TOON E E L- H EP IN NE PI N GEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "TOON E E L- H EP IN NE PI N GEN"

Transcriptie

1 DR. M. B. ME N DES DA COSTA TOON E E L- H EP IN NE PI N GEN DER DE REEKS MET PORTRETTEN IIAATSO IAPPfQ VOOR GQEDE EN GO D O OPE LECTUUR - AMSTERDAM

2

3

4 TOONEEL- HERINNERINGEN DERDE REEKS

5

6 DR. M. B. MENDES DA COSTA TOONEEL- HERINNERINGEN DERDE REEKS MET PORTRETTEN 1929 N. V. MAATSCHAPPIJ TOT VERSPREIDING VAN GOEDE EN GOEDKOOPE LECTUUR, AMSTERDAM

7 ... DRUKKERIJ EN BINDERIJ VAN DE WERELDBIBLIOTHEEK...

8 In deze 1 a a t s t e reeks zijn opgenomen de feuilletons, die in de jaren a 1 - in het Algemeen Handelsblad" hebben gestaan, met uitzondering van een stuk of wat minder belangrijke. Daarentegen zijn, als hoofdstuk XV, eraan toegevoegd de vijf oorspronkelijk eveneens in het Algemeen Handelsblad" 1) verschenen feuilletons over Offenbach, die, zooals ik destijds in de tweede reeks heb meegedeeld 2), ietwat omgewerkt, pas kort te voren 3) in De Nieuwe Gids" hadden gestaan; intusschen is de inhoud dáárvan, gelijk dat van de andere feuilletons, weder min of meer gewijzigd en uitgebreid 4). Dat hoofdstuk draagt, evenals in De Nieuwe Gids" tot opschrift: De eerste periode van Offenbach's operetten 5 ) te Amsterdam". Ook andere hoofdstukken zijn thans getiteld. Niet alle. Waarom?? Wel, dáárvan wensch ik geen rekenschap te geven. Ten slotte de meedeeling dat enkele zoogenaamde -portretten", die reeds in de eerste reeks hebben gestaan, opnieuw zijn gereproduceerd ). Bedoelde reeks immers, in 1900 bij A. W. Sijthoff te Leiden verschenen, is uitverkocht en op een herdruk ervan bestaat niet veel kans. Amsterdam, 16 September M. B. MENDS DA COSTA. 1) Tusschen 9 December t 93 5 en z8 Februari 4936, z) Zie het voorbericht. 3) In de afleveringen Januari Maart ) Vooral her hoofdstuk over SARAH BERNHARDT. 5) Opzettelijk heb ik den niet geijkten meervoudsvorm gekozen, met n; ter onderscheiding van het Fransche _operettes". ") Namelijk die op blz. 39, 189 en 203.

9 ERRATA IN DE 2e REEKS. Blz. 12 r. 32: lees GUERRERO" i. p. v. GUERRERA" 44: van het Naschrift moet de 3e regel worden geschrapt. 8o r. 2 v. o. (in de noot), : lees was tot eenige jaren geleden" i. p. v. is thans (1927) ". 133 r. 5 v. o.: lees maar wel diep" i. p. v. en zeer ondiep". 202 r. 2 V. o. (in het laatste Naschrift) : lees 28 April" i. p. V. 26 April".

10 HOOFDSTUK I. In het 3e avondblad van het Algemeen Handelsblad van II Februari 1918 komt een beoordeeling voor van RoEL- VINK'S Een goed humeur, vertoond door H e t H o f s t a d- Tooneel. Die beoordeeling, door den gewonen Hoefijzer-correspondent, bevat o.a. het volgende: Ten slotte valt te gewagen van een debuut (en een gelukkig debuut) van Louise Chrispijn. Er was nog wel wat schools in haar optreden, maar ze was een frissche verschijning, die het theater-bloed van de familie niet verloochende. Bon sang ne peut mentir. Misschien kan zij, nog zoo heel jong, nog wat verbeteren aan de wat dikke en breede klankvorming, die ze met Louis Chrispijn Jr. gemeen heeft. Z o n d e r Ii n g 1), want Chrispijn Sr. heeft dat evenmin als mevrouw Chrispíjn Mulder. Deze passage heeft mij, als ware zij een donderslag, wakker geschud uit mijn lethargie, die, al was daarvoor nog zooveel rechtmatige reden van verontschuldiging, veel te lang 2) had voortgeduurd. Mij schoot te binnen dat ik in staat zou zijn de b e v r e e m- d i n g, daarin door den criticus geuit, weg te nemen en dat in de uiteenzetting van een en ander ook meer dan één buitenstaander belang zou stellen. Vooraf echter de misschien niet overbodige opmerking dat ik, ten gevolge van mijn hardhoorendheid, sinds jaren en jaren geen tooneelvoorstelling heb bijgewoond, bijgevolg Louis Chrispijn J u n t o r nooit heb zien spelen, ten minste niet in een eenigszins gewichtige rol 3), en dus ook niet weet welke eigenaardigheid deze in zijn klankvorming heeft. De Hoefijzer-correspondent evenwel heeft het mij gemakke- 1) /k spatieer. 2) Mijn laatste feuilleton in het,.algemeen Handelsblad" was in Juli t 917 geschreven. 3) In het seizoen t894/95 is hij als jongetje van een jaar of zestien zijn acteursloopbaan begonnen.

11 -kwamen 2 lijk gemaakt, ten eerste door het uitschakelen van de moeder 1 ) der jonge actrice, ten tweede, wat veel meer zegt, door mee te deelen dat haar vader w e 1, haar grootvader van vaders-zijde n i e t die ietwat in het oog loopende eigenschap bezit, en ten derde door die eigenschap, althans voor mij, zoo duidelijk te beschrijven met de woorden: de wat dikke en breede klankvorming. Daarmee had hij den spijker op zijn kop geslagen, want onmiddellijk wist ik, half bij intuïtie, wat hij bedoelde en hoorde ik weer het nooit te vergeten stemgeluid van alle 2 ) afstammelingen van den beroemden THEODORUS JOHANNES MAJOFSKI en diens vrouw, JOHANNA CHRISTINA ELISABETH ADAMS. Heeft de Hoefijzer-correspondent er niet om gedacht, dat Louis Chrispijn J u n i o r tot moeder heeft een ook in Den Haag zeer bekende tooneelspeelster en regisseuse van veel talent, mevrouw MARIE VAN WESTERHOVEN? Of heeft hij dat nooit geweten? Het laatste zou geen wonder zijn; immers de stellig al vóór Maart 1883 van haar gescheiden Chrispijn Se n i o r is slechts zeer kort met haar getrouwd geweest. Bovendien, eer hun huwelijk werd voltrokken, placht zij op te treden als MARIE STOETZ, en Chrispijn's tooneelnaam was destijds OTTEN. Vandaar dat in die dagen hun confraters en confrateressen wat een monsterachtig woord! plachten te zeggen dat zij als Otten en Stoetz" het stadhuis binnengingen en er weer uit als Chrispijn en Van Westerhoven ". Trouwens ook na de ontbinding van het huwelijk is zij weer opgetreden onder de benaming van mevrouw Marie Stoetz, totdat zij en haar broeder Louis, in elk geval vóór 1888, zich weer naar hun vader Van Westerhoven" genoemd hebben in plaats van Stoetz", zooals hun moeder van huis uit heette. Maar daarover aanstonds meer. 1) Dit alleen zou trouwens nog niet afdoende geweest zijn, want dergelijke eigenaardigheden springen volgens de erfelijkheidstheorie soms een of meer generaties over, en mevr. GUSTA CHRISPIJN- MULDER is, zooals we aanstonds zullen zien, een zij het dan ook verre afstammelinge van minstens twee tooneelspelers. 2) Natuurlijk voor zooverre ik ooit heb zien spelen.

12 In het zesde hoofdstuk van de eerste reeks van mijn Tooneelherinneringen 1) heb ik vrij uitvoerig gehandeld over Majofski en zijn afstammelingen, en achteraan onder de Bijlagen een geslachtsboom gegeven met het opschrift Het bloed der Majofski's". Het ligt geenszins in mijn bedoeling dat alles hier te herhalen. Liever wil ik enkel aangeven hoe Marie van Westerhoven, dus: de moeder van Chrispij.n J u n i o r, in de rechte, zij het dan ook: vrouwel ijke lijn van het echtpaar Majofski-Adams afstamt. TH. J. MAJOFSKI X J. C. E. ADAMS LOUISE STOETZ-MAJOFSKI CHRISTINE [VAN WESTERHOVEN -]STOETZ MARIE VAN WESTERHOVEN. Of nu de karakteristieke, ik zou bijkans zeggen: o n- h o 11 a n d s c h e klankvorming van al die Majofski's voortgekomen is uit Majofski zelf of uit zijn vrouw, kan ik wel gissen, maar niet met zekerheid zeggen; ik heb namelijk geen van beiden ooit zien spelen; ze zijn gestorven lang vóór mijn tijd. Ook zijn, bij mijn weten althans, geen andere afstammelingen van de familie Adams aan het tooneel geweest, behalve Majofski's schoonzuster, de echtgenoote van den grooten.andries SNOEK. Ik heb evenwel een zeer sterk vermoeden dat die hardnekkige erfelijke belasting", om het maar eens zoo te noemen, is voortgesproten uit den vader van Theodorus, nl. JOSEPHUS MAJOFSKI, een v r e e m d e 11 n g uit Lithauen. Ongetwijfeld immers is de keelkopvorming bij de Lithauers en Polen geheel verschillend van die bij de Nederlanders. Denk maar om de vele opeenvolgende medeklinkers in hun woorden! Deze Josephus nu was vóór 1772, het jaar van de eerste verdeelíng van Polen, naar Leiden gekomen en had daar MARIA RAVENS, een Hollandsche, getrouwd. Theodorus is te Leiden in 1770 (of 1771?) geboren. 1 ) In 1900 in boekvorm verschenen bij Sijthoff te Leiden.

13 4 Er is nog meer. Niet alleen hebben de Majofski's een aparte wijs waarop zij het geluid voortbrengen, maar ook zijn of waren de allermeeste leden van dat geslacht in mindere of meerdere mate behept met een slecht gezicht 1 ) Als curiositeit geef ik hier op blz. 5 de portretten van Th. Majofski, van zijn drie bovengenoemde vrouwelijke afstammelingen en van L. Chrispijn Jr. Al die nazaten, dus: 4 generaties, vertoonen een sterke gelijkenis met hun stamvader wat den gelaatsvorm betreft en de gelaatstrekken, vooral de uitpuilende oogen 2 ). Intusschen is boven allen twijfel verheven dat aan beider dochter LOUISE, gehuwd met den ervaren musicus F. N. STOETZ, die wat dikke en breede klankvorming" in groote mate eigen was. Ettelijke malen heb ik haar zien spelen in mijn jeugd, toen mijn gehoor nog bizonder scherp was, en steeds heeft die eigenaardigheid me gefrappeerd; ik schreef die t o e n toe aan het feit dat zij tot haar dertigste jaar opera-zangeres was geweest. T h a n s weet ik beter. Eerst in 1837 heeft ze als tooneelspeelster gedebuteerd, omdat haar moeder het niet van zich kon verkrijgen na Majofski's dood met een anderen Thomasvaer naast zich, als Pieternel, den nieuwjaarswensch uit te spreken. Mevrouw Stoetz- Majofski heeft in 1873 van het tooneel afscheid genomen. Haar eenige dochter, de wat haar uiterlijk betreft g e e n s- z i n s, maar wat haar innerlijk en haar talent aangaat b u i sympathieke mevrouw Christine Stoetz, zullen-t e g e m e e velen zich nog best herinneren; ze is pas in 1897 overleden, ruim 68 jaar oud. Jong gehuwd met zekeren A. S. van Westerhoven, zag zij zich genoodzaakt van hem te scheiden. De kinderen ') werden haar toegewezen en hebben dan ook een tijd lang h a a r naam gedragen. 1) Louis van Westerhoven was, zooals men zich misschien herinnert, de laatste jaren van zijn leven geheel blind. 2) Alleen heeft Louise Stoetz-Majofski den meer langwerpigen gelaats-v o r m van haar moeder, wier geschilderd portret zich in den Stads -schouwburg alhier bevindt. 3 ) Haar oudste dochter, FRANCISCA, is zangeres geweest en gehuwd met den musicus MAURICE HAGEMAN; beider zoon FELIX is eenige jaren acteur geweest. maar werd zeer hardhoorend en moest dus die carrière opgeven.

14 THEODORUS MAJOFSKI. LOUISE STOETZ-MAJOFSKI. CHRISTINE STOETZ. MARIE VAN WESTERHOVEN. LOUIS CHRISPIJN JR.

15 6 Christine Stoetz had de eigenaardige klankvorming, waar studie, zoo goed als geheel overwonnen; maar-schijnlijk door toch was voor geoefende ooren dat organisch verschijnsel af en toe merkbaar. Daarentegen kwam en komt het des te meer uit bij haar kinderen, nl. bij Louis, die 15 Mrt is gestorven, en bij de nu nog lauweren oogstende Marie. Veel hinderde het mij echter niet; want ik heb beiden hoofdzakelijk gehoord in opérette's. Nu 1) nog even een en ander over de afstamming van mevrouw Gusta Chrispijn-Mulder, die vooral den laatsten tijd 2) veel gelegenheid heeft haar aangeboren en van haar voorouders overgeërfd talent te toonen en alom door de critiek wordt geprezen, o.a. als de altruïstische vrouw van den Alpenprofessor" in Kasbloem van mevr. SIMONS-MEES. Den i Sen September dan, bij de feestelijke opening van de houten kast" op het Leidscheplein, speelde als ie rol mede 3) de voormalige Haagsche apotheker A. W. HILVER- DING. Zijn voorvaderen woonden indertijd in Oost-Friesland en noemden zich Hilverdingk, welke naam omstreeks 1774 met -ng werd gespeld en pas later met -nk. A. VAN HALMAEL JR. schrijft wel, meer dan eens 4), dat de voornaam van dien Hilverding JACOBUS zou zijn geweest, maar Van Halmael is allerminst nauwkeurig 5) ; en uit een 1) Van hier af heb ik in mijn feuilleton eenige wijzigingen gebracht; men zie b.v. noot z van deze blz. en noot i van blz. 9. 2) Ook nadat dit feuilleton werd geschreven, dus: na t 918, heeft zij als actrice lauweren geoogst, b.v. als de moeder" in Mevrouw Warren's bedrijf van SHAW en i Januari 1928, in den Gysbreght als Badeloch. In het Algemeen Handelsblad van 2 Januari immers schrijft U(yldert) a.v.:,.deze Nieuwjaarsdag bracht ons een andere Badeloch... Men mag mevr. Chrispijn de eer geven dat zij de figuur van de vrouwe van Aemstel voor ons heeft doen leven... Deze Badeloch werd een persoonlijkheid ". 3) Hij is toen opgetreden in de titelrol van Jacob Simonszoon de Rijk, treurspel van L. W. VAN WINTER-VAN MERKEN, en als Apollo in het voorstukje van den kapelmeester B. RULOFFS, getiteld De inwijding van den Amsteldamschen Schouwburg. 4) In zijn Bijdragen tot de geschiedenis van het tooneel [enz.] in Nederland". 5) Zoo vertelt hij (blz. 49) dat CAREL PASSé de bovengenoemde (zie noot 3)

16 W ^ Q ^.a p b z^ á a 0 x ^ U ^0 u-i Q Jo zx ti x o zo U b ^ o F^ ó ^ w

17 8 ter Universiteits- bibliotheek alhier aanwezigen brief van dien tooneelspeler d.d. 6 Aug aan Commissarissen van den Nationaalen Schouwburgh" zóó heette onder de Bataafsche Republiek de kunsttempel op het Leidscheplein blijkt uit de onderteekening zonneklaar dat zijn voorletters A. W. waren. In dien brief, eigenlijk een v e r z o e k s c h r if t van den schrijver om hernieuwing van zijn engagement, wordt o.a. als argument daarvoor aangevoerd dat hij een huijshouding" te verzorgen heeft van elf perzoonen"; voorwaar een respectabel aantal kinderen 1), ook al werd onder die elf de moeder gerekend. Van deze kinderen nu waren er drie tijdens koning LODE- WIJK aan den Amsterdamschen schouwburg verbonden 2) nl. HELENA JUDITH, gehuwd met den muzikant JAN DE BRUYN (of: BRUIN), GEERTRUIDA JACOBA, gehuwd met JACOBUS GREVELINK, ex-marine-officier, en JACOBUS JOHAN- NES HARI (A) NUS, over wien aanstonds meer. Verreweg de beroemdste van dat drietal was Geertruida Grevelink, een zeer begaafde actrice. Zij heeft vooral uitgemunt als Tullia in VOLTAIRE'S treurspel Brutus. In die rol bestaat van haar een zeer bekende lithographie naar een niet genoemden ontwerper. Het was in deze rol, dat zij voor het laatst is opgetreden. Zij was namelijk tevens een overdreven godsdienstige vrouw, die telkens en telkens met haar dominé besprak of het niet zondig was dat zij bleef tooneelspelen. En toen ten slotte de twijfel haar te machtig werd, heeft zij zich van kant gemaakt. De acteur -en schilder J. JELGERHUIS RZN. zegt dienaangaande in zijn nagelaten aanteekeningen het volgende 3 ) : In den vroegen morgen van den 28 Augustus 1827 kwam mevrouw Geertruida Hilverdingk-Grevelink, eerste actrice van den Schouwburg, tot het wanhopende, ijlhoofdige besluit om zich te verdrinken. Men haalde haar dood uit de Leidschegracht te Amsterdam, nabij haar woning, omstreeks vijf uur of half zes, terwijl zij rol van de Rik heeft gespeeld, en noemt hij op blz. 6t de bovenvermelde vrouw van MAJOFSKI enkel MARIANNE ADAMS. En van A. W. Hilverding rept hij nergens. 1) In dát opzicht is hij echter overtroefd door zijn kleinzoon JOHANNES, den kunstschilder; deze heeft nl. zes zoons gehad en acht dochters. 2) De contracten bevinden zich ter Universiteits-bibliotheek alhier. 3 ) Stijl en spelling zijn onveranderd overgenomen.

18 die verschrikkelijke daad te ongeveer drie uren in den morgen had vol -bracht. Zij was een excellente actrice, maar ter prooi aan vreeselijke hartstochtelijke dweeperij, steeds gereed tot uitersten in al haar bedrijven. Het tooneel verloor veel aan hare kunst en haar huisgezin, dat talrijk was, een liefderijke moeder. Met grooten spijt en leedwezen schrijf ik dit neder over haren dood. Zij heeft twee dochters 1) nagelaten en een of meer zoons; zoover ik weet zijn dezen nooit aan eenig tooneel verbonden geweest. Geertruida Grevelink heeft ook een vertaling (tevens omwerking) gegeven i n p r o z a van een Fransch tooneelstukje, De geveinsde zotheid door liefde, waarvan de schrijver mij niet bekend is en dat reeds in 1 727, i n d i c h t in a a t vertaald, was vertoond. In 1858, dus: ruim 30 jaren na den dood van mevr. Grevelink, is van haar bewerking een tweede druk verschenen. In het jaar í8o5 is Geertruida's daareven genoemde broeder in de huwelijkskano gestapt, met ANNA (MARIA) CORVER, kleindochter van den terecht vermaarden acteur MARTEN COR- VER ( ). Van dit echtpaar nu stamt rechtstreeks af Gusta Chrispijn-Mulder en dus ook haar dochter Lous (of: Louise), zij het dan ook langs een g e b r o k e n of v e r s p r i n g e n d e lijn, d.w.z. deels in de manlijke, deels in de vrouwlijke lijn. Ziehier op welke wijze: J. J. M. HILVERDINK X Anna (Maria) Corver 9 Johannes Hilverdánk 2) X Marta Catarina Peduzzi 3 ) H. Mulder X Augusta (Maria) Hilverdink AUGUSTA (GEERTRUIDA) MULDER X L. CHRISPIJN JR. LOUISE (HENRIëTTE MARIE) CHRISPIJN. 1) In mijn feuilleton had ik verkeerdelijk verteld dat een van die dochters getrouwd was met den kunstschilder JOHANNES HILVERDINK; diens achterkleindochter, LOUS CHRISPIJN, heeft mij 8 Maart 1988 in een vriendelijk briefje terechtgewezen. 2) De bekende kunstschilder (t 8 t 3 t 9o2). s) Een Italiaansche van afkomst, zuster van A. D. Peduzzi, die als de decoratieschilder aan den Stads -schouwburg verbonden was.

19 IO N.B. Degenen, wier namen met kapitale letter zijn gedrukt, waren of zijn acteur (actrice). Het spreekwoord Bon sang ne peut mentir geldt dus óók voor Gusta Chrispijn-Mulder als afstammelinge van de Hilverdin (g) ken". i6 Februari NASCHRIFT. Tot slot nog. bij wijze van aanhangsel, een woordje over de veelbelovende actrice Louise Chrispijn. Deze heeft wel in Juni i 918 ten gevolge van haar huwlijk met den hr. LOU COHEN het tooneel verlaten, maar ze is niettemin een paar jaar geleden, althans sedert Maart ertoe teruggekeerd: Et ['on revient toujoars A ses premiers amours, zooals het liedje luidt in de opéra comique Joconde.

20 ... HOOFDSTUK H.... OVER SARAH BERNHARDT. Het dagblad Le Pays bevatte, althans in Januari 1918, een reeks feuilletons, samen een roman vormende van den welbekenden impresario Jos. SCHÜRMANN, onzen vroegeren landgenoot, in collaboratie met den Franschen auteur GUILLOT DE SAIX. De roman, Marius Manfouty heetend en in de tooneelwereld spelend, bevat een, zooals wij later zullen zien, geheel o n b e- t r o u w b a a r verhaal 1) van SARAH BERNHARDT'S eerste optreden hier te lande. Deze episode heeft intusschen ongetwijfeld bij menigeen de sluimerende herinneringen aan de groote tooneelspeelster wakker gemaakt, en de nieuwsgierigheid gewekt van anderen, die alleen van haar hebben hooren spreken of haar in het laatst van September I9I 7 z o o g e n a a m d gezien hebben op de filminhet Théátre-Pathé. Geenszins ongepast dunkt het mij daarom wat ik over haar te vertellen heb, in mijn Tooneel-herinneringen zwart op wit te zetten. Zooals velen weten, maar nog oneindig veel meer niet weten 2), valt jaarlijks het feest van de onafhankelijkheidsverklaring der Vereenigde Staten van Noord -Amerika op 4 Juli. Nu dan: nadat het vorig jaar 3) bovenbedoeld feest was gevierd, werd uit New-York gemeld: SARAH BERNHARDT, die in het Brooklyn-park het onafhankelijkheidsfeest bijwoonde, heeft bij die gelegenheid enkele woorden gesproken. Het publiek applaudisseerde en zette de Marseillaise in 4), 1) Vertaald in De Nieuwe Courant van to Febr. 1918, 2) Als ik, wat zoo vaak gebeurt, in een krant lees: zooals men weet" of zooals men zich herinnert", erger ik me van de tien keeren negen over mijn domheid. Een dergelijke ergernis wensch ik anderen te besparen. 3) Dus in ) Dit treffend oogenblik is gekiekt, en de foto heeft in menige illustratie gestaan. Tooneel-herinneringen III 2

21 12 Toen ik dat las, zat ik versteld. Wat een wondermenschl Wat een ijzersterk gestel! Wat een wilskracht! Wat stalen zenuwen! Het is waar: een machtige factor bij dat alles is een bijna grenzenlooze ijdelheid, in letterlijken en in figuurlijken zin; want ondanks haar bijkans ongeëvenaarde magerte is zij gracieus in de hoogste mate, en haar gelaatstrekken zijn zóó fijn, dat wie ze eens heeft gezien, ze nooit vergeet; en... Sarah Bernhardt wil tot eiken prijs dat de wereld over haar spreekt. Dit laatste is een zóó sterke behoefte voor haar geworden, dat ze om het te bereiken zich zelve nu niet spaart en dit haar.leven lang nooit heeft gedaan. De tours de force, noodig en onnoodig, door haar b ij en vóór haast elke voorstelling verricht, grenzen voor een zoo broos lichaam aan het wonderbaarlijke. Kort na het boven -aangehaalde bericht las ik in de kranten de volgende mededeeling: Sarah Bernhardt is geheel genezen. Zij vertoeft thans in een badplaats in de buurt van New-York, en is vol goeden moed voor de Franschen *) Wanneer men bedenkt dat het woord genezen slaat op een operatie, betrekkelijk o n l a n g s door de destijds ruim 73-jarige 2) te New-York ondergaan, en dat zij, ettelijke jaren terug, zich een been heeft laten afzetten tot boven de knie en desondanks toch nog tooneelspeelde, al moest zij o m h a a r k u n s t b e e n afzien van alwat naar ter-aarde-storten lijkt, dan zal dat versteld zitten" van mij zeker geen verwondering baren. Mijn,,versteldheid" gold echter alleen den mensch, of beter nog: de vrouw, en niet de artiste. Immers: al heb ik in i 88o en nog menig jaar daarna tot haar.g r o o t e b e w o n- d er a a r s behoord, reeds in April 1899 heb ik naar aanleiding van haar toen nog niet hier vertoonden Hamlet het volgende 3) geschreven: 1) Dit slaat natuurlijk op den wereld -oorlog. 2) Zij is den zzsten Oct geboren. De operatie was noodig omdat zij destijds leed aan de zoogenaamde Brightsche ziekte, een nierkwaal. 3 ) Verschenen in Het Tooneei van so Mei 1899 en overgenomen in de ie reeks van mijn Tooneel-herinneringen, blz. 12 r vgg.

22 Al is zij een duizendkunstenares, al heeft zij een nieuw terrein 1 ) ontgonnen, waarop zij voor de zooveelste maal v e r p i e p j o n g d kan schijnen, al zullen de Franschen natuurlijk in de wolken zijn en schreeuwen dat haar Hamlet d e Hamlet is, ik zal nooit gelooven dat dat waar is. Haar stem, al was die dan indertijd een voix d'or, is veel te hoog. Zij kan vleien, zingen, klagen, maar niet uitbulderen, zooals Hamlet af en toe doen moet. Bij háár wordt uitbulderen geregeld vervangen door krijschen. En nooit zal ze haar fijn besneden gelaat door grimeeren de mannelijke kracht kunnen geven, die de Deensche prins moet hebben. - Het is waar: verleden jaar heeft zij ook al een travesti-rol gespeeld, Lorenzaccio, en n a t u u r t ij k (de Franschen vinden alles van haar mooi) daarin razend veel succes gehad, maar om dat te behalen heeft zij onmeedoogend het poëtische werk van ALFRED DE MUSSET laten verknoeien tot een zoogenaamd speelbaar stuk. Wanneer zij nu al dermate weinig eerbied heeft gehad voor een in Frankrijk zoo bekend en geliefd schrijver, hoe zal zij dan wel het snoeimes hanteeren nu het een buitenlander geldt! Zij zal wel niet met haar Hamlet in Nederland komen; maar dóét ze het, dan weet i k wie thuis blijft. Ze is het volgend jaar (dus: 1900) toch in Amsterdam geweest met die rol, en ik ben... thuis gebleven. Haar succes was vrijwel gelijk nul. Onder de beoordeelingen van die voorstelling dunkt me die van GIOVANNI (mr. J. KALFF JR.) in het Algemeen Handelsblad de moeite waard haar, ten deele althans, te citeeren: Ik geloof dat ik, al bleef het mij bij, dat deze Hamlet een verkleede vrouw was, er toch van had kunnen genieten zooals zij Hamlet vertolkte, wanneer zij maar getoond had den ongelukkigen prins te begrijpen. Maar dat deed zij niet. Met al haar kunst heeft zij niet den indruk kunnen geven, dat zij voelde, wat die jonge man leed, onder de schokkende ontgoocheling, die hij heeft ervaren toen zijn moeder zoo kort na den dood van haar man hertrouwde; onder het verlies van alle illusie nu hij bemerkt dat ieder hem voor den gek houdt, tot zelfs Ophelia; onder den schrikkelijken last, dien zijn vaders geest hem oplegt. Dat is alles bij Sarah Bernhardt niet doorgedrongen tot haar hart. Daardoor had haar figuur uiterlijk door haar jong en mooi voorkomen iets poëtisch, maar overigens was de poëzie uit de figuur weg. Alle handigheid, die trouwens menigmaal tot Effekthascherei ' werd, schoot hier te kort om het ontbrekende aan te vullen. 1) Namelijk dat der travesti's: zoodat zij dus optreedt als j on g e 1 i n g. 13

23 '4 Het is geenszins mijn voornemen alle keeren te bespreken dat ik la divine Sarah heb gehoord en gezien, of zelfs maar het meerendeel daarvan. Dat zou te pijnlijk worden. Immers, het valt niet te ontkennen: tusschen 1875 en i88 naderde al wat zij als tooneelspeelster te z i e n gaf en te h o o r e n het volmaakte; van toen af echter begon een nauw merkbaar dalen van haar,,kunnen", dat zij noch door gratie, noch door veelzijdigheid, noch door welke andere kunstmiddelen ook, vermocht te bemantelen of te vergoeden. Het hooge woord moet er uit: heel langzaam aan takelde zij af. Om maar een van haar glansrollen als voorbeeld te noemen: Marguerite Gautier. Hoe ze mij dáárin de eerste maal getroffen heeft, zou ik niet onder woorden kunnen brengen, ook al ware mijn pen nog oneindig vaardiger, mijn geheugen nog oneindig scherper dan nu. Toch kan ik mij niet weerhouden één moment even te herdenken. In het laatste bedrijf heeft Marguerite den dokter, die haar bezoekt, verzocht haar even het schrijfgereedschap aan te reiken; terwijl deze daarvoor naar den achtergrond gaat, vraagt haar sympathiek kamermeisje hem zacht: Eh bien, docteur?", waarop deze, eveneens fluisterend, antwoordt: Elie est bien mal! "; maar Marguerite heeft, ondanks haar naderend einde, met haar scherp gehoor alles verstaan en zegt dan ter zijde: Ils croient que je ne les entends pas..." De doodeenvoudige wijze, waarop de groote actrice die woorden den eersten keer lispelde; vol berusting, als iemand die al lang haar toestand kent; zonder een zweem van opzettelijk te hebben geluisterd of van te zijn geschrokken door het antwoord van den dokter; enkel even het hoofd schuddend, niet over haar naderend einde, maar over de onnoozelheid der anderen, die denken haar te kunnen misleiden;... dat alles sneed mij door de ziel. En die passage is, zoover ik me herinner, steeds door haar gedaan op dezelfde sobere wijze, die maar weinigen haar kunnen nadoen. Daarentegen werd met eiken keer, dat ik haar opnieuw als Marguerite Gautier heb gezien, alles waar j e u g d voor

24 15 noodig is, meer en meer door een verbijsterend d r u k-d o e n vervangen, en door een stereotiep glimlachje. En zoo bedierf zij allengs de heele rol, en dus ook het lang niet sterke stuk; dit toch speculeert op het medelijden, ingeboezemd door een jeugdige teringlijderes, wier kwaal is verergerd door het offer, haar geliefde gebracht;... een bedaagde courtisane, toevallig ook tuberculeus, laat ons koud. En dát is toch langzamerhand haar Dame aux camélias geworden; wat heel vreemd is; want toen zij in Juni i 88 i voor de eerste maal die rol heeft gespeeld, het was te Londen, deed ze dat op zeer poëtische wijze, zoodat de schrijver, A. DUMAS (FILS), h a a r opvatting verre verkoos boven die van Mme DOCHE; deze namelijk, die de rol heeft gecreëerd, had haar steeds gespeeld als courtisane. Ook wensch ik geen levensbeschrijving van haar te geven; daar zou het eind van weg zijn; want ze heeft tevens trachten uit te blinken in beeldhouwen en schilderen. Zelfs heeft ze, toen tooneelspelen voor haar onmogelijk was geworden, omdat zij op de planken zich nog enkel zittende kon vertoonen, of staande, of zich steunende, maar niet meer loopende, meegewerkt in de hoofdrol van de film: Fransche Moeders, naar een voor haar door JEAN RICHEPIN vervaardigd scenario. En... wat ik me zelf haast niet vergeven kan: ik heb op het punt. gestaan die bij Pathé te gaan zien; maar toen ik, van plan plaatsen te bespreken, aan den ingang de foto's zag, ben ik terug gedeinsd; zulk een aftakeling van een eertijds zoo bewonderde actrice te aanschouwen was me onmogelijk. Neen; ik wil alleen den indruk weergeven, dien ik van haar heb gekregen den eersten keer toen zij in Amsterdam is opgetreden, nl. in i 880. Ik heb destijds de tweede (en laatste) voorstelling bijgewoond. Tevens wensch ik de omstandigheden te beschrijven, waaronder die twee voorstellingen hebben plaats gehad. Maar aan dat alles laat ik een en ander voorafgaan omtrent haar afkomst, die voor velen in nevelen is gehuld. Allen zijn het dáárover eens dat zij althans van m o e d e r s kant van Joodschen oorsprong is. En in de tooneelwereld heet het dat die moeder verwant was aan menigen artiest uit de

25 i6 Amstelstad; bijna zou ik geschreven hebben: uit de Amstels t r a a t, wat eveneens waar is. Sarah Bernhardt zelf spreekt dat niet tegen. In haar Mémoires althans noemt zij, zooals we later zullen zien, o n s land den geboortegrond van haar moeder. En al meldt L'Intransigeant, in een nummer, dat niet later dan in 1906 kan zijn verschenen 1), als meedeeling van haar in persoon ontvangen, dat zij is: fran9aise et chrétienne", dan klopt dit ten minste met hetgeen in den Grand Dictionnaire Universel van P. LA- ROUSSE over 'haar wordt gezegd: Elle est Ia fille d'une juíve berlinoise, qui toute jeune quitta sa famille pour chercher fortune à Paris. Son père, dont elle ne devait point porter le nom, la fit baptiser et élever dans un couvent. Vreemd is daarentegen in dat levensbericht de uitdrukking: juive b e r ii n o i s e. Dat adjectief is zoo goed als zeker ontleend aan haar geboorte-acte, die haar soi-disant vader (zie noot 3 op blz. 20) 29 November 1859 bij het bestuur van het Conservatoire National de Musique heeft ingeleverd. Helaas! Die authentieke acte bestaat niet meer. Zij is verloren gegaan tijdens de Commune, bij den brand van het stadhuis van Parijs. We moeten ons dus b e h e l p e n met dé,,inschrijving in het register" van bedoeld Conservatoire. Een afschrift daarvan staat mij echter niet ten dienste, wél twee ietwat verschillende vertalingen. De eene luidt a.v. Rosine, gezegd Sarah Bernhardt, is geboren 22 October 1844, rue de 1'Ecole-de-Médecine nr 5, dochter van Julie Bernhardt, modiste, geboortig uit Berlijn, gevestigd te Parijs, 22 rue de la Michodière. De andere: Rosine Bernhardt, geboren te Parijs, 5 rue de l'ecole de Médecine, den 22 October 1844, dochter van Julie Bernhardt (geboren te Berlijn, modiste, oud 23 jaar, domicilie 22 rue de la Michodière), vader onbekend, (de père non dénommé"). 1) Immers: aan de hier volgende mededeeling voegde zij toe dat zij opgevoed werd in het klooster Grand-Champs te Versailles. hetgeen overbodig zou zijn geweest, omdat het zeer uitvoerig in haar anno 1907 verschenen Mémoires bischreven staat.

De Burg te Wassenaar.

De Burg te Wassenaar. De Burg te Wassenaar. hierboven reeds door Dr. Holwerda in herinnering werd gebracht, deelde de heer W. J. J. C. Bijleveld in jaargang van ons Jaarboekje het een en ander aangaande den zoogenaamden burg

Nadere informatie

Voudriez-vous me faire savoir si vous pouvez nous recevoir dans votre hôtel le 16 août dans l après-midi?

Voudriez-vous me faire savoir si vous pouvez nous recevoir dans votre hôtel le 16 août dans l après-midi? Hilversum, le 15 janvier 2012 Monsieur, J ai l intention de passer mes vacances à Nice pendant la seconde moitié du mois d août. Je ferai le voyage en auto avec ma femme et mes deux fils de 12 et de 15

Nadere informatie

l'argent Donne. L'argent! pris J'ai pris mon suppositoire. Dépêche-toi! sûr - T'es sûr? Je connais quelqu'un qui peut. Merci Merci. Au revoir.

l'argent Donne. L'argent! pris J'ai pris mon suppositoire. Dépêche-toi! sûr - T'es sûr? Je connais quelqu'un qui peut. Merci Merci. Au revoir. bon anniversaire Bon anniversaire, mon petit. l'argent Donne. L'argent! le quartier Tu habites dans le quartier? le ticket T'as le ticket? pris J'ai pris mon suppositoire. Dépêche-toi! donne Donne. L'argent!

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 2013 480 Wet van 25 november 2013 tot wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek in verband met het juridisch ouderschap van de vrouwelijke partner

Nadere informatie

Wie heeft niet weder Schinkel s kinematograaf bezocht? Neen maar, dringen en nog eens dringen om er in te komen.

Wie heeft niet weder Schinkel s kinematograaf bezocht? Neen maar, dringen en nog eens dringen om er in te komen. Cinema Schinkel Wie heeft niet weder Schinkel s kinematograaf bezocht? Neen maar, dringen en nog eens dringen om er in te komen. De kermisbioscoop van Schinkel circa 1910 Om een goed plaatsje te krijgen

Nadere informatie

Wie was Schafrat(h)? En wat was de relatie met Van Gogh?

Wie was Schafrat(h)? En wat was de relatie met Van Gogh? Wie was Schafrat(h)? En wat was de relatie met Van Gogh? Soms weten bezoekers ons tijdens rondleidingen te vermelden dat Vincent van Gogh ooit een kamertje bewoonde in hotel Schafrath aan het Park in Nuenen.

Nadere informatie

III. L adjectif. III. L adjectif. 1. Accord de l adjectif 1.1 L adjectif prend s 1.2 L adjectif + E 1.3 L adjectif substantivé

III. L adjectif. III. L adjectif. 1. Accord de l adjectif 1.1 L adjectif prend s 1.2 L adjectif + E 1.3 L adjectif substantivé III. 1. Accord de l adjectif 1.1 prend s 1.2 + E 1.3 substantivé 2. Les degrés de comparaison 2.1 Les comparatifs 2.2 Les superlatifs 2.3 Les irréguliers 1 III. 1. Accord de l adjectif 1.1. prend S Quand

Nadere informatie

Zendingsmoment voor het sterzingen, opgebouwd rond Mt. 2, 1-12

Zendingsmoment voor het sterzingen, opgebouwd rond Mt. 2, 1-12 Pagina 1 Didactisch materiaal Affiche, sterreflectoren, veiligheidsjasjes, van het sterzingen Projectfiche sterzingen 2015 Verkleedmateriaal voor Driekoningen CD met sterzangerslied Teksten van de liederen

Nadere informatie

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag

Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Toespraak Gerdi Verbeet bij de Indiëherdenking 15 augustus 2014 in Den Haag Elk jaar op de ochtend van 14 augustus is er een korte plechtigheid in de ontvangsthal van de oude Tweede Kamer. Een kleine groep

Nadere informatie

24 Januari 1948, beide uit Paramaribo, hoofdstad van Suriname. Hij verzocht me jou te schrijven

24 Januari 1948, beide uit Paramaribo, hoofdstad van Suriname. Hij verzocht me jou te schrijven Mr. A. J. H. L. ADAM WARNSVELD, 2 Februari 1948 Boschlaan 7 Beste Renzo, Reeds twee brieven kreeg ik van je va.der, de eene gedateerd 19 Januari en de andere 24 Januari 1948, beide uit Paramaribo, hoofdstad

Nadere informatie

HC zd. 22 nr. 32. dia 1

HC zd. 22 nr. 32. dia 1 HC zd. 22 nr. 32 een spannend onderwerp als dit niet waar is, valt alles duigen of zoals Paulus het zegt in 1 Kor. 15 : 19 als wij alleen voor dit leven op Christus hopen zijn wij de beklagenswaardigste

Nadere informatie

Barema's op 01/09/2008 Barèmes au 01/09/2008

Barema's op 01/09/2008 Barèmes au 01/09/2008 Barema's op 01/09/2008 Barèmes au 01/09/2008 SPILINDEX 110,51 INDICE-PIVOT 110,51 Tegemoetkomingen aan personen met een handicap Allocations aux personnes handicapées (Jaarbedragen) (Montants annuels)

Nadere informatie

Voorwoord Met oprechte blijdschap schrijf ik het voorwoord voor dit boek. Ik ken Henk Rothuizen al vele jaren en heb hem zien opgroeien tot een man van God, met een bediening die verder reikt dan zijn

Nadere informatie

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ

IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Ferenc Göndör IK OVERLEEFDE AUSCHWITZ Uitgeverij Eenvoudig Communiceren 3 Mijn vader Lang geleden kwam een jonge, joodse man naar het land Hongarije. Mohr Goldklang was zijn naam. Dat was mijn opa. Mohr

Nadere informatie

Dordtse Leerregels. Hoofdstuk 3 en 4. Artikel 1 t/m 4

Dordtse Leerregels. Hoofdstuk 3 en 4. Artikel 1 t/m 4 Dordtse Leerregels Hoofdstuk 3 en 4 Artikel 1 t/m 4 Werkboek 7 Dordtse Leerregels hoofdstuk 3 en 4 artikel 1 t/m 4 Hoofdstuk 3 en 4 gaat over de bekering. Hoofdstuk 3 en 4 heeft 17 artikelen. In dit werkboek

Nadere informatie

DE GEBOORTE VAN JEZUS

DE GEBOORTE VAN JEZUS Bijbel voor Kinderen presenteert DE GEBOORTE VAN JEZUS Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: M. Maillot Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd door:

Nadere informatie

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek.

Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. Speech tijdens opening tentoonstelling Oorlog! Van Indië tot Indonesië 1945-1950, Bronbeek. 19 februari 2015 Goedemiddag, Ik ben heel blij met deze tentoonstelling. Als dochter van een oorlogsvrijwilliger

Nadere informatie

De gelijkenis van de verloren zoon.

De gelijkenis van de verloren zoon. De gelijkenis van de verloren zoon. Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten. Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel dingen te leren.

Nadere informatie

Maria Scheidius vertelde het...

Maria Scheidius vertelde het... Maria Scheidius vertelde het... Ad Otten Maria Helen Blith Ernestine Scheidius, was de kleindochter van Everard Hugo Scheidius de kasteelheer van Gemert, die in 1881 zijn kasteelbezit te Gemert verkocht

Nadere informatie

Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004. Pasen is opstaan

Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004. Pasen is opstaan Gelezen: Genesis 1 en 2 enkele verzen Marcus 16: 1 8 11-04-2004 Pasen is opstaan Gemeente, Het woord, het werkwoord dat bij Pasen hoort is: opstaan. Daarbij horen de afgeleide zelfstandige naamwoorden:

Nadere informatie

BIJBELSTUDIES VOOR JONGE GELOVIGEN LES 1. Les 1 - De oorsprong van de Bijbel. In deze bijbelstudies wordt gebruik gemaakt van de NBG-vertaling

BIJBELSTUDIES VOOR JONGE GELOVIGEN LES 1. Les 1 - De oorsprong van de Bijbel. In deze bijbelstudies wordt gebruik gemaakt van de NBG-vertaling BIJBELSTUDIES VOOR JONGE GELOVIGEN LES 1 Les 1 - De oorsprong van de Bijbel In deze bijbelstudies wordt gebruik gemaakt van de NBG-vertaling Deze bijbelstudies zijn vooral bedoeld voor jongeren van 11

Nadere informatie

1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10. 2 De geboorte van een prins 16. 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20

1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10. 2 De geboorte van een prins 16. 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20 Inhoud Stamboom van het Koninklijk Huis 6 Inleiding 9 e 1 Het ontstaan van het Koninkrijk 10 2 De geboorte van een prins 16 3 De jeugd van prins Willem-Alexander 20 4 De studententijd van prins Willem-Alexander

Nadere informatie

KINDEREN VAN HET LICHT

KINDEREN VAN HET LICHT KINDEREN VAN HET LICHT Verteller: Het gebeurde in een donkere nacht, heel lang geleden, dat er herders in het veld waren, die de wacht hielden over hun schapen. Zij stonden net wat met elkaar te praten,

Nadere informatie

DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?.

DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?. DE GROTE LERAREN ALS SPIEGEL VOOR ZELFREFLECTIE?. Amersfoort, 21 augustus 2007 John van den Hout Geachte aanwezigen, Toen ik me voorbereidde om voor u dit verhaal te houden, was mijn eerste gedachte: Wat

Nadere informatie

Willem Maris (1844-1910)

Willem Maris (1844-1910) Willem Maris (1844-1910) Willem Maris behoort tot het bekende schildersgeslacht Maris. Hij was de jongste van drie broers die allen in het schildersvak gingen, gestimuleerd door hun vader, boek- en steendrukker

Nadere informatie

Jezus, het licht van de wereld

Jezus, het licht van de wereld Jezus, het licht van de wereld Het evangelie naar Johannes 8: 1-30 1 Overzicht 1. De overspelige vrouw 2. Jezus als het Licht der wereld 3. Twistgesprekken met de Farizeeën 2 De overspelige vrouw Bijbeltekst

Nadere informatie

Lees : Mattheüs 25:14-30

Lees : Mattheüs 25:14-30 De gelijkenis van de talenten Lees : Mattheüs 25:14-30 Eerst lezen. Daarna volgen er vragen en opdrachten Gelijkenissen Toen de Heere Jezus op aarde was, heeft Hij gelijkenissen verteld om de mensen veel

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

Boek1. Les 1. Dit is het verhaal van Maria. Dit is het verhaal van de engel. Dit is het verhaal van Jezus.

Boek1. Les 1. Dit is het verhaal van Maria. Dit is het verhaal van de engel. Dit is het verhaal van Jezus. Boek1. Les 1. Dit is het verhaal van Maria. Dit is het verhaal van de engel. Dit is het verhaal van Jezus. De engel zei: God zal jou een kind geven. God zal jou Zijn Kind geven. God zal jou Jezus geven.

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 1997 161 Wet van 10 april 1997 tot wijziging van de artikelen 5 en 9 van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek en in verband daarmede van enige andere

Nadere informatie

Claudel Het kleine meisje 12e:Claudel Het kleine meisje 2e 21-09-2009 11:18 Pag

Claudel Het kleine meisje 12e:Claudel Het kleine meisje 2e 21-09-2009 11:18 Pag Meneer Linh luistert naar de stem van de dikke man, de stem die hem zo vertrouwd is, ook al zegt hij dingen die hij niet begrijpt. De stem van zijn vriend is diep en hees. Hij lijkt langs stenen en enorme

Nadere informatie

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te

Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te Hij had dezelfde soort helm op als in het beeld vooraf...2 Mijn vader was verbaasd dat ik alles wist...3 Ik zat recht overeind in mijn bed te kijken...4 De mensenmenigte opende zich in het midden...5 Toen

Nadere informatie

De leerlingen van Jezus zijn in afwachting. Ze voelen het.. er staat iets volkomen nieuws te gebeuren. Het is immers Jezus die spreekt over zijn vertrek bij hen. Voorgoed of is er nog wel een toekomst

Nadere informatie

Het Onderzoek. Laura Koopman Groep 7 woensdag 5 maart 2014 HET ONDERZOEK

Het Onderzoek. Laura Koopman Groep 7 woensdag 5 maart 2014 HET ONDERZOEK Het Onderzoek Laura Koopman Groep 7 woensdag 5 maart 2014 HET ONDERZOEK Inhoud In deze hoofdstukken is mijn werkstuk verdeeld: 1.Christiaan Huygens blz: 4 2.Antonie van Leeuwenhoek blz: 6 3.De beschrijving

Nadere informatie

Zondag 28 september 2014 gaan we in ballingschap wel of niet aan het werk in de wijngaard

Zondag 28 september 2014 gaan we in ballingschap wel of niet aan het werk in de wijngaard Zondag 28 september 2014 gaan we in ballingschap wel of niet aan het werk in de wijngaard De Heilige Teresia van Lisieux, wier feest gevierd wordt op 1 oktober, zei eens: "Al had ik alle mogelijke zonden

Nadere informatie

Bij den Vijf-en-Twintigsten Jaargang

Bij den Vijf-en-Twintigsten Jaargang 1882. 1907 Bij den Vijf-en-Twintigsten Jaargang van DE VRIEND DES HUIZES" IT verwacht geen poëtische ont- U boezeming van mij en dat is maar goed ook, want in den hoofdredacteur zit geen dichter. U verwacht

Nadere informatie

Talenquest Frans 2thv: Grammatica

Talenquest Frans 2thv: Grammatica Talenquest Frans 2thv: Grammatica Épisode 1: Onregelmatige werkwoorden Er zijn in het Frans naast regelmatige werkwoorden ook onregelmatige werkwoorden. Het is lastig om van onregelmatige werkwoorden de

Nadere informatie

Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008

Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008 Ps.103:1,2, 17 en 18 Houten 23 november 2008 We vieren vanmorgen een prachtig feest. Kees van Leeuwen heeft belijdenis van zijn geloof afgelegd en hield samen met Mirjam hun drie kinderen ten doop. Johannes

Nadere informatie

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy Reality Reeks Verwerkingsopdrachten Mooi meisje Verliefd op een loverboy Lees blz. 3. Woont Laura in de stad of op het platteland? Hoe weet je dat? Lees blz. 5 en 7. Woont Laura s oma al lang op de boerderij?

Nadere informatie

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31 1 januari OOGGETUIGE Johannes 20:30-31 Een nieuw jaar ligt voor ons. Wat er gaat komen, weten we niet. Al heb je waarschijnlijk mooie plannen gemaakt. Misschien heb je goede voornemens. Om elke dag uit

Nadere informatie

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost.

De twee zaken waarover je in dit boek kunt lezen, zijn de meest vreemde zaken die Sherlock Holmes ooit heeft opgelost. Sherlock Holmes was een beroemde Engelse privédetective. Hij heeft niet echt bestaan. Maar de schrijver Arthur Conan Doyle kon zo goed schrijven, dat veel mensen dachten dat hij wél echt bestond. Sherlock

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2000 2001 Nr. 79 26 862 Wijziging van de regeling in Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek met betrekking tot het naamrecht, de voorkoming van schijnhuwelijken

Nadere informatie

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer,

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28 Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, "Nu even niet", was ooit de reclameslogan van een landelijk bekend

Nadere informatie

Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie?

Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie? Is Jezus de Enige Weg? Is het christendom de enig ware religie? Johannes 14:6 Jezus zeide tot hem: Ik ben de weg en de waarheid en het leven; niemand komt tot de Vader dan door Mij. Genesis 20:1-12 1 Abraham

Nadere informatie

De kerker met de vijf sloten. Crista Hendriks

De kerker met de vijf sloten. Crista Hendriks De kerker met de vijf sloten Crista Hendriks Schrijver: Crista Hendriks Coverontwerp: Pluis Tekst & Ontwerp ISBN: 9789402126112 Crista Hendriks 2014-2 - Voor Oscar... zonder jou zou dit verhaal er nooit

Nadere informatie

1 e zondag van de herfst Geroepen als Abraham? Bij Genesis 11 : 27 12, 9

1 e zondag van de herfst Geroepen als Abraham? Bij Genesis 11 : 27 12, 9 1 e zondag van de herfst Geroepen als Abraham? Bij Genesis 11 : 27 12, 9 Geslachtsregisters zijn niet echt populair. Behalve misschien voor degenen die er hun hobby van maken om de familiesporen zo ver

Nadere informatie

De Bijbel Open 2013 22 (08-06)

De Bijbel Open 2013 22 (08-06) 1 De Bijbel Open 2013 22 (08-06) Vanmorgen bespreken we een vraag van een luisteraar over de geschiedenis van de Emmausgangers uit Lukas 24. Het gaat om wat twee volgelingen van Jezus meemaakten, toen

Nadere informatie

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd

9 Vader. Vaders kijken anders. Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd 53 9 Vader Wat doe ik hier vandaag? P Ik leer mijn Vader beter kennen. P Ik weet dat Hij mij geadopteerd heeft. P Ik begin steeds beter te begrijpen dat het heel bijzonder is dat ik een kind van God, mijn

Nadere informatie

SERIE LEVENSBESCHRIJVINGEN NR. 2 G.H. VEENSTRA

SERIE LEVENSBESCHRIJVINGEN NR. 2 G.H. VEENSTRA SERIE LEVENSBESCHRIJVINGEN NR. 2 G.H. VEENSTRA Wim de Kam. 15 In het tweede deel van deze serie thans een aanzet tot een levensbeschrijving van de heer G.H.Veenstra. Ik noem het een aanzet omdat er nog

Nadere informatie

EEN MAN DOOR GOD GESTUURD

EEN MAN DOOR GOD GESTUURD Bijbel voor Kinderen presenteert EEN MAN DOOR GOD GESTUURD Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul

Nadere informatie

Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden

Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden zijn ouders hem, maar alle andere konijntjes noemden

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1953 No. 14 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1953 No. 14 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken 1 (1953) No. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1953 No. 14 Overgelegd aan de Staten-Generaal door de Minister van Buitenlandse Zaken A. TITEL Aanvullend Protocol bij de op 21

Nadere informatie

GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE

GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE Bijbel voor Kinderen presenteert GOD TEST ABRAHAM S LIEFDE Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: M. Maillot en Tammy S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

basiszinnen spreekvaardigheid

basiszinnen spreekvaardigheid basiszinnen spreekvaardigheid Formele en informele spreektaal In dit hoofdstuk krijg je allerlei uitdrukkingen die je in veel voorkomende gesprekssituaties kunt gebruiken. Er zijn, net zoals in het Nederlands,

Nadere informatie

BATIBOUW 2017 Brussels Expo 16/2 26/2

BATIBOUW 2017 Brussels Expo 16/2 26/2 BATIBOUW 2017 Brussels Expo 16/2 26/2 een vrouw / une femme 39% een man / un homme 61% Brussel 9% Wallonie 28% Abroad 2% Vlaandere n 61% Ouder dan 50 jaar / Plus de 50 ans 48,1% Tussen 40 en 49 jaar

Nadere informatie

De dood is dood, leve het leven!

De dood is dood, leve het leven! De dood is dood, leve het leven! blok A - nivo 3 - avond 5 Tijd Wat gaan we doen 19.00 Mentorkwartiertje 19.15 Bijbelstudie Romeinen 6:1-13 19.30 De opstanding als historisch feit 19.45 Zondag 17 HC 20.00

Nadere informatie

Een goede lezer wordt begrijpend. Een goede luisteraar wordt begrijpend.

Een goede lezer wordt begrijpend. Een goede luisteraar wordt begrijpend. Een goede lezer wordt begrijpend. Een goede luisteraar wordt begrijpend. Eerste druk, 2014 2014 Johanna de Vos isbn: 9789048432172 nur: 728 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel

Nadere informatie

Zondag 29 gaat over het Heilig Avondmaal (2)

Zondag 29 gaat over het Heilig Avondmaal (2) Zondag 29 Zondag 29 gaat over het Heilig Avondmaal (2) Lees de tekst van Zondag 29 Vraag 78 : Wordt dan uit brood en wijn het wezenlijk lichaam en bloed van Christus? Antw : Nee; maar gelijk het water

Nadere informatie

EVALUATIE VAN 1 JAAR SALDUZ- WET

EVALUATIE VAN 1 JAAR SALDUZ- WET EVALUATIE VAN 1 JAAR SALDUZ- WET Kwalitatief luik: de verdachten Studiedag «t Salduz beter gaan?! Hoe de toekomstige EU-richtlijnen implementeren in onze regelgeving?» 27 maart 2013 DSB Kris DECRAMER Inleiding

Nadere informatie

Liederen voor zondag 5 oktober 2014

Liederen voor zondag 5 oktober 2014 Liederen voor zondag 5 oktober 204 Lied 224 God wijst mij een weg als ik zelf geen uitkomst zie. Langs wegen die geen mens bedenkt maakt Hij mij zijn wil bekend. Hij geeft elke dag nieuwe liefde, nieuwe

Nadere informatie

Voorbeelden van examenopgaven moderne vreemde talen op niveau A2

Voorbeelden van examenopgaven moderne vreemde talen op niveau A2 Voorbeelden van examenopgaven moderne vreemde talen op niveau A2 Niveau: A2 Beheersingsniveau: Kan korte, eenvoudige teksten lezen. Kan specifieke voorspelbare informatie vinden in eenvoudige, alledaagse

Nadere informatie

Comprendre et se faire comprendre commence par s exprimer en néerlandais

Comprendre et se faire comprendre commence par s exprimer en néerlandais Comprendre et se faire comprendre commence par s exprimer en néerlandais Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal La langue néerlandaise crée un lien entre nous Wat leest

Nadere informatie

Openluchtdienst! speelruimte om te leven!

Openluchtdienst! speelruimte om te leven! Openluchtdienst speelruimte om te leven liturgie bij de openluchtdienst op zondag 15 juni 2014 in de tuin van het Wooldhuis uitgaande van de Protestantse Gemeente Heino-Laag Zuthem voorganger: ds. Hans

Nadere informatie

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116

LES 4. Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 LES 4 Handelingen 12:1-19; Van Jeruzalem tot Rome: Verlost uit de gevangenis blz.109-116 De boodschap God hoort en verhoort onze gebeden voor elkaar. Leertekst: Terwijl Petrus onder zware bewaking zat

Nadere informatie

Waarom was het noodzakelijk dat Jezus stierf?

Waarom was het noodzakelijk dat Jezus stierf? Les 5 - Redding Vier feiten die je moet kennen om het Evangelie goed te begrijpen In deze bijbelstudies wordt gebruik gemaakt van de NBG-vertaling Dag 1 Waarom was het noodzakelijk dat Jezus stierf? In

Nadere informatie

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer

Jouw reis door de Bijbel. Uitgeverij Jes! Zoetermeer Nieske Selles-ten Brinke Jouw reis door de Bijbel Dagboek voor kinderen Uitgeverij Jes! Zoetermeer Onder de naam Jes! Junior verschijnen boeken voor kinderen tot twaalf jaar. Jes! Junior is een imprint

Nadere informatie

Niveau 3 - Les 8: Het juiste gebruik van Gods wet Don Krow

Niveau 3 - Les 8: Het juiste gebruik van Gods wet Don Krow Niveau 3 - Les 8: Het juiste gebruik van Gods wet Don Krow Op een dag spraken Joe en ik met Bill en Steve bij het meer. De vraag werd gesteld: Hoe kunnen mensen bij God ter verantwoording worden geroepen

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 34 (31-08)

De Bijbel open 2013 34 (31-08) 1 De Bijbel open 2013 34 (31-08) Onlangs kreeg ik voor ons programma de Bijbel open een vraag over de onvruchtbare vijgenboom in Mattheus 21. Je kunt deze geschiedenis ook in andere evangeliën lezen. We

Nadere informatie

Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama

Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama Boek 1 De jongen in de gestreepte pyjama Zakelijke gegevens: 1. Titel van het boek: De jongen in de gestreepte pyjama. 2. Het boek heeft geen ondertitel. 3. De auteur van het boek is John Boyne 4. Het

Nadere informatie

Hoe lang duurt geluk?

Hoe lang duurt geluk? Hoe lang duurt geluk? Op dit moment ben ik gelukkig. Na veel pech ben ik dan eindelijk een vrolijke schrijver. Mijn roman is goed gelukt. En ik verdien er veel geld mee. En ik heb ook nog eens een mooie,

Nadere informatie

Herinnering aan Elisabeth Bangert - tante Betje (1870-1964) FREEK DIJS

Herinnering aan Elisabeth Bangert - tante Betje (1870-1964) FREEK DIJS Herinnering aan Elisabeth Bangert - tante Betje (1870-1964) FREEK DIJS Van wie ben jij er één? Dat was telkens de vraag van tante Betje als ik bij mijn oma, haar zuster, kwam logeren in Baarn. Die vraag

Nadere informatie

lentefeest fête laïque

lentefeest fête laïque Communie lentefeest fête laïque Communion 2014 Deel je mooiste moment, van begin tot eind! Partagez vos meilleurs moments, du début à la fin! De aankondiging Laat iedereen weten dat jullie kind zijn of

Nadere informatie

Waar in de Bijbel vraagt God aan Abraham om een opmerkelijk offer? Genesis 22. Abraham wordt door God op de proef gesteld!

Waar in de Bijbel vraagt God aan Abraham om een opmerkelijk offer? Genesis 22. Abraham wordt door God op de proef gesteld! Waar in de Bijbel vraagt God aan Abraham om een opmerkelijk offer? Genesis 22 Abraham wordt door God op de proef gesteld! Wat verzoekt God aan Abraham? Genesis 22:2 2 En Hij zeide: Neem toch uw zoon, uw

Nadere informatie

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school.

Een Berbers dorp. Mijn zussen en ik mochten van mijn vader naar school. Meestal mochten alleen jongens naar school. Een Berbers dorp Ik ben geboren en opgegroeid in het noorden van Marokko. In een buitenwijk van de stad Nador. Iedereen kent elkaar en altijd kun je bij de mensen binnenlopen. Als er feest is, viert het

Nadere informatie

DE WONDEREN VAN JEZUS

DE WONDEREN VAN JEZUS Bijbel voor Kinderen presenteert DE WONDEREN VAN JEZUS Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Byron Unger en Lazarus Aangepast door: E. Frischbutter en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

Or, W. J, LEYDn /!Nnl«msJag 8J7. ,...c F \ '- EEN TEHUIS VOOR WEEZEN IN ZUID-AFRIKA 1!.

Or, W. J, LEYDn /!Nnl«msJag 8J7. ,...c F \ '- EEN TEHUIS VOOR WEEZEN IN ZUID-AFRIKA 1!. Or, W. J, LEYDn /!Nnl«msJag 8J7,...c F \ '- EEN TEHUIS VOOR WEEZEN IN ZUID-AFRIKA 1!. L. S. Het is velen in Holland wellicht bekend, hoe ik, eerst onlangs uit Zuid-Afrika teruggekeerd, den langen en b'!ngen

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2011 2012 33 032 Wijziging van Boek 1 van het Burgerlijk Wetboek in verband met het juridisch ouderschap van de vrouwelijke partner van de moeder anders

Nadere informatie

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden

Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Staatsblad van het Koninkrijk der Nederlanden Jaargang 2002 153 Wet van 14 maart 2002, houdende regeling van het conflictenrecht inzake de familierechtelijke betrekkingen uit hoofde van afstamming (Wet

Nadere informatie

Bijbel voor Kinderen. presenteert JACOB DE BEDRIEGER

Bijbel voor Kinderen. presenteert JACOB DE BEDRIEGER Bijbel voor Kinderen presenteert JACOB DE BEDRIEGER Geschreven door: E. Duncan Hughes Illustraties door: M. Maillot en Lazarus Aangepast door: M. Kerr en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd

Nadere informatie

1.De stilte zingt U toe, o Here, in uw verheven oord. Wij zullen ons naar Sion keren waar Gij ons bidden hoort. Daar zal men, Heer, tot U zich wenden,

1.De stilte zingt U toe, o Here, in uw verheven oord. Wij zullen ons naar Sion keren waar Gij ons bidden hoort. Daar zal men, Heer, tot U zich wenden, Liturgie voor de ochtenddienst van zondag 22 maart (Heilige Doop en afscheid ambtsdrager) Gezang 481: 1 en 3 1.O grote God die liefde zijt, o Vader van ons leven, vervul ons hart, dat wij altijd ons aan

Nadere informatie

10 redenen voor de komst van de Heere Jezus

10 redenen voor de komst van de Heere Jezus 10 redenen voor de komst van de Heere Jezus 1. Als vervulling van Gods beloften En Ik zal vijandschap teweegbrengen tussen u en de vrouw, en tussen uw nageslacht en haar Nageslacht; Dat zal u de kop vermorzelen,

Nadere informatie

Met welk doel wil God Zijn kinderen leiden?

Met welk doel wil God Zijn kinderen leiden? Scholen die door Samuel zijn gesticht. Met welk doel wil God Zijn kinderen leiden? Psalm 23:3 3 Hij verkwikt mijn ziel, Hij leidt mij in het spoor van de gerechtigheid, omwille van Zijn Naam. De Here zelf

Nadere informatie

HET GEESTELIJK AANBOD VAN MOEDER CLARA FEY: EEN WEG VAN ACTIE - CONTEMPLATIE

HET GEESTELIJK AANBOD VAN MOEDER CLARA FEY: EEN WEG VAN ACTIE - CONTEMPLATIE Zr. María del Rocío, Conferentie 2009-2014 HET GEESTELIJK AANBOD VAN MOEDER CLARA FEY: EEN WEG VAN ACTIE - CONTEMPLATIE De Oefening van Moeder Clara kan gedefinieerd worden als een voortdurende wandel

Nadere informatie

JEZUS IS MIJN SUPERHELD

JEZUS IS MIJN SUPERHELD JEZUS IS MIJN SUPERHELD NAAM Studielessen voor 8-12 jarigen Lessen zijn geschreven door Beryl Voorhoeve, Ilja Witte en Judith Maarsen Mei 2007Levend Evangelie Gemeente Gebruikte Bijbelvertaling HET BOEK

Nadere informatie

Gesproken: wij zijn samengekomen in de naam van de Vader, de Zoon, de Heilige Geest

Gesproken: wij zijn samengekomen in de naam van de Vader, de Zoon, de Heilige Geest ZANGzondag Bethel 300815 Lezing: 1 kon 17,7-24 Thema: betrouwbaar? Voorgangers: Muziek: Ad Stolk, Marloes Dankers Woord: Tineke Zijlstra Orgelspel Voorbereiding Het is stil in de kerk, stilte spreekt Welkom

Nadere informatie

6. Uitverkiezing. 6.1 Uitverkiezing is naar de voorkennis Gods

6. Uitverkiezing. 6.1 Uitverkiezing is naar de voorkennis Gods 6. Uitverkiezing In dit hoofdstuk zullen we nagaan wat de Bijbel over uitverkiezing en voorbestemming leert. In het volgende hoofdstuk wordt Romeinen 9 besproken. En in hoofdstuk 8 wordt de calvinistische

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

Als wij dan eten van dit brood en drinken uit deze beker, verkondigen wij de dood des Heren totdat Hij komt.

Als wij dan eten van dit brood en drinken uit deze beker, verkondigen wij de dood des Heren totdat Hij komt. Huwelijk Eucharistische gebeden 2. Eucharistisch Gebed XII-b Jezus, onze Weg. Brengen wij dank aan de Heer, onze God. Heilige Vader, machtige eeuwige God, om recht te doen aan uw heerlijkheid, om heil

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Vijf redenen waarom dit waar is

Vijf redenen waarom dit waar is Les 14 Eeuwige zekerheid Vijf redenen waarom dit waar is In deze bijbelstudies wordt gebruik gemaakt van de NBG-vertaling Dag 1 Is de echte (ware) gelovige voor eeuwig veilig en geborgen in Christus? Voor

Nadere informatie

1 Korintiёrs 1:9. Marcus 10:45. Handelingen 4:12. Johannes 17:3. 1 Korintiёrs 3:16. Johannes 15:9,10. Psalm 32:8

1 Korintiёrs 1:9. Marcus 10:45. Handelingen 4:12. Johannes 17:3. 1 Korintiёrs 3:16. Johannes 15:9,10. Psalm 32:8 [1] [2] [3] Johannes 3:16 1 Korintiёrs 1:9 Johannes 3:19 God wil met ons omgaan God wil met ons omgaan Zonde brengt scheiding [4] [5] [6] Romeinen 3:23 Marcus 10:45 Romeinen 5:8 Zonde brengt scheiding

Nadere informatie

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen.

Het is de familieblues. Je kent dat gevoel vast wel. Je zit aan je familie vast. Voor altijd ben je verbonden met je ouders, je broers, je zussen. De familieblues Tot mijn 15e noemde ik mijn ouders papa en mama. Daarna niet meer. Toen noemde ik mijn vader meester. Zo noemde hij zich ook als hij lesgaf. Hij was leraar Engels op een middelbare school.

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2007 2008 31 366 Wijziging van de Wet arbeid en zorg in verband met een uitkering aan zelfstandigen bij zwangerschap en bevalling en een verruiming van de

Nadere informatie

Bijbel voor Kinderen. presenteert DE VERLOREN ZOON

Bijbel voor Kinderen. presenteert DE VERLOREN ZOON Bijbel voor Kinderen presenteert DE VERLOREN ZOON Geschreven door: Edward Hughes Illustraties door: Lazarus Aangepast door: Ruth Klassen en Sarah S. Vertaald door: Arnold Krul Geproduceerd door: Bible

Nadere informatie

AMÉNAGEMENT DE MAGASINS WINKELINRICHTING

AMÉNAGEMENT DE MAGASINS WINKELINRICHTING AMÉNAGEMENT DE MAGASINS WINKELINRICHTING Quatre-vingts ans d expérience en aménagement de magasin L agencement de votre magasin vous rappelle les années 70? Vous ouvrez prochainement une nouvelle boutique?

Nadere informatie

Op welke wijze kreeg Mozes een les in geloof dat hij door God is aangewezen Gods volk te leiden?

Op welke wijze kreeg Mozes een les in geloof dat hij door God is aangewezen Gods volk te leiden? De wonderen van God. Op welke wijze kreeg Mozes een les in geloof dat hij door God is aangewezen Gods volk te leiden? Exodus 4:1-3 1 Toen antwoordde Mozes en zei: Maar zie, zij zullen mij niet geloven

Nadere informatie

Protestantse Gemeente te Wapenveld in de Petruskerk 7 jul. 2013 19:00 uur

Protestantse Gemeente te Wapenveld in de Petruskerk 7 jul. 2013 19:00 uur GROOTLETTER LITURGIE AVONDDIENST Protestantse Gemeente te Wapenveld in de Petruskerk 7 jul. 2013 19:00 uur Liturgische kleur: Groen Klap in de handen, o volken, juich God toe met jubelzang. Psalm 47: 2.

Nadere informatie