Vakantiebeurs 2011 opent spectaculair met Sarah Darwin

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Vakantiebeurs 2011 opent spectaculair met Sarah Darwin"

Transcriptie

1 view Branchemagazine, de wereld achter het reizen nr 1 - januari 2011 Branchemagazine, de wereld achter het reizen nr 1 - januari 2011 Vakantiebeurs 2011 opent spectaculair met Sarah Darwin Zelfstandig Reisadviseur in opkomst ECTAA en ANVR: samen sterk in Brussel en Den Haag Garantiefonds moet gezond blijven

2

3 Colofon Beste lezer, Jaargang 3, uitgave View is een kwartaaluitgave van brancheorganisatie ANVR (Algemene Nederlandse Vereniging van Reisondernemingen). De ANVR behartigt de belangen van de bij haar aangesloten leden: zakenreisagenten, reisagenten en touroperators in Nederland. Redactieadres en advertenties Baarnsche Dijk 10 - Baarn Postbus AM Baarn Tel Internet: Redactie Frank Oostdam, Mirjam Dresmé, Pim Kisjes Correspondenten Gerrie Brand, Paul Eldering, Maurice Heijnen, Pim Kisjes, Carla Overduin, Theo de Reus, Titia Voûte, Nell Westerlaken, Klaas-Jan van Woerkom Fotografie Istockphoto, Frans Engelsma Vormgeving en drukwerk Roto Smeets GrafiServices, Utrecht Uiteraard wens ik u bij het verschijnen van deze eerste View van het nieuwe jaar al het goede voor is voor de ANVR brancheorganisatie een prima jaar geweest. Na een groot aantal jaren te maken hebben gehad met een dalend aantal leden touroperators en (zaken)reisagenten hebben wij in 2010 de trend gekeerd. Voor het eerst sinds lange tijd zijn er meer leden bij gekomen. Die positieve trend moeten we uiteraard nu zien vast te houden. Dat kan alleen maar door onze toegevoegde waarde aan onze lidondernemingen te laten zien. Wat dat betreft hebben we in de beginweken van het nieuwe jaar de toon al gezet met een zeer geslaagde en drukbezochte nieuwjaarsreceptie en met twee zeer succesvolle bijeenkomsten op de Vakantiebeurs voor onze achterban. En dat is nog maar het begin. De ANVR is het nieuwe jaar met een groot aantal ambities begonnen en u kunt hierover alles lezen in deze nieuwe View. Zo leest u in een interview met Michel de Blust van de ECTAA (onze Europese brancheorganisatie waarin ook de ANVR zitting heeft) welke onderwerpen op Europese schaal spelen. Veel van de regelgeving waar wij als reissector mee te maken hebben, komt uit Brussel. Het is daarom belangrijk om in het Brusselse de vinger aan de pols te houden. Dat lukt prima dankzij onze inspanningen, maar vooral door een deskundige lobby van de ECTAA. Daarnaast treft u in deze View veel achtergrondinformatie aan over de positie van de zelfstandig reisadviseur en ons elektronische facturatie project. De pilot is inmiddels afgerond, maar hoe gaan we nu verder? Ik hoop dat u na het lezen van deze View met ons kunt constateren dat wij het nieuwe jaar weer in vliegende vaart zijn begonnen. Ik dank al onze partners voor het mede mogelijk maken van deze nieuwe jaargang van de View. Zonder hun steun zou dit niet mogelijk zijn geweest. Een brancheorganisatie is er enorm bij gebaat als je zo veel mogelijk aan je achterban vertelt over wat je doet en vooral waarom je het doet. Ons branchemagazine View helpt goed daar bij. Frank Oostdam Directeur ANVR Verspreiding View wordt kosteloos, maar selectief verspreid onder ANVR aangesloten (zaken)reisagenten, touroperators en branchepartners waaronder het onderwijsveld, reisverzekeringsmaatschappijen, luchtvaartmaatschappijen, luchthavens, autoverhuurbedrijven, verkeersbureaus, etc., en ministeries, politieke partijen, media en branche gerelateerde bedrijven. Copyright 2011 ANVR Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt in welke vorm dan ook zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van de uitgever. Zetfouten en prijswijzigingen voorbehouden. Aan deze uitgave kunnen geen rechten worden ontleend. Inhoudsopgave Vakantiebeurs opent spectaculair met Sarah Darwin wordt een spannend jaar! 11 Nieuwe werkkostenregeling vanaf ECTAA en ANVR: samen sterk in Brussel en Den Haag 17 Voorlichting over gezondheid, meerwaarde voor reisbureau 20 Investeren in kennis aan de balie maakt het onderscheid 21 E-factuur kan reisbranche miljoenen besparen 23 Garantiefonds moet gezond blijven 25 Reisbranche moet verder met CO 2 -compensatie 29 Zelfstandig Reisadviseur in opkomst 33 View - januari

4 Bijeenkomst Duurzaam Toeristisch ondernemen in de praktijk Vakantiebeurs 2011 opent spectaculair met Sarah Darwin *** Pim Kisjes Het is een goede traditie dat de Vakantiebeurs opent met een manifestatie voor professionals in de reissector. Dit jaar organiseerden de ANVR en de Vakantiebeurs samen de bijzondere bijeenkomst Duurzaam Toeristisch Ondernemen in de praktijk een inspirerende mix van inleidingen en workshops. Gastspreker Sarah Darwin Ph.D., achterachterkleindochter van Charles Darwin, bracht iedereen in vervoering met haar presentatie In Darwin s wake. Dit jaar is het 180 jaar geleden dat Charles Darwin met het schip de Beagle de wereld rondvoer en geïnspireerd werd tot wat later de basis bleek voor zijn evolutietheorie On the origin of species. ANVR-directeur Frank Oostdam opende de bijeenkomst door de aanwezigen - en Sarah Darwin in het bijzonder - te verwelkomen, en de Vakantiebeurs en de sponsors NS Hispeed en Groenbalans te bedanken voor hun steun. Dankzij Groenbalans verliep de bijeenkomst klimaatneutraal. Oostdam kwalificeerde de bijeenkomst als erg belangrijk. Als het om duurzaamheid gaat, zet de reisbranche grote stappen en zijn we goed bezig. Duurzaamheid is niet langer een niche, maar mainstream. Met de bewustwording in de branche zit het goed. Alle 200 touroperators die lid zijn van de ANVR zijn er nu volop mee bezig, in de voorhoede. Maar het is geen kunstje, duurzaamheid moet worden geïntegreerd in de gehele bedrijfsvoering. Met duurzaam toeristisch ondernemen willen we nu de slag gaan maken met de reisagenten, want daar komt de klant. Daarnaast wil de ANVR gaan lobbyen om het opt in/opt out-systeem aangepast te krijgen om zodoende de CO 2 - compensatie te stimuleren. Het Frank Oostdam bedankt Sarah Darwin voor haar inspirerende presentatie is nog een grijs gebied, maar lukt het ons dat systeem te veranderen waardoor CO 2 -compensatie niet langer vrijblijvend is, dan kan de conversie zomaar met een factor 4 tot 5 toenemen. Daar gaan we ons voor inspannen. Wat duurzaamheid betreft is toerisme een deel van het probleem, maar ook een deel van de oplossing. Groeit het toerisme door zoals voorzien, dan groeit het aantal toeristische bewegingen door naar rond de 1,6 miljard per jaar. Daarom: duurzaamheid moet! In het kielzog van Darwin Charles Darwin s ( ) evolutietheorie On the origin of species stond in het Darwin-jaar 2009 wereldwijd weer volop in de belangstelling en zorgde net als in vroeger jaren voor somtijds felle discussies. In 1831 vertrok Darwin op 22-jarige leeftijd en vers van de universiteit uit het Engelse Devonport nabij Plymouth voor een reis rond de wereld aan boord van de Beagle. Kapitein was de meteoroloog Robert FitzRoy. Ze deden Zuid- Amerika, Australië, het zuiden van Afrika en diverse eilandengroepen, zoals de Galapagos, in de Grote en Indische Oceaan aan waar Darwin de plaatselijke dieren, planten, fossielen en geologie bestudeerde. Het zou een reis worden van vijf jaar waarvan Darwin verslag deed in twee boeken met als titel: The Voyage of the Beagle. In 1856 bracht hij The origin of species uit, het boek waarin hij zijn evolutietheorie uiteenzette en dat de wereld schokte. In 2009 werd deze reis overgedaan met een klipper genaamd Stad Amsterdam. In ons land bracht de VPRO de hele serie van 35 afleveringen van Beagle, in het kielzog van Darwin op televisie. Aan boord van de klipper waren o.a. de Vlaamse evolutiebioloog/ journalist Dirk Draulans en de biologe/botaniste Sarah Darwin, de achterachterkleindochter van 4 View - januari 2011

5 in Salvador, Brazilië. Het verschil kon niet groter zijn. Toen hij daar van boord stapte stond hij gelijk in het tropische regenwoud. Om daar nu te komen moesten wij eerst met een taxi de hele stad door. Charles Darwin. Doel van de reis, die acht maanden duurde, was het opnieuw zien en beleven van wat Charles Darwin op zijn reis meemaakte. Natuur als inspiratie en als passie Biologe/botaniste Sarah Darwin Ph.D. promoveerde op de tomatensoorten op de Galapagoseilanden. Ze moest er haar reis met de Beagle zelfs voor onderbreken om haar thesis in Londen te verdedigen. Tijdens die reis werd zij vergezeld door haar twee zoons van 5 en 7 jaar. Aan boord waren ze, net als Charles Darwin destijds, met grote regelmaat heftig zeeziek. Wij willen u een aantal quotes uit haar geïnspireerde en inspirerende presentatie niet onthouden. Het was een emotionele en tegelijk intellectuele reis. Een reis waarbij mij duidelijk werd hoezeer de natuur voor mijn betovergrootvader zowel een inspiratiebron als een passie was. Voor mij gold dat ook. In Charles Darwin s tijd schudde zijn theorie de hele wereld door elkaar, maar ook zag het reizen er toen heel anders uit. Travelling, de ouderwetse manier van reizen en de voorloper van het huidige toerisme, bracht hem op plaatsen waar maar zelden andere Europeanen voor hem waren geweest. Hij stuurde ook regelmatig vondsten naar Engeland, iets wat nu totaal onacceptabel zou zijn. Betrouwbare zeekaarten waren er toen nauwelijks, maar de zeer gedetailleerde kaarten die kapitein FitzRoy onderweg maakte hebben nog jaren in de zeevaart dienst gedaan. Ze kwamen op plaatsen waar je de natuur nog ongeschonden en zonder de invloed van mensen aantrof. Net als hij gingen wij naar Zuid-Amerika. Dat was alles voor hem. Daar hebben we de voor Darwin drie belangrijkste plaatsen opgezocht, te beginnen Op de tweede locatie, Vuurland op het uiterste zuidelijke puntje van Zuid-Amerika, kwam Darwin bij het kennismaken met en aanschouwen van de inboorlingen aldaar, de Yagan indianen, op het idee dat mensen niet zoveel verschillen van dieren. Hij geloofde dat verschillen in beschaving veroorzaakt worden door cultuur en niet door verschillen tussen rassen. Een gedachte die hij, eenmaal terug in Engeland en nadenkend kuierend over de Sand Walk nabij zijn huis in Kent, gebruikte om zijn evolutietheorie verder te ontwikkelen. Tragisch is dat de indianen daar uitsterven. View - januari

6 Toen wij er waren was er nog maar één echte over. Derde voor Darwin belangrijke locatie waren de Galapagos-eilanden, die nu voor 95 procent uit een nationaal park bestaan. Er wonen mensen die gek genoeg geen enkele binding met de natuur daar hebben, mede omdat het voor hen ook niet is toegestaan om zomaar het nationaal park in te lopen; dat is alleen weggelegd voor rijkere toeristen. Darwin verzamelde op deze eilanden vogels en merkte dat de spotlijsters op elk eiland verschillend zijn. Hij nam een jonge reuzenschildpad mee om die in Engeland te bestuderen. Alweer iets wat je nu wel uit je hoofd zou laten. Mensen zonder natuur Dat ontbreken van binding met de natuur zie je ook bij onze kinderen terug. Vergeleken met de vorige generatie is het aantal kinderen dat nu regelmatig in de natuur komt zelfs gehalveerd. Mensen zonder natuur noem ik ze. Het ontbreken van die binding en het verlies van interesse en engagement voor de natuur kan negatieve gevolgen hebben voor het werken aan duurzaamheid en het in stand houden van de biodiversiteit op onze aarde. Biodiversiteit heeft de mensen nodig, maar omgekeerd geldt hetzelfde. Door zijn reis veranderde Darwin s belangstelling voor biodiversiteit. Het toerisme kan hetzelfde teweegbrengen. De biodiversiteit, de lokale bevolking en de toeristen kunnen daarbij over en weer veel voor elkaar betekenen en veel goeds voor elkaar bewerkstelligen, aldus Sarah Darwin. Elders op deze pagina s vindt u een verslag van een persoonlijk gesprek met haar na afloop van haar presentatie. ANVR-reisagenten op weg naar duurzaam toerisme Na de presentatie van Sarah Darwin en een korte pauze was het tijd voor twee workshops waaruit de aanwezigen konden kiezen. Frank Oostdam stipte het in zijn welkomstwoord al aan; 2011 wordt het jaar van Duurzaam Toeristisch Ondernemen bij de ANVR-reisagenten. Vandaar de workshop, gegeven door Mirjam Dresmé, hoofd Communicatie en Duurzaam Toerisme bij de ANVR. Daarbij ging het over de bewustwording bij de reisagenten dat duurzaamheid moet en ook dat duurzaamheid geïntegreerd moet worden in de bedrijfsvoering. Net als de touroperators vóór hen, betekent dit voor de ANVR-reisagenten dat zij moeten beginnen met het aanstellen van een DTO-coördinator, de persoon op de hoofdvestiging van het reisbureau die zich bezig gaat houden met duurzaam toerisme. Hij of zij gaat dan de digitale Travelife DTO-training (inclusief het verplichte examen) volgen. Deze training omvat de volgende onderwerpen specifiek gericht op duurzaamheid: (keten)management, intern beheer, vervoer, verblijf, vermaak, bestemmingen en klantencommunicatie. En daarbij worden ook acties en oplossingen geboden. Wordt het examen met goed gevolg afgelegd dan ontvangt de DTO-coördinator een persoonsgebonden getuigschrift dat drie 6 View - januari 2011

7 jaar geldig is. Daarna moet een DTO-actieplan worden opgezet om een en ander in de praktijk vorm te geven. Daarbij gaat het om diverse maatregelen nemen op het gebied van: vervoer, verblijf en vermaak, alsmede interne milieuzorg en informatie aan de reizigers, gevolgd door rapportage. Het ANVR-reisbureau in kwestie ontvangt daarna een bedrijfsgebonden certificaat dat twee jaar geldig is. De planning voor de introductie en de implementatie van Duurzaam Toeristisch Ondernemen bij de ANVRreisagenten ziet er voor 2011 als volgt uit: in het 1e kwartaal gaat het om het inventariseren van de DTO-ers, in het 2e kwartaal om het implementeren van de trainingen, terwijl het 3e en 4e kwartaal in het teken staan van de trainingen en examens. Het begint echter met het aanmelden van degene die bij (de hoofdvestiging van) het ANVR-reisbureau de contactpersoon duurzaam toerisme is. Dat aanmelden kan naar het adres anvr.nl onder vermelding van de naam van de organisatie, het ANVR-lidnummer, de naam van de persoon, zijn of haar adres en het telefoonnummer. van de ANVR zal de reissector zich maximaal inspannen om de negatieve impact van het reizen tot een duurzaam niveau te beperken, de nadelige gevolgen van reizen/vakanties te minimaliseren en de positieve impact te vergroten. Bij ANVR DTO gaat het om het invoeren en implementeren van Duurzaam Toeristisch Ondernemen, waarbij gebruik wordt gemaakt van het DTO-instrument Travelife en het Travelife Sustainability System (TSS). Een onderdeel van Travelife houdt in het managen van de keten van aanbieders. De touroperator wordt dan ook uitgenodigd met dit onderdeel te starten en in eerste instantie te focussen op accommodaties. Qua timing is het nu een goed moment te werken aan een duurzaam vakantieaanbod. De helft van de Nederlanders staat positief tegenover duurzame vakanties en heeft een voorkeur voor duurzaam aanbod vanwege het feel good - effect. Bovendien vormt duurzaamheid een extra selectiecriterium omdat het beantwoordt aan hot items voor de vakantiekeuze van de komende jaren: authentiek, bewust, eerlijk en duurzaam. Consumenten verwachten in toenemende mate dat het bedrijfsleven zijn maatregelen neemt om negatieve impacts zoveel mogelijk te beperken. Duurzaamheid wordt ook steeds meer geassocieerd met kwaliteit, gezondheid en veiligheid. Het werken en inzetten voor een dergelijk duurzaamheidlabel biedt tal van voordelen voor de touroperator, waaronder omzeten winstgroei afkomstig van zowel loyale als nieuwe klanten, aantrekkelijke gevolgen voor de eigen merkwaarde en reputatie, behoud van bestemmingen en het overbodig maken van overheidsregels. Het Travelife Sustainability System (TSS) biedt de touroperator een online database met wereldwijde accommodaties (acco s), inzicht in hun duurzaamheidprestaties (milieu en sociaal), controle via officieel getrainde auditors, de Travelife brons, zilver en goud labels, en toegang tot informatie over acco s. Het systeem werkt efficiënt en kosteneffectief en is er voor en door de reisindustrie. Voor de accommodatie zelf betekent Travelife bovendien een marketingvoordeel. De Travelife Awards zijn keurmerken met milieu- en sociale criteria waaraan hoge eisen worden gesteld. Beoor- Touroperators Verduurzamen Accommodaties Make that Change! Deze workshop, onder leiding van Gerben Hardeman, Project Manager Sustainable Tourism bij de ANVR ging over het verduurzamen van accommodaties door touroperators. Volgens de missie View - januari

8 Sand Walk achter het huis van Charles Darwin deling geschiedt op basis van onafhankelijke audits. Momenteel zijn er geregistreerde acco s, waarvan er zijn gecontroleerd en zijn rond de 535 Awards uitgedeeld. Touroperators kunnen zich via de ANVR op Travelife systeem abonneren en er tot 2012 gratis gebruik van maken. Aanmelden dient dan wel vóór 1 februari 2011 te geschieden De touroperator wordt geadviseerd om zijn gecontracteerde accommodaties te stimuleren te verduurzamen. Hierbij is van belang om doelstellingen te bepalen en die SMART te maken (dat wil zeggen: Specifiek, Meetbaar, Ambitieus, Realistisch en Tijdsgebonden). Ook is het goed om eerst te beginnen met de best verkopende acco s te stimuleren met duurzaamheid aan de slag te gaan. Een aantal touroperators is ondertussen gestart duurzaamheidcriteria in contracten vast te leggen. Het Travelife systeem wordt o.a. gebruikt voor hulpmiddelen en handleidingen (voor hoteliers en touroperators), selfcheck test, monitoren en evalueren van duurzaamheidprestaties. Hardeman geeft de touroperators aan zich te richten op bepaalde regio s en gefocust aan de slag te gaan. Profiteer van de samenwerking met andere touroperators door aansluiting te vinden bij lopende projecten van de ANVR. Projecten op het gebied van verduurzamen van accommodaties op bestemmingen zijn te vinden in Brazilië, Egypte, Kenia, Tanzania, Thailand en Turkije. Ze bestaan o.a. uit motivatie, trainingen van de hoteliers en incoming touroperators (onderdelen van het IDH-programma). En verder zijn er ook verduurzamingprojecten in Europese landen (Intour programma). Specifiek kan de touroperator profiteren van een aantal gratis audits bij accommodaties in een aantal landen zoals Spanje, Frankrijk, Italië en Griekenland. In de workshop werd ook het benaderen van acco s behandeld. Te beginnen met het inschakelen van de lokale agent en het achterhalen van de contactpersoon (de general manager) waarna de acco telefonisch of per kan worden benaderd. De ANVR heeft hiervoor een voorbeeld /brief beschikbaar. Het is van belang van het begin af aan duidelijk te zijn over de stappen en de verwachtingen richting de accommodatie en te zorgen voor een persoonlijke benadering. Benoem de voordelen (kostenbesparing, marketingvoordelen), eventueel de duurzaamheidcriteria in contracten, wijs op de gratis hulpmiddelen in het systeem en de nulmeting op basis van selfcheck (geen examen!), spoor de accommodatie aan om met de resultaten van de nulmeting (1e self-check) aan de slag te gaan en zorg voor een goede follow-up. Voor de accommodatie zijn er belangrijke voordelen om zich te abonneren op Travelife waaronder het gebruik maken van de helpdesk en een gratis audit. De extra beloning voor de acco bestaat uit promotie door opname in de lijst van gecertificeerde Travelife-acco s in brochures en websites van verschillende touroperators. ANVR-touroperators kunnen zich voor 2011 gratis inschrijven voor Travelife Sustainability Systeem. Inschrijven kan via Ook kunnen touroperators via dit adres hun interesse kenbaar voor duurzaamheidprogramma s zoals Initiatief Duurzame Handel en het Europese Unie project Intour. Meld je nu aan en make that change!, aldus Gerben Hardeman. 8 View - januari 2011

9 In gesprek met Sarah Darwin Of ze soms last heeft van haar wereldwijd bekende achternaam. Gebukt gaat onder die gigantische erfenis misschien wel. Niets van dat alles. De verwachtingen zijn soms hooggespannen, maar dat doet me niet zoveel. Sarah Darwin, moeder van twee jongens, woont in centrum Londen. Ik ben biologe en botaniste, maar momenteel vooral moeder, vertelt ze relaxed met een kop koffie in de hand. Ze heeft zojuist haar presentatie gegeven. Hoe zat het met dat afstuderen op tomaten, willen we weten. In de hele wereld heb je maar vier eetbare soorten tomaten. En twee daarvan vind je alleen op de Galapagos-eilanden. Het is belangrijk dat we de soorten in de natuur in stand houden. Dat geldt voor dieren, maar ook voor bomen en planten. Die worden nog wel eens vergeten. Er is geen vervanging en we hebben ze allemaal nodig. En eenmaal verdwenen komen ze nooit weer terug. Als je teveel krijgt van één soort kom je in de problemen. Denk maar aan de aardappelziekte in Ierland die daar tussen 1845 tot 1850 een enorme hongersnood veroorzaakte. In Peru loopt nu een project gebaseerd op eeuwenoude ecologische principes, waarbij circa aardappelrassen worden gebruikt. Even terug naar de bekende achternaam en je keuze om biologe/ botaniste te worden. Werd dat min of meer van je verwacht? Nee, absoluut niet. Mijn vader is wetenschapper maar dan in een totaal andere richting. Maar wat mijn vader en moeder wel deden was ons meenemen de natuur in, waarbij ze ervoor zorgden dat we ons thuis voelden in de natuur. Dat maakten ze erg spannend. Soms werden wij dan s morgens om zes uur wakker gemaakt door mijn moeder die ons geheimzinnig toefluisterde dat we het bos in gingen om paddenstoelen te zoeken. Fantastisch! Later, als teenager, kwam ik op vakantie in het regenwoud zonder bagage te zitten, waaronder mijn beautycase. Wèg! En dat terwijl ik in die tijd altijd enorm met mijn uiterlijk en make-up bezig was. Na de eerste paniek raakte ik er echter al snel aan gewend dat ik me nu eventjes niet kon opmaken. Sterker, ik begon het steeds minder belangrijk te vinden. In plaats daarvan begon ik me te interesseren voor alles aan overweldigende natuur wat ik om mij heen zag, hoorde en rook. Die bijzondere ervaring was mijn drijfveer om biologe te worden en aan mijn studie te beginnen. Ik maak me er zorgen over dat er steeds minder kinderen zijn die in de natuur komen en met de natuur vertrouwd zijn. En ook dat er steeds minder ouders zijn die daar aandacht aan besteden en tijd voor vrijmaken. Natuurlijk leven veel mensen in een stenen omgeving, maar dat hoeft je niet te beletten om de natuur in je huis te halen. Dat kan al met een plant in de vensterbank. Ik ga zoveel en zo vaak als mogelijk met mijn kinderen naar buiten, de natuur in. Zelfs in een grote stad als Londen kan dat. Er is veel groen. En anders pakken we de auto en gaan we naar onze familie die buiten woont. Contact met de natuur is noodzaak om de biodiversiteit in stand te houden Zou het onderwijs daar een rol in kunnen spelen? Bijvoorbeeld op lagere schoolniveau? Allereerst denk ik dat het toerisme een rol kan spelen in het vertrouwd maken van kinderen in en met de natuur. Maar ook het onderwijs kan daar het nodige aan doen. In de Verenigde Staten en op sommige plaatsen in Engeland hebben ze bijvoorbeeld Forest schools, bijzondere scholen met een innovatieve pedagogische aanpak die bestaat uit buiten spelen en leren. Tussen 1990 en 2000 hebben ze daarmee alleen al in de USA 25 procent van de kinderen terug de natuur in gekregen. Je moet alleen wel bedenken vanaf welke leeftijd je met zoiets begint. Kinderen tot vijf jaar hebben bijvoorbeeld angst voor grote lege plekken. Daarom gaat het erom dat er habitats in de natuur worden ontwikkeld waarin kinderen van alle leeftijden zich prettig en veilig voelen. Zijn ze ouder dan moet je plekken creëren waar ze kunnen spelen, terwijl ze er op teenagerleeftijd moeten kunnen hangen, naar muziek luisteren, met elkaar discussiëren, enzovoorts. Zo breng je het kind weer terug in de natuur, maak je van de natuur weer iets vertrouwds en herstel je die oeroude verbintenis die nu ten onder dreigt te gaan door teveel binnenzitten, voor de tv hangen of computeren. Bovendien, de natuur is gratis. Wat je ook kunt doen is de natuur terugbrengen naar de woonomgeving. Contact met de natuur is noodzaak om de biodiversiteit in stand te houden. View - januari

10 Onze keiharde feiten leggen uw kansen bloot Waar staat u? Welke bestemmingen worden het best geboekt? Wat is het effect van uw prijsbeleid? Hoe ontwikkelt uw marktaandeel zich ten opzichte van andere spelers? Dat zijn vragen waar u als het goed is bijna dagelijks mee bezig bent. Natuurlijk moet u vertrouwen op uw jarenlange ervaring en uw onderbuikgevoel. Maar is het niet prettig zelfs zakelijk verantwoord als u uw vermoedens en aannames op regelmatige basis kunt matchen met echte feiten? De keiharde marktfeiten van GfK Retail & Technology bijvoorbeeld. In talloze markten en sectoren en sinds enige tijd ook in de reisbranche meten wij tot in detail de verkoopresultaten in het distributielandschap. Wij hebben niet alleen zicht op de exacte boekingscijfers maar met onze TravelScan monitoren en rapporteren wij ook uitgebreide details. Zoals bijvoorbeeld boekings- en vertrekmoment, verblijfsdagen, reissom, verzekeringen, vertrekhavens, etc. Wij bieden zo een compleet beeld van de aangeboden producten en diensten. Hoe wij meten? Heel exact. Wij baseren onze rapportages niet op grillige consumentenonderzoeken maar op keiharde verkoopcijfers van zowel de reisagenten als direct sellers. Bovendien meten wij niet ad-hoc maar continu. Zo heeft u altijd de beschikking over de meest recente informatie. Onze bronnen bestaan uit een groeiend aantal deelnemende reisorganisaties zoals ANWB, D-reizen, Thomas Cook, Veluwegroep, Tui, Vakantiexperts, Sundio group, Terra Travel, OAD en Toerkoop. Wilt u meer weten over de keiharde marktfeiten die uw business kunnen versterken? Bezoek dan of nog beter, neem contact op met onze travelspecialist Judith Manenschijn. GfK TravelScan Feitelijk zicht op de reisbranche rock solid travel facts GfK Retail & Technology Benelux B.V. Krijgsman 22-25, 1186 DM Amstelveen, tel: , GfK R and T maakt onderdeel uit van de beursgenoteerde GfK Group. Wereldwijd behoort GfK tot de top 5 van marktonderzoekbureaus. 10 View - januari 2011

11 Frank Oostdam blikt vooruit 2011 wordt een spannend jaar! *** Maurice Heijnen Het zijn spannende tijden volgens ANVR-directeur Frank Oostdam, die de verdere versterking van de samenwerking tussen de reisbedrijven hoog op zijn prioriteitenlijst heeft staan, net als het verder uitbouwen van de belangenbehartiging van de aangesloten leden. Dat laatste is misschien wel het allerbelangrijkste. We moeten ervoor zorgen dat we een ijzersterke lobby hebben in de politiek. In Nederland, maar zeker ook in Europa. Zo n 85 procent van de regelgeving in de reisbranche wordt immers in Brussel bepaald. Gelukkig hebben we goede contacten en wordt er door de politiek echt geluisterd. Al blijft het natuurlijk altijd de vraag of onze adviezen en aanbevelingen daadwerkelijk worden overgenomen. Als Frank Oostdam al ergens naar uitkijkt in 2011, dan is het wel het verschijnen van de Europese Richtlijn Pakketreizen. Deze richtlijn verschijnt ergens in 2011 en daar zitten we bovenop. Hoewel het om een eerste concept gaat, is dat rapport dat regels geeft over onder andere de aansprakelijkheid van reisondernemingen naar de klant de komende jaren wel bepalend voor de sector. Het gaat om belangrijke dingen zoals de definiëring van de pakketreis, het boeken via internet, enzovoorts. Het draait in dezen echt om de backbone van onze industrie, dus we zijn heel erg benieuwd waar Europa mee komt en of we ons daar in kunnen vinden. Frank Oostdam, directeur ANVR Consumentenzaken Feit is dat er op moeilijke vragen antwoord gegeven moet worden. De grenzen tussen de verschillende spelers in onze branche vervagen nu eenmaal snel en dus moeten we samen met de politiek bijvoorbeeld eens goed aangeven wat we nu precies verstaan onder touroperators. Zijn dat alleen de uitvoerende reisorganisaties of misschien toch ook het reisbureau dat steeds meer initiatieven ontplooit, net als een luchtvaartmaatschappij? Dat is spannend, net als trouwens de Europese Richtlijn Consumenten die we uit Brussel verwachten, nog vóór het verhaal over de pakketreizen. Daarin zullen allerhande consumentenzaken worden behandeld. Voorbeelden? Wat zijn oneerlijke handelspraktijken, worden producten en diensten transparant aangeboden en wat zijn je rechten en plichten bijvoorbeeld bij reisdiensten op afstand verkopen? Wat wij bijvoorbeeld ook heel nadrukkelijk opgenomen willen zien in die richtlijn is de keuzevrijheid van de consument om zelf te bepalen waar wat gekocht wordt. Zo is een vlucht van Ryanair nog altijd niet te boeken via de reisagent. Dan wil je dus als consument een reis boeken bij het reisbureau en kun je die vakantie niet kopen in combinatie met een vlucht van Ryanair. Even het punt commissie buiten beschouwing gelaten, maar de vluchten zouden wel gewoon boekbaar moeten zijn via de reisagent. Dat is voor ons een principiële kwestie en daar zullen we dan ook keihard voor vechten. Gesprekspartner in Den Haag Los van Europa, zijn we natuurlijk ook in Nederland zeer actief en hebben we regelmatig succes. Neem de discussie over de vakantiespreiding. De zomervakantie is in overleg met de politiek inmiddels met een week ingekort en die week is ter vrije besteding aan de scholen gegeven die in overleg met de medezeggenschapsraden deze dagen mogen inzetten. Dat zien wij als een tussenstap. We hopen en verwachten dat de mensen die snipperdagen in de toekomst zelf mogen invullen om bijvoorbeeld een dagje eerder op wintersport te kunnen gaan. Dat soort dingen vind ik pure winst en het toont aan dat we een gesprekspartner zijn die serieus genomen wordt in Den Haag. Dat blijkt bijvoorbeeld ook uit het rumoer dat onlangs is ontstaan toen directeur Jos Nijhuis van Schiphol riep dat vakantievluchten van Schiphol moeten verdwijnen als de luchthaven vol raakt. Op zo n moment trekken View - januari

12 Adviseer comfortabel reizen in 1e klas Extra service en faciliteiten Meer beenruimte Bredere stoelen Stopcontact bij de zitplaats Internationale dagbladen Gratis catering aan uw zitplaats bij Thalys en Eurostar Toegang tot de NS Hispeed Lounges op Amsterdam Centraal, Schiphol, Rotterdam Centraal en Breda. U reist met 12 View - januari 2011 NSHispeed.nl/agent De voordelen in 1e klas zijn verschillend per hogesnelheidstrein. Kijk op de site voor meer informatie.

13 wij direct aan de bel bij staatssecretaris Atsma van Infrastructuur en Milieu, die we hebben gewezen op het rapport-alders waarin staat dat Schiphol tenminste 60 procent leisurevervoer moet hebben. Het kan immers niet zo zijn dat de vakantiebranche automatisch moet wijken als dat Schiphol goed uitkomt. Het rapport-alders moet leading zijn. Hierin is bepaald dat als er al sectoren zouden moeten wijken, dit op basis van goede voorwaarden moet gebeuren. Met andere woorden: er ligt inmiddels een brief in Den Haag en wij zullen heel nadrukkelijk de vinger aan de pols houden en ons in de discussie mengen als dat nodig is. Automatisering en standaardisering Op zulke momenten zijn we nadrukkelijk belangenbehartiger, maar we zijn natuurlijk ook een pure branchevereniging die een samenwerkingsplatform wil bieden voor de reisbedrijven. Dat doen we komend jaar heel nadrukkelijk op het gebied van automatisering en standaardisering in de backoffice van de branche. Een goed voorbeeld daarvan is de ontwikkeling van het nieuwe systeem voor elektronische facturering. Het pilotproject is inmiddels afgerond en we zijn nu aan het evalueren om het systeem in februari of maart branchebreed uit te rollen. Als dit systeem straks is ingevoerd, kan dat de branche miljoenen besparen dankzij een enorme efficiencyslag. Daarom willen we dit systeem ook zo snel mogelijk doorontwikkelen, zodat niet alleen de facturen maar ook de reisbescheiden elektronisch van touroperator naar reisagent gestuurd kunnen worden en er straks dus geen papier meer aan te pas komt. En let op: dit systeem wordt ook opengesteld voor niet-leden zoals verzekeraars of autoverhuurders. Als iedereen meewerkt kan dit namelijk een groot succes worden. Wat betreft automatisering en informatisering timmeren we trouwens toch goed aan de weg. We tonen telkens aan dat we allesbehalve een ouderwetse organisatie voor stenen reisbedrijven zijn, zoals ik soms wel eens hoor. In dat perspectief verwijs ik dan ook maar even naar het nieuwe Travel College dat we als internetplatform aan het opzetten zijn samen met de vakbonden. Dat wordt echt de marktplaats voor de reisbranche waar alles op het gebied van onderwijs, opleidingen, vacatures en employability te vinden zal zijn. Dat is mijns inziens echt heel vernieuwend en vooruitstrevend. Kom bij mij dus niet aan met het verhaal dat we anno 2011 niet met onze tijd meegaan! View - januari

14 Nieuwe werkkostenregeling vanaf 2011 Goed voorbereid door schaduwadministratie *** Titia Voûte De werkkostenregeling komt in de plaats van de huidige wirwar aan regels voor vrije vergoedingen en verstrekkingen. Denk aan bedrijfsfeesten en -uitjes, een fiets van de zaak, korting op eigen producten, incentives, maar ook telefoons, laptops en bedrijfskleding. Voorlopig zijn bedrijven overigens nog niet verplicht de werkkostenregeling toe te passen. Tot en met 2013 mag ieder jaar opnieuw worden gekozen voor de werkkostenregeling of voor de bestaande regels voor vrije vergoedingen en verstrekkingen. Vanaf 1 januari 2014 geldt de werkkostenregeling definitief voor alle werkgevers. Volgens Frank Radstake, Manager Arbeidszaken en Onderwijs bij de ANVR, is de werkkostenregeling voor specifiek de reiswereld om tenminste twee redenen belangrijk. De mogelijkheid om werknemers onbelast korting op eigen producten te geven wordt op een andere wijze begrensd. Dat kan, afhankelijk van het bedrijf, voordelig, maar ook nadelig uitpakken voor een werkgever, zegt Radstake. Daarnaast worden de mogelijkheden om werknemers een incentive aan te bieden wellicht minder ruim voor bedrijven. Geen reden tot paniek, maar wel reden om je personeelsadministratie aan een flinke onderhoudsbeurt te onderwerpen. Dat zegt ANVR-directeur Frank Oostdam over de nieuwe werkkostenregeling die per januari 2011 ingaat. De nieuwe regeling is onderdeel van een groot hervormingsplan van het kabinet met als doel regelversimpeling en lastenvermindering voor bedrijven. In de reisbranche moet nog blijken of de nieuwe regeling tot het gewenste resultaat leidt. We zijn al twee jaar druk aan het lobbyen om deze regeling ook voor de reiswereld acceptabel te maken, aldus Oostdam. Frank Radstake, Manager Arbeidszaken en Onderwijs bij de ANVR 80 procent Voorlopig is het lastig inschatten wat de concrete gevolgen van de nieuwe regeling voor de reisbranche zullen zijn, zegt Radstake. In de huidige regeling kunnen bedrijven tot een bepaald maximum korting geven op eigen producten. Vanaf 2014 is het zo dat die korting is opgenomen in maximaal 1,4 procent van de totale loonsom van de hele organisatie. De korting gaat daarbij Marijke Vink, directeur Group & Incentive Travel van persoons- naar bedrijfsniveau. Organisaties zullen hun administratie moeten doorlichten om te zien wat de consequenties hiervan zijn voor hun bedrijf om goed in te kunnen spelen op de veranderde situatie. Met korting kunnen reizen, is een belangrijke secundaire arbeidsvoorwaarde in de reisbranche. Er moet dus iets worden verzonnen om deze incentive voor de medewerkers te behouden. Het is wel van belang te benadrukken dat studiereizen buiten deze regeling vallen, zegt Radstake. Radstake adviseert bedrijven om in 2011 een schaduwadministratie bij te houden om op deze manier de kosten voor vrije vergoedingen in kaart te brengen. Hierdoor weet je als bedrijf wat de eventuele nadelen van de nieuwe regeling voor je onderneming zijn en kun je tijdig voor 2014 maatregelen nemen. Ga je namelijk niet over die 1,4 procent heen, dan kun je gemakkelijk overstappen. Maar blijkt dat je wel meer kosten maakt, dan betaal je over het overtollige bedrag 80 procent belasting, aldus Radstake. Schaduwadministratie Suzanne Wassink, HR Manager bij Sundio Group, is samen met de administratieafdeling al maanden bezig met een schaduwadministratie. We brengen in kaart welke kosten voor vrije vergoedingen we op jaarbasis maken. Bij ons wordt er bijvoorbeeld veel gebruik gemaakt van kortingen op eigen producten. Zeker 95 procent van onze medewerkers gaat jaarlijks wel een keer met een van onze merken op reis. Op dat punt willen we precies weten hoe het zit en hoe we daar in 14 View - januari 2011

15 2014 mee om moeten gaan. We zullen dit anders moeten gaan inrichten want het kan natuurlijk niet zo zijn dat door werknemer X straks die 1,4 procent bereikt wordt, terwijl werknemer Y misschien nu nog helemaal geen gebruik maakt van de werkkostenregeling. Gaat die dat later wel doen en wordt de 1,4 procent vrije ruimte daardoor overschreden, dan wacht over het meerdere de 80% loonheffingaanslag. Dat de regeling ook geldt voor vergoedingen bij thuiswerken, laptops, telefoons et cetera, maakt het allemaal niet doorzichtiger. Ik raad echt iedereen aan tijdig te beginnen met een gedegen schaduwadministratie, aldus Wassink. MICE-markt Dat de nieuwe regeling vèrstrekkende gevolgen zal hebben voor de MICE-sector is volgens Frank Radstake (ANVR) een gegeven. Het wordt voor bedrijven minder aantrekkelijk om iets voor de medewerkers te doen. Ze zullen kijken of het nog wel haalbaar is om binnen die 1,4 procent met het hele personeel op reis te gaan bijvoorbeeld. Voor de MICE-kant zien we een potentieel probleem, maar anderzijds ook weer voldoende ruimte om er goed mee om te gaan. Maar ook in deze sector geldt dat je als incentivebureau wel de valkuilen en kansen voor ogen moet hebben. Marijke Vink van Group & Incentive Travel is van mening dat er altijd wel oplossingen te vinden zijn. Natuurlijk is het voor onze branche een vervelende regeling. Onze creativiteit wordt op de proef gesteld, maar daar houd ik wel van. We moeten niet vergeten dat de regeling geldt voor personeelsuitjes en niet voor bedrijven die klanten een incentive aanbieden. Bij personeelsreizen denk ik eraan de klant te adviseren om de trip in stukjes te hakken. Dus verspreid over een paar jaar met kleinere groepen en niet allemaal tegelijk op pad. Op die manier blijf je als bedrijf binnen de 1,4 procent marge. Ook vraag ik me af of er afspraken met de belastinginspecteur te maken zullen zijn. Dat je bijvoorbeeld voor een jubileum in 2015 in de voorafgaande jaren de vergoeding kunt opsparen om dan in het feestjaar met het hele bedrijf op reis te kunnen. Er is nog veel onduidelijk over de nieuwe regeling, maar gelukkig hebben we nog drie jaar om ons aan de nieuwe situatie aan te passen, aldus Vink. In november 2010 hebben ANVR en Reiswerk een bijeenkomst georganiseerd over de werkkostenregeling. Bedrijven die in 2011 nog een dergelijke bijeenkomst willen bijwonen, kunnen dit melden bij de ANVR. ANVR en Reiswerk zullen bij voldoende belangstelling nogmaals een voorlichtingsbijeenkomst organiseren. View - januari

16 Simpel weg met de Europeesche Een goed verzorgde reis kan niet zonder een goede verzekering. Daarom wil Europeesche Verzekeringen ook graag met u samenwerken. U vindt bij ons enthousiaste, deskundige mensen die er voor zorgen dat de verzekeringen tot in de puntjes worden geregeld. Met uitstekende producten die bescherming bieden, zekerheid en houvast. Dat maakt verzekeren bij de Europeesche simpel en eenvoudig. U verzorgt de reis, wij de rest. Eenvoud, helderheid en maatwerk kenmerken de reis- en recreatieverzekeringen van de Europeesche. Van een maatschappij met al negentig jaar ervaring met reizen en recreatie mag u dat verwachten. De Europeesche, een partner waar u 100% zeker van kunt zijn. 16 View - januari 2011

17 Oorspronkelijke doelstellingen ECTAA nog steeds van kracht ECTAA en ANVR: samen sterk in Brussel en Den Haag *** Gerrie Brand Alle EU-lidstaten (met uitzondering van Luxemburg) zijn in ECTAA (oftewel de Group of National Travel Agents and Tour Operators Associations within the EU) vertegenwoordigd via één of meer nationale brancheverenigingen. Voor Nederland is dit de ANVR, die in 1961 één van de 'founding members' was van ECTAA, vertelt ECTAA s secretarisgeneraal Michel de Blust. De directe aanleiding voor de start van ECTAA was het verdrag van Rome, dat in 1957 werd opgesteld en waarin de voorloper van de EU, de EEG, werd opgericht, zegt De Blust. In dat verdrag werd weliswaar niet direct gesproken over toerisme, maar wel stond erin dat er vrij verkeer van goederen en personen moest plaatsvinden binnen de EEG. Je kon dus zonder paspoort door Europa reizen en dat nam een grote barrière weg voor het toerisme. Brancheverenigingen in Nederland, Duitsland, Frankrijk, België, Italië en Luxemburg besloten de krachten te bundelen om optimaal te profiteren van het wegvallen van de grenzen en richtten ECTAA op. Eerlijke concurrentie De nationale brancheverenigingen die lid zijn van ECTAA, vertegenwoordigen alle denkbare soorten reisondernemingen: van De ontwikkeling van het toerisme naar en binnen Europa is een speerpunt van de Europese Commissie, dat is vastgelegd in het Verdrag van Lissabon van Hier zijn tal van regeltechnische veranderingen aan verbonden, met grote gevolgen voor de reisbranche. Een goede vertegenwoordiging in Brussel is dan ook onontbeerlijk. De ANVR is daarom lid van ECTAA, de Europese overkoepelende belangenvereniging van touroperators, reisagenten en andere toeristische ondernemingen. reisagenten en touroperators tot MICE-organisatiebureaus, inkomende touroperators en verkeersbureaus. Inmiddels heeft de vereniging leden uit 25 EU-lidstaten, twee EU-kandidaten (Kroatië en Turkije) en Noorwegen en Zwitserland. Al met al gaat het om zo'n reisondernemingen, waarvan 80 procent tot het midden- en kleinbedrijf behoort. Maar wij vertegenwoordigen uiteraard ook de grote spelers, zoals TUI, Thomas Cook, BCD Travel, American Express, et cetera. De oorspronkelijke doelstellingen van ECTAA - samenwerken en optimaal profiteren van het vrije vervoer van personen - zijn nog steeds van kracht. Daarnaast houdt de vereniging zich bezig met het bevorderen van de handelsvrijheid. Dat is zeker nu internet de distributiemogelijkheden heeft vergroot, heel belangrijk. Toeristische ondernemingen verkopen met het grootste gemak ook in buurlidstaten hun reizen. Dan moet er natuurlijk sprake zijn van een gelijk speelveld en eerlijke concurrentie. Gesprekspartner in Brussel ECTAA werd opgericht in Duitsland, maar is tegenwoordig gevestigd in Brussel. Dat is geen toeval: de EU heeft een groot aantal regels, richtlijnen en verordeningen bedacht, die het toerisme direct raken. Om daar als gesprekspartner bij betrokken te worden en invloed op de besluitvorming uit te kunnen oefenen, is een vertegenwoordiging in de hoofdstad van Europa een must. Zo staat de herziening van de richtlijn pakketreizen op de agenda, zegt De Blust. Deze richtlijn is twintig jaar Michel de Blust, secretaris-generaal bij ECTAA geleden opgesteld en behandelt de aansprakelijkheid van reisondernemingen ten opzichte van klanten. Hieruit is onder andere het garantiefonds reizen voortgekomen, dat de consument beschermt tegen het faillissement van touroperators. Sinds de inwerkingtreding van de richtlijn pakketreizen eind jaren tachtig is er niets meer aan de regels veranderd. Dat terwijl de marktomstandigheden drastisch zijn gewijzigd. De Blust is dan ook blij dat de EU tot een herziening heeft besloten. Het afgelopen jaar heeft er een consultatieronde plaatsgevonden, waarbij ECTAA namens de View - januari

18 Europese reisondernemingen heeft laten weten wat er aan de richtlijn moet worden verbeterd. Het belangrijkste is voor ons dat er een level playing field, een gelijk speelveld, komt. Een reisonderneming die een pakketreis verkoopt, dus logies, vervoer en eventuele andere diensten, is verplicht voor financiële dekking te zorgen richting de klant in geval van faillissement. Een lowcost carrier die op haar website niet alleen vliegtickets, maar ook hotelovernachtingen en autohuur verkoopt, hoeft dat niet. Wij zouden graag zien dat iedereen die een pakketreis verkoopt, online of offline, dezelfde verplichtingen heeft. Maar dan moet er wel een nieuwe definitie van het begrip pakketreis komen. Gelijke monniken, gelijke kappen ECTAA ijvert voorts voor een gelijke bescherming van zowel een vliegtuigpassagier met een pakketreis, als van een passagier met een seat-only ticket, wanneer de luchtvaartmaatschappij onverhoopt ophoudt te bestaan. Stel, een chartermaatschappij gaat failliet. Dan worden de reizigers met een pakketreis door hun touroperator naar huis gebracht. De passagier die alleen een los ticket heeft gekocht, moet zichzelf maar zien te redden. Als een touroperator een financiële garantie moet geven, waarom de airlines dan niet ook? Ze concurreren met de reisondernemingen gezien het aanbod op hun websites en dus moet er ook op dit gebied een gelijk speelveld komen. Daarnaast is het volgens De Blust van belang dat er harmonisatie komt van de regelgeving tussen de verschillende EU-landen. Veel reisondernemingen verkopen hun reizen in meer dan één lidstaat. In het kader van eerlijke concurrentie moeten voor die bedrijven natuurlijk overal dezelfde regels gelden. De Blust vindt het positief dat een aantal regels ten aanzien van passagiersrechten zal worden geconsolideerd in één verordening. Zo zal de EU de vergoeding die een passagier van de luchtvaartmaatschappij krijgt wanneer zijn of haar bagage voorgoed zoekraakt, vastleggen in de verordening. De verwachting is dat dit bedrag hoger zal zijn dan wat nu volgens het Verdrag van Montréal moet worden uitgekeerd. Verder hoop ik dat de EU zal ophelderen wat de zorgplicht is in geval van force majeure, zoals met de aswolk. Het gaat dan om duidelijkheid wat de zorgplicht inhoudt voor een airline en waar een touroperator bij een pakketreis aan moet voldoen. Ook hier zou gelijkheid in behandeling moeten zijn. De Blust denkt dat de voorstellen ten aanzien van de herziening van de richtlijn pakketreizen en van de verordening voor passagiersrechten vóór de zomer van 2011 op tafel zullen liggen. Dan moeten ze nog door het Europees Parlement en de raad van ministers worden goedgekeurd. De implementatie door de lidstaten duurt twee jaar, dus in 2014 zijn de wijzigingen van kracht. Bij de verordening zal dat wat sneller gaan. Lobby op nationaal en Europees niveau Sinds het in 2009 gesloten Verdrag van Lissabon van kracht is geworden, is Brussel strategisch gezien een nog belangrijkere plaats geworden. In dat verdrag staat dat de EU de belangrijkste toeristische bestemming ter wereld moet worden. De Europese Commissie zal dus met plannen komen om het toerisme naar en binnen de EU te stimuleren. De Blust benadrukt echter dat alleen in Brussel lobbyen niet volstaat. Nieuwe wetgeving mag dan in Brussel worden bedacht, 18 View - januari 2011

19 het wordt in Den Haag geïmplementeerd. Daarom heb je vertegenwoordiging op nationaal en Europees niveau nodig. Dat blijft zo. Wetten moeten worden goedgekeurd door het Europees Parlement, dat vanuit de lidstaten wordt gekozen, en de raad van ministers, die bestaat uit nationale politici. Op lokaal niveau bestaat er dus veel invloed op Europa en daarom moet een succesvolle lobby zowel in Brussel als in de lidstaten plaatsvinden. De ANVR doet dat heel goed in Nederland: ze hebben regelmatig contact met afgevaardigden van de Europese Commissie en andere politici. IATA is een ramp ECTAA houdt zich niet alleen bezig met de politieke lobby. De vereniging is ook druk met de relatie met IATA, de branchevereniging van luchtvaartmaatschappijen, waarbij meer dan tweehonderd netwerkcarriers zijn aangesloten. De Blust windt er geen doekjes om: IATA is een ramp. Reisagenten moeten werken volgens eenzijdig opgelegde regels die dertig jaar oud zijn en dateren uit de tijd dat de luchtvaart nog niet geliberaliseerd was. De reisbureaus moeten bijvoorbeeld nog steeds een financiële waarborg geven aan IATA, anders mogen ze geen tickets verkopen van IATA-maatschappijen. Die eis was zinvol toen agenten nog een eigen voorraad ticketpapier hadden. Dan zouden ze goedkoop tickets kunnen uitschrijven en vervolgens met de noorderzon met het geld kunnen vertrekken. Maar tegenwoordig gaat alles elektronisch en is het heel gemakkelijk te controleren of een reisagent eerlijk te werk gaat. Waarom moeten we dan toch nog die waarborg leveren? Het hebben van een IATA-licentie kost geld: tot euro per jaar per kantoor. Daar komen de kosten van het voldoen aan de verplichtingen nog eens bij. Steeds meer agenten kiezen er volgens De Blust daarom voor om af te zien van de IATA-accreditatie. Zij boeken vliegtickets voor hun klanten via een consolidator, een IATA-geaccrediteerd reisbureau dat het ticket uitschrijft en deelt in de verkoopopbrengsten. Als IATA niet snel ingrijpt, verliezen ze een hele grote bron van inkomsten. Volgend jaar bestaat ECTAA vijftig jaar. Het zou een mooi cadeau zijn als IATA dan eindelijk inziet hoe ze een goede partner kan zijn voor de reiswereld, in plaats van een dictator. Organisatiestructuur ECTAA ECTAA krijgt geen subsidies, de organisatie wordt bekostigd door de bijdragen van de leden. De vier grootste landen - Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Frankrijk en Italië - nemen 45 procent van de kosten voor hun rekening. Elk lid heeft een zetel in de raad van bestuur van ECTAA. Voor de ANVR is dat directeur Frank Oostdam. De raad is belast met het algemene management van ECTAA. De leden kunnen deelnemen aan een van de zeven comités, die luchtvaart, juridische zaken, belastingzaken, technologie, inkomend toerisme, touroperators en duurzaamheid & bestemmingen als specialiteiten hebben. Het comité Duurzaamheid & Bestemmingen is nieuw in dat rijtje, vertelt De Blust. We zijn in april gefuseerd met de internationale federatie van touroperators, IFTO, die zich bezighield met tal van problemen op de toeristische bestemmingen. Die kennis en ervaring hebben we ondergebracht in het comité Duurzaamheid & Bestemmingen. Duurzaamheid is een belangrijk aandachtspunt van het comité, aldus De Blust. "Zo hebben we onlangs de president van Tanzania geschreven over de snelweg die in de Serengeti moet komen te liggen. Dat gebied is toeristisch bezien heel populair en daar hebben we de president op gewezen. We kijken dus met een groene bril naar bestemmingen en gaan op zoek naar manieren om onze voetafdruk zo klein mogelijk te maken. View - januari

20 Naar verre vreemde landen of dichtbij, ga gezond op reis Voorlichting over gezondheid biedt ook meerwaarde voor het reisbureau *** Maurice Heijnen Gezondopreis.nl is ook in 2011 hoofdsponsor van de Vakantiebeurs en toont daarmee nadrukkelijk betrokkenheid met de reisbranche. Dat is volgens manager Lisette Schelbergen nog altijd hard nodig, want te vaak gaan mensen zonder medische voorbereiding op reis naar landen ver weg èn dichtbij. Het is een misvatting om te denken dat je alleen in verre vreemde landen ziek kunt worden. Ook dichtbij loop je risico s waar je niet bij stilstaat maar die wel ernstige consequenties voor je gezondheid kunnen hebben. Goede voorlichting is daarom nog altijd hard nodig en daarom werken we het liefst ook samen met de reisindustrie. Reisagenten kunnen namelijk een belangrijke rol spelen bij het geven van goede voorlichting; al wijzen ze potentiële vakantiegangers alleen maar de weg naar GGD, vaccinatiecentrum of huisarts, dan helpt dat al flink! View praat met Lisette Schelbergen van GlaxoSmithKline, het bedrijf dat is gestart om mensen bewust te maken van de gezondheidsrisico s op reis. Het project is opgezet in samenwerking met tal van deskundige organisaties zoals vaccinatiecentra en het Rotterdamse Havenziekenhuis. Campagne Er zijn mensen die helemaal niet nadenken over hun gezondheid en mensen die wel informatie hebben opgezocht. De laatste groep weet dat er risico s zijn, Lisette Schelbergen maar denkt bijvoorbeeld dat die risico s niet gelden in een luxe vakantiebestemming. Ze denken dat overkomt mij niet! Juist die instelling willen we veranderen met de campagne Gezond op Reis. Er zijn altijd risico s en die kunnen je wel degelijk overkomen, terwijl dat wel te voorkomen is. Ons doel is simpelweg dat meer reizigers zich beter voorbereiden en zich laten adviseren over hun gezondheid. Het ultieme doel is dus om mensen maximaal beschermd op reis te laten gaan, maar meer nog om mensen gezond weer thuis te laten komen. 20 View - januari 2011

Grensoverschrijdend Nederlandse economie groeit van buitenlandse reis

Grensoverschrijdend Nederlandse economie groeit van buitenlandse reis Grensoverschrijdend Nederlandse economie groeit van buitenlandse reis 2 3 Even toelichten Om maar meteen met de deur in huis te vallen. In de driehoek uitgaand, binnenlands en inkomend toerisme wordt het

Nadere informatie

Gecoördineerde handhavingsmaatregelen voor betere naleving consumentenrechten op reiswebsites

Gecoördineerde handhavingsmaatregelen voor betere naleving consumentenrechten op reiswebsites #sweep2013 Gecoördineerde handhavingsmaatregelen voor betere naleving consumentenrechten op reiswebsites Brussel, 14 april 2014 In 2013 bleek uit een gezamenlijke, door de Europese Commissie gecoördineerde

Nadere informatie

Duurzaam Toerisme Plan 2012-2015

Duurzaam Toerisme Plan 2012-2015 Duurzaam Toerisme Plan 2012-2015 We creëren betere vakanties die een bijdrage leveren aan de duurzame ontwikkeling van vakantiebestemmingen, voor een lach op ieders gezicht. Spreading Smiles. Visie TUI

Nadere informatie

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN

CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN Exact Online CASE STUDY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY MDM LEERT KLANTEN ZELF VISSEN MDM accountants & belastingadviseurs uit Den Haag is hard op

Nadere informatie

Project CARMATOP: succesvolle samenwerking met Nederlandse reisbranche

Project CARMATOP: succesvolle samenwerking met Nederlandse reisbranche Changes in Tourism Vakantiebeurs 2015 Project CARMATOP: succesvolle samenwerking met Nederlandse reisbranche Eke Eijgelaar, Rob Bongaerts, Christa Barten, Harald Buijtendijk, Jeroen Klijs, Jeroen Nawijn,

Nadere informatie

Toekomstvisie op Toerisme 2025

Toekomstvisie op Toerisme 2025 Toekomstvisie op Toerisme 2025 1 INHOUDSOPGAVE 1 Voorwoord 1 2 Inleiding 3 3 AchtergronD 4 4 Toekomstvisie op Toerisme 2025 5 5 Agenda voor de toekomst 6 5.1 Intern beheer 7 5.2 Samenwerkingspartners 9

Nadere informatie

Acquisitie & Commercieel Mind Management Berlijn. TrainAway. 16 september 2014 OPLEIDINGSREIS

Acquisitie & Commercieel Mind Management Berlijn. TrainAway. 16 september 2014 OPLEIDINGSREIS TrainAway Spiegelstraat 38 B Bussum, Utrecht 1405 HX Telefoon: 085-0600310 E-mail: info@trainaway.nl Website: www.trainaway.nl Acquisitie & Commercieel Mind Management Berlijn 16 september 2014 OPLEIDINGSREIS

Nadere informatie

AEG deel 3 Naam:. Klas:.

AEG deel 3 Naam:. Klas:. AEG deel 3 Naam:. Klas:. 1-Video Grensverleggend Europa; Het moet van Brussel. a-in welke Europese stad staat Jan Jaap v.d. Wal? b-beschrijf in het kort waarom een betere Europese samenwerking nodig was.

Nadere informatie

De financiële impact van BYOD

De financiële impact van BYOD De financiële impact van BYOD Top 10 inzichten uit het wereldwijde -onderzoek Jeff Loucks / Richard Medcalf Lauren Buckalew / Fabio Faria Het aantal BYOD-apparaten in de zes landen van ons onderzoek zal

Nadere informatie

Vakantiegedrag. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van jou verwacht? Factoren die van invloed zijn op vakantiegedrag. Wat is vakantiegedrag?

Vakantiegedrag. Waar gaat deze kaart over? Wat wordt er van jou verwacht? Factoren die van invloed zijn op vakantiegedrag. Wat is vakantiegedrag? Waar gaat deze kaart over? Deze kaart gaat over vakantiegedrag van mensen. Het maakt je duidelijk waarom mensen met vakantie gaan en hoe de keuze voor een vakantie tot stand komt. Wat wordt er van jou

Nadere informatie

Een reis plannen via internet

Een reis plannen via internet Weetjes Een reis plannen via internet Infosessie bibliotheek 25 november 2015 Meer dan de helft van de Vlamingen boekt hun reis online. 36% boekt online omwille van de prijs. Even belangrijk is de omschrijving

Nadere informatie

De alles-in-1 Zorgapp

De alles-in-1 Zorgapp De alles-in-1 Zorgapp Tevreden cliënten en medewerkers Impact van zorgapps op de zorgverlening Meerwaarde van zorgapps in het zorgproces De rol van de zorgverlener verandert in rap tempo door nieuwe technologie

Nadere informatie

MODULE II. Wat heb jij aan de Europese Unie?

MODULE II. Wat heb jij aan de Europese Unie? MODULE II Wat heb jij aan de Europese Unie? In de Europese Unie ben je als consument goed beschermd. Producten moeten aan allerlei veiligheidsvoorschriften voldoen, reclame mag niet misleidend zijn en

Nadere informatie

Rapportage online marktonderzoek Wat maakt succes?

Rapportage online marktonderzoek Wat maakt succes? Rapportage online marktonderzoek Wat maakt succes? December 2007 / Januari 2008 Door: Marco Bouman, Impulse, Strategie & Marketing Februari 2008 2008 Marco Bouman, alle rechten voorbehouden Het is niet

Nadere informatie

Gezondheid: uw Europese ziekteverzekeringskaart altijd mee op vakantie?

Gezondheid: uw Europese ziekteverzekeringskaart altijd mee op vakantie? MEMO/11/406 Brussel, 16 juni 2011 Gezondheid: uw Europese ziekteverzekeringskaart altijd mee op vakantie? Vakantie verwacht het onverwachte. Gaat u binnenkort op reis in de EU of naar IJsland, Liechtenstein,

Nadere informatie

ŠKODA MOBILITEITSSERVICE HULP BIJ PECH ONDERWEG

ŠKODA MOBILITEITSSERVICE HULP BIJ PECH ONDERWEG ŠKODA MOBILITEITSSERVICE HULP BIJ PECH ONDERWEG Bel gratis 0800-023 00 24 24 uur per dag, 7 dagen per week. Buiten Nederland: bel +31 800 023 00 24 (gratis) of +31 33 4949600 (niet gratis). ŠKODA MOBILITEITSSERVICE

Nadere informatie

Duurzaamheidsbeleid Doingoood

Duurzaamheidsbeleid Doingoood Duurzaamheidsbeleid Doingoood Over Doingoood Doingoood bestaat uit 2 delen: Doingoood volunteer work (sociale onderneming) en Doingoood foundation (stichting). In al onze werkwijzen en procedures gaan

Nadere informatie

DDMA PRIVACY AUTORITEIT - CONSUMENTEN HANDBOEK. Grip op reclame. Telemarketing PRAKTISCH ADVIES BIJ COMMERCIËLE COMMUNICATIE

DDMA PRIVACY AUTORITEIT - CONSUMENTEN HANDBOEK. Grip op reclame. Telemarketing PRAKTISCH ADVIES BIJ COMMERCIËLE COMMUNICATIE DDMA PRIVACY AUTORITEIT - CONSUMENTEN HANDBOEK Grip op reclame Telemarketing PRAKTISCH ADVIES BIJ COMMERCIËLE COMMUNICATIE Voorwoord Aan de hand van concrete informatie en handige checklists bieden wij

Nadere informatie

You never walk alone. Backoffice. maatwerkoplossingen samenwerken/websitemodules schadeafhandeling

You never walk alone. Backoffice. maatwerkoplossingen samenwerken/websitemodules schadeafhandeling You never walk alone Backoffice maatwerkoplossingen samenwerken/websitemodules schadeafhandeling De eerste! Interview met Henk den Uil Ja, het is al bijna 15 jaar geleden, zegt Henk den Uil. Henkie voor

Nadere informatie

Duurzame vakantie: ver van mijn bed of dicht bij huis?

Duurzame vakantie: ver van mijn bed of dicht bij huis? Presentatie Bijeenkomst Duurzaam toeristisch ondernemen in de praktijk januari 010 Vakantiebeurs, Utrecht Ad Schalekamp Directeur NBTC-NIPO Research Doel van het onderzoek Inzicht verkrijgen in de houding

Nadere informatie

Fiscale aspecten van studiereizen, agentenkorting, personeelskorting en incentives. Voorwoord p.1

Fiscale aspecten van studiereizen, agentenkorting, personeelskorting en incentives. Voorwoord p.1 Fiscale aspecten van studiereizen, agentenkorting, personeelskorting en incentives. Inhoudsopgave Voorwoord p.1 1. Fiscale aspecten van studiereizen p.1 1.1 Studiereizen 1.2 Fiscale aspecten van de studiereis

Nadere informatie

Met een bijschrijving kan na 26 juni 2012 niet meer gereisd worden.

Met een bijschrijving kan na 26 juni 2012 niet meer gereisd worden. Geldigheid kinderbijschrijving Wat is het gevolg van het vervallen van de geldigheid van de bijschrijving? Om naar het buitenland te reizen hebben kinderen vanaf 26 juni 2012 een eigen paspoort of Nederlandse

Nadere informatie

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's GRAVENHAGE

De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA 's GRAVENHAGE Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Hyundai Verlengde Garantie. Uitgebreid genieten van zorgeloos rijplezier

Hyundai Verlengde Garantie. Uitgebreid genieten van zorgeloos rijplezier Hyundai Verlengde Garantie Uitgebreid genieten van zorgeloos rijplezier Onbezorgd op weg in binnen- en buitenland Uw Hyundai blinkt uit door zijn uitstekende rijeigenschappen en betrouwbaarheid. Niet voor

Nadere informatie

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole Sociale media hebben individuen meer macht gegeven. De wereldwijde beschikbaarheid van gratis online netwerken, zoals Facebook,

Nadere informatie

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research Toerisme in perspectief NBTC Holland Marketing Afdeling Research Inleiding In dit rapport wordt op hoofdlijnen een beeld geschetst van trends en ontwikkelingen in het (internationaal) toerisme en de factoren

Nadere informatie

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. GROEP 7-8

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. GROEP 7-8 Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. GROEP 7-8 Hé. Hallo! Wat ontzettend leuk dat je naar mij kijkt. Ja, je ziet het goed. Ik ben een pet. Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet.

Nadere informatie

Het verhaal van Europa

Het verhaal van Europa Het verhaal van Europa 2010 Uitgeverij Manteau / Standaard Uitgeverij en Rob Heirbaut & Hendrik Vos Standaard Uitgeverij nv, Mechelsesteenweg 203, B-2018 Antwerpen www.manteau.be info@manteau.be Deze reeks

Nadere informatie

Communicatieplan Stoer Ondernemen manual

Communicatieplan Stoer Ondernemen manual Communicatieplan Stoer Ondernemen manual Inhoudsopgave Inleiding Situatieanalyse Doelgroep Communicatiedoelstellingen Communicatiestrategie Boodschap Middelen Termijnplanning Organisatie en kosten Evaluatie

Nadere informatie

Een veteraan zei ooit tegen mij Als je er niet geweest bent, weet je ook niet wat het is, hoe het voelt. Hij heeft natuurlijk gelijk.

Een veteraan zei ooit tegen mij Als je er niet geweest bent, weet je ook niet wat het is, hoe het voelt. Hij heeft natuurlijk gelijk. Toespraak staatssecretaris Van der Knaap ter gelegenheid van de Opening van de veteranententoonstelling Veteranen. Ingezet in dienst van de vrede. Maandag 7 mei 2007, Stadskantoor Eindhoven. U weet ongetwijfeld

Nadere informatie

ECC-Net: Travel app. Een nieuwe mobiele applicatie voor de Europese consument bij zijn reizen in het buitenland. Informatieblad app - ECC-Net: Travel

ECC-Net: Travel app. Een nieuwe mobiele applicatie voor de Europese consument bij zijn reizen in het buitenland. Informatieblad app - ECC-Net: Travel 1 ECC-Net: Travel app Een nieuwe mobiele applicatie voor de Europese consument bij zijn reizen in het buitenland Een gezamenlijk project van het Netwerk van Europese Consumentencentra Naam van de APP ECC-Net:

Nadere informatie

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier.

Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van een Douanier. Hé. Hallo! Wat ontzettend leuk dat je naar mij kijkt. Ja, je ziet het goed. Ik ben een pet. Nee, ik ben niet pet. Ik ben EEN pet. De Pet van

Nadere informatie

BACK TO SCHOOL ONDERZOEK 2015. Een onderzoek uitgevoerd door MWM² in opdracht van Spotta

BACK TO SCHOOL ONDERZOEK 2015. Een onderzoek uitgevoerd door MWM² in opdracht van Spotta BACK TO SCHOOL ONDERZOEK 2015 Een onderzoek uitgevoerd door MWM² in opdracht van Spotta Inhoudsopgave Management Summary Resultaten Achtergrond 2 3 Management summary Management summary (1/3) De zomerperiode

Nadere informatie

De Nederlandse Travel Management Survey 2011

De Nederlandse Travel Management Survey 2011 Travel Management Survey 2011 Ook dit jaar publiceert Zakenreis weer de Travel Management Survey, waarin de Nederlandse travel manager/inkoper wordt ondervraagd over actuele ontwikkelingen en bottlenecks.

Nadere informatie

Traffic4u Search Index Travel Q2 2009

Traffic4u Search Index Travel Q2 2009 Traffic4u Search Index Travel Q2 2009 Ten opzichte van het vorige kwartaal zien we in Q2 van 2009 een zeer lichte stijging van de gemiddelde CPC. Adverteerders blijven nog altijd inzetten op Search en

Nadere informatie

Marianne Maat, manager Piloot Koen

Marianne Maat, manager Piloot Koen Beste, Piloot Koen is een initiatief van Gorcums Reisburo Groep, sinds 1975 hét zakenreisburo van Gorinchem en wijde omgeving (zie www.grgroep.nl). Gorcums Reisburo Groep behoort tot de TOP 5 grootste

Nadere informatie

Social Media Valencia

Social Media Valencia TrainAway Spiegelstraat 38 B Bussum, Utrecht 1405 HX Telefoon: 085-0600310 E-mail: info@trainaway.nl Website: www.trainaway.nl Social Media Valencia 24 september 2014 OPLEIDINGSREIS Pagina 2 TrainAway

Nadere informatie

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research Toerisme in perspectief NBTC Holland Marketing Afdeling Research Inleiding In dit rapport wordt op hoofdlijnen een beeld geschetst van trends en ontwikkelingen in het (internationaal) toerisme en de factoren

Nadere informatie

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research Toerisme in perspectief NBTC Holland Marketing Afdeling Research Inleiding In dit rapport wordt op hoofdlijnen een beeld geschetst van trends en ontwikkelingen in het (internationaal) toerisme en de factoren

Nadere informatie

De Nederlandse Travel Management Survey 2008

De Nederlandse Travel Management Survey 2008 Travel Management Survey 2008 Zoals elk jaar publiceert Zakenreis deze maand de Travel Management Survey, waarin reisprofessionals uit het bedrijfsleven zijn ondervraagd over de verschillende aspecten

Nadere informatie

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research Toerisme in perspectief NBTC Holland Marketing Afdeling Research Inleiding In dit rapport wordt op hoofdlijnen een beeld geschetst van trends en ontwikkelingen in het toerisme en de factoren die daarop

Nadere informatie

De objectieve zakenpartner in telecommunicatie SPLIETHOFF VAST-MOBIEL INTEGRATIE

De objectieve zakenpartner in telecommunicatie SPLIETHOFF VAST-MOBIEL INTEGRATIE SPLIETHOFF VAST-MOBIEL INTEGRATIE Voor specifieke vragen kunnen we altijd bij de medewerkers van BTC Teleconsult terecht. De onafhankelijke positie die BTC inneemt past uitstekend bij de behoefte en grootte

Nadere informatie

Workshop Travelife Vakantiebeurs 9 Januari 2013. Duurzaam Toeristisch Ondernemen voor reisagenten

Workshop Travelife Vakantiebeurs 9 Januari 2013. Duurzaam Toeristisch Ondernemen voor reisagenten Workshop Travelife Vakantiebeurs 9 Januari 2013 Duurzaam Toeristisch Ondernemen voor reisagenten ECEAT Marlon van Hee Europees Centrum voor Eco en Agro Toerisme Not for profit organisatie (1993) Promoten

Nadere informatie

bestuursadvies communicatiestrategie public affairs interim-management

bestuursadvies communicatiestrategie public affairs interim-management bestuursadvies communicatiestrategie public affairs interim-management Permanent op de hoogte Den Haag is een lastig te voorspellen factor voor veel organisaties. Elke dag kan het landschap volledig veranderen

Nadere informatie

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving

IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving IenM begroting 2015: inzetten op betere verbindingen in een schonere leefomgeving 16 september 2014-15:25 Het ministerie van Infrastructuur en Milieu besteedt in 2015 9,2 miljard euro aan een gezond, duurzaam

Nadere informatie

RECHTEN VAN VLIEGTUIGPASSAGIERS EU-KLACHTENFORMULIER

RECHTEN VAN VLIEGTUIGPASSAGIERS EU-KLACHTENFORMULIER RECHTEN VAN VLIEGTUIGPASSAGIERS EU-KLACHTENFORMULIER DIT FORMULIER KAN WORDEN GEBRUIKT OM EEN KLACHT IN TE DIENEN BIJ EEN LUCHTVAARTMAATSCHAPPIJ EN/OF EEN NATIONALE HANDHAVINGSINSTANTIE. Rechten die passagiers

Nadere informatie

Canon Essential Business Builder Program. Combineert alles wat u nodig hebt voor zakelijk succes

Canon Essential Business Builder Program. Combineert alles wat u nodig hebt voor zakelijk succes Canon Essential Business Builder Program Combineert alles wat u nodig hebt voor zakelijk succes Essential Business Builder Program Introductie Het runnen van een drukkerij is een uitdaging. De activiteiten

Nadere informatie

Vraag 1 Heeft u kennisgenomen van de uitzending van Groeten van Max op 29 juni 2015 over de onduidelijkheid over toeslagen op vliegtickets?

Vraag 1 Heeft u kennisgenomen van de uitzending van Groeten van Max op 29 juni 2015 over de onduidelijkheid over toeslagen op vliegtickets? > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

32 Kwaliteitsbevordering

32 Kwaliteitsbevordering DC 32 Kwaliteitsbevordering 1 Inleiding In dit thema gaan we in op de begrippen kwaliteit, kwaliteitszorg en kwaliteitsbeleid. Het zijn onderwerpen die niet meer weg te denken zijn uit het Nederland van

Nadere informatie

Presentatie Europese CVO Barometer 2012. Oud-Zuilen 12 juni 2012

Presentatie Europese CVO Barometer 2012. Oud-Zuilen 12 juni 2012 Presentatie Europese CVO Barometer 2012 Oud-Zuilen 12 juni 2012 wat is CVO? CVO is een internationaal en onafhankelijk expertiseplatform gericht op de zakelijke automarkt een instrument om alle actoren

Nadere informatie

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Financieel Management

Exact Synergy Enterprise. Krachtiger Financieel Management Exact Synergy Enterprise Krachtiger Financieel Management 1 Inleiding Waar gaat het om? Makkelijke vragen zijn vaak het moeilijkst te beantwoorden. Als het hectische tijden zijn, moet u soms veel beslissingen

Nadere informatie

Met Travel Builders naar een betere klantreis. Geen dikke map. Stuur uw klanten op reis met een App! Nieuwe kansen

Met Travel Builders naar een betere klantreis. Geen dikke map. Stuur uw klanten op reis met een App! Nieuwe kansen Met Travel Builders naar een betere klantreis Geen dikke map. Stuur uw klanten op reis met een App! Travel Builders neemt reisorganisaties mee op reis. Naast de prachtige reizen die u als reisorganisatie

Nadere informatie

Mobiliteit & duurzaamheid Leaserijder wordt steeds duurzamer. www.alphabet.com

Mobiliteit & duurzaamheid Leaserijder wordt steeds duurzamer. www.alphabet.com Mobiliteit & duurzaamheid Leaserijder wordt steeds duurzamer www.alphabet.com Duurzame mobiliteit. Onderzoek naar gedrag en keuzes van leaserijders op gebied van duurzaamheid. Leaserijders steeds milieubewuster.

Nadere informatie

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer

Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer samenvatting onderzoek Concurrentiekracht van de Nederlandse ondernemer Kwalitatief internationaal onderzoek onder ondernemers in buurlanden over zakendoen met Nederlandse bedrijven Hoe is het gesteld

Nadere informatie

Vraag 1 Heeft u kennisgenomen van het bericht Steun voor KLM schadelijk voor Schiphol en Waarom zou je concurrentie KLM tegenhouden??

Vraag 1 Heeft u kennisgenomen van het bericht Steun voor KLM schadelijk voor Schiphol en Waarom zou je concurrentie KLM tegenhouden?? > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

IATA & ADP Clearing een succesformule!

IATA & ADP Clearing een succesformule! IATA & ADP Clearing een succesformule! Manfred Blondeel Country Manager the Netherlands 1 Introductie IATA De International Air Transport Association (IATA) is de wereldwijde handelsorganisatie voor de

Nadere informatie

De Nederlandse vakantiemarkt Trends & verwachting. Vakantiebeurs 12 januari 2016 Ad Schalekamp & Kees van der Most

De Nederlandse vakantiemarkt Trends & verwachting. Vakantiebeurs 12 januari 2016 Ad Schalekamp & Kees van der Most De Nederlandse vakantiemarkt Trends & verwachting Vakantiebeurs 12 januari 2016 Ad Schalekamp & Kees van der Most Over NBTC-NIPO Research Wij zijn een full service onderzoeksbureau op het gebied van vakantie,

Nadere informatie

Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa

Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa Vroeger voerden Europese landen vaak oorlog met elkaar. De laatste keer was dat met de Tweede Wereldoorlog (1940-1945). Er zijn in die oorlog veel mensen gedood en er

Nadere informatie

Competenties in kaart

Competenties in kaart Cito Bedrijven en overheden Competenties in kaart Eerlijk en betrouwbaar beoordelen Zicht op competenties Uw medewerkers beschikken over kennis en vaardigheden die van onschatbare waarde zijn voor uw organisatie.

Nadere informatie

Een vertrouwd thuis, een huiskamer zaterdag, 13 oktober 2012 00:00. Willem Braak

Een vertrouwd thuis, een huiskamer zaterdag, 13 oktober 2012 00:00. Willem Braak Willem Braak Maandag 15 oktober start Opleidingscentrum Granbeeuw met een fundraiser voor een nieuw initiatief: Vrienden van Opleidingscentrum Granbeeuw. Het bedrijfsleven zal benaderd en aangemoedigd

Nadere informatie

Grip op reclame Social Media

Grip op reclame Social Media DDMA PRIVACY AUTORITEIT - CONSUMENTEN HANDBOEK Grip op reclame Social Media PRAKTISCH ADVIES BIJ COMMERCIËLE COMMUNICATIE Voorwoord Aan de hand van concrete informatie en handige checklists bieden wij

Nadere informatie

BESLUIT. Besluit van de directeur-generaal van de Nederlandse mededingingsautoriteit als bedoeld in artikel 37, eerste lid, van de Mededingingswet.

BESLUIT. Besluit van de directeur-generaal van de Nederlandse mededingingsautoriteit als bedoeld in artikel 37, eerste lid, van de Mededingingswet. BESLUIT Besluit van de directeur-generaal van de Nederlandse mededingingsautoriteit als bedoeld in artikel 37, eerste lid, van de Mededingingswet. Zaaknummer 1257 / Airtours - Traveltrend I. MELDING 1.

Nadere informatie

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info

Spreekbeurten.info Spreekbeurten en Werkstukken http://spreekbeurten.info Paspoort Ik houd mijn spreekbeurt over paspoorten. Sommige van jullie zijn vast wel eens naar het gemeentehuis geweest om met jullie vader of moeder een paspoort te halen. Ik moest ook een keer mee en

Nadere informatie

Projectplan Pak je Kans Flevoland

Projectplan Pak je Kans Flevoland Projectplan Pak je Kans Flevoland Inhoudsopgave 1. Inleiding en achtergrond... 4 2. ProjectPak je Kans... 6 2.1 Doelgroep... 6 2.2 Doel... 6 2.3 Inhoud project... 6 Projectplan Pak je Kans 2014-2015 2

Nadere informatie

De ultieme manier om als klein merk machtig te worden

De ultieme manier om als klein merk machtig te worden De ultieme manier om als klein merk machtig te worden Independent Insurances Whitepaper 8/10 05-2015 De ultieme manier om als klein merk machtig te worden Independent Insurances Whitepaper 8/10 05-2015

Nadere informatie

Hoe zit de reiswereld van oudsher in elkaar?

Hoe zit de reiswereld van oudsher in elkaar? INHOUD Voorwoord 11 Inleiding 13 Deel 1: Hoe zit de reiswereld van oudsher in elkaar? 1 De structuur van de reisbranche 17 1.1 Oorsprong van toerisme 17 1.2 Categorieën vakanties 17 1.3 De bedrijfskolom

Nadere informatie

COSMIC TRAVEL. Online Sales Manual % samenwerking met reisagent. Elke reis is maatwerk. Zuid-Amerika Specialist

COSMIC TRAVEL. Online Sales Manual % samenwerking met reisagent. Elke reis is maatwerk. Zuid-Amerika Specialist COSMIC TRAVEL Online Sales Manual 2017 Zuid-Amerika Specialist Elke reis is maatwerk 100% samenwerking met reisagent Unieke offerte- & verzameltool COSMIC TRAVEL Colours Latin America Cosmic Travel is

Nadere informatie

Werken in een andere sector of branche: iets voor u?

Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Werken in een andere sector of branche: iets voor u? Uw hele loopbaan blijven werken in dezelfde sector of branche? Voor veel werknemers is het bijna vanzelfsprekend om te blijven werken in de sector of

Nadere informatie

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT Exact Online CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY GROEI DOOR PROACTIEF ADVIES Het gaat goed bij Joanknecht & Van Zelst: dit Eindhovens

Nadere informatie

Foto Avontuur Thailand

Foto Avontuur Thailand Foto Avontuur Thailand 2 Thailand You don't take a photograph, you make it. Ansel Adams Inhoud 3. Programma 4. Foto Avonturen 5. Locaties 7. Groepen 10. Workshops 12. Thema s 13. Vaardigheden 14. Onze

Nadere informatie

Bereken het marktpotentieel en de marktpenetratie van dit adviesbureau.

Bereken het marktpotentieel en de marktpenetratie van dit adviesbureau. opgave 1 Een adviesbureau heeft zich gespecialiseerd in adviezen aan touroperators en reisbureaus. Een medewerker, die gestudeerd heeft aan de NHTV, denkt dat het bureau nog potentieel heeft voor nieuwe

Nadere informatie

Rapport Consumentenonderzoek 2016 Keurmerk Klantgericht Verzekeren

Rapport Consumentenonderzoek 2016 Keurmerk Klantgericht Verzekeren Rapport Consumentenonderzoek 2016 Keurmerk Klantgericht Verzekeren Stichting toetsing verzekeraars Datum: 8 februari 2016 Projectnummer: 2015522 Auteur: Marit Koelman Inhoud 1 Achtergrond onderzoek 3 2

Nadere informatie

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research

Toerisme in perspectief. NBTC Holland Marketing Afdeling Research Toerisme in perspectief NBTC Holland Marketing Afdeling Research Inleiding In dit rapport wordt op hoofdlijnen een beeld geschetst van trends en ontwikkelingen in het (internationaal) toerisme en de factoren

Nadere informatie

RISICO-ANALYSE Een gewaarschuwd mens telt voor twee

RISICO-ANALYSE Een gewaarschuwd mens telt voor twee RISICO-ANALYSE Een gewaarschuwd mens telt voor twee In 3 uur zicht op de risico s in en buiten uw bedrijf - Inventariseer factoren die het succes van uw onderneming in de weg kunnen staan - Met stappenplan

Nadere informatie

Amsterdam, December 2012

Amsterdam, December 2012 Amsterdam, December 2012 Beleidsplan Muses 2012 2016 1 Hoofdstuk 1 Samenvatting Inleiding Het doel van stichting Muses is om de impact van vrijwilligers wereldwijd te vergroten. Enerzijds om hiermee alle

Nadere informatie

Het gaf mij veel energie om een eigen evenement te organiseren.

Het gaf mij veel energie om een eigen evenement te organiseren. Het Cruyff Foundation Community Program De Johan Cruyff Foundation wil jongeren langdurig binden aan het Cruyff Court en de wijk. Wij willen jongeren meer zelfvertrouwen geven, kansen bieden om hun talent

Nadere informatie

Reactie van de Nederlandse Monitoring Commissie Corporate Governance Code op:

Reactie van de Nederlandse Monitoring Commissie Corporate Governance Code op: Reactie van de Nederlandse Monitoring Commissie Corporate Governance Code op: 1. het voorstel van de Europese Commissie tot aanpassing van de Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging

Nadere informatie

Vrijwilligerswerk bij Carintreggeland

Vrijwilligerswerk bij Carintreggeland Vrijwilligerswerk bij Carintreggeland Meld u ook aan als vrijwilliger! 2 Het waarom van vrijwilligerswerk De één doet het om een zinvolle bijdrage te leveren aan de maatschappij. De ander doet het om andere

Nadere informatie

Prins Carlos de Bourbon de Parme

Prins Carlos de Bourbon de Parme Prins Carlos de Bourbon de Parme Prins Carlos de Bourbon de Parme is directeur van INSID, Institute for Sustainable Innovation & Development. Een onafhankelijke stichting die als doel heeft het versnellen

Nadere informatie

Internationaal toerisme: een duurzame handel? René van der Duim, 5 november 2009

Internationaal toerisme: een duurzame handel? René van der Duim, 5 november 2009 Internationaal toerisme: een duurzame handel? René van der Duim, 5 november 2009 Presentatie: * Wat: duurzame toeristische ketens * Waarom: argumenten voor duurzaamheid in toerisme * Hoe: IDH en Travelife

Nadere informatie

Vraag 1 Bent u op de hoogte van het bericht dat luchtvaartmaatschappijen massaal de compensatieregeling ontwijken?

Vraag 1 Bent u op de hoogte van het bericht dat luchtvaartmaatschappijen massaal de compensatieregeling ontwijken? > Retouradres Postbus 20901 2500 EX Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 4 2513 AA DEN HAAG Plesmanweg 1-6 2597 JG Den Haag Postbus 20901 2500 EX Den Haag T 070-456

Nadere informatie

Exportmonitor 2011. Het noordelijke bedrijfsleven wordt steeds internationaler

Exportmonitor 2011. Het noordelijke bedrijfsleven wordt steeds internationaler Exportmonitor 2011 Het noordelijke bedrijfsleven wordt steeds internationaler Uit de Exportmonitor 2011 blijkt dat het noordelijk bedrijfsleven steeds meer aansluiting vindt bij de wereldeconomie. De Exportmonitor

Nadere informatie

Wie bestuurt de Europese Unie?

Wie bestuurt de Europese Unie? Wie bestuurt de Europese Unie? De Europese Unie (EU) is een organisatie waarin 28 landen in Europa samenwerken. Eén ervan is Nederland. Een aantal landen werkt al meer dan vijftig jaar samen. Andere landen

Nadere informatie

verkrijgbaar via www.nmbs.be

verkrijgbaar via www.nmbs.be verkrijgbaar via www.nmbs.be Waar hang jij dit jaar uit? Wachten op de zon in Belgenland, op uitstap naar zee of de Ardennen? Of zoek je toch liever het avontuur op? Komt mooi uit, want met je eigen InterRail

Nadere informatie

Naar HKZ; procesgericht of doelgericht?

Naar HKZ; procesgericht of doelgericht? Naar HKZ; procesgericht of doelgericht? Septa Management Group Scheepsmakershaven 34d 3011 VB Rotterdam Auteur: Johan ter Heegde Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Vertrekpunt HKZ: documenten, processen of

Nadere informatie

Je gedachten gestructureerd op papier

Je gedachten gestructureerd op papier Online training: Je gedachten gestructureerd op papier Start: 14 september 2015 Een online programma, mét coaching, voor ondernemers en werknemers Voor als je logisch opgebouwde teksten wil leren schrijven,

Nadere informatie

ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA

ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA ENERGIEPRIORITEITEN VOOR EUROPA Presentatie door de heer J.M. Barroso, Voorzitter van de Europese Commissie, voor de Europese Raad van 4 februari 2011 Inhoud 1 I. Waarom energiebeleid ertoe doet II. Waarom

Nadere informatie

KIJK VOOR MEER INFORMATIE EN LESTIPS OP WWW.EUROPAEDUCATIEF.NL HET STARTPUNT VOOR EUROPA IN HET ONDERWIJS. werkvel - 1. Tweede Fase Havo/vwo

KIJK VOOR MEER INFORMATIE EN LESTIPS OP WWW.EUROPAEDUCATIEF.NL HET STARTPUNT VOOR EUROPA IN HET ONDERWIJS. werkvel - 1. Tweede Fase Havo/vwo werkvel - 1 De Europese Unie (EU). Je hebt er dagelijks mee te maken. Al is het alleen al omdat je niet alleen Nederlander bent, maar ook Europeaan. Of dat er bijvoorbeeld euro s in je portemonnee zitten.

Nadere informatie

De vakantiereiziger. Algemene reiskennis Vervoer, verblijf en verzekeringen Reissomberekeningen. Drs. B.W. ter Steege.

De vakantiereiziger. Algemene reiskennis Vervoer, verblijf en verzekeringen Reissomberekeningen. Drs. B.W. ter Steege. De vakantiereiziger Algemene reiskennis Vervoer, verblijf en verzekeringen Reissomberekeningen Negende druk Drs. B.W. ter Steege Eburon Delft 2014 Negende druk ISBN: 978-90-5972-898-1 Uitgeverij Eburon

Nadere informatie

Presentatie Fleet Barometer 2013. Amerongen, 11 juni 2013

Presentatie Fleet Barometer 2013. Amerongen, 11 juni 2013 Presentatie Fleet Barometer 2013 Amerongen, 11 juni 2013 Wat is CVO? CVO is een internationaal en onafhankelijk expertiseplatform gericht op de zakelijke automarkt een instrument om alle actoren van de

Nadere informatie

HOE EEN BEDRIJF 180 GRADEN DRAAIT

HOE EEN BEDRIJF 180 GRADEN DRAAIT Exact Online CASE STUDY HOE EEN BEDRIJF 180 GRADEN DRAAIT www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY HOE TENSING BINNEN 1 JAAR 180 GRADEN DRAAIDE Tensing, een mobility en Geo- ICT software

Nadere informatie

Pakketreizen: Gedupeerde passagiers na aswolk uit IJsland

Pakketreizen: Gedupeerde passagiers na aswolk uit IJsland Regelingen en voorzieningen CODE 5.1.3.731 Pakketreizen: Gedupeerde passagiers na aswolk uit IJsland bronnen ECC Nieuwsbrief, 28.5.2010 www.eccnl.eu Pakketreizen: Gedupeerde passagiers na Ijslandse aswolk

Nadere informatie

Compensatie en assistentie. Bij instapweigering, annulering of vertraging van vluchten vertrekkend uit EU-landen

Compensatie en assistentie. Bij instapweigering, annulering of vertraging van vluchten vertrekkend uit EU-landen Compensatie en assistentie Bij instapweigering, annulering of vertraging van vluchten vertrekkend uit EU-landen Compensatie en assistentie Bij instapweigering, annulering of vertraging van vluchten vertrekkend

Nadere informatie

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE

2513AA22XA. De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE > Retouradres Postbus 90801 2509 LV Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Binnenhof 1 A 2513 AA S GRAVENHAGE 2513AA22XA Postbus 90801 2509 LV Den Haag Parnassusplein 5 T 070 333

Nadere informatie

"Ervaring krijg je wanneer je niet krijgt wat je wilt."

Ervaring krijg je wanneer je niet krijgt wat je wilt. "Ervaring krijg je wanneer je niet krijgt wat je wilt." (Pieter Klaas Jagersma) Belastingen voor veel starters iets waar ze liever niet over nadenken omdat het niet leuker te maken is en zo ingewikkeld

Nadere informatie

Verover Europa via Amazon

Verover Europa via Amazon Verover Europa via Amazon Verover Europa via Amazon Zonder investeringen en taalbarrières verkopen over de grens. Het handboek dat precies vertelt hoe. Marco Coninx Verover Europa via Amazon Copyright

Nadere informatie

Hoe de HR afdeling inspeelt op de werkkostenregeling (WKR) en er haar voordeel mee kan doen.

Hoe de HR afdeling inspeelt op de werkkostenregeling (WKR) en er haar voordeel mee kan doen. Hoe de HR afdeling inspeelt op de werkkostenregeling (WKR) en er haar voordeel mee kan doen. MAAK VAN DE NOOD EEN DEUGD: HOE DE HR AFDELING INSPEELT OP DE WERKKOSTENREGELING (WKR) EN ER HAAR VOORDEEL MEE

Nadere informatie

van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Jet Bussemaker, tijdens de 4 e Nationale Mantelzorglezing 2009 Rotterdam, 11 juni 2009

van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Jet Bussemaker, tijdens de 4 e Nationale Mantelzorglezing 2009 Rotterdam, 11 juni 2009 Directie Voorlichting en Communicatie Parnassusplein 5 Postbus 20350 2500 EJ Den Haag T 070 340 79 11 T 070 340 60 00 F 070 340 62 92 Hebt u 's avonds of in het weekend dringend een voorlichter nodig,

Nadere informatie