Van akker tot bakker

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Van akker tot bakker"

Transcriptie

1 Meetjesland Landbouw en gezonde voeding 3de graad 2de graad ASO 7 Van akker tot bakker Het bedrijf Etienne Haemerlinck en Linda Dellaert Meerbeke Evergem Linda is een opgewekte boerin die maar al te graag met jongeren omgaat. Ze zal met veel plezier uitleg geven over de basisproducten die geproduceerd worden op het bedrijf. Ook zal ze er op een deskundige manier mee omspringen en een verrassend resultaat neerzetten!

2 Doelstellingen De leerlingen kunnen 2) zich in gesprekssituaties actief opstellen. 5) hun eigen mening en gevoelens uiten. 6) het passende taalregister gebruiken en de gespreksconventies hanteren. 8) in een probleem de toepasbaarheid van de regel van 3 herkennen en correct uitwerken. 9) in praktische omstandigheden van het begrip procent gebruik maken. 16) kunnen bij een gesteld probleem de grootorde van het resultaat schatten. 20) onder begeleiding de organisatie van hun dagelijks leven analyseren en erop reflecteren en eventueel bijsturen. 21) bij individuele opdrachten van beperkte omvang onder begeleiding correct uitvoeren. 22) bij groepsopdrachten onder begeleiding samen de instructies uitvoeren 23) zijn bereid te reflecteren op het naleven van formele en informele afspraken, regels en procedures en hun houding zo nodig bij te stellen en te wijzigen. 27) maatschappelijke structuren en mechanismen die hun leven beheersen of beïnvloeden, opnoemen. 30) onder begeleiding aspecten van het dagelijkse leven van mensen op een andere plaats vergelijken met hun eigen leven. 34) respecteren het leefmilieu.

3 Geschiedenis Graan is naast vlees en peulvruchten de meest complete energieleverancier. Het komt al eeuwen in ons voedselpakket voor. Tienduizend jaar geleden leefden de eerste mensen van wat ze in de natuur vonden zoals vruchten, bladeren en zaden. Later leerden ze met eenvoudige gereedschappen op dieren te jagen en aten ze vis en vlees. Tijdens het rondtrekken jaagden de mannen en verzamelden de vrouwen knollen, wortels, vruchten en zaden zoals de korrels van wilde granen. Om hun honger te stillen, kauwden ze erop. Het speeksel in de mond zorgde ervoor dat de korrels zacht werden. Later werden ze gekneusd met een steen en in water geweekt. Zo ontstond een soort broodpap. Behalve met water mengden ze de korrels met bloed van dieren of gesmolten vet en kookten er een pap van. Van de dikke pap maakten ze een dikke ronde koek met een middellijn van ongeveer tien centimeter en twee centimeter dik. Deze plak droogden ze in de zon of bakten ze op gloeiend hete stenen of in de hete as. De warme koeken waren zacht, maar als ze afkoelden, werden ze keihard. Harde koeken werden met een steen in stukken gebroken en in water weer tot pap gekookt. De koeken hadden meestal een gat in het midden. Dan konden ze worden opgehangen om te voorkomen dat knaagdieren ze opaten. Rond voor Christus vestigden de eerste boeren zich en werd graan verbouwd. Restanten van een neolitische woning in Schotland

4 Zo n jaar voor onze jaartelling ontdekte een Egyptische slaaf dat brood kon rijzen. Deze slaaf had als taak iedere dag vers brood te bakken. Brood dat ouder was dan een dag was niet te eten. Op een dag merkte hij dat hij een restje broodpap van de vorige dag had laten staan. Dit restje was zuur geworden. Om te voorkomen dat iemand dat merkte, deed hij het gauw bij de nieuwe broodpap. De broden die hij daarvan maakte, waren veel luchtiger en smaakten veel lekkerder dan de broden die hij eerst maakte. Hij kreeg veel complimenten over dit brood en hij bakte voortaan brood met een restje deeg van de vorige dag. Naast gewoon brood, bakten de Egyptenaren ook luxe brood waarin lotusbloemen, honing, vijgen, amandelen en dadels werden verwerkt. Brood bakken ten tijde van de farao s. Romeinse bakkers (alleen mannen werden bakker) zetten hun initialen in het brood zodat iedereen kon zien welke bakker het brood had gebakken. De broden van toen leken op de pizza s van nu. De rijke Romeinen gebruikten de broden als bord. Het beleg aten ze op en het brood gooiden ze weg. De arme Romeinen aten de broden wel op.

5 In ons land kwamen in de steden pas in de Middeleeuwen bakkers. Voor die tijd bakte iedereen zijn eigen brood. Voor het bakken van brood werd rogge gebruikt. Rogge was goedkoop en werd door de lagere standen, de boeren en de horigen, gegeten. De rijkere standen, de adel en de geestelijken, aten brood dat van tarwe werd gebakken (herenbrood of wit brood). Het deeg voor het (zwarte) roggebrood werd met de handen en zelfs met de voeten gekneed. Om het deeg te laten rijzen werd zuurdeeg, het deeg van de vorige dag, of zure wijn gebruikt. Pas in de 19e eeuw werd gist ontdekt zoals wij die kennen.

6 Proefje met gist Om te laten zien wat gist in het deeg doet, kun je het volgende proefje doen. Nodig: verse gist (te koop bij de bakker of reformwinkel), lauw water, een glas, een lepeltje, suiker, zout. Los een brokje gist op in een beetje lauw water. Strooi er wat suiker bij en kijk wat er gebeurt. Wat gebeurt er? In het mengsel ontstaan gasbelletjes Doe hetzelfde proefje, maar strooi nu in plaats van suiker, zout bij de gist. Wat gebeurt er nu? Er komen geen gasbelletjes Bakkers zeggen wel eens dat gist en zout een hekel aan elkaar hebben. Waarom zeggen ze dat? Suiker versterkt de werking van gist, zout doet het omgekeerde Vertel wat gist is en waarvoor het bij het broodbakken wordt gebruikt. Zie volgende pagina.

7 Achtergrondinformatie gist Wat is gist en hoe werkt het? Verse gist heeft een lichtbruine, grijze kleur. Het lijkt een beetje op klei en valt snel uit elkaar als je het beetpakt. Gist is een verzamelnaam voor een grote groep eencellige schimmels. Voor het rijzen van brood wordt een bepaalde soort schimmel gebruikt: bakkersgist of broodgist. Broodgist zorgt ervoor dat brood rijst, doordat het koolstofdioxide (ook vaak koolzuurgas of CO2 genoemd) uitademt. Dat is hetzelfde gas dat in frisdrank zit. Als je de fles met frisdrank openmaakt, komen de gasbelletjes naar boven. Omdat deeg een taaie massa is, kunnen de gasbelletjes daar niet zo gemakkelijk uit ontsnappen als uit frisdrank. Ze duwen het deeg omhoog en daardoor rijst het.

8 Wat zit er in brood? Vertel wat er in brood zit en maakt dat brood onmisbaar is in onze voeding. bloem van tarwe - (voor melkbrood) melk - gist - water - suiker - eieren Brood bevat waardevolle voedingsstoffen, weinig vet, koolhydraten (zetmeel), eiwitten, voedingsvezel, vitamines en mineralen Achtergrondinformatie Brood levert waardevolle voedingsstoffen en bevat maar weinig vet. Het is rijk aan koolhydraten (zetmeel), een belangrijke bron van energie. Brood levert ook eiwitten. Eiwitten zijn onder andere nodig voor opbouw (en onderhoud) van botten en organen als hart en nieren. Afhankelijk van de kleur bevat brood iets meer of iets minder voedingsvezel. Voedingsvezel is een stof die niet wordt verteerd door het lichaam. Toch spelen vezels een belangrijke rol. Ze hebben onder andere een gunstig effect op de stoelgang en het cholesterolgehalte van het bloed. Brood zorgt ook voor de aanvoer van vitamines en mineralen. Vitamines zijn stoffen die maar in kleine hoeveelheden in voedingsmiddelen voorkomen. Maar ze zijn wel belangrijk om het lichaam te laten functioneren. In brood komen vitamines van het B-complex voor. IJzer is een mineraal dat onmisbaar is voor een juiste samenstelling

9 van het bloed. Als langdurig te weinig ijzer in de voeding voorkomt, kan bloedarmoede ontstaan. Brood levert een belangrijke bijdrage aan de benodigde hoeveelheid ijzer. Om aan te tonen dat in brood zetmeel zit, kun je het volgende proefje doen. Proefje met jodium Nodig: jodium, een stukje brood, een stukje gekookte aardappel, macaroni, een stukje appel, een stukje wortel, een stukje kaas. Laat overal een druppel jodium op vallen en kijk na een paar minuten wat je ziet. Bij alle producten waar zetmeel in zit, kleurt de jodium blauw. kleur jodium brood, gekookte aardappel, macaroni, appel, wortel, kaas blauw blauw blauw geen kleurverandering geen kleurverandering geen kleurverandering

10 Verwerking Wie kent de meeste soorten brood? Brood heeft veel voordelen. Het is gemakkelijk mee te nemen, het is gezond, lekker en goed te combineren met heel veel ander eten. In ons land worden zo n 200 verschillende soorten brood gebakken en regelmatig komt er een nieuwe soort brood bij. Dan heeft een creatieve bakker weer een lekkere broodsoort bedacht. De laatste jaren wordt in België steeds meer buitenlands brood gegeten. Denk maar aan stokbrood, croissants, Turks brood, ciabatta, olijvenbrood, maïsbrood, kaiserbroodjes, enzovoort. Het assortiment wordt steeds groter doordat mensen op vakantie in het buitenland kennis maken met andere broodsoorten en deze ook in België willen eten en doordat steeds meer mensen van verschillende culturen in België komen wonen. De bakker speelt daarop in. Welke soorten brood heb je al gegeten? variabel Welke soorten brood ken je nog? varabel Welk soort brood zou erdringend op de markt moeten komen varabel

11 De graantjes onder de loep Tarwe Welke graansoorten ken je nog zoal? spelt haver rogge triticale gerst mais We bekijken grondig een aar van tarwe en we maken er een schets van! Welke graansoorten komen hier niet voor en zijn voor veel mensen ook een basisvoedsel? gierst (couscous) sorghum rijst op graan lijkende producten: quinua en boekweit

12 Veel soorten graan Met een beetje opzoekwerk kan je bij de nevenstaande foto s de juiste naam van de graansoort plaatsen. Noteer ook de gegevens die het paspoort van deze graansoort vervolledigen. tarwe wordt gezaaid in: wordt geoogst: Geteelde opp. in België: wintertarwe: oktober-december zomertarwe: februari - maart wintretarwe: begin augustus zomertarwe: eind augustus wintertarwe(2005) ha. zomertarwe (2005) ha. gerst wordt gezaaid in: wordt geoogst: Geteelde opp. in België: wintergerst: 15 september - begin oktober zomergerst: half februari - half maart wintergerst: eerste helft van juli zomergerst: half augustus wintergerst (2005) ha. zomergerst (2005) ha. haver wordt gezaaid in: half februari - eind maart wordt geoogst: augustus Geteelde opp. in België: (2005) ha. rogge wordt gezaaid in: eerste helft oktober wordt geoogst: augustus Geteelde opp. in België: (2005) 408 ha. spelt wordt gezaaid in: oktober wordt geoogst: augustus Geteelde opp. in België:?

13 Nu gaan we de aar dorsen! Wat wil dat zeggen? De graankorrels uit de halmen halen. Wat zien we nu als resultaat? Graankorrels en stroresten. We willen alleen de graantjes! We gaan het kaf van het koren scheiden! Verklaar deze uitdrukking? Het bruikbare van het niet bruikbare scheiden. baard Iedereen telt de graantjes in de aar! Hoeveel graantjes vinden we gemiddeld per aar? Variabel Benoem de verschillende delen van de graankorrel in nevenstaande tekening Van die graantjes willen we meel maken! Geef enkele mogelijkheden aan. Malen zemelen Hoe krijgen we nu de zemelen uit de bloem? Zeven meelkern kiem

14 Bereiding van brood Wat hebben we allemaal nodig? bloem van tarwe als we willen melkbrood bakken dan hebben we ook melk nodig. gist, water, suiker, eieren (We gaan eerst even in de melkstal kijken om iets meer te weten te komen over waar de melk vandaan komt.) We werken per twee. 1. Eerst wegen we de bloem af 2. Dan meten we de lauwe melk 3. We wegen de gist en we nemen ook het lauwe water 4. We voorzien suiker, eieren en boter 5. We doen de bloem in een kommetje en op de randen een snuifje zout! 6. Middenin maken we een kuiltje 7. We gieten er voorzichtig het water met de gist en suiker erbij en we roeren het om 8. We gieten er ook het eimengsel en de melk met boter bij! 9. Nu gaan we dit flink kneden! 10. We laten het deeg gedurende een 15 tal minuutjes rusten: de voorrijs 11. We leggen een doek op het deeg! 12. Dan kneden we het deeg opnieuw! 13. Terug laten rijzen. 14. Nu kneden we heel kort voor de laatste maal en we maken er bolletjes van! 15. Als het voldoende gerezen is, wordt het gebakken in de oven. 16. Tijdens het bakken wordt het deeg gaar. 17. Het brood gaat lekker ruiken en de buitenkant kleurt. Het brood krijgt een lekker knapperig korstje..

15 Op deze website kan je heel wat info vinden om je verder te verdiepen in de wereld van het brood.

16 Brood quiz 1. Zoek in deze letters de woorden die met brood te maken hebben VKGISTLEVETERJHOPMEELPQJANCVORK Gist, vet, meel 2. Wat doet het brood voor het bij ons op het bord komt Zet de volgende stappen op een rij! 8. kneden 7. malen 2. eggen 6. dorsen 10. bakken 4. zaaien 3. bemesten 5. groeiproces 9. rijzen 1. ploegen 1) Ploegen: met een ploeg wordt de aarde omgewoeld en in grote stukken gesneden. 2) Eggen: met een eg worden de grote aardklompen en heel kleine stukjes gesneden 3) Bemesten: om de akkers vruchtbaar te maken 4) Zaaien: met de zaaimachine en voor tarwe meestal in het najaar 5) Groeiproces: dit duurt tot de zomer wanneer het graan rijp is 6) Dorsen: wanneer het koren rijp is met een pikdorser 7) Malen: met een molen 8) Kneden 9) Rijzen 10) Bakken 3. Welk graan vorm je met de letters van het woord? WATER tarwe

17 4. Wat betekenen volgende spreekwoorden, gezegdes of uitdrukkingen? Ken je er nog andere? Hij verdient goed zijn brood Hij heeft een goed loon Hij brengt het brood op de plank Hij zorgt voor het inkomen Zijn broodjes zijn gebakken Hij heeft al veel verdiend Wiens brood men eet, diens woord men spreekt Hij kiest de zijde van wie hij afhankelijk is Op zijn brood krijgen geconfronteerd worden met gemaakte fouten Zoete broodjes bakken in iemands gunst proberen komen 5. Vraagstukje Een grote bananentaart voor 8 personen kost bij bakker Krent 7,3 euro. Kleine bananentaartjes kosten 1,1 euro het stuk. Als de familie Boterham voor 16 personen taart nodig heeft, kopen ze dan best kleine of grote? Wat is het verschil? 2 x 7,3= 14,6 euro voor 2 grote taarten 16 x 1,1= 17,6 euro voor 16 kleine taartjes Het verschil is dus drie euro! Hij koopt dus best 2 grote taarten

18 6. Broodmixer Dit zijn woorden die in een broodmixer hebben gezeten. Zoek het juiste woord: bakker tarwemeel volkoren broodrooster stokbroodje boterham brooddeeg zemelen a. loervonk volkoren b. mezelen zemelen c. stroboeroord broodrooster d. methabor boterham e. kebrak bakker f. droogbede brooddeeg g. walmetree tarwemeel h. boodjekorst stokbroodje 7. Hoe oud is het oudste brood? a jaar b jaar c jaar d jaar 5500 jaar, ontdekt in 1983 in Zwitserland, verbrand bij een dorpsbrand, in zijn geheel teruggevonden. 8. In welk Europees land heb je de ruimste keuze bij de bakker? a. België b. Hongarije c. Duitsland d. Denemarken Duitsland 9. Roosterspel Welke woorden worden omschreven? De letters in de verticale kolom vormen een nieuw woord. a. Hoe noemt een snee brood nog wel? b. Wat is het meest gebruikte soort graan in brood? c. Waarin bakt men brood? d. Wat zit er naast water, bloem en gist nog in brood? e. Hoe noemt het mengen van het deeg met de handen? b d a c a. boterham b. tarwe c. oven d. zout e. kneden e

Van akker tot bakker

Van akker tot bakker Meetjesland Landbouw en gezonde voeding 3de graad 2de graad ASO 7 Van akker tot bakker Het bedrijf Etienne Hamerlinck en Linda Dellaert Meerbeke 11-9940 Evergem Linda is een opgewekte boerin die maar al

Nadere informatie

Thema les: De geschiedenis van het brood

Thema les: De geschiedenis van het brood Thema les: De geschiedenis van het brood Doelstellingen Na afloop van het project kunnen de kinderen zeggen dat brood een vanzelfsprekend onderdeel is van hun voeding, hoe brood is ontstaan, waarvan brood

Nadere informatie

Opdracht 1. Kweern Rosmolen Watermolen Windmolen Wrijfsteen. Lesmap Patattenmolen Opstal. Geboorte Christus Jaar 0. Vandaag

Opdracht 1. Kweern Rosmolen Watermolen Windmolen Wrijfsteen. Lesmap Patattenmolen Opstal. Geboorte Christus Jaar 0. Vandaag Opdracht 1 Zet de verschillende soorten molens in de juiste volgorde van oud naar jong op de tijdlijn in de rode kadertjes. Ken jij ook nog de juiste benamingen? Vul de letters van de foto in bij de juiste

Nadere informatie

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 8. Naam: Duurzame broodjes bakken. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna

Werkboekje. Natuur en milieu educatie. Groep 8. Naam: Duurzame broodjes bakken. Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkboekje Natuur en milieu educatie Naam: Groep 8 Duurzame broodjes bakken Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Werkblad 1 De geschiedenis van brood Granenpapje Het eerste brood werd ontdekt

Nadere informatie

Derde Leerjaar. www.lessenpakket.be

Derde Leerjaar. www.lessenpakket.be Derde Leerjaar Een koude of een warme bakker? Doelen verwoorden waarvoor verschillende graansoorten gebruikt worden; de delen van de (graan)plant benoemen; het proces beschrijven van zaaien naar graan

Nadere informatie

WERKBOEKJE BROODBAKKEN

WERKBOEKJE BROODBAKKEN thema 11 Les 111 WERKBOEKJE BROODBAKKEN Naam:... Klas:... 1 De verschillende gr aansoorten Vul onderstaande woorden in op de juiste plaats: Tarwe Gerst Rogge tarwe - water/warmte - goudgeel - koren - melk

Nadere informatie

Pak voor de activiteit Hoe eten astronauten? de foto van de etende astronaut uit de bijlage.

Pak voor de activiteit Hoe eten astronauten? de foto van de etende astronaut uit de bijlage. Mensen in de ruimte GROEP 5-6 58 50 minuten 1 en 23 Pak voor de activiteit Hoe eten astronauten? de foto van de etende astronaut uit de bijlage. De leerling: weet dat voedsel in de ruimte gaat zweven weet

Nadere informatie

bezeten EDWIN klaasen VAN DESEM ENZo: BRooD IS stoer 20

bezeten EDWIN klaasen VAN DESEM ENZo: BRooD IS stoer 20 Bezeten Edwin Klaasen van Desem Enzo: brood is stoer 20 brood van beter gebakken brood Schatje, vrouwendeeg, mannendeeg wie bakker Edwin Klaasen spreekt, begint haast te twijfelen waar hij het over heeft.

Nadere informatie

BAKWORKSHOP. Lekker brood smaakt naar vroeger, niet naar gisteren. Bakworkshop

BAKWORKSHOP. Lekker brood smaakt naar vroeger, niet naar gisteren. Bakworkshop BAKWORKSHOP Lekker brood smaakt naar vroeger, niet naar gisteren. SOORTEN BLOEM EN MEEL Bloem Met bloem wordt wit meel aangeduid. Bij bloem worden de zemel en de kiem van de graankorrel voor het malen

Nadere informatie

GRAAN MIDDENBOUW GROEP 4/5/6

GRAAN MIDDENBOUW GROEP 4/5/6 GRAAN MIDDENBOUW GROEP 4/5/6 LESOPZET Samenvatting Als inleiding lezen de leerlingen de tekst over graan vroeger-nu. Daarmee is de toon voor het thema gezet. De les vervolgt met een woordspin over graan.

Nadere informatie

Doelgroep Leerlingen van de groepen 5 en 6 van het basisonderwijs (8-10 jaar)

Doelgroep Leerlingen van de groepen 5 en 6 van het basisonderwijs (8-10 jaar) 16 oktober Inleiding In de serie beroepen die we voor de middenbouw aanbieden behandelt deze lesbrief het beroep bakker. De leerlingen krijgen informatie over de geschiedenis van het broodbakken, de ingredienten

Nadere informatie

De aardappel: van het veld tot op je bord

De aardappel: van het veld tot op je bord Lesinfo De aardappel: van het veld tot op je bord 1.1. Doelstelling De leerlingen inzicht geven in: de oorsprong van een aardappel en welke weg deze aflegt van het veld tot op je bord, de verschillende

Nadere informatie

HOOFDSTUK 2 BROODDEEG MET GIST

HOOFDSTUK 2 BROODDEEG MET GIST 5 bakken. Naast recepturen heb ik vooral geprobeerd om je iets mee te geven over de techniek die eigenlijk nog belangrijker is om een brood te bakken waar je trots op kunt zijn. Ook heb ik geprobeerd om

Nadere informatie

Vijfde Leerjaar. www.lessenpakket.be

Vijfde Leerjaar. www.lessenpakket.be Vijfde Leerjaar 5 Grafieken lezen Doelstellingen gegevens uit grafieken begrijpen, interpreteren en vergelijken; numerieke gegevens kunnen verwerken in een grafiek; bij die grafiek de legende kunnen opstellen.

Nadere informatie

Moleculaire Gastronomie: Gluten

Moleculaire Gastronomie: Gluten Moleculaire Gastronomie: Gluten Het maken en analyseren van deeg met gluten Inleiding Moleculaire gastronomie heeft alles te maken met het ontdekken van nieuwe smaakcombinaties, experimenteren met structuren

Nadere informatie

Je eigen zachte bolletjes maken. Zachte bolletjes. Benodigdheden. Werkwijze

Je eigen zachte bolletjes maken. Zachte bolletjes. Benodigdheden. Werkwijze Je eigen zachte bolletjes maken Zachte bolletjes Gebruik bij deze opdracht werkblad Je maakt vier zachte bolletjes volgens recept. Benodigdheden 132 gram patentbloem 10 gram gist 2,5 gram zout 16 gram

Nadere informatie

Van tarwekorrel tot stokbroodje

Van tarwekorrel tot stokbroodje 0 Van tarwekorrel tot stokbroodje Tarwe Tarwe is één van de oudste granen die door de mens wordt verbouwd. Waarschijnlijk is dat ongeveer 10.000 jaar geleden in het Midden- Oosten begonnen. De allereerste

Nadere informatie

Weet wat je eet... JOUW HANDLEIDING VOOR GLUTENVRIJ ETEN

Weet wat je eet... JOUW HANDLEIDING VOOR GLUTENVRIJ ETEN Weet wat je eet... JOUW HANDLEIDING VOOR GLUTENVRIJ ETEN ...en geniet ervan! Glutenvrij eten is voor sommige mensen een vrijwillige keuze om verantwoorder te eten, terwijl het voor anderen een noodzaak

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77

Inhoud. Voorwoord 3. Voeding 6. Slaap 22. Houding 30. Naar de dokter 37. Kleding 65. Mode 74. Kleding wassen 77 Inhoud Voorwoord 3 Voeding 6 Slaap 22 Houding 30 Naar de dokter 37 Kleding 65 Mode 74 Kleding wassen 77 6 VOEDING Weet wat je eet Je eet elke dag. Alles wat je eet (en drinkt) heet voeding. Is elke voeding

Nadere informatie

3. De leerlingen kunnen bij leeractiviteiten uiteenlopende strategieën en vaardigheden

3. De leerlingen kunnen bij leeractiviteiten uiteenlopende strategieën en vaardigheden 16 oktober Inleiding In de serie beroepen behandelt deze lesbrief het beroep bakker. De leerlingen krijgen informatie over de geschiedenis van het broodbakken, de ingredienten van brood en over gezond

Nadere informatie

D E P A U L U S C A K E of de suiker is niet méér waard dan het zout

D E P A U L U S C A K E of de suiker is niet méér waard dan het zout D E P A U L U S C A K E of de suiker is niet méér waard dan het zout Personen Verteller Huisvrouw Cake ingrediënten; o Bloem o Zout o Suiker o Eieren o Kersen o Sukade o Krenten o Boter (Bij dit toneelstuk

Nadere informatie

Leesboekje eten en drinken

Leesboekje eten en drinken Leesboekje eten en drinken Leesboekje Eten en Drinken Pagina 1 Dit is de groente Dit is het fruit. Dit is de sinaasappel. Dit is de banaan. Dit is de tomaat. Dit is de appel. Dit zijn de druiven. Dit is

Nadere informatie

Werkblad. Eten: vroeger en nu. Materiaal. Hoe gaan we te werk? Leestekst. 5 de leerjaar. Schrijf- en tekengerief

Werkblad. Eten: vroeger en nu. Materiaal. Hoe gaan we te werk? Leestekst. 5 de leerjaar. Schrijf- en tekengerief Materiaal Schrijf- en tekengerief Hoe gaan we te werk? Opdracht 1 Hieronder vind je een fragment uit De tafel van arm en rijk (bron: http://www.20eeuwennederland.nl/, thema Eten en drinken ). Lees aandachtig

Nadere informatie

Het verhaal spelt goed verteld!

Het verhaal spelt goed verteld! Het verhaal spelt goed verteld! Wat is Spelt? Oergraan uit het bronzen tijdperk Komt voort uit de oertarwe soorten Einkorn en Emmer Oudste graansoort die de mensheid kent Bevindt zich nog in de oervorm

Nadere informatie

We zullen wentelteefjes maken!

We zullen wentelteefjes maken! Bijna dagelijks wordt er in een gezin brood gekocht. Soms is het brood van de vorige dag nog niet helemaal opgegeten maar al wel een beetje uitgedroogd. Wat kun je zoal doen met uitgedroogde broodsneden?...

Nadere informatie

VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN

VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN Naam: Klas: VERWERKING van AGRARISCHE PRODUCTEN EEN KIJKJE NAAR KEEK INLEIDING Cake is een eenvoudige gebaksoort. Hoewel het woord "cake" in Engelstalige landen een verzamelnaam voor 'gebak' of 'taart'

Nadere informatie

Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken

Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken Naam: VOEDINGSSTOFFEN Gezond eten en drinken Wat zijn voedingsstoffen Voedingsstoffen zijn stoffen die je nodig hebt om te lopen, te denken enz. Er zijn 6 soorten voedingsstoffen. 1. eiwitten (vlees, peulvruchten.

Nadere informatie

Dienstverlenende werkzaamheden Les 3

Dienstverlenende werkzaamheden Les 3 Dienstverlenende werkzaamheden Les 3 Wat moet je nu wel eten en wat niet? Waarom wel en waarom niet? Hoe kun je er achter komen wat gezonde keuzes zijn? Eten is voor ons het zelfde als brandstof voor

Nadere informatie

Natuur & Milieu Educatie

Natuur & Milieu Educatie Natuur & Milieu Educatie Groep 8 Duurzame broodjes bakken Dit is een product van Stichting Vogelpark Avifauna Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Leerdoelen, doelgroep, samenvatting 3. Lesschema 4. Inhoud en

Nadere informatie

Drakenbrood. Ingrediënten. 500 g bloem of tarwemeel 1 zakje gist 3 dl lauw water 20 g boter 10 g zout rozijnen. Werkwijze

Drakenbrood. Ingrediënten. 500 g bloem of tarwemeel 1 zakje gist 3 dl lauw water 20 g boter 10 g zout rozijnen. Werkwijze Drakenbrood 500 g bloem of tarwemeel 1 zakje gist 3 dl lauw water 20 g boter 10 g zout rozijnen Doe de bloem in een kom. Maak een kuiltje en voeg de gist met het water en boter toe. Strooi het zout langs

Nadere informatie

Proficiat! Veel plezier!

Proficiat! Veel plezier! Proficiat! Je hebt de museumstand over de bakker gevonden! Dit boekje vertelt je alles over de bakker van vroeger en nu. Tussendoor krijg je leuke opdrachtjes om samen met vrienden of familie uit te voeren.

Nadere informatie

Elk van deze oefeningen kan aangevuld worden met het stappenplan: boterham smeren (zie bijlage) het knutselblad De berenbakker (zie bijlage)

Elk van deze oefeningen kan aangevuld worden met het stappenplan: boterham smeren (zie bijlage) het knutselblad De berenbakker (zie bijlage) smeert een boterham 1. De voedingsdriehoek kennismaken met en ontwerpen van een voedingsdriehoek Samen met de kinderen bekijk je wat een mens van voeding nodig heeft om gezond te leven. Je tekent met de

Nadere informatie

Met brood in balans Gezond afvallen Doe het broodwisseldieet

Met brood in balans Gezond afvallen Doe het broodwisseldieet Met brood in balans Gezond afvallen Doe het broodwisseldieet Een goed gewicht Ben je ook een van die miljoenen Nederlanders die worstelen met de weegschaal? Of je nu een paar kilo wilt afvallen of juist

Nadere informatie

Welkom bij Forte kinderopvang

Welkom bij Forte kinderopvang Welkom bij Forte kinderopvang Gezonde voeding van 0-12 jaar Voedingsbureau PUUR! Donderdag 5 maart 2015 Inhoud 1. Belang gezonde voeding 2. Duurzaam & puur 3. Interactief informeren 4. Vragen 1. Belang

Nadere informatie

Infofiche 1. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen

Infofiche 1. De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen Infofiche 1 Doelstellingen De leerlingen leren de actieve voedingsdriehoek kennen en begrijpen de indeling ervan. De leerlingen kunnen zelf voedingsmiddelen indelen bij de passende voedselgroep. geeft

Nadere informatie

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet

Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Gezond leven betekent dat je; - voldoende beweegt - gezond eet Waarom eet je eigenlijk? Je krijgt er energie van! Energie heb je nodig alle processen in je lichaam b.v. voor lopen, computeren Maar ook

Nadere informatie

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance

Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Miracle Performance Workshop Korfbal & Voeding: maximaal effect door minimale aanpassingen. Bob ter Haak Miracle Performance Bob ter Haak Eigenaar Miracle Performance Sportdiëtist Bewegingsdeskundige Docent Sport Fietsen

Nadere informatie

Schijf van Vijf-spel. Opdracht 4C. Opdracht

Schijf van Vijf-spel. Opdracht 4C. Opdracht Opdracht 4C Schijf van Vijf-spel Opdracht Doel: Introductie: 15 min. Opdracht 1: Opdracht 2: Kinderen worden bewust gemaakt van wat gezonde basisvoeding is. Dit zijn producten uit de Schijf van Vijf. Als

Nadere informatie

Een gezonde lunch. Een gezonde lunch. Ontbijt en energie

Een gezonde lunch. Een gezonde lunch. Ontbijt en energie Een gezonde lunch Een gezonde lunch Ga met folders van het Voorlichtingsbureau voor de Voeding een gezonde lunch voor jezelf maken. Zoek daarvoor eerst uit wat er precies in een gezonde lunch moet zitten.

Nadere informatie

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN.

DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. GEZONDHEID INFOBLAD DE ACTIEVE VOEDINGSDRIEHOEK: OM DAGELIJKS EVENWICHTIG TE ETEN EN VOLDOENDE TE BEWEGEN. BRON: VIGeZ, 2011. De actieve voedingsdriehoek. De actieve voedingsdriehoek geeft je een idee

Nadere informatie

Diabetes mellitus. Victoza en voeding

Diabetes mellitus. Victoza en voeding Diabetes mellitus Victoza en voeding In het kort Wat is diabetes? Diabetes mellitus wordt in de volksmond ook wel suikerziekte genoemd. Bij Diabetes mellitus is er geen of onvoldoende insuline beschikbaar

Nadere informatie

Wijchense Molen. Lesbrief

Wijchense Molen. Lesbrief Wijchense Molen Lesbrief Lesbrief de Wijchense Molen Inleiding In het kader van het bezoek aan Wijchense Molen is deze lessenserie ontwikkeld. Tijdens het project maken de leerlingen kennis met de molen

Nadere informatie

RECEPTEN. Het boek Romeinse tweeling. speelt zich af in de eerste eeuw. na Christus. Ben je benieuwd. wat de mensen toen aten?

RECEPTEN. Het boek Romeinse tweeling. speelt zich af in de eerste eeuw. na Christus. Ben je benieuwd. wat de mensen toen aten? RECEPTEN Het boek Romeinse tweeling speelt zich af in de eerste eeuw na Christus. Ben je benieuwd wat de mensen toen aten? Probeer dan deze recepten uit. Ze komen van verschillende websites en zijn allemaal

Nadere informatie

Vers. uit eigen. bakkerij

Vers. uit eigen. bakkerij Vers uit eigen bakkerij Deka Proef t Verschil De eigen bakkers van Deka zijn er s ochtends al vroeg bij. Voor dag en dauw bakken zij het lekkerste brood, dat daarna regelrecht naar uw eigen winkel gaat.

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord 5. Inhoud

Inhoud. Voorwoord 5. Inhoud Inhoud Voorwoord 5 1 Gezond en veilig voedsel maken en bewaren 9 1.1 Eten koken en bewaren 9 1.2 Een ongeluk zit in een klein hoekje 18 1.3 Machines in de keuken 18 1.4 Langer houdbaar maken, maar hoe?

Nadere informatie

Vitamines zitten in kleine hoeveelheden in je eten en drinken. Je hebt het halve alfabet aan vitamines: A, B, C, D, E, K.

Vitamines zitten in kleine hoeveelheden in je eten en drinken. Je hebt het halve alfabet aan vitamines: A, B, C, D, E, K. Testlab Er zitten heel veel voedingsstoffen in gezonde producten. Dat hebben jullie in de film gezien. Nou ja gezien? Voedingsstoffen zijn niet zichbaar in producten, maar we kunnen ze wel aantonen. Daar

Nadere informatie

Wat als ik gezonder van het leven wil genieten?

Wat als ik gezonder van het leven wil genieten? Wat als ik gezonder van het leven wil genieten? Over goede en minder goede eetgewoonten en waarom een consequente keuze voor de mediterrane voedingsstijl belangrijk is. De Deurwaerder Micheline / september

Nadere informatie

= een witte groente in de vorm van een bol. = een rode, gele of groene vrucht die je kunt eten. Aan de binnenkant zie je rijen met witte zaadjes.

= een witte groente in de vorm van een bol. = een rode, gele of groene vrucht die je kunt eten. Aan de binnenkant zie je rijen met witte zaadjes. Woordenschat blok 7 Les 1 i = een witte steel die je kunt eten. Het smaakt een beetje als ui. De banaan = een lange, beetje kromme gele vrucht. Om een banaan zit een schil. De bloemkool De paprika De prei

Nadere informatie

Koolhydraten. Voeding en Welzijn

Koolhydraten. Voeding en Welzijn Koolhydraten Voeding en Welzijn Koolhydraten Welke koolhydraten kennen jullie al? Verschillende koolhydraten Op te delen in 3 groepen Monosachariden Disachariden Polysachariden Op te delen in deze groepen

Nadere informatie

Een operatie? Let op uw voeding!

Een operatie? Let op uw voeding! Een operatie? Let op uw voeding! Belangrijk Om een operatie en uw herstel zo goed mogelijk te laten verlopen is het belangrijk dat u lichamelijk in een zo goed mogelijke conditie bent. Een goede voedingstoestand

Nadere informatie

GREUN TEK. Voeding & Vitaliteit. Molen Eendracht maakt Macht. Wereld:

GREUN TEK. Voeding & Vitaliteit. Molen Eendracht maakt Macht. Wereld: GREUN TEK Wereld: Voeding & Vitaliteit Molen Eendracht maakt Macht GREUN TEK Projectgroep: Voeding & Vitaliteit Marlies Scheres: locatie Horst, VMBO. Adjunct directeur Tanja van Melick: locatie Horst,

Nadere informatie

Woordenschat blok 7 gr 4 Les:1 De aardappelpuree: gestampte aardappels met een beetje boter of melk. De banaan: een lange, beetje kromme gele vrucht.

Woordenschat blok 7 gr 4 Les:1 De aardappelpuree: gestampte aardappels met een beetje boter of melk. De banaan: een lange, beetje kromme gele vrucht. Woordenschat blok 7 gr 4 Les:1 De aardappelpuree: gestampte aardappels met een beetje boter of melk. De banaan: een lange, beetje kromme gele vrucht. Om een banaan zit een schil. De bloemkool: een witte

Nadere informatie

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen

De actieve voedingsdriehoek. Doelstellingen Infofiche 2 Doelstellingen De leerlingen kunnen spelenderwijs de verschillende groepen voedingsmiddelen van elkaar onderscheiden. De leerlingen kunnen iets over elk onderdeel van de actieve voedingsdriehoek

Nadere informatie

Beste KOOK-OOK klant!

Beste KOOK-OOK klant! Beste KOOK-OOK klant! Iedereen kent de lekkere pasta s uit Italië of de smaakvolle rijst uit Azië. Echter er zijn zoveel andere producten die vroeger veel in Nederland werden gegeten maar de laatste jaren

Nadere informatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie

Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Voedingsadviezen na een Whipple-operatie Albert Schweitzer ziekenhuis september 2014 pavo 1127 Inleiding U heeft een Whipple-operatie gehad waarbij (een deel van) uw alvleesklier is verwijderd. Na de operatie

Nadere informatie

CEMA-Antwerpen 1. INLEIDING... 3 2. ALGEMENE INFORMATIE... 3

CEMA-Antwerpen 1. INLEIDING... 3 2. ALGEMENE INFORMATIE... 3 1. INLEIDING... 3 2. ALGEMENE INFORMATIE... 3 2.1. TANDEN POETSEN... 3 2.2. MEDICATIE... 3 2.3. WAT BIJ DIARREE... 4 2.4. BIJ BRAKEN EN VOEDSEL WEIGERING: NOODREGIME AANGEPAST OP LEEFTIJD EN GEWICHT. 4

Nadere informatie

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog

Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus. Bij gebruik van GLP-1-analoog Voedingsadvies bij Diabetes Mellitus Bij gebruik van GLP-1-analoog Aangezien u lijdt aan Diabetes mellitus, type 2 (oftewel ouderdomsdiabetes) én overgewicht hebt, heeft de arts u een behandeling met zogenaamd

Nadere informatie

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist

Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Vakantie vitamines: hoe voorkom je vakantie kilo s? Jantine Blaauwbroek Diëtist Inhoud 1 Vakantiebestemmingen 2 Wat is gezonde voeding? 3 Energieleveranciers en functies 4 Energiebalans op vakantie 5 Weet

Nadere informatie

Een handvol pompoenzaden per dag: goed op bijten. Pompoenpitten zijn lekker in yoghurt, slaatjes, brood of gebak, pastagerechten,...

Een handvol pompoenzaden per dag: goed op bijten. Pompoenpitten zijn lekker in yoghurt, slaatjes, brood of gebak, pastagerechten,... Toepassingen van pompoenpitten Werkt mee aan de instandhouding van normale testosterongehalten in het bloed door zink Dragen bij tot een normale vruchtbaarheid en voortplanting door zink Goed voor je blaas

Nadere informatie

Brusselse wafels, karnemelkwafels, Luikse wafels, honingwafeltjes, ze behoren allemaal tot ons collectieve geheugen en kindertijd.

Brusselse wafels, karnemelkwafels, Luikse wafels, honingwafeltjes, ze behoren allemaal tot ons collectieve geheugen en kindertijd. Workshop wafels Brusselse wafels, karnemelkwafels, Luikse wafels, honingwafeltjes, ze behoren allemaal tot ons collectieve geheugen en kindertijd. Met de recepten uit het boekje van Tante Clara Het huisbanketgebak

Nadere informatie

Van Dicke tot DINC. De rol van de diëtist bij coeliakie en de invloed van een glutenvrij dieet op de kwaliteit van leven

Van Dicke tot DINC. De rol van de diëtist bij coeliakie en de invloed van een glutenvrij dieet op de kwaliteit van leven Van Dicke tot DINC De rol van de diëtist bij coeliakie en de invloed van een glutenvrij dieet op de kwaliteit van leven Loes Köhler-Brands, diëtist Dieetadvies Praktijk Velp en lid van DINC Van Dicke tot

Nadere informatie

Recepten uit het boek Twee manen lang Anneke Boonstra

Recepten uit het boek Twee manen lang Anneke Boonstra Recepten uit het boek Twee manen lang Anneke Boonstra 1. Vissoep - Stop een schoongemaakte vis in een pot met 2 liter water - Breng het water in de pot aan de kook - Doe er wat zout bij en laat het geheel

Nadere informatie

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf

Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Ontdek jouw aanpak Gezond eten met de Schijf van Vijf Iedereen vult zijn eigen Schijf van Vijf Je lijf gaat je hele leven mee, daar wil je dus zo goed mogelijk voor zorgen. Maar hoe doe je dat? Als je

Nadere informatie

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014

Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Eet smakelijk René de Groot 15-06-2014 Inhoudsopgave: Kennis testen Waar is voeding eigenlijk goed voor? Waarmee moeten we dan ontbijten? Bloedsuiker spiegel Calorieën?? Schijf van 5 Hoeveel calorieën

Nadere informatie

Mineralen. Vitamines. Tip: vooral in de zomer kan je daarvan genieten. Tip: denk aan Popeye en zijn spinazie.

Mineralen. Vitamines. Tip: vooral in de zomer kan je daarvan genieten. Tip: denk aan Popeye en zijn spinazie. Testlab Bekijk voordat je begint deel 1 van de film. Er zitten heel veel voedingsstoffen in gezonde producten. Dat hebben jullie in de film gezien. Nou ja gezien? Voedingsstoffen zijn niet zichbaar in

Nadere informatie

Nodig: poster Lekker eten!, scharen, lijm en reclamefolders van de supermarkten.

Nodig: poster Lekker eten!, scharen, lijm en reclamefolders van de supermarkten. D S K C N L Wat eten we nu? n wat aten de mensen vroeger? De leerlingen onderzoeken hoe de eetgewoonten in de de afgelopen honderd jaar veranderd zijn. Ze zien dat mensen vroeger vooral voedsel uit de

Nadere informatie

Mini-symposium. Diëtisten

Mini-symposium. Diëtisten Mini-symposium Diëtisten Inhoud Voedingsstoffen Koolhydraten Vetten Eiwitten Hoe gezond eten? Fabels en feiten 2 Voedingsstoffen Koolhydraten Vetten Eiwitten Water Vitaminen en mineralen Voedingsvezels

Nadere informatie

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren. Woordenlijst bij hoofdstuk 6 de aardappel Wat eten we vanavond, rijst of a? alcoholvrij zonder alcohol Graag een a bier. Ik moet nog auto rijden. de andijvie A is een soort groente met grote groene bladeren.

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes

Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes DIETETIEK Voedingsadviezen bij zwangerschapsdiabetes Bij de behandeling van zwangerschapsdiabetes hoort een voedingsadvies. Vaak zijn maar een paar aanpassingen nodig in de voeding om nadelige gezondheidsgevolgen

Nadere informatie

Workshop Turn4u & Miracle Performance. De juiste voeding voor turners. Bob ter Haak Danique Stoop

Workshop Turn4u & Miracle Performance. De juiste voeding voor turners. Bob ter Haak Danique Stoop Workshop Turn4u & Miracle Performance De juiste voeding voor turners Bob ter Haak Danique Stoop Stellingen (1 / 4) Goede voeding kan blessures helpen voorkomen. Waar Door gezond te eten krijg je een mooiere

Nadere informatie

De zuur-base tabel van Dr. Alex Guerrero De volgende tabel komt uit het boek In Balance for Life van Dr. Alex Guerrero.

De zuur-base tabel van Dr. Alex Guerrero De volgende tabel komt uit het boek In Balance for Life van Dr. Alex Guerrero. De zuur-base tabel van Dr. Alex Guerrero De volgende tabel komt uit het boek In Balance for Life van Dr. Alex Guerrero. GROENTES Aardappelen Aardappelen, zoete Andijvie Artisjokken Asperge Bieten en bieten

Nadere informatie

Voorkom Zwangerschapsdiabetes

Voorkom Zwangerschapsdiabetes Voorkom Zwangerschapsdiabetes Steeds meer zwangere vrouwen krijgen zwangerschapsdiabetes (zwangerschapssuiker). Deze folder geeft informatie over gezond eten en bewegen tijdens zwangerschap. Wat is zwangerschapsdiabetes?

Nadere informatie

Maag-, darm- en leverziekten

Maag-, darm- en leverziekten Afdeling: Onderwerp: Maag-, darm- en leverziekten 1 Van uw arts heeft u te horen gekregen dat u de aandoening coeliakie heeft. Om te begrijpen wat deze ziekte inhoudt, en wat voor invloed het kan hebben

Nadere informatie

Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek

Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek Gezond eten met de actieve voedingsdriehoek De actieve voedingsdriehoek Gezond eten is makkelijker dan je denkt. Zeker met de actieve voedingsdriehoek. Het is een handige wegwijzer over eten en bewegen

Nadere informatie

Coeliakie. Maag-Darm-Levercentrum. Beter voor elkaar

Coeliakie. Maag-Darm-Levercentrum. Beter voor elkaar Coeliakie Maag-Darm-Levercentrum Beter voor elkaar 2 Inleiding Van uw arts heeft u te horen gekregen dat u de aandoening Coeliakie heeft. In deze folder leest u wat deze ziekte inhoudt. Vragen kunt u altijd

Nadere informatie

Melkweg. Wat eet u? Lezen Alfa A. Gezond eten

Melkweg. Wat eet u? Lezen Alfa A. Gezond eten Melkweg Lezen Alfa A Wat eet u? Gezond eten Colofon Melkweg Lezen Alfa A, Wat eet u?, 2015 Auteurs: Merel Borgesius Kaatje Dalderop Willemijn Stockmann Dit katern is een uitgave van Stichting Melkweg +.

Nadere informatie

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding

Gezonde voeding. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van je verwacht? De betekenis van eten voor mensen. Gezonde voeding Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over gezonde voeding. Nu vraag je je misschien af wat dit met de horeca te maken heeft. Gasten komen toch naar een horecabedrijf om lekker te eten en toch niet

Nadere informatie

Jongste Kleuters. www.lessenpakket.be

Jongste Kleuters. www.lessenpakket.be Jongste Kleuters Gezelschapsspel: domino de (eenvoudige) speltechniek correct opvolgen; omgaan met winnen en verliezen tijdens het spel; bereidheid vertonen de beurt af te wachten; de ingrediënten en varianten

Nadere informatie

1 INLEIDING 1. 1.1 Geschiedenis van het brood 2 2 DE VERSCHILLENDE GRAANGEWASSEN. 3. 2.1 Wat is graan? 3. 2.2 Waaruit bestaat de graankorrel?

1 INLEIDING 1. 1.1 Geschiedenis van het brood 2 2 DE VERSCHILLENDE GRAANGEWASSEN. 3. 2.1 Wat is graan? 3. 2.2 Waaruit bestaat de graankorrel? Inhoudsopgave 1 INLEIDING 1 1.1 Geschiedenis van het brood 2 2 DE VERSCHILLENDE GRAANGEWASSEN. 3 2.1 Wat is graan? 3 2.2 Waaruit bestaat de graankorrel? 4 2.3 De groei van de graankorrel. 5 2.4 De delen

Nadere informatie

Kerst Kerstkoekjeskrans

Kerst Kerstkoekjeskrans Kerst Kerstkoekjeskrans Jippie! Het is bijna kerst! De winkels liggen heerlijk vol met allemaal kerstige dingen, waaronder allemaal leuke kookbladen die zich deze maand richten op kerst. Een van deze bladen

Nadere informatie

Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes. Lekker. en gezond eten met diabetes

Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes. Lekker. en gezond eten met diabetes Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes Lekker en gezond eten met diabetes 3 Gezond eten heeft zin Met diabetes heb je extra veel plezier van gezond eten: je zit lekkerder in je

Nadere informatie

EEN DAG UIT HET BIKINI BODY PROGRAMMA

EEN DAG UIT HET BIKINI BODY PROGRAMMA EEN DAG UIT HET BIKINI BODY PROGRAMMA De hoeveelheden in dit menu zijn voor 1 persoon ONTBIJT Roerei (zie recept) Kop koffie of thee Voedingssupplementen (zie toelichting) SNACK 1 roze grapefruit en 1

Nadere informatie

Voedingsadviezen bij verhoogde bloedglucose in de zwangerschap

Voedingsadviezen bij verhoogde bloedglucose in de zwangerschap Voedingsadviezen bij verhoogde bloedglucose in de zwangerschap Dit document bevat vertrouwelijke informatie van JijWij. Het kopiëren en/of verspreiden van dit document zonder voorgaand schriftelijke toestemming

Nadere informatie

WERKMAP BROOD. 3de graad Lager Onderwijs

WERKMAP BROOD. 3de graad Lager Onderwijs WERKMAP BROOD 3de graad Lager Onderwijs Museum voor de Oudere Technieken Educatieve dienst Januari 2010 Inleiding Welkom op de smakelijke reis van graankorrel tot brood. Voor jij je boterham kan smeren

Nadere informatie

Postprandiale hypotensie

Postprandiale hypotensie Diëtetiek Geriatrie Postprandiale hypotensie i Patiënteninformatie Lage bloeddruk na het eten Slingeland Ziekenhuis Algemeen Postprandiale hypotensie betekent een lage bloeddruk na het eten. Als de bloeddruk

Nadere informatie

KOPIEERBLAD 3 LES 6, 7 EN 8 - RECEPT SAPJE

KOPIEERBLAD 3 LES 6, 7 EN 8 - RECEPT SAPJE KOPIEERBLAD 3 LES 6, 7 EN 8 - RECEPT SAPJE - 3 l sinaasappelsap - 1 l druivensap - 1 appel, 1 sinaasappel, druiven - kristalsuiker - Giet de beide vruchtensappen in een grote kom. - Schil de appel en de

Nadere informatie

niveau 2, 3, 4 thema 5.5

niveau 2, 3, 4 thema 5.5 niveau 2, 3, 4 thema 5.5 Gezonde voeding Inleiding Wanneer eet je gezond? Hoeveel moet ik dagelijks eten? Wat is een goed lichaamsgewicht? Onder- en overgewicht Inleiding Goede voeding levert de dagelijks

Nadere informatie

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Koolhydraten en koolhydraten tellen

Refaja Ziekenhuis Stadskanaal. Koolhydraten en koolhydraten tellen Koolhydraten en koolhydraten tellen KOOLHYDRATEN EN KOOLHYDRATEN TELLEN WAT ZIJN KOOLHYDRATEN? Koolhydraten is de verzamelnaam voor suikers en zetmeel. Ze zijn opgebouwd uit één of meerdere suikermoleculen,

Nadere informatie

Wereldoriëntatie - Natuur Wereldoriëntatie - Techniek Geschatte lesduur Hoofdstuk 1.2. Nuttige microben benadrukt dat niet alle

Wereldoriëntatie - Natuur Wereldoriëntatie - Techniek Geschatte lesduur Hoofdstuk 1.2. Nuttige microben benadrukt dat niet alle Wereldoriëntatie - Natuur Algemene vaardigheden: 1.1 & 1.2 Levende en niet-levende natuur: 1.3 & 1.5 Wereldoriëntatie - Techniek 2.16* Geschatte lesduur 50 minuten Hoofdstuk 1.2. Nuttige microben benadrukt

Nadere informatie

Naam: GEZOND ETEN. Hoe je gezond kan eten zie je in de Schijf van Vijf.In het midden staan de 5 regels hoe je gezond kan eten:

Naam: GEZOND ETEN. Hoe je gezond kan eten zie je in de Schijf van Vijf.In het midden staan de 5 regels hoe je gezond kan eten: Naam: GEZOND ETEN Gezonde voeding zorgt voor een gezond lichaam. Als je daarbij genoeg beweegt blijf je op een gezond gewicht. Daardoor word je minder snel ziek. Hoe je gezond kan eten zie je in de Schijf

Nadere informatie

Z U U R D E S E M C A S P E R A N D R É L U G G & M A R T I N I V A R H V E E M F J E L D Zuurdesem indd :37

Z U U R D E S E M C A S P E R A N D R É L U G G & M A R T I N I V A R H V E E M F J E L D Zuurdesem indd :37 ZUURDESEM C A S P E R A N D R É L U G G & M A R T I N I V A R H V E E M F J E L D B L A D Z I J D E 10 19 20 37 38 79 Voorwoord door Eke Mariën... 11 Tips van de bakker... 12 H O O F D S T U K BLOEM, W

Nadere informatie

Wat aten mensen vroeger?

Wat aten mensen vroeger? Op onderzoek in Ledeberg... Wat aten mensen vroeger? We trokken op onderzoek uit met onze klas. Dank je wel aan alle lieve mensen van Ledeberg die ons zo gastvrij ontvangen hebben en ons zo veel verteld

Nadere informatie

Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes. Lekker. en gezond eten met diabetes

Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes. Lekker. en gezond eten met diabetes Deze brochure is gebaseerd op de NDF Voedingsrichtlijn Diabetes Lekker en gezond eten met diabetes 3 Gezond eten heeft zin Met diabetes heb je extra veel plezier van gezond eten: je zit lekkerder in je

Nadere informatie

Vezelverrijkt dieetadvies. Diëtetiek

Vezelverrijkt dieetadvies. Diëtetiek Vezelverrijkt dieetadvies Diëtetiek Inleiding De arts heeft u doorverwezen naar de diëtist. Bij sommige aandoeningen van zowel de dunne als de dikke darm is het wenselijk het vezelgehalte van de voeding

Nadere informatie

Koffie, thee met Wortel-appeltaart met lemoncurd. Goed gevulde bonensoep met bruin brood, boeren roomboter en/of pesto

Koffie, thee met Wortel-appeltaart met lemoncurd. Goed gevulde bonensoep met bruin brood, boeren roomboter en/of pesto Jeanine Schreuders en Norbert van Doorn hebben in hun Eetlokaal, boerderij BuitenLand, ons laten proeven wat je zoal kunt doen met voedsel wat er niet meer zo mooi uit ziet, danwel over de THT datum is,..

Nadere informatie

Zwangerschapsdiabetes en voeding

Zwangerschapsdiabetes en voeding Zwangerschapsdiabetes en voeding Afdeling diëtetiek Zwangerschapsdiabetes wordt ook wel diabetes gravidarum genoemd en is een tijdelijke vorm van diabetes (suikerziekte). Meestal wordt zwangerschapsdiabetes

Nadere informatie

Lekker vers. smaakt. het langst.

Lekker vers. smaakt. het langst. Lekker vers smaakt het langst. Herbamare, 100% natuurlijke smaakmaker van al je gerechten Natuurlijk kokerellen smaakloos en saai? Niet met Herbamare van A.Vogel: het enige kruidenzout met 100% natuurlijke

Nadere informatie

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N

W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N W O O R D E N B O E K V A N D E V L A A M S E D I A L E C T E N UNIVERSITEIT GENT Vragenlijst 133 Vakgroep Nederlandse Taalkunde DECEMBER 2002 Blandijnberg 2 9000 Gent VOEDSEL 3 Dialect van :..................................................(stad,

Nadere informatie

WAT ETEN WE VANDAAG? 1 Waarom moet je eten?

WAT ETEN WE VANDAAG? 1 Waarom moet je eten? WAT ETEN WE VANDAAG? 1 Waarom moet je eten? Alles wat je eet en drinkt noemen we voedingsmiddelen. Voorbeelden hiervan zijn: brood, boter, groenten en vlees. In voedingsmiddelen zitten voedingsstoffen:

Nadere informatie