Dordrechts Museum. Bulletin 1/2007. Nieuws. De nazomer van de Gouden Eeuw. Schilderkunst en theater rond Tafels III van Jan Roeland.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Dordrechts Museum. Bulletin 1/2007. Nieuws. De nazomer van de Gouden Eeuw. Schilderkunst en theater rond 1700. Tafels III van Jan Roeland."

Transcriptie

1 32ste jaargang nummer 1 Dordrechts Museum 2 Nieuws 3 De nazomer van de Gouden Eeuw 7 Schilderkunst en theater rond Tafels III van Jan Roeland 14 De favoriet 16 Agenda 1/2007 Gerard de Lairesse, Mercurius gelast Calypso om Odysseus te laten vertrekken doek, 132 x 96 cm, Amsterdam, Rijksmuseum Bulletin

2 NIEUWS De kroon in de media De tentoonstelling De kroon op het werk kan de komende maanden niemand ontgaan. Op diverse fronten wordt geadverteerd, daarnaast is free publicity ofwel persaandacht van het grootste belang. Op drie zondag- en drie zaterdagochtenden in februari, maart en april wordt de tentoonstelling door Meta de Vries op radio 1 en 2 aangeprezen in haar wekelijkse programma Lekker weg in eigen land. Een televisiecommercial in het kader van Ster en Cultuur wordt in diezelfde periode in totaal tien keer uitgezonden via Nederland 1, 2 en 3. Ook op grote billboards aan de uitvalswegen rond Dordrecht wordt geadverteerd, alsmede in kunstbladen en andere tijdschriften. Met vervoerder Arriva is een bijzonder arrangement samengesteld en in het februarinummer van het Rotterdamse cultuurtijdschrift R Uit zit een speciale bijlage die elke Rijnmonder 2 euro korting biedt op een bezoek aan De Kroon. Frank Peters maakte in opdracht van het museum een documentaire waarin de opbouw van de tentoonstelling op de voet wordt gevolgd, van het schilderen van de wanden tot het uitlichten van de schilderijen. De film draait in de tentoonstelling en wordt daarnaast uitgezonden door RTV Dordrecht. Verhuisd na 100 jaar In de aanloop naar De kroon op het werk heeft het monumentale, bijna zeven meter brede Gezicht op Dordrecht van Adam Willaerts uit 1629 voor het eerst in meer dan honderd jaar het Dordrechts Museum verlaten. De verhuizing van de Willaerts op 12 januari was een spannende operatie. Een gespecialiseerde kunsttransporteur heeft het schilderij overgebracht naar het Stadsdepot. Door de forse afmetingen is het werk moeilijk te vervoeren. Om die reden is het ook binnen het museum niet vaak van plaats veranderd. Willaerts schilderde dit stadsportret precies op maat voor de raadszaal van het Dordtse stadhuis. Het is het grootste panorama dat ooit van de stad is gemaakt. Tijdens de grote tentoonstelling De kroon op het werk. Hollandse schilderkunst is er voor de Willaerts en andere topstukken uit de eigen verzameling tijdelijk geen plaats. Ze blijven in het depot tot na de grote verbouwing van het museum, die van 29 mei 2007 tot eind 2008 zal duren. Daarna zal het Gezicht op Dordrecht weer te zien zijn, in een geheel vernieuwde presentatie van de collectie. 2

3 De nazomer van de Gouden Eeuw Elmer Kolfin Ideeën over verval en bloei in de schilderkunst rond 1700 Sinds halverwege de 19de eeuw gold het tijdperk als een periode van verval. De algemene opvatting was dat de Hollandse kunst toen haar authenticiteit verloor die bestond uit het realistisch en minutieus weergeven van de zichtbare wereld van de 17de-eeuwse burger. Daarvoor in de plaats kwam een, zo meenden velen, oneigen, uit Frankrijk geïmporteerde kunst vol valse idealisering, kunst naar aristocratische maatstaven. 1] Nicolaas Verkolje Europa en de stier, 1649 paneel, 57,5 x 72,8 cm, Amsterdam, Rijksmuseum Een stadium van slaperigheid Volgens de vroegere directeur van het Mauritshuis Wilhelm Martin, auteur van een lange tijd gezaghebbend handboek over de Hollandse kunst, ontbrak het deze nieuwe schilders aan frisse kracht en durf. Onze schilderswereld wordt tegen 1700 gelijk een schoolklas zonder een enkele belhamel en zonder een die uitblinkt, schreef hij in Er waren geen eenzame genieën meer zoals Rembrandt en Frans Hals. Iedereen maakte hetzelfde soort werk naar de Franse academische stijl en er trad een bezadigd soort tevredenheid op: een soort gelukstoestand die het beste valt te vergelijken met een stadium van slaperigheid. Met die woorden vertaalde Martin de beroemde Jansaliegeest naar de schilderkunst van de 18de eeuw. Inmiddels zijn de oorspronkelijk 19de-eeuwse politieke, sociale en maatschappelijke idealen die aan deze opvattingen ten grondslag lagen wel onderzocht en blootgelegd en daarmee wordt dan vaak ook het idee van verval gerelativeerd. Maar helemaal onhistorisch was dat idee op zichzelf niet. Tijdgenoten hadden wel degelijk een besef van verval, maar dat zag er anders uit, had andere oorzaken en trad anders aan de dag dan men aan het einde van de 19de en het begin van de 20ste eeuw meende. De hoogste trap van de kunst overstegen Al in de eerste decennia van de 18de eeuw werd de kunst uit de tweede helft van de 17de eeuw zo bewonderd, dat ze als maatgevend werd beschouwd. De schilder Nicolaas Verkolje zou zijn Europa en de stier (afb. 1) hebben geschilderd om aan te tonen dat hij net zo goed water kon schilderen als de beroemdste zeeschilder van die tijd, Willem van de Velde, beesten als Paulus Potter en bloemen als Jan van Huysum (die eigenlijk een 18de-eeuwse schilder was). De auteur die dit verhaal optekende, Johan van Gool, vond Verkolje daarom maar een blaaskaak en was het ook niet met diens oordeel eens. De schilder Gerard Hoet ging nog verder. Hij schreef dat er naar eigentijdse schilderkunst helaas geen vraag meer was omdat ze hemelsbreedt in Kunstvermogen van die wakkere Schilderlichten der laatste eeuw verschillen. De vraag naar de schilders was dus gedaald omdat hun kwaliteit was afgenomen. Dat was volgens Van Gool en anderen toch al te pessimistisch. De Dordtse schilder en kunstenaarsbiograaf Arnold Houbraken bijvoorbeeld vond wel dat het aantal schilders terugliep, maar niet dat ze inboetten aan kwaliteit. In schreef hij dat een aantal 3

4 De nazomer Gouden Eeuw vervolg 2] Gerard de Lairesse De dood van Ananias, ca doek, 61,5 x 80 cm Kassel, Museumslandschaft Hessen Kassel, Gemäldegalerie Alte Meister 3] Jan van Huysum Bloemen in een terracotta vaas op een marmeren blad, ca koper op paneel, 51 x 42,5 cm Antwerpen, Museum Smidt van Gelder 4] Adriaen van der Werff Liefkozend paar door kinderen bespied, 1694 paneel, 37 x 30 cm Amsterdam, Rijksmuseum genres afnam omdat niemand nog zeestukken, dierenstukken, boerentaferelen en architectuurschilderijen maakte. Maar terwijl er steeds minder schilders kwamen, hebt gy er thans weer die op den hoogsten trap van de konst gestegen, de vorigen overtreffen. Daar was Van Gool, die Houbraken als biograaf van eigentijdse kunstenaars opvolgde, het mee eens. In zijn boek staan vele schilders die hun voorgangers geen stip in kunstwaarde behoeven wijken, en één die al voorby gevlogen heeft. Volgens Houbraken en Van Gool was er met het afnemende aantal schilders dus wel een probleem, maar dat leidde niet automatisch tot slechtere schilders en artistiek verval. Met de schilder die zijn voorgangers zelfs voorbijgestreefd is, doelt Van Gool op de bloemschilder Jan van Huysum (afb. 3). Onder de andere schilders die hij zeer bewonderde waren Gerard de Lairesse (afb. 2), Adriaen van der Werff (afb. 4), Cornelis Troost (zie p. 7 en 8), Gerard Hoet (afb. 5), Jacob de Wit, Jan Weenix (afb. 7), Godfried Schalcken (afb. 8) en Rachel Ruysch: allen schilders die ook op de Dordtse tentoonstelling een belangrijke plaats innemen. Tijdloze kunst Nu is het natuurlijk de vraag wat Johan van Gool, die zich tussen de regels door ook als kunstcriticus opstelde, dan zo goed vond aan deze en andere schilders. In het algemeen droegen vooral die schilders zijn goedkeuring weg die in staat waren de moderne verwachtingen over de kunst te verenigen met de zo bewonderde 17de-eeuwse overtuigingskracht en technische vaardigheid. Het waren 4

5 schilders die conform de eisen van het Franse academisme heel goed het mooiste en edelste uit de natuur wisten te selecteren, dat heel nauwkeurig konden weergeven om het vervolgens met grote creativiteit tot een overtuigend geheel samen te brengen, zodat de directe natuurnavolging overstegen werd. Verder moest hun penseeltoets vooral niet te stijf en glad zijn, maar levendig en krachtig, ook als ze de fijnschilderstijl beoefenen. Mooie voorbeelden van dat ideaal zijn inderdaad de werken van Jan van Huysum of Adriaen van der Werff, die destijds door velen werden beschouwd als de beste Nederlandse schilders ooit. De schilderkunst moest er dus op gericht zijn om een natuurlijk en levensecht beeld te geven van een geïdealiseerde natuur of van de Bijbelse of mythologische godenwereld. Wie, zoals De Lairesse, Van Huysum, Van der Werff erin slaagde uit natuur en geschiedenis het beste te puren en dat met geesteskracht en scherpe observatie overtuigend weer te geven, zou tijdloze kunst scheppen. Iemand als Willem van Mieris kon daarom juist op veel minder waardering van kunstcritici als Van Gool rekenen (afb. 6). Hij zou met zijn al te gladde stijl en al te eenzijdig realisme te dicht bij de oude uitgangspunten van de Leidse fijnschilders blijven. Het publiek stoorde zich daar overigens niet aan en betaalde honderden guldens voor zijn werk. Ledige plaatsen in de oeffenschool van Pictura Naar deze maatstaven was er geen algemeen verval van kwaliteit. Het probleem moet dus elders liggen 5] Gerard Hoet Landschap met Apollo en Daphne, voor 1700? doek, 38,4 x 47,3 cm Londen, The Trustees of Dulwich Picture Gallery 6] Willem van Mieris Een keukenmeid en een visverkoper in een venster, 1713 paneel, 49,5 x 41 cm Londen, The National Gallery 7] Jan Weenix De witte pauw, 1692 doek, 191 x 166 cm Wenen, Gemäldegalerie der Akademie der bildenden Künste 5

6 De nazomer Gouden Eeuw vervolg 8] Godfried Schalcken Jonge vrouw die een oorhanger bewondert bij kaarslicht, ca doek, 63,5 x 76,8 cm Engeland, particuliere verzameling Elmer Kolfin is universitair docent aan de Universiteit van Amsterdam en is eigenlijk al genoemd: de vraag naar moderne kunst nam af. Ofschoon ze het lang niet over alles eens waren, wezen auteurs als Van Gool, Hoet en Houbraken eensgezind op de sinds 1670 veranderde maatschappelijke omstandigheden waardoor de vraag naar eigentijdse schilderkunst daalde. Oorlogen en maatschappelijke onrust leidden de aandacht af van kunst en zorgden voor een brede financiële achteruitgang waardoor minder mensen dan voorheen geld voor kunst hadden. De belangstelling voor de oude meesters van de 17de eeuw verdrong de patronage van jonge kunstenaars. De rijke mensen hadden minder belangstelling voor de schilderkunst en kregen er andere bij, zoals botanie. Ook gingen ze naar Franse mode hun interieurs anders inrichten. Door de grote geschilderde behangsels, wandvullende schilderingen, spiegels en gedecoreerde lambriseringen die in de mode kwamen, nam de wandruimte voor kleine schilderijen sterk af. Omdat de vraag naar eigentijdse schilderijen dus daalde, zo meende men, kwamen er minder schilders. Daardoor verslechterde het klimaat om grote aantallen goede kunstenaars te kweken: er ontstonden teveel Ledige plaatsen in de oeffenschool van Pictura, om met Arnold Houbraken te spreken. Het beeld dat 18de-eeuwse tijdgenoten van bloei en verval van hun kunst hadden, is dus heel anders dan dat van de 19de-eeuwers en hun directe opvolgers, al werd de oorzaak daarvan ironisch genoeg indirect ook in Frankrijk geplaatst omdat daar sinds 1672 de kunstbedreigende oorlog vandaan kwam en de nieuwe modes van interieurdecoratie. Niet de artistieke kwaliteit nam af omdat schilders teveel van het Franse academisme zouden overnemen, maar het aantal schilders dat de hoogste artistieke standaard kon halen was gedaald. De 18de-eeuwse auteurs vonden dus niet dat er te weinig belhamels in de klas zaten maar dat de klas te leeg was geworden. Degenen die haar bevolkten, waren echter in al hun variatie prima in staat de kroon op het werk te zetten. Oordeel zelf. 6

7 Schilderkunst en theater rond 1700 Lars van den Bosch Sander Paarlberg De kroon op het werk geeft een verrassend beeld van de Hollandse schilderkunst rond De selectie is zeer gevarieerd: van een miniatuurportretje van 10 bij 8 centimeter tot wandvullende behangselschilderingen van bijna 3 meter hoog. Ook de onderwerpen lopen sterk uiteen. Om de voor de periode karakteristieke elementen te benadrukken, is gekozen voor een thematische inrichting. Thema s die aan bod komen zijn bijvoorbeeld hofschilders, decoratieve schilderkunst en de invloed van het theater. Op dit laatste aspect zal hier verder worden ingegaan. 1] Gerard de Lairesse Achilles wordt ontdekt tussen de dochters van Lycomedes, ca doek, 81 x 104 cm Braunschweig, Herzog Anton Ulrich-Museum 2] Cornelis Troost, Elegant gezelschap in de tuin van een landgoed (De bruiloft van Kloris en Roosje), 1749 doek, 52 x 71 cm particuliere verzameling (bruikleen via Kunsthandel Hoogsteder & Hoogsteder, Den Haag) De relatie tussen theater en schilderkunst bestaat al in de Gouden Eeuw. Schilders als Jan Steen en Jan Miense Molenaer schilderden scènes uit toneelstukken, zoals uit Hoofts populaire Granida of Bredero s Lucelle. Toch is het pas in de late 17de eeuw en de eerste helft van de 18de eeuw dat er sprake is van een nauwe verwantschap tussen het theater en de schilderkunst. Gerard de Lairesse ( ) paste toneelregels, die uit de klassieke literatuur waren afgeleid, toe op de schilderkunst. Cornelis Troost ( ), de bekendste 18de-eeuwse schilder van toneelscènes, was jarenlang acteur bij de Amsterdamse schouwburg. Beide schilders ontwierpen decors voor deze schouwburg, net als Jacob de Wit ( ). De Lairesse bouwde zijn schilderijen op als decors en plaatste zijn acteurs in een ondiepe ruimte, als op een toneel (afb. 1). Troost daarentegen beeldde populaire blijspelen uit en plaatste de hoofdpersonen in interieurs of landschappen die weinig met toneeldecors te maken hebben (afb. 2). Kluchten van Troost Op de tentoonstelling zijn schilderijen, tekeningen en prenten van Troost te zien. Bijzonder is het op een zilveren plaatje geschilderde portret van de schrijver Jacob Campo Weyerman ( ) (afb. 3). Troost en Weyerman kunnen elkaar uit de theaterwereld hebben gekend. Weyerman schreef toneelstukken en satires. Zijn bekendste werk is echter De levens-beschryvingen der Nederlandsche Konstschilders en Konst-schilderessen. Daarin roemt hij de kwaliteiten van Troost als portretschilder, waarbij hij 7

8 Schilderkunst en theater vervolg 3] Cornelis Troost Portret van Jacob Campo Weyerman, ca olieverf op zilver, 9,8 x 7,8 cm (ovaal), particuliere verzameling zelfs verwijst naar het tentoongestelde portretje, dat als voorbeeld heeft gediend voor de titelprent van het boek. Troost schilderde het portretje in 1724, het jaar waarin hij als acteur afscheid nam van het toneel om zich volledig op zijn schilderscarrière te richten. Troosts Elegant gezelschap in de tuin van een landgoed (afb. 2) is een mooi voorbeeld van zijn geschilderde toneelscènes. De figuren voeren mogelijk een scène op uit De bruiloft van Kloris en Roosje. Dit populaire kluchtspel met zang en dans, dat zijn oorsprong vond in een herdersspel van Buysero uit 1688, werd jaarlijks opgevoerd in de Amsterdamse schouwburg na afloop van Vondels Gijsbrecht van Aemstel. Troost heeft de klucht herhaaldelijk weergegeven in tekeningen en schilderijen. Op de tentoonstelling geeft een prent een beeld van de bekendste versie (afb. 4). De Lairesse en de schouwburg Gerard de Lairesse s relatie met het theater was zo mogelijk nog sterker dan die van Troost. De Lairesse was lid van het literaire genootschap Nil Volentibus Arduum ( Niets is moeilijk voor hen die willen ) dat in 1669 in Amsterdam werd opgericht door Lodewijk Meyer. Doel van deze groep was de hervorming van het Hollandse theater volgens een klassiek model. Twee maal in de week kwam het kunstgenootschap bij elkaar. Vanaf 1676 zelfs bij De Lairesse thuis. Dit resulteerde in publicaties over theater en dichtkunst, zoals Onderwys in de Tooneel Poezy. Dit boek werd gezien als een opzet voor Gebruik en misbruik des Tooneels van Andries Pels ( ) uit Hierin was bijvoorbeeld te lezen dat het drama zich moest richten op de klassieken en dat de kostuums van de spelers moesten bijdragen aan geloofwaardigheid van hun rol. Nil Volentibus Arduum richtte zich vooral op de Amsterdamse schouwburg. De geschilderde toneelschermen van De Lairesse zijn helaas verloren gegaan tijdens de grote brand van de schouwburg op 11 mei Een prentenreeks uitgevoerd door de acteur en graveur Jan Punt ( ) en Adriaan van der Laan (ca na 1755) geeft echter een goed beeld van de beroemde schermen. Ze werden niet alleen in zwart-wit uitgebracht, zoals gebruikelijk, maar ook in kleur. Een van de gravures toont De Lairesses aloude Hofgallerij : het interieur van een koninklijk paleis (afb. 5). Het decor bestaat uit acht schuinstaande schermen (vier aan elke kant) en een schutscherm : 4] Pieter Tanjé naar Cornelis Troost De bruiloft van Kloris en Roosje, gravure, 297 x 245 mm Dordrecht, simon van gijn museum aan huis 5] Jan Punt Decorontwerp De aloude Hofgallerij van Gerard de Lairesse, ca gravure, 290 x 436,5 mm Dordrecht, simon van gijn museum aan huis 8

9 een sluitdoek aan het einde van de galerij. Het wekt fraai de suggestie van een diepe, dóórlopende galerij. De afgebeelde personages dragen klassieke kleding en zijn voorin de ruimte geplaatst. Langs de wanden van de hofgalerij staan klassieke beelden in nissen, geschilderd uiteraard. Terwijl in het eerdere toneelontwerp van architect Jacob van Campen het toneel en de zaal één grote ruimte vormden, is in het ontwerp van De Lairesse een scheiding gemaakt. Het toneeldecor heeft als het ware een omlijsting gekregen (waarachter het gordijn hing), zoals ook een schilderij een lijst heeft. De invloed van het theater zien we duidelijk terug in De Lairesse s Achilles wordt ontdekt tussen de dochters van Lycomedes (afb. 1). De indeling, met op de voorgrond de figuren en in het middengedeelte het portaal met aan weerszijden twee klassieke beelden, doet sterk toneelmatig aan. Er lijkt ook een achterdoek te zijn met een doorkijkje naar buiten. Frappant is ook het weggetrokken (toneel)gordijn. De figuren zijn gehuld in klassieke gewaden, geheel volgens het decorum. De interactie tussen de figuren, hun houdingen en gebaren zijn mogelijk ook ontleend aan die van toneelspelers. Tijdens toneelvoorstellingen vonden zogenaamde stomme vertooningen plaats, tableau vivants waarin de spelers stilstaand en zonder te spreken een scène uitbeeldden. De overeenkomst met de schilderkunst, waarin eveneens het meest geschikte moment uit een verhaal zo goed mogelijk moest worden weergegeven, is evident. Ook andere werken op de tentoonstelling, bijvoorbeeld van de schilders Nicolaas Verkolje (zie p. 3), Matthijs Naiveu (afb. 7) en Gerard Hoet, zijn toneelmatig opgebouwd of tonen toneelopvoeringen. In combinatie met decorprenten en zelfs een papieren miniatuurtheater geven deze schilderijen een prachtig beeld van de relatie tussen theater en schilderkunst rond Literatuur Lyckle de Vries, Gerard de Lairesse. An Artist between Stage and Studio. Amsterdam, Amsterdam University Press, ] Isaac de Moucheron Waterpartij met beelden en gebouwen in een park, ca doek, 130 x 160 cm Amsterdam, Rijksmuseum Theater in de schilderkunst Een voorbeeld van de overeenkomsten tussen schilderkunst en theater uit een latere periode is het grote schilderij van Isaac de Moucheron ( ) op de tentoonstelling (afb. 6). Zijn Waterpartij met beelden en gebouwen in een park lijkt in meerdere opzichten op een toneeldecor van De Lairesse. Dit komt vooral door de klassieke architectuur, de planmatige indeling, de plaatsing van de figuren in het middenvlak en het gebruik van een centraal lijnperspectief. De architecturale poort met het beeld van Neptunus in het midden van de compositie doet denken aan een schutscherm. 7] Matthijs Naiveu Elegant gezelschap in een interieur, ca doek, 54,6 x 64,8 cm Düsseldorf, Gierhards Fine Arts 9

Rembrandt en de Bijbel

Rembrandt en de Bijbel Rembrandt en de Bijbel POSE CHRISTENDOM HAV0/VWO 4 - CSG CALVIJN GODSDIENST De profetie van Simeon aan Maria olieverf op paneel (55 44 cm) 1628 Kunsthalle, Hamburg - Duitsland 1 Wat gaan jullie doen? Als

Nadere informatie

Goudse Rembrandts bekend!

Goudse Rembrandts bekend! PERSBERICHT 17 juli 2014 Goudse Rembrandts bekend! De jury (directeur Museum Gouda, Gerard de Kleijn) heeft ruim honderd tekeningen en schilderwerken ontvangen voor de tekenwedstrijd: Wie is de beste Rembrandt

Nadere informatie

Den Haag Scheveningen Delft

Den Haag Scheveningen Delft Den Haag Scheveningen Delft Zaterdag en zondag 21 en 22 juni 2008 met bezoek aan Mauritshuis Museum Beelden aan zee Vermeercentrum V.V.A. afdeling Brussel G. Gilsonstraat 55, 1090 Brussel tel. 02-479.32.32

Nadere informatie

DE KROON OP HET WERK. Hollandse schilderkunst 1670-1750. Kijkwijzer KCV. Dordrechts Museum 18 februari t/m 28 mei 2007

DE KROON OP HET WERK. Hollandse schilderkunst 1670-1750. Kijkwijzer KCV. Dordrechts Museum 18 februari t/m 28 mei 2007 DE KROON OP HET WERK Hollandse schilderkunst 1670-1750 Dordrechts Museum 18 februari t/m 28 mei 2007 De Hollandse schilderkunst uit de 17de eeuw is wereldberoemd. Iedereen kent wel een schilder uit deze

Nadere informatie

DE KROON OP HET WERK. Hollandse schilderkunst Kijkwijzer CKV1. Dordrechts Museum 18 februari t/m 28 mei 2007

DE KROON OP HET WERK. Hollandse schilderkunst Kijkwijzer CKV1. Dordrechts Museum 18 februari t/m 28 mei 2007 DE KROON OP HET WERK Hollandse schilderkunst 1670-1750 Dordrechts Museum 18 februari t/m 28 mei 2007 De Hollandse schilderkunst uit de17de eeuw is wereldberoemd. Iedereen heeft wel eens gehoord van Rembrandt,

Nadere informatie

PERSBERICHT 16 januari 2015

PERSBERICHT 16 januari 2015 Van: Carina Blokzijl Museum Gouda [Carina.Blokzijl@museumgouda.nl] Verzonden: vrijdag 16 januari 2015 12:36 Onderwerp: van Michel tot Israels Bijlagen: GeorgesMichel_Gezicht_op_de_heuvel_van_Montmartre.jpg;

Nadere informatie

A-tekst. De aquarel. Mesdag Israëls Mauve Breitner Mondriaan

A-tekst. De aquarel. Mesdag Israëls Mauve Breitner Mondriaan A-tekst De aquarel Mesdag Israëls Mauve Breitner Mondriaan In de 19de eeuw maakte de Nederlandse aquarel een ongekende bloeiperiode door. De artistieke idealen van die tijd vonden in dit medium een perfecte

Nadere informatie

2 Eeuw van het Verstand

2 Eeuw van het Verstand 2 Eeuw van het Verstand Caravaggio, 1600 Veranderingen Het vorige werkboek eindigde met de barok in Zuid-Europa en de Gouden Eeuw in Nederland. Zowel in de 16e als de 17e eeuw leefden een aantal van de

Nadere informatie

Serie van vijf behangsels Jacob van Strij (Dordrecht 1756-1815 Dordrecht) Abraham van Strij (Dordrecht 1753-1826 Dordrecht)

Serie van vijf behangsels Jacob van Strij (Dordrecht 1756-1815 Dordrecht) Abraham van Strij (Dordrecht 1753-1826 Dordrecht) Havengezicht met schepen in kalm water Gesigneerd l.o.: J: VAN STRIJ Serie van vijf behangsels Jacob van Strij (Dordrecht 1756-1815 Dordrecht) Abraham van Strij (Dordrecht 1753-1826 Dordrecht) Dordrechts

Nadere informatie

Onyx Trio in Museum Gouda

Onyx Trio in Museum Gouda Onyx Trio in Museum Gouda Op de laatste dag van de tentoonstelling Uitgelezen, zondag 17 mei 2015, speelt het Onyx trio om 15.30 uur in de Gasthuiskapel van Museum Gouda. Zij spelen deze middag beroemde

Nadere informatie

George Hendrik Breitner (1857-1923)

George Hendrik Breitner (1857-1923) George Hendrik Breitner (1857-1923) George Hendrik Breitner (1857-1923) George Hendrik Breitner werd op 12 september 1857 in Rotterdam geboren. Al van kleins af aan wilde hij het liefst historieschilder

Nadere informatie

125 jaar. Geïnspireerd door de beroemde werken van Nederlands schilder. Vincent van Gogh (1853-1890)

125 jaar. Geïnspireerd door de beroemde werken van Nederlands schilder. Vincent van Gogh (1853-1890) 125 jaar Geïnspireerd door de beroemde werken van Nederlands schilder Vincent van Gogh (1853-1890) WWW.BNWALLCOVERINGS.COM 125 JAAR GEÏNSPIREERD DOOR DE WERKEN VAN KUNSTSCHILDER VINCENT VAN GOGH De collectie

Nadere informatie

Samenvatting Kunst ABC

Samenvatting Kunst ABC Samenvatting Kunst ABC Week 1: Kunst algemeen + film, beeldhouwen en fotografie Info: Wat is kunst? Kunst kan verschillende soorten dans, muziek, schilderijen, toneel en beelden zijn. Beeldhouwkunst of

Nadere informatie

Probusclub Merwestad Het Paleis op de Dam te Amsterdam

Probusclub Merwestad Het Paleis op de Dam te Amsterdam Cees de Wit Het Paleis op de Dam te Amsterdam 16 48-1665 Architect: Jacob van Campen Constructeur: Daniël Stalpaert Het paleis is In de 17 e eeuw gebouwd als Stadhuis van het toen rijke en oppermachtige

Nadere informatie

Tekst lezen en vragen stellen

Tekst lezen en vragen stellen Tekst lezen en vragen stellen 1. Je gaat tijdens het lezen vragen stellen. Lees de uitleg. Een tekst lezen gaat niet vanzelf. Je bent dan druk bezig. Tijdens het lezen komen er vragen in je hoofd op. Sommige

Nadere informatie

ART HISTORY DE TWINTIGSTE EEUW MASSACULTUUR. H5 CKV-profiel Cobra en Karel Appel Moderne Amerikanen in musea

ART HISTORY DE TWINTIGSTE EEUW MASSACULTUUR. H5 CKV-profiel Cobra en Karel Appel Moderne Amerikanen in musea ART HISTORY DE TWINTIGSTE EEUW MASSACULTUUR H5 CKV-profiel Cobra en Karel Appel Moderne Amerikanen in musea Tijdsbeeld tweede helft 20ste eeuw Vrijheid na WOII-Europa ligt in puin.. Koude oorlog: angst

Nadere informatie

Afkomstig uit de nalatenschap van

Afkomstig uit de nalatenschap van in de etalage Afkomstig uit de nalatenschap van Op woensdag 23 januari 2013 vond er een bijzondere onthulling plaats in het Stedelijk Museum Kampen. Een onthulling die werd verricht door Herman Krans,

Nadere informatie

GALERIE HONINGEN. start nieuwe kunstseizoen 5 nieuwe realisten Grégory Asselbergh Maarten Boffé Jan Willem Eskes Suzan Schuttelaar Gerard van de Weerd

GALERIE HONINGEN. start nieuwe kunstseizoen 5 nieuwe realisten Grégory Asselbergh Maarten Boffé Jan Willem Eskes Suzan Schuttelaar Gerard van de Weerd GALERIE HONINGEN S I N D S 1 9 9 7 start nieuwe kunstseizoen 5 nieuwe realisten Grégory Asselbergh Maarten Boffé Jan Willem Eskes Suzan Schuttelaar Gerard van de Weerd + nieuwe collectie aanwinsten 6 t/m

Nadere informatie

BLINDE SCHILDER WAS GROOTSTE NAAST REMBRANDT

BLINDE SCHILDER WAS GROOTSTE NAAST REMBRANDT ! Login HOMETIJDSCHRIFTARCHIEFABONNEESBOEKENMUSEA TENTOONSTELLINGEN WEBWINKEL OVER OKVCONTACT BLINDE SCHILDER WAS GROOTSTE NAAST REMBRANDT Van 10 september 2016 tot en met 22 januari 2017 is de expositie

Nadere informatie

Kijkwijzer HAVO / VWO. Joep Nicolas. 11 juni 2014 t/m 11 januari 2015. Pierre Cuypersstraat 1, 6041 XG Roermond, 0475 359102, www.cuypershuis.

Kijkwijzer HAVO / VWO. Joep Nicolas. 11 juni 2014 t/m 11 januari 2015. Pierre Cuypersstraat 1, 6041 XG Roermond, 0475 359102, www.cuypershuis. Kijkwijzer HAVO / VWO Joep Nicolas 11 juni 2014 t/m 11 januari 2015 Pierre Cuypersstraat 1, 6041 XG Roermond, 0475 359102, www.cuypershuis.nl Welkom in het Cuypershuis Het museumgebouw is een uniek complex

Nadere informatie

Bloei van de Republiek hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie.

Bloei van de Republiek hv123. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd 15 December 2016 Licentie CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/61308 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken

Nadere informatie

Collectie Museum De Lakenhal Leiden. Kunstenaar: Johan Coenraad Altorf

Collectie Museum De Lakenhal Leiden. Kunstenaar: Johan Coenraad Altorf Collectie Museum De Lakenhal Leiden Kunstenaar: Johan Coenraad Altorf 28-12-2010 Museum De Lakenhal Leiden 4416 Objectnaam: Beschrijvende Titel: Maker: Afgebeeld: Datumlabel: Materiaal: Afmetingen: Opm:

Nadere informatie

De schilders en schrijvers van Tachtig

De schilders en schrijvers van Tachtig De schilders en schrijvers van Tachtig De schilders en schrijvers van Tachtig De oude Haagse en jonge Haagse en Amsterdamse kunstenaars In de eerste helft van de jaren tachtig van de negentiende eeuw eindigde

Nadere informatie

De 17de eeuw door de ogen van Jacques Callot Een selectie uit het Prentenkabinet van het Groeningemuseum

De 17de eeuw door de ogen van Jacques Callot Een selectie uit het Prentenkabinet van het Groeningemuseum persinfo De 17de eeuw door de ogen van Jacques Callot Een selectie uit het Prentenkabinet van het Groeningemuseum p. 2 De 17 de eeuw door de ogen van Jacques Callot. Een selectie uit het Prentenkabinet

Nadere informatie

cradle2cradlecafé RONDJE DORDT 10 mei 2016

cradle2cradlecafé RONDJE DORDT 10 mei 2016 RONDJE DORDT 10 mei 2016 INHOUD Dank! Stadswandeling Patiënten perspectief Schaal Herkenning Eenheid Verhalen DANK! STADS- WANDELING STADS- WANDELING STADS- WANDELING cradle2cradlecafé STADSWANDELING En

Nadere informatie

INFORMATIE ROTTERDAM CULTUURDAG CKV1 donderdag 18 april 2013

INFORMATIE ROTTERDAM CULTUURDAG CKV1 donderdag 18 april 2013 INFORMATIE ROTTERDAM CULTUURDAG CKV1 donderdag 18 april 2013 SCAPINO BALLET EN HET WERELDMUSEUM Het Scapino Ballet is een Nederlands ballet- en dansgezelschap uit Rotterdam. Het Scapino Ballet was de eerste

Nadere informatie

Koningsstraat 20. Brussel

Koningsstraat 20. Brussel Koningsstraat 20 Brussel De Koningsstraat nr. 20 is gelegen in de nabijheid van het Koninklijk Paleis en het Parlement in Brussel. Hier zijn de Directie en enkele afdelingen van de bank gevestigd en op

Nadere informatie

Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt

Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt Naam: DE GOUDEN EEUW en Rembrandt De Gouden Eeuw duurde niet precies honderd jaar. Hij begon aan het eind van de 16de eeuw, beleefde zijn hoogtepunt rond 1675 en was in de 18de eeuw voorbij. De Gouden

Nadere informatie

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Kiezen voor Latijn en/of Grieks? Als leerling in het laatste jaar van de basisschool sta jij voor een belangrijke keuze. Welke studierichting moet je gaan volgen in het

Nadere informatie

rijks museum Verwerkingsmateriaal Examentour VWO ANTWOORDMODEL VERSIE A + B Visuele analyse van schilderkunst in de 17DE, 19DE en 20STE eeuw 1/5

rijks museum Verwerkingsmateriaal Examentour VWO ANTWOORDMODEL VERSIE A + B Visuele analyse van schilderkunst in de 17DE, 19DE en 20STE eeuw 1/5 1/5 VERSIE A Vraag 1 A Gebruik van licht om de dramatiek te uiten. Het subtiele licht (vs. clair-obscur in de barok) geeft diepte aan het schilderij en accentueert het hoofdmotief. Het zorgt er dus voor

Nadere informatie

Gauguin, Bonnard, Denis. Dit werkboekje is van:

Gauguin, Bonnard, Denis. Dit werkboekje is van: Gauguin, Bonnard, Denis Dit werkboekje is van: Hallo! Je gaat binnenkort op bezoek in het museum Hermitage Amsterdam. Het woord Hermitage spreek je uit als hermitaasje. Een museum is een gebouw waarin

Nadere informatie

Kopstukken. Vorsten, regenten & burgers. Hollanders in beeld

Kopstukken. Vorsten, regenten & burgers. Hollanders in beeld Kopstukken Vorsten, regenten & burgers Hollanders in beeld VORSTEN, REGENTEN & BURGERS Wie liet er een portret van zich maken? In de Gouden Eeuw ging het goed met Holland. Burgers werden steeds rijker.

Nadere informatie

Bijschriften persbeelden Het Verhaal van Brabant

Bijschriften persbeelden Het Verhaal van Brabant Bijschriften persbeelden Het Verhaal van Brabant Hieronder het beeldmateriaal (lage resolutie) met bijschriften dat op dit moment beschikbaar is. Voor meer informatie over dit persbericht of hoge resolutie

Nadere informatie

Mijn Mokum is een project voor NT2 cursisten. Het is gemaakt door het Amsterdam Museum.

Mijn Mokum is een project voor NT2 cursisten. Het is gemaakt door het Amsterdam Museum. 2 INTRODUCTIE is een project voor NT2 cursisten. Het is gemaakt door het. In het wordt de geschiedenis verteld aan de hand van schilderijen en voorwerpen. Je gaat met de groep naar het museum. In dit werkboekje

Nadere informatie

RKD explore. Rkd Explore http://rkd.nl/ Samuel van Hoogstraten

RKD explore. Rkd Explore http://rkd.nl/ Samuel van Hoogstraten Rkd Explore http://rkd.nl/ RKD explore 4048 Samuel van Hoogstraten Groepsportret van muntmeesters en waardijns van de unt van Holland te in 1674 (met op de voorgrond Samuel van Hoogstraten zelf), 1674

Nadere informatie

RKD explore. Rkd Explore http://rkd.nl/ Adriaen Backer

RKD explore. Rkd Explore http://rkd.nl/ Adriaen Backer Rkd Explore http://rkd.nl/ RKD explore 11377 Adriaen Backer Anatomische les van Prof. Frederik Ruysch, 1670 gedateerd Amsterdam, Amsterdam useum, inv./cat.nr. SA 2000 Download Download Download Object

Nadere informatie

Examen VMBO-GL en TL 2006

Examen VMBO-GL en TL 2006 Examen VMBO-GL en TL 2006 tijdvak 1 vrijdag 19 mei 13.30-15.30 uur BEELDENDE VAKKEN CSE GL EN TL Bij dit examen hoort een afbeeldingenboekje. Dit examen bestaat uit 38 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

PASPOORTEN BOVENBOUWERS.NL

PASPOORTEN BOVENBOUWERS.NL PASPOORTEN M.C. Escher 17 juni 1898 27 maart 1972 Leeuwarden Tekeningen die niet klopten. Maurits Cornelius Escher werd geboren in in 1898 in een Friese familie. Hij was de jongste thuis en zijn familie

Nadere informatie

Eva Räder, Grey poet, 2008, foto: Gert Jan van Rooij, Courtesy galerie Gabriel Rolt, Amsterdam

Eva Räder, Grey poet, 2008, foto: Gert Jan van Rooij, Courtesy galerie Gabriel Rolt, Amsterdam Eva Räder, Miss H, 2008, foto: Gert Jan van Rooij, Eva Räder, Lee, 2008, Eva Räder, Guitarglacier, 2007, foto: Peter Tijhuis, Eva Räder, Bobby, 2007, foto: Gert Jan van Rooij, Eva Räder, Freddy, 2007,

Nadere informatie

beeldende vakken CSE GL en TL

beeldende vakken CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2008 tijdvak 2 dinsdag 17 juni 9.00-11.00 uur beeldende vakken CSE GL en TL Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 64 punten

Nadere informatie

Gouden Tijden, Zwarte Bladzijden

Gouden Tijden, Zwarte Bladzijden Gouden Tijden, Zwarte Bladzijden Boekenweek Quiz 16 t/m 24 maart 2013 In het kader van de Boekenweek hebben wij deze quiz voor u samengesteld. Leer meer over de Gouden Eeuw van Alkmaar aan de hand van

Nadere informatie

STAD EN TAAL ONTMOET KUNST

STAD EN TAAL ONTMOET KUNST STAD EN TAAL ONTMOET KUNST OPTIONELE OPDRACHTEN EN HUISWERKOPDRACHTEN 1 WAT WILT U? (voorbereiding op het bezoek) A. Wat wilt u graag in het Stedelijk Museum zien? (welke soort kunst, welke kunstenaar,

Nadere informatie

Het nationale museum voor christelijke kunst en cultuur in Nederland

Het nationale museum voor christelijke kunst en cultuur in Nederland Het nationale museum voor christelijke kunst en cultuur in Nederland 14-3-2008 1 1.Profilering van een christelijk museum 2.Hoe het begon 3.De collectie 4.Een rondje Catharijneconvent 5.Tot slot 14-3-2008

Nadere informatie

DE FAMILIE VAN LOON 130 _

DE FAMILIE VAN LOON 130 _ DE FAMILIE VAN LOON Mooi idee: je familie en huis jarenlang laten portretteren door schilders en fotografen. De roemrijke familie Van Loon uit Amsterdam deed dat. De indrukwekkende stapel familieportretten

Nadere informatie

Introductie. Dick Endlich John Endlich

Introductie. Dick Endlich John Endlich Introductie De recente verwerving van een grote particuliere collectie geeft ons reden om ter gelegenheid van PAN 2015 deze catalogus te publiceren. Hierin bieden we een interessant overzicht van wat er

Nadere informatie

Beeldende kunst archieven RKD / Nederlands instituut voor Kunstgeschiedenis

Beeldende kunst archieven RKD / Nederlands instituut voor Kunstgeschiedenis Beeldende kunst archieven RKD / Nederlands instituut voor Kunstgeschiedenis Rijksmuseum Amsterdam Najaarsbijeenkomst SNAAI 25 november 2013 Ramses van Bragt, archivaris RKD Inhoud Korte introductie RKD

Nadere informatie

November Glaceren met Acrylmedium December Het licht van Rembrandt / Het december gevoel de duisternis van Rembrandt

November Glaceren met Acrylmedium December Het licht van Rembrandt / Het december gevoel de duisternis van Rembrandt PROGRAMMA 2011 2012 Uitgangspunt van de lessen is dat kennis van de schilderkunstige technieken en stromingen vanuit de eigen ervaring wordt ontdekt en ontwikkeld. De opdrachten hebben betrekking op zowel

Nadere informatie

Leydse Weelde. Marie de Brimeu - B

Leydse Weelde. Marie de Brimeu - B Leydse Weelde Marie de Brimeu - B Welkom in Museum Boerhaave. Je gaat de tentoonstelling Leydse Weelde Groene ontdekkingen in de Gouden Eeuw bekijken. Met groene ontdekkingen worden natuurlijk planten

Nadere informatie

Latijn: iets voor jou?

Latijn: iets voor jou? : n j i t a L r o o v s iet jou? De Romeinen en wij Waar komen onze letters vandaan? Hoe komen we aan de namen van de maanden? De antwoorden op vele van deze vragen vind je vaak in het verleden bij de

Nadere informatie

Kunstbeschouwen met Jacob

Kunstbeschouwen met Jacob Kunstbeschouwen met Jacob Opdrachten bij de tentoonstelling Bovenbouw havo/vwo Stedelijk Museum Alkmaar Late Middeleeuwen vs. Vroege Renaissance Kenmerken late Middeleeuwen: Kenmerken vroege Renaissance:

Nadere informatie

Late Middeleeuwen vs. Vroege Renaissance

Late Middeleeuwen vs. Vroege Renaissance Kunstbeschouwen met Jacob Opdrachten bij de tentoonstelling Bovenbouw havo/vwo Stedelijk Museum Alkmaar Late Middeleeuwen vs. Vroege Renaissance Kenmerken late Middeleeuwen: Hoog-gotiek Spitsbogen, Verticaal

Nadere informatie

HOOFDSTUK 13. Naar het museum. Kies uit: saai knappe felle grappig bekendste. 1 De Nachtwacht is het schilderij van Rembrandt.

HOOFDSTUK 13. Naar het museum. Kies uit: saai knappe felle grappig bekendste. 1 De Nachtwacht is het schilderij van Rembrandt. 215 215 HOOFDSTUK 13 Naar het museum WOORDEN 1 Kies uit: saai knappe felle grappig bekendste 1 De Nachtwacht is het schilderij van Rembrandt. 2 De Nederlandse schilder Van Gogh schilderde vaak met kleuren.

Nadere informatie

WERKBOEK REFLECTIE Middeleeuwen Gotiek-3 Powerpoint: KG03_2_GOTIEK_BOEK_3.ppt REFLECTIE_WB_KG03_2_GOTIEK_BOEK_3_ppt.doc; v1: 0307

WERKBOEK REFLECTIE Middeleeuwen Gotiek-3 Powerpoint: KG03_2_GOTIEK_BOEK_3.ppt REFLECTIE_WB_KG03_2_GOTIEK_BOEK_3_ppt.doc; v1: 0307 WERKBOEK REFLECTIE Middeleeuwen Gotiek-3 Powerpoint: KG03_2_GOTIEK_BOEK_3.ppt REFLECTIE_WB_KG03_2_GOTIEK_BOEK_3_ppt.doc; v1: 0307 Naam Klas Inleveren DOEN Lees in je (stencil)boek Reflectie de teksten

Nadere informatie

Een koninklijk huwelijk bij Escher in Het Paleis

Een koninklijk huwelijk bij Escher in Het Paleis Uw Bruiloft Een koninklijk huwelijk bij Escher in Het Paleis Trouw in het winterpaleis van Koningin Emma in de romantische Balzaal of tussen de betoverende werken van Maurits C. Escher. Omgeven door oneindige

Nadere informatie

Het Frans Walkate Archief, de nalatenschap van Henk van Ulsen en een verrassende ontdekking

Het Frans Walkate Archief, de nalatenschap van Henk van Ulsen en een verrassende ontdekking in de etalage Het Frans Walkate Archief, de nalatenschap van Henk van Ulsen en een verrassende ontdekking Op 28 augustus 2009 overleed geheel onverwacht op een logeeradres in Bussum de in 1927 in Kampen

Nadere informatie

Afb. 1 Coenraet Waumans, portret van David Bailly (naar schilderij van David Bailly), 1649, gravure, 168 x 118 mm, Rijksprentenkabinet Amsterdam.

Afb. 1 Coenraet Waumans, portret van David Bailly (naar schilderij van David Bailly), 1649, gravure, 168 x 118 mm, Rijksprentenkabinet Amsterdam. Afbeeldingen Afb. 1 Coenraet Waumans, portret van David Bailly (naar schilderij van David Bailly), 1649, gravure, 168 x 118 mm, Rijksprentenkabinet Amsterdam. Afb. 2 Pieter Claesz., Vanitasstilleven met

Nadere informatie

Canonvensters Michiel de Ruyter

Canonvensters Michiel de Ruyter ARGUS CLOU GESCHIEDENIS LESSUGGESTIE GROEP 8 Canonvensters Michiel de Ruyter Michiel Adriaanszoon de Ruyter werd op 23 maart 1607 geboren in Vlissingen. Zijn ouders waren niet rijk. Michiel was een stout

Nadere informatie

museabrugge.be MUSEA BRUGGE PERSDOSSIER NIEUW TOPSTUK VOOR GROENINGEMUSEUM

museabrugge.be MUSEA BRUGGE PERSDOSSIER NIEUW TOPSTUK VOOR GROENINGEMUSEUM museabrugge.be MUSEA BRUGGE PERSDOSSIER NIEUW TOPSTUK VOOR GROENINGEMUSEUM HET GROENINGEMUSEUM PAKT UIT MET EEN TOT NOG GROENINGEMUSEUM Het Brugse Groeningemuseum staat wereldwijd bekend omwille van zijn

Nadere informatie

IV Rood en zwart. I Dag mijnheer Vanriet. Kies drie andere kleuren voor het schilderij van Jos Leonard en kijk, het wordt een heel ander kunstwerk.

IV Rood en zwart. I Dag mijnheer Vanriet. Kies drie andere kleuren voor het schilderij van Jos Leonard en kijk, het wordt een heel ander kunstwerk. Reeds als kleine jongen kwam beeldend kunstenaar Jan Vanriet naar het museum. Het jongetje op het schilderij van Erasmus Quellinus en Jan Fijt heeft hij nog nagetekend toen hij twaalf was. Later bewonderde

Nadere informatie

De Gouden Eeuw van Twente 100 topstukken uit de collectie van Rijksmuseum Twenthe

De Gouden Eeuw van Twente 100 topstukken uit de collectie van Rijksmuseum Twenthe Huis van Heek, tentoonstellingen in Rijksmuseum Twenthe en Huis Bergh Persbericht Rijksmuseum Twenthe, 12 februari 2015 De Gouden Eeuw van Twente 100 topstukken uit de collectie van Rijksmuseum Twenthe

Nadere informatie

= verlengstuk van de klas. Museumlessen voor kinderen van de lagere school

= verlengstuk van de klas. Museumlessen voor kinderen van de lagere school = verlengstuk van de klas Museumlessen voor kinderen van de lagere school Waarom kiezen voor SteM? Kunst, Geschiedenis, Archeologie,Wetenschap en Techniek op één museumsite Uitgebreid educatief aanbod

Nadere informatie

Kunstregisseur, Beeldend Kunstenaar

Kunstregisseur, Beeldend Kunstenaar Daniel van Goor CV Daniel van Goor CV Persoonlijke gegevens Naam: Daniel Pierre Cornelis van Goor Adres: Zuidwijkstraat 86 Woonplaats: 2729 KE Zoetermeer Telefoon: 079-342 04 13 Geboren: 1 augustus 1955

Nadere informatie

Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 1. Geschiedenis...3 2. Interieur...4 3. Copy...5

Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 1. Geschiedenis...3 2. Interieur...4 3. Copy...5 De Kerk Inhoudsopgave Inhoudsopgave...2 1. Geschiedenis...3 2. Interieur...4 3. Copy...5 2 1. Geschiedenis De grote bevolkingsgroei in de tweede helft van de 14de eeuw maakte het noodzakelijk nieuwe kerken

Nadere informatie

Les 12 Agendapunt: welk museum?

Les 12 Agendapunt: welk museum? Les 12 Agendapunt: welk museum? Presentatieopdracht 1 Het Van Goghmuseum Geef aan mensen die nog nooit in het van Goghmuseum zijn geweest in een presentatie van 5 minuten een goede indruk van het Van Goghmuseum.

Nadere informatie

SPECIAL ETEN DEEL 3: BAROKKE FIJNE VLEESWAREN

SPECIAL ETEN DEEL 3: BAROKKE FIJNE VLEESWAREN Home Tijdschrift Archief Abonnees Boeken Musea Tentoonstellingen Webwinkel Over OKV contact Login SPECIAL ETEN DEEL 3: BAROKKE FIJNE VLEESWAREN Eten in de kunst is een Antwerpse vernieuwing uit het begin

Nadere informatie

PLATTEGROND. Je neemt de trap tot halverwege, gaat linksaf en volgt de pijl

PLATTEGROND. Je neemt de trap tot halverwege, gaat linksaf en volgt de pijl Lieve kinderen? In heel veel schilderijen en beelden van het Bonnefantenmuseum staan kinderen afgebeeld: kleine, grote, mooie, witte, eenzame en gezellige kinderen. Sterker nog, de naam van het museum

Nadere informatie

VOORBEREIDING OP BEZOEK AAN DE MUSICAL SOLDAAT VAN ORANJE. Een project over Soldaat van Oranje kan uit verschillende onderdelen bestaan :

VOORBEREIDING OP BEZOEK AAN DE MUSICAL SOLDAAT VAN ORANJE. Een project over Soldaat van Oranje kan uit verschillende onderdelen bestaan : VOORBEREIDING OP BEZOEK AAN DE MUSICAL SOLDAAT VAN ORANJE Een project over Soldaat van Oranje kan uit verschillende onderdelen bestaan : - het lezen van het boek Soldaat van Oranje en het maken van de

Nadere informatie

rijks conserven Rijks Studio Award 2015 rijks conserven Rijks Studio Award 2015 Alexandra Schijf & Birgitta van Langeveld

rijks conserven Rijks Studio Award 2015 rijks conserven Rijks Studio Award 2015 Alexandra Schijf & Birgitta van Langeveld Rijks Studio Award 2015 Alexandra Schijf & Birgitta van Langeveld Concept Wie aan het Rijksmuseum denkt, denkt aan de Hollandse 17de eeuw. En niet voor niets: het museum herbergt een grootse collectie

Nadere informatie

NEDERLANDERS VERSTUREN JAARLIJKS EEN HALF MILJARD KAARTEN. WAT WORDT UW AANDEEL HIERIN?

NEDERLANDERS VERSTUREN JAARLIJKS EEN HALF MILJARD KAARTEN. WAT WORDT UW AANDEEL HIERIN? NEDERLANDERS VERSTUREN JAARLIJKS EEN HALF MILJARD KAARTEN. WAT WORDT UW AANDEEL HIERIN? WAT IS KUNSTKAARTJESTUREN.NL? Kunstkaartjesturen is een webshop waar iedereen kunstkaarten kan bekijken, uitzoeken

Nadere informatie

Figuur 3: Achterkant paneel Filips de Schone, 24x15 cm (inclusief lijst 31 x 22 cm), Huis Bergh, s- Heerenberg.

Figuur 3: Achterkant paneel Filips de Schone, 24x15 cm (inclusief lijst 31 x 22 cm), Huis Bergh, s- Heerenberg. Afbeeldingen Figuur 1: Toegeschreven aan atelier van de Meester van de Magdalena Legende, Portret van Filips de Schone, Olieverf op paneel, 24x15 cm, Huis Bergh, s-heerenberg. Figuur 2: Toeschreven aan

Nadere informatie

Het werk Monochrome (Grey) van Anish Kapoor hangt ruggetje, ruggetje met de Zonnebloemen van Van Gogh. pagina 84, 10-10-2015 Het Financieele Dagblad

Het werk Monochrome (Grey) van Anish Kapoor hangt ruggetje, ruggetje met de Zonnebloemen van Van Gogh. pagina 84, 10-10-2015 Het Financieele Dagblad Het werk Monochrome (Grey) van Anish Kapoor hangt ruggetje, ruggetje met de Zonnebloemen van Van Gogh. pagina 84, 10-10-2015 Het Financieele Dagblad Kijk en vergelijk Het is een trend: hedendaagse werken

Nadere informatie

Huis van Piet Mondriaan

Huis van Piet Mondriaan Huis van Piet Mondriaan Trade 2016/2017 Gemeentemuseum Den Haag Huis van Piet Mondriaan Trade 2016/2017 Entreeprijzen FIT + groepen Î Toegangsprijs: Û10,50 p.p. Î Reguliere verkoop: Û13,50 p.p. Î Uw tourguide

Nadere informatie

De dood van Decius Mus, 1618, boven, of De Leeuwenjacht, onder. Allemaal voorbeelden van Serpentinata, een slingerende beweging in de compositie.

De dood van Decius Mus, 1618, boven, of De Leeuwenjacht, onder. Allemaal voorbeelden van Serpentinata, een slingerende beweging in de compositie. VVKS 10 Compositie Aan de hand van allerlei beeldmateriaal heb ik jullie een indruk willen geven van het begrip compositie. Een indruk, meer ook niet. Er valt nog zo veel meer over te vertellen en te bekijken.

Nadere informatie

Jules De Bruycker te gast bij Frank Brangwyn

Jules De Bruycker te gast bij Frank Brangwyn persinfo TENTOONSTELLING 11/10/ 13 > 12/01/ 14 Arentshuis, Dijver 16 I B- 8000 Brugge Jules De Bruycker liet zich in zijn etsen met sterke lichtcontrasten inspireren door het werk van Frank Brangwyn. Deze

Nadere informatie

Mens- en wereldbeeld - HV 12. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/61301

Mens- en wereldbeeld - HV 12. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/61301 Auteur VO-content Laatst gewijzigd 25 June 2015 Licentie CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie Webadres http://maken.wikiwijs.nl/61301 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijsleermiddelenplein.

Nadere informatie

Biënnale van de Schilderkunst: De mens in beeld

Biënnale van de Schilderkunst: De mens in beeld Biënnale van de Schilderkunst: De mens in beeld De Biënnale van de Schilderkunst is dit jaar aan haar derde editie toe Dit tentoonstellingsproject ontstond uit de museale ambitie van zowel het Roger Raveelmuseum

Nadere informatie

Koninklijk Zeeuwsch Genootschap Der Wetenschappen (1768- )

Koninklijk Zeeuwsch Genootschap Der Wetenschappen (1768- ) Koninklijk Zeeuwsch Genootschap Der Wetenschappen (1768- ) Oprichting In 1768 werd het Zeeuwsch Genootschap der Wetenschappen officieel opgericht. De aanleiding vormde een initiatief uit Vlissingen tot

Nadere informatie

Adriaen van der Werff Allegorie op de liefdadigheid, 1702 gedateerd Rotterdam, Het Schielandshuis, inv./cat.nr

Adriaen van der Werff Allegorie op de liefdadigheid, 1702 gedateerd Rotterdam, Het Schielandshuis, inv./cat.nr Adriaen van der Werff Allegorie op de liefdadigheid, 1702 gedateerd Rotterdam, Het Schielandshuis, inv./cat.nr. 110099 Master of the Magdalen Legend Maria met kind, eerste kwart 16de eeuw Berlin, Gemäldegalerie

Nadere informatie

Art, Media & Me. Autobiotic Selfie

Art, Media & Me. Autobiotic Selfie Art, Media & Me Autobiotic Selfie Naam: Marjolein Joosse Klas: 1C Datum: 20 november 2015 Docenten: Saskia Freeke, Sonja van Vuure, Martin Lacet, John Hennequin Vak: Art/Media & Me Opdracht: Autobiotic

Nadere informatie

landelijk, licht EN eclectisch interieur

landelijk, licht EN eclectisch interieur interieur landelijk, licht EN eclectisch TEKST: ANNEMIE WILLEMSE - FOTOGRAFIE: JAN VERLINDE De bewoners van dit huis woonden eerder al in hetzelfde park. Ze waren het erover eens dat dit het leukste en

Nadere informatie

SPEURTOCHT ARCHITECTUUR & DESIGN

SPEURTOCHT ARCHITECTUUR & DESIGN SPEURTOCHT ARCHITECTUUR & DESIGN Deze speurtocht is geschikt voor kinderen van 8 t/m 11 jaar. Dit jaar is door het Nederlands Bureau voor Toerisme & Congressen uitgeroepen tot het jaar van Architectuur

Nadere informatie

Groep 5-6 De Gouden eeuw. Kunstmenu 2011-2012 Dynamiek Scholengroep

Groep 5-6 De Gouden eeuw. Kunstmenu 2011-2012 Dynamiek Scholengroep Groep 5-6 De Gouden eeuw Kunstmenu 2011-2012 Dynamiek Scholengroep Groep 5-6 heeft als thema de GOUDEN EEUW. In de bijzondere voorstelling de Hik van Rembrandt voert Max Verstappen de leerlingen mee naar

Nadere informatie

2 Vroege renaissance 2.1

2 Vroege renaissance 2.1 2 Vroege renaissance Giotto di Bondone, rond 1315 Veranderingen Het vorige werkboek eindigde met de 14e eeuwse kunstenaar Giotto di Bondone, die in Italië een nieuwe kunststijl introduceerde. Voor het

Nadere informatie

Honingen. Lion Arie Feijen. Stillevens 8 t/m 30 maart 2014. since 1997. 16 jaar toonaangevend in realisme. Galerie - Art Gallery

Honingen. Lion Arie Feijen. Stillevens 8 t/m 30 maart 2014. since 1997. 16 jaar toonaangevend in realisme. Galerie - Art Gallery Galerie - Art Gallery Honingen since 1997 Lion Arie Feijen Stillevens 8 t/m 30 maart 2014 16 jaar toonaangevend in realisme Lion Arie Feijen (1947) schildert in de traditie van de beroemde Nederlandse

Nadere informatie

5 lessen voor maar 5!!!

5 lessen voor maar 5!!! Aanbod naschoolse activiteiten Brede school Heemse 5 lessen voor maar 5!!! Toneelspelen Ontdek t! Lijkt het je leuk om op een podium te staan? Je in te leven in een ander? Een persoon of een typetje te

Nadere informatie

De hier getoonde tekeningen zijn allemaal afkomstig uit schetsboeken van Rustin. Ze zijn gemaakt in de periode 2001 2008.

De hier getoonde tekeningen zijn allemaal afkomstig uit schetsboeken van Rustin. Ze zijn gemaakt in de periode 2001 2008. Voor Rustin is schilderen de hoofdzaak van zijn kunstenaarspraktijk, maar tekenen heeft hij daarnaast ook altijd gedaan. Hij deed dat op de momenten dat hij niet kon schilderen, zoals s avonds als het

Nadere informatie

Reizende expositie Herstel, Groei en Vernieuwing 1940-1965

Reizende expositie Herstel, Groei en Vernieuwing 1940-1965 Reizende expositie Herstel, Groei en Vernieuwing 1940-1965 De wederopbouw van Nederland in de periode 1940-1965 is een belangrijke ontwikkeling in de Nederlandse geschiedenis. Het was een periode van herstel

Nadere informatie

rijks museum Verwerkingsmateriaal Examentour VWO versie b Visuele analyse van schilderkunst in de 17de, 19de en 20ste eeuw 1/5

rijks museum Verwerkingsmateriaal Examentour VWO versie b Visuele analyse van schilderkunst in de 17de, 19de en 20ste eeuw 1/5 1/5 Eregalerij, Rijksmuseum Mondriaanjurk, Yves Saint Laurent, Abraham, Bianchini-Férier, 1965 Dit verwerkingsmateriaal wordt aangeboden na afloop van de examentour Burgerlijke cultuur in de zeventiende

Nadere informatie

#GOUDENEEUW Chatten met Hollanders uit de 17e eeuw

#GOUDENEEUW Chatten met Hollanders uit de 17e eeuw ONDERZOEKSBLAD KUNST ALGEMEEN De Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden maakt in de 17e eeuw een gigantische bloeiperiode door. Holland heeft als rijkste gewest de meeste invloed in de Republiek. Meer

Nadere informatie

NIEUWE TOPSTUKKEN UIT HET BRUGSE PRENTENKABINET

NIEUWE TOPSTUKKEN UIT HET BRUGSE PRENTENKABINET museabrugge.be MUSEA BRUGGE PERSDOSSIER indrukwekkend NIEUWE TOPSTUKKEN UIT HET BRUGSE PRENTENKABINET OUDE MEESTERS ARENTSHUIS MODERNE GRAFIEK GROENINGEMUSEUM 31.10.2015-14.02.2016 SELECTIE 1 05.03.2016-19.06.2016

Nadere informatie

RAADSVOORSTEL Rv. nr.: B en W-besluit d.d.: B en W-besluit nr.:

RAADSVOORSTEL Rv. nr.: B en W-besluit d.d.: B en W-besluit nr.: RAADSVOORSTEL 11.0141 Rv. nr.: 11.0141 B en W-besluit d.d.: 20-12-2011 B en W-besluit nr.: 11.1339 Naam programma: Cultuur, sport en recreatie Onderwerp: Aankoop schilderij Aanleiding: Leiden is de geboortestad

Nadere informatie

Gelderse portretkunst

Gelderse portretkunst Gelderse portretkunst Nummer: 25 kijk op www.gratisaanbiedingen.nl voor meer gratis downloads Gelderse portretkunst Colofon Dit is een uitgave van: Absolute Figures Margrietstraat 4, 6921 ZD Duiven Telefoon:

Nadere informatie

Saskia Pfaeltzer (1955) is een kunstenaar pur sang. Er

Saskia Pfaeltzer (1955) is een kunstenaar pur sang. Er SASKIA PFAELTZER Ik moet mijzelf blijven verrassen, dat is voor mij dé manier om energiek te blijven en plezier te houden in wat ik doe. Saskia Pfaeltzer SASKIA PFAELTZER Saskia Pfaeltzer (1955) is een

Nadere informatie

Een werkboek met creatieve ideeën om met kinderen originele portretten en zelfportretten te maken. Voor kinderen van 6 12 jaar

Een werkboek met creatieve ideeën om met kinderen originele portretten en zelfportretten te maken. Voor kinderen van 6 12 jaar Ursula Gareis CREATIEF WERKEN MET PORTRET EN ZELFPORTRET Een werkboek met creatieve ideeën om met kinderen originele portretten en zelfportretten te maken Voor kinderen van 6 12 jaar Elke pagina van dit

Nadere informatie

FOTOEXPOSITIE. De Wereld van Van Gogh

FOTOEXPOSITIE. De Wereld van Van Gogh - - persbericht FOTOEXPOSITIE De Wereld van Van Gogh Zundert, 1 oktober 2014 - In het kader van het Van Goghjaar 2015 organiseert het Vincent van GoghHuis een tentoonstelling van fotografen die in de loop

Nadere informatie

rijks museum Voorbereidende les bij de rondleiding Proef de Gouden Eeuw Geschiedenis Werkblad voor leerlingen (groep 7 en 8) 1/14

rijks museum Voorbereidende les bij de rondleiding Proef de Gouden Eeuw Geschiedenis Werkblad voor leerlingen (groep 7 en 8) 1/14 1/14 Werkblad 1 Oorlog en vrede Schuttersmaaltijd ter viering van de Vrede van Munster, Bartholomeus van der Helst, 1648 Nederland was in de 17de eeuw vaak in oorlog met verschillende landen. De langste

Nadere informatie

naar aanleiding van de godin Venus geschilderd door Titiaan Deze Venus van Titiaan is jarenlang een bron geweest voor andere kunstenaars.

naar aanleiding van de godin Venus geschilderd door Titiaan Deze Venus van Titiaan is jarenlang een bron geweest voor andere kunstenaars. Erotiek in de kunst naar aanleiding van de godin Venus geschilderd door Titiaan Venus is een Romeinse godin, zij is de godin van de liefde en de vruchtbaarheid. 1 Daarnaast symboliseert zij ook de seksuele

Nadere informatie

Sprekende Portretten

Sprekende Portretten Docentenhandleiding Sprekende Portretten Sprekende Portretten Jacob Cuyp, Michiel Pompe van Slingelandt, 1649 Primair Onderwijs Groep 4 t/m 8 Inhoud Het Dordrechts Museum...p. 3 Algemene doelstelling programma..

Nadere informatie

Kijkwijzer. Beeldbeschrijving. FotografieVMBO

Kijkwijzer. Beeldbeschrijving. FotografieVMBO Kijkwijzer Beeldbeschrijving FotografieVMBO Inhoud I. De bedoeling van deze kijkwijzer 2 II. Opdrachten 3 III. Eindopdracht 5 IV. Fotografie en het Fotomuseum Den Haag 6 I. De bedoeling van deze kijkwijzer

Nadere informatie

WELKOM! Het fenomeen Hals. PROGRAMMA p. 2-11. ALGEMENE INFORMATIE p. 12

WELKOM! Het fenomeen Hals. PROGRAMMA p. 2-11. ALGEMENE INFORMATIE p. 12 2015/2016 WELKOM! Nieuw in dit aanbod voor het schooljaar 2015-2016 zijn de Walk & Talks in De Hallen, waar moderne en actuele kunst te zien is. Het is het hele schooljaar mogelijk om in De Hallen een

Nadere informatie