Economische betekenis toerisme & vrije tijd van de 5 Brabantse regio s

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Economische betekenis toerisme & vrije tijd van de 5 Brabantse regio s"

Transcriptie

1 Economische betekenis toerisme & vrije tijd van de 5 se regio s Rapportage in opdracht van s Bureau voor Toerisme en de vijf se regio s December 2007 Projectnummer T ZKA Consultants & Planners Postbus EV Breda tel.: fax:

2 Inhoudsopgave 1. INLEIDING Aanleiding Doelstelling onderzoek Afbakening sector en regio s Aanpak/werkwijze Leeswijzer 3 2. VERBLIJFSTOERISME Inleiding Binnenlandse toeristische vakanties Inkomende toeristische vakanties Binnenlandse seizoensrecreatieve vakanties Inkomende seizoensrecreatieve vakanties Vergelijking verblijfstoerisme met andere regio s 8 3. DAGTOERISME Inleiding Binnenlands dagtoerisme Inkomend dagtoerisme ZAKELIJK TOERISME Inleiding Binnenlands meerdaags zakelijk toerisme Inkomend meerdaags zakelijk toerisme Binnenlands ééndaags zakelijk toerisme Inkomend ééndaags zakelijk toerisme OVERIG Inleiding Reisbemiddeling voor het uitgaande toerisme Aanschaf duurzame recreatiegoederen BESTEDINGEN EN WERKGELEGENHEID Inleiding Bestedingen Werkgelegenheid Omvang toerisme in vergelijking met andere sectoren OVERZICHT EN TOELICHTING PER REGIO 27 ZKA Consultants & Planners

3 7.1. Inleiding Meierij Midden Noordoost West Zuidoost- 31 ZKA Consultants & Planners

4 1. INLEIDING 1.1. Aanleiding De veronderstelde economische betekenis van de toeristische en vrijetijdssector is dé reden waarom talloze organisaties zich bezighouden met het stimuleren van toerisme en vrijetijdsactiviteiten in hun werkgebied. Toch is er op provinciaal niveau nauwelijks inzicht in de totale economische betekenis van de sector. De beschikbare gegevens tonen telkens een deel van de economische waarde. Het Kenniscentrum van het s Bureau voor Toerisme (BBT) heeft in 2006 aan ZKA Consultants & Planners gevraagd een onderzoek te doen naar de economische betekenis van de toeristische en vrijetijdssector in de provincie Noord-. De resultaten van dit onderzoek zijn eind 2006 in een rapportage gepresenteerd. Het BBT heeft in oktober 2007 ZKA verzocht de economische waarde van de toeristische- en vrijetijdssector nader uit te splitsen naar vijf regio s in de provincie Noord-. Deze rapportage is de weergave van deze uitsplitsing Doelstelling onderzoek Doel van het onderzoek is een integraal beeld te schetsen van de economische waarde van de toeristische en vrijetijdssector in de provincie Noord-, gespecificeerd naar de vijf regio s. Hierbij wordt de economische waarde enerzijds uitgedrukt in consumentenbestedingen, aansluitend op de beschikbare gegevens vanuit het CVO en CVTO, en anderzijds in toegevoegde waarde en werkgelegenheid, waar mogelijk aansluitend op beschikbare gegevens op landelijk niveau. De economische waarde zoals deze in 2006 is berekend wordt in deze rapportage gespecificeerd naar vijf regio s Afbakening sector en regio s De toeristische en vrijetijdssector bestaat, aansluitend op de briefing van het Kenniscentrum van het BBT, uit de volgende componenten: Vakanties van Nederlanders en buitenlanders in ; Dagrecreatie en vrijetijdsbesteding 1 van Nederlanders inclusief de eigen inwoners in en buitenlanders 2 in ; Zakelijk reisverkeer, zowel ééndaags als meerdaags; Reisbemiddeling voor het uitgaand toerisme (reisbureaus e.d.) in ; De aanschaf van duurzame recreatiegoederen (caravans, boten etc.). In het schema op de volgende pagina zijn deze componenten nader uitgewerkt, waarbij tevens is aangegeven in welk hoofdstuk elke afzonderlijke component aan de orde komt. 1 2 Vrijetijdsbesteding omvat alle categorieën zoals gedefinieerd in het ContinuVrijeTijdsOnderzoek (CVTO). Op basis van enkele specifieke vrijetijdsactiviteiten (zie 3.3.). ZKA Consultants & Planners 1

5 Tabel 1.1. Onderverdeling toeristische/vrijetijdssector Categorie Leeswijzer 1. Toeristische vakanties van Nederlanders Hoofdstuk 2 2. Seizoensrecreatieve vakanties van Nederlanders Hoofdstuk 2 3. Toeristische vakanties van buitenlanders Hoofdstuk 2 4. Seizoensrecreatieve vakanties van buitenlanders Hoofdstuk 2 5. Vrijetijdsbesteding van Nederlanders Hoofdstuk 3 6. Vrijetijdsbesteding van buitenlanders Hoofdstuk 3 7. Meerdaags zakelijk Nederlanders Hoofdstuk 4 8. Meerdaags zakelijk Buitenlanders Hoofdstuk 4 9. Ééndaags zakelijk Nederlanders Hoofdstuk Ééndaags zakelijk Buitenlanders Hoofdstuk Reisbemiddeling uitgaand toerisme Hoofdstuk Aanschaf duurzame recreatiegoederen Hoofdstuk 5 De regio s waarnaar de economische waarde wordt gespecificeerd zijn: Meierij; Noordoost-; Midden-; West-; Zuidoost-. In bijlage 4 wordt weergegeven welke gemeente bij welke regio hoort. In onderstaand kaartje wordt tevens een overzicht geboden van de regio s. Figuur 1.1 Regio-indeling provincie Noord Aanpak/werkwijze Beschikbare bronnen (secundaire data) Het kenniscentrum van het BBT heeft reeds een beeld van een deel van de toeristische sector door de diverse landelijke onderzoeken als CVO, CVTO, cijfers van het CBS en themarapportages. Het onderzoek naar de economische betekenis van de toeristische- en vrijetijdssector in de provincie Noord- zoals dat in 2006 is uitgevoerd sluit aan op deze bronnen en waar mogelijk ook op andere beschikbare gegevens op landelijk niveau. ZKA Consultants & Planners 2

6 Wat betreft de beschikbare bronnen is zoveel mogelijk gebruik gemaakt van de meest recente cijfers (voor zowel CBS, CVO en CVTO betreft dit het jaar 2005). Alle gegevens met betrekking tot aantallen vakanties, overnachtingen, bestedingen etc. hebben overigens betrekking op De beschikbare bronnen vormen dan ook de basis voor dit onderzoek. Uitsluitend gebruik van deze bestaande onderzoeken is echter ontoereikend om de totale economische betekenis van de hele sector in kaart te brengen. Om deze reden is in 2006 tevens aanvullend veldwerk verricht. Aanvullend veldwerk (primaire data) In november 2007 is nogmaals aanvullend veldwerk verricht om een nader, representatief beeld te verkrijgen van het verblijfstoerisme in de diverse regio s. De vraagstelling was vrijwel in overeenstemming met die in 2006, wat onder andere inhoudt dat is gevraagd naar de stand van zaken van het verblijfstoerisme in Voor de methode van telefonische interviews is gekozen vanwege de relatief hoge respons ten opzichte van schriftelijke vragenlijsten en online vragenlijsten (in het geval van interviews met zakelijke respondenten). Bruto zijn circa 350 accommodaties verzocht om mee te werken. Circa 65% heeft uiteindelijk medewerking verleend aan het onderzoek, waardoor de netto steekproef 236 interviews bedraagt. De interviews zijn als volgt verdeeld over de typen verblijfsaccommodaties: Tabel 1.1. Steekproefverdeling aanvullend veldwerk Type verblijfsaccommodatie Aantal interviews Hotels Campings 30 Bungalows 23 Groepsaccommodaties 14 Jachthavens 34 Zakelijke accommodaties 4 33 Totaal Leeswijzer Deze rapportage is als volgt opgebouwd (alle informatie heeft betrekking op Noord- ): Eerst is ingegaan op het verblijfstoerisme (hoofdstuk 2); Vervolgens is een beeld geschetst van de dagrecreatie (hoofdstuk 3); Daarna komt het zakelijke toerisme aan de orde (hoofdstuk 4); Aansluitend is kort ingegaan op de omvang van de reisbemiddeling voor het uitgaande toerisme en de aanschaf van duurzame recreatiegoederen (hoofdstuk 5); In het voorlaatste hoofdstuk is een resumé gegeven van de toeristisch-recreatieve bestedingen en wordt de werkgelegenheid behandeld (hoofdstuk 6); Afsluitend wordt een overzicht gegeven van het toerisme per regio (hoofdstuk 7). 3 4 Hieronder zijn ook hotels met mogelijkheden voor externe bijeenkomsten (ééndaags zakelijk toerisme). Het betreft accommodaties voor externe bijeenkomsten (exclusief de hotels). ZKA Consultants & Planners 3

7 2. VERBLIJFSTOERISME 2.1. Inleiding In dit hoofdstuk wordt op het verblijfstoerisme in Noord- ingegaan. Binnen het verblijfstoerisme wordt onderscheid gemaakt in toeristische en seizoensrecreatieve vakanties. Onder toeristische vakanties worden vakanties verstaan met een verblijf in een logiesaccommodatie die niet in bezit of permanent verhuur is van de gasten. Seizoensrecreatieve vakanties zijn vakanties in een seizoensrecreatief onderkomen (in bezit of permanent verhuur van de gasten), zoals een vaste standplaats op een camping, een boot op een vaste ligplaats of een tweede woning. Het verblijfstoerisme valt daarnaast uiteen in vakanties van Nederlanders (binnenlands verblijfstoerisme) en vakanties van buitenlanders (inkomend verblijfstoerisme). Als eerste wordt hierna ingegaan op de omvang van de binnenlandse toeristische vakanties (2.2.) en de inkomende toeristische vakanties (2.3.). Daarna worden de binnenlandse seizoensrecreatieve vakanties besproken (2.4.) en tot slot komen de inkomende seizoensrecreatieve vakanties aan bod (2.5.). Het zakelijke toerisme komt aan bod in hoofdstuk Binnenlandse toeristische vakanties Omvang De omvang van de binnenlandse toeristische vakanties is vastgesteld aan de hand van het aantal gasten en overnachtingen in toeristische logiesaccommodaties. Aangezien in de beschikbare bronnen wat betreft het aantal gasten en overnachtingen geen onderscheid wordt gemaakt tussen een verblijf met een toeristisch motief en een zakelijk motief, is aanvullend veldwerk gedaan waarin deze verhouding toeristisch-zakelijk per categorie accommodatie is vastgesteld. Recent is nogmaals aanvullend veldwerk verricht om een beeld te krijgen van deze verhouding per regio. In tabel 2.1 wordt het aantal overnachtingen per regio en type accommodatie aangegeven. Tabel 2.1. Aantal binnenlandse toeristische overnachtingen Aantal overnachtingen Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Meierij Hotels Campings Bungalows Groepsaccommodaties Jachthavens Totaal Bron: CBS Statistiek Logiesaccommodaties (2005) en ContinuVakantieOnderzoek (2005), bewerking ZKA. Op basis van deze berekening wordt duidelijk dat in Noord- ruim 5,7 miljoen binnenlandse toeristische overnachtingen hebben plaatsgevonden. De gemiddelde verblijfsduur per vakantie bedraagt 4,4 nachten. ZKA Consultants & Planners 4

8 Ongeveer de helft van deze overnachtingen vond plaats in Zuidoost-, met name vanwege het grote aandeel in de bungalowovernachtingen en campingovernachtingen. Voor zowel de bungalows als campings is namelijk bijna de helft van de capaciteit in deze sectoren geconcentreerd in Zuidoost-. Van alle (toeristische) overnachtingen hebben er net iets meer overnachtingen plaatsgevonden op een camping (2,2 miljoen) dan in bungalows omdat campinggasten gemiddeld iets langer verblijven dan bungalowgasten (gemiddeld 7,2 respectievelijk 4,8 nachten). Het aantal hotelovernachtingen lijkt met ruim overnachtingen bescheiden. Indien echter ook de binnenlandse zakelijke overnachtingen zouden worden meegenomen (zie hoofdstuk 4 over zakelijk toerisme) dan zien we dat ook hier ruim 1,2 miljoen overnachtingen plaatsvinden. Inclusief de buitenlandse overnachtingen betreft het zelfs bijna 2,2 miljoen hotelovernachtingen. Bestedingen De totale bestedingen tijdens binnenlandse toeristische vakanties in Noord- zijn berekend door het aantal overnachtingen te vermenigvuldigen met de bestedingen per persoon per nacht 5. Iets meer dan de helft van de bestedingen komt terecht in de regio Zuidoost-, vanwege het eerder genoemde grote aandeel van deze regio in het aanbod van campings en bungalowparken. Tabel 2.2. Categorie/ regio Totale bestedingen binnenlandse toeristische vakanties (x 1 miljoen) Meierij Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Hotels 4,2 4,0 1,8 3,9 4,4 18,3 Campings 1,6 5,3 5,3 7,8 14,4 34,5 Bungalows 0,6 6,0 9,2 9,2 53,5 78,4 Groepsacc. 3,1 5,6 1,9 3,8 10,6 25,0 Jachthavens 0,1 0,1 0,1 1,0 0,0 1,3 Totaal 9,6 20,9 18,4 25,9 82,6 157,5 In totaal besteden Nederlanders 157,5 miljoen tijdens toeristische vakanties in Noord-. De gasten die in bungalows verblijven besteden in totaal het relatief grootste bedrag ( 78,4 miljoen 6 ). De bestedingen van gasten in een jachthaven blijven beperkt tot 1,3 miljoen. Dit wordt veroorzaakt door de beperkte omvang van toeristische overnachtingen in jachthavens in Noord- en het relatief lage bedrag dat per nacht wordt besteed door gasten die op een boot overnachten ten opzichte van gasten van andere verblijfsaccommodaties Inkomende toeristische vakanties Omvang De omvang van het aantal buitenlandse gasten en overnachtingen met een toeristisch verblijfsmotief is op dezelfde wijze vastgesteld als de binnenlandse vakanties. Om de omvang van inkomend toerisme voor jachthavens vast te stellen is daarnaast aanvullend veldwerk gedaan naar het aandeel buitenlandse (toeristische) gasten in de jachthavens. 7 Zie tabel De omvang van de bestedingen per persoon per nacht is afkomstig uit het CVO. De ervaring van ZKA is dat in andere onderzoeken de bestedingen per nacht doorgaans hoger zijn. Dit bedrag is besteed aan logies, horeca, detailhandel, entree en vervoer. Het percentage buitenlandse (toeristische) gasten in jachthavens is (op basis van het veldwerk) 11%. Het aantal Nederlandse gasten bedraagt (zie 2.1.). Het aantal buitenlandse gasten bedraagt dan 11% * (18000/ (100%-11%)= Het aantal buitenlandse overnachtingen is op dezelfde wijze berekend. ZKA Consultants & Planners 5

9 Tabel 2.3. Aantal inkomende toeristische overnachtingen Aantal overnachtingen Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Meierij Hotels Campings Bungalows Groepsaccommodaties Jachthavens Totaal Bron: CBS Statistiek Logiesaccommodaties en ContinuVakantieOnderzoek, bewerking ZKA. Hotels en bungalows zijn de belangrijkste verblijfsaccommodaties voor buitenlandse gasten in Noord-; zo n 82% van de overnachtingen vindt plaats in één van deze twee accommodatievormen. Vanwege de wat langere verblijfsduur van buitenlandse gasten in bungalows (gemiddeld 4,6 nachten) ten opzichte van bijvoorbeeld de verblijfsduur in hotels (gemiddeld 2,2 nachten) is het aandeel overnachtingen in bungalows het grootst ten opzichte van andere accommodaties (ruim overnachtingen, zo n 56% van het totaal). Verder valt sterk op dat het aantal overnachtingen op campings door buitenlandse gasten zeer bescheiden is (81.000), zeker als we dit afzetten tegen het grote aantal overnachtingen op campings door Nederlanders (circa 2,2 miljoen). De regio s West- en Zuidoost- hebben samen een groot aandeel in het aantal buitenlandse toeristische overnachtingen, vanwege het relatief grote aandeel in het aanbod aldaar en de relatief hogere bezetting en bestedingen in sommige grotere parken in deze regio s. Bestedingen Evenals bij de binnenlandse toeristische vakanties is het grootste aandeel bestedingen afkomstig van gasten die in bungalows verblijven ( 19,0 miljoen). De bestedingen van gasten in jachthavens zijn beperkt ( ). Tabel 2.4. Totale bestedingen inkomende toeristische vakanties (x 1 miljoen) 8 Categorie/ regio Meierij Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Hotels 3,2 1,9 0,6 2,0 4,7 12,4 Campings 0,1 0,2 0,2 0,3 0,6 1,4 Bungalows 0,3 1,6 1,9 4,8 10,3 19,0 Groepsacc. 0,2 0,4 0,1 0,3 0,8 1,8 Jachthavens 0,0 0,0 0,0 0,1 0,0 0,2 Totaal 3,9 4,2 2,9 7,5 16,4 34,9 8 Op basis van het veldwerk blijkt dat, afhankelijk per accommodatie, de bestedingen van buitenlanders tijdens vakanties per nacht 5 tot 10% hoger liggen dan de bestedingen van Nederlanders. ZKA Consultants & Planners 6

10 2.4. Binnenlandse seizoensrecreatieve vakanties Omvang In Noord- zijn in 2005 ruim 3,7 miljoen overnachtingen door Nederlanders doorgebracht op een vaste standplaats op een camping 9, een tweede woning of bungalow of op een boot op een vaste ligplaats in een jachthaven. Verreweg de meeste seizoensrecreatieve gasten verblijven op een camping (ongeveer 84%). De gemiddelde verblijfsduur per vakantie is 5,6 nachten. De meeste seizoensrecreatieve verblijfsgasten brengen echter meerdere vakanties per jaar door op hun onderkomen. De totale verblijfsduur in het seizoensrecreatieve onderkomen per jaar kan dan ook veel langer zijn dan 5,6 nachten. Deze vakanties concentreren zich wat betreft de jachthavens en de campings met name in West- vanwege de grote capaciteit aan vaste plaatsen aldaar. Bestedingen Ook wat betreft de bestedingen is het grootste aandeel afkomstig van gasten die op campings verblijven (82%). Circa de helft van de totale bestedingen komt terecht in West-. Tabel 2.5 Aantal binnenlandse seizoensrecreatieve overnachtingen 10 Meierij Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Campings Bungalows Jachthavens Totaal Bron: ContinuVakantieOnderzoek, 2005, bewerking ZKA Tabel 2.6. Bestedingen binnenlandse seizoensrecreatieve vakanties (x 1 miljoen) 11 Categorie/ regio Meierij Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Campings 1,8 6,3 7,2 32,0 16,7 64,3 Bungalows 0,1 1,5 1,6 Jachthavens 0,7 0,9 1,4 9,3 0,1 12,4 Totaal 2,5 7,3 8,6 42,8 17,0 78, Inkomende seizoensrecreatieve vakanties Omvang Het aantal buitenlandse seizoensrecreatieve overnachtingen 12 is veel kleiner dan het aantal binnenlandse overnachtingen op vaste plaatsen: in totaal verblijven bijna buitenlandse gasten gedurende ruim overnachtingen op een seizoensrecreatieve accommodatie (gemiddeld 5,8 nachten per vakantie). De meeste overnachtingen vinden plaats op campings (67%) Een vaste standplaats kan een stacaravan op een vaste plaats zijn of een toercaravan, vouwwagen of tent op een seizoensplaats (definitie CVO). Het aantal seizoensrecreatieve overnachtingen in jachthavens per regio is in tegenstelling tot de de andere seizoensrecreatieve categorieën niet gebaseerd op het CVO, maar op de capaciteit per regio. Het CVO geeft een niet representatief beeld van de overnachtingen in jachthavens (zo is er geen enkele overnachting in jachthavens in West- gemeten, terwijl daar de capaciteit juist is geconcentreerd). In afwijking van het CVO zijn in de bestedingen de jaarlijkse kosten voor een vaste ligplaats in een jachthaven of een vaste standplaats op een camping wel meegeteld. Voor tweede woningen maken logieskosten geen onderdeel uit van de bestedingen vanwege het eigen bezit van deze woningen. Het aantal buitenlandse seizoensrecreatieve vakanties is berekend aan de hand van het aanvullende veldwerk (percentage buitenlandse gasten op seizoensrecreatieve plaatsen) en het aantal Nederlandse seizoensrecreatieve vakanties (CVO). ZKA Consultants & Planners 7

11 De omvang van het aantal buitenlandse seizoensrecreatieve overnachtingen is met ruim zeer bescheiden ten opzichte van het aantal binnenlandse seizoensrecreatieve overnachtingen (ruim 3,7 miljoen). Dit komt overeen met circa 3% van het totale aantal overnachtingen in het kader van seizoensrecreatie. Bestedingen De bestedingen als gevolg van de buitenlandse seizoensrecreatieve vakanties bedragen 3,0 miljoen, met een vrijwel gelijk aandeel van de bestedingen van gasten die op campings resp. in jachthavens verblijven. Tabel 2.7. Aantal buitenlandse seizoensrecreatieve overnachtingen 13. Categorie Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Meierij Totaal Campings Jachthavens Totaal Bron: ContinuVakantieOnderzoek, 2005, bewerking ZKA Tabel 2.8. Bestedingen buitenlandse seizoensrecreatieve vakanties () Categorie/ regio Meierij Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Campings Jachthavens Totaal Vergelijking verblijfstoerisme met andere regio s Onderstaand wordt een vergelijking gemaakt tussen het aantal overnachtingen in Noord- en de overige provincies (voor het totaal van zakelijke en toeristische overnachtingen). De gegevens zijn afkomstig van het CBS 14. Overnachtingen in jachthavens en seizoensrecreatieve overnachtingen maken geen deel uit van de CBS-gegevens. In totaal hebben in 2005 ruim 80 miljoen overnachtingen plaatsgevonden in Nederland. Tabel 2.9 Totaal aantal overnachtingen per provincie (x 1.000) 15, 2005 Provincie Aantal Groningen Friesland Drenthe Overijssel Flevoland Gelderland Utrecht Noord-Holland Zuid-Holland Zeeland Noord Limburg Totaal Het aandeel buitenlandse gasten met een tweede woning of bungalow in Nederland is op nagenoeg nul verondersteld. Toerisme in Nederland- gebruik van logiesaccommodaties, CBS, 2005 In de genoemde vormen van accommodaties. ZKA Consultants & Planners 8

12 Uit de tabel blijkt dat de meeste overnachtingen, circa 17,7 miljoen, plaatsvinden in Noord-Holland, vanwege Amsterdam en Schiphol. In Limburg en Gelderland vinden bijna 10 miljoen overnachtingen plaats per jaar. Noord- bezet de vierde plaats in de bovenstaande tabel en heeft qua aantal overnachtingen ongeveer een gelijke positie als Zuid-Holland en Zeeland. ZKA Consultants & Planners 9

13 3. DAGTOERISME 3.1. Inleiding In dit hoofdstuk wordt een overzicht van het dagtoerisme in Noord- gegeven. Het dagtoerisme in Noord- omvat zowel het binnenlandse dagtoerisme (van Nederlanders) als het inkomende dagtoerisme (van buitenlanders). Het binnenlandse dagtoerisme in Noord- is geanalyseerd op basis van het ContinuVrijeTijdsOnderzoek 16. In dit onderzoek worden de vrijetijdsactiviteiten van Nederlanders als volgt gedefinieerd: alle (dag) recreatieve activiteiten die buiten de eigen woning wordt ondernomen, waarbij men minimaal 1 uur van huis is (inclusief reistijd). Deze activiteiten zijn niet gecombineerd met een overnachting, zijn niet ondernomen tijdens een vakantie en betreffen geen familiebezoek. Het inkomende dagtoerisme wordt mede geanalyseerd op basis van het veldwerk dat heeft plaatsgevonden. Voor de splitsing naar regio s is gebruik gemaakt van het ContinuVrijeTijdsOnderzoek en het veldwerk dat in 2006 is uitgevoerd. In dit hoofdstuk wordt eerst ingegaan op het binnenlandse dagtoerisme (3.2.), waarna het inkomende dagtoerisme aan bod komt (3.3.) Binnenlands dagtoerisme Omvang vrijetijdsactiviteiten Het binnenlandse dagtoerisme bestaat uit alle vrijetijdsactiviteiten die zowel door inwoners van Noord- als door inwoners van de overige provincies in Nederland worden ondernomen. Figuur 3.1. geeft een overzicht van de omvang van de vrijetijdsactiviteiten die in Noord- jaarlijks worden ondernomen 17. Een definitie van de categorieën is vermeld in bijlage 5. Figuur 3.1. Omvang dagtoeristische activiteiten in Noord- 18 Winkelen voor plezier \ Funshoppen 120,1 9,8 Buitenrecreatie 104,1 12,0 Zelf sporten 97,6 4,1 Uitgaan 68,5 9,6 Overige hobby-, verenigingsactiviteiten en cursussen 63,7 3,6 Attracties bezocht 36,5 6,2 Waterrecreatie, en -sport Wellness \ beauty \ ontspanning Evenementen bezocht 20,3 14,4 14,3 0,7 2,5 2,3 Cultuur 12,6 2,9 Sportwedstrijd bezoeken 11,0 1,4 inwoners niet-inwoners in miljoenen activiteiten ContinuVrijeTijdsOnderzoek, NIPO/NBTC, Op basis van de indeling in hoofdcategorieën van het CVTO, zie hiervoor bijlage 5. ZKA Consultants & Planners 10

14 In totaal zijn er door Nederlanders ruim 618 miljoen vrijetijdsactiviteiten ondernomen in Noord-, waarvan een ruime meerderheid door de Brabanders zelf (563,1 miljoen activiteiten, ofwel 91% van het totaal aantal activiteiten).winkelen voor het plezier en buitenrecreatie zijn de (hoofd) activiteiten die het meest worden ondernomen. Dat geldt voor zowel inwones als niet-inwoners die naar Noord- komen: winkelen maakt voor de inwoners 21% van de activiteiten uit en buitenrecreatie 18%; voor overige Nederlanders betreft dit 18% resp. 22%. In onderstaande tabel zijn de verschillende dagtoeristische activiteiten gesplitst naar regio. De verdeling naar regio kan grotendeels verklaard worden door een tweetal factoren: Aantal inwoners: meer inwoners betekent meer activiteiten, zeker waar het gaat om activiteiten die frequent worden gedaan in de eigen woonomgeving (bijvoorbeeld zelf sporten, hobby- en verenigingsactiviteiten); Type accommodatie, capaciteit en kwaliteit van het aanbod: hierin kan een regio zich onderscheiden van een andere regio en daardoor in die categorie meer activiteiten genereren. Zo vindt bijvoorbeeld circa 28% van alle attractiebezoeken (inclusief bezoeken aan speeltuinen, kinderboerderijen etc.) plaats in Midden- vanwege het aanbod van De Efteling, De Beekse Bergen e.d. Bestedingen De bestedingen die voortvloeien uit deze activiteiten vallen uiteen in bestedingen aan entree en verhuur, horeca, vervoer en overige bestedingen. In de volgende tabellen zijn de totale bestedingen per categorie weergegeven voor de regio s. Tabel 3.1 Omvang dagtoeristische activiteiten in Noord- naar regio (x miljoen) Categorie/ regio Meierij Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Buitenrecreatie 14,1 22,4 14,2 35,6 29,8 116,1 Waterrecreatie, en -sport 2,8 4,8 2,5 7,6 4,9 22,6 Zelf sporten 9,1 19,0 13,0 33,2 27,4 101,7 Sportwedstrijd bezoeken 1,1 2,6 1,5 3,6 3,5 12,3 Wellness \ beauty 1,9 2,6 1,9 4,0 4,7 15,1 Attracties bezocht 5,3 12,6 5,6 9,9 9,4 42,7 Evenementen bezocht 2,0 3,0 1,5 5,4 5,0 16,9 Winkelen voor plezier 16,6 23,1 14,5 43,9 31,8 129,9 Cultuur (o.a. musea) 1,9 2,1 1,4 4,4 5,7 15,5 Uitgaan 8,5 12,8 9,8 24,3 22,7 78,2 Overige hobby-, verenigingsactiviteiten 5,3 13,4 10,3 19,5 18,7 67,3 Totaal 68,6 118,4 76,3 191,2 163,7 618,3 Tabel 3.2. Bestedingen dagtoerisme N. per categorie (x 1 miljoen) Categorie Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Meierij Totaal Entree 115,3 200,0 118,2 284,7 270,5 988,7 Horeca 300,4 473,0 324,3 830,3 735, ,1 Vervoer 143,6 244,8 154,7 389,4 333, ,6 Overig 646,6 924,2 575, , , ,8 Totaal 1.205, , , , , ,0 18 De cijfers in het wit geven de activiteiten van Brabanders weer, terwijl de zwarte cijfers de activiteiten van niet-inwoners van Noord- vermelden. ZKA Consultants & Planners 11

15 In totaal wordt er in Noord- ruim 10 miljard euro 19 besteed aan dagtoerisme. De bestedingen van de eigen inwoners van de provincie maken met bijna 8,8 miljard euro het grootste deel uit van dit bedrag (87%). Meer dan de helft van de bestedingen van dagtoeristen komt terecht in de detailhandel (ruim 5,2 miljard, ofwel 52%); Aan horeca wordt ruim 2,6 miljard euro besteed: ruim een kwart van de totale bestedingen aan dagtoerisme in Noord- (27%). Zoals eerder opgemerkt vormt winkelen voor plezier een groot aandeel van de activiteiten; hetzelfde geldt voor de bestedingen. Circa 21% van de bestedingen wordt gedaan tijdens winkelen, waarvan 84% in de detailhandel terecht komt. Ongeveer eenderde van de bestedingen aan winkelen voor het plezier worden gedaan in West- (zie tabel 3.1), met relatief veel middelgrote steden als Bergen op Zoom, Oosterhout, Roosendaal en Breda. Deze detailhandelsbestedingen zijn deels afhankelijk van het aantal inwoners in de regio. De onderstaande tabel geeft het overzicht van inwoners naar regio: Tabel 3.3. Verdeling inwoners Noord naar regio Categorie Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Meierij Totaal Aantal % 13% 18% 13% 27% 29% Het op een na grootste deel van de bestedingen wordt uitgegeven tijdens uitgaan (17%) waarvan uiteraard het grootste deel terecht komt in de horeca (81%) Inkomend dagtoerisme Omvang De omvang en de bestedingen van het inkomend dagtoerisme zijn bepaald aan de hand van het aandeel buitenlandse bezoeken van een aantal specifieke activiteiten. In overleg met het BBT is een aantal van deze dagtoeristische activiteiten gekozen waarnaar vervolgens aanvullende veldwerk is gedaan. Het betreft de volgende activiteiten: Golf; Saunabezoek; Attractiepark\pretparkbezoek; Ballonvaart ondernomen; Dierentuinbezoek; Gewinkeld in binnenstad; Museum bezocht; Casino, speelhalbezoek e.d.; Discobezoek; Evenementenbezoek. Om dubbeltellingen met het verblijfstoerisme te voorkomen zijn alleen de omvang en bestedingen van het inkomende dagtoerisme geschat: deze buitenlandse dagtoeristen zullen dus vrijwel uitsluitend Belgen of Duitsers moeten zijn gezien de af te leggen afstand voor een dagtocht. 19 Dit bedrag wijkt af van het totale bedrag dat in de Toeristische trendrapportage 2005/06 van het BBT wordt aangegeven. Oorzaak is dat in die rapportage is gerekend met de gemiddelde Nederlandse bestedingen per dag (in plaats van de bestedingen per dag in Noord-). ZKA Consultants & Planners 12

16 In het aanvullende veldwerk is een steekproef getrokken van de exploitanten van de hiervoor genoemde activiteiten. Daarbij is navraag gedaan naar het aandeel buitenlandse (dag)bezoeken op het totaal aantal bezoeken (zie tabel 3.4.). Vervolgens is (op basis van het aantal bezoeken per exploitant) een gewogen aandeel buitenlandse bezoeken berekend per categorie. Daarna is op basis van deze aandelen en het totale aantal Nederlandse bezoeken per categorie het aantal buitenlandse bezoeken berekend. Uit de analyse blijkt dat saunabezoek (12,5%), attractieparkbezoek en dierentuinbezoek (beiden 7,5%), museumbezoek (7,0%) en casinobezoek (7,0%) van de eerder genoemde activiteiten het hoogste aandeel buitenlandse dagbezoeken kennen (zie tabel 3.4.). Uit de berekening volgt dat Noord- per jaar ruim 2,8 miljoen buitenlandse bezoeken kent, waarbij de meeste toeristen komen om te winkelen (ruim 1,3 miljoen dagtoeristen ofwel 46% van het totaal aantal inkomende dagtoeristen). Ook saunabezoek en attractieparkbezoek zorgen beide voor ruim een half miljoen inkomende dagtoeristen. Het aandeel buitenlandse dagbezoeken is ten opzichte van het aantal binnenlandse vrijetijdsactiviteiten erg beperkt. Een verdeling van deze activiteiten die door buitenlanders in Noord- worden gedaan over de regio s is daardoor vrijwel onmogelijk. Om toch een beeld te schetsen van het buitenlands dagtoerisme is gebruik gemaakt van de verdeling zoals die in het CVTO wordt gehanteerd voor het Nederlands bezoek. Tabel 3.4 Aantal buitenlandse bezoeken van activiteiten naar regio 20 Activiteit Noord- Totaal Meierij Midden- oost- West- Zuidoost- Golf Sauna bezoek Attractiepark/pretpark Ballonvaart Dierentuin Gewinkeld in binnenstad Museum bezocht Casino, speelhal e.d Discobezoek Evenementen Totaal Bestedingen Bijna 3 miljoen buitenlandse bezoekers brengen een bezoek aan Noord- waarbij in totaal ruim 92 miljoen euro wordt besteed. Het grootste bedrag daarvan wordt besteed aan winkelen (bijna 59 miljoen euro, ofwel 64% van de totale dagbestedingen) Door afronden op veelvouden van duizend euro kunnen bij optellingen en vermenigvuldigingen in de tabel kleine afrondingsverschillen ontstaan. Het winkelbezoek is mede geïnventariseerd op basis van informatie van gemeenten. Op basis van de verhouding tussen de regio s wat betreft bezoekersaantallen aan evenementen, zoals vermeld in de Toeristische Trendrapportage 2005/06 van het BBT. ZKA Consultants & Planners 13

17 4. ZAKELIJK TOERISME 4.1. Inleiding Het zakelijke toerisme kan worden onderscheiden in meerdaags en ééndaags toerisme. Tevens is er een onderscheid te maken tussen binnenlands toerisme (Nederlanders) en inkomend toerisme (buitenlanders). Onder zakelijk toerisme wordt in dit hoofdstuk het volgende verstaan: Meerdaags zakelijk toerisme Een zakelijk bezoek met een van de volgende motieven: Vergadering Marketing, verkoop; Installatie, reparatie; Onderzoek, onderwijs en advisering; Bezoek aan leveranciers; Bezoek aan klanten; Bezoek aan hoofdkantoor, filiaal, etc.; Congressen, conferenties, cursussen, beurzen en seminars; Opleidingen, trainingen; Bedrijfsuitjes. Ééndaags zakelijk toerisme Zakelijke bijeenkomsten in externe commerciële accommodaties. Dit zijn met name MICE-bijeenkomsten (Meetings, Incentives, Conventions en Exhibitions), waaronder veelal vergaderingen, congressen, cursussen, trainingen, beurzen, etc. Het binnenlands meerdaags zakelijke toerisme (4.2.) en het inkomende meerdaagse toerisme (4.3.) komen in dit hoofdstuk als eerst aan bod, vervolgens wordt ingegaan op het zakelijk ééndaags toerisme (4.4.) Binnenlands meerdaags zakelijk toerisme Omvang De omvang van het binnenlandse zakelijke toerisme is mede vastgesteld op basis van het aanvullende veldwerk. Daaruit blijkt dat 72% van de binnenlandse hotelgasten een zakelijk motief heeft voor het verblijf. Voor bungalows is het percentage zakelijke gasten 6% (zie tabel 4.1.). Het verblijf in jachthavens wordt niet tot zakelijk toerisme gerekend. Op basis van het veldwerk blijkt tevens dat in groepsaccommodaties en op campings geen binnenlandse zakelijke gasten verblijven. Het binnenlands zakelijke toerisme met een meerdaags verblijf heeft in 2005 in Noord- geresulteerd in ruim 1 miljoen overnachtingen (en ruim gasten). De gemiddelde verblijfsduur is 1,8 nachten (voor bungalows 4,8 nachten en voor hotels 1,7 nachten). Ruim 90% van deze overnachtingen zijn hotelovernachtingen. Tabel 4.1. Aantal binnenlandse zakelijke overnachtingen naar regio Noord- Midden- oost- West- Zuidoost- Meierij Zakelijke overnachtingen Hotels Bungalows Totaal Bron: CBS Statistiek Logiesaccommodaties, bewerking ZKA. ZKA Consultants & Planners 14

18 Uit de tabel op de vorige pagina vallen twee zaken op: 90% van de overnachtingen en bijna 97% van de bestedingen komen terecht in de hotels. Bungalows spelen kennelijk een bescheiden rol in deze deelmarkt; 70% van de overnachtingen vindt plaats in Zuidoost-, mede door de concentratie van bedrijvigheid aldaar. Bestedingen In overeenstemming met het hoge aandeel overnachtingen in hotels vormen ook de bestedingen van hotelgasten het overgrote deel (97%) van het binnenlands zakelijke toerisme, waarvan de totale bestedingen ruim 153 miljoen euro omvatten (zie tabel 4.2.). Onderstaand wordt de verdeling in bestedingen over de regio s weergegeven Inkomend meerdaags zakelijk toerisme Uit het veldwerk blijkt dat 61% van de buitenlandse verblijfsgasten met een zakelijk motief naar Noord- komt. Voor hotels en bungalows geldt dat 78% resp. 9% van de buitenlandse gasten een zakelijk motief voor hun verblijf hebben. Ruim buitenlandse zakelijke gasten hebben in 2005 in Noord- een verblijf doorgebracht. Met een gemiddelde verblijfsduur van 2,0 nachten vonden er bijna overnachtingen plaats. Net als de binnenlandse zakelijke gasten heeft het overgrote deel van de buitenlandse gasten hun verblijf doorgebracht in een hotel (97% van de gasten). Tabel 4.2. Bestedingen meerdaags binnenlands zakelijk toerisme (x 1 miljoen) Categorie/ Noord- regio Midden- oost- West- Zuidoost- Meierij Totaal Hotels 6,9 26,2 10,8 41,0 63,5 148,5 Bungalows 0,0 0,4 0,5 0,7 3,0 4,6 Totaal 7,0 26,6 11,3 41,8 66,5 153,1 Tabel 4.3. Aantal inkomende zakelijke overnachtingen naar regio 23 Midden- Noord-oost- West- Zuidoost- Totaal Meierij Hotels Bungalows Totaal Bron: CBS Statistiek Logiesaccommodaties, bewerking ZKA. De verdeling van overnachtingen over bungalows en hotels is grotendeels vergelijkbaar met die van de binnenlandse zakelijke overnachtingen. De buitenlandse overnachtingen met een omvang van ruim vormen zo n 40% van het totaal aan zakelijke overnachtingen. Bestedingen In totaal besteden de buitenlandse gasten die voor een meerdaags verblijf naar Noord- komen bijna 115 miljoen euro, waarvan in overeenstemming met het binnenlandse zakelijke toerisme het overgrote deel wordt besteed door hotelgasten. 23 Op basis van het veldwerk blijkt dat in groepsaccommodaties en op campings geen buitenlandse zakelijke gasten verblijven. ZKA Consultants & Planners 15

19 Tabel 4.4. Bestedingen meerdaags inkomend zakelijke toerisme (x 1 miljoen) Categorie Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Meierij Hotels 4,9 22,9 10,5 33,2 41,3 112,7 Bungalows 0,0 0,2 0,7 0,4 0,6 1,9 Totaal 4,9 23,1 11,2 33,6 41,8 114, Binnenlands ééndaags zakelijk toerisme Aanpak De omvang van het binnenlands ééndaags zakelijk toerisme is vastgesteld op basis van: Het aanbod van ééndaagse accommodaties waar met name MICEbijeenkomsten plaatsvinden, zoals hotels en restaurants met zalen; speciale accommodaties zoals conferentiecentra en zalencentra en overige accommodaties zoals theaters en stadions; Dit aanbod is vastgesteld op basis van informatie van het rapport Lead generation and qualification, zakelijk toerisme in van het NRIT en het bestand Aanbod zakelijke accommodaties ; Veldwerk onder een representatieve steekproef van de genoemde accommodaties. Vraagpunten waren onder andere de capaciteit van de zalen, het aantal bijeenkomsten per jaar, het aantal deelnemers, de bestedingen van de gasten en het aandeel buitenlandse gasten onder de bezoekers. Omvang Om de omvang van het zakelijk ééndaags toerisme te berekenen is het gemiddelde aantal bijeenkomsten per zaal per jaar (op basis van het veldwerk) vermenigvuldigd met het aantal zalen (op basis van het aanbod van zalen). Uit deze berekening resulteert het aantal bijeenkomsten. Na vermenigvuldiging van dit resultaat met het gemiddelde aantal deelnemers is het totaal aantal deelnemers bekend (zie tabel 4.5.). Op basis van het veldwerk is daarnaast aan de hand van het percentage Nederlandse gasten het aantal Nederlandse deelnemers te berekenen. Zo n 86% van de zakelijke ééndaagse gasten was Nederlands. Per jaar worden er zo n 4,1 miljoen bezoeken gebracht aan ééndaagse zakelijke bijeenkomsten in Noord-. De bijeenkomsten hebben vaak plaats in een hotel (49% van de bezoeken) of een bijeenkomst in overige accommodatie zoals een theater of stadion (27%). Omdat per regio op basis van de steekproef geen representatieve uitspraak mogelijk is over de bezetting per soort accommodatie (bv. hotel, speciale accommodatie etc.), is ervoor gekozen deze samen te voegen tot één categorie zakelijke accommodaties. Tabel 4.5. Aantal binnenlands ééndaagse zakelijke gasten 24 Regio Aantal zalen 25 Gem. aantal bijeenkomsten Aantal bijeenkomsten Gem. aantal deelnemers Aantal deelnemers waarvan NL deelnemers Meierij Midden Noordoost West Zuidoost Totaal De verhouding binnenlandse/buitenlandse gasten is vastgesteld op basis van het veldwerk uit Op basis van het bestand Aanbod zakelijke accommodaties van het NRIT. Gemiddeld aantal bijeenkomsten per zaal per jaar. ZKA Consultants & Planners 16

20 Bestedingen Tijdens de ruim 4 miljoen bezoeken wordt ruim 213 miljoen euro besteed. De meeste bestedingen worden gedaan door gasten van ééndaagse bijeenkomsten in hotels. Tabel 4.6. Regio Bestedingen binnenlands ééndaags zakelijk toerisme (x 1 miljoen) Midden- Noord-oost- West- Zuidoost- Totaal Meierij 20,5 31,3 32,5 56,2 73,1 213,6 Ook hier ligt het accent op de regio s West- en Zuidoost-, maar deze regio s zijn met samen 60% van de bestedingen minder dominant dan bij het meerdaagse zakelijke toerisme (70%) Inkomend ééndaags zakelijk toerisme De omvang van het inkomend ééndaags zakelijke toerisme is op dezelfde wijze berekend als het binnenlands ééndaags zakelijk toerisme: op basis van het aantal deelnemers en het percentage buitenlandse gasten. Omvang In totaal komen jaarlijks ruim buitenlandse gasten naar Noord- voor een ééndaags zakelijk bezoek. De meerderheid van hen (72%) heeft een bijeenkomst in een hotel bezocht. Tabel 4.7. Aantal buitenlandse ééndaagse zakelijke gasten Regio Noord- Zuidoost- Midden- oost- West- Meierij Totaal Gasten Bestedingen Tijdens de buitenlandse zakelijke bezoeken wordt ruim 35 miljoen euro besteed, waarvan het leeuwendeel door gasten van bijeenkomsten in hotels (72%). Tabel 4.8. Regio Bestedingen inkomend ééndaags zakelijk toerisme (x 1 miljoen) Midden- Noordoost- West- Zuidoost- Totaal Meierij 3,0 5,2 2,5 6,9 17,6 35,2 Qua omvang is deze markt bescheiden ten opzichte van binnenlands eendaags toerisme (circa respectievelijk 4,1 miljoen gasten). Opvallend is de zeer dominante rol van de regio Zuidoost- (waaronder bijvoorbeeld Eindhoven) met circa 50% van de gasten. ZKA Consultants & Planners 17

Ieder zijn deel Verdeling toeristische bestedingen Zuid-Limburg: huidige stand van zaken (2006/2007) en terugblik (2002/2003)

Ieder zijn deel Verdeling toeristische bestedingen Zuid-Limburg: huidige stand van zaken (2006/2007) en terugblik (2002/2003) Ieder zijn deel Verdeling toeristische bestedingen Zuid-Limburg: huidige stand van zaken (2006/2007) en terugblik (2002/2003) Rapportage in opdracht van Stichting VVV Zuid-Limburg 14 februari 2008 Projectnummer

Nadere informatie

Monitor Toerisme en Recreatie Flevoland 2014. Samenvatting economische effectberekening, cijfers 2013

Monitor Toerisme en Recreatie Flevoland 2014. Samenvatting economische effectberekening, cijfers 2013 Monitor Toerisme en Recreatie Flevoland 2014 Samenvatting economische effectberekening, cijfers 2013 MONITOR TOERISME EN RECREATIE FLEVOLAND 2014 2 Monitor Toerisme en Recreatie Aanleiding en doel Deze

Nadere informatie

Bestedingenonderzoek VVV Zuid-Limburg Verdeling toeristische bestedingen

Bestedingenonderzoek VVV Zuid-Limburg Verdeling toeristische bestedingen Bestedingenonderzoek VVV Zuid-Limburg Verdeling toeristische bestedingen Rapportage in opdracht van: Stichting VVV Zuid-Limburg September 2015 Projectnummer 15.060 Biesbosweg 16C 5145 PZ Waalwijk tel.:

Nadere informatie

Kerncijfers toerisme Zeeland 2014

Kerncijfers toerisme Zeeland 2014 Kerncijfers toerisme Zeeland 214 Oriëntatiefase Informatiebronnen tijdens de oriëntatiefase van de se toerist in Zeeland (aantallen zijn gebaseerd op toeristische vakanties) 3 Rechtstreeks bij accommodatieverschaffer

Nadere informatie

Economisch belang toerisme & vrije tijd. Augustus 2008

Economisch belang toerisme & vrije tijd. Augustus 2008 Economisch belang toerisme & vrije tijd Augustus 2008 1 Inleiding De bijdrage van de toerisme en vrije tijdsector aan de Nederlandse samenleving is groot. De sector draagt bij aan de kwaliteit van het

Nadere informatie

Toeristische betekenis Holland Rijnland

Toeristische betekenis Holland Rijnland Toeristische betekenis Holland Rijnland Rapportage in opdracht van Samenwerkingsorgaan Holland Rijnland 20 oktober 2005 Projectnummer T13.5.108 ZKA Consultants & Planners Postbus 4833 4803 EV Breda tel.:

Nadere informatie

Economische betekenis toerisme en recreatie Hoeksche Waard Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011)

Economische betekenis toerisme en recreatie Hoeksche Waard Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011) Economische betekenis toerisme en recreatie Hoeksche Waard Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011) Rapportage in opdracht van Augustus 2012 Projectnummer 11.144 ZKA Consultants & Planners Postbus

Nadere informatie

Economische effectmeting toerisme en recreatie Bergen (L)

Economische effectmeting toerisme en recreatie Bergen (L) Economische effectmeting toerisme en recreatie Bergen (L) Rapportage in opdracht van de Gemeente Bergen (L) Oktober 2009 Projectnummer MONIT.9.124 Postbus 4833 4803 EV Breda tel.: 076-5658877 fax: 076-5656489

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2010

Toeristisch bezoek aan Leiden in 2010 April 2011 ugu Toeristisch bezoek aan in 2010 Al zeven jaar doet mee aan Toeristisch bezoek aan steden, onderdeel van het Continu Vakantie Onderzoek (CVO). Het CVO is een panelonderzoek waarbij Nederlanders

Nadere informatie

Toeristisch-recreatieve monitor Regio Arnhem Nijmegen 2014 Economische betekenis sector anno 2014 en ontwikkeling 2011-2014

Toeristisch-recreatieve monitor Regio Arnhem Nijmegen 2014 Economische betekenis sector anno 2014 en ontwikkeling 2011-2014 Toeristisch-recreatieve monitor Regio Arnhem Nijmegen 2014 Economische betekenis sector anno 2014 en ontwikkeling 2011-2014 Rapportage in opdracht van Regionaal Bureau voor Toerisme Arnhem Nijmegen Juni

Nadere informatie

Economische betekenis toerisme en recreatie Drechtsteden Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011)

Economische betekenis toerisme en recreatie Drechtsteden Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011) Economische betekenis toerisme en recreatie Drechtsteden Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011) Rapportage in opdracht van Augustus 2012 Projectnummer 11.144 ZKA Consultants & Planners Postbus

Nadere informatie

Economische betekenis toerisme en recreatie Zuid-Holland Zuid Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011)

Economische betekenis toerisme en recreatie Zuid-Holland Zuid Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011) Economische betekenis toerisme en recreatie Zuid-Holland Zuid Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011) Rapportage in opdracht van Augustus 2012 Projectnummer 11.144 Postbus 4833 4803 EV Breda

Nadere informatie

ContinuZakenreisOnderzoek 2010-2011

ContinuZakenreisOnderzoek 2010-2011 ContinuZakenreisOnderzoek 00-0 Meerdaagse binnenlandse zakenreizen Samenvatting Gelderland Uitgevoerd in opdracht van de provincie Gelderland Datum: februari 0 Bestemd voor: provincie Gelderland NBTC NIPO

Nadere informatie

Hartelijk welkom. Margot Tempelman Kenniscentrum (Kust)toerisme

Hartelijk welkom. Margot Tempelman Kenniscentrum (Kust)toerisme Hartelijk welkom Margot Tempelman Kenniscentrum (Kust)toerisme Harry van Waveren Gedeputeerde Recreatie & Toerisme Toeristische cijfers 2008 Marcia Besems Kenniscentrum (Kust)toerisme Cijfers van nu. Vakantiegedrag

Nadere informatie

Strandtoerisme Walcheren. Vrijetijdseconomie Zeeland 2013 = Technische rapportage =

Strandtoerisme Walcheren. Vrijetijdseconomie Zeeland 2013 = Technische rapportage = Economische Economische Effect effectrapportage Rapportage Strandtoerisme Walcheren Vrijetijdseconomie Zeeland 2013 = Technische rapportage = Diana Korteweg Maris & Jeroen Klijs Kenniscentrum Kusttoerisme

Nadere informatie

FEITEN EN CIJFERS OVER DE VRIJETIJDSSECTOR IN NOORD-HOLLAND. Nu.Hier. Noord-Holland

FEITEN EN CIJFERS OVER DE VRIJETIJDSSECTOR IN NOORD-HOLLAND. Nu.Hier. Noord-Holland FEITEN EN CIJFERS OVER DE VRIJETIJDSSECTOR IN NOORD-HOLLAND Nu.Hier. Noord-Holland COLOFON Dit onderzoek is uitgevoerd door Amsterdam Marketing in samenwerking met De Afdeling Onderzoek. De opdracht tot

Nadere informatie

Vakanties van Nederlanders in Zuid-Holland. ContinuVakantieOnderzoek

Vakanties van Nederlanders in Zuid-Holland. ContinuVakantieOnderzoek Vakanties van Nederlanders in Zuid-Holland ContinuVakantieOnderzoek NBTC-NIPO Research Postadres Postbus 63470 50 JL Den Haag Bezoekadres Prinses Catharina Amaliastraat 5, Den Haag Grote Bickersstraat

Nadere informatie

Toeristisch-recreatieve monitor Regio Arnhem Nijmegen 2011 Economische betekenis sector anno 2011 en ontwikkeling 2009-2011

Toeristisch-recreatieve monitor Regio Arnhem Nijmegen 2011 Economische betekenis sector anno 2011 en ontwikkeling 2009-2011 Toeristisch-recreatieve monitor Regio Arnhem Nijmegen 2011 Economische betekenis sector anno 2011 en ontwikkeling 2009-2011 Rapportage in opdracht van Regionaal Bureau voor Toerisme Arnhem Nijmegen Mei

Nadere informatie

DroomPark Hooge Veluwe Raming economische effecten transformatie

DroomPark Hooge Veluwe Raming economische effecten transformatie DroomPark Hooge Veluwe Raming economische effecten transformatie Rapportage in opdracht van: Gemeente Arnhem 4 juni 2015 Projectnummer 15.055 RH Biesbosweg 16C 5145 PZ Waalwijk tel.: 088-2100 250 fax:

Nadere informatie

Nederlander minder op vakantie in 2010

Nederlander minder op vakantie in 2010 Vakantieparticipatie De vakantieparticipatie geeft het percentage van de Nederlandse bevolking weer dat in het onderzoeksjaar minstens één keer op vakantie is geweest. In de vorige eeuw is de vakantieparticipatie,

Nadere informatie

Hotelgastenenquête Leiden 2005

Hotelgastenenquête Leiden 2005 Hotelgastenenquête Leiden 2005 Colofon Serie Statistiek 2006/07 Gemeente Leiden Concernstaf, Strategie & Beleid BOA (Beleidsinformatie, Onderzoek en Advies) Postbus 9100, 2300 PC Leiden E-mail: boa@leiden.nl

Nadere informatie

MONITOR TOERIsME EN RECREaTIE 2014

MONITOR TOERIsME EN RECREaTIE 2014 MONITOR TOERIsME EN RECREaTIE 2014 OMVaNg EN ONTwIkkELINg VaN de ECONOMIsCHE betekenis VaN TOERIsME EN RECREaTIE IN de PROVINCIE UTRECHT PROVINCIE-UTRECHT.NL Monitor Toerisme en Recreatie 2014 De vrijetijdsmarkt

Nadere informatie

TOERISME EN RECREATIE ALGEMEEN

TOERISME EN RECREATIE ALGEMEEN Kerncijfers TOERISME EN RECREATIE ALGEMEEN Vakanties van Nederlanders Ontwikkeling vakantieparticipatie* (%) van de Nederlandse bevolking 81% 82% 81% 4 28% 29% 28% 31% 33% 33% 21% 21% Alleen in buitenland

Nadere informatie

Toerisme: wie heeft er baat bij? Onderzoek naar de economische betekenis van toerisme in de gemeente Oosterhout

Toerisme: wie heeft er baat bij? Onderzoek naar de economische betekenis van toerisme in de gemeente Oosterhout Toerisme: wie heeft er baat bij? Onderzoek naar de economische betekenis van toerisme in de gemeente Rapportage in opdracht van: Gemeente 25 juni 2003 Projectnummer T13.3.012 Postbus 4833 4803 EV Breda

Nadere informatie

Toerisme in Nederland 2012

Toerisme in Nederland 2012 Toerisme in Nederland 2012 Toerisme in Nederland 2012 Verklaring van tekens. Gegevens ontbreken * Voorlopig cijfer ** Nader voorlopig cijfer x Geheim Nihil (Indien voorkomend tussen twee getallen) tot

Nadere informatie

Naar een landelijke R&T standaard Eindnotitie over bepalen bestedingen en werkgelegenheid in de vrijetijdssector

Naar een landelijke R&T standaard Eindnotitie over bepalen bestedingen en werkgelegenheid in de vrijetijdssector Naar een landelijke R&T standaard Eindnotitie over bepalen bestedingen en werkgelegenheid in de vrijetijdssector Versie 1.2: 18-05-2009 In opdracht van: - provincie Utrecht - provincie Flevoland - provincie

Nadere informatie

Monitor Toerisme en Recreatie 2012 Omvang en ontwikkeling van de economische betekenis van toerisme en recreatie in de provincie Utrecht

Monitor Toerisme en Recreatie 2012 Omvang en ontwikkeling van de economische betekenis van toerisme en recreatie in de provincie Utrecht Afdeling Mobiliteit, Economie en Cultuur Monitor Toerisme en Recreatie 2012 Omvang en ontwikkeling van de economische betekenis van toerisme en recreatie in de provincie Monitor Toerisme en Recreatie 2012

Nadere informatie

Consumentenonderzoek Toerisme

Consumentenonderzoek Toerisme Consumentenonderzoek Toerisme 2009 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband van de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Stenden Instituut Service Management onderdeel

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014

Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014 Beleidsonderzoek & Analyse BOA Feitenblad draagt bij aan de kwaliteit van beleid en besluitvorming Toeristisch bezoek aan Leiden 2006-2014 1. Inleiding Al vele jaren laat Leiden het onderdeel Toeristisch

Nadere informatie

Bekendheid Overijsselse regio s

Bekendheid Overijsselse regio s Rapport Bekendheid Overijsselse regio s Resultaten 0-meting december 2008 Rapportage: januari 2009 Bestemd voor: Jolanda Vrolijk, Provincie Overijssel nbtc nipo research postadres Postbus 458 2260 MG Leidschendam

Nadere informatie

Datum: 8 november 2012. Gevolgen verhoging toeristenbelasting en introductie forensenbelasting in de gemeente Venlo. 2. Impact per type accommodatie

Datum: 8 november 2012. Gevolgen verhoging toeristenbelasting en introductie forensenbelasting in de gemeente Venlo. 2. Impact per type accommodatie N O T I T I E Datum: Onderwerp: Gevolgen verhoging toeristenbelasting en introductie forensenbelasting in de gemeente Venlo 1. Inleiding Eind 2010 verhoogde de gemeente Venlo het tarief voor toeristenbelasting

Nadere informatie

VOORKANT!TOEVOEGEN!!!

VOORKANT!TOEVOEGEN!!! VOORKANTTOEVOEGEN VrijetijdseconomieDrenthe Feitenencijfers 2015 (versie2september2015) Colofon DitiseenuitgavevandeProvincieDrenthe Auteur:MonicaWagenaar,DeAfdelingOnderzoekwww.deafdelingonderzoek.nl

Nadere informatie

FACTSHEET BEZOEK AAN ROTTERDAM 2013

FACTSHEET BEZOEK AAN ROTTERDAM 2013 213 UITGAVE: GEMEENTE ROTTERDAM ROTTERDAM MARKETING ONDERNEMERSFEDERATIE ROTTERDAM CITY DE ROTTERDAMSE VRIJETIJDSSECTOR Een sterke vrijetijdssector is voor Rotterdam heel belangrijk. Deze sector draagt

Nadere informatie

Economische betekenis toerisme en recreatie Alblasserwaard-Vijfheerenlanden Huidige situatie (2011) en ontwikkeling ( )

Economische betekenis toerisme en recreatie Alblasserwaard-Vijfheerenlanden Huidige situatie (2011) en ontwikkeling ( ) Economische betekenis toerisme en recreatie Alblasserwaard-Vijfheerenlanden Huidige situatie (2011) en ontwikkeling (2007-2011) Rapportage in opdracht van Augustus 2012 Projectnummer 11.144 Postbus 4833

Nadere informatie

Toerisme in Nederland 2011

Toerisme in Nederland 2011 Toerisme in Nederland 2011 Toerisme in Nederland Het gebruik van logiesaccommodaties 2011 Verklaring van tekens. gegevens ontbreken * voorlopig cijfer ** nader voorlopig cijfer x geheim nihil (indien voorkomend

Nadere informatie

Buitenlandse toeristen besteden ruim 4 miljard euro in Nederland

Buitenlandse toeristen besteden ruim 4 miljard euro in Nederland Buitenlandse toeristen besteden ruim 4 miljard euro in Nederland Nieuw onderzoek naar inkomend toerisme door NBTC Door: Ton Vermeulen, NRIT Onderzoek Het inkomend toerisme levert de Nederlandse economie

Nadere informatie

Monitor economische betekenis vrijetijdssector Zuidoost-Brabant Nulmeting 2010

Monitor economische betekenis vrijetijdssector Zuidoost-Brabant Nulmeting 2010 Monitor economische betekenis vrijetijdssector Zuidoost-Brabant Nulmeting 2010 Rapportage in opdracht van Samenwerkingsverband Regio Eindhoven (SRE) November 2011 Projectnummer MONIT.11.024 ZKA Consultants

Nadere informatie

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden F. Hegger. Toerdata Noord, 2007

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden F. Hegger. Toerdata Noord, 2007 Toerisme in Cijfers 2007 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband op toeristisch recreatief gebied van de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service

Nadere informatie

Bedrijfsprofiel. 1 & 2 sterrenhotels in beeld. Anders denken, anders doen. In dit profiel: Van Spronsen & Partners horeca-advies December 2006

Bedrijfsprofiel. 1 & 2 sterrenhotels in beeld. Anders denken, anders doen. In dit profiel: Van Spronsen & Partners horeca-advies December 2006 Bedrijfsprofiel 1 & 2 sterrenhotels in beeld Van Spronsen & Partners horeca-advies December 26 In dit profiel: Aanbod - - - - - - - - - - - - - - - -2 Ontwikkeling - - - - - - - - - - - - 3 Branche onder

Nadere informatie

Parkeervraag 'project Duinhoek

Parkeervraag 'project Duinhoek Exploitatiemaatschappij De Quack BV Parkeervraag 'project Duinhoek Datum 25 augustus 2008 Kenmerk EDQ002/Khr/0007 Eerste versie 20 augustus 2008 1 Inleiding Exploitatiemaatschappij De Quack BV, eigenaar

Nadere informatie

MONITOR TOERIsME EN RECREaTIE 2014

MONITOR TOERIsME EN RECREaTIE 2014 MONITOR TOERIsME EN RECREaTIE 2014 OMVaNg EN ONTwIkkELINg VaN de ECONOMIsCHE betekenis VaN TOERIsME EN RECREaTIE IN de PROVINCIE UTRECHT PROVINCIE-UTRECHT.NL Monitor Toerisme en Recreatie 2014 De vrijetijdsmarkt

Nadere informatie

Vakantiegedrag. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van jou verwacht? Factoren die van invloed zijn op vakantiegedrag. Wat is vakantiegedrag?

Vakantiegedrag. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van jou verwacht? Factoren die van invloed zijn op vakantiegedrag. Wat is vakantiegedrag? Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over vakantiegedrag van mensen. Het maakt je duidelijk waarom mensen met vakantie gaan en hoe de keuze voor een vakantie tot stand komt. Wat wordt er van jou

Nadere informatie

fjj; K provincie ^S& groningen

fjj; K provincie ^S& groningen fjj; K provincie ^S& groningen m bezoekadres: Martinilcerkhof 12 Aan Provinciale Staten postadres: algemeen telefoonnr: Postbus 610 9700 AP Groningen 050 316 49 II algemeen faxnr.: www.provinciegroningen.nl

Nadere informatie

Bereken het marktpotentieel en de marktpenetratie van dit adviesbureau.

Bereken het marktpotentieel en de marktpenetratie van dit adviesbureau. opgave 1 Een adviesbureau heeft zich gespecialiseerd in adviezen aan touroperators en reisbureaus. Een medewerker, die gestudeerd heeft aan de NHTV, denkt dat het bureau nog potentieel heeft voor nieuwe

Nadere informatie

Inleiding... 1. 1. Aanbodinventarisatie West-Brabant... 2

Inleiding... 1. 1. Aanbodinventarisatie West-Brabant... 2 Inhoud Inleiding... 1 1. Aanbodinventarisatie West-Brabant... 2 2. Vakantiegedrag in West-Brabant... 4 2.1 Vakanties van Nederlanders in West-Brabant... 4 2.2 Vakanties van buitenlanders in West-Brabant...

Nadere informatie

Feiten & cijfers Salland Regiomonitor 2014

Feiten & cijfers Salland Regiomonitor 2014 Feiten & cijfers Salland Regiomonitor 2014 Regiomonitor Welke cijfers? De B s Naamsbekendheid en imago Dagrecreatie Verblijfsrecreatie Werkgelegenheid Naamsbekendheid Spontane bekendheid Welke toeristische

Nadere informatie

Toeristisch bezoek aan steden 2009

Toeristisch bezoek aan steden 2009 Toeristisch bezoek aan steden 2009 april 2010 Bestemd voor: participanten Grote Bickersstraat 74 Postbus 247 1000 AE Amsterdam T (020) 522 57 89 I www.nbtcniporesearch.nl Alle in dit document vermelde

Nadere informatie

Economische analyse Waterrecreatie en -toerisme

Economische analyse Waterrecreatie en -toerisme Ministerie van Verkeer en Waterstaat Directoraat -Generaal Rijkswaterstaat Rijksinstituut voor Kust en Zee/RIKZ Economische analyse Waterrecreatie en -toerisme werkdocument RIKZ/AB/2001.109x Colofon RIKZ

Nadere informatie

2013>> Brabantse. vrijetijdseconomie. Stand van zaken 2013. Onderlegger factsheet Brabantse. vrijetijdseconomie. Stand van zaken 2013

2013>> Brabantse. vrijetijdseconomie. Stand van zaken 2013. Onderlegger factsheet Brabantse. vrijetijdseconomie. Stand van zaken 2013 Onderlegger factsheet Brabantse vrijetijdseconomie Stand van zaken 2013 Brabantse vrijetijdseconomie Stand van zaken 2013 Deze onderlegger hoort bij de factsheet Brabantse vrije - tijds economie. Stand

Nadere informatie

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee).

Opvallend in deze figuur is het grote aantal bedrijven met een vergunning voor exact 340 stuks melkvee (200 melkkoeien en 140 stuks jongvee). Ontwikkeling melkveebedrijven in Utrecht, Gelderland en Brabant Analyse van mogelijke groei van melkveebedrijven op basis van gegevens van CBS en provincies Het CBS inventariseert jaarlijks de feitelijk

Nadere informatie

Slapen in de Nederlandse horeca. Tabellenbijlage

Slapen in de Nederlandse horeca. Tabellenbijlage Slapen in de Nederlandse horeca Tabellenbijlage Dit is een uitgave van het bedrijfschap Horeca en Catering bedrijfschap Horeca en Catering Overname van informatie uit deze publicatie is toegestaan, mits

Nadere informatie

Met dank aan Jolanda Jansen (Ahoy), Jan van Vliet (Ahoy) en Gerda IJff (Rotterdam Topsport)

Met dank aan Jolanda Jansen (Ahoy), Jan van Vliet (Ahoy) en Gerda IJff (Rotterdam Topsport) ECONOMISCHE IMPACT ABN AMRO WORLD TENNIS TOURNAMENT ROTTERDAM 2013 19 augustus 2013 Rapportage op basis van een rapport van de volgende studenten van de Hogeschool Rotterdam: Djordy Heikoop, Marc Kruiper,

Nadere informatie

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501 Toerisme in Cijfers 2009 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband op toeristisch recreatief gebied van de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service

Nadere informatie

Toeristische Trendrapportage Limburg 2003. Opdrachtgever:

Toeristische Trendrapportage Limburg 2003. Opdrachtgever: Toeristische Trendrapportage 2003 Toeristische Trendrapportage 2003 Opdrachtgever: Opdracht: Uitgevoerd door: Uitgave: juni 2004 Jaarlijkse rapportage over het se aanbod van verblijfsaccommodaties, de

Nadere informatie

Toerisme en recreatie in zicht. Toeristisch-recreatief beleid gemeenten, tweede meting (2010)

Toerisme en recreatie in zicht. Toeristisch-recreatief beleid gemeenten, tweede meting (2010) Toerisme en recreatie in zicht Toeristisch-recreatief beleid gemeenten, tweede meting (2010) Colofon Uitgever: Kronenburgsingel 525 Postbus 9292 6800 KZ Arnhem internet: www.arnhem.kvk.nl Auteurs: Drs.

Nadere informatie

Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Tevredenheid over toerisme in Zuid-Oost Brabant 20 maart 2009

Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Tevredenheid over toerisme in Zuid-Oost Brabant 20 maart 2009 Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven Tevredenheid over toerisme in Zuid-Oost Brabant 20 maart 2009 Onderzoeksrapport: verdieping fase 1 Samenwerkingsverband Regio Eindhoven

Nadere informatie

CBOT Gastenonderzoek. Eindrapport Tolplas

CBOT Gastenonderzoek. Eindrapport Tolplas CBOT Gastenonderzoek Eindrapport Tolplas KennispuntOost Zwolle, 20 december 2013 Inhoud 1 Inleiding... 3 1.1 Respondenten... 3 2 De bezoeker... 4 2.1 Leefstijlsegmenten... 4 2.1.1 Toelichting... 4 2.1.2

Nadere informatie

Voor wie? Meetingbureaus in België en het buitenland Zakenreisbureaus en beroepsfederaties Autoverhuur Logiesbedrijven Transportbedrijven...

Voor wie? Meetingbureaus in België en het buitenland Zakenreisbureaus en beroepsfederaties Autoverhuur Logiesbedrijven Transportbedrijven... ONDERZOEKSVOORSTEL Doel? Wat krijgt u? In kaart brengen en opvolgen van het profiel en gedrag van de Belgische zakenreiziger: Grootte van de Belgische zakenreismarkt (aantal reizen, overnachtingen, bestedingen)

Nadere informatie

Verkiezing en methode

Verkiezing en methode Verkiezingsuitslag Verkiezing en methode Het Leukste uitje van het Jaar wordt bepaald op basis van een onderzoek onder ANWB leden. Dit onderzoek bestaat uit twee rondes, namelijk een nominatieronde en

Nadere informatie

Documentatierapport Logies verstrekkende bedrijven naar provincie (LVB)

Documentatierapport Logies verstrekkende bedrijven naar provincie (LVB) Centraal Bureau voor de Statistiek Centrum voor Beleidsstatistiek Documentatierapport Logies verstrekkende bedrijven naar provincie (LVB) Datum: 14 mei 2012 Bronvermelding Publicatie van uitkomsten geschiedt

Nadere informatie

Windmolenparken Zichtbaar vanaf de kust

Windmolenparken Zichtbaar vanaf de kust Windmolenparken Zichtbaar vanaf de kust De impact op recreatie en toerisme -Addendum bij de studie uit 2014- Inhoud Blz. 1 Inleiding 1 2 Omvang van de impact (actualisatie) 3 3 Conclusies en aanbevelingen

Nadere informatie

Kracht van regiomerken onderzoek 2013 Provincie Flevoland. Den Haag, december 2013

Kracht van regiomerken onderzoek 2013 Provincie Flevoland. Den Haag, december 2013 Kracht van regiomerken onderzoek 2013 Provincie Flevoland Den Haag, december 2013 Aanleiding onderzoek regiobranding gaat tegenwoordig verder dan alleen promotie ontwikkeling van toeristisch merk inzicht

Nadere informatie

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2013 - GRONINGEN

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2013 - GRONINGEN KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2013 - GRONINGEN Inhoudsopgave 1. INLEIDING EN LEESWIJZER... 1 1.1 Achtergrond... 1 1.2 Monitoringsvraag... 2 1.3 Keuze voor landelijk beschikbare cijfers... 2 1.4 Leeswijzer...

Nadere informatie

Consumentenonderzoek Toerisme

Consumentenonderzoek Toerisme Consumentenonderzoek Toerisme 2005 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband van de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service Management van de Christelijke

Nadere informatie

Handleiding Noord-Holland in Cijfers Data Recreatie en Toerisme

Handleiding Noord-Holland in Cijfers Data Recreatie en Toerisme Handleiding Noord-Holland in Cijfers Data Recreatie en Toerisme Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Het maken van een selectie 3. Het selecteren van een onderzoeksgebied 4. Presentatiescherm 5. Periode 6. Aanvullende

Nadere informatie

Vrijetijdsbesteding in de Delta

Vrijetijdsbesteding in de Delta KENNISCENTRUM (KUST)TOERISME Vrijetijdsbesteding in de Delta 20101 JAARGANG 2 Colofon Dit themarapport is een uitgave van het Kenniscentrum (Kust)toerisme en wordt mede mogelijk gemaakt door een bijdrage

Nadere informatie

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501 Toerisme in Cijfers 2010 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband op toeristisch recreatief gebied van de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service

Nadere informatie

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME - GRONINGEN

KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME - GRONINGEN 2014 KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME - GRONINGEN Foto: Marketing Groningen Provincie Groningen Afdeling ECP April 2015 KERNCIJFERS RECREATIE EN TOERISME 2014 - GRONINGEN Inhoudsopgave TOERISME IN GRONINGEN

Nadere informatie

Consumentenonderzoek Toerisme

Consumentenonderzoek Toerisme Consumentenonderzoek Toerisme 2009 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband van de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Stenden Instituut Service Management onderdeel

Nadere informatie

TRENDANALYSE EN METHODEVERANTWOORDING

TRENDANALYSE EN METHODEVERANTWOORDING TRENDANALYSE EN METHODEVERANTWOORDING Hotelgasten en overnachtingen Het aantal hotelovernachtingen blijft toenemen in Amsterdam: in de eerste tien maanden van is % meer overnachtingen geregistreerd dan

Nadere informatie

KENNISCENTRUM (KUST)TOERISME. Toerisme in de Delta. Ontwikkeling 2004-2008 JAARGANG 1

KENNISCENTRUM (KUST)TOERISME. Toerisme in de Delta. Ontwikkeling 2004-2008 JAARGANG 1 (KUST)TOERISME Toerisme in de Delta Ontwikkeling 2004-2008 2009 1 JAARGANG 1 Inhoudsopgave Inleiding............................................................1 Aanbod verblijfsaccommodaties in de Delta.............................3

Nadere informatie

De Belgen, wie zijn ze, wat doen ze? En vooral, hoe verleid je ze?

De Belgen, wie zijn ze, wat doen ze? En vooral, hoe verleid je ze? De Belgen, wie zijn ze, wat doen ze? En vooral, hoe verleid je ze? Zwolle, 7 april 2016 Algemene info België Belgische bevolking 2015 Vlaanderen : 57% Wallonië : 32% Brussel : 11% Totaal : 11,3 milljoen

Nadere informatie

Toeristen in Nederland

Toeristen in Nederland Toeristen in Nederland Het is bijna zomer. Veel Nederlanders gaan lekker op vakantie naar het buitenland. Maar er komen ook heel veel buitenlandse toeristen naar Nederland. Hoeveel zijn dat er eigenlijk?

Nadere informatie

Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari 2009

Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari 2009 Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari 2009 Toerisme onderzoek ZO- Brabant Rapportage fase 1: Imago onderzoek SRE & Toeristisch huis 2 januari

Nadere informatie

SAMENVATTING RAPPORT VAN HET KWALITEITSONDERZOEK NAAR MATE VAN KLANTTEVREDENHEID OVER DIENSTVERLENING VAN ADVOCATEN

SAMENVATTING RAPPORT VAN HET KWALITEITSONDERZOEK NAAR MATE VAN KLANTTEVREDENHEID OVER DIENSTVERLENING VAN ADVOCATEN SAMENVATTING RAPPORT VAN HET KWALITEITSONDERZOEK NAAR MATE VAN KLANTTEVREDENHEID OVER DIENSTVERLENING VAN ADVOCATEN 1. ALGEMEEN 1.1 INHOUD Onderwerp Pagina 1. ALGEMEEN 1.1 Inhoud 1 1.2 Het onderzoek en

Nadere informatie

Windmolenparken dicht op de kust

Windmolenparken dicht op de kust Windmolenparken dicht op de kust De impact op recreatie en toerisme Inhoud Blz. 1 Aanleiding 1 2 Impact op recreatie en toerisme 1 3 Bestedingseffect 5 4 Werkgelegenheid 7 5 Gevoeligheidsanalyse 9 6 Conclusie

Nadere informatie

Bezoek en imago Noord-Holland Noord

Bezoek en imago Noord-Holland Noord Bezoek en imago Noord-Holland Noord Uitkomsten onderzoek onder bezoekers van de regio Leisure Board Noord-Holland Noord December 2013 Colofon Uitgave I&O Research Van Dedemstraat 6c 1624 NN Hoorn Tel.

Nadere informatie

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501 Toerisme in Cijfers 2011 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband op toeristisch recreatief gebied van de provincies Groningen, Fryslân en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut Service

Nadere informatie

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501

Toerisme in Cijfers. INSTITUUT SERVICE MANAGEMENT T.a.v. Toerdata Noord. 8900 CG Leeuwarden drs. P.H. Huig tel: 058 244 1550 fax: 058 244 1501 Toerisme in Cijfers 2003 2007 Toerdata Noord is een samenwerkingsverband op toeristisch recreatief gebied van de provincies Groningen, Friesland en Drenthe. De uitvoering is in handen van het Instituut

Nadere informatie

Locatiebereik Boomerang Media Inclusief bereik Toiletreclame

Locatiebereik Boomerang Media Inclusief bereik Toiletreclame Grote Bickersstraat 74 1013 KS Amsterdam Postbus 247 1000 AE Amsterdam t 020 522 54 44 f 020 522 53 33 e info@tns-nipo.com www.tns-nipo.com Rapport Locatiebereik Boomerang Media Inclusief bereik Toiletreclame

Nadere informatie

VESTIGINGENREGISTER PARKSTAD LIMBURG

VESTIGINGENREGISTER PARKSTAD LIMBURG Rapportage door bureau Onderzoek en Statistiek van de gemeente Heerlen Telefoon: 45 564741 E-mail: o&s@heerlen.nl Limburg, februari 27 VESTIGINGENREGISTER PARKSTAD LIMBURG METING 26 INHOUD INLEIDING...-

Nadere informatie

TRENDRAPPORT KiTS KUST 2007-2012

TRENDRAPPORT KiTS KUST 2007-2012 TRENDRAPPORT KiTS KUST 2007-2012 Inhoudsopgave Deel 1: Toeristisch aanbod De gegevens over het logiesaanbod in dit rapport (2007-2012) houden reeds rekening met het nieuwe toeristische logiesdecreet van

Nadere informatie

TRENDRAPPORT KUST 2013-2014

TRENDRAPPORT KUST 2013-2014 TRENDRAPPORT KUST 2013-2014 Inhoudsopgave Kerncijfers kusttoerisme... 1 Deel 1: Aanbod Logiescapaciteit in bedden... 9 Hotels... 10 Gastenkamers... 12 Jeugdlogies en vakantiecentra... 13 Kampeerbedrijven

Nadere informatie

ContinuZakenreisOnderzoek 2010-2011 Eindrapportage na 4 (kwartaal)metingen

ContinuZakenreisOnderzoek 2010-2011 Eindrapportage na 4 (kwartaal)metingen ContinuZakenreisOnderzoek 010-011 Eindrapportage na 4 (kwartaal)metingen Bestemd voor: Toerisme Utrecht NBTC NIPO Research postadres Postbus 48 60 MG Leidschendam bezoekadres Vlietweg 1 66 KA Leidschendam

Nadere informatie

Toeristisch-recreatieve ontwikkelingsmonitor

Toeristisch-recreatieve ontwikkelingsmonitor Toeristisch-recreatieve ontwikkelingsmonitor Stad Groningen 2007 Concept Marketing Groningen Hans Poll Gemeente Groningen Jet Radema Grontmij Nederland bv Drachten, april 2008 Verantwoording Titel : Toeristisch-recreatieve

Nadere informatie

4 Onderzoeksverantwoording

4 Onderzoeksverantwoording 4 Onderzoeksverantwoording Het onderzoek Het veldwerk van de Monitor Criminaliteit Bedrijfsleven 2005 liep 11 weken en vond plaats van 19 september tot en met 6 december 2005. In totaal zijn 38.030 bedrijven

Nadere informatie

Bezoek cultuurinstellingen

Bezoek cultuurinstellingen Staat van 2014 Bezoek cultuurinstellingen Hoeveel cultuurinstellingen bezoekt een inwoner gemiddeld per jaar? Een inwoner bezoekt gemiddeld 2,23 cultuurinstellingen per jaar De bezoek cultuurinstellingen

Nadere informatie

Hoofdstuk 13. Arbeidsmarkt

Hoofdstuk 13. Arbeidsmarkt Hoofdstuk 13. Arbeidsmarkt Samenvatting De potentiële beroepsbevolking wordt gedefinieerd als alle inwoners van 15-64 jaar en bestaat uit ruim 86.000 Leidenaren. Van hen verricht ruim zeven op de tien

Nadere informatie

Toeristische Trendrapportage Limburg 2010/2011

Toeristische Trendrapportage Limburg 2010/2011 Toeristische Trendrapportage Limburg 2010/2011 Toeristische Trendrapportage Limburg 2010/ 11 Opdrachtgever: Opdracht: Jaarlijks rapport over het Limburgse aanbod van verblijfsaccommodaties, inkomend en

Nadere informatie

2008 2012 % Groei verblijf locaties 11% Groei aantal hotel kamers 4% Groei van marktaandeel in de logies verstrekkende markt -6%

2008 2012 % Groei verblijf locaties 11% Groei aantal hotel kamers 4% Groei van marktaandeel in de logies verstrekkende markt -6% Inleiding Hieronder zult u een opsomming zien van trends in de Nederlandse hotel markt. Ook geeft het een beknopt verslag van de verschillende ontwikkelingen in deze markt. Ook de regio waar het hotel

Nadere informatie

BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT

BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT BIJLAGE D KANTOREN-, HOTEL- EN WONINGMARKT WEERT Kantorenmarkt Weert Tot 2020 zeer beperkte behoefte aan nieuwe kantoorruimte in Weert, er is al meer dan voldoende aanbod van kantoorruimte, toevoegen van

Nadere informatie

KERN. Toerisme & Recreatie. Editie

KERN. Toerisme & Recreatie. Editie KERN cijfers Toerisme & Recreatie Editie 2008 Toerisme & recreatie algemeen Vakanties van Nederlanders Ontwikkeling vakantieparticipatie* (%) van de Nederlandse bevolking * Participatie is het procentuele

Nadere informatie

Werkloosheid nauwelijks veranderd

Werkloosheid nauwelijks veranderd Persbericht Pb14-084 18-12-2014 09.30 uur Werkloosheid nauwelijks veranderd - Werkloosheid blijft 8 procent - Meer mensen aan het werk in de afgelopen drie maanden - Aantal WW-uitkeringen met 6 duizend

Nadere informatie

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Werkloosheid verder toegenomen. Anderhalf jaar stijgende lijn werkloosheid

Centraal Bureau voor de Statistiek. Persbericht. Werkloosheid verder toegenomen. Anderhalf jaar stijgende lijn werkloosheid Centraal Bureau voor de Statistiek Persbericht PB13-003 17 januari 2013 9.30 uur Werkloosheid verder toegenomen Werkloosheid in december opgelopen naar 7,2 procent Vanaf medio vrijwel voortdurende stijging

Nadere informatie

Monitor Toerisme Land van Heusden en Altena 2009. Economisch belang van toerisme voor het Land van Heusden en Altena

Monitor Toerisme Land van Heusden en Altena 2009. Economisch belang van toerisme voor het Land van Heusden en Altena Monitor Toerisme Land van Heusden en Altena 2009 Economisch belang van toerisme voor het Land van Heusden en Altena Monitor Toerisme Land van Heusden en Altena 2009 De gemeenten in het Land van Heusden

Nadere informatie

Beleving Theaterfestival Boulevard 2012 Onderzoeksrapportage. Life is Wonderful

Beleving Theaterfestival Boulevard 2012 Onderzoeksrapportage. Life is Wonderful Postbus 450 5600 AL Eindhoven +31 (0)40-84 89 280 www.dynamic-concepts.nl info@dynamic-concepts.nl Beleving Theaterfestival Boulevard Life is Wonderful Dynamic Concepts consultancy Eindhoven Copyright

Nadere informatie

Hoofdstuk 12. Arbeidsmarkt

Hoofdstuk 12. Arbeidsmarkt Hoofdstuk 12. Arbeidsmarkt Samenvatting De potentiële beroepsbevolking wordt gedefinieerd als alle inwoners van 15-64 jaar en bestaat uit ruim 86.000 Leidenaren. Van hen verricht 7-74% betaald werk voor

Nadere informatie

Trendrapport vrijetijdssector

Trendrapport vrijetijdssector Trendrapport vrijetijdssector Noord-Overijssel 2010 Vechtdal Overijssel WaterReijk Weerribben Wieden IJsseldelta Pikeursbaan 23, 7411 GT Deventer T: 0570-680700 E: info@gobt.nl I: www.gobt.nl Trendrapport

Nadere informatie

Werkloosheid opnieuw gestegen

Werkloosheid opnieuw gestegen Persbericht PB14-012 20 februari 09.30 uur Werkloosheid opnieuw gestegen - Werkloze beroepsbevolking in januari met 10 duizend toegenomen - Aantal WW-uitkeringen met 23 duizend gestegen De voor seizoeninvloeden

Nadere informatie

Tevredenheid bij bezoekers van infokantoren

Tevredenheid bij bezoekers van infokantoren Tevredenheid bij bezoekers van infokantoren Regionale infokantoren algemene resultaten Onderzoek uitgevoerd door Guidea in samenwerking met Toerisme Vlaanderen 1 Doelstellingen en Methodologie 3 1 Achtergrond

Nadere informatie