Zinvol rapporteren in microbiologie : EUCAST. J. Van Eldere

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Zinvol rapporteren in microbiologie : EUCAST. J. Van Eldere"

Transcriptie

1 Zinvol rapporteren in microbiologie : EUCAST J. Van Eldere

2 Inhoud Gevoeligheidsbepalingen in microbiologie Breakpoints en MIC s De oude NCCLS/CLSI en Europese nationale breakpoints PK/PD als objectief criterium voor breakpoints EUCAST : nieuwe criteria voor gevoeligheidsbepalingen EUCAST breakpoints Overschakeling naar EUCAST in de praktijk

3 Minimaal Inhiberende Concentratie of MIC de laagste antibioticumconcentratie die de groei van een bacterie inhibeert 0 µg/ml 0.25 µg/ml 0.5 µg/ml 1.0 µg/ml 2.0 µg/ml 4.0 µg/ml 8.0 µg/ml 16 µg/ml

4 Van MIC naar breakpoints epidemiologische overwegingen N gevoelige populatie In vitro breakpoints intermediaire populatie resistente populatie MIC

5 Van MIC naar breakpoints farmacokinetische overwegingen Concentratie R I High breakpoint Low breakpoint S tijd

6 Inhoud Gevoeligheidsbepalingen in microbiologie Breakpoints en MIC s De oude NCCLS/CLSI en Europese nationale breakpoints PK/PD als objectief criterium voor breakpoints EUCAST : nieuwe criteria voor gevoeligheidsbepalingen EUCAST breakpoints Overschakeling naar EUCAST in de praktijk

7 CLSI en Europese nationale breakpoints cefotaxime vs. E.coli S< / R BSAC UK 2 / >4 CA-SFM Frankrijk 4 / >32 CRG Nederland 4 / >16 DIN Duitsland 2 / >16 NWGA Noorwegen 1 / >32 SRGA Zweden 0.5 / >2 NCCLS V.S. 8 / >64

8 CLSI en Europese nationale breakpoints P. aeruginosa vs β-lactams Swedish breakpoints CLSI breakpoint 0, pipera cefepime meropenem

9 In vivo betekenis van in vitro pen- resistentie voor pneumococci pneumokokken pneumonie Penicilline resistentie (breekpunt resistentie) is klinisch niet relevant» Pallares, NEJM, 95; Siegel, Chest, 99; Deeks, Ped, 99; Castillo, Am J Inf Control, 2000; Watanabe, Resp, 2000; Wu, J Formos Med Assoc, 2000; Henriques, JID, 2000; Gomez-Barreto, Arch Med Res, 2000; Amsden, Ann Pharmacother, 01; Kim, Eur J Clin Microbiol Infect Dis, 02; Yu, CID, 2003 Penicilline-ongevoelige S. pneumoniae pneumonie heeft een hoger risico op mortaliteit (indien behandeld met β-lactams)» Turett, CID, 99; Metlay, CID, 2000; Feikin, Am J Public Health, 2000; Yu, CID, 2003

10 Klinische betekenis van S. pneumoniae MIC Huidige NCCLS/CLSI breekpunten Penicilline MIC (mg/l)

11 PK/PD als criterium voor het bepalen van breekpunten piek Concentratie Oppervlakte onder de curve boven de MIC (AUIC) MIC dal tijd

12 Bacteriële eradicatie & cefta dosering (muis-pneumonie model - K. pneumoniae) Craig 2002

13 T>MIC 90 vs bacteriële eradicatie (β- lactams) Dagan, JAC, 01

14 AB met tijdsafhankelijke werking en beperkt effect van de concentratie Klasse PK parameter Doel van AB dosering β-lactams Clindamycine Oxazolidinones Macroliden Tijd boven MIC (vrije serum concentratie) Optimalisering duur blootstelling

15 AB met concentratie-afhankelijke werking en geen effect van concentratie Klasse PK parameter Doel dosering Aminoglycosides Fluoroquinolones Azalides Ketolides Vrije [piek]/mic of 24h AUC/MIC ratio Optimalisering concentratie

16 Conclusie oude NCCLS/CLSI en Europese nationale breakpoints niet éénduidig gebaseerd op farmacokinetische en epidemiologische overwegingen Significante verschillen tussen NCCLS en Europese breakpoints Geen goede correlatie tussen breakpoints en klinisch resultaat PK/PD objectiveert verband tussen MIC, farmacokinetiek en klinisch resultaat Nieuwe, klinisch relevante basis breakpoints

17 Inhoud Gevoeligheidsbepalingen in microbiologie Breakpoints en MIC s De oude NCCLS/CLSI en Europese nationale breakpoints PK/PD als objectief criterium voor breakpoints EUCAST : nieuwe criteria voor gevoeligheidsbepalingen EUCAST breakpoints Overschakeling naar EUCAST in de praktijk

18 EUCAST : European Committee on Antimicrobial Susceptibility Testing Sinds 1997 Op initiatief van European Society for Clinical Microbiology and Infectious Diseases (ESCMID) Nationale Breekpunten Commissies in Europa (GB, F, D, NL, N, S) gefinancierd door ESCMID Nationale Breekpunten Commissies DG-SANCO of the European Union (E-CDC vanaf 2008)

19 Doelstellingen EUCAST Epidemiologische breekpunten voor surveillance antibioticaresistentie Klinische breekpunten voor bestaande & nieuwe antibiotica Europese harmonisatie gebaseerd op PK/PD, klinisch resultaat Standaardisatie methodologie EU (EMEA) adviseren ivm methoden en interpretatie van maatregelen

20 EUCAST : klinische breekpunten Klinisch gevoelig (S) Antibioticum met hoge waarschijnlijkheid van therapeutisch succes Klinisch intermediair (I) Antibioticum met onbepaalde waarschijnlijkheid van therapeutisch succes Klinisch resistent (R) Antibioticum met hoge waarschijnlijkheid van therapie-falen Klinische breekpunten kunnen aangepast worden aan wijzigende omstandigheden (verandering van dosering, b.v.)

21 EUCAST : klinische breekpunten beschikbare breakpoints Penicillins Cephalosporins Carbapenems Monobactams Fluoroquinolones Aminoglycosides Glycopeptides Macrolides, Lincosamides, Streptogramins Tetracyclines Miscellaneous new anti-gpos metro, co-trim, colistine Azoles (flu-/ voriconazole) lopende harmonisatie processen : Subcommittee antifungals Subcommittee anaerobes Subcommittee antimycobacterials Subcommittee Expert Rules European disk test project

22 EUCAST : klinische breekpunten

23 EUCAST : klinische breekpunten in de praktijk? Landen met nationale commissies (GB, F, NL, D, N, S) hebben EUCAST breekpunten stapsgewijze geimplementeerd EMEA : elk nieuw antibioticum zal verplicht EUCAST breekpunten krijgen tijdens registratieprocedure samenvatting van produktkenmerken zal uitsluitend EUCAST breekpunten bevatten. België : initiatief NAC (BVIKM) introductie EUCAST breekpunten op 1 jan 2010 automaten wordt voorbereid voor herprogrammatie naar EUCAST breekpunten Zone diameters voor disk-diffusie nog te bepalen (initiatief EUCAST) Cfrt website BVIKM:

24 EUCAST : klinische breekpunten in de praktijk? In het labo Aanpassing AST procedures/testsystemen Automaten - LIS, andere (disk-diffusie) Communicatie opleiding medewerkers documentatie (kwaliteitscontrole accreditatie) Buiten het labo Communicatie opleiding clinici Surveillance programma s herijken Aanpassing antibioticabeleid, apotheek

25 EUCAST disk test basisprincipe: EUCAST : in de praktijk? Disk-diffusie MH-medium + confluent inoculum (0.5 Mc Farland) MH medium voor non-fastidious bacteriën MH + 5% paardenbloed + b-nad voor streptococci, H. influenzae, fastidious bacteriën en anaëroben Lading schijfjes : meest zoals voor CLSI QC stammen : zelfde als voor CLSI en ISO document Ontwikkeling : non-fastidious bacterien : mogelijkheid om CLSI regressie curves te gebruiken voor sommige drug/bug combinaties Andere bacterien: project EUCAST

26 EUCAST for Enterobacteriaceae in MYSTIC-Europa (n=33183) Antibiotic CLSI breakpoints Sus rates % EUCAST breakpoints Sus rates % S I R S I R Meropenem Ceftazidime Cefepime Pip/Taz* Cipro* Ieven, 08

27 EUCAST for P. aeruginosa in MYSTIC- België (n=2904) Antibiotic CLSI breakpoints Sus/res rates % EUCAST breakpoints Sus/res rates % S I R S I R Meropenem / /14.7 Ceftazidime / /27.7 Cefepime / /38.8 Pip/Taz* / /30.7 Cipro* / /35.8 Ieven, 08

28 From CLSI to EUCAST: reduction in susceptibility CTX CTZ FEP MER GEN TOB AMI CIP Enterobacterien E. aerogenes , P. aeruginosa Bron: M. Boudewijns

29 conclusie EUCAST klinische breekpunten PK/PD gebaseerd, dosis gebonden, betere correlatie met klinisch resultaat lager dan huidige CLSI breekpunten, hogere resistentiepercentages geven belang communicatie clinici website BVIKM:

30 Post-scriptum: CLSI keert de kar New look CLSI document M100 (M2+M7) : Objective : to increase likelihood of clinical success Revision of breakpoints according to PK/PD data & resistance mechanisms knowledge : No disk diffusion for vancomycin & Staphylococci New reduced breakpoints for enterobacteriaceae : Cephalosporins, piperacillin/tazobactam and Carbapenems New increased breakpoints for S. pneumoniae (except meningitis) Penicillin

Optimalisatie van antibioticum therapie: nieuwe inzichten.

Optimalisatie van antibioticum therapie: nieuwe inzichten. Optimalisatie van antibioticum therapie: nieuwe inzichten. 1. Rol en activiteiten van het European Committee on Antimicrobial Susceptibility Testing (EUCAST) 2. Klinische Farmacie en continu infuus 3.

Nadere informatie

Aanpassen antibioticadoseringen tijdens continue veno veneuze

Aanpassen antibioticadoseringen tijdens continue veno veneuze Aanpassen antibioticadoseringen tijdens continue veno veneuze hemfiltratie (CVVH) Catherine Bouman Internist intensivist Topics 11-12-2014 Antibiotica op de IC Intensief gebruik en vaak van levensbelang

Nadere informatie

PK/PD van antibiotica Continu infuus (β- lactam EUCAST breekpunten

PK/PD van antibiotica Continu infuus (β- lactam EUCAST breekpunten PK/PD van antibiotica Continu infuus (β- lactam EUCAST breekpunten lactams, vancomycine) Paul M. Tulkens 1,3 Els Ampe 1,2 1 Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire & Centre de Pharmacie clinique,

Nadere informatie

TEMOCILLINE Een prijs voor ecologie

TEMOCILLINE Een prijs voor ecologie TEMOCILLINE Een prijs voor ecologie Bilulu symposium 2012 G. Coppens Temocilline: een ecologisch alternatief? - Betalactam met Gram negatief spectrum -inclusief ESBL en AmpC type betalactamasen - Alternatief

Nadere informatie

Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica en overzicht over "Therapeutic Drug Monitoring" (TDM)

Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica en overzicht over Therapeutic Drug Monitoring (TDM) Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica en overzicht over "Therapeutic Drug Monitoring" (TDM) Françoise Van Bambeke, Pharm, PhD Els Ampe, Pharm.* Paul M. Tulkens, MD, PhD Unité de pharmacologie

Nadere informatie

Farmacodynamie: huidige gegevens. antibiotica :

Farmacodynamie: huidige gegevens. antibiotica : 3-1 Farmacodynamie: huidige gegevens antibiotica : In functie v.d. tijd In functie v. d. concentratie Hoe moet men doseren? 3-2 Van farmacokinetiek naar farmacodynamie... Farmacokinetiek 0.4 conc. vs tijd

Nadere informatie

antibiotica : Hoe moet men doseren?

antibiotica : Hoe moet men doseren? Farmacodynamie: huidige gegevens antibiotica : In functie v.d. tijd In functie v. d. concentratie Hoe moet men doseren? 3C-1 Van farmacokinetiek naar farmacodynamie... Farmacokinetiek 0.4 conc. vs tijd

Nadere informatie

Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica. en "Therapeutic Drug Monitoring" (TDM) Paul M. Tulkens, MD, PhD

Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica. en Therapeutic Drug Monitoring (TDM) Paul M. Tulkens, MD, PhD Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica (met een overzicht over EUCAST breekpunten) en "Therapeutic Drug Monitoring" (TDM) Paul M. Tulkens, MD, PhD Unité de pharmacologie cellulaire et

Nadere informatie

Farmacodynamie: het concept

Farmacodynamie: het concept Farmacodynamie: het concept effect Wat is farmacodynamie dosis-respons modellen het "alles-of-niets" model het lineair model het sigmoidaal model concentratie de invloed van de tijd 2-1 Wat is farmacodynamie?

Nadere informatie

Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica en overzicht over EUCAST breekpunten en "Therapeutic Drug Monitoring" (TDM)

Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica en overzicht over EUCAST breekpunten en Therapeutic Drug Monitoring (TDM) Principes van farmacokinetiek en dynamiek bij antibiotica en overzicht over EUCAST breekpunten en "Therapeutic Drug Monitoring" (TDM) Françoise Van Bambeke, Pharm, PhD Paul M. Tulkens, MD, PhD Unité de

Nadere informatie

Handleiding. Uitvoeren gevoeligheidstesten melkmonsters

Handleiding. Uitvoeren gevoeligheidstesten melkmonsters Handleiding Uitvoeren gevoeligheidstesten melkmonsters Voorwoord Het op de juiste manier inzetten van diergeneesmiddelen, waaronder de onderbouwing voor het toepassen van antibiotica, is van groot belang.

Nadere informatie

PK/PD en resistentie: Hoe kunnen we er tegen vechten

PK/PD en resistentie: Hoe kunnen we er tegen vechten PK/PD en resistentie: Hoe kunnen we er tegen vechten Eradiceren Abnormale bacteriën Mutaties Effluxpompen Concentratie die mutaties voorkomt kritische T > MIC waarden En in de praktijk 4B-1 Selectie van

Nadere informatie

PK/PD van antibiotica Continu infuus (β- lactamen EUCAST breekpunten

PK/PD van antibiotica Continu infuus (β- lactamen EUCAST breekpunten PK/PD van antibiotica Continu infuus (β- lactamen EUCAST breekpunten lactamen, vancomycine) Paul M. Tulkens 1,3 Els Ampe 1,2 1 Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire & Centre de Pharmacie clinique,

Nadere informatie

Farmacokinetiek en farmacodynamiek van antibiotica: wat heeft de afgelopen halve eeuw ons geleerd?

Farmacokinetiek en farmacodynamiek van antibiotica: wat heeft de afgelopen halve eeuw ons geleerd? Farmacokinetiek en farmacodynamiek van antibiotica: wat heeft de afgelopen halve eeuw ons geleerd? Paul M. Tulkens, MD, PhD Een van de Stichters en vorige voorzitter van ISAP (1998-2000) Emeritus Hoogleraar

Nadere informatie

Optimaal toedienen van antibiotica volgens PK/PD principes

Optimaal toedienen van antibiotica volgens PK/PD principes Optimaal toedienen van antibiotica volgens PK/PD principes Paul M. Tulkens, MD, PhD Françoise Van Bambeke, Pharm, PhD Els Ampe, Pharm.* Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire & Centre de Pharmacie

Nadere informatie

Het optimaliseren van het (selectief) rapporteren van antibiotica. Van Aelst Sophie Supervisor: Laffut Wim H.-Hartziekenhuis Lier

Het optimaliseren van het (selectief) rapporteren van antibiotica. Van Aelst Sophie Supervisor: Laffut Wim H.-Hartziekenhuis Lier Het optimaliseren van het (selectief) rapporteren van antibiotica. Van Aelst Sophie Supervisor: Laffut Wim H.-Hartziekenhuis Lier INLEIDING Waarom? toenemende resistentie verminderde output nieuwe antibiotica

Nadere informatie

TDM van betalactam antibiotica op de IC: toekomstmuziek

TDM van betalactam antibiotica op de IC: toekomstmuziek TDM van betalactam antibiotica op de IC: toekomstmuziek Jan J. De Waele MD PhD Surgical ICU Ghent University Hospital Ghent, Belgium. Jan.DeWaele@UGent.be @CriticCareDoc TDM OUTCOME Agenda Het concept

Nadere informatie

Empirische antibiotica therapie

Empirische antibiotica therapie Empirische antibiotica therapie Daniël C. Knockaert Algemene Inwendige Geneeskunde UZ Gasthuisberg, Leuven November 2013 De prognose van bacteriële infecties De balans: kiem- gastheer- behandelaar kiem:

Nadere informatie

PK/PD van antibiotica : een educatieve workshop

PK/PD van antibiotica : een educatieve workshop PK/PD van antibiotica : een educatieve workshop Waarom is PK/PD zo belangrijk? Wiezijnwij? Programma van de workshop 1 PK / PD van antibiotica : van waar komen we? Oorsprong: farmacodynamisch gezien is

Nadere informatie

Empirische antibiotica therapie

Empirische antibiotica therapie Empirische antibiotica therapie Daniël C. Knockaert Algemene Inwendige Geneeskunde UZ Gasthuisberg, Leuven April 2013 De uitkomst van bacteriële infecties De balans: kiem- gastheer- behandelaar kiem: pneumokokken,

Nadere informatie

Critically Appraised Topic. Kritische evaluatie van de Temocilline Breekpunten, E-test en Disk diffusie op Enterobacteriaceae

Critically Appraised Topic. Kritische evaluatie van de Temocilline Breekpunten, E-test en Disk diffusie op Enterobacteriaceae Critically Appraised Topic Kritische evaluatie van de Temocilline Breekpunten, E-test en Disk diffusie op Enterobacteriaceae Dr. Wim Maurissen 06/4/2011 Inhoudsopgave 1. Inleiding History Behandeling Spectrum

Nadere informatie

Streptococcus pneumoniae

Streptococcus pneumoniae Referentielaboratorium Gegevens van het Referentielaboratorium Dr. J. VERHAEGEN U.Z. - Leuven - Microbiologie Herestraat, 49 3000 Leuven Tel. : 016/34.70.73 Fax : 016/34.79.31 E-mail : Jan.verhaegen@uz.kuleuven.ac.be

Nadere informatie

ampc Wat moet je ermee? Tobias Engel AIOS MMB

ampc Wat moet je ermee? Tobias Engel AIOS MMB ampc Wat moet je ermee? Tobias Engel AIOS MMB S is goed (?) SDD kweek rectum: Enterobacter aerogenes, Piptazo gevoelig Advies MMB: Bij ernstige sepsis à Start meropenem (?????) BRMO MRSA VRE ESBL Carbapenemases

Nadere informatie

Resistentieop uwic. Lennie Derde Internist-intensivist UMC Utrecht

Resistentieop uwic. Lennie Derde Internist-intensivist UMC Utrecht Resistentieop uwic Lennie Derde Internist-intensivist UMC Utrecht lderde@umcutrecht.nl @Lennie333 Resistentie in Nederland Indeling van bacteriën G+ G- Coccen Staphylococcen Streptococcen Enterococcen

Nadere informatie

PK/PD van antibiotica of Wat u altijd al wilde weten maar niet durfde te vragen

PK/PD van antibiotica of Wat u altijd al wilde weten maar niet durfde te vragen PK/PD van antibiotica of Wat u altijd al wilde weten maar niet durfde te vragen Waarom is PK/PD zo belangrijk? Programma van de workshop 1-1 PK / PD van antibiotica : van waar komen we? Oorsprong: farmacodynamisch

Nadere informatie

Resistentie. Toegespitst naar onze regio. Een internationaal probleem

Resistentie. Toegespitst naar onze regio. Een internationaal probleem Resistentie Toegespitst naar onze regio Een internationaal probleem 19 e Grande Conférence Verona 2013 Indeling bacteriën Indeling bacteriën Coccen Staven Gram positief Staphylococcen Streptococcen Pneumococ

Nadere informatie

Streptococcus pneumoniae

Streptococcus pneumoniae Het surveillanceprogramma werd tot en met mei 1993 door twee referentielaboratoria waargenomen. Sinds januari 1994 is alleen nog het Universitair Ziekenhuis Gasthuisberg te Leuven nationaal referentielaboratorium

Nadere informatie

PK/PD van antibiotica

PK/PD van antibiotica PK/PD van antibiotica Waarom is PK/PD zo belangrijk? Programma van de workshop 1-1 PK / PD van antibiotica : van waar komen we? Oorsprong: farmacodynamisch gezien is de antiinfectieuze therapie lange tijd

Nadere informatie

CAT Critically Appraised Topic

CAT Critically Appraised Topic CAT Critically Appraised Topic Kwaliteitssysteem FOR-003E Titel: Kritische testevaluatie van de Temocilline gevoeligheidsbepaling met disk diffusie en E-test op Enterobacteriaceae Author: Dr. Wim Maurissen

Nadere informatie

Streptococcus pneumoniae

Streptococcus pneumoniae Nationaal Referentiecentrum Coördinaten van het Referentielaboratorium Dr. J. VERHAEGEN U.Z. - Leuven - Microbiologie Herestraat, 49 3000 Leuven Tel. : 016/34.70.73 Fax : 016/34.79.31 E-mail : Jan.verhaegen@uzleuven.be

Nadere informatie

Resistentie aan antibiotica. Waarom? Mechanismen Toestand in België

Resistentie aan antibiotica. Waarom? Mechanismen Toestand in België Resistentie aan antibiotica Waarom? Mechanismen Toestand in België 4A-1 Het waarom van de antibioticaresistentie Een eenvoudige toepassing van Darwin s theorie... gen Selectiedruk enzyme / nucleoproteïne

Nadere informatie

Overzicht Aanlevering. Onbekende Codes

Overzicht Aanlevering. Onbekende Codes 10:51 dinsdag, juli 21, 2015 1 Overzicht Aanlevering Laboratorium code ISIS005 Maand - Jaar Februari-2015 Aanlever ID 7594 Datum ingelezen 27/05/2015 Aantal patiënten 1208 Aantal isolaten 2056 Aantal isolaten

Nadere informatie

Overzicht Aanlevering. Onbekende Codes

Overzicht Aanlevering. Onbekende Codes 04:43 donderdag, oktober 09, 2014 1 Overzicht Aanlevering Laboratorium code ISIS005 Maand - Jaar Februari-2014 Aanlever ID 6858 Datum ingelezen 11/07/2014 Aantal patiënten 1202 Aantal isolaten 2194 Aantal

Nadere informatie

Telling van ESBL E. coli in kippenkarkassen. Inhoudstafel

Telling van ESBL E. coli in kippenkarkassen. Inhoudstafel P. : 1/5 Opsteller :C. Garcia-Graells Verificateur :A.Schoonjans, N.Botteldoorn Vertaler: S. Denayer Goedkeuring Naam Functie Handtekening Datum Goedgekeurd door : K. Dierick Diensthoofd Inhoudstafel 1

Nadere informatie

Doseren van Antibiotica PK/PD. Dr. Michiel van Agtmael, internist-infectioloog & klinisch farmacoloog

Doseren van Antibiotica PK/PD. Dr. Michiel van Agtmael, internist-infectioloog & klinisch farmacoloog Doseren van Antibiotica PK/PD Dr. Michiel van Agtmael, internist-infectioloog & klinisch farmacoloog 1 Farmacokinetiek: What the body does to the drug Farmacodynamiek: What the drug does to the body Toxicity

Nadere informatie

BACTERIËLE GEVOELIGHEIDSBEPALINGEN: ALGEMENE PRINCIPES EN TECHNIEKEN

BACTERIËLE GEVOELIGHEIDSBEPALINGEN: ALGEMENE PRINCIPES EN TECHNIEKEN BACTERIËLE GEVOELIGHEIDSBEPALINGEN: ALGEMENE PRINCIPES EN TECHNIEKEN 10/01/2017 Stefanie Desmet University Hospitals Leuven Laboratory medicine microbiology stefanie.desmet@uzleuven.be GEVOELIGHEIDSBEPALINGEN

Nadere informatie

Aangrijpingspunten van antibiotica in de prokaryoten. - Celwandsynthese - DNA, RNA en eiwitsynthese

Aangrijpingspunten van antibiotica in de prokaryoten. - Celwandsynthese - DNA, RNA en eiwitsynthese Aangrijpingspunten van antibiotica in de prokaryoten - Celwandsynthese - DNA, NA en eiwitsynthese Dwarsdoorsnede celwand micro-organisme Gram-negatief Gram-positief Algemene mechanismen van antibioticum

Nadere informatie

Carbapenemases. Maurine A. Leverstein-van Hall

Carbapenemases. Maurine A. Leverstein-van Hall Carbapenemases Maurine A. Leverstein-van Hall Medische Microbiologie, University Medical Centre Utrecht Centrum voor Infectieziekten en Epidemiologie, RIVM Bacterie indeling: onderscheid naar celwand D.m.v.

Nadere informatie

Overzicht Aanlevering

Overzicht Aanlevering 02:03 donderdag, december 01, 2016 1 Overzicht Aanlevering Laboratorium code ISIS005 Maand - Jaar April-2016 Aanlever ID 9348 Datum ingelezen 18/10/2016 Aantal patiënten 1188 Aantal isolaten 2025 Aantal

Nadere informatie

Disclosure slide. (potentiële) belangenverstrengeling. Geen

Disclosure slide. (potentiële) belangenverstrengeling. Geen BRMO Disclosure slide (potentiële) belangenverstrengeling Voor bijeenkomst mogelijk relevante relaties met bedrijven Sponsoring of onderzoeksgeld Honorarium of andere (financiële) vergoeding Aandeelhouder

Nadere informatie

Farmacodynamie: het concept

Farmacodynamie: het concept Farmacodynamie: het concept effect Wat is farmacodynamie dosis-respons modellen het "alles-of-niets" model het lineair model het sigmoidaal model concentratie de invloed van de tijd 3A-1 Wat is farmacodynamie?

Nadere informatie

PK/PD van antibiotica

PK/PD van antibiotica 1-1 PK/PD van antibiotica waarom is PK/PD zo belangrijk? programma van de workshop 1-2 Antibioticabehandeling: Wat wil de clinicus? De beste therapeutische effecten het medicijn Geen toxische effecten

Nadere informatie

Detectie van ESBL E. coli in kippenkarkassen. Inhoudstafel

Detectie van ESBL E. coli in kippenkarkassen. Inhoudstafel P. : 1/5 Opsteller : NRL Levensmiddelenmicrobiologie Verificateur : Goedkeuring Naam Functie Handtekening Datum Goedgekeurd door : K. Dierick Afdelingshoofd Inhoudstafel 1 Doel en toepassingsgebied...

Nadere informatie

Algemene richtlijnen voor de detectie van carbapenemases bij multi-resistente Pseudomonas aeruginosa* en Acinetobacter spp. in Belgische laboratoria

Algemene richtlijnen voor de detectie van carbapenemases bij multi-resistente Pseudomonas aeruginosa* en Acinetobacter spp. in Belgische laboratoria Algemene richtlijnen voor de detectie van carbapenemases bij multi-resistente Pseudomonas aeruginosa* en Acinetobacter spp. in Belgische laboratoria Andere Pseudomonas spp. (bv: P. putida, P. monteilii,

Nadere informatie

Overzicht Aanlevering. Onbekende Codes

Overzicht Aanlevering. Onbekende Codes 01:45 maandag, februari 09, 2015 1 Overzicht Aanlevering Laboratorium code ISIS005 Maand - Jaar September-2014 Aanlever ID 7337 Datum ingelezen 02/02/2015 Aantal patiënten 1158 Aantal isolaten 2002 Aantal

Nadere informatie

ANALYSE EN TERUGKOPPELING VAN RESISTENTIECIJFERS. Matthijs Oyaert Supervisie: Apr. W. Laffut 15 mei 2012

ANALYSE EN TERUGKOPPELING VAN RESISTENTIECIJFERS. Matthijs Oyaert Supervisie: Apr. W. Laffut 15 mei 2012 ANALYSE EN TERUGKOPPELING VAN RESISTENTIECIJFERS Matthijs Oyaert Supervisie: Apr. W. Laffut 15 mei 2012 Inhoud Inleiding Vraagstelling Literatuur Conclusie n Duplicaat isolaten n Frequentie van analyse

Nadere informatie

Doseren van Antibiotica PK/PD. Dr. Michiel van Agtmael, internist-infectioloog & klinisch farmacoloog

Doseren van Antibiotica PK/PD. Dr. Michiel van Agtmael, internist-infectioloog & klinisch farmacoloog Doseren van Antibiotica PK/PD Dr. Michiel van Agtmael, internist-infectioloog & klinisch farmacoloog 1 Farmacokinetiek: What the body does to the drug Farmacodynamiek: What the drug does to the body Toxicity

Nadere informatie

Algemene kennis over farmacokinetiek (PK)

Algemene kennis over farmacokinetiek (PK) Algemene kennis over farmacokinetiek (PK) C max, klaring, Vd, halfwaardetijd, AUC, biologische beschikbaarheid, proteinebinding Watis ditjargon? Is dit belangrijk voor mij? 2-1 Algemene kennis over farmacokinetiek

Nadere informatie

WETENSCHAPPELIJK INSTITUUT VOLKSGEZONDHEID KWALITEIT VAN MEDISCHE LABORATORIA COMMISSIE VOOR KLINISCHE BIOLOGIE COMITE VAN DESKUNDIGEN

WETENSCHAPPELIJK INSTITUUT VOLKSGEZONDHEID KWALITEIT VAN MEDISCHE LABORATORIA COMMISSIE VOOR KLINISCHE BIOLOGIE COMITE VAN DESKUNDIGEN WETENSCHAPPELIJK INSTITUUT VOLKSGEZONDHEID KWALITEIT VAN MEDISCHE LABORATORIA COMMISSIE VOOR KLINISCHE BIOLOGIE COMITE VAN DESKUNDIGEN GLOBAAL RAPPORT EXTERNE KWALITEITSEVALUATIE VOOR ANALYSEN KLINISCHE

Nadere informatie

Paul M. Tulkens 1 Els Ampe 1,2. Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire Université catholique de Louvain, Brussel

Paul M. Tulkens 1 Els Ampe 1,2. Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire Université catholique de Louvain, Brussel Breekpunten (en EUCAST) Continu infuus (β- lactamen, vancomycine) Tigecycline (waar en waarom...) Tigecycline Paul M. Tulkens 1 Els Ampe 1,2 1 Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire Université

Nadere informatie

Therapeutic Drug Monitoring: Een farmacodynamische aanpak

Therapeutic Drug Monitoring: Een farmacodynamische aanpak Therapeutic Drug Monitoring: Een farmacodynamische aanpak Paul M. Tulkens, MD, PhD Françoise Van Bambeke, Pharm, PhD Els Ampe, Pharm. Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire & Centre de Pharmacie

Nadere informatie

1 1 12E E Escherichia coli Klebsiella pneumoniae

1 1 12E E Escherichia coli Klebsiella pneumoniae Aanlevering Lab-code ISIS005 Maand September Jaar 2012 Aanlevering-ID 5616 Datum 24-10-2012 Totaal Overzichten #Isolaten ISIS #Isolaten #Patienten ISIS #Patienten 1832 1832 1151 1151 Samenvatting Bijzondere

Nadere informatie

DOSERING VAN PIPERA ACILLINE/TAZOBACTAM. Leuven, 8 oktober 2011

DOSERING VAN PIPERA ACILLINE/TAZOBACTAM. Leuven, 8 oktober 2011 Symposium Klinische Farmacie DOSERING VAN PIPERA ACILLINE/TAZOBACTAM IN EEN PATIENT MET MORBIEDE OBESITAS Hanna Deman Leuven, 8 oktober 2011 Dosering van piperacilline/tazobactam in een patiënt met morbiedee

Nadere informatie

SURVEILLANCE VAN SEKSUEEL OVERDRAAGBARE AANDOENINGEN

SURVEILLANCE VAN SEKSUEEL OVERDRAAGBARE AANDOENINGEN DIENST EPIDEMIOLOGIE VAN INFECTIEZIEKTEN SURVEILLANCE VAN SEKSUEEL OVERDRAAGBARE AANDOENINGEN 22- NATIONALE EN REGIONALE GEGEVENS AFKOMSTIG VAN HET NETWERK VAN LABORATORIA VOOR MICROBIOLOGIE EN VAN HET

Nadere informatie

Kleine beestjes, zwaar gewicht Antibioticumresistentie op de IC. Jeroen Keijman, arts-microbioloog

Kleine beestjes, zwaar gewicht Antibioticumresistentie op de IC. Jeroen Keijman, arts-microbioloog Kleine beestjes, zwaar gewicht Antibioticumresistentie op de IC Jeroen Keijman, arts-microbioloog Inhoud Wat is resistentie? Hoe komt een resistente bacterie bij patiënten op de IC? Hoe voorkom je resistentie?

Nadere informatie

dat lage maximum concentraties (piekspiegels) van pyrazinamide, rifampicine en isoniazide leidden tot resistentie-ontwikkeling van de bacterie.

dat lage maximum concentraties (piekspiegels) van pyrazinamide, rifampicine en isoniazide leidden tot resistentie-ontwikkeling van de bacterie. S AMENVATTING 128 Samenvatting Tuberculose (TB of TBC) is een ernstige infectieziekte veroorzaakt door de bacterie Mycobacterium tuberculosis. Wereldwijd ontwikkelen jaarlijks 9 miljoen mensen TB en overlijden

Nadere informatie

Infectieuze urgenties

Infectieuze urgenties Infectieuze urgenties Daniël C. Knockaert Algemene Inwendige Geneeskunde UZ Gasthuisberg, Leuven maart 2007 Wat is urgent? Urgent = bedreigend voor het leven: sepsis, malaria, rickettsiae voor een orgaan;

Nadere informatie

Antibiotica voor dummies Annemieke Mes-Rijkeboer infectioloog-intensivist

Antibiotica voor dummies Annemieke Mes-Rijkeboer infectioloog-intensivist Antibiotica voor dummies Annemieke Mes-Rijkeboer infectioloog-intensivist Doel Basisprincipes antibiotica Generaliserend Geen microbioloog/infectioloog Leuk! Puzzel! Centrale vraag Antibiotica: wat dekt

Nadere informatie

Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort

Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort Aanlevering Lab-code ISIS005 Maand Augustus Jaar 2013 Aanlevering-ID 6408 Datum 21-11-2013 Onbekende sleutelwaarden Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort ORGANISME =aecspp? 1 isolaten ORGANISME =agns?

Nadere informatie

BIJLAGE. Wetenschappelijke aspecten

BIJLAGE. Wetenschappelijke aspecten BIJLAGE Wetenschappelijke aspecten 3 BIJLAGE Wetenschappelijke aspecten A) INLEIDING Sparfloxacine is een antibioticum van de chinolonengroep dat is geïndiceerd voor de behandeling van: - in gemeenschapsverband

Nadere informatie

Rosco Diagnostica. Gebruiksvoorschriften NEO-SENSITABS. NEO-SENSITABS Tabletten voor anti-microbiële gevoeligheidsbepaling

Rosco Diagnostica. Gebruiksvoorschriften NEO-SENSITABS. NEO-SENSITABS Tabletten voor anti-microbiële gevoeligheidsbepaling Gebruiksvoorschriften NEO-SENSITABS NEO-SENSITABS Tabletten voor anti-microbiële gevoeligheidsbepaling Revisie: DBV0004F Publicatiedatum: 12.04.2013 Taalversie: Nederlands Fabrikant Rosco Diagnostica A/S,

Nadere informatie

Microbiologie en Urineweginfectie. Joost Hopman, arts-microbioloog, Hoofd HIP

Microbiologie en Urineweginfectie. Joost Hopman, arts-microbioloog, Hoofd HIP Microbiologie en Urineweginfectie Joost Hopman, arts-microbioloog, Hoofd HIP Resistentie 2010: Kind 16 jaar, verlamming na trauma Rec. UWI Opname Co-trimoxazol, Augmentin, Ciprofloxacine Klebsiella pneumoniae

Nadere informatie

Nieuwe inzichten in the PK/PD principes van anti-infectieuze geneesmiddelen

Nieuwe inzichten in the PK/PD principes van anti-infectieuze geneesmiddelen Nieuwe inzichten in the PK/PD principes van anti-infectieuze geneesmiddelen Paul M. Tulkens, MD, PhD Françoise Van Bambeke, Pharm, PhD Els Ampe, Pharm. Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire

Nadere informatie

Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort. ORGANISME =U_encspp? 5 isolaten ORGANISME >agps 4 isolaten ORGANISME mycboa 1 isolaten E

Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort. ORGANISME =U_encspp? 5 isolaten ORGANISME >agps 4 isolaten ORGANISME mycboa 1 isolaten E Aanlevering Lab-code ISIS005 Maand December Jaar 2013 Aanlevering-ID 6538 Datum 28-01-2014 Onbekende sleutelwaarden Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort ORGANISME =U_encspp? 5 isolaten ORGANISME >agps

Nadere informatie

20 e Grande Conférence Istanbul 2014

20 e Grande Conférence Istanbul 2014 Hoezo BMO? dr. N.L.A.. (Niek) Arents, arts-microbioloog, Stichting PAMM 20 e Grande Conférence Istanbul 2014 BMO Bijzonder esistent Micro-Organisme 20 e Grande Conférence Istanbul 2014 bacteriële resistentie

Nadere informatie

Themaconferentie infectiepreventie en antibioticum beleid

Themaconferentie infectiepreventie en antibioticum beleid Themaconferentie infectiepreventie en antibioticum beleid Wilma Budding Deskundige Infectiepreventie Ziekenhuis Amstelland Antibiotic stewardship; een praktijkvoorbeeld 17 september 2015 Inhoud 1. Introductie

Nadere informatie

9 e Post-O.N.S. Meeting

9 e Post-O.N.S. Meeting 9 e Post-O.N.S. Meeting Neutropenie & Antibiotica resistentie Heleen Klein Wolterink Research verpleegkundige Medische Oncologie UMC Utrecht Schiphol introductie Neutropenie: Definitie Symptomen MASSC

Nadere informatie

DEFINITIEF JAARRAPPORT MICRO/SERO/PARA 2012

DEFINITIEF JAARRAPPORT MICRO/SERO/PARA 2012 scope EXPERTISE, DIENSTVERLENING EN KLANTENRELATIES KWALITEIT VAN MEDISCHE LABORATORIA COMMISSIE VOOR KLINISCHE BIOLOGIE COMITE VAN EXPERTEN EXTERNE KWALITEITSEVALUATIE VOOR ANALYSEN KLINISCHE BIOLOGIE

Nadere informatie

PK-PD van anti-infectiva

PK-PD van anti-infectiva PK-PD van anti-infectiva Dr. Roger Brüggemann 20 september 2012 Onderzoeksstructuur Apotheek anno 2012 1: Klinische farmacologisch onderzoek Oncologie (NvE) Infectieziekten (DB/RA/RB) HIV / Hepatitis C

Nadere informatie

P. M. Tulkens, Dr méd. F. Van Bambeke, Pharm., Dr Sc. Pharm. Anne Spinewine, Pharm. Ms Clin. Pharm.

P. M. Tulkens, Dr méd. F. Van Bambeke, Pharm., Dr Sc. Pharm. Anne Spinewine, Pharm. Ms Clin. Pharm. 22-06- PK/PD: optimisation & résistance 1 Farmacokinetiek en farmacodynamie van antibiotica (I.h.b. fluoroquinolonen) : oplossingen voor een beter gebruik van antibiotica en preventie van resistentievorming

Nadere informatie

Cefalosporineresistentie en ESBL s bij huisdieren

Cefalosporineresistentie en ESBL s bij huisdieren Cefalosporineresistentie en ESBL s bij huisdieren Dr. Davy Persoons 21/04/2011 Inleiding Cefalosporines: ß-lactam antibiotica Ook penicillines, cefamycines, carbapenems, monobactams & ß-lactamase inhibitoren

Nadere informatie

Luchtweginfecties.. Dr Masy Nadine 4 december 2004 GSK Conference Luchtweginfecties - Aalst

Luchtweginfecties.. Dr Masy Nadine 4 december 2004 GSK Conference Luchtweginfecties - Aalst Luchtweginfecties.. Dr Masy Nadine 4 december 2004 GSK Conference Luchtweginfecties - Aalst 1 Vraag 1 Voor welk van de volgende AB klasse heeft de pneumokok het hoogste percentage resistentie? A. penicilline

Nadere informatie

De klinisch apotheker op een chirurgische dienst

De klinisch apotheker op een chirurgische dienst De klinisch apotheker op een chirurgische dienst CASUÏSTIEK Apr. Karolien Walgraeve Symposium klinische farmacie 5 oktober 2013 OVERZICHT Casusvoorstelling Farmaceutisch probleem Fluconazole Tigecycline

Nadere informatie

Aanlevering. Jaar 2010 Aanlevering-ID 2404 Datum Totaal Overzichten. #Isolaten ISIS #Isolaten #Patienten ISIS #Patienten

Aanlevering. Jaar 2010 Aanlevering-ID 2404 Datum Totaal Overzichten. #Isolaten ISIS #Isolaten #Patienten ISIS #Patienten Aanlevering Lab-code 5 Maand Februari Jaar Aanlevering-D Datum 5-- Totaal Overzichten #solaten #solaten #Patienten #Patienten 6 6 6 amenvatting Bijzondere esistenties Antibiotica-pathogeen combinaties

Nadere informatie

Richtlijn: Doelmatig gebruik van antibiotica bij acute infecties ter hoogte van neuskeel- oren en de onderste luchtwegen

Richtlijn: Doelmatig gebruik van antibiotica bij acute infecties ter hoogte van neuskeel- oren en de onderste luchtwegen Richtlijn: Doelmatig gebruik van antibiotica bij acute infecties ter hoogte van neuskeel- oren en de onderste luchtwegen Faryngitis Otitis Sinusitis Bronchitis Community acquired pneumonia 5B-1 Klinisch

Nadere informatie

CAT: Dosage van piperacillinetazobactam. plasma van ICU patient na standaard bolus toediening: zinvol? Isabel Verstreken

CAT: Dosage van piperacillinetazobactam. plasma van ICU patient na standaard bolus toediening: zinvol? Isabel Verstreken CAT: Dosage van piperacillinetazobactam en meropenem in plasma van ICU patient na standaard bolus toediening: zinvol? Isabel Verstreken 19-05-2010 Inleiding Vragen CAT Studie ICU Staalcollectie Analyse

Nadere informatie

Surveillance septicemieën in Belgische ziekenhuizen

Surveillance septicemieën in Belgische ziekenhuizen Surveillance septicemieën in Belgische ziekenhuizen Jaarrapport 2014 Surveillance gegevens 2000 2014 Minimale ziekenhuis gegevens 2000-2012 OD Volksgezondheid en Surveillance Dienst: Zorginfecties en antimicrobiële

Nadere informatie

Streptococcus agalactiae

Streptococcus agalactiae Inleiding In hebben 33 Belgische laboratoria 11 stammen van de groep B streptokokken (GBS) naar het referentielaboratorium (C.H.U. Liège) verstuurd. De stammen werden geïsoleerd uit bloed, C.S.V. of normaal

Nadere informatie

Werkgroepleden : Dr Sandra Bernards* Afdeling Medische Microbiologie, Leidsch Universitair Medisch Centrum

Werkgroepleden : Dr Sandra Bernards* Afdeling Medische Microbiologie, Leidsch Universitair Medisch Centrum NVMM-RICHTLIJN VOOR SCREENING EN CONFIRMATIE VAN EXTENDED- SPECTRUM BETA-LACTAMASES (ESBL's) IN ENTEROBACTERIACEAE Nashwan al Naiemi, James Cohen Stuart, en Maurine Leverstein van Hall, namens de leden

Nadere informatie

Bijzonder Resistente Micro Organismen (BRMO) Wat is het probleem

Bijzonder Resistente Micro Organismen (BRMO) Wat is het probleem Bijzonder Resistente Micro Organismen (BRMO) Wat is het probleem Regionale nascholing Samen krachtig tegen BRMO! Hoe pakken we dat aan? 29 januari 2015 dr F. Vlaspolder, arts microbioloog Maasstad ziekenhuis

Nadere informatie

Detectie van ESBL E. coli in kalfs-, rund- en varkensvlees. Inhoudstafel

Detectie van ESBL E. coli in kalfs-, rund- en varkensvlees. Inhoudstafel P. : 1/5 Opsteller : C. Garcia-Graells Verificateur : N. Botteldoorn, A.Schoonjans Vertaler: S. Denayer Goedkeuring Naam Functie Handtekening Datum Goedgekeurd door : K. Dierick Diensthoofd Inhoudstafel

Nadere informatie

Het toedienen van antibiotica in continu infuus

Het toedienen van antibiotica in continu infuus 6-05-2008 Edegem 1 Het toedienen van antibiotica in continu infuus Paul M. Tulkens, 1 Stéphane Carryn, 1 Karine Berthoin, 1 en Els Ampe 1,2 1 Unité de pharmacologie cellulaire et moléculaire & Centre de

Nadere informatie

BRMO. Bijzonder Resistent Micro-Organisme. dr. M.C.A. Wegdam-Blans, arts-microbioloog, Stichting PAMM. Bedside teaching 18 NOV 2014

BRMO. Bijzonder Resistent Micro-Organisme. dr. M.C.A. Wegdam-Blans, arts-microbioloog, Stichting PAMM. Bedside teaching 18 NOV 2014 BMO Bijzonder esistent Micro-Organisme dr. M.C.A. Wegdam-Blans, arts-microbioloog, Stichting PAMM Bedside teaching 18 NOV 2014 Hoezo BMO? Bedside teaching 18 NOV 2014 bacteriële resistentie zieken huis

Nadere informatie

Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort. AFDELING E_EZG3 2 monsters 1 1 10E081574-1.1 1 1 10E082902-1.2 1 1 10E079812-1.2 1 1 10E084583-1.

Gegeven Onbekende waarde Aantal Soort. AFDELING E_EZG3 2 monsters 1 1 10E081574-1.1 1 1 10E082902-1.2 1 1 10E079812-1.2 1 1 10E084583-1. Aanlevering Lab-code Maand Juli Jaar Aanlevering-D Datum -- Onbekende sleutelwaarden Gegeven Onbekende waarde Aantal oort AFDELNG E_EZG monsters Totaal Overzichten #solaten #solaten #Patienten #Patienten

Nadere informatie

IMPLEMENTATIE VAN VERLENGDE EN CONTINUE INFUSEN MET ANTIBIOTICA IN UZ GENT EN BELGISCHE ZIEKENHUIZEN

IMPLEMENTATIE VAN VERLENGDE EN CONTINUE INFUSEN MET ANTIBIOTICA IN UZ GENT EN BELGISCHE ZIEKENHUIZEN UNIVERSITEIT GENT FACULTEIT FARMACEUTISCHE WETENSCHAPPEN Vakgroep Farmaceutische Analyse Externe onderzoeksstage UZ Gent Academiejaar 2010 2011 IMPLEMENTATIE VAN VERLENGDE EN CONTINUE INFUSEN MET ANTIBIOTICA

Nadere informatie

HANDLEIDING EN INLEIDING

HANDLEIDING EN INLEIDING HANDLEIDING EN INLEIDING Handleiding Met betrekking tot het gebruik hebben de samenstellers de volgende filosofie in gedachten: - De antibioticumkeuze, doseringen en doseringsintervallen zijn gericht op

Nadere informatie

Zorginfecties en antibioticagebruik bij kwetsbare ouderen

Zorginfecties en antibioticagebruik bij kwetsbare ouderen Zorginfecties en antibioticagebruik bij kwetsbare ouderen 38ste Wintermeeting Oostende 27 Februari 2015 Latour K, Jans B Rue Juliette Wytsmanstraat 14 1050 Brussels Belgium T +32 2 642 57 62 email: katrien.latour@wiv-isp.be

Nadere informatie

De behandeling van infecties met multi-resistente Gramnegatieve

De behandeling van infecties met multi-resistente Gramnegatieve De behandeling van infecties met multi-resistente Gramnegatieve kiemen Prof. Dr. Dirk Vogelaers Dienst algemene inwendige ziekten, infectieziekten en psychosomatiek Universitair Ziekenhuis Gent 2008 Universitair

Nadere informatie

Antibiotica. Thecla A.M. Hekker, arts-microbioloog 28 mei 2008

Antibiotica. Thecla A.M. Hekker, arts-microbioloog 28 mei 2008 Antibiotica Thecla A.M. Hekker, arts-microbioloog 28 mei 2008 Inhoud Historie Klassen/groepen en werkingsmechanismen/ Aangrijpingspunten Gevoeligheidsbepalingen Resistentie toekomst Oplossingen: preventie

Nadere informatie

Antibiotic stewardship. Carien Miedema Catharina Ziekenhuis Eindhoven

Antibiotic stewardship. Carien Miedema Catharina Ziekenhuis Eindhoven Antibiotic stewardship Carien Miedema Catharina Ziekenhuis Eindhoven Antibiotic stewardship Gecoordineerde interventies om antimicrobiele therapie te optimaliseren wat betreft het selecteren van antibioticum,

Nadere informatie

Antibiotic Stewardship. Prof. dr. J.M. Prins

Antibiotic Stewardship. Prof. dr. J.M. Prins Antibiotic Stewardship Prof. dr. J.M. Prins Juni 2012 June 2012 Drie Pijlers Hygiene En Infectiepreven tie Richtlijnen restrictief antibioticabele id Antimicrobial Stewardship 1 1 Restrictief voorschrijfsysteem

Nadere informatie

BIJLAGE I SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN

BIJLAGE I SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN BIJLAGE I SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN 1/6 1. NAAM VAN HET DIERGENEESMIDDEL BAYTRIL 100 2. KWALITATIEVE EN KWANTITATIEVE SAMENSTELLING Werkzaam bestanddeel: Enrofloxacine 10,0 g/100 ml. Zie rubriek

Nadere informatie

Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen. ESBL s. (extended spectrum β-lactamases) Raadgevend Comité 19/6/2013

Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen. ESBL s. (extended spectrum β-lactamases) Raadgevend Comité 19/6/2013 Federaal Agentschap voor de Veiligheid van de Voedselketen ESBL s (extended spectrum β-lactamases) Raadgevend Comité 19/6/2013 Aanleiding Resultaten NL studie ESBL producerende E. Coli in rundvlees/kalfsvlees

Nadere informatie

Is er evidentie voor point of care testen voor de diagnose van occulte ernstige bacteriële infecties bij ambulante kinderen met koorts zonder focus?

Is er evidentie voor point of care testen voor de diagnose van occulte ernstige bacteriële infecties bij ambulante kinderen met koorts zonder focus? Is er evidentie voor point of care testen voor de diagnose van occulte ernstige bacteriële infecties bij ambulante kinderen met koorts zonder focus? Critically appraised topic Leuven 10 mei 2011 Dr. Apr.

Nadere informatie

De superbacterie verlaat het ziekenhuis en komt naar u toe Wat gaat u doen? Wat kunt u doen?

De superbacterie verlaat het ziekenhuis en komt naar u toe Wat gaat u doen? Wat kunt u doen? De superbacterie verlaat het ziekenhuis en komt naar u toe Wat gaat u doen? Wat kunt u doen? Arend-Jan Meinders, internist-intensivist Resistente ziekenhuisbacteriën MRSA = Resistente S. aureus 30-40%

Nadere informatie

DEFINITIEF GLOBAAL RAPPORT MICRO/SERO/PARA ENQUETE 2015/2

DEFINITIEF GLOBAAL RAPPORT MICRO/SERO/PARA ENQUETE 2015/2 EXPERTISE, DIENSTVERLENING EN KLANTENRELATIES KWALITEIT VAN MEDISCHE LABORATORIA COMMISSIE VOOR KLINISCHE BIOLOGIE COMITE VAN EXPERTEN EXTERNE KWALITEITSEVALUATIE VOOR ANALYSEN KLINISCHE BIOLOGIE DEFINITIEF

Nadere informatie

MDR Gram-negatieve bacteriën:

MDR Gram-negatieve bacteriën: MDR Gram-negatieve bacteriën: Tijd voor actie? Bilulu Symposium 2012 Reinoud Cartuyvels Bilulu 2/03/2012 Inhoud 1. Wat zijn Multi-Drug Resistente Gram-negatieve bacteriën (MDR-GNB)? 2. Komen MDR-GNB voor

Nadere informatie

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN

SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN SAMENVATTING VAN DE PRODUCTKENMERKEN 1. NAAM VAN HET DIERGENEESMIDDEL THERIOS 750 mg smakelijke tabletten voor honden 2. KWALITATIEVE EN KWANTITATIEVE SAMENSTELLING Elke tablet bevat: Werkzaam bestanddeel:

Nadere informatie

Samenvatting (Summary in Dutch)

Samenvatting (Summary in Dutch) Samenvatting (Summary in Dutch) 165 166 INLEIDING Sinds de jaren veertig van de twintigste eeuw zijn antibiotica op grote schaal beschikbaar; hierdoor kunnen voorheen dodelijke bacteriële infecties effectief

Nadere informatie

Antibiotic Stewardship op een afdeling Intensieve Zorg Pediatrie

Antibiotic Stewardship op een afdeling Intensieve Zorg Pediatrie Antibiotic Stewardship op een afdeling Intensieve Zorg Pediatrie 10de PICU Thanksgiving symposium 26 November 2015 Dr. Jef Willems Intensieve Zorgen Pediatrie Kinderziekenhuis Prinses Elisabeth Antibiotic

Nadere informatie