VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD"

Transcriptie

1 EUROPESE COMMISSIE Brussel, COM(2011) 731 definitief VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD inzake de tenuitvoerlegging van de wetgeving op gebied van het gemeenschappelijk Europees luchtruim: tijd voor actie (Voor de EER relevante tekst)

2 VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD inzake de tenuitvoerlegging van de wetgeving op gebied van het gemeenschappelijk Europees luchtruim: tijd voor actie (Voor de EER relevante tekst) 1. INLEIDING Luchtvervoer speelt een belangrijke rol in de economie en in de samenleving van de Europese Unie (EU). In dit verband is het systeem voor luchtverkeersbeheer (ATM) cruciaal voor de luchtvaartactiviteiten en pakt het tegelijkertijd ook de uitdagingen aan die verbonden zijn aan concurrentievermogen, veiligheid en duurzaamheid. Luchtverkeersbeheer is een netwerkindustrie. Het bestaat uit honderden sectoren voor de luchtverkeersleiding beheerd door meer dan 60 luchtverkeersleidingscentra en meer dan luchtverkeersleiders die het verkeer van en naar 450 Europese luchthavens en van en naar derde landen in goede banen leiden. Deze complexe structuur beheert dagelijks meer dan vluchten in de EU, bevat dagelijks ongeveer vluchturen en beheert een netwerk van vluchtroutes dat al is geoptimaliseerd op nationaal niveau, maar nog niet op Europees niveau. Omdat het nog gebaseerd is op het nationale, soevereine luchtruim, is het luchtverkeersbeheer nog erg gefragmenteerd in Europa en wordt het gedomineerd door nationale monopolies in deze dienstverlening. Aangezien het luchtverkeer aanzienlijk is toegenomen, niet in het minst door de ontwikkeling van de interne luchtvaartmarkt, zorgt deze fragmentatie nu voor serieuze capaciteitsproblemen en enorme vertragingen voor passagiers. Bovendien leidt het tot onnodige brandstofconsumptie en uitstoot en zorgt het voor hogere belasting van de infrastructuur dan het geval zou zijn als op Europees in plaats van op nationaal niveau zou worden gewerkt. De kosten voor het verlenen van luchtvaartnavigatiediensten lopen in Europa op tot ongeveer 8 miljard euro per jaar, maar de totale extra kosten die worden gedragen door de luchtvaartmaatschappijen wegens een minder dan optimale kostenefficiëntie en de fragmentatie van het Europese luchtruim, worden geschat op ongeveer 4 miljard euro per jaar. Kortom, een gemeenschappelijk Europees luchtruim is nog geen realiteit. Na de lancering van het initiatief voor het gemeenschappelijk Europees luchtruim (Single European Sky, SES) in bracht de in 2004 aangenomen wetgeving 2 ATM onder EUbevoegdheid om de fragmentatie van het Europese luchtruim te verkleinen en de capaciteit ervan te vergroten. We hebben nu een institutioneel kader dat zich steeds verder ontwikkelt, normen voor veiligheid en interoperabiliteit, en regels op gebied van het luchtruim en het beheer van luchtverkeersstromen, alsook een verbeterde transparantie van kosten. Hoewel het 1 2 COM(1999) 614 definitief van Verordening (EG) nr. 549/2004 (PB L 96 van , blz.1). NL 2 NL

3 eerste wetgevingskader noodzakelijk was, was het niet voldoende. Daarom heeft de Commissie in juni 2008 een tweede wetgevingspakket (SES II) voorgesteld 3, dat in november 2009 door de Raad en het Europees Parlement is aangenomen, om de totstandbrenging van één gemeenschappelijk Europees luchtruim vanaf 2012 te versnellen 4. Het steunt op vijf pijlers: prestatie, veiligheid, technologie, luchthavens en de menselijke factor. Er was grote belangstelling voor het tweede pakket, niet alleen vanwege luchtvaartmaatschappijen en luchthavens, maar zelfs ook vanwege verleners van luchtvaartnavigatiediensten (ANSP's). De steun van de hele ATM-gemeenschap werd bevestigd door de goedkeuring van een stappenplan in februari 2010 in Madrid, tijdens de Raad van Ministers die op 4 mei 2010 plaatsvond naar aanleiding van de aswolkcrisis, en door een handvest in maart 2011 in Boedapest. Deze sterke politieke steun bevestigt dat er dringende behoeft is om de ATMsector te hervormen en met name dat hoge prioriteit moet worden toegekend aan de volledige en tijdige totstandbrenging en uitvoering van het gemeenschappelijk Europees luchtruim. Overeenkomstig artikel 12, lid 2, van Verordening (EG) nr. 549/2004 geeft dit verslag 56 een overzicht van de stand van zaken van de toepassing van de wetgeving inzake het gemeenschappelijk Europees luchtruim en van kernmaatregelen die zijn genomen sinds de goedkeuring van het tweede pakket in november 2009 of nog moeten worden genomen. 2. STAND VAN ZAKEN VAN DE UITVOERING VAN HET EERSTE WETGEVINGSPAKKET INZAKE HET GEMEENSCHAPPELIJK EUROPEES LUCHTRUIM 2.1. Geboekte vooruitgang en resterende problemen Sinds de goedkeuring van deze wetgeving in 2004 en met inachtneming van het volume van uitvoeringsmaatregelen die moeten worden verwezenlijkt, moet worden benadrukt dat de lidstaten en de belanghebbenden belangrijk werk hebben geleverd. De geboekte vooruitgang bij de uitvoering van de wetgeving inzake het gemeenschappelijk Europees luchtruim wordt regelmatig opgevolgd 7. Meer bepaald - hebben alle lidstaten nu een nationale toezichthoudende autoriteit opgericht; - is het merendeel van de verleners van luchtvaartnavigatiediensten gecertificeerd en op regelmatige wijze aangesteld; - is er een transparant heffingssysteem ingevoerd; - gebeurt het toezicht op het luchtruimbeheer en het beheer van luchtverkeersstromen op nationaal niveau; en COM(2008) 389 Gemeenschappelijk Europees luchtruim II: naar een beter presterende en duurzamere luchtvaart. Verordening (EG) nr. 1070/2009 van 21 oktober 2009 (PB L 300 van , blz. 34). Een eerste verslag over de uitvoering van de SES-wetgeving werd aangenomen in 2007, COM(2007) 845. Gezien de status van de uitvoering van SES bevat dit overzicht geen beoordeling van de bereikte resultaten uit een economisch, sociaal, technologisch, milieu- en tewerkstellingsoogpunt; dit zal besproken worden in een volgend verslag. Tot nu toe werden drie verslagen gepubliceerd (in , 2009 en 2010) door Eurocontrol, in naam van de Europese Commissie. NL 3 NL

4 - spelen het Single Sky Comité en het raadgevend orgaan voor de luchtvaartsector een volledige en belangrijke rol op EU-niveau. Toch is er meer nodig om de volledige en tijdige naleving van de wetgeving inzake het gemeenschappelijk Europees luchtruim te garanderen. Eurocontrol heeft bijvoorbeeld zestig aanbevelingen gedaan (in het verslag van 2010 inzake de uitvoering van de wetgeving inzake het gemeenschappelijk Europees luchtruim 8 ) met betrekking tot concrete acties die lidstaten moeten nemen om ofwel hun naleving, ofwel hun controles van de naleving door verleners van luchtvaartnavigatiediensten te verbeteren. Met name - is het gebrek aan middelen voor nationale toezichthoudende autoriteiten een belangrijk probleem dat snel moet worden aangepakt op nationaal politiek niveau. De goede werking van het gemeenschappelijk Europees luchtruim kan enkel worden gegarandeerd als de nationale toezichthoudende autoriteiten over de juiste middelen beschikken om doeltreffend toezicht te houden op alle vlakken, met inbegrip van veiligheid, interoperabiliteit en prestaties (een nieuw bevoegdheidsdomein waarop nationale toezichthoudende autoriteiten optreden als nationale regelgever). Mogelijke oplossingen voor deze problemen zijn welbekend, zoals samenwerking, delegatie en/of uitbesteding; - zijn op nationaal niveau en op niveau van de nationale toezichthoudende autoriteit ontoereikende stappen ondernomen om goed toezicht te houden op de verlening van luchtvaartnavigatiediensten over de grenzen heen. Het kader voor de verlening van en het toezicht op grensoverschrijdende diensten is in een aantal lidstaten nog niet goed vastgesteld. Tal van grensoverschrijdende regelingen lijken alleen op operationeel niveau bekend, maar zijn nog niet formeel vastgelegd op institutioneel niveau; dit kan een gebrek aan toezicht op grensoverschrijdende dienstverlening impliceren. De lidstaten moeten verzekeren dat de rechtsgrond voor de verlening van luchtvaartnavigatiediensten over de grenzen heen correct wordt vastgesteld en gehandhaafd op hun soevereine territorium, en; - werd de interoperabiliteitsverordening 9 onvoldoende nageleefd. Zeven jaar na de vaststelling van de basisverordening heeft ongeveer een derde van de nationale toezichthoudende autoriteiten nog niet gecontroleerd of verleners van luchtvaartnavigatiediensten conformiteitsbeoordelingsactiviteiten, een hoeksteen van de tenuitvoerlegging van interoperabele systemen voor luchtverkeersbeheer, hebben uitgevoerd. Ongeveer een derde van de nationale toezichthoudende autoriteiten houden niet het vereiste toezicht op de naleving van de uitvoeringsregels door de verleners van luchtvaartnavigatiediensten en gaan onvoldoende na of de uitvoeringsplannen van de verleners van luchtvaartnavigatiediensten volgens de vereiste tijdschema's worden uitgevoerd. Ten slotte, hoewel de lidstaten vooruitgang hebben geboekt bij de totstandbrenging van het flexibele gebruik van het luchtruim, moet nog meer gedaan worden om het doeltreffender te maken, met name wat betreft de prestatiebeoordeling ervan. Op alle niveaus moeten lidstaten de nadruk leggen op het verhogen van de samenwerking 8 9 Verordening (EG) nr. 552/2004 (PB L 96 van , blz. 26). NL 4 NL

5 tussen militaire en burgerluchtvaart, met inbegrip van de samenwerking met buurlanden Behoefte aan herstelmaatregelen van de lidstaten Het bereikte niveau van vooruitgang op sommige gebieden volstaat niet en brengt diverse uitvoeringsdatums in het gedrang. De Commissie heeft daarom in oktober 2011 elke lidstaat aangeschreven om voor elk geval de specifieke problemen aan te geven en om op volledige naleving van de EU-wetgeving aan te dringen. Daarbij houdt ze er rekening mee dat de uitvoering van het eerste pakket wetgeving inzake het gemeenschappelijk Europees luchtruim vereist is voor de succesvolle uitvoering van het tweede pakket. Het uitwisselen van beste praktijken kan gebeuren aan de hand van de collegiale toetsing van nationale toezichthoudende autoriteiten die in 2010 werd opgestart, of aan de hand van de coördinatieplatformen voor nationale toezichthoudende autoriteiten en FAB's. Maar waar niet-naleving wordt bevestigd en dit niet tijdig wordt rechtgezet, zal de Commissie alles doen wat binnen haar mogelijkheden ligt, met inbegrip van het openen van inbreukprocedures. 3. STAND VAN ZAKEN BETREFFENDE DE TENUITVOERLEGGING VAN HET TWEEDE PAKKET WETGEVING INZAKE HET GEMEENSCHAPPELIJK EUROPEES LUCHTRUIM (SES II) De basisarchitectuur van SES II (zowel het regelgevingsprogramma als de organisatorische aspecten) is opgezet in overeenstemming met het aanvankelijke tijdsplan. Het is nu tijd voor de uitvoering. Het gemeenschappelijk Europees luchtruim kan alleen succesvol ten uitvoer worden gelegd als de verschillende onderdelen ervan tijdig worden uitgevoerd. Daarbij moet voorrang worden verleend aan de acties die de grootste bijdrage leveren tot de prestaties, met name de prestatieregeling (die begin 2012 start), de FAB's (die eind 2012 in werking treden), de netwerkfuncties (die al ingevoerd zijn) en de operationalisering van het SESAR-programma (dat in 2014 zal starten) is een cruciaal jaar voor de totstandbrenging van het gemeenschappelijk Europees luchtruim. Bijgevoegd is een tabel met een overzicht van de stand van zaken van de belangrijkste prioriteiten van SES-II Overzicht van het regelgevingskader van SES II Het basisprogramma voor SES II-regelgeving is afgerond De verordeningen en de daarop volgende belangrijkste uitvoeringsmaatregelen die direct verband houden met SES II, zijn allemaal aangenomen, bv. de prestatieregeling (Verordening van de Commissie aangenomen op ) 10 het "en-route"-heffingssysteem (Verordening van de Commissie aangenomen op tot wijziging van voorgaande wetgeving) Verordening (EU) nr. 691/2010 van de Commissie (PB L 201 van , blz.1). NL 5 NL

6 de FAB-vereisten om een toereikende raadpleging van de relevante belanghebbenden voor het oprichten van een FAB op Europees niveau te verzekeren (Verordening van de Commissie aangenomen op ) 12 en de netwerkfuncties (Verordening van de Commissie aangenomen op ) 13. Na de uitbreiding van de bevoegdheden van het Europees Agentschap voor de veiligheid van de luchtvaart (EASA) naar de nieuwe gebieden van ATM en luchtvaartterreinen 14, moeten uitvoeringsbepalingen worden ontwikkeld in overeenstemming met de essentiële eisen die zijn opgenomen in de EASAbasisverordening. Als eerste stap zijn drie bestaande SES-regels (inzake vergunningen voor verkeersleiders, gemeenschappelijke vereisten voor dienstverleners en veiligheidstoezicht) omgezet uit hoofde van de nieuwe rechtsgrondslag 15. Overzicht van de tenuitvoerlegging van het regelgevingskader voor SES II Een groot voordeel van het SES II-kader is dat het, naast het toezicht dat op nationaal niveau wordt gehouden door de nationale toezichthoudende autoriteiten, de mogelijkheid biedt om vanaf 2012 te vertrouwen op EASAveiligheidsnormaliseringscontroles in lidstaten en buurlanden om toe te zien op de toepassing van de Europese wetgeving. EASA zal ook toezicht houden op leveranciers uit derde landen en pan-europese leveranciers (met inbegrip van de netwerkbeheerder). Vooruitzichten voor toekomstige regelgeving Hoewel bovenstaande uitvoeringsmaatregelen een stevige basis voor SES II vormen, moeten verdere maatregelen worden ontwikkeld. Dit betreft in de eerste plaats de interoperabiliteitsregels die nodig zijn voor de operationalisering van het SESARprogramma, regels die in het algemeen de bepalingen van de ICAO-bijlagen omzetten en verder specificeren naar EU-wetgeving De nieuwe institutionele opzet is grotendeels van kracht De nieuwe institutionele opzet die door het SES II-pakket wordt ondersteund, is ingevoerd: Verordening (EU) nr. 1191/2010 van de Commissie (PB L 333 van , blz.6). Verordening (EU) nr. 176/2011 van de Commissie (PB L 51 van , blz. 2). Verordening (EU) nr. 677/2011 van de Commissie (PB L 185 van , blz.1). Verordening (EG) nr. 1108/2009 (PB L 309 van , blz. 51). Verordening (EU) nr. 805/2011 van de Commissie van 10 augustus 2011 tot vaststelling van gedetailleerde regels voor vergunningen en bepaalde certificaten van luchtverkeersleiders overeenkomstig Verordening (EG) nr. 216/2008 van het Europees Parlement en de Raad, PB L 206 van , blz. 21; Uitvoeringsverordening (EU) nr. 1034/2011 van de Commissie van 17 oktober 2011 betreffende het veiligheidstoezicht op het gebied van luchtverkeersbeheer en luchtvaartnavigatiediensten en tot wijziging van Verordening (EU) nr. 691/2010, PB L 271 van , blz. 15; Uitvoeringsverordening (EU) nr. 1035/2011 van de Commissie van 17 oktober 2011 tot vaststelling van de gemeenschappelijke eisen voor de verlening van luchtvaartnavigatiediensten en tot wijziging van de Verordeningen (EG) nr. 482/2008 en (EU) nr. 691/2010, PB L 271 van , blz. 23. NL 6 NL

7 Het prestatiebeoordelingsorgaan is in juli 2010 opgericht overeenkomstig artikel 11 van Verordening (EG) nr. 549/2004. Het prestatiebeoordelingscomité van Eurocontrol is als prestatiebeoordelingsorgaan aangesteld 16. Het prestatiebeoordelingsorgaan moet de Commissie en de nationale toezichthoudende autoriteiten ondersteunen bij de uitvoering en monitoring van de prestatieregeling. De bijdrage van het prestatiebeoordelingsorgaan was essentieel bij de voorbereiding van de in februari 2011 aangenomen doelstellingen voor de hele EU, om het begin van de eerste referentieperiode van de prestatieregeling in 2012 mogelijk te maken. De FAB-coördinator is in augustus 2010 aangesteld 17 om de oprichting van FAB's zoals vastgelegd in artikel 9, lid b, van Verordening 1070/2009 te vergemakkelijken; sinds zijn aanstelling heeft de coördinator de meeste lidstaten bezocht om het FAB-oprichtingsproces in gang te zetten. De netwerkmanager van het ATM-netwerk van de EU werd in juli 2011 aangesteld in overeenstemming met artikel 6 van Verordening (EG) nr. 551/ De Commissie heeft Eurocontrol belast met de taken verbonden aan de uitvoering van de netwerkfuncties (beheer van luchtverkeersstromen, ontwerp van het Europees routenetwerk, coördinatie van schaarse middelen met name de radiofrequenties binnen luchtvaartfrequentiebanden gebruikt door het algemeen luchtverkeer en transpondercodes voor radar (SSR)) en de werking van het Europees crisiscoördinatiecentrum. De gemeenschappelijke onderneming SESAR is in 2007 opgericht als een publiek-privaat partnerschap om de ontwikkelingsfase van het SESARprogramma te beheren. Sinds 2010 raakte EASA steeds meer betrokken bij het SESregelgevingsproces op gebied van ATM, terwijl Eurocontrol een proces van interne hervorming voltooide om het technische ondersteuningsorgaan van de EU te worden. In december 2010 is een deskundigengroep inzake de sociale dimensie van het gemeenschappelijk Europees luchtruim opgericht; deze adviseert de Commissie over nieuwe maatregelen die de inachtneming van de sociale effecten binnen het gemeenschappelijk Europees luchtruim kunnen verbeteren. Ten slotte werd er actie ondernomen om het coördinatieplatform voor nationale toezichthoudende autoriteiten en de FAB-"Focal Points"-groep op te richten, twee fora waar nationale toezichthoudende autoriteiten en FAB's hun ervaring delen, beste praktijken uitwisselen, de problemen die zij tegenkomen bespreken en ernaar streven gemeenschappelijke benaderingen en processen te ontwikkelen Besluit van de Commissie van 29 juli Besluit van de Commissie van 12 augustus 2010 waarin mr. Jarzembowski als FAB-systeemcoördinator wordt aangesteld. Besluit van de Commissie C(2011) 4130 definitief van 7 juli 2011 inzake de benoeming van de netwerkbeheerder voor netwerkfuncties voor de luchtverkeersbeveiliging (ATM) van het gemeenschappelijk Europees luchtruim. NL 7 NL

8 3.3. Uitvoering van de EU-prestatieregeling ( ) Prestaties vormen de kern van SES II. Na de goedkeuring van de prestatieverordening in juli 2010 werkte de Commissie in de tweede helft van 2010 samen met het nieuw verkozen prestatiebeoordelingsorgaan aan het vastleggen van prestatiedoelen voor de hele EU op de belangrijkste prestatiegebieden van milieu, capaciteit/vertragingen en kostenefficiëntie (veiligheid werd enkel opgevolgd voor de eerste referentieperiode). Op 21 februari 2011 stelde de Commissie prestatiedoelen voor de hele EU vast 19 voor de periode in het kader van een verwachte toename van het verkeer met 16% (dit is een gemiddelde vertraging van 0,5 min per vlucht in 2014 voor capaciteit, een verbetering van de kostenefficiëntie met 10% in die periode en een milieudoel dat van toepassing is op de efficiëntie van vluchten dat zal zorgen voor een koolstofneutrale groei van de luchtvaart). Lidstaten kregen 30 juni 2011 als deadline om hun nationale FAB-prestatieplannen en -doelstellingen voor te bereiden en aan te nemen. Het werk in de Commissie wat betreft de gedetailleerde beoordeling van de plannen is begonnen. Als deze niet consistent zijn met de aangenomen EU-wijde doelstellingen, zal de Commissie de betrokken lidstaten aanbevelen gewijzigde prestatiedoelstellingen aan te nemen, nadat ze het advies van het Single Sky Comité heeft ingewonnen. Parallel daarmee zijn EASA en Eurocontrol beginnen te werken aan zowel het opstellen van essentiële prestatie-indicatoren voor veiligheid die vóór eind 2011 door de Commissie moeten worden aangenomen, als het voorbereiden van de tweede prestatiereferentieperiode ( ) Oprichting van FAB's en begin van de werkzaamheden (tegen december 2012) De lidstaten zijn verplicht alle noodzakelijke maatregelen te nemen om de oprichting van FAB's tegen december 2012 te verzekeren en luchtruimgebruikers dan operationele voordelen aan te bieden. Ze moeten met name de samenwerking verhogen en waar nodig het verlenen van luchtvaartnavigatiediensten proberen te integreren binnen een FAB om ervoor te zorgen dat nationale luchtruimgrenzen de efficiëntie van luchtverkeersstromen en het leveren van luchtverkeersdiensten in Europa niet beperken. Daartoe werden richtsnoeren voor de oprichting van FAB's ter beschikking gesteld 20. Meer gegevens over de oprichting en vooruitgang van FAB's worden gerapporteerd door de FAB-coördinator 21. Op dit moment zijn twee FAB's officieel opgericht 22. Deze bevinden zich in de uitvoeringsfase; zeven andere FAB's bevinden zich in verschillende stadia van oprichting. De EU heeft financiële steun verleend aan alle FAB's via het financiële programma voor de TEN-T. Het lijkt waarschijnlijk dat alle FAB-initiatieven de FAB-overeenkomsten op het niveau van de lidstaten zullen kunnen ondertekenen en mogelijk ratificeren om de deadline van december 2012 te halen. Toch lijkt het erop Besluit van de Commissie 2011/121/EU (PB L 48 van , blz. 16). Verslagen van december 2010 en maart FAB Denemarken-Zweden en FAB VK-Ierland. NL 8 NL

9 dat de oprichting van FAB's niet zo snel vooruitgang boekt als zou moeten - er werden slechts twee prestatieplannen op FAB-niveau ingediend. Nu de deadline dichterbij komt, gaat de Commissie de vooruitgang met hernieuwde interesse nauwgezet verder opvolgen; ze zal met name beoordelen of elke FAB voldoet aan de wettelijke vereisten, of belanghebbenden (met inbegrip van belangenorganisaties van het beroepspersoneel) naar behoren werden betrokken en of de benadering van onderuit van de defragmentatie van het luchtruim operationele voordelen heeft opgeleverd. Bovenop de vastgelegde vereisten moeten enkele kernproblemen nog steeds worden aangepakt, bv. de uitvoering van FAB-prestatieplannen en heffingsstrategieën; de ontwikkeling van een reëel partnerschap tussen individuele FAB's en de netwerkbeheerder voor een beter beheer van het luchtruim; en de gecoördineerde en gesynchroniseerde operationalisering van SESAR Aanstelling van de netwerkbeheerder voor het ATM-netwerk van de EU Tegenwoordig nemen de lidstaten besluiten inzake netwerkfuncties op vrijwillige basis, waarbij ze hoofdzakelijk op de beginselen van goede wil en groepsdruk vertrouwen. Een belangrijke prestatie van het SES II-pakket is een meer gecentraliseerd beheer van het netwerk, gebaseerd op coöperatieve besluitvorming en gedetailleerde plannen voor het behalen van de prestatiedoelstellingen gebaseerd op de EU-wetgeving. De randvoorwaarden om de gewenste voordelen voor het netwerk te leveren, zijn vervuld. De netwerkfuncties zullen onder het beheer van een netwerkbeheerraad staan die verslag uitbrengt aan het comité voor het gemeenschappelijk luchtruim. De netwerkbeheerder is een belangrijke troef om de prestaties van het luchtruimgebruik te verbeteren. Verleners van luchtvaartnavigatiediensten, luchtruimgebruikers en luchthavens verwachten onmiddellijke acties op netwerk-, FAB- en nationaal niveau om te anticiperen op de capaciteitsproblemen en deze in te perken (met inbegrip van onder andere zomervertragingen). Aangezien Eurocontrol is benoemd als de netwerkbeheerder voor het ATM-netwerk van de EU, kan SES worden toegepast buiten de EU en meer dan 40 landen omvatten. Het nieuwe directoraat voor netwerkbeheer legt met de middelen van Eurocontrol opnieuw de nadruk op de rol van netwerkbeheerder Bereidheid om de gevolgen van de crisis te verzachten (Europees crisiscoördinatiecentrum voor de luchtvaart) De gebeurtenissen verbonden aan de uitbarsting van de Eyjafjallajökull-vulkaan in de lente van 2010 toonden de noodzaak om een centrale entiteit op te richten om het voortouw te nemen bij de coördinatie van het responsbeheer op nationaal en netwerkniveau om een tijdige en geharmoniseerde respons op crisissen die de luchtvaart beïnvloeden, te waarborgen. Om dit probleem het hoofd te bieden, werd de netwerkfunctieverordening aangenomen, die bepalingen verbonden aan crisismanagement omvat. Om de netwerkbeheerder te ondersteunen, werd een Europees crisiscoördinatiecentrum voor de luchtvaart (EACCC) in het leven geroepen onder NL 9 NL

10 leiding van de Commissie en Eurocontrol. Het vereist de betrokkenheid van EASA en de lidstaten. De vulkaanuitbarsting in mei 2011 toonde de groeiende doeltreffendheid van EACCC aan De technologische uitdaging en de operationalisering van SESAR SESAR is de technologische factor die de totstandbrenging van het gemeenschappelijk Europees luchtruim mogelijk maakt. Het is het belangrijkste publiek-privaat technologisch programma op gebied van ATM dat ooit in Europa werd gelanceerd. Toch kunnen de prestatiedoelstellingen van het gemeenschappelijk Europees luchtruim wat betreft capaciteit, milieu, veiligheid en kostenefficiëntie enkel worden bereikt door een goed gesynchroniseerde en gecoördineerde oprichting van nieuwe ATM-infrastructuren, zoals werd aangegeven in het ATM-masterplan. Het Europees ATM-masterplan Het Europees ATM-masterplan 23 omvat een aantal implementatiescenario's die door de relevante belanghebbenden uitgevoerd moeten worden tegen 2025 en daarna, en waarop de valideringsactiviteiten van de gemeenschappelijke onderneming SESAR zijn gebaseerd om een ATM-systeem van de nieuwe generatie tot stand te brengen. Het plan werd bekrachtigd door de Raad in 2009 en werd verder geactualiseerd door de gemeenschappelijke onderneming SESAR; een volgende actualisering zal plaatsvinden in maart De gemeenschappelijke onderneming SESAR In 2010 heeft de Commissie de eerste tussentijdse beoordeling van de gemeenschappelijke onderneming SESAR uitgevoerd na de eerste drie jaar waarin deze onderneming actief was. Het resultaat geeft aan dat, wat betreft de capaciteit om haar mandaat uit te voeren, de gemeenschappelijke onderneming SESAR goed presteert en door de belanghebbenden voornamelijk positief wordt onthaald; ze heeft bewezen de juiste organisatie te zijn voor het beheer van de SESARontwikkelingsfase en de tijdige uitvoering van het Europees ATM-masterplan. Toekomstige operationalisering van SESAR In 2009 vroeg de Raad de Commissie gedetailleerde voorstellen in te dienen voor een implementatiestrategie voor SESAR, met bijzondere inachtneming van een bestuursstructuur en de financieringsmechanismen. De Commissie zal vóór eind 2011 een voorstel klaarstomen over hoe de complexe overgang van de ontwikkeling naar de implementatiefasen van SESAR naadloos overeen te stemmen. De strategie zal een aanbevelingenpakket bevatten om een sterke ondersteuning en de inzet van alle belanghebbenden, met inbegrip van militaire belanghebbenden, mogelijk te maken teneinde de nieuwe technologieën en procedures op een gesynchroniseerde, gecoördineerde en tijdige manier in te voeren. Deze strategie zal voornamelijk berusten op bestaande EU-instrumenten; ook een sterke betrokkenheid van de industrie onder het nodige toezicht wordt van het uiterste belang geacht 24. Er wordt Zie werkdocument van de Commissie SEC(2010) 1580 over het voorbereiden van een implementatiestrategie voor de technologische pijler van het gemeenschappelijk Europees luchtruim. NL 10 NL

11 verder ook aandacht besteed aan vroege implementatieprojecten die de basis vormen voor de toekomstige toepassing van de SESAR-resultaten 25. Memorandum van samenwerking met de VS op het gebied van onderzoek en ontwikkeling in de burgerluchtvaart De EU en de VS hebben aanzienlijke vooruitgang geboekt op het gebied van internationale samenwerking met betrekking tot de modernisering en interoperabiliteit van luchtverkeersbeheer door op 3 maart 2011 een memorandum van samenwerking inzake onderzoek en ontwikkeling in de burgerluchtvaart te ondertekenen. Deze samenwerking moet zorgen voor interoperabiliteit tussen de SESAR- en NextGen-programma's; het memorandum zal verdere samenwerking tussen de EU- en VS-industrie vergemakkelijken en ook technische inspanningen om wereldwijde ATM-normaliseringsactiviteiten te ondersteunen, coördineren en tegelijkertijd zorgen voor een gezamenlijke EU-VS-ondersteuning van de normaliseringsinspanning van ICAO De gate-to-gate-dimensie: betrokkenheid van luchthavens bij SES Omdat luchthavens de ingangs- en uitgangspunten van en naar het Europese netwerk zijn, werd er terdege rekening met hen gehouden in verordeningen op gebied van prestaties en netwerkbeheer. De prestaties van luchtvaartnavigatiediensten op luchthavens moeten vanaf 2015 voldoen aan de prestatiedoelstellingen. Bovendien zal, gezien de onderlinge afhankelijkheid van luchtvaartnavigatiediensten en andere handelingen/activiteiten, de aankomende wijziging van de bestaande EU-wetgeving inzake luchthavenslots en grondafhandeling de logica van de prestatieverordening doortrekken naar alle luchthavenactiviteiten en zal ze mogelijke prestatiedoelstellingen voor vastleggen belanghebbenden die betrokken zijn bij luchthavenactiviteiten De menselijke factor Bij de voltooiing van het gemeenschappelijk Europees luchtruim ogen de menselijke en sociale dimensie niet worden onderschat of genegeerd. De sociale dialoog moet op drie niveaus worden ontwikkeld: nationaal niveau, Europees niveau en het niveau van FAB's. Het gemeenschappelijk Europees luchtruim kan volledig tot stand worden gebracht als we een stabiel en professioneel bestand van luchtverkeerscontroleurs onderhouden. Het gemeenschappelijk Europees luchtruim omvat echter ook de optimalisatie van middelenverdeling, de evolutie van de modaliteiten van het beroep van luchtverkeersleider en de ontwikkeling van een "cultuur van billijkheid". De uitvoering en werking van de prestatieregeling, de FAB's, de netwerkbeheerder en de operationalisering van SESAR zullen allemaal een effect hebben op het ATM-personeel dat zorgvuldig moet worden beoordeeld en waarin de Commissie uitvoerig zal worden geraadpleegd De pan-europese dimensie van het gemeenschappelijk Europees luchtruim Het gemeenschappelijk Europees luchtruim staat open voor buurlanden, met als doel de voordelen ervan uit te breiden tot een bredere geografische ruimte dan de EU. De 25 IP1 genaamd voor uitvoeringspakket 1. NL 11 NL

12 toepassing van het SES-kader werd uitgebreid naar Noorwegen en IJsland (gebaseerd op de overeenkomst betreffende de Europese Economische Ruimte) en naar Zwitserland (gebaseerd op een bilaterale overeenkomst op het gebied van luchtvervoer met de Europese Unie). Marokko, Jordanië, Georgië en de Balkanlanden (Albanië, Bosnië en Herzegovina, Kroatië, de voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, Servië, Montenegro en Kosovo 26 ), die ook deel uitmaken van de Europese gemeenschappelijke luchtvaartruimte krachtens de uitgebreide luchtvaartovereenkomsten met de EU, boeken ook vooruitgang met de volledige uitvoering van de SES-wetgeving. De mogelijkheid voor deze landen om deel te nemen aan FAB-initiatieven zal er waarschijnlijk voor zorgen dat ze al vóór de officiële goedkeuring aan de SES-wetgeving voldoen. Krachtens het mandaat dat haar werd gegeven door de Raad, onderhandelt de Commissie ook over de sluiting uitgebreide overeenkomsten met Oekraïne en Moldavië. Onderhandelingen met Tunesië kunnen in de nabije toekomst begonnen worden. Verder hebben Turkije (toetredingspartnerschap) en Oekraïne (associatiepartnerschap) zich ertoe verbonden hun rechtsorde steeds meer in overeenstemming te brengen met de EU-wetgeving op gebied van luchtvervoer. De Commissie is vastbesloten nauw samen te werken met alle buurlanden en de pan- Europese dimensie van het gemeenschappelijk Europees luchtruim te ontwikkelen 27. In dit kader kan het partnerschap met Eurocontrol een positieve bijdrage leveren Consolidatie van de relaties tussen de EU en Eurocontrol Sinds 2001 heeft het gemeenschappelijk Europees luchtruim een nieuwe dimensie gegeven aan de relaties tussen de EU en Eurocontrol. Eurocontrol wil graag evolueren om te beantwoorden aan de behoeften van het nieuwe wettelijke kader van de EU. Het heeft belangrijke veranderingen geïntroduceerd in zijn organisatie, zoals de scheiding tussen de steun aan regelgevende functies en dienstverlening. Dit proces (organisatie, besluitvormingsorganen) moet worden aangemoedigd. In oktober 2011 gaf de Raad de Commissie een mandaat om te onderhandelen over een overeenkomst op hoog niveau tussen de EU en Eurocontrol. Deze overeenkomst is erop gericht de relaties tussen de EU en Eurocontrol te stabiliseren en te bestendigen, om Eurocontrol als technisch ondersteuningsorgaan van de EU te bevestigen en verdere institutionele veranderingen in Eurocontrol te steunen. 4. BESLUIT EN TOEKOMSTIGE MAATREGELEN Het proces van de totstandbrenging van het gemeenschappelijk Europees luchtruim gaat aan een snel tempo verder. Ook al voldoet het niveau van vooruitgang dat tot nu toe werd bereikt bij de uitvoering van het eerste pakket niet aan de initiële verwachtingen, toch zal de gelijktijdige uitvoering van de kernmaatregelen van het tweede pakket van start gaan in 2012 en zou dit snel aanzienlijke voordelen moeten Ingevolge VNVR-resolutie 1244/1999. Zie COM(2011) 415 definitief van : de EU en haar buurlanden: een hernieuwde benadering van samenwerking in de vervoerssector. NL 12 NL

13 opleveren. De lidstaten zijn uitgenodigd om hun verbintenissen te bevestigen en actie te nemen in de beheerraad om dit proces tot een succes te maken. De Unie moet met name een geïntegreerd Europees luchtverkeersbeheersysteem invoeren, een echt netwerk met één bestuursstructuur en met een groter vermogen om regels op te stellen en toezicht te houden. Er moeten eventueel aanvullende maatregelen worden ontwikkeld, zoals de uitbreiding van de prestatieregeling naar luchthavens, in overeenstemming met een echte gate-to-gate-benadering, en het beheer van investeringen om ervoor te zorgen dat de operationalisering van SESAR bijdraagt aan de prestaties van het gemeenschappelijk Europees luchtruim als een netwerk. Waar nodig zal een effectbeoordeling worden uitgevoerd. NL 13 NL

14 BIJLAGE UITVOERING VAN DE KERNPRIORITEITEN IN SES II - STAND VAN ZAKEN SEPTEMBER 2011 TITEL VAN ACTIES RECHTSGRONDSLA G BETROKKEN ACTOREN STREEFDO EL DATUM OPMERKINGEN EERSTE CYCLUS VAN HET PRESTATIEPLAN Verordening inzake de prestatieregeling 549/2004, art.11 SSC, EC Voltooid Verordening nr. 691/2010 van Actualisering van de heffingsverordening 550/2004 en 1794/2006 SSC, EC Voltooid Verordening nr. 1191/2010 van Aanwijzing van het prestatiebeoordelingsorgaan 549/2004, art.11 EC Voltooid Besluit van de EC van Besluit inzake EU-wijde prestatiedoelstellingen voor /2004, art.11 SSC, EC Voltooid Besluit 2011/12/EU van de EC van Aanneming van nationale/fab-streefdoelen en -plannen voor de periode /2004, art.11 LS, FAB's Lopend Aanbeveling van de EC aan de LS in november 2011 Uitvoering van de eerste prestatiecyclus /2004, art.11 LS, FAB's, EC Voortdurende controle bij de belanghebbenden is nodig FUNCTIONELE LUCHTRUIMBLOKKEN - FAB's Verordening inzake de informatievereisten vóór de oprichting van FAB's 550/2004 art.9, lid a SSC, EC Voltooid Verordening nr. 1191/2010 van Benoeming van de FAB-systeemcoördinator 550/2004 art.9, lid a EC Voltooid Besluit van de EC van Richtsnoeren voor de oprichting en wijziging van FAB's 550/2004 art.9, lid a SSC, FAB's, EC Voltooid Positief advies in SSC 38, Oprichting van individuele FAB's 550/2004 art.9, lid a LS, FAB's tegen Lopend proces, aanpak van onderuit Tenuitvoerlegging van FAB's 550/2004 art.9, lid a LS, FAB's Voortdurend Zo snel mogelijk zorgen voor operationele voordelen ATM-NETWERKFUNCTIES VAN DE EU Verordening inzake netwerkfuncties 551/2004, art.6 SSC, EC Voltooid Verordening 677/2011 van Benoeming van de netwerkbeheerder voor het ATM-netwerk van de EU 551/2004, art.6 EC, Eurocontrol Voltooid Besluit C(2011) 4130 definitief van de EC van Start van de activiteiten van de netwerkbeheerder 551/2004, art.6 Eurocontrol Betrokkenheid van alle actoren bij ATM vereist BETROKKENHEID VAN EASA BIJ ATM Vereisten voor verleners van luchtvaartnavigatiediensten 216/2008 EASA, SSC, EC Voltooid Herformulering van de richtlijn inzake ATCO-vergunningen als een uitvoeringsmaatregel 216/2008 EASA, SSC, EC Voltooid Verordening 1035/2011 van de EC van Verordening 805/2011 van de EC van Vereisten inzake bevoegde autoriteiten 216/2008 EASA, SSC, EC Voltooid Verordening 1034/2011 van de EC van Begin van de EASA-normaliseringscontroles in de lidstaten 216/2008 EASA, LS 2012 Werkprogramma in voorbereiding TECHNOLOGISCHE INNOVATIE GEBASEERD OP HET SESAR-PROGRAMMA SESAR-implementatiefase (met inbegrip van bestuur) Raad EC Beleidsnota inzake samenwerking in O&O met FAA met inbegrip van samenwerking met FAA in de interoperabiliteit van SESAR-NextGen Raad EC, LS Voltooid Voorstel voor de Raad en het EP in voorbereiding Ondertekening in maart 2011 BETROKKENHEID VAN LUCHTHAVENS BIJ SES Herziening van bestaande wetgeving inzake slots en grondafhandeling EC Bijdrage aan de gate-to-gate-aanpak DIMENSIE VAN DE MENSELIJKE FACTOR 1. Deskundigengroep inzake de sociale dimensie van SES (Besluit nr. Betrokkenheid van personeelsvertegenwoordigers bij de totstandbrenging van SES 549/2004 art.10 EC, LS, FAB's C/2010/9016 van de EC); Voortdurend 2. Raadplegingsprocedures op niveau van de LS en FAB's PAN-EUROPESE DIMENSIE Uitvoering van SES door buurlanden van de EU 549/2004 art. 7 EC, EU Voortdurend Terugkerend. COM(2011) 415 definitief van De EU en haar naburige regio's: een hernieuwde benadering van samenwerking in de vervoerssector BETREKKINGEN MET EUROCONTROL Ondertekening van een overeenkomst op hoog niveau tussen de EU en Eurocontrol Raad EC, EU 2012 Vaststelling van een financiële overeenkomst tussen de EC en Eurocontrol EC, Eurocontrol Technische Ondersteuning van Eurocontrol bij de totstandbrenging van SES NL 14 NL

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 28.10.2016 COM(2016) 694 final 2016/0343 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD inzake de sluiting, namens de Europese Unie, van een overeenkomst tot wijziging van de Overeenkomst

Nadere informatie

gezien het gemeenschappelijk standpunt van de Raad (15853/2/2002 C5-0137/2003) 1,

gezien het gemeenschappelijk standpunt van de Raad (15853/2/2002 C5-0137/2003) 1, P5_TA-PROV(2003)0325 Verlening van luchtvaartnavigatiediensten ***II Wetgevingsresolutie van het Europees Parlement betreffende het gemeenschappelijk standpunt, door de Raad vastgesteld met het oog op

Nadere informatie

13234/1/14 REV 1 ver/jel/mt 1 DGE 2 A

13234/1/14 REV 1 ver/jel/mt 1 DGE 2 A Raad van de Europese Unie Brussel, 1 oktober 2014 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2013/0186 (COD) 13234/1/14 REV 1 AVIATION 182 CODEC 1822 VERSLAG van: aan: het secretariaat-generaal het Coreper/de

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 22.9.2016 COM(2016) 621 final 2016/0301 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD over het door de Europese Unie in het Gemengd Comité EU-ICAO in te nemen standpunt betreffende

Nadere informatie

Luchtvaart: voortgangsverslagen tonen aan dat kerndoelstellingen voor Europees luchtverkeersbeheer "op de tocht staan"

Luchtvaart: voortgangsverslagen tonen aan dat kerndoelstellingen voor Europees luchtverkeersbeheer op de tocht staan EUROPESE COMMISSIE - PERSBERICHT Luchtvaart: voortgangsverslagen tonen aan dat kerndoelstellingen voor Europees luchtverkeersbeheer "op de tocht staan" Brussel, 25 november 2011 Vandaag gepubliceerde voortgangsverslagen

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD NL NL NL EUROPESE COMMISSIE Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD Brussel, 17.5.2010 COM(2010)233 definitief 2010/0125 (NLE) betreffende de sluiting van een protocol bij de Euro-mediterrane overeenkomst

Nadere informatie

L 96/20 NL Publicatieblad van de Europese Unie. VERORDENING (EG) Nr. 551/2004 VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD.

L 96/20 NL Publicatieblad van de Europese Unie. VERORDENING (EG) Nr. 551/2004 VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD. L 96/20 NL Publicatieblad van de Europese Unie VERORDENING (EG) Nr. 551/2004 VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van 10 maart 2004 betreffende de organisatie en het gebruik van het gemeenschappelijk

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD NL NL NL COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 25.6.2008 COM(2008) 390 definitief 2008/0128 (COD) Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot wijziging van Verordening

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT ONTWERPADVIES. Commissie industrie, onderzoek en energie 2008/0127(COD) van de Commissie industrie, onderzoek en energie

EUROPEES PARLEMENT ONTWERPADVIES. Commissie industrie, onderzoek en energie 2008/0127(COD) van de Commissie industrie, onderzoek en energie EUROPEES PARLEMENT 2004 2009 Commissie industrie, onderzoek en energie 2008/0127(COD) 1.10.2008 ONTWERPADVIES van de Commissie industrie, onderzoek en energie aan de Commissie vervoer en toerisme inzake

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 30 juni 2010 (OR. en) 11682/10 Interinstitutioneel dossier: 2010/0180 (NLE) AVIATION 100 RHJ 13 RELEX 599

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 30 juni 2010 (OR. en) 11682/10 Interinstitutioneel dossier: 2010/0180 (NLE) AVIATION 100 RHJ 13 RELEX 599 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 30 juni 2010 (OR. en) 11682/10 Interinstitutioneel dossier: 2010/0180 (NLE) AVIATION 100 RHJ 13 RELEX 599 VOORSTEL van: de Europese Commissie d.d.: 28 juni 2010 Betreft:

Nadere informatie

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 14.4.2015 COM(2015) 155 final 2015/0080 (COD) Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot uitvoering van het antiontwijkingsmechanisme dat voorziet

Nadere informatie

Gewijzigd voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Gewijzigd voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 6.9.2016 COM(2016) 552 final 2011/0103 (NLE) Gewijzigd voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD inzake de ondertekening en voorlopige toepassing van de Overeenkomst inzake Noorwegen;

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 21.10.2016 COM(2016) 672 final 2016/0328 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD tot sluiting van een overeenkomst in de vorm van een briefwisseling tussen de Europese Unie

Nadere informatie

Ontwerp. VERORDENING (EU) nr. /2010. betreffende het veiligheidstoezicht op het luchtverkeersbeheer en op luchtvaartnavigatiediensten

Ontwerp. VERORDENING (EU) nr. /2010. betreffende het veiligheidstoezicht op het luchtverkeersbeheer en op luchtvaartnavigatiediensten EUROPESE COMMISSIE Brussel, XXX Ontwerp VERORDENING (EU) nr. /2010 van [ ] betreffende het veiligheidstoezicht op het luchtverkeersbeheer en op luchtvaartnavigatiediensten (Voor de EER relevante tekst)

Nadere informatie

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument SEC(2008) 1995.

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument SEC(2008) 1995. RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 12 juni 2008 (13.06) (OR. fr) Interinstitutioneel dossier: 2008/0110 (COD) 10637/08 ADD 2 AGRILEG 104 CODEC 769 INGEKOMEN DOCUMENT van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU,

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Ontwerp. VERORDENING (EU) nr. /2010 VAN DE COMMISSIE

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Ontwerp. VERORDENING (EU) nr. /2010 VAN DE COMMISSIE COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, XXX Ontwerp VERORDENING (EU) nr. /2010 VAN DE COMMISSIE van [ ] tot vaststelling van gemeenschappelijke gebruiksvereisten en werkprocedures voor het luchtruim

Nadere informatie

Raad van de Europese Unie Brussel, 2 maart 2015 (OR. en)

Raad van de Europese Unie Brussel, 2 maart 2015 (OR. en) Raad van de Europese Unie Brussel, 2 maart 2015 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2015/0051 (NLE) 6144/15 VOORSTEL van: ingekomen: 3 maart 2015 aan: Nr. Comdoc.: Betreft: SOC 70 EMPL 31 ECOFIN 97 EDUC

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 22.12.2006 COM(2006) 913 definitief 2006/0301 (COD) Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot wijziging van Richtlijn 2003/6/EG

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 31.10.2016 COM(2016) 703 final 2016/0346 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende het namens de Europese Unie in te nemen standpunt in het Associatiecomité in

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD NL COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 25.9.2003 COM(2003) 566 definitief 2003/222 (COD) Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD houdende wijziging van Verordening

Nadere informatie

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 9.8.2012 COM(2012) 449 final 2012/0217 (COD)C7-0215/12 Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD betreffende de toekenning van tariefcontingenten voor

Nadere informatie

P5_TA(2002)0269. Toekomstige ontwikkeling van Europol

P5_TA(2002)0269. Toekomstige ontwikkeling van Europol P5_TA(2002)0269 Toekomstige ontwikkeling van Europol Aanbeveling van het Europees Parlement aan de Raad over de toekomstige ontwikkeling van Europol en zijn volledige opneming in het institutioneel bestel

Nadere informatie

Voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD

Voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 14.12.2015 COM(2015) 646 final 2015/0296 (CNS) Voorstel voor een RICHTLIJN VAN DE RAAD tot wijziging van Richtlijn 2006/112/EG betreffende het gemeenschappelijke stelsel van

Nadere informatie

Publicatieblad van de Europese Unie L 277/23

Publicatieblad van de Europese Unie L 277/23 18.10.2008 Publicatieblad van de Europese Unie L 277/23 VERORDENING (EG) Nr. 1024/2008 VAN DE COMMISSIE van 17 oktober 2008 tot vaststelling van gedetailleerde maatregelen ter uitvoering van Verordening

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 17.8.2016 COM(2016) 508 final 2016/0248 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD tot vaststelling van het standpunt van de Unie met betrekking tot de wijzigingen van de bijlagen

Nadere informatie

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 20 januari 2009 (21.01) (OR. en) 5524/09 SOC 25 COMPET 25

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 20 januari 2009 (21.01) (OR. en) 5524/09 SOC 25 COMPET 25 RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 20 januari 2009 (21.01) (OR. en) 5524/09 SOC 25 COMPET 25 I GEKOME DOCUME T van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretarisgeneraal van de Europese

Nadere informatie

Deze nota bevat ook een planning voor de verdere behandeling van dit dossier in de aanloop naar de zitting van de Raad TTE (8-9 juni 2006).

Deze nota bevat ook een planning voor de verdere behandeling van dit dossier in de aanloop naar de zitting van de Raad TTE (8-9 juni 2006). RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 24 februari 2006 (16.03) (OR. en) 6682/06 ENER 61 NOTA Betreft: Werking van de interne energiemarkt - Ontwerp-conclusies van de Raad De delegaties treffen in bijlage

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 26.8.2016 COM(2016) 541 final 2016/0258 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD inzake het standpunt dat namens de Europese Unie moet worden ingenomen in de deskundigengroep

Nadere informatie

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van EUROPESE COMMISSIE Brussel, 11.3.2014 C(2014) 1410 final GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE van 11.3.2014 tot aanvulling van Verordening (EU) nr. 1301/2013 van het Europees Parlement

Nadere informatie

Richtsnoeren voor de behandeling. van klachten door. verzekeringsondernemingen

Richtsnoeren voor de behandeling. van klachten door. verzekeringsondernemingen EIOPA-BoS-12/069 NL Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door verzekeringsondernemingen 1/8 1. Richtsnoeren Inleiding 1. Artikel 16 van de Eiopa-verordening 1 (European Insurance and Occupational

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 29.11.2007 COM(2007) 761 definitief 2007/0266 (ACC) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD over het standpunt van de Gemeenschap in het Gemengd Comité EG-Faeröer

Nadere informatie

de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretarisgeneraal van de Europese Commissie

de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretarisgeneraal van de Europese Commissie Raad van de Europese Unie Brussel, 5 april 2017 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2017/0076 (NLE) 8010/17 VOORSTEL van: ingekomen: 4 april 2017 aan: Nr. Comdoc.: Betreft: EF 74 ECOFIN 260 SURE 8 SERVICES

Nadere informatie

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument C(2010) 8467 definitief

Hierbij gaat voor de delegaties Commissiedocument C(2010) 8467 definitief RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 7 december 2010 (09.12) (OR. fr) 17573/10 MI 533 COMPET 421 EF 204 ECOFIN 820 TELECOM 149 INGEKOMEN DOCUMENT van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretarisgeneraal

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD. van [...]

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD. van [...] EUROPESE COMMISSIE Brussel, 15.6.2010 COM(2010)280 definitief 2010/0168 (E) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD van [...] betreffende de verplichte toepassing van Reglement nr. 100 van de Economische

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 6 oktober 2006 (17.10) (OR. en) 13651/06 SOC 447 NOTA

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 6 oktober 2006 (17.10) (OR. en) 13651/06 SOC 447 NOTA RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 6 oktober 2006 (17.10) (OR. en) 13651/06 SOC 447 NOTA van: aan: Betreft: het voorzitterschap de Groep sociale vraagstukken Toetsing van de uitvoering door de lidstaten

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD NL NL NL COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 5.3.2009 COM(2009) 107 definitief Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD houdende vaststelling van het standpunt van de Gemeenschap in de Algemene

Nadere informatie

Voorstel voor een VERORDENING VAN DE RAAD

Voorstel voor een VERORDENING VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 4.11.2013 COM(2013) 718 final 2013/0341 (NLE) Voorstel voor een VERORDENING VAN DE RAAD tot wijziging van bijlage I bij Verordening (EEG) nr. 2658/87 met betrekking tot de tarief-

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2014 2015 21 501-33 Raad voor Vervoer, Telecommunicatie en Energie Nr. 532 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN INFRASTRUCTUUR EN MILIEU Aan de Voorzitter van

Nadere informatie

Raad van de Europese Unie Brussel, 4 juli 2014 (OR. en)

Raad van de Europese Unie Brussel, 4 juli 2014 (OR. en) Raad van de Europese Unie Brussel, 4 juli 2014 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2014/0194 (COD) 5520/14 BEGELEIDENDE NOTA van: ingekomen: 26 juni 2014 aan: Nr. Comdoc.: Betreft: ECOFIN 49 UEM 12 STATIS

Nadere informatie

Commissie interne markt en consumentenbescherming ONTWERPVERSLAG

Commissie interne markt en consumentenbescherming ONTWERPVERSLAG EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie interne markt en consumentenbescherming 24.9.2013 2013/2116(INI) ONTWERPVERSLAG over de toepassing van Richtlijn 2005/29/EG over oneerlijke handelspraktijken (2013/2116(INI))

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 2.2.2017 COM(2017) 51 final 2017/0016 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting van de in Kigali goedgekeurde overeenkomst tot wijziging van het Protocol

Nadere informatie

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, L 219/10 UITVOERINGSVERORDENING (EU) Nr. 800/2014 VAN DE COMMISSIE van 24 juli 2014 tot vaststelling van verslagleggingsprocedures en andere praktische regelingen betreffende de financiering van operationele

Nadere informatie

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 91,

Gezien het Verdrag betreffende de werking van de Europese Unie, en met name artikel 91, 29.4.2014 Publicatieblad van de Europese Unie L 127/129 RICHTLIJN 2014/46/EU VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van 3 april 2014 tot wijziging van Richtlijn 1999/37/EG van de Raad inzake de kentekenbewijzen

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN MEDEDELING VAN DE COMMISSIE. Totstandbrenging van een gemeenschappelijke luchtvaartruimte met Tunesië

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN MEDEDELING VAN DE COMMISSIE. Totstandbrenging van een gemeenschappelijke luchtvaartruimte met Tunesië NL NL NL COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 3.10.2008 COM(2008) 603 definitief MEDEDELING VAN DE COMMISSIE Totstandbrenging van een gemeenschappelijke luchtvaartruimte met Tunesië NL NL

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 24 november 2004 (26.11) (OR. en) 15130/04 JAI 490 ASIM 47

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 24 november 2004 (26.11) (OR. en) 15130/04 JAI 490 ASIM 47 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 24 november 2004 (26.11) (OR. en) 15130/04 JAI 490 ASIM 47 BEGELEIDENDE NOTA van: het voorzitterschap aan: het Coreper (2e deel) nr. vorig doc.: 14497/04 JAI 441 ASIM

Nadere informatie

Achtergrondinformatie bij de FABEC-Haalbaarheidsstudie

Achtergrondinformatie bij de FABEC-Haalbaarheidsstudie Achtergrondinformatie bij de FABEC-Haalbaarheidsstudie Zonder omwegen Hoe de FAB Europe Central onze manier van vliegen kan veranderen Trends inzake luchtverkeer in Europa Het luchtverkeer boven Europa

Nadere informatie

PUBLIC RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 16 maart 2004 (OR. fr) 6967/04 LIMITE AVIATION 56 AELE 3 OC 189

PUBLIC RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 16 maart 2004 (OR. fr) 6967/04 LIMITE AVIATION 56 AELE 3 OC 189 Conseil UE RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 16 maart 2004 (OR. fr) PUBLIC 6967/04 LIMITE AVIATION 56 AELE 3 OC 189 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: Besluit van de Raad inzake een standpunt

Nadere informatie

RESTREINT UE. Voorstel voor een VERORDENING VAN DE RAAD

RESTREINT UE. Voorstel voor een VERORDENING VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Straatsburg, 1.7.2014 COM(2014) 447 final 2014/0208 (NLE) This document was downgraded/declassified Date 23.7.2014 Voorstel voor een VERORDENING VAN DE RAAD tot wijziging van Verordening

Nadere informatie

UITVOERINGSVERORDENING (EU) 2016/9 VAN DE COMMISSIE

UITVOERINGSVERORDENING (EU) 2016/9 VAN DE COMMISSIE L 3/41 UITVOERINGSVERORDENING (EU) 2016/9 VAN DE COMMISSIE van 5 januari 2016 betreffende het gezamenlijk indienen en het uitwisselen van gegevens overeenkomstig Verordening (EG) nr. 1907/2006 van het

Nadere informatie

INTERNATIONALE OVEREENKOMSTEN

INTERNATIONALE OVEREENKOMSTEN 1.8.2012 Publicatieblad van de Europese Unie L 205/1 II (Niet-wetgevingshandelingen) INTERNATIONALE OVEREENKOMSTEN BESLUIT VAN DE RAAD van 24 juli 2012 betreffende het door de Europese Unie in het Gemengd

Nadere informatie

EUROPEES PARLEMENT. Commissie interne markt en consumentenbescherming. Commissie interne markt en consumentenbescherming

EUROPEES PARLEMENT. Commissie interne markt en consumentenbescherming. Commissie interne markt en consumentenbescherming EUROPEES PARLEMENT 2004 2009 Commissie interne markt en consumentenbescherming 9.11.2007 WERKDOCUMENT over het voorstel voor een Richtlijn van het Europees Parlement en de Raad tot wijziging van Richtlijn

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD NL NL NL EUROPESE COMMISSIE Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD Brussel, 19.4.2010 COM(2010)153 definitief 2010/0083 (NLE) betreffende de Overeenkomst in de vorm van een briefwisseling tussen de Europese

Nadere informatie

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 18 september 2008 (18.09) (OR. en) 13187/08 FSTR 20 FC 5 REGIO 25 SOC 516

RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 18 september 2008 (18.09) (OR. en) 13187/08 FSTR 20 FC 5 REGIO 25 SOC 516 RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 18 september 2008 (18.09) (OR. en) 13187/08 FSTR 20 FC 5 REGIO 25 SOC 516 VOORSTEL van: de Commissie d.d.: 16 september 2008 Betreft: Voorstel voor een Verordening (EG)

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 17.6.2003 COM(2003) 348 definitief 2003/0127 (CNS) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD waarbij de lidstaten worden gemachtigd in het belang van de Europese

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 31 januari 2006 (01.02) (OR. en) 5853/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0010 (CNS) SOC 42 ECOFIN 27

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 31 januari 2006 (01.02) (OR. en) 5853/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0010 (CNS) SOC 42 ECOFIN 27 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 31 januari 2006 (01.02) (OR. en) 5853/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0010 (CNS) SOC 42 ECOFIN 27 VOORSTEL van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 27 maart 2006 (29.03) (OR. en) 7813/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0037 (CNS)

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 27 maart 2006 (29.03) (OR. en) 7813/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0037 (CNS) RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 27 maart 2006 (29.03) (OR. en) 7813/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0037 (CNS) N 20 CORDROGUE 27 FISC 45 BUDGET 13 SAN 71 VOORSTEL van: de Commissie d.d.: 14 maart

Nadere informatie

PUBLIC RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 5 juni 2008 (23.06) (OR. fr) 10285/08 ADD 2 LIMITE JURI FO 45 JAI 305 JUSTCIV 119 COPE 118 CRIMORG 87

PUBLIC RAAD VA DE EUROPESE U IE. Brussel, 5 juni 2008 (23.06) (OR. fr) 10285/08 ADD 2 LIMITE JURI FO 45 JAI 305 JUSTCIV 119 COPE 118 CRIMORG 87 Conseil UE RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 5 juni 2008 (23.06) (OR. fr) PUBLIC 10285/08 ADD 2 LIMITE JURI FO 45 JAI 305 JUSTCIV 119 COPE 118 CRIMORG 87 I GEKOME DOCUME T van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU,

Nadere informatie

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 13.7.2015 COM(2015) 335 final VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD Jaarverslag over de uitvoering van het EU-vrijwilligersinitiatief voor humanitaire

Nadere informatie

Inhoudsopgave 1. ALGEMEEN 2. EXPLOITATIE VAN DE LUCHTVAARTONDERNEMING. 2.2. Rechten op luchtvaartuigen. 2.3. Ongevallen en incidenten

Inhoudsopgave 1. ALGEMEEN 2. EXPLOITATIE VAN DE LUCHTVAARTONDERNEMING. 2.2. Rechten op luchtvaartuigen. 2.3. Ongevallen en incidenten Inhoudsopgave 1. ALGEMEEN Verdrag 7 december 1944 inzake de internationale burgerlijke luchtvaart, ondertekend te Chicago (B.S., 2 december 1948)...................................... 1 Wetboek 15 september

Nadere informatie

Goedgekeurd op 11 februari 2011

Goedgekeurd op 11 februari 2011 GROEP GEGEVENSBESCHERMING ARTIKEL 29 00327/11/NL WP 180 Advies 9/2011 betreffende het herziene voorstel van de industrie voor een effectbeoordelingskader wat betreft de bescherming van de persoonlijke

Nadere informatie

EUROPESE UNIE HET EUROPEES PARLEMENT TRANS 134 CODEC 408

EUROPESE UNIE HET EUROPEES PARLEMENT TRANS 134 CODEC 408 EUROPESE UNIE HET EUROPEES PARLEMENT DE RAAD Brussel, 20 april 2004 (OR. en) 2002/0025 (COD) C5-0156/04 PE-CONS 3641/04 TRANS 134 CODEC 408 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: Richtlijn

Nadere informatie

26 JANUARI 2011 PUNT 6 OPRICHTING VAN EEN PLATFORM VOOR EUROPESE GROEPERINGEN VOOR TERRITORIALE SAMENWERKING (EGTS) VOOR BESLUIT

26 JANUARI 2011 PUNT 6 OPRICHTING VAN EEN PLATFORM VOOR EUROPESE GROEPERINGEN VOOR TERRITORIALE SAMENWERKING (EGTS) VOOR BESLUIT Brussel, 21 december 2010 127 e VERGADERING VAN HET BUREAU VAN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S 26 JANUARI 2011 PUNT 6 OPRICHTING VAN EEN PLATFORM VOOR EUROPESE GROEPERINGEN VOOR TERRITORIALE SAMENWERKING (EGTS)

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) 15528/02 ADD 1. Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) ENER 315 CODEC 1640

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) 15528/02 ADD 1. Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) ENER 315 CODEC 1640 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 21 januari 2003 (28.01) (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2001/0077 (COD) 15528/02 ADD 1 ENER 315 CODEC 1640 ONTWERP-MOTIVERING VAN DE RAAD Betreft: Gemeenschappelijk

Nadere informatie

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 17.7.2014

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 17.7.2014 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 17.7.2014 C(2014) 4580 final GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE van 17.7.2014 betreffende de voorwaarden voor de indeling in klassen zonder tests van bepaalde

Nadere informatie

Richtsnoeren voor de behandeling van verbonden ondernemingen, waaronder deelnemingen

Richtsnoeren voor de behandeling van verbonden ondernemingen, waaronder deelnemingen EIOPA-BoS-14/170 NL Richtsnoeren voor de behandeling van verbonden ondernemingen, waaronder deelnemingen EIOPA Westhafen Tower, Westhafenplatz 1-60327 Frankfurt Germany - Tel. + 49 69-951119-20; Fax. +

Nadere informatie

Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 26.3.2012 COM(2012) 136 final 2012/0066 (COD)C7-0133/12 Voorstel voor een RICHTLIJN VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van [...] tot wijziging van Richtlijn 2006/66/EG inzake

Nadere informatie

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S NL EN EN EUROPESE COMMISSIE Brussel, 10.12.2010 COM(2010) 725 definitief VERSLAG VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

Nadere informatie

1/2. Staten-Generaal. Vergaderjaar 2008 2009 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN. Aan de Voorzitters van de Eerste en van de Tweede Kamer der

1/2. Staten-Generaal. Vergaderjaar 2008 2009 BRIEF VAN DE MINISTER VAN BUITENLANDSE ZAKEN. Aan de Voorzitters van de Eerste en van de Tweede Kamer der Staten-Generaal 1/2 Vergaderjaar 2008 2009 A 31 946 Euro-mediterrane luchtvaartovereenkomst tussen de Europese Gemeenschap en haar lidstaten, enerzijds, en het Koninkrijk Marokko, anderzijds, met Bijlagen,

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 20 mei 2014 (OR. en) 10071/14 Interinstitutioneel dossier: 2014/0134 (NLE) AVIATION 120 COEST 175 NIS 27 RELEX 437

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 20 mei 2014 (OR. en) 10071/14 Interinstitutioneel dossier: 2014/0134 (NLE) AVIATION 120 COEST 175 NIS 27 RELEX 437 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 20 mei 2014 (OR. en) 10071/14 Interinstitutioneel dossier: 2014/0134 (NLE) AVIATION 120 COEST 175 NIS 27 RELEX 437 BEGELEIDENDE NOTA van: de heer Jordi AYET PUIGARNAU,

Nadere informatie

- de voorlopige agenda van de zitting in document EEE 1605/03 (zie bijlage I);

- de voorlopige agenda van de zitting in document EEE 1605/03 (zie bijlage I); RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 2 oktober 2003 (07.10) (OR. en) 13164/03 EEE 40 NOTA I/A-PUNT van: de Groep Europese Vrijhandelsassociatie (EVA) d.d.: 2 oktober 2003 aan: COREPER II/de Raad Betreft:

Nadere informatie

L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE

L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE L 120/20 Publicatieblad van de Europese Unie 7.5.2008 AANBEVELINGEN COMMISSIE AANBEVELING VAN DE COMMISSIE van 6 mei 2008 inzake de externe kwaliteitsborging voor wettelijke auditors en auditkantoren die

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 6.11.2006 COM(2006) 661 definitief MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ

Nadere informatie

Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door verzekeringstussenpersonen

Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door verzekeringstussenpersonen EIOPA(BoS(13/164 NL Richtsnoeren voor de behandeling van klachten door verzekeringstussenpersonen EIOPA WesthafenTower Westhafenplatz 1 60327 Frankfurt Germany Phone: +49 69 951119(20 Fax: +49 69 951119(19

Nadere informatie

ONTWERPVERSLAG. NL In verscheidenheid verenigd NL 2010/2169(DEC) 3.2.2011

ONTWERPVERSLAG. NL In verscheidenheid verenigd NL 2010/2169(DEC) 3.2.2011 EUROPEES PARLEMENT 2009-2014 Commissie begrotingscontrole 2010/2169(DEC) 3.2.2011 ONTWERPVERSLAG over het verlenen van kwijting voor de uitvoering van de begroting van het Europees Waarnemingscentrum voor

Nadere informatie

PAKKET ENERGIE-UNIE BIJLAGE STAPPENPLAN VOOR DE ENERGIE-UNIE. bij de

PAKKET ENERGIE-UNIE BIJLAGE STAPPENPLAN VOOR DE ENERGIE-UNIE. bij de EUROPESE COMMISSIE Brussel, 25.2.2015 COM(2015) 80 final ANNEX 1 PAKKET ENERGIE-UNIE BIJLAGE STAPPENPLAN VOOR DE ENERGIE-UNIE bij de MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET

Nadere informatie

L 309/38 Publicatieblad van de Europese Unie

L 309/38 Publicatieblad van de Europese Unie L 309/38 Publicatieblad van de Europese Unie 8.11.2012 BESLUIT VAN HET GEMENGD COMITÉ VAN DE EER nr. 152/2012 van 26 juli 2012 tot wijziging van bijlage XX (Milieu) bij de EER-overeenkomst HET GEMENGD

Nadere informatie

Richtsnoeren inzake de methoden voor de bepaling van de marktaandelen met het oog op rapportage

Richtsnoeren inzake de methoden voor de bepaling van de marktaandelen met het oog op rapportage EIOPA-BoS-15/106 NL Richtsnoeren inzake de methoden voor de bepaling van de marktaandelen met het oog op rapportage EIOPA Westhafen Tower, Westhafenplatz 1-60327 Frankfurt Germany - Tel. + 49 69-951119-20;

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 24 november 2009 (OR. en) 15137/09 CRIMORG 164 ENFOPOL 271

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 24 november 2009 (OR. en) 15137/09 CRIMORG 164 ENFOPOL 271 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 24 november 2009 (OR. en) 15137/09 CRIMORG 164 ENFOPOL 271 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de oprichting van een Europees

Nadere informatie

(Voor de EER relevante tekst)

(Voor de EER relevante tekst) L 185/6 UITVOERINGSVERORDENING (EU) 2015/1136 VAN DE COMMISSIE van 13 juli 2015 tot wijziging van Uitvoeringsverordening (EU) nr. 402/2013 betreffende de gemeenschappelijke veiligheidsmethode voor risico-evaluatie

Nadere informatie

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 2.5.2013 COM(2013) 250 final 2013/0133 (COD) Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD houdende wijziging van Verordening (EG) nr. 302/2009 van de

Nadere informatie

AANGENOMEN TEKSTEN DEEL III. van de vergadering van. donderdag 23 april 2009 P6_TA-PROV(2009)04-23 VOORLOPIGE UITGAVE PE 425.402

AANGENOMEN TEKSTEN DEEL III. van de vergadering van. donderdag 23 april 2009 P6_TA-PROV(2009)04-23 VOORLOPIGE UITGAVE PE 425.402 EUROPEES PARLEMENT 2009-200 AANGENOMEN TEKSTEN DEEL III van de vergadering van donderdag 23 april 2009 P6_TA-PROV(2009)04-23 VOORLOPIGE UITGAVE PE 425.402 In verscheidenheid verenigd INHOUDSOPGAVE AANGENOMEN

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 10 juli 2006 (13.07) (OR. en) 11347/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0119 (ACC) UD 77

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 10 juli 2006 (13.07) (OR. en) 11347/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0119 (ACC) UD 77 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 10 juli 2006 (13.07) (OR. en) 11347/06 Interinstitutioneel dossier: 2006/0119 (ACC) UD 77 VOORSTEL van: de Europese Commissie d.d.: 5 juli 2006 Betreft: Voorstel voor

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 21.10.2014 COM(2014) 638 final 2014/0297 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting, namens de Europese Unie, van het Verdrag van Marrakesh tot bevordering

Nadere informatie

2/6. 1 PB L 158 van , blz PB L 335 van , blz PB L 331 van , blz

2/6. 1 PB L 158 van , blz PB L 335 van , blz PB L 331 van , blz EIOPA16/858 NL Richtsnoeren inzake het vergemakkelijken van een doeltreffende dialoog tussen bevoegde autoriteiten die toezicht houden op verzekeringsondernemingen en de wettelijke auditor(s) en auditkantoren

Nadere informatie

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 7.3.2014

GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE. van 7.3.2014 EUROPESE COMMISSIE Brussel, 7.3.2014 C(2014) 1392 final GEDELEGEERDE VERORDENING (EU) Nr. /.. VAN DE COMMISSIE van 7.3.2014 houdende aanvulling van Richtlijn 2003/71/EG van het Europees Parlement en de

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 23.6.2016 COM(2016) 413 final 2016/0192 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de sluiting van de overeenkomst tussen de Europese Unie en het Koninkrijk Noorwegen

Nadere informatie

WERKDOCUMENT VAN DE DIENSTEN VAN DE COMMISSIE SAMENVATTING VAN DE EFFECTBEOORDELING. bij

WERKDOCUMENT VAN DE DIENSTEN VAN DE COMMISSIE SAMENVATTING VAN DE EFFECTBEOORDELING. bij EUROPESE COMMISSIE Brussel, 1.12.2011 SEC(2011) 1440 definitief WERKDOCUMENT VAN DE DIENSTEN VAN DE COMMISSIE SAMENVATTING VAN DE EFFECTBEOORDELING bij het voorstel voor een verordening van het Europees

Nadere informatie

de aanbevelingen in het verslag van de Deskundigengroep mensenhandel van de Europese Commissie aan de EU-lidstaten van 22 december 2004,

de aanbevelingen in het verslag van de Deskundigengroep mensenhandel van de Europese Commissie aan de EU-lidstaten van 22 december 2004, Conseil UE RAAD VA DE EUROPESE U IE Brussel, 20 mei 2009 (26.05) (OR. en) PUBLIC 8723/4/09 REV 4 LIMITE CRIMORG 63 MIGR 43 E FOPOL 86 OTA van: aan: Betreft: het voorzitterschap het COREPER/de Raad Ontwerp-conclusies

Nadere informatie

Voorstel voor een UITVOERINGSBESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een UITVOERINGSBESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 20.10.2016 COM(2016) 665 final 2016/0326 (NLE) Voorstel voor een UITVOERINGSBESLUIT VAN DE RAAD tot wijziging van Beschikking 2009/790/EG waarbij Polen wordt gemachtigd een

Nadere informatie

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 22.6.2011 COM(2011) 360 definitief 2011/0157 (NLE) Voorstel voor een BESLUIT VAN DE RAAD betreffende de ondertekening en de sluiting van de monetaire overeenkomst tussen de

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 7.6.2006 COM(2006) 275 definitief Deel I MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN DE RAAD, HET EUROPEES PARLEMENT, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITE EN

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 10 maart 2005 (21.03) 7083/05 Interinstitutioneel dossier: 2004/0146 (COD) CODEC 136 AVIATION 14

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 10 maart 2005 (21.03) 7083/05 Interinstitutioneel dossier: 2004/0146 (COD) CODEC 136 AVIATION 14 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 10 maart 2005 (21.03) 7083/05 Interinstitutioneel dossier: 2004/0146 (COD) CODEC 136 AVIATION 14 INFORMATIEVE NOTA Betreft: Voorstel voor een richtlijn van het Europees

Nadere informatie

BIJLAGE. bij MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S

BIJLAGE. bij MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN DE REGIO'S EUROPESE COMMISSIE Brussel, 2.12.2015 COM(2015) 614 final ANNEX 1 BIJLAGE bij MEDEDELING VAN DE COMMISSIE AAN HET EUROPEES PARLEMENT, DE RAAD, HET EUROPEES ECONOMISCH EN SOCIAAL COMITÉ EN HET COMITÉ VAN

Nadere informatie

Verslag over de jaarrekening van de gemeenschappelijke onderneming Sesar betreffende het begrotingsjaar 2014

Verslag over de jaarrekening van de gemeenschappelijke onderneming Sesar betreffende het begrotingsjaar 2014 Verslag over de jaarrekening van de gemeenschappelijke onderneming Sesar betreffende het begrotingsjaar 2014 vergezeld van de antwoorden van de gemeenschappelijke onderneming 12, rue Alcide De Gasperi

Nadere informatie

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD

COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN. Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD COMMISSIE VAN DE EUROPESE GEMEENSCHAPPEN Brussel, 24.6.2009 COM (2009) 293 definitief 2009/0089 (COD) C7-0046/09 Voorstel voor een VERORDENING VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD tot oprichting van een

Nadere informatie

Voorstel voor een UITVOERINGSBESLUIT VAN DE RAAD

Voorstel voor een UITVOERINGSBESLUIT VAN DE RAAD EUROPESE COMMISSIE Brussel, 10.2.2016 COM(2016) 80 final 2016/0045 (NLE) Voorstel voor een UITVOERINGSBESLUIT VAN DE RAAD inzake de tijdelijke opschorting van de herplaatsing van 30 % van de verzoekers

Nadere informatie

Statistieken Belgocontrol: bewegingen juni 2014

Statistieken Belgocontrol: bewegingen juni 2014 29 augustus 2014 Statistieken Belgocontrol: bewegingen juni 2014 Belgocontrol beheerde in juni 2014 in totaal 97.218 bewegingen, ofwel een stijging met 3,2% (3.016 bewegingen) vergeleken met dezelfde maand

Nadere informatie

AANBEVELING VAN DE COMMISSIE. van XXX. betreffende toegang tot een elementaire betaalrekening. (Voor de EER relevante tekst)

AANBEVELING VAN DE COMMISSIE. van XXX. betreffende toegang tot een elementaire betaalrekening. (Voor de EER relevante tekst) EUROPESE COMMISSIE Brussel, XXX C(2011) 4977 AANBEVELING VAN DE COMMISSIE van XXX betreffende toegang tot een elementaire betaalrekening (Voor de EER relevante tekst) {SEC(2011) 906} {SEC(2011) 907} NL

Nadere informatie

de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretarisgeneraal van de Europese Commissie

de heer Jordi AYET PUIGARNAU, directeur, namens de secretarisgeneraal van de Europese Commissie Raad van de Europese Unie Brussel, 1 oktober 2015 (OR. en) Interinstitutioneel dossier: 2015/0222 (NLE) 12579/15 PECHE 331 VOORSTEL van: ingekomen: 1 oktober 2015 aan: Nr. Comdoc.: Betreft: de heer Jordi

Nadere informatie

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 4 november 2003 (OR. en) 13915/03 ENFOPOL 92 COMIX 642

RAAD VAN DE EUROPESE UNIE. Brussel, 4 november 2003 (OR. en) 13915/03 ENFOPOL 92 COMIX 642 RAAD VAN DE EUROPESE UNIE Brussel, 4 november 2003 (OR. en) 13915/03 ENFOPOL 92 COMIX 642 WETGEVINGSBESLUITEN EN ANDERE INSTRUMENTEN Betreft: Resolutie van de Raad betreffende de beveiliging van de bijeenkomsten

Nadere informatie