Joffer Margot. Natuurwandelpad. Doel van het natuurwandelpad

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Joffer Margot. Natuurwandelpad. Doel van het natuurwandelpad"

Transcriptie

1 Natuurwandelpad Joffer Margot Doel van het natuurwandelpad Dit pedagogisch wandelpad werd uitgestippeld om U bewust te maken van de natuurlijke historische schoonheid van het gebied van Consdorf en om U de verschillende biotopen van het Müllerthal te laten ontdekken. Tijdens de wandeling zal u zich meer bewust worden van de noodzaak aan bescherming van dit prachtige natuurlijke erfstuk. De informatiepanelen zullen u toelaten de natuurlijke rijkdom van de streek - vaak onbekend beter te ontdekken. Dit leerpad is opgericht dank zij de gemeente Consdorf, in samenwerking met de Administration de la Nature et des Forêts. Gemeng Konsdref

2 i 2 1 P Oorsprong: Administration du Cadastre et de la Topographie, Droits réservés à l Etat du Grand-Duché de Luxembourg ( ) Afstand van de vershillende wandelingen Legende Parking 6,7 km Informatie: Gemeentehuis Informatiepanelen 6,2 km Algemene gedragscode: Blijf op de paden en de gemarkeerde wegen Houd uw hond aan de lijn Eerbiedig het natuurlijk leefmilieu Stoor de wilde dieren niet Pluk geen bloemen Gooi uw afval niet weg 4,7 km Het is niet mogelijk het parcours met een kinderwagen te volgen. Contact 8, Route d Echternach Tél Dank u en een leuke en leerrijke wandeling gewenst! 2 Anguis

3 De vijver De meeste vijvers zijn van menselijke origine en dateren uit de middeleeuwen. Oorspronkelijk zijn de vijvers gebouwd om vis in te kweken. De vijvervegetatie is niet gelijkmatig verdeeld. Elke soort koloniseert het gebied dat haar past, afhankelijk van de waterdiepte. U kunt verschillende insecten waarnemen op het wateroppervlak. De meest voorkomende is de poelsschaatsenrijder, waarvan de poten uitgerust zijn met waterdichte haren. Het vrije water is het domein van zwemmende insecten, waaronder de geelgerande watertor met zijn hydrodynamische vorm, een gevreesd predator, en de bootsmannetjes, gemakkelijk te identificeren, omdat ze op de rug zwemmen. Op de verzonken vegetatie is het vol van leven! Goed beschermd in hun huisjes grazen de poelslakken de planten. De larven van de libellen en waterjuffers liggen De droog-stenen muur Het droog-stenen metselwerk is een bouwtechniek die bestaat uit stenen, blokken en ruwe of gesneden platen zonder mortel te gebruiken. Droog-stenen muren zijn levende constructies, ze maken deel uit van ons landschap en zijn zeer belangrijk voor de biodiversiteit. De droog-stenen muur is een biotoop van waarde voor vele soorten dieren en planten. Deze herbergt een verscheidenheid van flora die op nutriëntenarme Muurpeper bodems leeft, alsmede een aantal dieren, die gunstige levensvoorwaarden vinden in deze biotopen. De dieren- en plantensoorten, die zich in scheuren, spleten en gaten van de muur, waarvan ze voedsel en bescherming krijgen, vestigen, zijn niet veeleisend. Bruine kikker er op de loer naar een prooi. In de vroege lente komen kikkers, padden en tritons terug naar de vijver waar ze geboren zijn, om te paren en hun eieren te leggen. Libellen zijn predatoren, zij eten vliegen, paardvliegen, steekmuggen, haften en bladluizen op, in de meeste gevallen gevangen in volle vlucht. De vetkruid en tijm verdragen goed dit droog biotoop en bloeien op deze muren. De muurleeuwenbek en het groot robertskruid gedijen op een tapijt van lichen en mossen. De muurhagedis, de anguis en gewone pad 3

4 koloniseren de scheuren en het bovenste gedeelte van de muren. Verschillende typen van eenzame bijen en wespen bouwen er hun nesten van aarde en modder in de reten. Veldbies-Beukenbos Men vindt deze Veldbies-Beukenbossen enkel in de overgangszone tussen de Atlantische en de Midden-Europese gebieden. Ze worden gedomineerd door de beuk die goed op zure bodem gedijt. De beuk vindt men vaak samen met de wintereik, de zomereik, de fijnspar of de den. Het kreupelhout, indien aanwezig, bestaat voornamelijk uit beuk, haagbeuk en hulst. De karakteristieke flora is de witte veldbies, een plant die deel uitmaakt van de russenfamilie. De kruidenlaag bestaat hoofdzakelijk uit De bosbeek De bosbeek is meestal klein en ondiep, ongeveer 20 centimeter. De meeste bevinden zich in de schaduw, sommige drogen uit in de zomer. De planten en dieren zijn afhankelijk van de hoeveelheid licht. De kracht van de stroom is de factor die de diversiteit van de beekstructuren creëert. Het bed van de beek kan zowel uit kale en gepolijste stenen, blokken van rotsen of fijn materiaal, zoals zand, bestaan. Zelfs ophopingen van bladeren of ander fijn organisch materiaal worden beschouwd als structuren en mini-habitats van deze beken. De insecten zijn zeker de belangrijkste dieren. Velen van hen kunnen alleen overleven in dit type van habitat. veldbies, adelaarsvaren en ook eventueel blauwe bosbes, klaverzuring en wilgenroosje. In de lente komen er bedden van anemonen en lievevrouwebedstro voor. Men kan er de zwarte specht, de grote bonte specht, de boomklever en de bosuil observeren. Deze holbroeders zijn afhankelijk van oude of dode bomen. De buizerd, de zwarte en de rode wouw en de zwarte ooievaar nesten in deze oude bomen. De ree en het wilde zwijn zijn er ook aanwezig met eveneens kleine zoogdieren zoals de eekhoorn, de relmuis, de tuinslaper, de hazelmuis en de bosmuis. Deze insecten zijn een bron van voedsel voor heel veel dieren. Bijna alle dieren van het bos komen bij de beek om een of andere reden. Kleine en grote dieren komen er om vers, zuiver en zuurstofrijk water te drinken. Vogels en andere dieren kunnen er ook in baden. Schrale hooilanden De schrale hooilanden ontwikkelen zich op nutriëntenarme bodems. Ondanks de armoede van die bodem komt er een rijke flora voor. Het gebrek aan water bevordert een belangrijk netwerk van wortels. Om deze redenen is de flora er meer droogte-resistent. Dit netwerk is ook een goede bescherming tegen erosie en draagt bij tot een beter stabilisatie van de bodem. De schrale hooiland valt op wegens de veelheid en de verscheidenheid aan kleurrijke 4

5 ze volwassenen zijn, vallen ze ten prooi aan vogels. Een groot aantal zoogdieren en vogels drinken en baden in de poel. De boomgaard bloemen. Ze bieden dankzij het late maaien een habitat aan voor vele insecten zoals mieren, sprinkhanen, krekels, kevers, spinnen en vlinders. Insectensoorten zijn er des te meer gevarieerd, tevens als de flora. Verschillende vogels maken er hun nesten waaronder de kwartel, de kievit en de veldleeuwerik waarvan men het gezang kan horen hoogkomend vanuit de hemel. Traditionele boomgaarden omvatten hoogstammige rustieke fruitbomen, ze maken deel uit Hoornaar van ons agragisch landschap. Dankzij hun vruchten blijven regionale producten bestaan zoals eau-de-vie, appelsap, confituur en taarten, die deel uitmaken van onze cultuur. Boomgaarden vereisen weinig of geen behandeling en hun vruchten zijn gezond. Deze groene ruimten zijn schuilplaatsen voor specifieke vogels, zoals de draaihals, de steenuil en zijn een voorraad van voedsel voor insecten zoals bijen. Koninginnepage De poel De poel is een miniatuur ecosysteem gegraven door de mens. Hij herbergt diverse planten, die wortels schieten op verschillende diepten. Sommigen zijn geworteld in diep water, anderen op de oevers of drijven op het open water. Verschillende soorten amfibieën, ongewervelden en bacteriën koloniseren de poelen. Sommigen verblijven er het hele jaar, anderen een paar maanden, zoals volwassen salamanders of hun larven. De meeste amfibieën zoals kikkers, salamanders en padden komen er in de lente om hun eieren te leggen. In de zomer koloniseren een groot aantal libellen, bootsmannetjes, waterkevers en andere insecten heel snel de poel. Muggen worden er gereguleerd, hun aquatische larven worden opgegeten door waterroofkevers, larven van libellen of salamanders en wanneer Dood hout Dood hout is het hout die ongeacht zijn vorm, recht staand of op de grond gevallen, geen levende cellen meer bevat. Wat niet voldoende erkend wordt, is dat de belangrijkste oorzaak van de achteruitgang van de biodiversiteit van de bossen in Europa, het verdwijnen is van zeer oude bomen en dood hout. Dit bedreigt het voorbestaan van 30% van de bossoorten. Zeer oude bomen en dood hout bieden een biotoop voor wilde dieren. Zij beschermen 5

6 of voeden vogels, vleermuizen en andere zoogdieren en zijn van belang voor de minder zichtbare meerderheid, die afhankelijk zijn van de bossen. Dit betreft zowel insecten, zoals kevers, en paddenstoelen. De specht, de bosuil en de boomklever hebben behoefte aan zeer oude bomen om te nesten. Het afnemen van de bosvleermuis is ook rechtstreeks verbonden ringwerk, kunnen we meer informatie verkrijgen over de vogeltrek en over de dichtheid van de lokale vogelpopulatie. Glanskop met ring Dood hout met het verlies van schuilplaatsen in dode bomen. De Administratie van Bosbeheer behoudt oude bomen en dood hout. Ten minste 15 tot 20% van dood hout wordt achtergelaten. Vogels In de lente hoor je de verschillende zangers fluiten, zoals de fitis of de tjiftjaf. U kunt het jaar rond bosvogels waarnemen, zoals de vink, de boomkluiver, de grote bonte specht en de middelste bonte specht, ook vogels van heggen en struiken zoals de zanger, het roodborstje, de heggemus, de merel, de geelgors, de groenvink, de putter en de goudvink. Vogels ringen Het vangen van vogels met mistnetten laat ons toe om de verschillende soorten te bestuderen. Zo leren we veel over de broedcyclus en over hun voorkomen (waar, wanneer en hoeveel). Elke vogel wordt geïdentificeerd, geringd, gemeten en gewogen. De ringen, die een uniek nummer dragen, zijn rond en vervaardigd uit een licht metaal. Door dit wetenschappelijke Als een trekvogel teruggevangen wordt, geven de ringgegevens aan welke afstand hij heeft afgelegd en kunnen we te weten komen waar hij verblijft of overwintert. Hoe meer en vollediger het beeld dat we hebben over elke vogelsoort wat betreft broedgebied, broedcyclus, trek, enz, des te beter. Deze kennis zal ons immers toelaten om hen beter te beschermen en ook om de voor hen broodnodige habitats te behouden en te verbeteren. Insektenhotel Men kent de nestkasten voor de vogels van onze tuin, en onlangs interesseert men zich in nestkasten voor insecten. De insecten zijn zeer nuttig voor het bestrijden van parasieten in de tuin. Het verschaffen van een schuilplaats of een hotel voor insecten, bevordert deze fauna die de bestuiving bevordert en de parasieten van de planten vernietigt. Eenzame bij in het nest Men trekt op die wijze bijen en eenzame wespen, lieveheersbeestjes, kevers en oorwormen aan die er nesten en overwinteren. 6

7 De bijenkorf Sociale bijen vormen een kolonie, waarin drie soorten bijen in voorkomen. Een enkele vrouw: de moeder of de koningin. Zij legt honderdduizenden eieren voor het onderhoud en de uitbreiding van de kolonie. Werkbijen: onvolledig ontwikkelde vrouwtjes, die diverse functies, afhankelijk van hun leeftijd, in de kolonie uitvoeren zoals het bouwen en schoonmaken van de cellen. Ze kunnen ook voedsters en nectarverzamelaarsters zijn. Ze leven twee tot drie maanden, maar vaak drie tot vier weken. Mannetjes leven alleen tijdens de periode van het zwermen en verdwijnen wanneer er geen honingoost is. Hun aantal overschrijdt niet een paar duizend individuen en hun rol is voornamelijk het bevruchten van de jonge koninginnen die nieuwe kolonies zullen stichten.. Mardelle De mardellen zijn meestal merkwaardige opgravingen in de vorm van trechters op kalkhoudende bodems, vaak van circulaire vorm, soms zelfs ovaal. mardelles zijn ontstaan door een daling van de kalkachtige ondergrond en waterdichting van kleideponering. Sommige mardelles zijn gegraven in de ijzertijd, om klei uit te trekken voor de pottenbakkers. Ze hebben vaak een interessante en overvloedige flora zoals rietgras, boterbloem, walstro en grote wederik. Kikkers, padden en salamanders komen er in het voorjaar om hun eieren te leggen. Het entomologische belang is van grote waarde. Libellen en vlinders zijn bijzonder talrijk. De fauna, zoals herten, wilde zwijnen en vossen, komen er om te drinken. De haag De haag biedt vele voordelen in het dynamiseren van het landschap door een elegant netwerk door de landbouwoppervlakken en heeft een gunstige invloed op natuurlijke factoren zoals vochtigheid, bescherming tegen de wind, bodemfixatie en nitraat behandeling. De overvloedige vegetatie van onze hagen trekt natuurlijk veel insecten en herbivoren, zaadetende of plantenetende dieren aan, die het begin zijn van verschillende voedselketens. Dit alles wordt bevordert door het bestaan van meerdere microklimaten als schaduw- en lichtzones, min of meer vochtige zones en zones die min of meer blootgesteld zijn aan de wind. Deze grote diversiteit draagt bij tot het evenwicht van het milieu en beperkt de risico s van proliferatie van soorten, die zeer schadelijk zijn voor de cultuur. De avifauna van het coulisselandschap is gevarieerd en kan tientallen vogelsoorten bevatten. De meest voorkomende afmetingen zijn tussen 2 en 10 m in diameter met een diepte van 1 tot 3 meter. De meeste vindt men in bossen. Sommigen zijn uitgedroogd in de zomer, anderen zijn echte permanente poelen. Zij zijn essentieel voor de handhaving van de ecologische maaswijdte. De oorsprong van de mardelles kan zowel kunstmatig zijn, door de mens gegraven, of natuurlijk, dat wil zeggen van geologische oorsprong. Natuurlijke 7 Egel Illustraties, foto s en layout Ann-Kathrin Wirth Text: Pierre-Paul Penen, Ann-Kathrin Wirth Alle rechten voorbehouden.

8

Doel: Na deze opdracht weet je wat een voedselkringloop is en hoe het leven van planten en dieren met elkaar samenhangt.

Doel: Na deze opdracht weet je wat een voedselkringloop is en hoe het leven van planten en dieren met elkaar samenhangt. Thema: Bestaat vrede? Vak: Ruimte, aarde en milieu De ecologische kringloop De voedselkringloop Moeilijkheid: *** Tijdsduur: ** Juf Nelly De kringloop in de natuur Doel: Na deze opdracht weet je wat een

Nadere informatie

Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat?

Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat? Inleiding In het najaar worden de dagen steeds korter en de nachten steeds langer. Kun je je voorstellen dat je in de maand november naar bed gaat? Je valt in een diepe slaap en wordt in maart pas weer

Nadere informatie

Winterslaap. Met filmpjes, werkblad en puzzels. groep 5/6. uitgave januari 2013

Winterslaap. Met filmpjes, werkblad en puzzels. groep 5/6. uitgave januari 2013 uitgave januari 2013 Winterslaap Met filmpjes, werkblad en puzzels groep 5/6 inhoud blz. Inleiding 3 1. Wat is een winterslaap? 4 2. Lage hartslag 5 3. Lage temperatuur 6 4. Winterrust 7 5. Winterslapers

Nadere informatie

Winterslaap. groep 5/6

Winterslaap. groep 5/6 Winterslaap groep 5/6 inhoud blz. Inleiding 3 1. Wat is een winterslaap? 4 2. Lage hartslag 5 3. Lage temperatuur 6 4. Winterrust 7 5. Winterslapers 8 Werkblad winterslaap 15 Schrijf je eigen e-boek 16

Nadere informatie

BIODIVERSITEIT IN GEUREN EN KLEUREN

BIODIVERSITEIT IN GEUREN EN KLEUREN 1 BIODIVERSITEIT IN GEUREN EN KLEUREN Doel: - lln maken kennis met het begrip biodiversiteit - lln ontdekken dat er verschillende soorten planten en dieren zijn - lln ontdekken dat de dieren en planten

Nadere informatie

INSECTEN. werkboekje

INSECTEN. werkboekje INSECTEN werkboekje 20 maart 2009 Dag lieve kleine vlinder Waar vlieg je toch naartoe? Breng jij misschien de eitjes weg, ben jij nu al moe? Jouw eitjes worden rupsjes. die groeien heel erg vlug. ook krijgen

Nadere informatie

Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel

Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel Doelgroep: Groep 6 t/m 8 Leerstofgebied: Wereldoriëntatie Werkvorm: Groepjes Duur: ± 30 minuten Doel van de opdracht: Leerlingen leren wat het favoriete voedsel

Nadere informatie

Bijenhoudersvereniging St Ambrosius Boxtel

Bijenhoudersvereniging St Ambrosius Boxtel januari In deze maand zijn de hommelkoninginnen nog in hun winterslaap. februari Op een warme dag komt een hommelkoningin uit haar schuilplaats en gaat op zoek naar voedsel. Als het kouder wordt moet ze

Nadere informatie

Werkblad slootdiertjes

Werkblad slootdiertjes Werkblad slootdiertjes Hoe groot is het dier? Hoeveel poten heeft het dier? Hoe ziet de achterkant van het dier eruit? Zit er bij de kop rode franje? Heeft het dier een schelp? Hoe heet het dier? 0, 4,

Nadere informatie

Naam:_ KIKKERS. pagina 1 van 6

Naam:_ KIKKERS. pagina 1 van 6 Naam:_ KIKKERS _ De kikker is een amfibie. Er zijn veel soorten kikkers op de wereld. In Nederland zie je de bruine en de groene kikker het meest. De groene kikkers zijn graag veel in het water, de bruine

Nadere informatie

Rode bosmier SOORTEN MIEREN

Rode bosmier SOORTEN MIEREN Rode bosmier De rode bosmier ontdek je soms al snel. Als je bijvoorbeeld in het bos loopt en dan ergens gaat zitten. Opeens zitten ze overal. In je broekspijpen, op je arm, tot in je sokken aan toe! En

Nadere informatie

Docentenhandleiding Onderzoek Leefomgeving

Docentenhandleiding Onderzoek Leefomgeving Docentenhandleiding Onderzoek Leefomgeving Doelgroep: Groep 6,7 en 8 Leerstofgebied: Natuur en techniek Werkvorm: Buiten in groepjes van 3 leerlingen Duur: 45 minuten buiten + 30 minuten nabespreken in

Nadere informatie

Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo

Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo GERHAGEN Tel: 013 / 67.38.44 E-mail: bosmuseum@skynet.be Website: wet.gerhagen.be Samengesteld door Willy Vanwesemael Bosuil WERKBLADEN Lager Onderwijs

Nadere informatie

Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo

Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo Bosmuseum Gerhagen Zavelberg 10 3980 Tessenderlo Tel: 013 / 67.38.44 GERHAGEN E-mail: bosmuseum@skynet.be Website: wet.gerhagen.be Samengesteld door Willy Vanwesemael Kerkuil WERKBLADEN OPLOSSINGEN Lager

Nadere informatie

AMSTERDAM OPEN AIR FESTIVAL GAASPERPLAS

AMSTERDAM OPEN AIR FESTIVAL GAASPERPLAS NATUURBELEVEN AMSTERDAM OPEN AIR FESTIVAL GAASPERPLAS QUICKSCAN FLORA- EN FAUNAWET NatuurBeleven b.v. dr. M. Kuiper Oostermeerkade 6 1184 TV Amstelveen 020/4720777 mark@natuurbeleven.nl Opdrachtgever:

Nadere informatie

Wandeling n 23 : La porte Aïve : Hotton Bewegwijzering :

Wandeling n 23 : La porte Aïve : Hotton Bewegwijzering : Wandeling n 23 : La porte Aïve : Hotton Bewegwijzering : Deze wandeling, "porte Aïve" genoemd, is als het ware een speleologische uitstap : ze neemt u mee naar de rotsmeanders van de kalksteenrichel. Op

Nadere informatie

Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel

Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel Lesbrief Bodemdiertjes favoriete voedsel Doelgroep: Groep 4 t/m 8 Leerstofgebied: Wereldoriëntatie Werkvorm: Groepjes Duur: ± 30 minuten Doel van de opdracht: Leerlingen leren wat het favoriete voedsel

Nadere informatie

4. Hoeveel rupsjes verdwijnen per dag in het opengesperde bekje van een jong koolmeesje?

4. Hoeveel rupsjes verdwijnen per dag in het opengesperde bekje van een jong koolmeesje? Bos- en natuurquiz 1. Hoeveel procent van de oppervlakte van Vlaanderen is bos? a. 10% b. 30% c. 50% d. 80% 2. Er bestaan verschillende soorten spechten: de zwarte specht, de groene specht, de grote bonte

Nadere informatie

Hoofdstuk 1: Veldkenmerken en voorkomen 3. Hoofdstuk 2: Voedsel en vijanden 4. Hoofdstuk 3: Voortplanting en verwanten 6

Hoofdstuk 1: Veldkenmerken en voorkomen 3. Hoofdstuk 2: Voedsel en vijanden 4. Hoofdstuk 3: Voortplanting en verwanten 6 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 1 Literatuurlijst 1 Inleiding 2 Hoofdstuk 1: Veldkenmerken en voorkomen 3 Hoofdstuk 2: Voedsel en vijanden 4 Hoofdstuk 3: Voortplanting en verwanten 6 Hoofdstuk 4: Verzorging

Nadere informatie

6+ 10 WAT MAAKT EEN BOS TOT EEN BOS? 3+ 8 + Opdracht EDUKIT 3

6+ 10 WAT MAAKT EEN BOS TOT EEN BOS? 3+ 8 + Opdracht EDUKIT 3 WAT MAAKT EEN BOS TOT EEN BOS? 6+ 10 + Wanneer is een bos een bos? Een paar bomen samen vormen pas een bos als ze een oppervlakte van 1/2 hectare beslaan. Je zou dit kunnen vergelijken met een voetbalvel

Nadere informatie

De patrijs, klant van de akkerrand. Achtergrondinformatie bij de lesbrief voor kinderen.

De patrijs, klant van de akkerrand. Achtergrondinformatie bij de lesbrief voor kinderen. De patrijs, klant van de akkerrand. Achtergrondinformatie bij de lesbrief voor kinderen. Tekeningen Ciel Broeckx, juni 2010. 1 De Europese Unie heeft in 2002 afgesproken om het verlies aan biodiversiteit

Nadere informatie

7 e biologische diversiteit een moeilijk te vrijwaren rijkdom

7 e biologische diversiteit een moeilijk te vrijwaren rijkdom D 7 e biologische diversiteit een moeilijk te vrijwaren rijkdom In Ukkel Onze Gemeente Ukkel maakt deel uit van de groenste gemeenten van Brussel. In een Ukkelse straat of in het Zoniënwoud kan u soms

Nadere informatie

Gidsenbureau www.gidsenbureau.eu - Mobile : 0498 04 30 68

Gidsenbureau www.gidsenbureau.eu - Mobile : 0498 04 30 68 Habitats de 5 Stars van Limburg RivierPark Maasvallei Grootschalige positieve gevolgen van het ecologisch herstel van de Maas Nieuwe wilde natuur, beheer met wilde paarden,... In een woord, de Belgische

Nadere informatie

Bever. Laatste bever in Nederland. Over de bever

Bever. Laatste bever in Nederland. Over de bever Bever Laatste bever in Nederland Om te beginnen vertel ik jullie een verhaal over de laatste bever in Nederland! We gaan een eind in de geschiedenis terug, naar het jaar 1825. Een visser voer op de IJssel

Nadere informatie

Naar aanleiding van de avond met de klankbordgroep is de keuze gemaakt om te zoeken naar avontuurlijk spelen / spelen in het groen in plaats van het

Naar aanleiding van de avond met de klankbordgroep is de keuze gemaakt om te zoeken naar avontuurlijk spelen / spelen in het groen in plaats van het 1 2 Naar aanleiding van de avond met de klankbordgroep is de keuze gemaakt om te zoeken naar avontuurlijk spelen / spelen in het groen in plaats van het traditionele spelen. Ook is op die avond gesproken

Nadere informatie

didaktisch pad cactus-bongert

didaktisch pad cactus-bongert didaktisch pad cactus-bongert didaktisch pad cactus-bongert De vriendin van Yuppi, de bij Amelie, leeft in de wei van Cactus. Yuppi heeft beslist haar een bezoekje te maken. De korf is helemaal bruisen

Nadere informatie

Wandeling n 12 : Al basse Hé : Durbuy Bewegwijzering :

Wandeling n 12 : Al basse Hé : Durbuy Bewegwijzering : Wandeling n 12 : Al basse Hé : Durbuy Bewegwijzering : Deze wandeling te midden van het oude dorpsgedeelte van Heyd neemt je mee langs een netwerk van hagen. Deze hagen, waarvan we het nut vergeten zijn,

Nadere informatie

Kaartenset gewervelde dieren

Kaartenset gewervelde dieren Kaartenset gewervelde dieren Deze set met plaatjes is het tweede en laatste deel van de kaartjes met gewervelde- en ongewervelde dieren op. Ieder kaartje bevat een afbeelding van het dier in kwestie, met

Nadere informatie

SPREEKBEURT BIDSPRINKHAAN

SPREEKBEURT BIDSPRINKHAAN SPREEKBEURT BIDSPRINKHAAN l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n ONGEWERVELDEN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE BIDSPRINKHAAN

Nadere informatie

De nieuwe prioritaire soortenlijst Dianne Sanders

De nieuwe prioritaire soortenlijst Dianne Sanders De nieuwe prioritaire soortenlijst Dianne Sanders 21-04-2016 Inhoud 1. Even voorstellen 2. Introductie 3. Een aantal bekende soortgroepen Planten Vogels Dagvlinders 4. Twee minder bekende soortgroepen

Nadere informatie

Biodiversiteits heg. www.enand-design.com. 2007 De Biodiversiteits heg is een auteursrechtelijk beschermd werk van Jacqueline Couwenberg 06-52088979

Biodiversiteits heg. www.enand-design.com. 2007 De Biodiversiteits heg is een auteursrechtelijk beschermd werk van Jacqueline Couwenberg 06-52088979 Biodiversiteits heg 2007 De Biodiversiteits heg is een auteursrechtelijk beschermd werk van Jacqueline Couwenberg 06-52088979 www.enand-design.com Voor vogels zijn er plekken gemaakt waarin ze kunnen nestelen,

Nadere informatie

Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau vanuit het vakantiehuis A l'abri in Brisy

Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau vanuit het vakantiehuis A l'abri in Brisy Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau vanuit het vakantiehuis A l'abri in Brisy 1 Inhoudstafel I. Fauna II. Habitats III. Wildcraft & Oriëntatie IV. Kunstenaarshoek V. Outdoor Bijlage I: Activiteiten

Nadere informatie

L I EDBIJLAGE. Liedbijlage Insecten

L I EDBIJLAGE. Liedbijlage Insecten Liedbijlage Insecten L I EDBIJLAGE Samenstelling Chrystal Cochius Illustraties Elsbeth Cochius, grafisch kunstenaar en winnares van de HeArtpool grafiekprijs Overijssel 2005 I N SECTEN Zonder insecten

Nadere informatie

Overzicht broedperiode 1) en voorkeur broedgebied (bos)vogels.

Overzicht broedperiode 1) en voorkeur broedgebied (bos)vogels. Overzicht broed 1) en voorkeur broedgebied (bos)vogels. Voorkeur bos Vogelsoorten van Bijlage 1 vogelrichtlijn Gemengd bos Zwarte specht #1 1500-2500 2300-2900 1100-1600 - Naald- en loofbos Wespendief

Nadere informatie

Meneer en mevrouw bunzing zoeken een huis voor de winter

Meneer en mevrouw bunzing zoeken een huis voor de winter Meneer en mevrouw bunzing zoeken een huis voor de winter Dierenpaspoort maken Leerdoel: De leerlingen kennen in hun omgeving twee verschillende biotopen en kunnen enkele hierin veel voorkomende organismen

Nadere informatie

Dieren in de vrije natuur in het Park Berg en Bos door Henk Otto

Dieren in de vrije natuur in het Park Berg en Bos door Henk Otto Dieren in de vrije natuur in het Park Berg en Bos door Henk Otto Ter voorbereiding van de toekomstplannen voor het Park Berg en Bos is in opdracht van de gemeente Apenheul een natuurtoets uitgevoerd. Een

Nadere informatie

Activiteiten o.l.v. Gidsenbureau

Activiteiten o.l.v. Gidsenbureau Activiteiten o.l.v. Gidsenbureau in Limburg 1 Inhoudstafel I. Habitats: de 5 Stars van Limburg Uniek! RivierPark MaasVallei met een Stilsloep! II. Fauna III. Wildcraft & Oriëntatie IV. Kunstenaarshoek

Nadere informatie

WAT IS HET NUT VAN EEN POEL?

WAT IS HET NUT VAN EEN POEL? WAT WAT IS EEN POEL? In het agrarisch cultuurlandschap zijn vele soorten kleine wateren aanwezig. Voor een deel zijn die lijnvormig, zoals sloten en beken, daarnaast zijn er puntelementen, zoals de (drink)

Nadere informatie

De Patrijs, klant van berm en akkerrand.

De Patrijs, klant van berm en akkerrand. De Patrijs, klant van berm en akkerrand. Lesbrief met kleurwedstrijd voor de groepen 5, 6 en/of 7 van de basisscholen van de gemeente Heeze-Leende. Je vult de antwoorden op de vragen in op de achterzijde

Nadere informatie

Natuur en landschap van Witharen in 2008

Natuur en landschap van Witharen in 2008 Natuur en landschap van Witharen in 2008 C. Zoon Versie 5 8 augustus 2008 Inleiding Witharen is een buurtschap in het noorden van de gemeente Ommen. In het zuidwesten wordt het begrensd door het Varsenerveld

Nadere informatie

Waterlanders : op weg met Sam de salamander. Poelenproject Herzele ter uitbreiding van de amfibieënpopulatie met als kernsoort de kamsalamander.

Waterlanders : op weg met Sam de salamander. Poelenproject Herzele ter uitbreiding van de amfibieënpopulatie met als kernsoort de kamsalamander. Waterlanders : op weg met Sam de salamander Poelenproject Herzele ter uitbreiding van de amfibieënpopulatie met als kernsoort de kamsalamander. 1 De kamsalamander... Hallo, Ik ben Sam, de salamander met

Nadere informatie

De Heikikker De Heikikker

De Heikikker De Heikikker De Heikikker Brabant Water beheert 2200 hectare grond waarvan 1500 hectare natuurgebied. Hiermee zijn wij een van de grootgrondbezitters in Noord-Brabant. In deze natuurgebieden liggen ook de waterwingebieden

Nadere informatie

BUURTVERENIGING "NIEUWE MEER" 20 JAAR!

BUURTVERENIGING NIEUWE MEER 20 JAAR! BUURTVERENIGING "NIEUWE MEER" 20 JAAR! Redactie: Arien van Steenderen Anneke Eikelenboom Anouchka Bonnema Jan Snoep Eindredactie: Koos Bonnema Tekstverwerking: Sylvia Frenks-Fritscheck Omslag: Arien van

Nadere informatie

Bijlage VMBO-GL en TL-COMPEX 2006

Bijlage VMBO-GL en TL-COMPEX 2006 Bijlage VMBO-GL en TL-COMPEX 26 tijdvak 1 BIOLOGIE CSE GL EN TL COMPEX Deze bijlage bevat informatie. 613-1-589b DUINEN INFORMATIE 1 DUINGEBIEDEN Het grootste deel van de Nederlandse kust bestaat uit duingebieden.

Nadere informatie

HET VOGELTREKSTATION INFORMATIE VOOR EEN SPREEKBEURT OF WERKSTUK

HET VOGELTREKSTATION INFORMATIE VOOR EEN SPREEKBEURT OF WERKSTUK HET VOGELTREKSTATION INFORMATIE VOOR EEN SPREEKBEURT OF WERKSTUK Vogels zijn er in alle soorten en maten, zoals bijvoorbeeld de zeearend, die wel 90 centimeter groot kan worden. Of de Kleine Karekiet die

Nadere informatie

De stad als leefgebied

De stad als leefgebied Ecologie Vossen die de wijken afspeuren opzoek naar openstaande kippenhokken, wilde eenden die samen met meerkoeten, waterhoenders, nijlganzen, futen en zwanen de sloten en meertjes op fleuren en muizen,

Nadere informatie

Notitie inspectie bomen Molenbeek Sittard 2011

Notitie inspectie bomen Molenbeek Sittard 2011 Notitie inspectie bomen Molenbeek Sittard 2011 Bureau Meervelt, Ecologisch onderzoek en advies Notitie inspectie bomen Molenbeek Sittard (2.1) 2011 Status: definitief In opdracht van: Molenparc bv Contactpersoon:

Nadere informatie

Loof-en naaldbomen. Naam :

Loof-en naaldbomen. Naam : Loof-en naaldbomen Naam : Veel bomen maken een bos In een boomgaard staan soms honderden bomen, en toch is een boomgaard geen bos. Ook in een park kun je veel bomen zien, maar een park is beslist geen

Nadere informatie

Opdrachten thema. Veluwe

Opdrachten thema. Veluwe en thema Schema groepjes en opdrachten bij vorm 2: elke opdracht vaste begeleider Groepje 1: spechten Groepje 2: muizen Groepje 3: vossen Groepje 4: eekhoorns Groepje 5: egels Kleine beestjes + voedselketens

Nadere informatie

Notitie quickscan beschermde soorten Prinsejagt-Driehoeksbos te Eindhoven

Notitie quickscan beschermde soorten Prinsejagt-Driehoeksbos te Eindhoven Gemeente Eindhoven T.a.v. Mw. Babette van de Padt Nachtegaallaan 15 5613 CM Eindhoven Datum: 2 maart 2016 Behandeld door: Johan Zwanenburg Ons kenmerk: P2016/15 Uw kenmerk: Notitie quickscan beschermde

Nadere informatie

Promenade n 3 : Ferme du Hennet : La Roche-En-Ardenne

Promenade n 3 : Ferme du Hennet : La Roche-En-Ardenne Promenade n 3 : Ferme du Hennet : La Roche-En-Ardenne Bewegwijzering :3 Deze wandeling brengt u via steile hellingen tot in de duistere dieptes van het Ardense woud. Onder het dikke bladerdak zitten onverwachte

Nadere informatie

Voorbereiding post 5. Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 4-5-6-7-8

Voorbereiding post 5. Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 4-5-6-7-8 Voorbereiding post 5 Iedere vogel zijn eigen plekje Groep 4-5-6-7-8 Welkom bij IVN Valkenswaard-Waalre Dit is de digitale voorbereiding op post 5: Iedere vogel zijn eigen plekje, voor groep 4 t/m 8. Inhoud:

Nadere informatie

WERKBLAD OPDRACHTEN. Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen. 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen

WERKBLAD OPDRACHTEN. Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen. 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen Dassenwerk WERKBLAD OPDRACHTEN Locatie: De Drie Linden Giersbergen 8 Drunen 2008 Nationaal Park De Loonse en Drunense Duinen 1. Waar ben je? Je gaat een onderzoek doen in een klein gebied van Nationaal

Nadere informatie

Het is eind februari en de paddentrek staat weer op beginnen. Wat beweegt al die duizenden padden om massaal de weg op te gaan?

Het is eind februari en de paddentrek staat weer op beginnen. Wat beweegt al die duizenden padden om massaal de weg op te gaan? paddentrek Paddentrek Het is eind februari en de paddentrek staat weer op beginnen. Wat beweegt al die duizenden padden om massaal de weg op te gaan? Wat ze beweegt? De voortplanting, en dat is een heel

Nadere informatie

De vier seizoenen in de boomgaard

De vier seizoenen in de boomgaard Verantwoordelijke uitgever: Ann Cloet - Tel 056.860.150 De vier seizoenen in de boomgaard Draaiboek de animatie rond «Boomgaard» Voornaam:... Realisatie : CRIE Moeskroen en (Stad Moeskroen) Editie Jaar

Nadere informatie

Beleefelementen Beleefpad Bergeijk

Beleefelementen Beleefpad Bergeijk Beleefelementen Beleefpad Bergeijk Maaszand (zandbak met klimpalen). 2 miljoen jaar geleden stroomde op deze bewuste plek de Maas. Vandaar dat er Maaszand gebruikt is om dit aan te geven. In de kring zijn

Nadere informatie

Beestige Buren. Naverwerking in de klas

Beestige Buren. Naverwerking in de klas Beestige Buren Naverwerking in de klas INHOUD 1. Kaartje aan Klauw 1.1 Voorbereiding 1.2 Uitleg 2. Inhoud van het spel 2.1 Deel 1: uitkijkposten in Vlasroterbeek 2.2 Deel 2: de buurtbewoners 2.3 Deel 3:

Nadere informatie

Bosspeurtocht Klein Zwitserland (Amersfoort)

Bosspeurtocht Klein Zwitserland (Amersfoort) Bosspeurtocht Klein Zwitserland (Amersfoort) OV: Vanaf Station Amersfoort CS met buslijn 1 richting De Eemgaarde (ongeveer 5 minuten) uitstappen bij de halte Hugo de Grootlaan. Daar is het beginpunt van

Nadere informatie

Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau

Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau vanuit de Jeugherberg van Malmedy 1 Inhoudstafel I. Fauna II. Habitats III. Wildcraft & Oriëntatie IV. Kunstenaarshoek V. Outdoor Bijlage I: Activiteiten / Seizoenen

Nadere informatie

Thema 3 Dieren en planten

Thema 3 Dieren en planten Les 3.1 Landschappen. 1. De appelboom 1. Een boom waarin appels groeien. 1. 3. 2. Bloeien 2. Planten en struiken hebben bloemen 3. Het weiland 3. Een stuk land waar gras op groeit en koeien en schapen

Nadere informatie

De ringslang een bijzondere bewoner van Gouda

De ringslang een bijzondere bewoner van Gouda De ringslang een bijzondere bewoner van Gouda Uit de serie Natuur in Gouda 10 2 colofon tekst: Cyclus, gemeente Gouda en RAVON lay-out: Steenbergen Ontwerp Studio foto s: André van Kleinwee en Richard

Nadere informatie

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT AXOLOTL AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN

l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT AXOLOTL AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN l a n d e l i j k i n f o r m a t i e c e n t r u m g e z e l s c h a p s d i e r e n SPREEKBEURT AXOLOTL AMFIBIEËN OVER HOUDEN VAN HUISDIEREN WE HEBBEN DE BELANGRIJKSTE INFORMATIE OVER DE AXOLOTL BIJ

Nadere informatie

Dinsdag 26 november 2013

Dinsdag 26 november 2013 Dinsdag 26 november 2013 Al geruime tijd was er, wat mij betreft, enige onduidelijkheid over de juiste benaming van de naast De Wiershoeck gelegen tuinen. Ik wist niet beter dan dat het de Schoolwerktuin

Nadere informatie

Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau

Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau Activiteiten o.l.v. Gidsen van Gidsenbureau vanuit MASSEMBRE 1 Inhoudstafel I. Fauna II. Habitats III. Wildcraft & Oriëntatie IV. Kunstenaarshoek V. Outdoor Bijlage I: Activiteiten / Seizoenen Bijlage

Nadere informatie

2. Biotoop ( habitat = de natuurlijke woonomgeving ) is ideaal met de volgende kenmerken:

2. Biotoop ( habitat = de natuurlijke woonomgeving ) is ideaal met de volgende kenmerken: De steenuil. 1. Paspoort: Athena noctua vidalii ( Godin van de nacht ) Vanuit de Griekse mythologie verwijzend naar Athene ( de godin van de wijsheid ). Hier komt een ondersoort van de Athena noctua noctua

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB 2006 BIOLOGIE CSE KB. tijdvak 1. Deze bijlage bevat informatie. 600013-1-663b

Bijlage VMBO-KB 2006 BIOLOGIE CSE KB. tijdvak 1. Deze bijlage bevat informatie. 600013-1-663b Bijlage VMBO-KB 2006 tijdvak 1 BIOLOGIE CSE KB Deze bijlage bevat informatie. 600013-1-663b DUINEN INFORMATIE 1 DUINGEBIEDEN Het grootste deel van de Nederlandse kust bestaat uit duingebieden. De duinen

Nadere informatie

SCHOOLTUINEN MAHLERLAAN AMSTERDAM

SCHOOLTUINEN MAHLERLAAN AMSTERDAM FLORA- EN FAUNADOSSIER SCHOOLTUINEN MAHLERLAAN AMSTERDAM 3 maart 2014 dr. M. Kuiper NatuurBeleven bv. Oostermeerkade 6 1184 TV Amstelveen 020-4727777 info@natuurbeleven.nl Inhoud 1. Aanleiding... 3 2.

Nadere informatie

De kleine beestjesclub

De kleine beestjesclub Thema: mini Biologie Dieren Insecten en spinnen Moeilijkheid: * Tijdsduur: ** Juf Nelly De kleine beestjesclub Doel: Na deze opdracht weet je meer over verschillende insecten Uitleg opdracht Je luistert

Nadere informatie

= een stuk grond met fruitbomen. = hard materiaal dat uit de grond komt en waar je mee kunt bouwen.

= een stuk grond met fruitbomen. = hard materiaal dat uit de grond komt en waar je mee kunt bouwen. Woordenschat blok 3 gr5 Les 1 De boomgaard De steen De vijver De bloesem De stengel Het landschap De karper De alg De kikkerdril De kastanjeboom Het groen Kweken = een stuk grond met fruitbomen. = hard

Nadere informatie

Notitie flora en fauna

Notitie flora en fauna Notitie flora en fauna Titel/locatie Projectnummer: 6306 Datum: 11-6-2013 Opgesteld: Rosalie Heins Gemeente Baarn is voornemens om op de locatie van de huidige gemeentewerf een nieuwe brede school ontwikkelen.

Nadere informatie

De schaapskudde Een educatief programma voor groep 5 en 6 Handleiding Deel 3 Locatie Hoog-Buurlo

De schaapskudde Een educatief programma voor groep 5 en 6 Handleiding Deel 3 Locatie Hoog-Buurlo De schaapskudde Een educatief programma voor groep 5 en 6 Handleiding Deel 3 Locatie Hoog-Buurlo Inhoudsopgave Deel 3: De schaapskudde van Hoog-Buurlo 1. Aanmeldgegevens 2. Achtergrondinformatie Hoog-Buurlo

Nadere informatie

Welke uilen en roofvogels zijn dat?

Welke uilen en roofvogels zijn dat? . Welke uilen en roofvogels zijn dat? De vogels zijn volgens de kleurcode onderverdeeld in de volgende groepen: Uilen 10 Valken 30 Overige roofvogels 46 Extra: Vliegsilhouet van de belangrijkste soorten

Nadere informatie

Oele de uil vertelt over hoe de verschillende dieren de winter doorkomen

Oele de uil vertelt over hoe de verschillende dieren de winter doorkomen Hier zien jullie alweer de derde uitgave van ons jeugdblad. Ook nu heeft de Oele weer heel wat te vertellen. Lees maar gauw. Oele de uil vertelt over hoe de verschillende dieren de winter doorkomen Zoogdieren

Nadere informatie

De steenuil Een bijzonder tuingast die angstvallig wordt beschermd.

De steenuil Een bijzonder tuingast die angstvallig wordt beschermd. De steenuil Een bijzonder tuingast die angstvallig wordt beschermd. 1. Paspoort Athena noctua vidalii (Godin van de nacht) Vanuit de Griekse mythologie verwijzend naar Athene (de godin van de wijsheid).

Nadere informatie

Waterplanten in het algemeen:

Waterplanten in het algemeen: Water in de tuin: In veel culturen wordt water gezien als bron van leven en een belangrijk onderdeel van tuinen. Water fascineert mensen en in een tuin met een vijver kan dit op verschillende manieren:

Nadere informatie

Spreekbeurt de grote Toppereend

Spreekbeurt de grote Toppereend Ra,ra wie ben ik. Spreekbeurt de grote Toppereend Inleiding Ik doe mijn spreekbeurt over de grote toppereend. Omdat ik dit een hele mooie vogel vind. En omdat jullie misschien veel te weinig weten over

Nadere informatie

Natuur en milieueducatie

Natuur en milieueducatie algemene informatie Natuur en milieueducatie contact: adres: Natuur Educatief Centrum (NEC) Praktische info 09 210 32 72 NEC Waterrijk De lessen vinden plaats tijdens weekdagen in de voormiddag tussen

Nadere informatie

Wandeling n 4 Fond Vedeur : Durbuy Bewegwijzering :

Wandeling n 4 Fond Vedeur : Durbuy Bewegwijzering : Wandeling n 4 Fond Vedeur : Durbuy Bewegwijzering : Deze routebeschrijving laat je de typische weilanden en bossen van de regio doorkruisen, als het ware in de sporen van een Ardeens everzwijn. De wandeling

Nadere informatie

Wandelroute langs insecten en andere kleine beestjes

Wandelroute langs insecten en andere kleine beestjes Wandelroute langs insecten en andere kleine beestjes Tijdens deze buitenopdracht komen jullie verschillende insecten tegen. Ook vind je andere kleine beestjes, die geen insecten zijn. De route is met een

Nadere informatie

Rivierenhof. Handleiding. Opgesteld door de domeinwachters. >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar. Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst

Rivierenhof. Handleiding. Opgesteld door de domeinwachters. >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar. Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst Rivierenhof Handleiding Opgesteld door de domeinwachters >> Ontdekkingstocht voor het 4, 5 en 6 leerjaar Tjakkie de specht Ontdekt de Herfst INLEIDING Het zelf -doe pakket bestaat uit een bewegwijzerde

Nadere informatie

INHOUD Handelsonderneming Vlamings BV Steenbergen/De Mortel. Copyright Pieter van Breugel, Veghel 1

INHOUD Handelsonderneming Vlamings BV Steenbergen/De Mortel. Copyright Pieter van Breugel, Veghel 1 Gebruik insectenhotels en natuurlijke vijanden Pieter van Breugel Veghel INHOUD Inleiding Schadelijke insecten Predatoren Lieveheersbeestjes Gaasvliegen Papierwespen Metselwespen Graafwespen Insectenhotels

Nadere informatie

Staatsbosbeheer de Meierij Haanwijk 4a 5271 VG St. Michielsgestel T 073-55 13 036 www.staatsbosbeheer.nl. De Geelders in het Groene Woud

Staatsbosbeheer de Meierij Haanwijk 4a 5271 VG St. Michielsgestel T 073-55 13 036 www.staatsbosbeheer.nl. De Geelders in het Groene Woud Staatsbosbeheer de Meierij Haanwijk 4a 5271 VG St. Michielsgestel T 073-55 13 036 www.staatsbosbeheer.nl De Geelders in het Groene Woud De Geelders in het Groene Woud Niet voor niets is de Geelders een

Nadere informatie

Quickscan DWL-De esch

Quickscan DWL-De esch Quickscan DWL-De esch Implementatie Flora- en faunawet, Verkenning ecologische waarden Datum 17 augustus 2006 Versie definitief Opdrachtgever ing. Hugo de Groot Paraaf Opdrachtgever: Opsteller M. Kaptein

Nadere informatie

natuurboekje van winter 2008

natuurboekje van winter 2008 Kinderbijlage winter 30-10-2008 14:45 Pagina 1 Limburgs Landschap natuurboekje van winter 2008 Kinderbijlage winter 30-10-2008 14:45 Pagina 2 Hoi! Voor veel dieren is de winter te koud. Of ze vinden geen

Nadere informatie

Dit project is mede mogelijk gemaakt door: Het Merkske. een landschap zonder grenzen

Dit project is mede mogelijk gemaakt door: Het Merkske. een landschap zonder grenzen Dit project is mede mogelijk gemaakt door: Het Merkske een landschap zonder grenzen De vallei / beekdal van het Merkske Het Merkske, een zijriviertje van de Mark, vormt de natuurlijke grens tussen Nederland

Nadere informatie

Lente. groep 3, 4 en 5

Lente. groep 3, 4 en 5 Lente groep 3, 4 en 5 Inhoud Lente 3 1. Langer licht 4 2. Bollen 5 3. Wakker worden 6 4. Frisse blaadjes 7 5. Kikkerdril 8 6. Op reis 9 7. In de wei 10 8. Er op uit! 11 9. Filmpjes 12 Werkblad lente 14

Nadere informatie

INSECTEN EN SPINACHTIGEN

INSECTEN EN SPINACHTIGEN INSECTEN EN SPINACHTIGEN WERKBLAD EEN WERELD OP 6 POTEN Inleiding 1. De stam ARTHROPODA, ongewervelde dieren met gelede poten (arthron: gewricht en podos: voet) en een uitwendig skelet (exoskelet), omvat

Nadere informatie

Nematodenproef bestrijding dennenprocessierups Thaumetopoea pityocampa

Nematodenproef bestrijding dennenprocessierups Thaumetopoea pityocampa Nematodenproef bestrijding dennenprocessierups Thaumetopoea pityocampa Spanje, Javea, Cap Sant Antoni december 2013 - februari 2014 Door: Silvia Hellingman-Biocontrole Onderzoek en Advies en Jan van Eijle

Nadere informatie

Flora- en Fauna onderzoeken - Baerdijk Oisterwijk. Flora en Fauna Onderzoek (2005)

Flora- en Fauna onderzoeken - Baerdijk Oisterwijk. Flora en Fauna Onderzoek (2005) Flora- en Fauna onderzoeken - Baerdijk Oisterwijk Betreft : Flora- en fauna onderzoek 2005 & : Update Flora- en fauna onderzoek 2009 / 2011 Datum : 31 augustus 2011 Opdrachtgever : Arton Projectontwikkeling

Nadere informatie

Ecologisch Beheer. Speeldernis.nl, Rotterdam

Ecologisch Beheer. Speeldernis.nl, Rotterdam Ecologisch Beheer Speeldernis.nl, Rotterdam Inleiding Koen van der Hauw Ecologisch: Aandacht voor mens Aandacht voor inheemse planten en dieren Aandacht voor milieu Groenling: Ecologisch Beheer 2 Opbouw

Nadere informatie

Een. hoort erbij! Over dieren uit een ei. groepen 3-5

Een. hoort erbij! Over dieren uit een ei. groepen 3-5 Een hoort erbij! Over dieren uit een ei groepen 3-5 1. Een ei hoort erbij Veel dieren leggen eieren: vogels en vissen. Maar ook insecten leggen kleine eitjes. Uit dat eitje komt een klein diertje. Dat

Nadere informatie

Biodiversiteit in Zundert Korte samenvatting

Biodiversiteit in Zundert Korte samenvatting Biodiversiteit in Zundert Korte samenvatting Wij hopen dat het rapport "Biodiversiteit in Zundert" en deze korte samenvatting u zullen inspireren tot het nemen van maatregelen om de biodiversiteit in Zundert

Nadere informatie

Hoe bladluisplagen voorkomen

Hoe bladluisplagen voorkomen Hoe bladluisplagen voorkomen Een teveel aan bladluizen = een tekort aan bladluiseters. Beter voorkomen dan genezen. En ja, bladluizen voorkomen is mogelijk en het is zelfs niet eens moeilijk: Maak je tuin

Nadere informatie

Handleiding voor een diervriendelijke tuin

Handleiding voor een diervriendelijke tuin Handleiding voor een diervriendelijke tuin Inleiding Voor ons onderzoek voor de First Lego League hebben wij bij het onderwerp Animal Allies bedacht om een handleiding te maken hoe je een diervriendelijke

Nadere informatie

Quickscan samenvatting Flora- en faunawet bomen Hoofdweg, Harderwijk

Quickscan samenvatting Flora- en faunawet bomen Hoofdweg, Harderwijk Quickscan samenvatting Flora- en faunawet bomen Hoofdweg, Harderwijk Auteur: M.A. (Martin) Heinen Veldonderzoek: J. (Jasper) Zoeter Project: 13-340 Datum: 9 september 2013 Status: Definitief Aanleiding

Nadere informatie

Egel. Kids for Animals Egel spreekbeurt. Egel kennis. Schemerdier. Houdt van planten

Egel. Kids for Animals Egel spreekbeurt. Egel kennis. Schemerdier. Houdt van planten Egel Egel kennis Misschien heb je wel eens een egel gezien in de tuin. Het is een klein rond stekelig beestje dat rustig door bladeren en struiken schuifelt om eten te zoeken. De haren op zijn buik zijn

Nadere informatie

Zomerwandeling Heimanshof

Zomerwandeling Heimanshof www.denhaag.nl/jaarprogramma Zomerwandeling Heimanshof Samenstelling Gemeente Den Haag Dienst Stadsbeheer Archeologie & natuur- en milieueducatie Prins Hendrikstraat 39 2518 HH Den Haag milieueducatie.po@denhaag.nl

Nadere informatie

Toekomst voor eeuwenoud bos Samenvatting van het beheerplan Norgerholt Concept

Toekomst voor eeuwenoud bos Samenvatting van het beheerplan Norgerholt Concept Toekomst voor eeuwenoud bos Samenvatting van het beheerplan Norgerholt Concept a Toekomst voor eeuwenoud bos Samenvatting van het beheerplan Norgerholt Colofon Deze samenvatting is een uitgave van de

Nadere informatie

Vereniging Centraal Wonen Driebergen (ECWD) S.W. de Groot De Kievit 100 3972 PL DRIEBERGEN

Vereniging Centraal Wonen Driebergen (ECWD) S.W. de Groot De Kievit 100 3972 PL DRIEBERGEN Dienst Regelingen Vereniging Centraal Wonen Driebergen (ECWD) S.W. de Groot De Kievit 100 3972 PL DRIEBERGEN uw brief van uw kenmerk ons kenmerk datum ff75c.05.afw.220.sh 10 januari 2006 onderwerp doorkiesnummer

Nadere informatie

www.natuurindewijk.nl

www.natuurindewijk.nl OPHANG- EN PLAATSINGSINSTRUCTIE Gefeliciteerd met Uw nestkast verblijfkast bijenhotel! Fijn dat U mee wilt werken aan het project. In de stad zijn er voor gebouw bewonende dieren steeds minder mogelijkheden

Nadere informatie