leefomgeving sportdomein zorgdomein wijkdomein Thema: Innovatief exploiteren en financieren Expertmeeting: Hét IKC bestaat niet Het praktijklokaal als theater

Nadere informatie

Jaar van de Ruimte 2015

Jaar van de Ruimte 2015 Jaar van de Ruimte 2015 Meedoen Het motto voor het Jaar van de Ruimte 2015 is Wie maakt Nederland. Van heinde en verre komt men onze polders, nieuwe steden, stadsvernieuwing en waterwerken bekijken. God

Nadere informatie

HBO-ICT BACHELOROPLEIDING DEELTIJD 2015-2016

HBO-ICT BACHELOROPLEIDING DEELTIJD 2015-2016 HBO-ICT BACHELOROPLEIDING DEELTIJD 2015-2016 LEERROUTES: BUSINESS IT & MANAGEMENT, SOFTWARE ENGINEERING EN SYSTEM AND NETWORK ENGINEERING CREATING TOMORROW HBO-ICT DEELTIJD NAAST JE WERK LEG JE MET EEN

Nadere informatie

Regionetwerken. Wat kosten ze en wat leveren ze op? 1-6-2010 Kees Ampt 1

Regionetwerken. Wat kosten ze en wat leveren ze op? 1-6-2010 Kees Ampt 1 Regionetwerken Wat kosten ze en wat leveren ze op? 1-6-2010 Kees Ampt 1 BEGIN: e-mail 11 april 2002 1. Bent u erin geïnteresseerd om komend najaar aanwezig te zijn bij een bijeenkomst voor alumni en andere

Nadere informatie

Workshop Octrooien en uitvindingen, merken en modellen, Out of the Box

Workshop Octrooien en uitvindingen, merken en modellen, Out of the Box Workshop Octrooien en uitvindingen, merken en modellen, Out of the Box 1 februari 215 VWO-4 Evenement Op 1 februari jl. brachten 22 leerlingen VWO-4 van diverse scholen een bezoek aan de High Tech Campus,

Nadere informatie

Wat gaan we doen? Colofon. Almeerse Scholen Groep. Koersplan maart 2015

Wat gaan we doen? Colofon. Almeerse Scholen Groep. Koersplan maart 2015 Colofon De uitgebreide versie van het ASG Koersplan 2015-2018 kunt u vinden op www.almeersescholengroep.nl. Dit is een uitgave van de Almeerse Scholen Groep. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

Studiebegeleiding aan de TU Delft

Studiebegeleiding aan de TU Delft aan de TU Delft Pascal de smidt, Studieadviseur CiTG Ouderavond 1 in de bachelor Wat kan uw kind verwachten? Begeleiding in het eerste bachelorjaar (propedeuse) Begeleiding in het tweede en derde bachelorjaar

Nadere informatie

Lerende gebouwen. meer comfort & minder energie. 2e Expert meeting TAG, 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool, Delft

Lerende gebouwen. meer comfort & minder energie. 2e Expert meeting TAG, 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool, Delft Lerende gebouwen meer comfort & minder energie 2e Expert meeting TAG, 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool, Delft 2 e Expert meeting Thermisch Actieve Gebouwen, woensdag 7 oktober 2015, Haagse Hogeschool

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1c, van de Wet op het voortgezet onderwijs;

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Gelet op artikel 33, lid 1c, van de Wet op het voortgezet onderwijs; STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 21337 29 juli 2014 Regeling van de Minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap van 09-07-2014, nr. DL/641019, houdende

Nadere informatie

BENELUX RESEARCH PROJECT.

BENELUX RESEARCH PROJECT. BENELUX RESEARCH PROJECT INTRODUCTIE Ben jij een enthousiaste en ambitieuze student aan de RSM, ESE of een andere faculteit *? Ben jij op zoek naar een elective of extracurriculaire activiteit, en wil

Nadere informatie

Werkvel opdracht 9 (Onderhandelingsspel: hoe neem je samen moeilijke besluiten?)

Werkvel opdracht 9 (Onderhandelingsspel: hoe neem je samen moeilijke besluiten?) Werkvel opdracht 9 (Onderhandelingsspel: hoe neem je samen moeilijke besluiten?) Toelichting op de opdracht Tijdens deze opdracht gaan jullie in kleine groepjes in onderhandeling met elkaar over een pakket

Nadere informatie

Bindend Studieadvies (BSA)

Bindend Studieadvies (BSA) BSA_4luik_0708.qxp:BSA folder recht 06-06-2007 18:18 Pagina 1 Bindend Studieadvies (BSA) Neem contact op met het Bureau Studiebegeleiding Om dispensatie te krijgen van het negatief BSA moet u uw persoonlijke

Nadere informatie

Beste lezers van De Geldfabriek,

Beste lezers van De Geldfabriek, Beste lezers van De Geldfabriek, Ik hoop dat jullie veel plezier hebben gehad met het lezen van dit verhaal. Vonden jullie ook dat Pippa wel erg veel aan mooie spullen dacht? En dat sommige mensen onaardig

Nadere informatie

MOBILITEIT MOGELIJK MAKEN

MOBILITEIT MOGELIJK MAKEN MOBILITEIT MOGELIJK MAKEN ONS DNA Op een plek die duizenden jaar terug werd gedomineerd door een ruige delta van wind, duinen en zee bevindt zich nu ons welvarende Nederland. De ontwikkeling van ons land

Nadere informatie

Arbeidsmarkt. Bedrijfskunde. Technische bedrijfskunde

Arbeidsmarkt. Bedrijfskunde. Technische bedrijfskunde wo bedrijfskunde Goede managers komen altijd aan de bak, ook in tijden van crisis. Maar nu het herstel tegen lijkt te vallen moet je wel voorbereid zijn op verrassingen. Veel bedrijfskunde-opleidingen

Nadere informatie

Staal: duurzaam sterk

Staal: duurzaam sterk Staal: duurzaam sterk NATIONALE STAALBOUWDAG 2011 STUDENTENPROGRAMMA IN SAMENWERKING MET BEDRIJVEN Wat geldt voor het materiaal staal, geldt ook voor de Nationale Staalbouwdag: duurzaam sterk. Elk jaar

Nadere informatie

PLAN VAN AANPAK 2015 & 2016 MASTERCLASSES ELEKTRISCH VERVOER. Juni 2015, Frank Rieck, Saskia Timmer en Michiel Ytsma

PLAN VAN AANPAK 2015 & 2016 MASTERCLASSES ELEKTRISCH VERVOER. Juni 2015, Frank Rieck, Saskia Timmer en Michiel Ytsma PLAN VAN AANPAK 2015 & 2016 MASTERCLASSES ELEKTRISCH VERVOER Juni 2015, Frank Rieck, Saskia Timmer en Michiel Ytsma INLEIDING 1. RESULTATEN MASTERCLASS 14/ 15 Het afgelopen jaar heeft Dutch-INCERT in samenwerking

Nadere informatie

CONCEPT Jules Study Labs is de oplossing voor de leegstand in bedrijfspanden in Maastricht.

CONCEPT Jules Study Labs is de oplossing voor de leegstand in bedrijfspanden in Maastricht. Maastricht LAB aanvraag financiële ondersteuning experiment Door Jules & You / Veer Maastricht CONCEPT Jules Study Labs is de oplossing voor de leegstand in bedrijfspanden in Maastricht. Het concept omvat

Nadere informatie

Apple Fanboy. Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C. De intro. De opdracht. Proces

Apple Fanboy. Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C. De intro. De opdracht. Proces Apple Fanboy Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C De intro Welkom in het verslag van de Apple fanboy, ik ben Jippe Joosten en ik ben enorm fan van Apple. Ik ben nu 21 jaar oud

Nadere informatie

Mediator Special. Brilliant Failures. Elke fout is een kans tot verbetering. Brilliant Failures. ook een kunst. Award Health?

Mediator Special. Brilliant Failures. Elke fout is een kans tot verbetering. Brilliant Failures. ook een kunst. Award Health? jaargang 24 september 2013 Mediator Special Brilliant Failures Elke fout is een kans tot verbetering 4 Mislukken is 10 Wie wint de eerste ook een kunst Brilliant Failures Award Health? Interview met de

Nadere informatie

Milieuwetenschappen in Leiden

Milieuwetenschappen in Leiden Milieuwetenschappen in Leiden Combineer je opleiding met milieu en duurzaamheid leiden.edu.nl Universiteit Leiden. Universiteit om te ontdekken. Waarom milieu en duurzaamheid? Thema s als gezondheid, armoedebeschrijving,

Nadere informatie

Irma Steenbeek VERSTAG

Irma Steenbeek VERSTAG Irma Steenbeek VERSTAG Colofon Eindredactie Joost Pool Redactie Boris Goddijn Vormgeving Pien Vermazeren Fotografie Boris Goddijn Beeldbewerking Pien Vermazeren Copyright en disclaimer Het overnemen van

Nadere informatie

Achter de schermen. Projectgroep en werkgroepen. Andere overleggen

Achter de schermen. Projectgroep en werkgroepen. Andere overleggen november-december 2014 Bouwbrief 8 Herontwikkeling locatie De Wissel Achter de schermen De verbouw van de locaties t Rond 1, 3, 7, en 9 gaat razendsnel; als je een week niet hebt gekeken herken je het

Nadere informatie

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps

Een land waar. mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Een land waar mensen goed geïnformeerd zijn over handicaps Lilian (48) vraagt haar zoontje om even een handje te komen geven. Dat doet hij en dan gaat hij weer lekker verder spelen. Wij nemen plaats aan

Nadere informatie

Overzicht opleidingen

Overzicht opleidingen Overzicht opleidingen Stand van zaken oktober 2013 Opleiding Onderwijsinstelling Deeltijd Voltijd Duur Kosten Overig Leegstand Post-MA NRP Academie (transformatie) NRP, ism TU Delft, Nyenrode en Hogeschool

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2003 - I

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2003 - I Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. OMGAAN MET NATUURLIJKE HULPBRONNEN figuur 1 De kringloop van het water A B LAND ZEE 2p 1 In figuur 1 staat de kringloop van het

Nadere informatie

Bouwen, Wonen en Interieur HANDEL & VERKOOP TECHNIEK HANDEL & VERKOOP TECHNIEK. handwerk met voldoening. creatief en commercieel

Bouwen, Wonen en Interieur HANDEL & VERKOOP TECHNIEK HANDEL & VERKOOP TECHNIEK. handwerk met voldoening. creatief en commercieel HANDEL & VERKOOP creatief en commercieel TECHNIEK handwerk met voldoening HANDEL & VERKOOP creatief en commercieel TECHNIEK handwerk met voldoening Bouwen, Wonen en Interieur 20e jaargang nummer 2 november

Nadere informatie