DE HOOIWAGEN. Een project van De Onderzoeksredactie. Door Bram Logger en Parcival Weijnen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DE HOOIWAGEN. Een project van De Onderzoeksredactie. Door Bram Logger en Parcival Weijnen"

Transcriptie

1 DE ENERGIEMILJOENEN VAN DEN BOSCH DE HOOIWAGEN Den Bosch verdiende in twintig jaar ruim zevenhonderd miljoen euro met de verkoop van aandelen in nutsbedrijven en uit dividenden. Dat is twaalfduizend euro per huishouden. Terwijl de stad bezuinigt op cultuur, amateursport en zorg, gaat het Essent-geld vooral op aan grote (bouw)projecten. Een project van De Onderzoeksredactie. Door Bram Logger en Parcival Weijnen Het middelste paneel van het drieluik De Hooiwagen van Jeroen Bosch (circa ) toont een hysterische mensenmenigte rond een kar vol hooi. Iedereen probeert er wat van te bemachtigen. Demonen trekken de wagen voort richting de hel op het rechterpaneel. Een stoet hoge heren koningen, edelen en een paus loopt erachteraan. Op de voorgrond laat een rondbuikige pater in een stoel, glas wijn in zijn hand, zijn zakken vullen door nonnetjes. Jezus Christus ziet het vanaf een wolk met lede ogen aan. Hooi stond in de Middeleeuwen symbool voor bedrog, ijdelheid en materialisme. Jheronimus Bosch wilde laten zien dat mensen, die uit de hoogste standen voorop, te veel waarde hechten aan aardse zaken. 1 In juli 2008 bekijkt burgemeester Ton Rombouts (CDA) van Den Bosch het drieluik van dichtbij. Hij is met premier Balkenende in Madrid, in het Museo del Prado. Daar heet Jheronimus Bosch El Bosco en hangen zijn belangrijkste werken, zoals De Tuin der Lusten is het 500ste sterfjaar van Jeroen Bosch. Rombouts wil dat vieren met een Jeroen Boschjaar, waarin het werk van Den Bosch beroemdste zoon terugkomt naar Brabant voor een expositie. Mooie bijkomstigheid is dat de burgemeester dat jaar zelf 65 wordt; heeft hij meteen z n afscheidsfeestje. Het Prado wil het absolute topstuk, De Tuin der Lusten, niet uitlenen. Te kostbaar om te vervoeren, en te belangrijk als publiekstrekker. Maar misschien mag De Hooiwagen wel, hoopt Rombouts hardop. 2 De spookgarage Het Jeroen Bosch Jaar (JB500) is een van de projecten waaraan Den Bosch het geld besteedt dat de stad heeft verdiend met de verkoop van aandelen Essent, de dividenden van Essent en de eerdere verkoop van de plaatselijke energiemaatschappij RHN. Alles bij elkaar gaat het om zevenhonderd miljoen euro in twintig jaar tijd, twaalfduizend euro per huishouden. 3 Had Den Bosch dat geld teruggegeven aan haar burgers, dan waren die twintig jaar lang gevrijwaard gebleven van gemeentelijke woonlasten, die hier gemiddeld zo n zeshonderd euro per jaar bedragen. 4 Dat deed het stadsbestuur niet. Het trok vooral de portemonnee voor nieuwe gebouwen. Het feest der energiegelden begint voor Den Bosch in 1993, als de stad haar nutsbedrijf RHN voor 250 miljoen gulden aan de Provinciale Noord-Brabantse 1 Tolnay, Charles de (1984) Hieronymus Bosch. Het volledige werk, Alphen aan den Rijn, p De Volkskrant, 12 juli 2008, Met de premier bedelen om El Bosco in Madrid 3 In 2003 telde Den Bosch huishoudens. Bron: Joop Garssen, `Demografie van Nederland', 2003, CBS, p Dit betreft de gemeentelijke woonlasten in 2013, het bedrag is opgebouwd uit: ozb, rioolheffing en reinigingsheffing. Bron: geraadpleegd op 21 februari

2 Elektriciteits Maatschappij (PNEM) verkoopt. 5 Het bestuur zet 110 miljoen gulden apart voor grote investeringen. Een paar jaar later, in 1996, besluit het een nieuw stadskantoor te bouwen van 110 miljoen gulden. 6 Het oude is op dat moment nog geen twintig jaar oud. Aan de Wolvenhoek, midden in het centrum, verrijst een glazen kubus waar het gemeentepersoneel voortaan zijn werk kan doen. Die ambtenaren moeten ook hun auto ergens kwijt. Dus komt er een parkeergarage. Om ruimte te besparen kiest het stadsbestuur voor een systeem dat auto s volautomatisch in het juiste vak parkeert. Maar dat loopt uit op een fiasco. Er zijn vaak storingen, soms komt de verkeerde auto uit de lift, soms verschijnen auto s met krassen of loshangende buitenspiegels. De Opel van gemeenteambtenaar Jan de Wit komt op een dag in januari 2005 total loss de lift uit. De garage had het Corsa tje willen parkeren op een plek waar al twee auto s stonden. 7 Uiteindelijk besluit de gemeente de garage die in de volksmond Spookgarage is gaan heten om te bouwen tot een conventionele variant, waar bestuurders zelf hun auto wegzetten. Er blijft ruimte voor negentig parkeerplekken. De totale kosten voor de garage komen door alle missers op acht miljoen euro, zo n negentigduizend euro per parkeervak. Voor de ingang van de garage staat Bart Bekker te fulmineren. Op de plek van de parkeergarage stond tot 1997 de enige gymzaal van de Bossche binnenstad. Leerlingen van twee basisscholen hadden er gymles. Ze worden nu al veertien jaar lang met bussen naar andere gymnastiekzalen buiten het centrum gebracht. Bart Bekker, klein van stuk, rap van tong, pensioenadviseur van beroep, is voorzitter van het actiecomité van boze ouders. Zij eisen een fatsoenlijke gymvoorziening voor hun kinderen. Bekker loopt de Keizerstraat uit, de hoek om, naar de Sint Jorisstraat. Daar heeft de gemeente het pand van een vroegere autohandel gekocht om een nieuwe gymzaal te bouwen. IJzeren steunberen stutten het dak van de ijskoude hal die aan de achterkant uitkijkt op het glazen stadskantoor. Funderingsproblemen maken de verbouwing tot gymzaal veel duurder dan gepland. Volgens de gemeente is daar geen geld voor. Het busvervoer naar andere gymzalen is veertien jaar lang, à raison van tachtigduizend euro per jaar, betaald uit het potje voor onderwijshuisvesting. Alleen als de gemeenteraad geld gebruikt uit het Fonds Integrale Afweging, dat vooral gebruikt wordt voor armoedebestrijding, is de gymzaal wellicht te verwezenlijken, zo blijkt uit een raadsvoorstel uit Inmiddels heeft de gemeente het geld voor de nieuwe gymzaal wel gevonden, maar wordt er nog niet gebouwd vanwege een juridisch conflict met de eigenaar van het naastgelegen pand. Bekker kan er woest om worden. De gemeenteraad laten kiezen tussen armoedebestrijding en de bouw van een nieuwe gymzaal. Dat is toch te hufterig voor woorden? Die buskosten zijn het gevolg van de zucht naar luxe van het gemeentebestuur dat zichzelf op een chique parkeervoorziening wilde trakteren en daarvoor de sloopkogel door de oude gymzaal joeg. Dat is toch bestuurlijk onvermogen van hier tot Tokio? Waarom Bekker zich zo druk maakt om het gymzaaltje? Ik ben hier op steenworp afstand geboren en getogen. Het is verdomme míjn stad. Je schaamt je onderhand dat je kinderen niet het onderwijs krijgen waar ze recht op hebben. Flauwvallen Van de Sint Jorisstraat naar Cultuurcentrum De Muzerije is het precies 1 kilometer lopen door de historische Bossche binnenstad. Eerst langs het voor vijftig miljoen euro opgeknapte museumkwartier richting De Parade. Dan linksaf, voor de Sint- Janskathedraal langs, en bij de bibliotheek rechts de Hinthamerstraat in. In het 5 Jaarverslag 1993 Den Bosch, p Henk Mees, `Niet verdelen over kleine dingen', Brabants Dagblad, 14 januari De Volkskrant, 29 oktober 2011, Het volautomatische Bossche parkeerdebacle 8 Raadsvoorstel stukken raadsvergadering d.d. 11 september

3 vroegere bisschoppelijke paleis waar de Muzerije gehuisvest is, kunnen Bosschenaren terecht voor muzieklessen, danscursussen en andere creatieve bezigheden. In 2008 besluit de gemeente tot een grondige verbouwing. Aanvankelijk wordt 8,3 miljoen vrijgemaakt. Maar de gemeente wil er iets speciaals van maken en het budget loopt op tot dertien miljoen. 9 Architectonisch is het een hoogstandje. De muziek-, dans- en dramadocenten zijn minder tevreden. Na de verbouwing is de akoestiek verdwenen, een podium ontbreekt en in de dependance voor de danslessen doet de airco het zo slecht dat cursisten soms flauwvallen. 10 Dat dit soort budgettaire overschrijdingen niet leiden tot financieel noodweer in de Brabantse hoofdstad komt doordat PNEM is opgegaan in energiebedrijf Essent. Den Bosch bezit 3,7% van de aandelen en omdat het dividend maar blijft stijgen, tot ruim achttien miljoen euro in 2008, ontstaat er ruimte voor nog veel meer prestigieuze projecten. Helemaal als Essent in 2007 dochterbedrijf Kabelcom aan het latere Ziggo verkoopt. Den Bosch ontvangt dat jaar achtenveertig miljoen aan superdividend. Het grootste gedeelte gaat naar het structuurfonds, waarmee de stad haar grote projecten financiert, zoals de verbouwing van de Muzerije. De exploitatie van de muziekschool loopt niet via het structuurfonds, maar via de gemeentebegroting. En die vertoont tekorten. Terwijl de verbouwingskosten oplopen, gaat het cursusgeld voor muziekles als gevolg van gemeentelijke bezuinigingen omhoog van 679 euro naar 1140 euro per jaar. 11 De gemeente ziet het betaalbaar houden van cursussen niet als haar verantwoordelijkheid. Sterker, in 2011, net na de verbouwing, besluit de gemeente om vanaf 2013 per jaar euro extra te bezuinigen op de exploitatie van de Muzerije. 12 Bij een grondige reorganisatie verliest het merendeel van de cultuurdocenten zijn baan. Wethouder van cultuur Rodney Weterings (PvdA) vindt dat een groot deel van de cursussen kan worden overgelaten aan de vrije markt. Het kan allemaal efficiënter en tegen lagere kosten. De Muzerije moet projecten in wijken en op scholen gaan doen en de docenten daarvoor voortaan flexibel inhuren. 13 In de industriehaven aan de noordwestelijke stadsrand, niet ver van de brouwerij van Heineken, ligt de woonboot van Bas van den Booren. Vanuit zijn woonkamer ziet hij op de andere oever evenementencentrum De Brabanthallen liggen. Een dag eerder heeft hij er langs de kade dranghekken neergezet, die moeten voorkomen dat bezoekers van de vakbeurs Facilitair Management hun bolide het water in rijden. Daarmee verdien ik wat bij naast mijn uitkering. Van den Booren was gitaarleraar bij de Muzerije maar werd ontslagen. Net als zijn oud-collega en saxofoonleraar Edward Capel. Samen zaten ze in de ondernemingsraad. Eerst kwamen er extra managementlagen en werd er geld gestopt in gebouwen, vertelt Van den Booren. Daarna kwamen de bezuinigingen. Een cursus spelen in een popband met vijf pubers? Alleen als er minstens negen jongeren meededen. Maar ja, in een popband zitten maximaal vijf man. Van de dure verbouwing van de muziekschool hebben weinig mensen profijt. Er gebeurt weinig meer, zegt Capel. De ontslagen docenten kunnen als zzp er een lokaal huren. Dat doet bijna niemand, omdat de prijs idioot is. De twee oud-or-leden van de Muzerije zijn verbitterd. Van den Booren: Den Bosch is helemaal gestoord. Stond er een stuk in het Brabants Dagblad dat Den Bosch culturele hoofdstad van Europa wil worden. En daarnaast een artikeltje waarin een 9 `Kostenontwikkeling renovatie Muzerije', Raadsinformatiebrief 12 december 2006 Den Bosch, p 192 en `Voorjaarsnota 2008', Raadsvoorstel gemeente Den Bosch (4 juni 2007) p Toenmalig directeur Muzerije, Marc Jacobs geciteerd in: Brabants Dagblad, 28 januari Cursusgeld betreft muziekles voor volwassenen. `Muziekles Muzerije wordt fors duurder', Brabants Dagblad, 16 november `Subsidieafspraken en ontwikkelingen culturele organisaties 2013', Raadsinformatiebrief Den Bosch 2 oktober 2012, p Rodney Weterings tijdens toelichting op het bezuinigingsprogramma van de gemeente over de jaren , vrijdag 17 december

4 raadslid uitlegt dat de Muzerije moet verdwijnen, en dat de wens om culturele hoofdstad te worden daar niets aan zou veranderen. De bezuinigingen op de Muzerije staan niet op zichzelf. Ze zijn deel van een omvangrijk bezuinigingspakket van vijftien miljoen per jaar, nodig om de gevolgen van rijksbezuinigingen op te vangen. Ook amateursporters, een deel van de chronisch zieken, het Centrum Jeugd en Gezin en de sociale werkvoorziening moeten het vanaf 2013 structureel met minder geld doen. 14 Bijna alle beleidsterreinen voelen de gevolgen. Alleen het structuurfonds voor grote projecten krijgt er geld bij. De gemeenteraad besluit de euro extra dividend die Enexis jaarlijks uitkeert structureel daarin te storten. 15 Enexis is het voormalige netwerkbedrijf van Essent (de pijpen en kabels) dat nog in handen is van de overheden. Ook de veertig miljoen euro die de gemeente nog tegoed heeft uit de Essent-verkopen gaat naar het potje voor de grote projecten. 16 Barcelona, Sydney, Londen, Den Bosch Op 24 mei 2013 loopt burgemeester Rombouts opnieuw door een museum. Ditmaal niet in Spanje, maar in zijn eigen Den Bosch. Prinses Beatrix opent het prestigieuze Museumkwartier. Daarin vormen het Noordbrabants- en het Stedelijk Museum samen het grootste museum buiten de Randstad. 17 In 2005 werd vijfentwintig miljoen euro vrijgemaakt voor de nieuwbouw. Maar de ambities groeiden en de uiteindelijke kosten liepen op tot 52 miljoen euro. 18 Voor de beveiliging en de klimaatbeheersing van het museum wordt in 2007 ruim tien miljoen euro extra uitgetrokken, betaald uit de pot met Essent-geld van de provincie Brabant. 19 Men schaft superdeluxe systemen aan, want alleen dan willen musea als het Prado in Madrid overwegen kwetsbare werken zoals die van Jeroen Bosch uit te lenen. De garantie dat die schilderijen ook echt komen, is er niet. Het stadsbestuur vindt het niet onlogisch om in crisistijd veel geld uit te geven aan het Jeroen Bosch Jaar. Juist in een tijd van economische crisis is het noodzaak anticyclisch te investeren, staat in een raadsvoorstel over JB500 uit Het college van B en W wil zo de scherpe randjes van de crisis afhalen. Het jubeljaar wordt in het stuk vergeleken met drie andere grote evenementen: de Olympische Spelen van Barcelona, de Olympische Spelen van Sydney en de Olympische Spelen van Londen. 20 De initiële investering bedraagt zesendertig miljoen euro, maar dat levert ook wat op. De meerjarenmanifestatie rond Jeroen Bosch zal de stad geen windeieren leggen, aldus het raadsvoorstel. Een impactrapport voorspelt dat Den Bosch er economisch flink op vooruit zal gaan mits ze kansrijke verbindingen zoekt en rekening houdt met de belangrijke lessen uit vergelijkbare grootschalige evenementen. De directe netto effecten worden geschat op 122 miljoen euro, waarvan 41 miljoen direct neerslaat in de stedelijke economie. Waarop die bedragen gebaseerd zijn, maakt het stuk niet duidelijk. De zesendertig miljoen euro investering in JB500 gaat naar de organisatie van het festival. Een miljoen of zes komt uit de Essent-pot. 21 Het Rijk, de provincie, de EU en 14 Vergadering van de gemeenteraad van 's-hertogenbosch, 12 april Raadsvoorstel Den Bosch, `Actualisatie begroting 2012 alsmede procesvoorstel en technische uitgangspunten begroting 2013'(4 juni 2012). 16 Raadsvoorstel Den Bosch, `Inzet fonds integrale afweging' (8 november 2011). 17 Begrotingen 2010 Den Bosch. 18 Het Noordbrabants Museum 29,5 miljoen en de nieuwbouw van het Stedelijk Museum 17,5 miljoen euro. De inrichting kostte 5,4 miljoen euro. De gemeente en de provincie betaalde het grootste gedeelte, de inrichting werd betaald door particulieren, fondsen en bedrijven. 19 Voorjaarsnota Noord Brabant 2008, 19 mei Raadsvoorstel Den Bosch 16 juni 2009, `Jheronimus Bosch 500'. 21 Begroting 2014 Den Bosch, p

5 sponsors betalen de rest. Maar de werkelijke kosten voor het feestjaar zijn een stuk hoger. Want Den Bosch wil een goede indruk achterlaten op de grote stroom bezoekers die de stad verwacht in het jubeljaar. Het stadsbestuur wil JB500 gebruiken om nog een aantal andere prestigeprojecten realiseren. In het raadsvoorstel van 2009 staat: Het meerjarenproject biedt een ( ) unieke kans om bestuurlijke en financiële energie los te maken, versnelling aan te brengen voor de belangrijke stedelijke projecten met 2016 aan de horizon. Formeel staan die projecten los van JB500, maar burgemeester Rombouts heeft er geen geheim van gemaakt dat hij in 2016 graag een nieuw theater wil hebben. De bouwkosten van vijftig miljoen voor het theater worden betaald uit het structuurfonds. Ook moet er een nieuwe bibliotheek komen. Daarvoor komt de financiële energie van drieëndertig miljoen euro eveneens uit de pot met Essent-opbrengsten (inmiddels is duidelijk dat het theater er niet voor 2016 komt, red). 22 Grijs beton Naast de burgemeester is er nog een prominente Bosschenaar met een pensioenwens. De huidige bibliotheek van Den Bosch zit in het vroegere oudemannenhuis, direct naast muziekschool de Muzerije, aan de Hinthamerstraat. In 2005 is het gebouw voor anderhalf miljoen euro opgeknapt. Maar directeur Derks vindt het tijd voor iets nieuws. Tijdens een debat over de toekomst van de bieb, afgelopen december, zei hij: Het gebouw is totaal versleten. Het is een monument waar ik nog geen spijker in de muur mag slaan. ( ) Over drie jaar ga ik met pensioen, dan wil ik wel iets hebben bereikt met die nieuwe bibliotheek. 23 De gemeente wil Derks graag helpen met zijn dadendrang. Het stadsbestuur zit met een rotte plek in de binnenstad in z n maag. Wie vanaf de bibliotheek de Sint Josephstraat inslaat loopt er vanzelf tegenaan: het voormalige Groot Ziekengasthuis (GZG) uit Tussen 1966 en 1974 werd het GZG uitgebreid met hoogbouw, geheel volgens de mode van die tijd opgetrokken uit grijs beton. Sinds 2011 staat het leeg. Met het oog op het feestjaar 2016 kan dat gebied er zo niet bij blijven liggen, legt wethouder Geert Snijders (Rosmalens Belang) uit in een perstoelichting. De grijze kolos moet worden gesloopt. 24 Maar de eigenaars van het terrein, projectontwikkelaar AM en bouwbedrijf Heijmans, willen dat alleen doen als ze daarna iets nieuws mogen bouwen. 25 Aanvankelijk leek zich een goede bestemming aan te dienen: de Bijenkorf wilde er een nieuwe vestiging openen. Maar in 2013 kondigde de warenhuisketen aan zich terug te trekken uit de kleinere steden. Dus komt het stadsbestuur met een nieuwe oplossing om toch te kunnen slopen: een bibliotheek, die de trekker moet worden voor een groots nieuwbouwproject met de naam Agora, waar ook het stadsarchief, vijfhonderd nieuwe woningen en twaalfduizend m2 winkels onderdeel van zijn. Kosten voor de bibliotheek en het stadsarchief: drieëndertig miljoen euro. 26 Voor dat geld krijgt Den Bosch wel een nieuw architectonisch icoon, belooft wethouders Snijders. 27 De Agora wordt een toekomstbestendige bibliotheek als vliegwiel voor de ontwikkeling van het GZG-terrein met interessante en innovatieve culturele, informatieve en educatieve crossovers. 28 Met het agoraconcept wil de gemeente overschakelen van planmatig naar organisch bouwen, meebewegend op de 22 Begroting 2014 Den Bosch, p. 228/ Brabants Dagblad, 3 december Gepubliceerd op: , gewijzigd op: Begroting Den Bosch geraadpleegd op 24 februari Begroting 2014 Den Bosch, p.10. 5

6 dynamiek van de vraag. 29 De gebouwen zijn bedoeld om de cultuur, de ontwikkeling van nieuwe kennis en de economie aan te jagen. Daarmee lijkt de gemeente iets op gang te willen brengen wat allang aan de gang is. Sinds de verpleegsters en chirurgen het GZG-complex hebben verlaten, zijn er allerlei kleine ondernemers en creatieve bedrijfjes neergestreken. Ze zoeken elkaar op, werken samen, wisselen kennis uit en ontwikkelen nieuwe ideeën. De broedplaatsen schieten als paddenstoelen uit de grond. Onlangs won het GZG-complex nog de Leeg Award Het juryrapport roemt het terrein om het goed lopende ondernemerscentrum en de vele publiekstoegankelijke activiteiten. 30 De kans is groot dat de bedrijfjes weg moeten als de gemeente de bouw van de Agora doorzet. De bieb zelf lijkt hetzelfde lot beschoren als de Muzerije: veel geld voor een nieuw gebouw, weinig voor de inhoud. Want ook de Bossche bibliotheek moet bezuinigen. Vanaf 2013 is er jaarlijks euro minder gemeentesubsidie. 31 Eerder zijn de wijkbibliotheken al wegbezuinigd. Volgens bibliothecaris Joost Heessels heeft de bibliotheek zo n duur, nieuw gebouw helemaal niet nodig. Blijf bij je taak: zorg dat mensen leren, slimmer worden, de democratie op peil blijft. Er zijn grote groepen laagopgeleide mensen die wel een bibliotheek nodig hebben. Maar hebben die een nieuw gebouw nodig? Dure adviesbureaus maken er een marketingding van. Met een hip café om hippe mensen te trekken. Maar Bosschenaren die laag- of ongeletterd zijn, willen helemaal geen hippe mensen om zich heen. Die voelen zich in hun eigen kringetje veel beter. Dwarrelen in de cijfers Ik zeg altijd: wij zijn geen arme gemeente, wij zijn een rijke gemeente. Dat komt doordat er de afgelopen twintig jaar altijd een solide beleid is gevoerd. Dat is helder. Weggezonken in een leren zetel in Hotel Central op de Markt in Den Bosch vertelt Den Bosch langst zittende raadslid Paul van der Krabben (Bosch Belang), een goed verzorgde heer op leeftijd, hoe de gemeente het Essent-geld steeds verantwoord heeft besteed. Voor een groot deel beleggen we, een groot deel gebruiken we om wensen die in Den Bosch leven te honoreren. Welke wensen dat precies zijn, dat kan ook Van der Krabben, raadslid sinds 1978 en zelf geen voorstander van prestigieuze projecten, niet precies vertellen. Hij pakt een stapeltje gemeentelijke stukken, schuift een leesbrilletje op zijn neus en wijst wat projecten en getallen aan. Ja, je dwarrelt in de cijfers. Dat is niet zo verwonderlijk want Den Bosch blinkt niet uit in het inzichtelijk maken van wat het met z n geld doet. Wat wel duidelijk wordt uit de jaarstukken, is dat veel geld via het structuurfonds naar grote (bouw)projecten gaat. Wat ook opvalt is dat de gemeentelijke plannen na iedere financiële meevaller uit de energiepotten weer een maatje ambitieuzer en luxer worden. Een simpele parkeergarage krijgt een ingewikkelde lift, de budgetten van de verbouwingen van de Muzerije en het museumkwartier verdubbelen en het feest rondom schilder Jeroen Bosch wordt een spektakel als de Olympische Spelen. Wordt het gratis geld van Essent in Den Bosch vrijmoedig besteed? De gemeente zelf vindt van niet. Het nieuwe stadskantoor moest ambtenaren efficiënter laten werken. Een nieuwe bibliotheek, een nieuw theater en een verbouwde Muzerije moeten de cultuur en de economie aanjagen en het Jeroen Bosch Jaar moet de stad op de kaart zetten. Allemaal investeringen waar uiteindelijk iedereen van profiteert, aldus het 29 Raadsvoorstel 19 februari 2013, `Fasering herontwikkeling GZG locatie en informatie over nieuwbouw bibliotheek/stadsarchief', p geraadpleegd op 25 februari `Subsidieafspraken en ontwikkelingen culturele organisaties 2013', Raadsinformatiebrief Den Bosch 2 oktober 2012, p.3. 6

7 bestuur. Maar bij de door ons onderzochte projecten is meestal maar één duidelijke winnaar aan te wijzen: de bouw- en aannemersbedrijven (en hun adviseurs) die de nieuwe, glimmende gebouwen neerzetten of opkalefateren. Of de effecten die het stadsbestuur voorspelt ook zullen optreden, is vooral koffiedik kijken. De economie op gemeentelijke niveau stimuleren, heeft dat überhaupt wel zin? Lekt het geld niet meteen weer weg uit de stad? En creëert dat niet het risico dat de gemeente door de focus op grote projecten haar minder in het oog springende taken als amateursport, betaalbare zorg voor zwakkeren, en goed onderwijs uit het oog verliest? Kindersokken Op een dinsdagmiddag in januari 2014 rijdt bij de L.W. Beekmanschool in het centrum van Den Bosch een touringcar van de firma Dortmans voor. Groep 4 heeft gymles. Drieëntwintig kinderen drentelen de bus in. Een kwartier later stopt de chauffeur voor een gymzaaltje in de Celsiusstraat. De verf bladdert van de gevel, glassplinters op de parkeerplaats getuigen van een recente auto-inbraak. Binnen overheersen bruine tegels en grijs betonsteen. In de kleedkamers is geen stromend water. De enige plek waar dorstige kinderen kunnen drinken, is in een washok waar het licht stuk is. De douches zijn in gebruik genomen als berging. Er staan stoeltjes en tafeltjes, een stofzuiger, oude deuren, halfvergane kindersokken en een fiets. Het brandalarm is stuk. In een opslagkast in de gang staan flessen bleek en schoonmaakmiddel op kinderoogjeshoogte voor het grijpen. Niet dat die spullen veel gebruikt worden: alles ligt onder een dikke laag stof. Potjesdenken Investeren in gebouwen als theaters, bibliotheken en muziekscholen, maar tegelijkertijd bezuinigen op cultuur, boekencollecties en muzieklessen. Het klinkt paradoxaal, maar volgens hoogleraar economie van de lagere overheden Maarten Allers is het te verklaren vanuit potjesdenken. Een meevaller als een hoog dividend wordt vaak in een potje voor eenmalige uitgaven gestopt. Je kunt er geen langlopend beleid van maken dat elk jaar opnieuw gefinancierd moet worden; de meevaller is er immers maar één keer. Dat verklaart waarom bijvoorbeeld geld uit de verkoop van Essent vaak wordt uitgegeven aan gebouwen. Allers: De bouw heeft het moeilijk, dus als je iets aan de lokale werkgelegenheid wil doen, dan is dat een heel makkelijke manier. En je kunt laten zien: kijk, het glanst! Maar later moet je iets doen met die gebouwen. Dan is er geen geld meer om een gebouw te onderhouden, laat staan er iets nuttigs mee te doen. Je kunt zeggen: het is eenmalig geld dus ik ga er eenmalig iets mee doen. En als het klaar is, is het klaar. Maar dat klopt dus niet. Het moet allemaal onderhouden en geëxploiteerd worden Interview met Maarten Allers (Den Haag, 10 december 2013). 7

B. Mag de verdere ontwikkeling van het Dru-complex eventueel meer geld van de gemeente kosten? - Ja - Nee - Geen mening

B. Mag de verdere ontwikkeling van het Dru-complex eventueel meer geld van de gemeente kosten? - Ja - Nee - Geen mening DE VRAGEN VOOR HET BURGERBEGROTINSGFORUM OP 30 OKTOBER 2010 Groep 1: Leefbaarheid A. Zaal: Loungezaal. Gespreksleider: Jan Finkenflügel. 1 Het idee in de begroting is dat een goed voorzieningenniveau van

Nadere informatie

1. Welke gevolgen heeft het zelfstandig ondernemerschap voor de rechtspositie van het personeel van het Kunstbedrijf?

1. Welke gevolgen heeft het zelfstandig ondernemerschap voor de rechtspositie van het personeel van het Kunstbedrijf? Schriftelijke vragen rechtspositie personeel Kunstbedrijf Arnhem In het ondernemingsplan van het Kunstbedrijf Arnhem wordt uitgegaan van een nieuwe rol voor het bedrijf, die van regisseur. Het kunstbedrijf

Nadere informatie

De Jeroen Bosch krant

De Jeroen Bosch krant De Jeroen Bosch krant G E M A A K T V O O R E N D O O R L E E R L I N G E N 2 maart 2016 Workshop groep1/2 Circuit in groep 7 Groep 7 van de vlieger ging op 4-3-2016 een circuit houden over Jeroen Bosch.

Nadere informatie

MUSEUMKWARTIER S HERTOGENBOSCH. BiermanHenketarchitecten

MUSEUMKWARTIER S HERTOGENBOSCH. BiermanHenketarchitecten 2013 MUSEUMKWARTIER S HERTOGENBOSCH BiermanHenketarchitecten Ontwerp 2005-2008 Oplevering 2012 Opening 24 mei 2013 Architect Bierman Henket architecten Opdrachtgever Provincie Noord-Brabant (Het Noordbrabants

Nadere informatie

OUD GEBOUW, NIEUW GEBRUIK

OUD GEBOUW, NIEUW GEBRUIK PROJECT UITGELICHT: HET GROOT ZIEKENGASTHUIS IN S-HERTOGENBOSCH OUD GEBOUW, NIEUW GEBRUIK Maakt werk van leegstand Hoofdkantoor Dr. Kuyperstraat 9 2514 BA Den Haag T: 070 335 20 30 F: 070 347 07 77 3 Oud

Nadere informatie

Referentieonderzoek Oude Noorden

Referentieonderzoek Oude Noorden Referentieonderzoek Oude Noorden Positie van de wijk. Het Oude Noorden ligt ten noorden van Rotterdam Centraal. Het is ongeveer 15 minuten lopen of je kan de tram pakken die via de druk bereden straat

Nadere informatie

Utrecht bij de hand 2014. Utrecht.nl

Utrecht bij de hand 2014. Utrecht.nl bij de hand 204.nl Bevolking per --204 Met 328.000 inwoners, is de vierde stad van Nederland. is een studentenstad met een relatief jonge bevolkingsopbouw en de hoogst opgeleide beroepsbevolking van de

Nadere informatie

Werken aan een Duurzame Toekomst

Werken aan een Duurzame Toekomst 2 Werken aan een Duurzame Toekomst Sterk, Sociaal, Solide./> F/x \:.i t / /\ GROENUMIlffi n NUMEGEN IJ W PARTIJ VAN DE ARBEID Nijmegen -^S ^ &...^(i** Perspectiefnota 22-25 Amendement GroenLinks, PvdA

Nadere informatie

i n t e r n e t p a n e l o v e r b e z u i n i g i n g e n

i n t e r n e t p a n e l o v e r b e z u i n i g i n g e n i n t e r n e t p a n e l o v e r b e z u i n i g i n g e n Mening internetpanel over bezuinigingen In opdracht van: College van burgemeester en wethouders gemeente Purmerend Uitgevoerd door: Team Beleidsonderzoek

Nadere informatie

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2015. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland

KWARTAALMONITOR OKTOBER 2015. Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland KWARTAALMONITOR OKTOBER 2015 Omzetontwikkeling van freelancers en flexwerkers in Nederland Inhoud 3 ONDERNEMERS, LAAT ZIEN DAT FLEXWERKERS WAARDEVOL ZIJN 4 OMZET FREELANCERS EN FLEXWERKERS DAALT DOOR TOENEMENDE

Nadere informatie

De bieb in De buurt 2

De bieb in De buurt 2 De bieb in de buurt 2 Inleiding De bibliotheek is een plek waar kennis, informatie, mooie verhalen en inspiratie voor het oprapen liggen. De bibliotheek dient als trefpunt in de buurt. Het is een plek

Nadere informatie

Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep

Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep Embargo tot 7 juni 2015 Onderwerp Bescherming bouwhistorie monumenten 2e groep Programma Cultuur & Cultuurhistorie & Citymarketing Portefeuillehouder B. van Hees Samenvatting Op 27 januari 2010 heeft de

Nadere informatie

Dynamische en bruisende Spoorzone dromen realiseren achter het spoor, we gaan ervoor

Dynamische en bruisende Spoorzone dromen realiseren achter het spoor, we gaan ervoor Dynamische en bruisende Spoorzone dromen realiseren achter het spoor, we gaan ervoor Ambitie en Aanleiding Activiteiten Te realiseren waarden Onze werkwijze Ambitie Spoorzone met allure * Kwaliteitsverbetering

Nadere informatie

Aan het college van B&W Postbus 12345 5200 GZ s-hertogenbosch

Aan het college van B&W Postbus 12345 5200 GZ s-hertogenbosch Aan het college van B&W Postbus 12345 5200 GZ s-hertogenbosch s-hertogenbosch, 2 april 2013 Betreft: Vragen ex art 39 R.v.O. Verbouwing stadskantoor/ huis van de stad Geacht College, In het Brabants Dagblad

Nadere informatie

Beschouwingen SP Voorjaarsnota 2012

Beschouwingen SP Voorjaarsnota 2012 Beschouwingen SP Voorjaarsnota 2012 Voorjaarsnota VZ, de voorjaarsnota is een belangrijk moment om richting te geven. Dit is het moment om onze wensen te uiten zodat deze in de begroting kunnen worden

Nadere informatie

draadswijzer week 01 Zwolle

draadswijzer week 01 Zwolle draadswijzer week 01 Zwolle Agenda Raadsplein Maandag 11 januari 2016 Raadzaal Besluitvormingsronde 19.30 uur Start besluitvormingsronde met de volgende hamerstukken: - Nota van Uitgangspunten MPV 2016*

Nadere informatie

Cultuur in cijfers Leiden 2011

Cultuur in cijfers Leiden 2011 Maart 2011 Cultuur in cijfers Leiden 2011 Leiden is een historische stad met een breed aanbod aan culturele voorzieningen. Zo is de oudste schouwburg van het land hier te vinden, zijn de musea flinke publiekstrekkers,

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.2

RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.2 RAADSVOORSTEL Agendanummer 9.2 Raadsvergadering van 25 februari 2010 Onderwerp: Uitbreiding personele capaciteiten in verband met verwezenlijking van de activiteiten en taken in het kader van de rioleringszorg

Nadere informatie

In dit verslag blikken wij als Stichting Open Arms terug op het jaar 2012 en kijken wij vooruit naar het jaar 2013.

In dit verslag blikken wij als Stichting Open Arms terug op het jaar 2012 en kijken wij vooruit naar het jaar 2013. In dit verslag blikken wij als Stichting Open Arms terug op het jaar 2012 en kijken wij vooruit naar het jaar 2013. Het jaar 2012 stond in het teken van het wisselen van de wacht. Grethe Kruizinga vond

Nadere informatie

Raadsvoorstel. Agendanummer: Datum raadsvergadering: Registratienummer: Onderwerp: Besluitvorming Huisvestingsfinanciën herontwikkeling raadhuis.

Raadsvoorstel. Agendanummer: Datum raadsvergadering: Registratienummer: Onderwerp: Besluitvorming Huisvestingsfinanciën herontwikkeling raadhuis. Raadsvoorstel Agendanummer: Datum raadsvergadering: Registratienummer: Onderwerp: Besluitvorming Huisvestingsfinanciën herontwikkeling raadhuis. Gevraagde Beslissing: Te besluiten om: De reserve raadhuis

Nadere informatie

Beleidsverklaring 15 thema s u als inwoner

Beleidsverklaring 15 thema s u als inwoner Beste inwoner, Wij stellen u graag onze Beleidsverklaring voor. Een mooi woord om te zeggen hoe we onze gemeente willen besturen de volgende 6 jaar. We werken rond 15 thema s. In deze folder leest u een

Nadere informatie

Raadsnota. Raadsvergadering d.d.: 10 november 2015 Agenda nr: 3 Onderwerp: Het nieuwe Museum. Aan de gemeenteraad,

Raadsnota. Raadsvergadering d.d.: 10 november 2015 Agenda nr: 3 Onderwerp: Het nieuwe Museum. Aan de gemeenteraad, Raadsnota Raadsvergadering d.d.: 10 november 2015 Agenda nr: 3 Onderwerp: Het nieuwe Museum Aan de gemeenteraad, 1. Doel, Samenvatting en Advies van het raadsvoorstel Doel: Het doel is om een kwalitatief

Nadere informatie

Commissienotitie Reg. nr : 0810242 Comm. : MZ Datum : 15-05-08

Commissienotitie Reg. nr : 0810242 Comm. : MZ Datum : 15-05-08 Comm. : MZ Onderwerp Voortzetten UITpunt Boxtel en opstarten servicepunt te Liempde Status oordeelvormend Voorstel Advies uitbrengen over de ontwikkelingen omtrent het UITpunt Boxtel en servicepunt Liempde

Nadere informatie

Bestemming opbrengst verkochte Nuon aandelen. Commissie Bestuurlijk Domein. Commissie Ruimtelijk Domein. Commissie Sociaal en Economisch Domein

Bestemming opbrengst verkochte Nuon aandelen. Commissie Bestuurlijk Domein. Commissie Ruimtelijk Domein. Commissie Sociaal en Economisch Domein Raad VOORBLAD Onderwerp Bestemming opbrengst verkochte Nuon aandelen. Agendering x Commissie Bestuurlijk Domein x Gemeenteraad Commissie Ruimtelijk Domein Lijst ingekomen stukken Commissie Sociaal en Economisch

Nadere informatie

Renovatie Helicon VMBO Den Bosch. helicon.nl

Renovatie Helicon VMBO Den Bosch. helicon.nl Renovatie Helicon VMBO Den Bosch helicon.nl Renovatie Helicon VMBO Den Bosch 2 Beste leerlingen, ouders en verzorgers, Helicon VMBO Den Bosch gaat verbouwen! Het huidige gebouw dateert van 1980 en is na

Nadere informatie

gemeente Eindhoven Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding

gemeente Eindhoven Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding gemeente Eindhoven Raadsnummer 12R5074 Inboeknummer Dossiernummer Initiatiefvoorstel Lokaal Investeringsfonds behoud en bevorderen werkgelegenheid Inleiding Het tafelzilver is op, de tijd dat we ruim in

Nadere informatie

Te huur winkelpand / kantoorruimte Stadserf 76-108 Schiedam met (dag)horeca Deelverhuur vanaf 186 m2

Te huur winkelpand / kantoorruimte Stadserf 76-108 Schiedam met (dag)horeca Deelverhuur vanaf 186 m2 Van Herk Groep Lichtenauerlaan 30 3062 ME Rotterdam Postbus 4068 3006 AB Rotterdam T: (010) 241 15 55 E: info@vanherkgroep.nl I: www.vanherkgroep.nl Te huur winkelpand / kantoorruimte Stadserf 76-108 Schiedam

Nadere informatie

Inbreng Tweede Termijn Kaderbrief Gijs Holla

Inbreng Tweede Termijn Kaderbrief Gijs Holla Inbreng Tweede Termijn Kaderbrief Gijs Holla Dank u wel voorzitter, Graag wil ik beginnen met het danken van het college en haar ambtenaren voor de uitvoerige beantwoording van alle vragen die wij hadden.

Nadere informatie

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014

Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Ontwikkelprogramma armoede gemeente Leeuwarden 2014 Inleiding Uit onze gemeentelijke armoedemonitor 1 blijkt dat Leeuwarden een stad is met een relatief groot armoedeprobleem. Een probleem dat nog steeds

Nadere informatie

Chartreuse 49 HUURAPPARTEMENTEN IN UTRECHT STAD. zorgeloos huren nabij het stadshart. Oplevering. woneninchartreuse.nl.

Chartreuse 49 HUURAPPARTEMENTEN IN UTRECHT STAD. zorgeloos huren nabij het stadshart. Oplevering. woneninchartreuse.nl. zorgeloos huren nabij het stadshart van Utrecht Oplevering 1 februari 2013 Diverse woningtypes Woonoppervlak van 56,9 tot 112,7 m 2 Inclusief parkeerplaats Voorzien van tuin, terras, balkon of loggia Huurprijs

Nadere informatie

PvdA Hillegom Antwoorden op vragen omroep BO

PvdA Hillegom Antwoorden op vragen omroep BO PvdA Hillegom Antwoorden op vragen omroep BO Wat is de naam van uw partij? PvdA Hillegom Wie is uw lijsttrekker? Annemieke van Dijk en Fred van Loenen Wie is uw wethouderskandidaat? De PvdA heeft in Hillegom

Nadere informatie

Huizen. Actieve, gezonde Vereniging van Eigenaren. Dichtbij de binnenstad. luxe keuken en modern sanitair. Zo te betrekken. Parkeerplaats in onderbouw

Huizen. Actieve, gezonde Vereniging van Eigenaren. Dichtbij de binnenstad. luxe keuken en modern sanitair. Zo te betrekken. Parkeerplaats in onderbouw Huizen vanhendriks Amsterdamseweg 8 E, 3812 RS Amersfoort Dichtbij de binnenstad Zo te betrekken luxe keuken en modern sanitair Actieve, gezonde Vereniging van Eigenaren Parkeerplaats in onderbouw H47

Nadere informatie

De perspectief nota en de najaarsnota lieten een positief beeld zien.(+137.000).

De perspectief nota en de najaarsnota lieten een positief beeld zien.(+137.000). Begroting 2015-2018 Begroting 2015-2018 11-11-2014 voor ons ligt de begroting 2014 2018. Voor de PvdA zijn de mensen belangrijk. Mensen aan de onderkant van de arbeidsmarkt die nu buiten spel staan, maar

Nadere informatie

Besluitvorming Dans- en Muziekcentrum

Besluitvorming Dans- en Muziekcentrum Besluitvorming Dans- en Muziekcentrum Max Jeleniewski Projectdirecteur DMC Den Haag, 16 februari 2011 Internationaal Cultuurforum Spui Fotoalbum door soverhl Structuurvisie Visie op de stad Internationale

Nadere informatie

Raadsinformatiebrief Nr. :

Raadsinformatiebrief Nr. : Raadsinformatiebrief Nr. : Reg.nr. : 4106385 B&W verg. : 9 december 2014 Onderwerp: Ontwerp bestemmingsplan '3 woningen Maliskampsestraat 61 1) Status Het voorliggende bestemmingsplan betreft een ontwerp

Nadere informatie

Portefeuillehouder: P. Broeksma Behandelend ambtenaar J.Samplonius, 0595 447745 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J.Samplonius)

Portefeuillehouder: P. Broeksma Behandelend ambtenaar J.Samplonius, 0595 447745 gemeente@winsum.nl (t.a.v. J.Samplonius) Vergadering: 3 december 2013 Agendanummer: 9 Status: Besluitvormend Portefeuillehouder: P. Broeksma Behandelend ambtenaar J.Samplonius, 0595 447745 E mail: gemeente@winsum.nl (t.a.v. J.Samplonius) Aan

Nadere informatie

levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum Utrecht

levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum Utrecht Voorbeeld Ondernemers van gezocht, een titel over die programma s twee regels en activiteiten Voorbeeld willen van leveren een subtitel voor een levendige voorziening in Naam Leidsche auteur Rijn Centrum

Nadere informatie

Wie bestuurt de gemeente?

Wie bestuurt de gemeente? Wie bestuurt de gemeente? De gemeente iedereen heeft er op een of andere manier mee te maken. Zo zorgt de gemeente ervoor dat uw huishoudelijk afval wordt opgehaald en dat er wegen en fietspaden worden

Nadere informatie

Huizen. Eigen overdekte parkeerplaats. Instapklaar. Sfeervolle woonkamer. Luxe en moderne badkamer. Balkon op het zuidwesten

Huizen. Eigen overdekte parkeerplaats. Instapklaar. Sfeervolle woonkamer. Luxe en moderne badkamer. Balkon op het zuidwesten Huizen vanhendriks Hogeweg 13 D, 3814 CA Amersfoort Instapklaar Luxe en moderne badkamer Sfeervolle woonkamer Eigen overdekte parkeerplaats Balkon op het zuidwesten H47 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte

Nadere informatie

Voorzitter, Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen.

Voorzitter, Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen. Er is al heel veel gezegd. Dat gaat de VVD niet doen. Toen wij over het coalitieakkoord spraken, telde de VVD Den Haag haar zegeningen. Er werd ruimte geboden voor een aantal van onze ideeën. Bijvoorbeeld

Nadere informatie

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS IN AFRIKA

AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS IN AFRIKA LESBRIEVEN LEERKRACHTENBESTAND LESBRIEF 4: EEN CADEAU VOOR JABALI AVONTURENPAKKET DE UITVINDERS IN AFRIKA Copyright De Uitvinders Uitgave 2015 Versie 4.0 HET VERHAAL DE UITVINDERS IN AFRIKA EEN CADEAU

Nadere informatie

Raadsvoorstel 15 december 2011 AB11.01086 RV2011-122

Raadsvoorstel 15 december 2011 AB11.01086 RV2011-122 Raadsvergadering d.d. Casenummer Raadsvoorstelnummer Raadsvoorstel 15 december 2011 AB11.01086 RV2011-122 Gemeente Bussum Vaststellen tarieven onroerende-zaakbelastingen 2012 Brinklaan 35 Postbus 6000

Nadere informatie

Concept Raadsvoorstel

Concept Raadsvoorstel Concept Raadsvoorstel Aan de raad van de gemeente Sliedrecht Agendapunt: Sliedrecht, 20 september 2011 Onderwerp: Financiële bijdrage aan Yulius in combinatie met een subsidie aan Crescendo. Voorgesteld

Nadere informatie

Huizen. Drie kamers en een woonkamer. Luxe afwerking. Vet dakterras. Houtkachel en houtenvloer. Super sfeervol. Spijkerstraat 329 A2, 6828 DK Arnhem

Huizen. Drie kamers en een woonkamer. Luxe afwerking. Vet dakterras. Houtkachel en houtenvloer. Super sfeervol. Spijkerstraat 329 A2, 6828 DK Arnhem Huizen vanhendriks Spijkerstraat 329 A2, 6828 DK Arnhem Luxe afwerking Houtkachel en houtenvloer Vet dakterras Drie kamers en een woonkamer Super sfeervol H49 H49 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte

Nadere informatie

Huizen. Centrale locatie. Uitgebouwde woonkamer. Zonnige tuin op het zuiden. Kindvriendelijke ligging. Kattenbroekerweg 44, 3813 EA Amersfoort H47

Huizen. Centrale locatie. Uitgebouwde woonkamer. Zonnige tuin op het zuiden. Kindvriendelijke ligging. Kattenbroekerweg 44, 3813 EA Amersfoort H47 Huizen vanhendriks Kattenbroekerweg 44, 3813 EA Amersfoort Uitgebouwde woonkamer Kindvriendelijke ligging Zonnige tuin op het zuiden Centrale locatie H47 Kenmerken Soort Type Kamers Woonoppervlakte Perceeloppervlakte

Nadere informatie

Besparen op maatschappelijk vastgoed

Besparen op maatschappelijk vastgoed Besparen op maatschappelijk vastgoed Het gemeentehuis, de school, de brandweerkazerne, het zwembad, het buurthuis, begraafplaatsen, gemeentewerven, het gemaal en zelfs de kerktoren: het is allemaal eigendom

Nadere informatie

Hoge Weide - Leidsche Rijn - Utrecht

Hoge Weide - Leidsche Rijn - Utrecht Hoge Weide - Leidsche Rijn - Utrecht Het beste van twee werelden Leidsche Rijn heeft alles Voorzieningen Basis plattegrond De thuisbasis van Linda en Jeroen De Smaakmakers Interieurimpressie De Smaakmakers

Nadere informatie

2-kamerappartement nabij stadscentrum Nette keuken en moderne badkamer

2-kamerappartement nabij stadscentrum Nette keuken en moderne badkamer Huizen vanhendriks Willem Hubertstraat 28, 5213 SV s-hertogenbosch 2-kamerappartement nabij stadscentrum Vloerverwarming in elke ruimte Heerlijk lichte woonkamer Nette keuken en moderne badkamer Gratis

Nadere informatie

Commissie Economie, Mobiliteit en Grote Stedenbeleid

Commissie Economie, Mobiliteit en Grote Stedenbeleid Griffie Commissie Economie, Mobiliteit en Grote Stedenbeleid Datum commissievergadering : - DIS-stuknummer : 1521160 Behandelend ambtenaar : Hans Zwepink Directie/bureau : Griffie / PE Nummer commissiestuk

Nadere informatie

Romeinen. Romeinen. Germanen

Romeinen. Romeinen. Germanen Romeinen Romeinen Grieken en Romeinen lijken op elkaar qua levensstijl. Het Romeinse rijk is ontstaan in Rome (753 v. Chr.). De Romeinen kwamen 50 v. Chr. naar Nederland. De Romeinen hebben het Latijns

Nadere informatie

2. Back Office. Momenteel wordt onderzocht of samenwerking in de backoffice

2. Back Office. Momenteel wordt onderzocht of samenwerking in de backoffice Aanhangsel nr 358105 Antwoord van burgemeester en wethouders op schriftelijke vragen als bedoeld in artikel 41, eerste lid, van het Reglement van Orde voor de vergaderingen van de raad der gemeente Leeuwarden,

Nadere informatie

Kunst en Cultuur. De Stadsgehoorzaal

Kunst en Cultuur. De Stadsgehoorzaal Voorzitter, VV2000/Leefbaar Vlaardingen is diep teleurgesteld en geloof mij, dat is een understatement maar wij moeten het netjes houden. De raad heeft het college op pad gestuurd om alle op- en aanmerkingen

Nadere informatie

Producties derden mogelijk gemaakt door Jheronimus Bosch 500

Producties derden mogelijk gemaakt door Jheronimus Bosch 500 Checklist per in te zetten kanaal Producties derden mogelijk gemaakt door Jheronimus Bosch 500 a. vermelding www.bosch500.nl b. affiche/flyer c. programmaboekje d. website e. ticketshop en tickets f. persbericht

Nadere informatie

b Onvermijdelijk Ambtelijke huisvesting is onvermijdelijk onderdeel van het ambtelijke apparaat.

b Onvermijdelijk Ambtelijke huisvesting is onvermijdelijk onderdeel van het ambtelijke apparaat. gemeente Eindhoven Inboeknummer 14bst00096 Beslisdatum B&W 28 januari 2014 Dossiernummer 14.05.451 Raadsvoorstel Ambtelijke huisvesting lange termijn vanaf 2020 Inleiding In juni 2012 heeft de raad besloten

Nadere informatie

Wie wordt de bouwheer?

Wie wordt de bouwheer? november 2013 het fundament Nieuwbouw en renovatie Wie wordt de bouwheer? 26 het fundament november 2013 Bij nieuwbouw en renovatie van schoolgebouwen is het nodig dat iemand de regie heeft. Dit zogenoemde

Nadere informatie

Verslag Algemene Ledenvergadering Blb/Wijkraad d.d. 14 oktober 2009.

Verslag Algemene Ledenvergadering Blb/Wijkraad d.d. 14 oktober 2009. Verslag Algemene Ledenvergadering Blb/Wijkraad d.d. 14 oktober 2009. Locatie: Aanwezig: Afgemeld: Hotel Central 23 leden, de bestuursleden Renee Spermon-Marijnen, Henk Schmitz, Juliette Ebben en Roelant

Nadere informatie

Bijlage 6. Consultatie moskee Omar El Faroek en Moskee Anwar-e-Quba

Bijlage 6. Consultatie moskee Omar El Faroek en Moskee Anwar-e-Quba Bijlage 6 Consultatie moskee Omar El Faroek en Moskee Anwar-e-Quba Samenvatting en reacties uit "Moskee-project" Consultatie inwoners de Gagel via interviews, de Surinaamse Anwar-e-Quba moskee en de Omar

Nadere informatie

Economische aspecten Duurzaamheid. 17 september 2012

Economische aspecten Duurzaamheid. 17 september 2012 Economische aspecten Duurzaamheid 17 september 2012 Waarde van de aarde > De aarde als bankrekening? > Eenrichtingverkeer, saldo grondstoffen Hoe gaan wij wonen > Hoogbouw als oplossing > Kosten > Stichting

Nadere informatie

Samenvatting Verzelfstandigingsplan Op 1 januari 2016 verzelfstandigt het Museum Jan Cunen. Zo luidt althans de planning. Verzelfstandiging van musea

Samenvatting Verzelfstandigingsplan Op 1 januari 2016 verzelfstandigt het Museum Jan Cunen. Zo luidt althans de planning. Verzelfstandiging van musea Samenvatting Verzelfstandigingsplan Op 1 januari 2016 verzelfstandigt het Museum Jan Cunen. Zo luidt althans de planning. Verzelfstandiging van musea is een trend die twintig jaar geleden is ingezet. Het

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT Registratienummer raad: 1083956 Datum:19juni 2013 Behandeld door: C.F.J.Mens Afdeling/Team: RO-Beleid Onderwerp: gewijzigd raadsvoorstel: krediet t.b.v. aankoop pand Kerkstraat

Nadere informatie

P R O J E C T I N F O R M A T I E. Kantoorruimte Danzigerkade 11 in Amsterdam

P R O J E C T I N F O R M A T I E. Kantoorruimte Danzigerkade 11 in Amsterdam P R O J E C T I N F O R M A T I E Kantoorruimte Danzigerkade 11 in Amsterdam 2 P R O J E C T I N F O R M A T I E Adres Algemeen Danzigerkade 11-A (1013 AP)in Amsterdam. Het markante multi-tenant bedrijfs-/kantoorgebouw

Nadere informatie

FIETSTOCHT langs (leegstaande) bedrijfspanden / bedrijventerreinen 5 juni 2013 (Wereld Milieudag)

FIETSTOCHT langs (leegstaande) bedrijfspanden / bedrijventerreinen 5 juni 2013 (Wereld Milieudag) FIETSTOCHT langs (leegstaande) bedrijfspanden / bedrijventerreinen 5 juni 2013 (Wereld Milieudag) Middelburg wil bij Nieuw-en St. Joosland een nieuw bedrijventerrein ontwikkelen. Volgens het Middelburgse

Nadere informatie

Dames en heren, 1 DVHN, 9 september 2015.

Dames en heren, 1 DVHN, 9 september 2015. Toespraak commissaris van de Koning Max van den Berg, opening bijeenkomst Klantengroep Samenwerking Noord (Holland Web Week), Groningen, 16 september 2015 Dames en heren, Goed nieuws is geen nieuws, zeggen

Nadere informatie

PERSINFORMATIE PRESS INFORMATION

PERSINFORMATIE PRESS INFORMATION BOSCH EXPERIENCE: IN DE VOETSPOREN VAN JHERONIMUS BOSCH In 2016 viert s-hertogenbosch in Nederland de terugkomst van de werken van Jheronimus Bosch naar de stad waar ze gemaakt werden, meer dan 500 jaar

Nadere informatie

Omdat elk kind moet kunnen dansen, zingen of muziek maken VUGHT SLUIT ZICH AAN BIJ HET JEUGDCULTUURFONDS

Omdat elk kind moet kunnen dansen, zingen of muziek maken VUGHT SLUIT ZICH AAN BIJ HET JEUGDCULTUURFONDS No. 3, juni 2015 Omdat elk kind moet kunnen dansen, zingen of muziek maken VUGHT SLUIT ZICH AAN BIJ HET JEUGDCULTUURFONDS Sinds 1 april is Vught aangesloten bij het jeugdcultuurfonds. Dit fonds maakt het

Nadere informatie

BROUWTOREN CERESSTRAAT, BREDA

BROUWTOREN CERESSTRAAT, BREDA Object: Oppervlakte: Parkeren: Huurprijs: Huurtermijn: Bierbrouwerij De Drie Hoefijzers is één van de meest kenmerkende panden in Breda met een rijke historie. In dit monument was een belangrijke brouwerij

Nadere informatie

Toolkit Jheronimus Bosch 500 Eigen producties Versie 1.0

Toolkit Jheronimus Bosch 500 Eigen producties Versie 1.0 Toolkit Jheronimus Bosch 500 Eigen producties Versie 1.0 Toolkit eigen producties. Versie 1.0 1 Welkom Samen aandacht vestigen op Jheronimus Bosch Precies 500 jaar na zijn overlijden viert s-hertogenbosch

Nadere informatie

Ik kies voor lage maandlasten, met de Opstap Hypotheek

Ik kies voor lage maandlasten, met de Opstap Hypotheek Opstap Hypotheek 2 Hypotheken 2 Naam product Opstap Hypotheek 3 Ik kies voor lage maandlasten, met de Opstap Hypotheek Een huis kopen. Een spannend avontuur. Daarbij gaat u niet over één nacht ijs. Bij

Nadere informatie

De toekomst van het stadhuis

De toekomst van het stadhuis De toekomst van het stadhuis Resultaten peiling EnschedePanel 13 januari 2012 1. Achtergrond In 2001 heeft de gemeente Enschede het stadskantoor aan de Hengelosestraat in gebruik genomen. Sinds die tijd

Nadere informatie

ZWARTBOEK. Onderhoud & Renovatie West-Indischekade

ZWARTBOEK. Onderhoud & Renovatie West-Indischekade ZWARTBOEK Onderhoud & Renovatie West-Indischekade 21 FEBRUARI 2014 UITKOMSTEN BEWONERSONDERZOEK AAN DE WEST-INDISCHEKADE IN GRONINGEN, OPGESTELD DOOR DE SP-AFDELING GRONINGEN IN SAMENWERKING MET BEWONERS.

Nadere informatie

Het Rijksmuseum We gingen naar het rijksmuseum over de gouden eeuw. We vonden de nachtwacht heel erg mooi want hij is heel bijzonder omdat het van

Het Rijksmuseum We gingen naar het rijksmuseum over de gouden eeuw. We vonden de nachtwacht heel erg mooi want hij is heel bijzonder omdat het van Het Rijksmuseum We gingen naar het rijksmuseum over de gouden eeuw. We vonden de nachtwacht heel erg mooi want hij is heel bijzonder omdat het van donker naar licht is geverfd en dat vind ik heel speciaal

Nadere informatie

Beste lezers van De Geldfabriek,

Beste lezers van De Geldfabriek, Beste lezers van De Geldfabriek, Ik hoop dat jullie veel plezier hebben gehad met het lezen van dit verhaal. Vonden jullie ook dat Pippa wel erg veel aan mooie spullen dacht? En dat sommige mensen onaardig

Nadere informatie

Producties derden mede mogelijk gemaakt door Jheronimus Bosch 500

Producties derden mede mogelijk gemaakt door Jheronimus Bosch 500 Toolkit Producties derden mede mogelijk gemaakt door Jheronimus Bosch 500 1 Welkom Samen aandacht vestigen op Jheronimus Bosch Precies 500 jaar na zijn overlijden viert s-hertogenbosch in 2016 de thuiskomst

Nadere informatie

Onderwerp: Krediet t.b.v. aankoop pand Kerkstraat 20. Subsidie in de huisvestingskosten Duiventil.

Onderwerp: Krediet t.b.v. aankoop pand Kerkstraat 20. Subsidie in de huisvestingskosten Duiventil. Onderwerp: Krediet t.b.v. aankoop pand Kerkstraat 20. Subsidie in de huisvestingskosten Samenvatting: Voorgesteld wordt om een krediet beschikbaar te stellen van 325.000,- voor de aankoop van de benedenverdieping

Nadere informatie

landmanserve Complete rijwoningen met ruimte voor elk gezin Wonen in Hengelo 11 royale rijwoningen

landmanserve Complete rijwoningen met ruimte voor elk gezin Wonen in Hengelo 11 royale rijwoningen landmanserve Wonen in Hengelo 11 royale rijwoningen Complete rijwoningen met ruimte voor elk gezin Jouw thuis. Heerlijk zonnige tuinen op het zuidwesten Van starter tot compleet gezin Stijlvol, ruim én

Nadere informatie

VRAGEN THEMA WAT IS ER TE DOEN?

VRAGEN THEMA WAT IS ER TE DOEN? VRAGEN THEMA WAT IS ER TE DOEN? 1. Wat is de bekendste straat in s-hertogenbosch om een hapje te eten? A. De Korte Putstraat. B. s-hertogenbosch is een Bourgondische stad. Overal in de stad vind je diverse

Nadere informatie

College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente s-hertogenbosch Postbus 12345. s-hertogenbosch, 17 november 2013

College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente s-hertogenbosch Postbus 12345. s-hertogenbosch, 17 november 2013 Gemeenteraadsfractie gemeente s-hertogenbosch College van Burgemeester en Wethouders van de gemeente s-hertogenbosch Postbus 12345 5200 GZ s-hertogenbosch s-hertogenbosch, 17 november 2013 Betreft: Vragen

Nadere informatie

E E R H U C3 O \A^ A A R D

E E R H U C3 O \A^ A A R D E E R H U C3 O Raadsvergadering^ b WLl 2UU9 19 Besluit: ^ V ^^«^r- eft2^oa-o^ \A^ A A R D Agendanr. Voorstelnr. Onderwerp 8 2009-044 City Marketing Aan de Raad, Heerhugowaard, 6 aprit 2009 Beknopt voorstel

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE Stad maken donderdag 19 maart 2015 Stad maken Duiding en context De traditionele rollen binnen het ontwikkeltraject veranderen. De corporaties,

Nadere informatie

Ruimte. Verpleging. Jong en oud. Zorg. Gerief. Voorzieningen. IJsselmuiden: dorp van miljoenen! Beter Wonen investeert in de toekomst

Ruimte. Verpleging. Jong en oud. Zorg. Gerief. Voorzieningen. IJsselmuiden: dorp van miljoenen! Beter Wonen investeert in de toekomst Ruimte Gerief Verpleging Voorzieningen Zorg Jong en oud Samen IJsselmuiden: dorp van miljoenen! Beter Wonen investeert in de toekomst Onze investeringen op een rijtje: 2000-2008 ingrijpende verbetering

Nadere informatie

Huis der Gemeente kost u dus gewoon minimaal 30 miljoen!

Huis der Gemeente kost u dus gewoon minimaal 30 miljoen! Huis der Gemeente kost u dus gewoon minimaal 30 miljoen! 1. Wat kost een nieuw Huis der Gemeente ons? Door de gemeenteraad is in 2010 het in 2007 afgesproken bedrag van 22.3 miljoen verhoogd tot 29.2 miljoen

Nadere informatie

Van baan naar eigen baas

Van baan naar eigen baas M200912 Van baan naar eigen baas drs. A. Bruins Zoetermeer, juli 2009 Van baan naar eigen baas Ruim driekwart van de ondernemers die in de eerste helft van 2008 een bedrijf zijn gestart, werkte voordat

Nadere informatie

"Alle kinderen moeten kunnen genieten van kunst en cultuur"

Alle kinderen moeten kunnen genieten van kunst en cultuur "Alle kinderen moeten kunnen genieten van kunst en cultuur" ONS DOEL Kunst is goed en leuk om te doen, voor alle mensen en voor kinderen in het bijzonder. Het Jeugdcultuurfonds Brabant wil financiële drempels

Nadere informatie

Raadsvoorstel Agendanr. :

Raadsvoorstel Agendanr. : Raadsvoorstel Agendanr. : Reg.nr. : 3171241 B&W verg. : 3 december 2013 Commissie : Onderwerp: WiFi (heraanbieding nav commissie FES) Cie_verg. : 25 november 2013 Raadsverg. : 10 december 2013 FES 1) Status

Nadere informatie

Seizoen 2012-2013. Alles is muziek! www.zeistermuziekschool.nl

Seizoen 2012-2013. Alles is muziek! www.zeistermuziekschool.nl Seizoen 2012-2013 Alles is muziek! www.zeistermuziekschool.nl Liefde voor muziek De Zeister Muziekschool is hèt trefpunt voor muziek in Zeist. Iedereen die iets met muziek wil doen - van spelen tot luisteren,

Nadere informatie

Raadsvoorstel Nummer: 245277

Raadsvoorstel Nummer: 245277 Raadsvoorstel Nummer: 245277 Datum: 31 maart 2015 Hoort bij collegeadvies nummer: 246415 Datum raadsvergadering: 21 mei 2015 Portefeuillehouder: A. Dragt Onderwerp Toekomst zwembad Octopus Voorgesteld

Nadere informatie

Kadernota 2015 Raad 2 juli 2015. Voorzitter, collega-raadsleden, college, dames en heren,

Kadernota 2015 Raad 2 juli 2015. Voorzitter, collega-raadsleden, college, dames en heren, Kadernota 2015 Raad 2 juli 2015 Voorzitter, collega-raadsleden, college, dames en heren, Wanneer we kijken naar de wereld om ons heen, dan beseffen we hoe rijk gezegend we zijn met de omgeving waarin we

Nadere informatie

Wonen in groene omgeving Ruime woonkamer + zonnig balkon

Wonen in groene omgeving Ruime woonkamer + zonnig balkon Huizen vanhendriks Keesomstraat 33 B, 3817 JX Amersfoort Wonen in groene omgeving Goed onderhouden Nieuwe cv installatie (2014) Ruime woonkamer + zonnig balkon H47 Kenmerken Soort Kamers Woonoppervlakte

Nadere informatie

KENNISGEVING VAN DE TERVISIELEGGING VAN HET VOORGENOMEN BESLUIT TER VASTSTELLING VAN ALGEMEEN BELANG

KENNISGEVING VAN DE TERVISIELEGGING VAN HET VOORGENOMEN BESLUIT TER VASTSTELLING VAN ALGEMEEN BELANG KENNISGEVING VAN DE TERVISIELEGGING VAN HET VOORGENOMEN BESLUIT TER VASTSTELLING VAN ALGEMEEN BELANG (aan- en verkoop en verhuur onroerend goed), Besluit D Het College van burgemeester en wethouders van

Nadere informatie

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u?

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u? Wie beslist wat? Korte omschrijving werkvorm: De werkvorm Wie-Beslist-Wat is een variant op het spel Ren je rot. De leerlingen worden ingedeeld in teams. Elk team strijdt om de meeste punten. Er zijn kennisvragen

Nadere informatie

Bouwbedrijf Van Grunsven realiseert De Rooije Hoeven

Bouwbedrijf Van Grunsven realiseert De Rooije Hoeven j u n i 2 0 1 013 Bas van de Laar (l) en Eric van Grunsven (r) Samenwerking op basis van kwaliteit en betrouwbaarheid Bouwbedrijf Van Grunsven realiseert De Rooije Hoeven Langzaam maar zeker worden de

Nadere informatie

Alle kinderen genieten van kunst en cultuur

Alle kinderen genieten van kunst en cultuur Alle kinderen genieten van kunst en cultuur 2 ONS DOEL Kunst is goed om te doen, voor alle mensen en voor kinderen in het bijzonder. Het Jeugdcultuurfonds wil financiële drempels weghalen om zo ook kinderen

Nadere informatie

Werktitel: Cultuur incubator Boxtel: CIBOX. 1. Inleiding

Werktitel: Cultuur incubator Boxtel: CIBOX. 1. Inleiding Werktitel: Cultuur incubator Boxtel: CIBOX 1. Inleiding In Boxtel, net als in de rest van Brabant en Nederland bruist het van de creativiteit en energie. Ook in Boxtel steekt actief burgerschap veelvuldig

Nadere informatie

Tubbergen ^ gemeente. Aan de gemeenteraad. Vergadering: 18 maart 2013 15A. Nummer: Tubbergen, 8 maart 2013

Tubbergen ^ gemeente. Aan de gemeenteraad. Vergadering: 18 maart 2013 15A. Nummer: Tubbergen, 8 maart 2013 gemeente Tubbergen ^ Aan de gemeenteraad Tubbergen, 8 maart 2013 Vergadering: Nummer: 18 maart 2013 15A Onderwerp: Verbouw, renovatie en verduurzaming gymzaal Reutum. Samenvatting raadsvoorstel: Het gymnastieklokaal

Nadere informatie

Unieke, voormalige papierfabriek Willemstraat 3-5, Alphen aan den Rijn (1914)

Unieke, voormalige papierfabriek Willemstraat 3-5, Alphen aan den Rijn (1914) Unieke, voormalige papierfabriek Willemstraat 3-5, Alphen aan den Rijn (1914) Algemeen Aan de Willemstraat 3-5 staat een unieke,voormalige papierfabriek te koop. Het pand is verdeeld over twee verdiepingen

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT

RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT RAADSVOORSTEL EN ONTWERPBESLUIT Registratienummer raad 1070719 Datum: Behandeld door: tjw schreuder Afdeling/Team: Maatschappelijke Ontwikkeling / Beleidsontwikkeling Onderwerp: Nachtopvang dak- en thuislozen

Nadere informatie

M CCA EXPERTISENETWERK CULTUUREDUCATIE

M CCA EXPERTISENETWERK CULTUUREDUCATIE Keizersgrach T 020-6 info@mocca-amsterdam.nl Factsheet Basispakket, Overgangsregeling Kunstkijkuren en de Cultuurbus Amsterdam Juli 2014 Inhoud Het Basispakket Kunst- en Cultuureducatie 2 MoccaAcademie

Nadere informatie

Het motto van dit college is bouwen. Bouwen in meer dan één opzicht. En het. college heeft gebouwd. Ondanks de forse bezuinigingen en de nog steeds

Het motto van dit college is bouwen. Bouwen in meer dan één opzicht. En het. college heeft gebouwd. Ondanks de forse bezuinigingen en de nog steeds Voorjaarsnota 2013. Voorzitter, Het motto van dit college is bouwen. Bouwen in meer dan één opzicht. En het college heeft gebouwd. Ondanks de forse bezuinigingen en de nog steeds voortdurende onzekerheid

Nadere informatie