DE SCHAKEL WILLEMSFONDS. (c) Liberaal Archief - Kramersplein Gent. (c) Liberaal Archief - Kramersplein Gent ORGAAN VAN HET «...

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "DE SCHAKEL WILLEMSFONDS. (c) Liberaal Archief - Kramersplein 23-9000 Gent. (c) Liberaal Archief - Kramersplein 23-9000 Gent ORGAAN VAN HET «..."

Transcriptie

1 Cl) ~...,...J W o z ««~ w rr o..: Z Cl z «Cl rr ««..., Ol (0 ~ z w Cl o 0> "'" (\J rr w ~::J o ~cr: w o w z INHOUD Algemene Jaarvergadering '71 blz. 1 Uit de toespraak van Prof. Verhuist Nieuwe mensen, nieuwe wensen, nieuwe mogelijkheden? door H.H. Frése 2 Uit het Jaarverslag van Prof. Prevenier 3 Willemsfonds-afdeling Antwerpen 100 jaar 4 Onze afdelingen 5 Een vernieuwd T.V.-beleid 6 Maatschappij in beweging 8 DE SCHAKEL ORGAAN VAN HET WILLEMSFONDS

2 een eigen woning... Die zekerheid krijgt u met de nieuwe vorm van dienstbetoon die de met volstrekte zekerheid ALGEMENE SPAAR- EN LIJFRENTEKAS thans in het gehele land lanceert en die volkomen beantwoordt aan de noden van deze tijd: WOONSPAREN Denk MILJOENEN... Denk,.. NATIONALE ALGEMENE SPAAR- EN LIJFRENTEKAS LOTERIJ LOTEN UITBETAALD IN SPECIEN ZONDER ENIGE AFHOUDING Anonimiteit verzekerd Deze G kent iedereen! Zij is het embleem van de DE AANHOUDER WINT! Generale Bankmaatschappij

3 ALGEMENE JAARVERGADERING '71 Toespraak van de Algemene Voorzitter, Prof. Dr. A. VerhuIst. (uittreksels) Het is nodig, op deze vergadering, die wegens het thema waaronder zij werd geplaatst en wegens de plaats waar zij wordt gehouden, zo toekomstgericht is, vooraf even stil te blijven staan bij de toekomst van Vlaanderen te Brussel. Wij zijn daarover allesbehalve gerust. Met veel moeite, in ruil voor zware toegevingen en niettemin op onvolledige wijze, hebben wij in de nieuwe grondwetsbepalingen theoretische toezeggingen gekregen die de opbouw van een Vlaamse politieke en kulturele macht te Brussel mogelijk zouden moeten maken. Het is de vraag of dit zal mogelijk zijn, of de nieuwe grondwetsbepalingen betreffende de quasi-pariteit in het agglomeratiekollege, de oprichting van een Vlaamse kulturele Commissie met eigen werkingsmiddelen, de beschermingsprocedure in de agglomeratieraad, de beperking van het tweetalig hoofdstedelijk gebied in de praktijk zullen kunnen gerealiseerd worden. De vrees is immers gegrond dat de wetten die de uitvoering van de desbetreffende grondwetsbepalingen zullen moeten verzekeren, hetzelfde lot zouden kennen als de taalwetten: het gevaar bestaat dat van de Vlamingen, in ruil voor deze wetten, nieuwe toegevingen zullen gevraagd worden; evenmin is het denkbeeldig dat deze wetten onvoldoende garanties zouden bieden. Er is reden tot bezorgdheid, voor de Vlamingen èn voor het land. Wij zijn al niet erg gelukkig met een grondwetsherziening door de Walen gevraagd in ruil voor de automatische zetelaanpassing waarvan men plots niet meer spreekt. Mocht echter blijken dat de grondwetsherziening voor de Vlamingen te Brussel slechts een dode mus betekent, even dood als de taalwetgeving op het onderwijs die de Brusselse «père de familie» op 1 september a.s. hoopt te gaan begraven, dan zal de reaktie in het Vlaamse land niet uitblijven. Wij Willemsfondsers staan bekend als gematigden, doch dit betekent niet dat we met ons laten sollen. Indien het eerlang mocht blijken dat onze goede trouw werd verschalkt, dat wij, om het brutaal te zeggen, als Vlamingen eens te meer werden bedrogen, dan zullen de gezagsdragers in dit land weldra beseffen wat het betekent het vertrouwen van de gematigden onder de Vlaamsgezinden te hebben verloren. Wij bezweren regering en parlement dringend die maatregelen inzake bestuur en onderwijs te nemen die voor de verdediging van de rechten van de Vlaamse gemeenschap te Brussel onontbeerlijk zijn: voorschoolse infrastruktuur, taalkundig gespl itste kiescolleges, federaties van eentalige Vlaamse gemeenten rond Brussel, splitsing van het kiesarrondissement Brussel, wetsvoorstel Phillippart enz. In verband met de bijzondere en prioritaire inspanning die de regering belooft spoedig te zullen doen voor de oprichting van Vlaamse voorschoolse instellingen te Brussel en de verbetering en uitbouw van het nederlandstalig lager onderwijs in de hoofdstad, doen wij een plechtig beroep op de Vlaamse solidariteit. lets zo vanzelfsprekend schijnt immers helaas nodig te zijn. Tijdens de voorbije week, toen de eerste cijfers bekend werden over de financiële inspanningen die de regering voor het Vlaams onderwijs voornemens is te doen, bleek het dat in sommige Vlaamse kringen over de verdeling van de gelden tussen vrije en rijksinstellingen ontevredenheid is ontstaan. Een dergelijke verdeeldheid onder de Vlamingen over een zo belangrijke levenskwestie voor de Vlamingen te Brussel is ongeoorloofd. Ze is niet verantwoord na de strijd die de Vlamingen, vrijzinnigen en gelovigen, solidair hebben geleverd voor de toekomst van de Katholieke Universiteit te Leuven en de Vrije Universiteit te Brussel. Ze is in tegenspraak met de aktie die de drie grote Vlaamse kultuurfondsen sedert jaren solidair voeren op Vlaams gebied. Dergelijke verdeeldheid is ondenkbaar nadat een minister in funktie op het CVP-Kongres te Kortrijk onlangs een oproep deed om de konkurrentie tussen vrij en rijksonderwijs te Brussel uit te schakelen, door de oprichting van gemeenschapsscholen. Laten de Vlamingen nu spoedig bewijzen dat ze niet alleen solidair kunnen strijden tegen het Franskiljonisme, maar dat ze ook samen iets kunnen opbouwen. In de huidige toestand te Brussel kunnen wij ons niet de minste zwakheid veroorloven in het Vlaamse front dat wij er na jaren van strijd hebben opgebouwd. Het zou een schande zijn voor de Vlaamse beweging indien het franskiljonisme zou profiteren van een Vlaamse verdeeldheid. 1

4 TOESPRAAK H.H. FRESE Nieuwe mensen, nieuwe wensen, nieuwe mogelijkheden? Ik zal eerst in het bijzonder spreken over een aantal nieuwe technische mogelijkheden, verband houdende met de ontwikkeling van techniek en economie in de westerse wereld van dit ogenblik. Een aantal wensen worden daaruit afgeleid, en die projecteren zich op hun beurt op de mensen, die daarom NIEUWE mensen zouden moeten worden. En dan wil ik onderzoeken of het beeld dat daaruit komt nu zo verrukkelijk is. Mijn betoog heeft dus als het ware de structuur van een zandloper, met de mens in het nauwste deel. Nieuwe ** * mogelijkheden? Ik begin dus met een aantal technische problemen, niet in de zin van een science-fiction (er wordt trouwens vrijwel geen science-fiction meer geschreven, want het boek is telkens verouderd tegen de tijd dat het wordt uitgebracht), maar een beeld zoals dat in tal van mensen reeds leeft, en waarbij tal van mensen reeds betrokken zijn om het in de praktijk ook uit te voeren. Stelt U zich voor dat over enkele jaren, op 5 oosterlengte, boven de Evenaar een communicatiesatteliet zal hangen, van Europese constructie, waar de Europese ruimtevaartorganisaties en de Europese industriën aan bezig zijn. De bedoeling is, mogelijk te maken een wereldomvattend netwerk tot stand te brengen, wat gebruikt zal kunnen worden voor internationale communicatielijnen, die zowel voor telefoonverbindingen als voor het verbinden van databanken met elkaar kunnen worden benut. De satteliet zal het voor de European Broadcasting Union veel makkelijker en goedkoper maken om tot schakelprogramma's bij de televisie te komen. Bovendien laat deze satteliet toe te komen tot educatieve netwerken, van een omvang zoals nog nooit tevoren gekend is. Opvallend in Straatsburg was de gretigheid waarmee educatieve deskundigen beluisterd werden" want 2 men hoopte toch kennelijk met het uiterst fatsoenlijke argument van de educatie dit uitgesproken commercieel project over de eindstreep te slepen. Ik zal nog even schetsen hoe zo'n netwerk in elkaar zit. U weet dat een dergelijke satteliet op een constante afstand van de aarde met de aarde synchroon meedraait. Er zouden 2 beeld kanalen en 20 geluidskanalen per beeldkanaal voorzien zijn. Vanop de aarde worden signalen uitgezonden, die worden teruggekaatst en kunnen over een groot gebied worden ontvangen. Vooralsnog zou er een netwerk van grondstations moeten zijn, maar op de duur zouden de sattellieten zo sterk moeten worden dat elk ontvangsttoestel thuis de signalen kan opvangen. In het kader van dit sattelietennetwerk worden de nationale uitzendingen uiteraard regionale netwerken, wat nieuwe mogelijkheden maar ook moeilijkheden meebrengt. Op te merken is, dat bij deze schaalvergroting in vele landen tegelijk een schaalverkleining optreedt, door het opduiken van wat nu nog regionale televisie genoemd wordt. Beide processen activeren elkaar. Wij worden geacht met een commissie van de Raad van Europa met deze educatieve problemen bezig te zijn (wij moesten o.m. een programma ontwerpen dat voor de eerste uitzending gebruikt zou kunnen worden). Dit educatief systeem wordt gekoppeld aan wat men noemt een multi-media-systeem, d.w.z. daar hoort T.V., radio en schriftelijk materiaal bij. Die drie worden centraal geproduceerd, door een klein leger van deskundigen, met gebruikmaking van geprogrammeerde instructie, als toepassing van moderne leertheorie, en daarnaast wordt ook centraal georganiseerd, maar gedecentraliseerd toegepast, een netwerk van tutors, studiebegeleiders, al dan niet met plaatselijke studiegroepen. In Amerika moeten deze tutors zich volgens een rooster telefonisch ter beschikking stellen van elke student afzonderlijk. Een uitermate ingewikkeld systeem, waarbij ook databanken zijn ingeschakeld, ook informatiecentra, en ik neem aan dat eerlang in Europa elk individu in een dergelijke databank zal zijn ingeschakeld, zodat een dergelijk publiek ook veel gemakkelijker zal te organiseren zijn. Vooral in de technische kennis zit de grootste vernieuwing. Het is dan ook niet verrassend dat het vooral de bedrijven zijn, die daarop wijzen en die ook bereid zijn daar wat aan te doen, bereid zijn daarin te investeren. Deze investering levert inderdaad zijn geld weer terug op. In het bedrijfsleven vindt U dan ook alle vormen van volwassenen-onderwijs ontwikkeld, onder meer met inschakeling van die computer Assisted Instruction. De permanente educatie die men daarbij op het oog heeft zou je bijscholing en herscholing kunnen noemen. Soms gaat men verder want men heeft wel degelijk in de gaten, dat het niet alleen kennis is die veroudert, maar dat ook een andere geesteshouding zou moeten worden bijgebracht. Zodra men deze nieuwe geesteshouding gaat bijbrengen noemt men dat VORMING. Waarbij het dan de vraag is of diegene die gevormd wordt nog veel te vertellen heeft over die geesteshouding van hem, waaraan geknutseld wordt. De doelstellingen van die vorming zijn overgeleverd aan anderen. Bij deze mogelijkheden en wensen wordt een bepaald type mens voorgesteld, dat is duidelijk. De mens wordt voorgesteld als een manipuleerbaar object, dat langs wetenschappelijk-sociale weg bestuurd en geleid kan worden naar een aanpassing aan zich voortdurend wijzigende omstandigheden. De technische middelen daartoe zijn er, in toenemende mate zelfs. Door innemen van bepaalde drugs zou je zelfs bepaalde storende remmingen kunnen wegnemen... Ik ben er van overtuigd dat diegenen, in wier kraam deze ontwikkeling te pas komt, de legalisering van drugs in een minimum van tijd zouden doen geschieden, indien nodig. De permanente educatie kan een in-

5 strument zijn voor de verzekerde bewaring van de bestaande sociaaleconomische orde. Niet ten onrechte vreest men de invloed van deze educatie. Vooral het selectief gebruik van informatie: wat wel, wat niet? Wie bepaalt dat? Het manipuleren van emotie biedt beangstigende mogelijkheden, die zich aan iedere werkelijke democratische controle onttrekken. Het beeld van de mens is ongeveer wat bij Huxley gevonden wordt in zijn «Brave New World», flexiebel, kneedbaar, met behulp van een tolerantie, een verdraagzaamheid, in de zin van een liberale vrijheid, die dit alles toestaat. Het is de moeite waard even na te gaan hoe kwetsbaar de tolerantie ons maakt, die wij altijd hebben voorgestaan. Wij.zijn, zoals Marcuse zegt, vrijwillige slaven, in vrede levend met hun eigen onderdrukking. Het is niet mijn bedoeling van te zeggen: «dit moet nooit gebeuren " want het zal toch gebeuren. Belangrijker is na te gaan wat moet gedaan worden opdat dit systeem niet een dodelijke werking zou krijgen. En dan kijk ik opnieuw eerst naar de mensen. Want als je protesteert tegen deze manier van werken, dan teken je uiteindelijk protest aan tegen het mensbeeld, dat hier op de achtergrond staat. Dan wordt dat verzet gevoed vanuit een heel andere opvatting, die veeleer gericht is op de gedachte: mensen zijn in staat tot kritiek, tot verzet, bewust van hun ei- UIT HET JAARVERSLAG VAN PROF. PREVENIER Uit het verslag over de activiteit van het Willemsfonds in door W. PREVENIER, Algemeen Secretaris Op het vlak van de Vlaamse Beweging heeft het Willemsfonds meer dan eens op het geschikte ogenblik de vinger op de wonde gelegd. In juli 1970 hebben de Fondsen bij de Vlaamse kamerleden aangedrongen om in solidariteit overleg te plegen en de grondswetsartikels in verband met Brussel goed te keuren. Deze tussenkomst heeft toen niet tot direct resultaat geleid, doch het was een tijdbom die in het gewijzigde klimaat, onder de indruk van de oktober-verkiezingen in het Brusselse, nieuwe kansen kreeg en tot moties leidde van het Overlegcentrum van Vlaamse Verenigingen op 24 oktober '70 met het urgentieprogramma voor Brussel. Het kompromis van de grondwetsherziening, op 9 en 10 december in de Kamer gestemd, kon weliswaar de Vlaamse verenigingen niet geheel bevredigen. Doch het W.F. verkoos de positieve drukking boven de steriele kritiek. Reeds vóór de stemming, op 5 december '70, formuleerde het twee eisen die nog steeds de knelpunten van vandaag zijn: de eis dat de eentalige federaties rondom Brussel tegelijkertijd met de agglomeratie Brussel zouden ingericht worden, en de eis dat de regering los van de grondwetsherziening een grootscheeps initiatief zou nemen om buitengewone financiële middelen ter beschikking te stellen om in Brussel Vlaamse prestigescholen en peutertuinen te verwezenlijken. Deze laatste eis sloeg zoals men weet bij de politici aan. Minister Tindemans en premier Eyskens hebben er op 23 december bij aangepikt, en het probleem is thans zijn oplossing nabij. Het Willemsfonds protesteerde verder bij herhaling tegen de hervormingsplannen in het secundair onderwijs en wel tegen de sfeer van geheimhouding, het ontbreken van democratische inspraak, het uithollen van de parlementaire kontrole door enkel een oppervlakkige kaderwet voor de kamers te brenqen. Als ruimvrijzinnige en personalistische vereniging is het W.F. zeer geschokt door de chaos die de hervormingsgen creatieve vermogens, zij kunnen veel meer dan hun maatschappij hun vaak laat. Zij kunnen zich oefenen in die vermogens door middel van allerlei expressiewijzen, een heel andere wijze van bewustmaking van die van het gedachte woord. Van daaruit is de mens in staat tot relativeren van de bestaande maatschappij. Dit lijdt tot de vraag: hoe zou de mens kunnen worden en hoe zou de maatschappij dan wel moeten zijn? De omgekeerde opvatting is al lang ondenkbaar geworden, want als dat kon was het al lang gebeurd. Wanneer nu blijkt dat het geschetste bestel gemakkelijk van de grond komt, dan is dat een teken aan de wand voor deze maatschappij. plannen thans reeds veroorzaken en de funeste gevolgen die het voor de werfkracht van het officieel onderwijs zal hebben. Het Willemsfonds protesteert tegen de minorisatie der vrijzinnige minderheden in Vlaanderen, meer bepaald op het vlak der lokale en provinciale subsidiëring, maar vond daarentegen wel gehoor bij de minister van Cultuur, Prof. Van Mechelen, om de vrije bibliothecarissen beter te honoreren, en om de nieuwe geïntegreerde bibliotheken in de Vlaamse steden uit te werken in een geest van pluralisme, dat waar gemaakt wordt, zowel op het vlak van de lektuurvoorraad als op dat van de personeelsbezetting. Intern heeft het Willemsfonds een betere structurering uitgebouwd door op het provinciale vlak consulenten aan te stellen die de doorstroming van de aktuele media en ideeen van het vormingswerk moeten verzorgen. Het Willemsfonds is overigens zeer attent op de repercussies van de nieuwe media, zoals de video-casette-techniek, de open-universiteit, e. a. meer voor het vormingswerk. 3

6 WI'llEMSFONDS-AFDELING ANTWERPEN, 100 JAAR Tweeëntwintig jaar na het overlijden van Jan Frans Willems, de «vader van de Vlaamse Beweging» genoemd, omdat hij tijdens het Taalcongres te Gent in 1844 aan de universiteit een academische zitting hield en er het programma van de Vlaamse Beweging schetste, werd te Gent het Willemsfonds gesticht, dat zich, in de geest van Jan Frans Willems, tot doel stelde te ijveren voor de culturele en sociale ontvoogding van de Vlaming. Jan Frans Willems, op 11 maart 1793 te Boechout geboren als oudste van 14 kinderen, werkte op jeugdige leeftijd een tijdje als klerk bij een Antwerpse notaris, nadien werd hij er adjunct-archivaris bij het stadsbestuur en ontvanger der registraties. Op 24 juni 1846 overleed Jan Frans Willems te Gent, nadat hij gedurende de eerste jaren van de Belgische onafhankelijkheid, door zijn energie en vasthoudendheid, de strijd voor de verheffing van de volkstaal en daarmee het uitgangspunt van de Vlaamse Beweging had veilig gesteld. Wellicht zijn de lange jaren die Jan Frans Willems te Antwerpen verbleef er mee de oorzaak van geweest dat reeds in 1871, precies vijfentwintig jaar na zijn dood, een Antwerpse afdeling van het Willemsfonds werd opgericht. Op de eerste bijeenkomst van het bestuur van de Willemsfondsafdeling Antwerpen, samengesteld uit de heren Hansen (voorzitter), De Geyter, Mees, Rosseels en De Cort, verklaarde de afdeling in het Antwerpse te zullen werken voor de culturele verheffing van de Vlaming, in een klimaat van geestelijke vrijheid en verdraagzaamheid. En in het verslag van de bestuursvergadering van 7 april 1871 komt volgende handgeschreven passage voor: «want zijn de liberalen In meerderheid niet vlaamschnationaal genoeg om verdraagzaam te handelen, dan vervalt meteen de ondersteuning van al wat niet bepaaldelijk liberaal is in politischen zin.» Naar aanleiding van het 100-jarig bestaan van het Willemsfonds-afdeling Antwerpen ( ), ter gelegen- 4 heid waarvan de algemene vergadering van het Willemsfonds op zondag 28 maart doorging in het Huis Osterrieth te Antwerpen, hadden wij een gesprek met voorzitter Frans De Bruyn, tevens directeur van de Rijksmiddelbare School Pijlstraat en auteur van enige romans en verhalenbundels, o.m. «Een hobbelpaard voor Hansje» en «De Holbewoners». De activiteiten van het Willemsfonds-afdeling Antwerpen, en ik noem de concert-, film- en debatavonden op hoog niveau, lijken mij er op te wijzen dat de Antwerpse afdeling een vrij intellectuele afdeling is. Frans De Bruyn : «Antwerpen is in de 16de eeuw de culturele hoofdstad. van de Nederlanden geweest, hoe ge het ook draait of keert en daarom vind ik dat ge manifestaties te Antwerpen niet op het peil kunt stellen van parochlemanitestaties. Ge kunt te Antwerpen geen dingen brengen, die ge om het even waar zoudt kunnen zien. Daarom heeft de Antwerpse afdeling van het Willemsfonds, mee in het kader van de Grootnederlandse gedachte, Nederlandse kopstukken voor spreekbeurten en voordrachten naar Antwerpen gehaald: Mathieu Smedts, toen' hoofdredacteur van het weekblad «Vrij Nederland», en dominee J.J. Buskes, de «rode dominee van Amsterdam», die het proces heeft gemaakt van het pausdom. Geen enkele andere vereniging dacht er toen aan zoiets te doen.» Jij bent een voorstander van de Grootnederlandse gedachte? Frans De Bruyn : «De Nederlanden hebben ooit een prachtige eenheid gevormd. Door toevallige geschiedkundige omstandigheden is die uit mekaar gevallen. Maar gezien in de optiek van de Verenigde Staten van Europa, waar we, dacht ik, naartoe groeien" is Vlaanderen te klein om een stem te kunnen doen gelden, en moet het aansluiting zoeken met dat land en die groep waaraan het met gemeenschappelijke wortels en een zeer rijk historisch verleden verbonden is, en bovendien een groep is waarin temperament en dynamiek zit. Wij moeten nu al denken aan het jaar De EEG (Europese Economische gemeenschap) is ongetwijfeld de voorbode van een grotere culturele en economische gemeenschap. In het jaar 2000 moet het mogelijk zijn geworden doorheen heel Europa vrij te circuleren met personen, goederen, kapitalen en ideeën. Het ligt voor de hand dat wij tegen die tijd aansluiting zoeken bij Noord-Nederland, zonder daarom een wat romantische Grootnederlandse gedachte te koesteren.» Het uitgangspunt van het Willemsfonds is de verheffing van de volkstaal. Zijn er in de loop der jaren wijzigingen opgetreden in die principiele houding? Frans De Bruyn: «De Vlaming is nog altijd een dialektspreker. En bijgevolg zal er op taalgebied nog veel moeten gedaan worden vooraleer wij aansluiting kunnen zoeken bij Noord-Nederland, dat qua taalgebruik de trendsetter is, daar helpt geen moedertjelief aan. Het grote objectief van het Willemsfonds blijft, verder te werken aan de culturele ontplooiing van het Vlaamse volk. De culturele infrastructuur in Vlaanderen moet verder uitgebouwd worden. Het culturele leven in Noord-Nederland staat op een veel hoger peil, en onze achterstand is ook een kwestie van een mentaliteitsverandering, die ginder gaande is maar waarvan er hier weinig te voelen valt. De Vlaming is pragmatischer en materialistischer ingesteld. Eten en drinken zijn voor hem belangrijker dan een goed boek. Het bewijs daarvan is vlug geleverd: te Antwerpen zijn vier restaurants met een Michelin-ster en buiten Antwerpen ook nog een paar, te Amsterdam geen enkel. Dat is geen toeval. Een Hollander die eens goed wil eten, moet naar Antwerpen komen en een. Vlaming die een goed theaterstuk wil zien, moet naar Amsterdam toe», Het Willlemsfonds is, met andere woorden, ook een cultureel fonds. Frans De Bruyn : «Ik ga antwoorden met een voorbeeld: vóór de Japanse

7 ONZE AFDELINGEN violiste Mayumi Fujikawa beroemd werd, heeft zij voor het Willemsfonds een concert gegeven in het Osterriethhuis, nog zo'n prachtig getuigenis van wat het glorieuze Vlaanderen kan. Als ge als Vlaamse culturele kring zoiets kunt doen, is dat magnifiek en zijt ge op een hoogte waarover ge u moogt verheugen. Zolang de Vlaming zijn amusement moet zoeken met amateuristische middeltjes, is dat armoe. En cultuur is een luxe.» Welk is, in een notedop, het streven van het Willemsfonds, afdeling Antwerpen? Frans De Bruyn: «Jonge mensen van vandaag zeggen, «.welzijn is belangrijker dan welvaart», en daar ben ik het 100 t.h. mee eens. De grote opties van het Willemsfonds worden genomen door het hoofdbestuur. De rol van de afdelingen is, het met alle middelen bij te dragen tot het zelfbewustzijn van de Vlaamse mens. Hoe de plaatselijke afdelingen hun acties richten wordt aan hun wijsheid overgelaten - het spreekt vanzelf dat in een vrijzinnige afdeling veel vrijheid heerst. In concreto zijn alle manifestaties van het Wililemsfonds-afdeling Antwerpen kosteloos, zodanig dat iemand die zelfs 20 fr. niet kan betalen, toch kan komen. Het motto is : «Vrij en kosteloos toegankelijk voor eenieder». Het Willemsfonds is geen commerciële onderneming, en hierdoor bereiken wij mensen uit diverse middens en gezinten, die wij anders niet zouden bereiken». Tot zover Frans De Bruyn, voorzitter van het Willemsfonds-afdeling Antwerpen, een afdeling die - dat spreekt vanzelf - gehuldigd werd op de algemene vergadering naar aanleiding van het 100-jarig bestaan van de afdeling , het is een stap in de tijd. Een stap die even groot is als de afstand, die C. J. Hansen, de eerste Antwerpse voorzitter scheidt van de huidige voorzitter Frans De Bruyn. Maar de objectieven blijven nagenoeg dezelfde, ook na honderd jaar. Stan Laureyssens Brakel Paneelgesprek over «Abortus" Bensberg Karnaval-Hapening in Familieclub «Bungalow», Brugge «Wat gebeurt achter de schermen van de U.N.O." door volksvertegenwoordiger A. Claes Bezoek aan de bibliotheek en collectie van Dhr. Julien Taelman, wereldgekend numismaat. Diest Voordracht met debat over «Het Schoolpact" door Dhr. Van Leemput. Geraardsbergen Paul Ghysels : «Ontwikkelingssamenwerking -. een illusie? Herentals Paneelgesprek met Hubert Lampo en Robin Hannelore in samenwerking met het Davidsfonds Raf Belmans : Nader bij de muziek. Herzele «Humor in uniform en in burger" door Rijkswachtkapitein Gulinck. Kluisbergen Avond in Bohemen met het Slavisch Trio Toneelvoorstelling door Alfatheater - Ronse «Stuur me geen bloemen" blijspel van Barasel en Moore. Regie Nobert De Backer. Knokke Jef Geeraerts : Gesprek over liefde en dood. Gewest Lennik T.V.-club: Studiekeuze en Beroepsoriëntering T.V.-Club: Rond studiekeuze en Beroepsoriëntering. Leuven Voordrachtavond door Dhr. Michel Stroobants over «Marokko, van Stad tot Bied". Lier Algemene vergadering van de afdeling Voordracht door Dhr. K.J. Geirlandt over «De belangrijkste keerpunten, in de moderne Kunst», Geleid bezoek aan de fabrieken van Bell Telephone Mfg. Co te Geel Bezoek aan het Rubenshuis en het Huis Osterrieth. Lint Bretagne, Land van Mystiek, legende, Cultuur en Toerisme door de Heer Marcel Janssens. Middelkerke en omliggende Voordracht met dia's over Tunesië door Dhr. Maene. Oostende Rondgang in het Museum voor Schone Kunsten onder leiding van Dhr. F. Edebau. Daarna bezoek aan «De Plate» onder geleide van Majoor De Taye. Putte Voordracht met dia's over Mexico door Paul van Camp en Gustaaf Aertsen. Ronse «N.T.G. vermoordt Pianiste» door Nederlands Toneel Gent. Regie Anton Peters Zuid-Afrika en de Afzonderlijke Ontwikkeling door Prof. dr. A. Harold. Sch'aerbeek - St.-Joost-ten-Node Pornografie en Gastronomie door John Bultinck «De Huwelijksakte» van Ephraïn Kishon door Jonge Toneelliefhebbers uit Schaerbeek Lezing door Mevr. Pernet: Een reis door Noorwegen 'Neede Smaflllmavond met films van de leden Lezing van ir. Leo van den Bogaert: «Hoe zullen wij wonen in het jaar 2000?», Uitstap naar Furfooz en afvaart van de Lesse tot Anseremme Ontmoeting met de h. J.P. Duchatelet. Onderwerp: «Wat met het leefmilieu )J tot daagse reis naar Dover. Zuid-Engeland Wight. Tienen Te Deum van J. De Middeleer. Inrichting Cultuurraad, Davidsfonds en Willemsfonds onder auspiciën van de Dienst Volksontwikkeling. en 5

8 EEN VERNIEUWD T.V.-BELEID EEN NIET TE MISSEN KANS! De massamedia kunnen ons volk geestelijk en intellectueel koloniseren. Diezelfde media kunnen ons, Vlamingen, vrij en mondig maken. Beslissend is wat we ermee doen. Een deskundig beleid, ondermeer in de nationale omroep, is meer dan geboden. Hët is hier niet de plaats om een diepgaande analyse van het huidige geestesleven neer te schrijven. Wel kan men zeggen dat onze diepste refleksen nog steeds in het kultuurpatroon van de vorige eeuw steken en dat de revolte of vernieuwing die we kennen er een is in vertraging, komend uit het buitenland, en zonder eigen accent. Om dit slechts met enkele voorbeelden te illustreren: we staan er nog altijd op dat onze kinderen een stabiel beroep kiezen, dat ze een «baantje» voor het leven hebben. We zouden stilaan beter moeten weten. Voor wie zich niet voortdurend aan de maatschappijin-evolutie wil of kan aanpassen is er geen veilige toekomst. Alle waarden moeten geherwaardeerd worden. Zo kennen we tegenwoordig ontegensprekelijk een malaise naar aanleiding van een losgeslagen erotiek. Hoe zien we de besturende in-. stanties reageren? De minister van justitie stelt een verscherpte nacensuur in. De kerkelijke overheid formuleert haar moraal in negentiendeeeuwse termen. Een poging om van een gesloten naar een open moraal over te stappen valt niet te bespeuren. Wel hebben we de laatste tijd de kontestatie gekend, maar wat merken we? Welke namen worden geciteerd? Deze van Mao, Marcuse, Mac Luhan, Teilhard de Chardin, Servan Schreiber. Met andere woorden, onze intellectuelen grijpen naar revolutionaire inzichten uit het buitenland. Het ontbreekt ons aan een nuchter, sober, tijdsgebonden denken dat de heel eigen situatie in de wereldsituatie durft in de ogen te kijken om eigen oplossingen voor te stellen. De massamedia hebben hieraan ontegensprekelijk schuld. Vlaanderen leeft van het intellectu- 6 ele voer uit de nabuurlanden. We lezen veel talen en dit is een voordeel. Dat Le Monde, de Sunday Times, Der Spiegel op onze tafel liggen is geen kwaad. Dat we echter in ons taalgebied geen ekwivalent - ik zeg niet «afkooksel» - van die publicaties hebben, is een teken aan de wand. Zo die toestand niet verandert worden we intellectuele naäpers. De klassieke opwerping die men hiertegen inbrengt is bekend: wij zijn een klein taal- en afzetgebied. Het antwoord hierop: primo, dit is nog geen reden om ons bij de feiten neer te leggen; secundo, wanneer men direct een potentieel publiek van meer dan vijf miljoen Vlamingen kan bereiken en - ik spreek o.m. voor onze B.R.T. - indirect een publiek van meer dan vijftien miljoen Nederlandssprekenden heeft, dan is men, internationaal gezien, in een zeer goede positie. Ieder van de Skandinaafse landen afzonderlijk en Skandinavië in zijn geheel, waar we toch op alle gebieden een bloeiende kultuur hebben, staat er niet beter voor. Neen, onze achterstand in het wetenschappelijk en kultureel leven is er geen van het getal. Er zijn vele oorzaken. * ** Ondermeer is er het kultureel beleid. In de enkele bladzijden die volgen wil ik één punt uit dit beleid even belichten. De massamedia en aanverwante technieken zijn in volle ontwikkeling. De televisie zal morgen er grondig anders uitzien dan heden ten dage. Wanneer we van de kans gebruik maken, kunnen wij, ondermeer via een vernieuwde televisie, een eigen kultuur uitbouwen. In een onmiddellijk verschiet liggen twee nieuwe belangrijke feiten die het televisiebeleid direct aangaan: het invoeren van de cassettes en de gemeenschappelijke antennes. Konkreet betekent dit dat heel wat programma's die nu gegeven worden hun zin verliezen. In een mediatheek zult u uw geliefde films, shows, theaterstukken kunnen halen en ze thuis afdraaien op het ogenblik dat u dit ligt. Een western op de TV geprogrammeerd, verliest daarbij van zijn belang. Verder wordt het mogelijk via de vele kanalen direct een TVprogramma in Europa, en weldra, ergens over de wereld uitgezonden, direct te nemen. Het aankopen van programma's in het buitenland en de wederuitzending verliest daarbij van zijn waarde. Er komt dus heel wat plaats vrij. Temeer dat we over enkele jaren over een tweede net beschikken. Goed bekeken is het verdwijnen van wat men op cassettes en via directe uitzending in het buitenland kan krijgen geen verlies voor de televisie. Integendeel. Wel zal men meer eigen werk moeten produceren. Daar komt het juist op aan en daar ligt ook de nieuwe kans. Want, wat is echte TV? Niet op de eerste plaats een verspreiden van wat reeds bestaat, maar u betrekken in wat NU aan het gebeuren is. Dit is allereerst het journaal, maar ook een voetbalmatch, een belangrijke parlementszitting, een sociaal-economisch konflikt, ideologische strijdvragen, artistieke creaties. Een dergelijke televisie wordt een instrument in de democratie, beginnend met een objectieve informatie leidend tot een verantwoord medebeslissen. Een functionele televisie vermiddelt bijgevolg alles wat nu in de kultuur aan het leven is. Naast de ontspanning zorgt ze voor de nodige bij- en nascholing, zowel van de arbeider als van de arts en de wetenschapsmens. Ze kan zelfs, zoals in Engeland met de open air university, aan studenten die om een of andere reden de universiteit niet kunnen bezoeken, deze op een efficiente manie' vervangen. De televisie wordt aldus een permanent forum waar al wie in zijn vak of domein competent is aan eenieder zijn diensten op het kritische moment kan aanbieden. Dit veronderstelt natuurlijk een deskundige ploeg die met de nodige tijd het nodig geld en de nodige samenwerking van experten op alle gebied goede programma's brengt. Onder goede programma's verstaan we hier programma's gemaakt door eigen mensen, gepolariseerd op eigen

9 nood en eigen aard. Zo komt de BRT tussen de andere zendstations met een eigen gelaat in de huiskamer, en daar we in het buitenland kunnen gekapteerd worden, draagt de BRT onze kultuur ook buiten de grenzen. * ** Dat dit alles ons niet in de schoot 'wordt geworpen is duidelijk. Bij een vernieuwd TV-beleid is de oude vermaning meer dan ooit op haar plaats: Vlaanderen, let op uw zaak! Ons inziens moet dit beleid toevertrouwd worden aan wat ik in andere publicaties de autonome kultuur heb genoemd. Techniek en kultuur hoeven elkaar niet tegen te werken, alleen moet de kultuur zin geven aan de techniek. Maar beide kunnen gemanipuleerd worden. Vandaar de konflikten. De techniek dreigt, omwille van de gespendeerde sommen, direct door het kapitaal gemanipuleerd te worden. Alleen wat geld opbrengt wordt geproduceerd. De kultuur wordt door de politieke regimes steeds belaagd, of deze nu rechts of links zijn, omdat ze alleen willen doorlaten wat hun dienstig is, of althans wat hen niet kan schaden, of minstens wat ze in staat zijn te verwerken. Wil de televisie ontsnappen aan het keurslijf van de gemanipuleerde techniek en van de gemanipuleerde kultuur, wil ze de vrije dialoog tussen de vrije mensen beveiligen en bevorderen en zo ontsnappen aan de massificatie, dan mag ze niet gebonden zijn aan de investerende reclamegroepen noch gebonden zijn, zelfs indirect, aan de politieke partijen. Om een konkreet voorbeeld te geven: zo men om allerlei redenen aan de reclame in de TV kan ontsnappen, bv. omdat we onze eigen productie tegen de reclame van het buitenland die in onze huiskamer binnenkomt, moeten beschermen, dan is het ons goed recht een verbruikersmagazine te eisen, waarin we op grond van objectieve normen door vrije, niet gebonden deskundigen, over de waren op de markt worden voorgelicht. :::* * Het zou verkeerd en enggeestig zijn alle heil van een vernieuwde televisie te verwachten. Andere massamedia als de krant en het tijdschrift, het boek en alles wat geen vermiddelde kultuur is, dit wil zeggen, alles wat niet via een scherm tot de mens komt" is even, zo niet belangrijker. Daarom moet het televisiebeleid rekening houden met wat andere kultuurinstanties doen en functioneel met ze medespelen. Niets van wat bestaat zal verdwijnen. Wel zal voor een goed functioneren van het geheel ieder medium zijn eigen inbreng hebben. Aan de hand van een voorbeeld wil ik dit verduidelijken. Op 23 mei zendt de NOS een debat tussen filozofen uit, het eerste van vier, met volgende deelnemers: Sir Karl Popper (Londen), Henri Lefebre (Parijs), Leszek Kalokowski (Oxford) Noam Chomsky (Massachussets), Michel Foucault (Parijs); Arne Naess (Oslo), Sir Alfred Ayer (Oxford) en Herbert Marcuse. Voor de geïnteresseerden is dit uitstekende televisie omdat ze deze sommiteiten in hun huiskamer over vitale hedendaagse problemen horen spreken. Uiteraard iseen gesprek dat «bij» is op 23 mei 1971 anders dan een discussie op 23 mei 1970 of 23 mei Doch om die discussie goed te kunnen volgen is het wel belangrijk reeds een inzicht in het wijsgerig denken van die onderscheiden filosofen te hebben. Daarom wordt ieder van die debatten voorafgegaan door een gefilmd portret van elk der deelnemende filozofen. Nu is het duidelijk dat het, zo men reeds ver genoeg gevorderd was met de productie van de cassettes, het ideaal zou zijn die gefilmde portretten weken op voorhand op de markt te brengen. Zo kon de geïnteresseerde luisteraar op tijd zich op die debatten voorbereiden. Boeken met een diepgaande informatie en de werken zelf van die wijsgeren zouden tenslotte, naar ieders capaciteit, voor de eigenlijke confrontatie met de filozofen op de bewuste avond van de uitzending, de beste voorbereiding zijn. Die publicaties zullen in de komende maanden zeker in de Nederlandse boekenwinkels te vinden zijn. Maar er is meer. AI deze filozofen geven bij deze gelegenheid ook gastcolleges aan Nederlandse universiteiten. Daar is dan het directe, niet vermiddelend-scherm-kontakt, met de intelligentsia van de Nederlandse natie. Hier hebben wij een voorbeeld van wat ik een functioneel medespelen noem, een eigen inbreng van ieder medium. We zien die toenadering trouwens uit alle kanten komen. Op 26 februari 1971 werd te Zurich de International Publisher's Audiovisual Associaton gesticht: uitgevers die zich voor de cassettes interesseren. Onder het voorzitterschap van de Italiaan Giorgio Mandadori waren er aanwezig en vertegenwoordigd: Nils B. Treving en Gunnar Bergvall (Bonnierfoeretagen, Zweden), Stratenschuite en Jahr (Beterlsmann -RDR), Charles-Henri Favrod (Rencontre, Zwitserland), Henri Polad (Hachette, Frankrijk) en Chanowski (Verenigde Nederlandse Uitgeversbedrijven Nederland). Boek en beeld zijn geen concurrent. Ze vullen elkaar aan. Het beeld dat Mac Luhan van «hot» en «cold» ophangt is eenzijdig, en door de evolutie reeds voor een deel voorbijgestreefd. De ontwikkeling van de massamedia dwingt ons tot een vernieuwd TVbeleid. Aan ons ditmaal de kans niet te missen. André Vandenbunder.: 7

10 MAATSCHAPPIJ IN BEWEGING Boeren in de stad. Sico zei eerst sic. Nu zegt hij 0, zo. talrijk. Vandaag is niet alleen het land, ook de stad is aan de boeren.. Even omploegen. Wanneer je de dikke bussen voorbij bolt is alles nog feestelijk. Je hebt het alleen misvoor. Je vergadering gaat niet door. Hoe zou je kunnen werken als boeren die altijd werken vandaag het eens niet doen. Het gaat hun trouwens niet af. Uitrijden op zulk een lentedag. Sommigen staren door de ramen en verwateren op de zon die ze in de voren van hun ploeg hadden kunnen keren. Een paar lolbroeken hebben een zondagkans. Ze tappen vette moppen uit een Pallietermond. De meesten kauwen of dutten. Een boer die niet werkt, slaapt of eet om krachten te garen. Ze zijn vroeg uit de veren. Uitgaan blijft een gebeurtenis die het bloed op de draf jaagt. Trouwens de beesten staken niet. En bovendien is de autoweg een brede schommel die vredig maakt. In een zonnige bus dommelt een boer vanzelf in onder het gewicht van zijn zon en van zijn pet of hoed. Vredig zicht. Niets laat wat vermoeden. Vast de dikke boerin niet die in nerts mee naar Brussel gaat. De matinale uren waren fris. Ze kontrasteert met de slogan op de ruit en laat welvaart vermoeden. Blufferig ziet ze er niet uit maar ze heeft een stevige voorkeur voor kloeke dingen en een mens moet zich eens iets veroorloven. Tussen de bussen schuiven even kloeke sleden. Mercedes en Opel Admiral vragen om welvaart. Niet alle boeren zijn onderhevig aan statistieken. Hoe kan dat nu met bier aan 44 fr. en melk aan 4 fr... Zomaar, door melk te drinken in plaats van bier. Daar zit de woede. Van welvaart snoep jij elke dag. De boer zet die hunker vast in een symbool en snoept maar bij gelegenheid. Het bestel lapt hem dat. Hij heeft het door. Gaan zijn prijzen vrij de hoogte in, dan betert het een tijdje. Niet geloven, zegt Mansholt. Dan groeit de boterberg. De boer is immers zo. Dure melk? 't Zijn weldra weiden als wiegende zeeën van koeien en nog koeien. Hoe kunnen ze zo vlug kweken. Meer koeien zegt de boer. AI moeten ze 's winters op zolders of in kelders. Wij weten het nu! Koeien kunnen in liften en op trappen. 't Zijn stilaan weiden als wiegende zeeën in het hart van Brussel rondom één enkele koe. De boer is niet langer alleen. De eenzame koningen van de kleine rijkjes tussen de populieren van Vlaanderen en op de glooiende hellingen van Wallonië zijn uit hun stappen zo dicht bij de symbolische koning. De slogans zeggen dat zij bij de neus geleid worden, net zoals hun machtige stieren. Dat zal niet duren. Ze snuffelen en stampen. Ze _ hebben nu wel bier gedronken van 44 fr. per liter en geneverflessen gingen van mond tot mond. De koorts van de massa gloeit in de hoofden. de macht jeukt in de polsen. De humor van de leuzen slaat om in bitterheid. Als ze godverdomme denken... Nog even de politie ontzien. Er bleken voldoende rijkswachters te zijn om de traktoren buiten Brussel te houden. Het irriteert zelfs. Hadden er ook maar twee vandaag verlof genomen om dienst te doen de dag dat Jempi helaas het noodlot ontmoette. De boeren schreeuwen op het dilemma waarmee Mansholt aan het been zit. Zij willen allen boer blijven, en vrij en welvarend. De produktie moet omhoog om de leefbaarheid der structuren en de prijzen moeten omhoog om de leefbaarheid van de boeren. De index mag niet de hoogte in om de leefbaarheid van de regering en wij mogen niet meer eten om langer te kunnen leven en langer te kunnen eten. Hoe kom je er aan uit behalve door meer belastingen om de boterberg weg te smelten. De massa schuift. Lenteopschik : vuurtje stoken, gisteren op het veld, vandaag in de stad. Een goudbeladen balkondame is stout: jullie lieten ons verhongeren tijdens de oorlog om pakken geld. Retournez dans vos patelins! De olie is op het vuur. Koevoeten en rieken komen boven. De dame is een eierpan en het gelijkvloers omgeploegd. De kwaadaardige elementen hebben een unieke kans onder dekking van de massa. Er wordt deskundig gewerkt: de verkeerslichten gaan er aan, de banden en de wagens en dan de straten. Waarom verkeerslichten als de wagens uitgeschakeld zijn? Waarom auto's als er geen straten meer zijn? Logisch blijven! Het tempo vooral is indrukwekkend. Kon Openbare Werken toch dat rythme halen! De massa zit in één deining van geweld. De politie beeft, de boeren niet. Stenen vliegen, de traangasgranaten keren van waar ze komen. Wie tegenslag heeft, wordt afgevoerd: ziekenhuis of gevang. Eén enkele sterft in de arena. De massa walst verder. De wrangheid en de moeheid winnen en wekken in de groepen het heimwee naar de dorpen en de vrede der velden. De Brusselaars die de melk moeten drinken en de boter smeren zijn kwaad. ZÓ bant men de margarine niet. Een enkeling is driest. Hij wil met de wagen voorbij een koe. De koe is ongesteld. Buikloop van aandoening. De man dreigt met het gaspedaal. De boeren dulden niet vandaag. De nette bediende wordt uitgetild. Hij ziet en hoort niet langer en voelt doordringend een klevende warme vochtigheid van kop tot teen. Ene die goed zal groeien lachen de boeren. De volgende dag lopen eenzame boeren vervreemd over het veld. Macht hebben' zij nodig maar geweid is deerniswekkend. Schuldigen zoeken om zich te sussen? Kan er vandaag meer dan er gisteren kon? Wordt Mansholt nu de man die holt! Wie zegt dan het goede Sic? Joris Doornhof 8

11 Zijn thans eveneens nog verkrijgbaar: HET MERCATORFONDS publiceert op initiatief van de BANK VAN PARIJS EN DE NEDERLANDEN BELGIE naar aanleiding van de 70ste verjaardag van Marnix Gijsen, zijn laatste roman: " Jacqueline en ik" met 25 originele tekeningen van MARC EL MAYER een luxueuse bibliophielenuitgave F 950 DE ORGELKUNST IN DE NEDERLANDEN, door Flor PEETERS en Dr. VENTE, samen met 2 langspeelplaten (uitvoering door Flor PEETERS) (Nederlands, Frans, Duits en Engels) F L'ART FLAMAND D'ENSOR A PERMEKE in de Orangerie, Parijs door R.H. MARIJNISSEN - inleiding door Paul HAESAERTS (Frans) F ONZE BRUEGHEL, door Bob CLAESSENS en Jeanne ROUSSEAU (Nederlands, Frans, Duits en Engels) F Frits VAN DEN BERGHE, door Emile LANGUI (Nederlands, Frans, Duits en Engels) F LE MIROIR DE LA BELGIQUE, door Carlo BRONNE (Frans) F DE WERELD VAN HENRY VAN DE VELDE, door Prof. A.M. HAMMACHER (Nederlands, Frans en Duits) F LlEGE DE LA PRINCIPAUTE A LA METROPOLE, door Prof. J. LEJEUNE (Frans) F ANTWERPEN, 78 houtsneden van Frans MASEREEL (Nederlands, Frans, Duits en Engels) F 340 LA NOUVELLE BIBLIOTHEQUE DE L'HONNETE HOMME, door P. WIGNY (Frans) F 250 Wenst U één of verschillende van deze boeken, plaats dan uw bestelling bij het MERCATORFONDS, Eikenstraat 9 te Antwerpen en stort het vereiste bedrag op PRK 519 van het MERCATORFONDS te Antwerpen of op rekening nr van het MERCATORFONDS bij de BANK VAN PARIJS EN DE NEDERLANDEN BELGIE te Antwerpen. BANK LAMBERT talrijke zetels en agentschappen Brussel (en periferie) Antwerpen Dendermonde Aalst Beveren-Waas Hamme lebbeke Opwijk Oudenaarde Wetteren Zele Sun Reizen biedt U een droomhotel van te klas gevestigd bij het strand van Cala Marsal (Balearen) Hotel Cala Marsal bij het schilderachtig vissun sersdorpje reizen van Gala Marsal, waar het hotel zich bevindt, te midden van verzorgde tuinen, is één van de mooiste zandstranden van Mallorca, vlak Porto Golom. 4 tot 18 juli - van 25 juli tot 8 augustus van 11 tot 25 juli - van 8 tot 22 augustus Prijs voor een reis van 15 dagen, alles inbegrepen: per persoon Fr. Supplement voor éénpersoonskamer : 450 Fr. Kinderen van 2 tot 11 jaar: Fr. Folders, verdere inlichtingen en inschrijvingen: SUN-REIZEN N.V., verg. A Aalst: Korte Zoutstraat 22 tel. 053/ Antwerpen: Korte Nieuwstr. 28 tel Brugge: Geldmuntstraat 5 tel. 050/ Brussel: Em. Jacqmainlaan 103 tel. 02/ / Gent: Nederkouter 24 tel. 09/ Hasselt: Zwanestraat 1-3 tel. 011/ Izegem: Marktstraat 44 tel. 051/ Kessel-Lo (Leuven) : Tiensestwg 37 tel. 016/ Sint-Niklaas: Mercatorstraat 7 tel Zottegem: A. Scheirstraat tel. 09/ Woont u iets te veraf van één van onze kantoren? Schrijf een kaartje, of bel even op. Vrijblijvend, natuurlijk. Het loont beslist de moeite! Verantw. uitgever: PROF. DR. A. VERHULST, Nelemeersstraat 10 - St.-Martens-Latem

12 Bouw het huis van uw dromen Combi-Sparen KREDIETBANK Combi-Spaarders bij de bij de Kredietbank bekomen een woning krediet op gunstvoorwaarden (Vraag onze voorlichtingsbrochure) SPAAR NU VOOR UW HUIS VAN MORGEN KREDIETBANK met bij de natuurlijk! TAAL- en HANDELSLEERGANGEN van het Willemsfonds Opgericht In Erkend door de Staat Vlaams Atheneum Moutstraat 24, Brussel 1 In deze avond- en zondagleergangen leert men afzonderlijk en naar keus: Moedertaal, Frans, Nederlands (2e taal), Engels, Duits, Spaans, Italiaans, Russisch, Latijn, Grieks, wiskunde, geschiedenis, aardrijkskunde, natuurwetenschappen, enz. of wordt men hulpboekhouder ; verzekering technicus; boekhouder; gegradueerde in de boekhouding en de fiscale praktijk; twee-, drie- of viertalige stenotypist; twee-, drie- of viertalige secretaris; twee-, drie- of viertalige handelscorrespondent; gegradueerde in de sociale administratie ; gegradueerde in de reclame en publiciteit ; gegradueerde in de verzekeringen; leraar in boekhouden en aanverwante vakken; leraar in de stenodactylografie ; leraar in de handelscorrespondentie, enz. Telefoon: (na -8 uur). WETTELIJKE DIPLOMA'S UITVOERIG PROSPECTUS OP AANVRAAG DE LEERGANGEN ZIJN KOSTELOOS VERGOEDING VOOR SOCIALE PROMOTIE NOORDSTARFONDS v.z.w. steunt bestendig het kulturele leven in Vlaanderen U kunt ook helpen door U te laten verzekeren bij De Noordstar en Boerhaave GROOT BRITTANIELAAN 47 GENT Drukkerij Antigoon n.v.. Antwerpen

40 jaar Vlaams parlement

40 jaar Vlaams parlement Hugo Vanderstraeten 40 kaarsjes eenheidsstaat of een unitaire staat: één land met één parlement en één regering. De wetten van dat parlement golden voor alle Belgen. In de loop van de 20ste eeuw hadden

Nadere informatie

Pastoor Reneerkens. De volgende mensen zijn er ook bij:

Pastoor Reneerkens. De volgende mensen zijn er ook bij: 2 Papa Mama Peter Meter.... Pastoor Reneerkens De volgende mensen zijn er ook bij: 3 BEGROETING EN WELKOMSTWOORD Alles went, zeggen we wel eens, zelfs het wonder wat altijd weer opnieuw gebeurt, wordt

Nadere informatie

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal

Handboek Politiek. Derde Kamer der Staten-Generaal Handboek Politiek Derde Kamer der Staten-Generaal Hallo Kamerlid van de Derde Kamer der Staten-Generaal, Gefeliciteerd! Deze week ben jij een politicus. Je gaat samen met je klasgenoten discussiëren over

Nadere informatie

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31

OOGGETUIGE. Johannes 20:30-31 1 januari OOGGETUIGE Johannes 20:30-31 Een nieuw jaar ligt voor ons. Wat er gaat komen, weten we niet. Al heb je waarschijnlijk mooie plannen gemaakt. Misschien heb je goede voornemens. Om elke dag uit

Nadere informatie

TOESPRAAK DOOR KRIS PEETERS VLAAMS MINISTER-PRESIDENT EN VLAAMS MINISTER VAN ECONOMIE, BUITENLANDS BELEID, LANDBOUW EN PLATTELANDSBELEID

TOESPRAAK DOOR KRIS PEETERS VLAAMS MINISTER-PRESIDENT EN VLAAMS MINISTER VAN ECONOMIE, BUITENLANDS BELEID, LANDBOUW EN PLATTELANDSBELEID TOESPRAAK DOOR KRIS PEETERS VLAAMS MINISTER-PRESIDENT EN VLAAMS MINISTER VAN ECONOMIE, BUITENLANDS BELEID, LANDBOUW EN PLATTELANDSBELEID Inhuldiging standbeeld Willem van Oranje & Marnix van Sint-Aldegonde

Nadere informatie

De Bijbel open 2013 47 (30-11)

De Bijbel open 2013 47 (30-11) 1 De Bijbel open 2013 47 (30-11) Zie, hij bidt. Dat lezen we in Hand. 9 over Paulus. Zie hij bidt., het wordt verteld na zijn bekering op de weg naar Damascus. En het wordt gezegd alsof het iets heel bijzonders

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

RENT Life RENT Fix RENT Flex

RENT Life RENT Fix RENT Flex > > Ethias, verzekeren is ons vak Ethias Verzekering is een groepering van vier onderlinge verzekeringsverenigingen. Dankzij deze juridische structuur moeten wij geen aandeelhouders vergoeden. Ook al sluit

Nadere informatie

1. Met andere ogen. Wetenschap en levensbeschouwing. De wereld achter de feiten

1. Met andere ogen. Wetenschap en levensbeschouwing. De wereld achter de feiten 1. Met andere ogen Wetenschap en levensbeschouwing De wereld achter de feiten Dit boek gaat over economie. Dat is de wetenschap die mensen bestudeert in hun streven naar welvaart. Het lijkt wel of economie

Nadere informatie

.22. Hoe ziet een centrum eruit?

.22. Hoe ziet een centrum eruit? Hoe ziet een centrum eruit? Hoofdstuk 2 les 1 Wat ga je leren? In deze les leer je hoe een centrum eruitziet. Je leert ook hoe het komt dat sommige steden of plekken een centrum zijn geworden. Begrippen

Nadere informatie

Hartstocht voor je financiën

Hartstocht voor je financiën INHOUDSOPGAVE 1. Hartstocht voor je financiën................................ 5 2. Geld!...................................................... 7 3. De wet van de geleidelijke groei............................

Nadere informatie

Onze Vader. Amen. www.bisdomdenbosch.nl

Onze Vader. Amen. www.bisdomdenbosch.nl Onze Vader Onze Vader Onze Vader, die in de hemel zijt, Uw Naam worde geheiligd, Uw Rijk kome, Uw wil geschiede op aarde zoals in de hemel, Geef ons heden ons dagelijks brood, en vergeef ons onze schuld,

Nadere informatie

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE JONGERENPARLEMENT INTEGRAAL VERSLAG

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE JONGERENPARLEMENT INTEGRAAL VERSLAG VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE JONGERENPARLEMENT Zitting 2007-2008 Extra nummer INTEGRAAL VERSLAG Vergadering van woensdag 20 februari 2008 OCHTENDVERGADERING VGC 2 - De vergadering wordt geopend om 10u15

Nadere informatie

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler?

Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Hitler op weg naar de macht Wie was Adolf Hitler? Iedereen heeft wel eens van Adolf Hitler gehoord. Hij was de leider van Duitsland. Bij zijn naam denk je meteen aan de Tweede Wereldoorlog. Een verschrikkelijke

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad Profilering derde graad De leerling heeft in de eerste en de tweede graad de gelegenheid gehad om zijn of haar interesses te ontdekken. Misschien heeft hij of zij al enig idee ontwikkeld over toekomstige

Nadere informatie

De (herziene) Europese Overeenkomst inzake adoptie van kinderen

De (herziene) Europese Overeenkomst inzake adoptie van kinderen De (herziene) Europese Overeenkomst inzake adoptie van kinderen SARiV Advies 2013/19 SAR WGG Advies 11 juli 2013 Strategische Adviesraad internationaal Vlaanderen Boudewijnlaan 30 bus 81 1000 Brussel T.

Nadere informatie

Splitsing kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde in Vraag en Antwoord

Splitsing kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde in Vraag en Antwoord Splitsing kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde in Vraag en Antwoord Inleiding Een zuivere splitsing van de kieskring Brussel-Halle-Vilvoorde De splitsing van de kieskring BHV is ruim 50 jaar de eis van de

Nadere informatie

GECOÖRDINEERDE STATUTEN

GECOÖRDINEERDE STATUTEN GECOÖRDINEERDE STATUTEN Statuten van de vzw Interdiocesane Dienst voor het Katholiek Godsdienstonderwijs zoals gewijzigd door de algemene vergadering op 11 september 2003. N. 4999 [S-C 46030] Interdiocesane

Nadere informatie

Instructie: Landenspel light

Instructie: Landenspel light Instructie: Landenspel light Korte omschrijving werkvorm In dit onderdeel vormen groepjes leerlingen de regeringen van verschillende landen. Ieder groepje moet uiteindelijk twee werkbladen (dus twee landen)

Nadere informatie

Elk kind heeft het recht om...

Elk kind heeft het recht om... Elk kind heeft het recht om... Rechten is hetgeen je mag doen en mag hebben. Je hoeft er niet eerst iets anders voor te doen. Rechten heb je gewoon. Ook jij hebt rechten. Iedereen heeft ze. Kinderrechten

Nadere informatie

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon

Op weg met Jezus. eerste communieproject. Hoofdstuk 5 Bidden. H. Theobaldusparochie, Overloon Op weg met Jezus eerste communieproject H. Theobaldusparochie, Overloon Hoofdstuk 5 Bidden Eerste communieproject "Op weg met Jezus" hoofdstuk 5 blz. 1 Joris is vader aan het helpen in de tuin. Ze zijn

Nadere informatie

Een goede lezer wordt begrijpend. Een goede luisteraar wordt begrijpend.

Een goede lezer wordt begrijpend. Een goede luisteraar wordt begrijpend. Een goede lezer wordt begrijpend. Een goede luisteraar wordt begrijpend. Eerste druk, 2014 2014 Johanna de Vos isbn: 9789048432172 nur: 728 Uitgever: Free Musketeers, Zoetermeer www.freemusketeers.nl Hoewel

Nadere informatie

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1

1 Korintiërs 12 : 27. dia 1 1 Korintiërs 12 : 27 kerk in deze (21 e ) eeuw een lastige combinatie? want juist in deze tijd hoor je veel mensen zeggen: ik geloof wel in God maar niet in de kerk kerk zijn lijkt niet meer van deze tijd

Nadere informatie

een goed jaar voor jou, voor mij en voor de hele buurt.

een goed jaar voor jou, voor mij en voor de hele buurt. een goed jaar voor jou, voor mij en voor de hele buurt. Dames en Heren Beste vrienden Een gelukkig Nieuwjaar. Van harte Voor u, voor wie u dierbaar is, en voor ons allemaal. Een gelukkig Nieuwjaar. Een

Nadere informatie

Zondag 22 mei 2011 - Kogerkerk - 5e zondag van Pasen - kleur: wit - preek Deuteronomium 6, 1-9 & 20-25 // Johannes 14, 1-14

Zondag 22 mei 2011 - Kogerkerk - 5e zondag van Pasen - kleur: wit - preek Deuteronomium 6, 1-9 & 20-25 // Johannes 14, 1-14 Zondag 22 mei 2011 - Kogerkerk - 5e zondag van Pasen - kleur: wit - preek Deuteronomium 6, 1-9 & 20-25 // Johannes 14, 1-14 Gemeente van onze Heer Jezus Christus, Twee prachtige lezingen vanochtend. Er

Nadere informatie

EuropEEs InstItuut voor onderzoek over de MEdItErranE En Euro-arabIschE samenwerking www.medea.be

EuropEEs InstItuut voor onderzoek over de MEdItErranE En Euro-arabIschE samenwerking www.medea.be Europees Instituut voor Onderzoek over de Mediterrane en Euro-Arabische Samenwerking www.medea.be V O O R S T E L L I N G Voor Europa is de samenwerking met haar naaste buren de Arabische en Mediterrane

Nadere informatie

VLAAMSE REGULATOR VOOR DE MEDIA

VLAAMSE REGULATOR VOOR DE MEDIA VLAAMSE REGULATOR VOOR DE MEDIA ALGEMENE KAMER ZAAK VRM t. NV VLAAMSE RADIO- EN TELEVISIEOMROEP (dossier nr. 2007/415) BESLISSING nr. 2008/032 23 juni 2008. VRM t. NV VLAAMSE RADIO- EN TELEVISIEOMROEP

Nadere informatie

Interview met de Spaanse arts Betty Cerda de Palou, 63 jaar oud en sinds 32 jaar in Maastricht

Interview met de Spaanse arts Betty Cerda de Palou, 63 jaar oud en sinds 32 jaar in Maastricht 1 Interview met de Spaanse arts Betty Cerda de Palou, 63 jaar oud en sinds 32 jaar in Maastricht Betty: Ik ben Betty Cerda de Palou. Ik woon in Maastricht al 32 jaar. Ik ben 63 jaar. Ik ben arts, maar

Nadere informatie

Verhaal van verandering

Verhaal van verandering Belgische Ashoka Fellow Ashoka : Kun je ons iets vertellen over je familie en waar je bent opgegroeid? Ingrid : Ik ben opgegroeid in Antwerpen, een belangrijke stad in Vlaanderen, België. Ik heb een oudere

Nadere informatie

Youth Today: hoe communiceer je best naar jongeren toe?

Youth Today: hoe communiceer je best naar jongeren toe? Youth Today: hoe communiceer je best naar jongeren toe? Wat betekent het om jong te zijn in 2015? Waarin verschillen de jongeren van vandaag met die van het vorige decennium? Één constante: jongeren leven

Nadere informatie

Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld!

Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld! Naam: Kinderboekenweek 2012 Hallo wereld! Elk jaar hebben we een kinderboekenweek. Dit is al sinds 1955 zo. Dat zijn al heel veel jaren. Elke kinderboekenweek duurt 10 dagen. Dit jaar valt deze week in

Nadere informatie

Koningsstraat 20. Brussel

Koningsstraat 20. Brussel Koningsstraat 20 Brussel De Koningsstraat nr. 20 is gelegen in de nabijheid van het Koninklijk Paleis en het Parlement in Brussel. Hier zijn de Directie en enkele afdelingen van de bank gevestigd en op

Nadere informatie

SPEECH SHULA PREMIEREDINER 2015

SPEECH SHULA PREMIEREDINER 2015 SPEECH SHULA PREMIEREDINER 2015 Al jarenlang beginnen dit soort speeches van televisiebazen met de constatering dat het medialandschap en het kijkgedrag snel veranderen. En wordt er meestal gelijk door

Nadere informatie

Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen zien. Wie wil dat niet.

Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen zien. Wie wil dat niet. 5 e zondag van Pasen - Een woning met vele kamers Bij Johannes 14 : 1-14 Hoe dorsten wij te weten wie Gij zijt. Dat is een verlangen dat wij allemaal, denk ik, wel kennen. Dat we zo graag eens God willen

Nadere informatie

verzekering vrijwilligerswerk

verzekering vrijwilligerswerk verzekering vrijwilligerswerk Inleiding Vrijwilligerswerk is niet weg te denken uit onze samenleving. Het vult het werk van beroepskrachten perfect aan en het verhoogt de onderlinge solidariteit in de

Nadere informatie

Een Visioen van Liefde

Een Visioen van Liefde Een Visioen van Liefde Orthen, april 2012 WIE ZIJN WIJ? De oorsprong van de gemeenschap San Salvator ligt in de rooms-katholieke traditie, en voelt zich van daaruit verbonden met de Bijbel, geïnspireerd

Nadere informatie

Vrijdag 1 april 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR. Officiële Opening Studio Alijn - Gent

Vrijdag 1 april 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR. Officiële Opening Studio Alijn - Gent Vrijdag 1 april 2011 Toespraak van JOKE SCHAUVLIEGE VLAAMS MINISTER VAN LEEFMILIEU, NATUUR EN CULTUUR Officiële Opening Studio Alijn - Gent Mijnheer de burgemeester, meneer de schepen, Dames en heren,

Nadere informatie

Studieaanbod Schooljaar 2015-2016

Studieaanbod Schooljaar 2015-2016 Studieaanbod Schooljaar 2015-2016 SINT-LODEWIJKSCOLLEGE Beste leerling Met deze brochure in de hand kun je zien welke studierichtingen in het Sint- Lodewijkscollege aangeboden worden. Het is een waaier

Nadere informatie

GEBEDEN AMEN. beland. zodat ik niet in moeilijkheid. Leid mij veilig aan Uw hand, vandaan. gaan, haal me daar dan vlug. Mocht ik verkeerde wegen

GEBEDEN AMEN. beland. zodat ik niet in moeilijkheid. Leid mij veilig aan Uw hand, vandaan. gaan, haal me daar dan vlug. Mocht ik verkeerde wegen ijn lieve engel, bewaar en help mij altijd goed. God heeft U aan mij gegeven, als een helper in dit leven. Mocht ik verkeerde wegen gaan, haal me daar dan vlug vandaan. Leid mij veilig aan Uw hand, zodat

Nadere informatie

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw

Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Latijn en Grieks in de 21ste eeuw Kiezen voor Latijn en/of Grieks? Als leerling in het laatste jaar van de basisschool sta jij voor een belangrijke keuze. Welke studierichting moet je gaan volgen in het

Nadere informatie

Geachte Genodigden, beste kandidaten, beste vrienden. Trots op onze organisatie: de Liberale Vakbond.

Geachte Genodigden, beste kandidaten, beste vrienden. Trots op onze organisatie: de Liberale Vakbond. 2012_03_24 Toespraak Jan Vercamst 1 Toespraak Jan Vercamst, voorzitter ACLVB ACADEMISCHE ZITTING GENODIGDEN Viering 120 jaar ACLVB 24 maart 2012 Geachte Genodigden, beste kandidaten, beste vrienden Vandaag

Nadere informatie

Openingsuren en bereikbaarheid: Ma Di Wo Do Vrij ZA

Openingsuren en bereikbaarheid: Ma Di Wo Do Vrij ZA PEDAGOGISCHE FICHE Laatst gewijzigd op: 27/Mar/09 ORGANISATIE: ECUADORGALLERY METHODIEK: CREATIEVE SCHILDEREN 1. Algemene info Adres: Bretagnestraat 25, 17 1200 Brussel Tel: 027704310-0494486164 Fax: /

Nadere informatie

U bent gedagvaard. >voor de politierechtbank >voor de correctionele rechtbank. Wegwijs in justitie. In de hoofdrol bij justitie.

U bent gedagvaard. >voor de politierechtbank >voor de correctionele rechtbank. Wegwijs in justitie. In de hoofdrol bij justitie. Wegwijs in justitie In de hoofdrol bij justitie De instellingen Meer informatie Justitie in de praktijk Federale Overheidsdienst Justitie U bent gedagvaard >voor de politierechtbank >voor de correctionele

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid»

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» SCSZ/09/142 BERAADSLAGING NR 09/079 VAN 1 DECEMBER 2009 MET BETREKKING TOT DE MEDEDELING VAN PERSOONSGEGEVENS

Nadere informatie

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS INTEGRAAL VERSLAG. Vergadering van donderdag 27 september 2012.

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS INTEGRAAL VERSLAG. Vergadering van donderdag 27 september 2012. VGC 1 VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS Zitting 2012-2013 Extra nummer INTEGRAAL VERSLAG Vergadering van donderdag 27 september 2012 Debat over: Gemeenteraadsverkiezingen 14/10 VGC

Nadere informatie

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... Stap : Wat Kan ik? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa

Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa Hoofdstuk 7 Samenwerking in Europa Vroeger voerden Europese landen vaak oorlog met elkaar. De laatste keer was dat met de Tweede Wereldoorlog (1940-1945). Er zijn in die oorlog veel mensen gedood en er

Nadere informatie

Moeilijke besluiten voor de Europese Raad

Moeilijke besluiten voor de Europese Raad Moeilijke besluiten voor de Europese Raad Korte omschrijving: Leerlingen gaan aan de slag met actuele Europese dilemma s. Er zijn vijf dilemma s. U kunt zelf kiezen welke dilemma s u aan de orde stelt.

Nadere informatie

Bemiddeling tussen slachtoffers en daders van misdrijven

Bemiddeling tussen slachtoffers en daders van misdrijven Bemiddeling tussen slachtoffers en daders van misdrijven INHOUD De handtas van Marie-Claire werd van haar schouder gerukt. Ze vindt dat de dader gestraft moet worden, maar ze heeft ook heel wat vragen

Nadere informatie

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b

Bijlage VMBO-KB. geschiedenis en staatsinrichting CSE KB. tijdvak 2. Bronnenboekje. KB-0125-a-12-2-b Bijlage VMBO-KB 2012 tijdvak 2 geschiedenis en staatsinrichting CSE KB Bronnenboekje KB-0125-a-12-2-b Staatsinrichting van Nederland bron 1 Een beschrijving van een politieke stroming (rond 1870): Zij

Nadere informatie

Nieuwsmonitor 6 in de media

Nieuwsmonitor 6 in de media Nieuwsmonitor 6 in de media Juni 2011 Nieuws - Europa kent geen watchdog ANTWERPEN/BRUSSEL - Het Europese beleidsniveau krijgt in de Vlaamse TV-journaals gemiddeld een half uur aandacht per maand. Dat

Nadere informatie

Gemeentelijke Raad voor Ontwikkelingssamenwerking GRO..M Mechelen

Gemeentelijke Raad voor Ontwikkelingssamenwerking GRO..M Mechelen Gemeentelijke Raad voor Ontwikkelingssamenwerking GRO..M Mechelen HOOFDSTUK 1: ALGEMENE UITGANGSPUNTEN Art. 1 De GRO..M is de advies- en participatieraad van de stad Mechelen met betrekking tot ontwikkelingssamenwerking

Nadere informatie

Wat is realiteit? (interactie: vraagstelling wie er niet gelooft en wie wel)

Wat is realiteit? (interactie: vraagstelling wie er niet gelooft en wie wel) Wat is realiteit? De realiteit is de wereld waarin we verblijven met alles wat er is. Deze realiteit is perfect. Iedere mogelijkheid die we als mens hebben wordt door de realiteit bepaald. Is het er, dan

Nadere informatie

Pascal Smet reageert op gebrek aan kennis in onderwijs - Belg...

Pascal Smet reageert op gebrek aan kennis in onderwijs - Belg... Pascal Smet reageert op gebrek aan kennis in onderwijs (http://www.knack.be/auteurs/simon-demeulemeester/author- Simon Demeulemeester demeulemeester/author-4000174167085.htm) woensdag 23 januari 2013 om

Nadere informatie

Bij de voorstelling van het Jaarverslag van het Kinderrechtencommissariaat

Bij de voorstelling van het Jaarverslag van het Kinderrechtencommissariaat Toespraak van Sven Gatz Minister van Cultuur, Jeugd, Media en Brussel Bij de voorstelling van het Jaarverslag van het Kinderrechtencommissariaat Brussel, Vlaams Parlement, 19 november 2014 Geachte voorzitter,

Nadere informatie

RAAD VOOR VERGUNNINGSBETWISTINGEN

RAAD VOOR VERGUNNINGSBETWISTINGEN RAAD VOOR VERGUNNINGSBETWISTINGEN ARREST nr. A/4.8.14/2015/0033 van 4 augustus 2015 in de zaak 1415/0262/A/2/0254 In zake: 1. de heer Marc DE SMET 2. de heer Marnix DECOCK beiden wonende te 8500 Kortrijk,

Nadere informatie

KINDERRECHTEN IN UW KLAS?

KINDERRECHTEN IN UW KLAS? KINDERRECHTEN IN UW KLAS? Doe een beroep op UNICEF België voor gratis lesmateriaal, thematische gastlessen en concrete acties over kinderrechtenen ontwikkelingseducatie. Over UNICEF België UNICEF (het

Nadere informatie

Activiteiten ter verbetering van de. maatschappelijke rol van de Vlaams- Belgische Gebarentaal met het oog op. een grotere integratie van (vroeg)doven

Activiteiten ter verbetering van de. maatschappelijke rol van de Vlaams- Belgische Gebarentaal met het oog op. een grotere integratie van (vroeg)doven Activiteiten ter verbetering van de maatschappelijke rol van de Vlaams- Belgische Gebarentaal met het oog op een grotere integratie van (vroeg)doven in de horende maatschappij: actieplan. April 1998 Auteurs

Nadere informatie

VIEREN DOOR/VOOR JONGEREN

VIEREN DOOR/VOOR JONGEREN VIEREN DOOR/VOOR JONGEREN VOORBEDE Soms moeten gebeurtenissen en dingen met naam worden genoemd. Soms moet je de dingen meer openlaten, opdat iedereen zijn eigen ervaringen erin kan herkennen. De voorbede

Nadere informatie

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIER HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... Stap : Wat Kan ik? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

VERNIEUWD STUDIEAANBOD VAN HET 1 STE LEERJAAR A 2014-2015

VERNIEUWD STUDIEAANBOD VAN HET 1 STE LEERJAAR A 2014-2015 VERNIEUWD STUDIEAANBOD VAN HET 1 STE LEERJAAR A 2014-2015 WIJZIGINGEN STUDIEAANBOD 1 STE LEERJAAR A Waarom? interesse talenten observatie oriënteren 2 STUDIEAANBOD 2013-2014 1 STE LEERJAAR A Agro- en biotechnieken

Nadere informatie

PERMANENTE VERTEGENWOORDIGING VAN NEDERLAND

PERMANENTE VERTEGENWOORDIGING VAN NEDERLAND PERMANENTE VERTEGENWOORDIGING VAN NEDERLAND bij de Ij Naar aanleiding van ons telefonisch onderhoud van II hedenmorgen doe ik U hierbij een Nota toekomen die enige Jl_S bedachten bevat over de wijze waarop

Nadere informatie

SOEFISME IN HET DAGELIJKS LEVEN

SOEFISME IN HET DAGELIJKS LEVEN SOEFISME IN HET DAGELIJKS LEVEN Een leerling van Hazrat Inayat Khan (Een kopie van de uitgave van) The Sufi International Headquarters Publishing Society 1 Liefde ontwikkelt zich tot harmonie en uit harmonie

Nadere informatie

wat is passend? naar aanleiding van Paulus brief aan de Kolossenzen wil ik dat uitwerken voor 4 categorieën vier kringen

wat is passend? naar aanleiding van Paulus brief aan de Kolossenzen wil ik dat uitwerken voor 4 categorieën vier kringen vandaag wil ik dit gebod toepassen op het geloofsgesprek onderwerp van de gemeenteavond komende week onze overtuiging is dat zulke gesprekken hard nodig zijn voor de opbouw van onze gemeente tegelijk is

Nadere informatie

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode?

DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848. 3. Hebben alle partijen min of meer gelijke kansen in de campagneperiode? DE DEMOCRATIE-INDEX GROEP 1: 1815-1848 ACHTERGRONDINFORMATIE PERIODE 1815-1848 DE EERSTE JAREN VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN Tussen 1795 en 1813 was Nederland overheerst geweest door de Fransen. In

Nadere informatie

Gebeden voor jongeren

Gebeden voor jongeren Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 Gebeden voor jongeren... 2 Gebed van het licht... 2 Mijn leven tot een licht... 2 Gebed voor sterke benen... 2 Dankgebed... 3 Gebed van Franciscus... 3 Dankgebed als je

Nadere informatie

Oasemoment "Onze Vader" Emmaüsparochie - donderdag 17 oktober 2013

Oasemoment Onze Vader Emmaüsparochie - donderdag 17 oktober 2013 Oasemoment "Onze Vader" Emmaüsparochie - donderdag 17 oktober 2013 Muziek Inleiding en evangelietekst In het hoofdstuk 6 van zijn evangelie laat de apostel Mattheüs Jezus aan het woord over hoe we horen

Nadere informatie

Eurovisie 2010. Auteur: Gerwin De Decker. was. Dat werd gezongen door. Laura. Zij behaalde de vierde. plaats. En als je wat langer

Eurovisie 2010. Auteur: Gerwin De Decker. was. Dat werd gezongen door. Laura. Zij behaalde de vierde. plaats. En als je wat langer Auteur: Gerwin De Decker was. Dat werd gezongen door Laura. Zij behaalde de vierde Natuurlijk ken je het Junior Eurovisiesongfestival. De Europese liedjeswedstrijd voor kinderen van tien tot vijftien jaar.

Nadere informatie

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons

Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Johannes 6,1-15 - We danken God, want Jezus zorgt voor ons Dankdag voor gewas en arbeid Liturgie Voorzang LB 448,1.3.4 Stil gebed Votum Groet Zingen: Gez 146,1.2 Gebed Lezen: Johannes 6,1-15 Zingen: Ps

Nadere informatie

Tips om zelf het luisteren te verbeteren

Tips om zelf het luisteren te verbeteren Tips om zelf het luisteren te verbeteren Naast het leren van woorden is het belangrijk om zo veel mogelijk te oefenen met luisteren. Daarbij gaat het om verstavaardigheid en om begrijpend luisteren. Verstavaardigheid

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE 5 DEEL I KENNIS... 6 DEEL II WETENSCHAP... 76

INHOUDSOPGAVE 5 DEEL I KENNIS... 6 DEEL II WETENSCHAP... 76 INHOUDSOPGAVE 5 DEEL I KENNIS... 6 DEEL II WETENSCHAP... 76 Vergeten... 7 Filosofie... 9 Een goed begin... 11 Hoofdbreker... 13 Zintuigen... 15 De hersenen... 17 Zien... 19 Geloof... 21 Empirie... 23 Ervaring...

Nadere informatie

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS INTEGRAAL VERSLAG. Vergadering van donderdag 4 oktober 2012. Debat over:

VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS INTEGRAAL VERSLAG. Vergadering van donderdag 4 oktober 2012. Debat over: VGC 1 VLAAMSE GEMEENSCHAPSCOMMISSIE PARLEMENT VOOR 17-PLUSSERS Zitting 2012-2013 Extra nummer INTEGRAAL VERSLAG Vergadering van donderdag 4 oktober 2012 Debat over: Gemeenteraadsverkiezingen 14/10 VGC

Nadere informatie

STATUTEN VAN DE GEMEENTELIJKE CULTURELE RAAD TE LICHTERVELDE

STATUTEN VAN DE GEMEENTELIJKE CULTURELE RAAD TE LICHTERVELDE STATUTEN VAN DE GEMEENTELIJKE CULTURELE RAAD TE LICHTERVELDE Gelet op de eerdere oprichting van de gemeentelijke Culturele Raad in uitvoering van het decreet van 24 juli 1991 houdende organisatie van het

Nadere informatie

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar

zondagmorgen 14 november 2010 Welkomkerk ds. W.H. Hendriks-Vogelaar Gemeente van de Heer Jezus Christus, Jongeren, ouderen, kinderen van God, Zoals ik voor de lezing al gezegd heb; het gaat vanmorgen niet over trouwen of getrouwd zijn, dat is alleen een voorbeeld verhaal.

Nadere informatie

Instructie: Rollenspel EU

Instructie: Rollenspel EU Instructie: Rollenspel EU Korte omschrijving werkvorm In dit rollenspel bestaat het Europees Parlement uit vijf fracties die uit verschillende nationaliteiten bestaan. Van elk van de bijbehorende regeringen

Nadere informatie

De Franse keizer Napoleon voerde rond 1800 veel oorlogen in Europa. Hij veroverde verschillende gebieden, zoals Nederland en België. Maar Napoleon leed in 1813 een zware nederlaag in Duitsland. Hij trok

Nadere informatie

wel rijp voor een ruimere maatschappelijke rol?

wel rijp voor een ruimere maatschappelijke rol? Is de Vlaams-Belgische Gebarentaal wel rijp voor een ruimere maatschappelijke rol? April 1998 Auteurs: Myriam Vermeerbergen Mieke Van Herreweghe Voorafgaande opmerking Deze tekst werd geschreven in de

Nadere informatie

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN

DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN DE WEEK VOOR WE HET AV0NDMAAL VIEREN AVONDMAAL VIEREN Het Avondmaal is meer dan zomaar een maaltijd. Om dat te begrijpen, is dit boekje gemaakt. Vooral is daarbij gedacht aan de kinderen, omdat zij met

Nadere informatie

Nederlands HAVO. Maandag 15 mei 1995 13.30 16.00 uur. vragen

Nederlands HAVO. Maandag 15 mei 1995 13.30 16.00 uur. vragen Nederlands HAVO vragen Maandag 15 mei 1995 13.30 16.00 uur toelichting Dit examen bestaat uit 31 vragen. Voor elk vraagnummer is aangegeven hoeveel punten met een goed antwoord behaald kunnen worden. instructie

Nadere informatie

tussen haakjes voor bezinning en gebed Allerheiligen/Allerzielen 2010

tussen haakjes voor bezinning en gebed Allerheiligen/Allerzielen 2010 tussen haakjes voor bezinning en gebed Allerheiligen/Allerzielen 2010 Welkom en inleiding 1 Goede mensen, van harte welkom in deze gebedsviering naar aanleiding van het feest van Allerheiligen en Allerzielen.

Nadere informatie

Wie kan terecht in een centrum voor basiseducatie? Wat kan je er leren?

Wie kan terecht in een centrum voor basiseducatie? Wat kan je er leren? basis educatie Wie niet goed kan lezen, schrijven en rekenen, is geen uitzondering. In ons land heeft meer dan half miljoen mensen er moeite mee. In een centrum voor basiseducatie kan je die achterstand

Nadere informatie

waarom ontwikkelingssamenwerking?

waarom ontwikkelingssamenwerking? ontwikkeling EN waarom ontwikkelingssamenwerking? EUROPESE COMMISSIE DE 116 MEI 2003 EN waarom ontwikkelingssamenwerking? Dit boekje vertelt een verhaal zoals ik vroeger zelf graag aan mijn drie kinderen

Nadere informatie

tekst voor voorbereiding forum visie

tekst voor voorbereiding forum visie + Vlaams Netwerk van verenigingen waar armen het woord nemen vzw Aromagebouw / Vooruitgangstraat 323 bus 6 (3 de verdieping) / 1030 Brussel / tel. 02-204 06 50 / fax : 02-204 06 59 info@vlaams-netwerk-armoede.be

Nadere informatie

Fedactio Federatie van Actieve Verenigingen van België

Fedactio Federatie van Actieve Verenigingen van België Over Fedactio Koepelorganisatie 54 Verenigingen actief in verschillende domeinen in Brussel, Vlaanderen en Wallonië gemeenschappelijke doel : actieve bijdrage leveren aan de sociale cohesie www.fedactio.be

Nadere informatie

ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE

ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE ELSEVIERS HULP BIJ STUDIEKEUZE Naam:... Klas:... STAP : WAT KAN IK? Voor welke vakken haal(de) je de hoogste cijfers op school? Aardrijkskunde Algemene natuurwetenschappen Bewegen, sport en maatschappij

Nadere informatie

Eindexamen geschiedenis en staatsinrichting vmbo gl/tl 2009 - I

Eindexamen geschiedenis en staatsinrichting vmbo gl/tl 2009 - I Meerkeuzevragen Schrijf alleen de hoofdletter van het goede antwoord op. Staatsinrichting van Nederland Gebruik bron 1 en 2. 1p 1 De twee bronnen hebben te maken met de constitutionele monarchie. Welke

Nadere informatie

Zo lang er nog mensen honger lijden, zal Cuba zich blijven verzetten tegen het omzetten van voedingsstoffen tot brandstof. Cuba blijft weigeren de

Zo lang er nog mensen honger lijden, zal Cuba zich blijven verzetten tegen het omzetten van voedingsstoffen tot brandstof. Cuba blijft weigeren de Zo lang er nog mensen honger lijden, zal Cuba zich blijven verzetten tegen het omzetten van voedingsstoffen tot brandstof. Cuba blijft weigeren de middelen voor biobrandstof te produceren. Cuba neemt wereldwijd

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling Sociale Zekerheid

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling Sociale Zekerheid Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling Sociale Zekerheid SCSZ/13/105 BERAADSLAGING NR. 13/045 VAN 7 MEI 2013 INZAKE DE UITWISSELING VAN PERSOONSGEGEVENS TUSSEN DE (BELGISCHE)

Nadere informatie

Werken aan persoonlijke ontwikkeling en sturen van eigen loopbaan

Werken aan persoonlijke ontwikkeling en sturen van eigen loopbaan 08540 LerenLoopbaanBurgerschap 10-04-2008 08:28 Pagina 1 ontwikkelingsproces 1+2 1 2 3 4 5 6 7 Werken aan persoonlijke ontwikkeling en sturen van eigen loopbaan Leren, Loopbaan en Burgerschap Wat laat

Nadere informatie

dienstencheques sector (PC 322.01)

dienstencheques sector (PC 322.01) 1 dienstencheques sector (PC 322.01) ONTHAAL IN MIJN ONDERNEMING www.accg.be 2 inhoud 3 Edito 4 Een woordje uitleg bij de CAO onthaal 7 CAO www.accg.be 3 dienstencheques sector ONTHAAL IN MIJN ONDERNEMING

Nadere informatie

Tekststudio Schrijven en Schrappen 06-13 59 30 44 www.schrijven-en-schrappen.nl - lotty@schrijven-en-schrappen.nl -

Tekststudio Schrijven en Schrappen 06-13 59 30 44 www.schrijven-en-schrappen.nl - lotty@schrijven-en-schrappen.nl - Graag zou ik je bij dezen iets vertellen betreffende onnodig moeilijk taalgebruik dat geregeld wordt gebezigd. Alhoewel de meeste mensen weten dat ze gerust in spreektaal mogen schrijven, gebruiken ze

Nadere informatie

Orde voor de viering van het heilig Avondmaal

Orde voor de viering van het heilig Avondmaal Orde voor de viering van het heilig Avondmaal Prediking Geloofsbelijdenis Onderwijzing bij het Avondmaal De apostel Paulus beschrijft hoe onze Heer Jezus Christus het heilig Avondmaal heeft ingesteld:

Nadere informatie

Er is toch niemand die jou aardig vindt. SUKKEL.

Er is toch niemand die jou aardig vindt. SUKKEL. Liefde Ik laat je nooit in de steek. Ik zal je helpen. Jij bent mijn beste vriendin. Het mooiste wat ik heb, geef ik aan jou. Ik ben verliefd... Ik heb alles voor je over. IK HOU VAN JOU! Ik bid voor je.

Nadere informatie

De Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer,

De Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer, 1 COMMISSIE VOOR DE BESCHERMING VAN DE PERSOONLIJKE LEVENSSFEER ADVIES Nr 19 / 94 van 6 juni 1994 ------------------------------------------- O. ref. : A / 94 / 011 BETREFT : Ontwerp van koninklijk besluit

Nadere informatie

Loopbaanbegeleiding: iets voor jou? HR Consulting

Loopbaanbegeleiding: iets voor jou? HR Consulting Loopbaanbegeleiding: iets voor jou? HR Consulting Stel je je vragen bij je huidige job? Evolueert je loopbaan niet in de juiste richting? Overweeg je een heroriëntatie? Zoek je ondersteuning bij het solliciteren?

Nadere informatie

Kinder- en Jongerentelefoon. Commissie voor Welzijn, Volksgezondheid en Gelijke Kansen.

Kinder- en Jongerentelefoon. Commissie voor Welzijn, Volksgezondheid en Gelijke Kansen. Advies Kinder- en Jongerentelefoon Commissie voor Welzijn, Volksgezondheid en Gelijke Kansen. Parlementaire vraag van de heer J. Roegiers over bijkomende subsidiëring van de Kinder- en Jongerentelefoon

Nadere informatie

verzekering vrijwilligerswerk

verzekering vrijwilligerswerk verzekering vrijwilligerswerk Inleiding Vrijwilligerswerk is niet weg te denken uit onze samenleving. Het vult het werk van beroepskrachten perfect aan en het verhoogt de onderlinge solidariteit in de

Nadere informatie

Voorwaarden voor het secundair onderwijs

Voorwaarden voor het secundair onderwijs studie beurs Koken kost geld. En studeren ook. Een studiebeurs kan helpen. Velen laten die kans liggen. Misschien is het toch de moeite om een aanvraag in te dienen. De reglementering voor het hoger onderwijs

Nadere informatie