Ruimte voor een beperkt publiek

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Ruimte voor een beperkt publiek"

Transcriptie

1 Ruimte voor een beperkt publiek Traditionele publieke actoren zetten in op eigen kracht, zelfredzaamheid en privatisering. Van bewoners wordt steeds meer verwacht. Met betrekking tot de zorg voor gemeenschappelijke ruimtes leidt dit soms tot een warme en gereguleerde buitenruimte voor een geselecteerd publiek en soms tot ijle zones waar bewoners zich aan ergeren en waaraan zij zich het liefst onttrekken. In de Rotterdamse wijk Spangen hebben vanaf de jaren negentig ononderbroken vernieuwingen in het woningaanbod plaatsgevonden. Als gevolg van sloop, samenvoeging en nieuwbouw is het aantal huurwoningen gedaald met 21 procent en is het aantal koopwoningen verviervoudigd. Waar voorheen de woningcorporatie en de overheid verantwoordelijk waren voor het beheer van gemeenschappelijke ruimtes, wordt nu een grotere inbreng verwacht van bewoners. In hoeverre kunnen bewoners die verantwoordelijkheid ook dragen? Hoe wordt het beheer van de ruimte geregeld nu de aanwezigheid van corporaties en overheden niet langer vanzelfsprekend is? Dit artikel maakt een vergelijking tussen twee wooncomplexen die symbool staan voor verschillende groepen bewoners in geherstructureerde wijken: hoogopgeleide bewoners met krachtige sociale netwerken en lageropgeleide bewoners die niet goed georganiseerd zijn. Bij deze vergelijking staan collectieve zelfredzaamheid en sociale netwerken centraal. Collectieve zelfredzaamheid verwijst naar sociale samenhang tussen bewoners in combinatie met de bereidheid om zich in te zetten voor het gemeenschappelijke belang (Sampson e.a., 1997; Kleinhans & Bolt, 2010: 12). Sociale netwerken vormen de belangrijkste ondersteuning in alle domeinen van het dagelijks leven: praktisch, informatief en emotioneel (Reijndorp, 2004: 27). Sociale netwerken tussen bewoners kunnen meer of minder verbonden zijn met lokale professionals en beleidsmakers. De mate waarin dit zo is, heeft immers invloed op de inzet van beleidsmiddelen en de aandacht in de desbetreffende buurten (Bursik & Grasmick, 1993). Allereerst volgt een korte beschrijving van beide wooncomplexen, daarna volgt een verkenning naar de bewoners, hun collectieve problemen én de kansen om deze problemen adequaat op te lossen. Gentripunctuur en herstructurering Het eerste wooncomplex dat is bestudeerd, is De Dichterlijke Vrijheid (DDV), voorheen het Wallisblok. DDV is een voorbeeld van gentripunctuur, een samenvoeging van gentrification en acupunctuur. Het betreft een strategie die gericht is op het aanjagen van gentrification door

2 het initiëren van kleinschalige renovatieprojecten ( speldenprikjes ) ten behoeve van een fysiek en sociaal gezonde wijk. Centraal hierbij staan het aantrekken en binden van de hoger opgeleide middenklasse, met een duidelijk ander bewonersprofiel dan de gebruikelijke huurders en kopers in de wijk. Een profiel dat aansluit op het imago van Rotterdam als creatieve stad en van Spangen een meer gemengde wijk maakt. DDV is gerenoveerd in collectief particulier opdrachtgeverschap; niet een ontwikkelaar, maar een groep bewoners ontwikkelde zelf de woningen. Vrijwel alle bewoners zijn HBO of universitair geschoold en veel van de huishoudens zijn tweeverdieners. De meeste respondenten uit DDV zijn werkzaam in de creatieve sector: beroepen in de kunsten, de media, entertainment óf in de creatieve professionele dienstverlening, waaronder veel stedelijk professionals, ontwerpers en architecten. De bewoners van DDV zijn actief geworven in samenwerking met gemeente Rotterdam die juist deze creatieve groepen aan de stad wil binden. De oorspronkelijk 91 huurappartementen en vijf particuliere woningen zijn getransformeerd naar 39 gerenoveerde koopwoningen en in 2007 opgeleverd. In de DDV zijn 19 bewonersgesprekken gevoerd. Het tweede wooncomplex is de Rhijnvis Feith (RF). De realisatie van dit wooncomplex is de allereerste fysieke ingreep in een proces van herstructurering dat sinds de jaren negentig in Spangen plaatsvindt. In 1994 is gestart met de realisatie van 48 sociale huurwoningen aan het toen nieuwe Piet Paaltjensplein aan de Spaansebocht. Jaren later konden de bewoners hun woning kopen van de corporatie. De wooncorporatie en projectontwikkelaars zijn hierna verder gaan bouwen en in 2003 werden 109 nieuwbouwwoningen te koop en te huur (vrije sector) aangeboden. Het complex bestaat nu uit totaal 157 huishoudens. In RF vormen de bewoners grofweg een afspiegeling van de demografie in Spangen, waar 85 procent van de bevolking van allochtone afkomst is (in Rotterdam ligt het percentage op 48 procent). De meeste bewoners komen uit Rotterdam-West en geven aan het belangrijk te vinden dichtbij het metro- en busstation Marconiplein te wonen, omdat zij veel gebruik maken van het openbaar vervoer. In vergelijking met de bewoners van DDV hebben zij het minder makkelijk. De bewoners moeten moeite doen om rond te komen, hebben hard moeten sparen om de woning te kunnen kopen en leven zuinig. Slechts enkele woningen hebben een (klein) tuintje. Het zijn mensen uit de lagere middenklasse die een middelbare beroepsopleiding hebben gedaan en op twee na allemaal in dienstverband werken met vaak onregelmatige diensten. Zij hebben banen variërend van stratenmaker, schoonmaker, OV-controleur, verzorgende tot administratief medewerker. In RF zijn in totaal 24 bewonersgesprekken gevoerd.

3 Collectieve zelfredzaamheid Het meest opvallend aan DDV is de gemeenschappelijke binnentuin. De tuin is afgesloten voor de rest van de wijk maar toegankelijk voor alle bewoners van het blok. De binnentuin heeft een open karakter, kent geen schuttingen en is de plek bij uitstek waar veel bewoners, met name de bewoners met kinderen, elkaar ontmoeten, samen dingen doen en samen dingen ondernemen. De tuin zorgt voor een gezamenlijke verantwoordelijkheid en vormt een bron van sociale contacten. Bewoners maken er een praatje, organiseren er gezamenlijke activiteiten en voor de kinderen vormt de tuin een veilig en groen speeldomein waar altijd een vorm van sociale controle aanwezig lijkt. Bekendheid, onderlinge communicatie en interactie zorgen voor nieuwe ongeschreven regels en sociale codes, waardoor een gedeelde cultuur zich (door)ontwikkelt. Zo mogen kinderen bijvoorbeeld niet zo maar bij buren langsgaan als deze buiten zitten te eten. Het is óók de plek waar regels gelden en waar de collectiviteit de individualiteit overstijgt, waar uniformiteit en diversiteit soms op gespannen voet staan met elkaar. Veilige vrijheid betekent daarom ook wel eens controle en beheersing. Zo hebben de bewoners zich geconformeerd aan bepaalde leefregels. Indien er onenigheid bestaat dan komt dit ter tafel tijdens de Algemene Ledenvergadering van de Vereniging van Eigenaren. Specifieke zaken worden ondergebracht bij de technische commissie, de tuincommissie, de kascommissie of de feestcommissie. In deze commissies participeren veelal mensen waarvan hun werkzaamheden in het dagelijks leven overeenkomsten vertonen met die van de commissies. DDV heeft de bewoners in staat gesteld een gemeenschap te vormen en de hierbij behorende woonomgeving in hún ogen veilig, overzichtelijk, controleerbaar en op orde te houden. De gebouwde omgeving speelt hierbij een belangrijke rol. Door place making (Blokland, 2009), collectieve en symbolische betekenisgeving aan lokaliteit, geven veel bewoners uiting aan hun gedeelde cultuur. Hierdoor trekken zij zich niet terug in het privé-domein van de eigen woning maar delen zij juist de collectieve binnentuin. De sociale netwerken van de bewoners van DDV reiken tot ver buiten de wijk en waar nodig ondersteunen zij elkaar, niet alleen praktisch maar ook professioneel er wordt veel genetwerkt. In DDV zijn de sociale netwerken sterk verbonden met de overheid en hun persoonlijke en professionele sociale netwerken lopen vaak vloeiend in elkaar over. Hun specifieke kennis, kunde en taalgebruik op het gebied van stedelijke ontwikkeling geeft de bewoners een sterke onderhandelingspositie. Een belangrijk deel van de bewoners van DDV werkt samen in een georganiseerd verband, ook richting politie, gemeente en bijvoorbeeld aannemers. Er is sprake van collectieve zelfredzaamheid: het belang van DDV wordt gediend. Omdat zij opereren in een georganiseerd verband, kregen zij de panden om niet en verwierven ze subsidies om hun directe omgeving prettig en zich eigen te maken.

4 Individuele zelfredzaamheid De woningen van RF komen allemaal uit op een plein, waar bankjes en speeltoestellen voor kinderen staan. Op de stoepen langs de woningen en aan het plein komen de bewoners elkaar tegen; het is de buitenruimte die ze samen delen. Elke voordeur komt meteen uit op de stoep. Bewoners komen elkaar tegen in de gemeenschappelijke ruimtes maar hebben weinig contact met elkaar. Ze vermijden de gemeenschappelijke ruimtes en zijn vooral in hun eigen woning bezig. Een belangrijke typering van de respondenten is dat zij hard werken. In de gesprekken die we met hen voerden, gaven de bewoners aan druk te zijn met hard werken, amper vrije tijd te hebben door hard werken en respect te hebben voor anderen die ook hard werken. Het is een discours waar iedereen uit het complex aan meedoet. Het geeft een algeheel gevoel van overbelasting en stress aan. De reactie van bewoners is dat zij zich terug te trekken in de eigen woning. Hierdoor is er in tegenstelling tot DDV weinig sociale interactie en bekendheid tussen de bewoners. De bewoners klagen onder meer over vervelende kinderen en hangjongeren en ergeren zich en masse aan de troep op straat. Allemaal willen ze de omgeving netjes houden, maar niemand doet er wat aan. De bereidheid om in te grijpen in deze ongewenste situatie ontbreekt evenals het vertrouwen in eventuele steun van medebewoners. Er zijn teveel verschillende gebruikswaarden van de publieke en quasi-publieke ruimten en er is weinig onderling vertrouwen om elkaar aan te spreken. Een gevoel van stress ( we moeten allemaal hard werken ) brengt met zich mee dat men minder geduld kan opbrengen voor medebewoners en datgene wat zich direct buiten de woning afspeelt. De bewoners zijn niet alleen veel minder verbonden met elkaar maar ze hebben ook niet, anders dan de bewoners van DDV, vanzelfsprekende relaties met de overheid. Zij hebben ook weinig vertrouwen in de lokale overheid en de wooncorporatie die hen zouden kunnen helpen problemen in de buurt tegen te gaan. Ze beschikken niet over dezelfde bureaucratische vaardigheden en de specifieke kennis en kunde, die hen zou kunnen helpen om hun onderhandelingspositie te versterken, zoals dit bij de bewoners van DDV wel het geval is. Warme gemeenschap versus anomie De kinderen van de bewoners in RF spelen in een rommelige publieke speeltuin, terwijl de kinderen in DDV spelen in een private binnentuin die wordt gedeeld met gelijkgestemden. De bewoners van RF delen ook meer gemeenschappelijke ruimten waarvan onduidelijk is wie verantwoordelijk is voor het onderhoud. Zo klagen zij over de vuilnis in de bergingen, over sigarettenpeuken in de lift, geluidsoverlast, vuile luchtroosters, verstoppingen in de riolering, vieze liften, stinkende portieken en ga zo maar door. Resultaat: men trekt zich terug in de privésfeer; ze sluiten elkaar als het ware buiten door zichzelf en hun gezin terug te trekken in

5 hun woningen. Een belangrijk verschil met de bewoners van DDV: zij trekken zich weliswaar collectief terug uit de buurt, maar sluiten elkaar als het ware in door een gemeenschappelijke buitenruimte te delen. De openbare ruimte rond RF is op deze manier het domein waar terugtrekgedrag schrijnend zichtbaar wordt. Doordat men geen tijd maakt, of geen tijd heeft, om zich met de ander bezig te houden, op wat voor manier dan ook, lopen collectieve acties op niets uit. Ook vanuit de wooncorporatie wordt dit als problematisch ervaren. Een beleidsmaker die we interviewden, spreekt van kopers die zich als huurders gedragen. Er blijkt een tekort aan organiserend vermogen. De corporatie heeft in het begin inspanningen geleverd om de situatie te verbeteren. Toen een en ander niet direct van de grond kwam, is de conclusie getrokken dat dit niet te organiseren is en heeft de corporatie dit laten rusten. Op deze manier ontstaat een anomische situatie in de ruimtes direct rond de woningen die Groenman (1971) als ijle zones beschrijft. Doordat men zich zo enorm ergert in deze ruimtes, worden ze nóg meer gemeden en trekt men zich nóg meer terug achter de eigen voordeur. De publieke ruimtes zijn op deze manier verworden tot bronnen van ergernis en onbepaaldheid. Hoewel dankzij hard werken van individuele zelfredzaamheid sprake is, is er in RF vanwege een gebrek aan tijd, energie, kennis en ondersteuning geen sprake van collectieve zelfredzaamheid. Verschillen in ruimte Terwijl in DDV de bewoners collectief zorg dragen voor de publieke en quasi-publieke ruimtes, wil dit in RF helemaal niet lukken. Ten eerste is individuele zelfredzaamheid een noodzakelijke voorwaarde voor collectieve zelfredzaamheid. Maar individueel zelfredzame bewoners zorgen niet per definitie voor collectieve zelfredzaamheid. Bij collectieve zelfredzaamheid gaat het om meer dan de optelsom van zelfredzame bewoners. Het gaat om sociale samenhang, sociale interacties, publieke vertrouwdheid, (on)gedeelde normen en waarden en onderling vertrouwen. Daarbij komt de daadwerkelijke bereidheid van bewoners om te interveniëren in ongewenste situaties, waarbij het helpt als bewoners zich gesteund voelen door medebewoners. Het wooncomplex DDV is een geslaagd voorbeeld van collectieve zelfredzaamheid. De bewoners van DDV zijn producent van hun eigen modelcomplex. In RF ligt de focus op individuele zelfredzaamheid waardoor de rol van bewoners in relatie tot publieke en quasi-publieke ruimte is beperkt tot die van (ontevreden) consument. Ten tweede zijn er duidelijke verschillen in de sociale netwerken van de bewoners in DDV en RF. Terwijl er in DDV gezamenlijk wordt gebouwd aan sociale netwerken, ondersteunend en overbruggend, is dit in RF niet het geval. Dit verschil heeft enerzijds uitwerking op het onderlinge vertrouwen en de bereidheid om als individu iets te doen ten behoeve van het

6 collectief, anderzijds hebben specifieke kennis en kunde effect op het mobiliseren van hulpbronnen. Ten derde is er een verschil in de relatie van de bewoners van de complexen tot de overheid. De bewoners van DDV weten zich gesteund door de overheid die hen met subsidies en daden bijstaat hun vermogen tot zelforganisatie wordt nog eens extra beloond. De bewoners van RF daarentegen krijgen te maken met een overheid die zich terugtrekt uit het publieke domein. Doordat die ruimte steeds ijler wordt, trekken ook bewoners zich eruit terug. Hoewel beide groepen bewoners zich terugtrekken in hun eigen wereld, doen ze dat op een andere manier. De creatieve klasse van DDV trekt zich terug in het eigen wooncomplex met een omsloten buitenruimte die wordt gedeeld, de bewoners van RF trekken zich terug achter de eigen voordeur en vermijden de publieke en quasi-publieke ruimtes. Zo ontstaat in het ene geval een warme en gereguleerde buitenruimte voor een geselecteerd publiek en in het andere geval een ijle ruimte waar bewoners zich vaak aan ergeren en waaraan zij zich het liefst onttrekken. Naarmate de overheid en wooncorporaties zich meer terugtrekken uit het publieke domein en het initiatief overlaten aan bewoners zelf, kunnen dit soort verschillen zich steeds scherper aftekenen. Maria van Sorgen is stadssocioloog en stadspedagoog, verbonden aan Heterotopia en werkzaam in het voortgezet onderwijs. Sander Sparenberg is stadssocioloog en verbonden aan Buurtperspectief. Justus Uitermark is bijzonder hoogleraar Samenlevingsopbouw en universitair docent sociologie aan de Erasmus Universiteit Rotterdam.

7 Literatuur Blokland, T. (2009). Celebrating Local Histories and Defining Neighbourhood Communities Place-making in a Gentrified Neighbourhood. Urban Studies, 46(8), Bursik, R. & H. Grasmick (1993). Neighbourhoods and crime: The dimensions of effective community control. New York: Lexington Books. Groenman, S. (1971). Goede kanten van kleine gemeenten. In Intermediair 7 (18) pp.7/9 Kleinhans, R. en G, Bolt (2010). Vertrouwen houden in de buurt. Verval, opleving en collectieve zelfredzaamheid in stadsbuurten. Den Haag: Nicis. Reijndorp, A. (2004). Stadswijk. Stedenbouw en dagelijks leven. Rotterdam: NAi Uitgevers. Sampson, R.J. Raudenbusch, S.W. & F Earls (1997). Neighborhoods and violent crime: a multilevel study of collective efficacy. Science, 277(5328): Sorgen, M.S. van (2012). De prijs van hard werken. Een casestudy naar gemeenschapsvorming na gentrification in het nieuwbouwproject Rhijnvis Feith in Spangen, Rotterdam. Rotterdam, Masterscriptie Grootstedelijke Vraagstukken en Beleid, Erasmus Universiteit Rotterdam. Sparenberg, S. (2012). Gemeenschapsvorming na gentrification. Een creatieve onderneming in Spangen. Rotterdam, Masterscriptie Grootstedelijke Vraagstukken en Beleid, Erasmus Universiteit Rotterdam.

3. Minder tevreden over het wonen

3. Minder tevreden over het wonen 3. Minder tevreden over het wonen zijn minder tevreden over hun woning en hun woonomgeving dan autochtonen. Zij wonen in kwalitatief minder goede woningen en moeten met meer mensen de beschikbare ruimte

Nadere informatie

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken

Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL. SESSIE Stad maken Achtergrondinformatie Woonsymposium WONEN IN STAD.NL SESSIE Stad maken donderdag 19 maart 2015 Stad maken Duiding en context De traditionele rollen binnen het ontwikkeltraject veranderen. De corporaties,

Nadere informatie

Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018

Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 2 Programma Zelfbouw Rotterdam 2015-2018 pakjeruimte.nl zelfbouw@rotterdam.nl facebook.com/zb010 pinterest.com/pakjeruimte Programma zelfbouw rotterdam 2015-2018

Nadere informatie

Bijdrage van woningcorporaties aan leefbare buurten in Amsterdam

Bijdrage van woningcorporaties aan leefbare buurten in Amsterdam Pagina 1 / 6 Bijdrage van woningcorporaties aan leefbare buurten in Amsterdam Veel gehoord en gelezen is dat inzet op leefbaarheid geen verantwoordelijkheid en kerntaak meer is van woningcorporaties. Handen

Nadere informatie

Stadssociologie, gedrag en omgeving. SVOB-studiemiddaggedragen omgeving, 14 juni2012. Wat doet een stadssocioloog?

Stadssociologie, gedrag en omgeving. SVOB-studiemiddaggedragen omgeving, 14 juni2012. Wat doet een stadssocioloog? Stadssociologie, gedrag en omgeving SVOB-studiemiddaggedragen omgeving, 14 juni2012 Ivan Nio Universiteit van Amsterdam/ NIO Stedelijk Onderzoek 1 Wat doet een stadssocioloog? Stadssociologenhoudenzichbezigmet

Nadere informatie

Waarom dit onderzoek?

Waarom dit onderzoek? Waarom dit onderzoek? Een betere buurt in 2026! Woningstichting De Volmacht wil uw buurt vernieuwen en verbeteren en klaar maken voor de toekomst. Daarvoor is een allereerst goede analyse van uw buurt

Nadere informatie

GEBIEDEN. 4 havo 3 Stedelijke gebieden 4-5

GEBIEDEN. 4 havo 3 Stedelijke gebieden 4-5 GEBIEDEN 4 havo 3 Stedelijke gebieden 4-5 Probleemwijken Groot aandeel sociale huurwoningen Slechte kwaliteit woonomgeving Afname aantal voorzieningen Toename asociaal gedrag Sociale en etnische spanningen

Nadere informatie

Overleven doe je in je eentje, dingen verwezenlijken doe je samen!

Overleven doe je in je eentje, dingen verwezenlijken doe je samen! Overleven doe je in je eentje, dingen verwezenlijken doe je samen! Samenvatting ondernemingsplan Samenvatting ondernemingsplan Overleven doe je in je eentje, dingen verwezenlijken doe je samen! Dat is

Nadere informatie

Het Wallisblok, Rotterdam

Het Wallisblok, Rotterdam Het Wallisblok, Rotterdam Projectgegevens Opdrachtgever : Kopersvereniging De Dichterlijke Vrijheid oplevering 2007 Website : http://www.dedichterlijkevrijheid.nl Architect : Hulshof Architecten Initiatiefnemers

Nadere informatie

Ondernemingsstrategie woonstad rotterdam 2012-2015

Ondernemingsstrategie woonstad rotterdam 2012-2015 Ondernemingsstrategie woonstad rotterdam 2012-2015 Onze visie Woonstad Rotterdam gelooft in de mogelijkheden van Rotterdam en zijn inwoners. Een wereldstad die niet stuk te krijgen is. Waar iedereen, ongeacht

Nadere informatie

Verkiezingsprogramma PvdA Feijenoord

Verkiezingsprogramma PvdA Feijenoord Verkiezingsprogramma PvdA Feijenoord Vrijheid, democratie, rechtvaardigheid, duurzaamheid en solidariteit. Dat zijn de idealen van de Partij van de Arbeid. Wij staan voor een spreiding van kennis, macht

Nadere informatie

Hidde Dirks b1372564

Hidde Dirks b1372564 Hidde Dirks b1372564 Strategie Kwetsbare wijk Capaciteiten scoren onvoldoende Sociaal aspect is voldoende COS Strategie COS COS Strategie COS Middel Aantrekken en vasthouden van hoger opgeleiden/koopkrachtige

Nadere informatie

Kernboodschappen Woningcorporaties Nederland dicht bij huis

Kernboodschappen Woningcorporaties Nederland dicht bij huis Kernboodschappen Woningcorporaties Nederland dicht bij huis Oktober 2014 Thema 1 Goed wonen en een goede dienstverlening We vinden het in Nederland normaal dat iedereen goed kan wonen. Maar niet iedereen

Nadere informatie

Waalwijk Werkt. aan 20 koopwoningen voor starters in Waspik

Waalwijk Werkt. aan 20 koopwoningen voor starters in Waspik Waalwijk Werkt. aan 20 koopwoningen voor starters in Waspik In de huidige maatschappij is het voor starters op de woningmarkt niet gemakkelijk om een huis te kopen. Laat staan een eigen huis bouwen. De

Nadere informatie

Omdat bouwen teamwork is

Omdat bouwen teamwork is Omdat bouwen teamwork is Nijhuis Bouw Innovatie en duurzaamheid komen bij Nijhuis samen. Wij bouwen niet alleen huizen, ook leefbare wijken en gebieden waar het prettig wonen, werken en recreëren is. Ontwikkelen

Nadere informatie

Wonen in Dordrecht. De crisis voorbij?; trends en verwachtingen. 30 november 2010

Wonen in Dordrecht. De crisis voorbij?; trends en verwachtingen. 30 november 2010 Wonen in Dordrecht De crisis voorbij?; trends en verwachtingen 30 november 2010 Inhoudsopgave 1. Wat willen we? Beleid en welke afspraken zijn er voor Dordrecht? 2. Hoe staan we er voor? Stand van zaken

Nadere informatie

INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2012. Stec Groep. Stec Groep B.V. oktober 2012

INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2012. Stec Groep. Stec Groep B.V. oktober 2012 INVESTERINGSMONITOR WONINGCORPORATIES 2012 Stec Groep Stec Groep B.V. oktober 2012 INHOUDSOPGAVE CORPORATIES BLIJVEN AARZELEN BIJ DE MIDDENINKOMENS 1 Nieuwbouw in 2011 en gewenste toekomstige nieuwbouw

Nadere informatie

Beste bewoner, Met vriendelijke groet, Ron Grillet. (voorzitter VVE)

Beste bewoner, Met vriendelijke groet, Ron Grillet. (voorzitter VVE) Beste bewoner, Voor u ligt een enquête over de VVE en zijn bestuur. Ik vraag u om ongeveer 15 minuten de tijd te nemen om deze enquête zorgvuldig door te nemen en in te vullen om zo het nieuwe bestuur

Nadere informatie

RESULTATEN WOONONDERZOEK PURMEREND UPDATE MAART 2015

RESULTATEN WOONONDERZOEK PURMEREND UPDATE MAART 2015 Inhoud 1. Woningvoorraad 2 2. Huishoudens 4 3. Huishoudens in woningen 5 4. Verhuizingen 8 5. Verhuiswensen doorstromers 10 6. Verhuiswensen starters 14 7. Woonruimteverdeling 15 Inleiding Er is heel veel

Nadere informatie

Collectief Particulier Opdrachtgeverschap....samen dromen realiseren...

Collectief Particulier Opdrachtgeverschap....samen dromen realiseren... Collectief Particulier Opdrachtgeverschap...samen dromen realiseren... wie wel eens op zoek is geweest naar een huis zal het herkennen: er is altijd wel iets dat niet bevalt. De huiskamer is te klein,

Nadere informatie

De 3 hoven, Haarlem. oude situatie

De 3 hoven, Haarlem. oude situatie De 3 hoven, Haarlem Locatie Ontwerp foto s Opdrachtgever Aannemer Adviseurs Totaal bvo Bouwkosten Projectduur Bijzonderheden Monacopad e.o., Haarlem M. Henssen, W. Swinkels, K. vd Velden, P. Spoelstra

Nadere informatie

Kwaliteitsverbetering van de (huur)voorraad in tijden van Krimp Opwierde APPINGEDAM. Delfzijl, 21 november 2013

Kwaliteitsverbetering van de (huur)voorraad in tijden van Krimp Opwierde APPINGEDAM. Delfzijl, 21 november 2013 Kwaliteitsverbetering van de (huur)voorraad in tijden van Krimp Opwierde APPINGEDAM Delfzijl, 21 november 2013 Frank van der Staay Atrivé/Woongroep Marenland Appingedam Onderwerpen Woonplan 2002 koersen

Nadere informatie

stedelijke vernieuwing 35 WAT ER OOK GEBEURT, WE MAKEN HET AF

stedelijke vernieuwing 35 WAT ER OOK GEBEURT, WE MAKEN HET AF stedelijke vernieuwing 35 TEK ST : L ATIFA VAN HEERDE EN CHRISTINE DE RUITER FOTO S : FR ANK GROELIKEN WAT ER OOK GEBEURT, WE MAKEN HET AF 36 Twaalf jaar geleden speelde er veel in Overdie. Criminaliteit,

Nadere informatie

Wijkschouw Stadsveld Zuid

Wijkschouw Stadsveld Zuid Wijkschouw Stadsveld Zuid Aanleiding De gemeente Enschede wil bewoners meer zeggenschap geven over het onderhoud en de veiligheid in de eigen buurt. Daarom is besloten om voor alle buurten in Enschede

Nadere informatie

Eigen keuzes maken Wonen zoals ú dat wilt. Hoe wilt ú wonen?

Eigen keuzes maken Wonen zoals ú dat wilt. Hoe wilt ú wonen? Wie zijn medioren? Medioren zijn actieve, vitale en maatschappelijk betrokken levensgenieters in de leeftijd van 50 tot circa 70 jaar. Eigen keuzes maken Wonen zoals ú dat wilt SIR-55 begrijpt als geen

Nadere informatie

1. Denkt u er over na om te verhuizen?

1. Denkt u er over na om te verhuizen? 1. Rechte tellingen Open huizen route De landelijke woningmarkt trekt weer aan. In vrijwel alle Nederlandse regio s neemt het aantal woningverkopen toe ten opzichte van een jaar geleden. 1. Denkt u er

Nadere informatie

DE CONSUMENT AAN HET STUUR. Stichting SIR-55 Tel. 040 242 32 23 info@sir-55.nl. www.sir-55.nl. www.sir-55.nl

DE CONSUMENT AAN HET STUUR. Stichting SIR-55 Tel. 040 242 32 23 info@sir-55.nl. www.sir-55.nl. www.sir-55.nl DE CONSUMENT AAN HET STUUR Stichting SIR-55 Tel. 040 242 32 23 info@sir-55.nl www.sir-55.nl www.sir-55.nl SIR-55 CREËERT BETROKKEN BEWONERS Wie zijn medioren? Medioren zijn actieve, vitale en maatschappelijk

Nadere informatie

WONEN IN BEWEGING I N F O R M A T I E B R O C H U R E

WONEN IN BEWEGING I N F O R M A T I E B R O C H U R E WONEN IN BEWEGING I N F O R M A T I E B R O C H U R E Wonen in beweging De CWS is een woningcorporatie in beweging. Een professionele, klantgerichte organisatie die staat voor goed wonen in een aantrekkelijke

Nadere informatie

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam

Woningmarktrapport 3e kwartaal 2015. Gemeente Rotterdam Woningmarktrapport 3e kwartaal 215 Gemeente Rotterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 9 Aantal verkocht 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e kwartaal

Nadere informatie

Taal: de sleutel naar echt meedoen

Taal: de sleutel naar echt meedoen Taal: de sleutel naar echt meedoen Leren en participeren, hoe doe je dat? www.wmoradar.nl Bewoners die moeite hebben met de Nederlandse taal, kunnen bij Radar Wmo diensten een taalcursus volgen in hun

Nadere informatie

UITNO DIGING. Symposium 30 jaar BIEB 1000 woningen 8 DECEMBER 2011 SYMPOSIUM PARKTHEATER EINDHOVEN

UITNO DIGING. Symposium 30 jaar BIEB 1000 woningen 8 DECEMBER 2011 SYMPOSIUM PARKTHEATER EINDHOVEN UITNO DIGING Symposium 30 jaar BIEB 1000 woningen 8 DECEMBER 2011 SYMPOSIUM PARKTHEATER EINDHOVEN THEMA S PARALLELSESSIES 1. CPO in bestaande buurten en dorpen Hoe ga je met de bestaande (particuliere)

Nadere informatie

Omgevingsrapport. Gemeente Texel

Omgevingsrapport. Gemeente Texel Omgevingsrapport Gemeente Texel 29 Aantal verkopen in gemeente & Marktaandeel NVM 175 aantal verkopen marktaandeel nvm 35% 17 165 16 3% 25% 155 2% 15 15% 145 14 135 1% 5% 13 22 23 24 25 26 27 28 % verkopen

Nadere informatie

Nieuwbouwplan De Koekoek

Nieuwbouwplan De Koekoek Sprang-Capelle Nieuwbouwplan De Koekoek S Daar waar gemoedelijkheid, tevredenheid, wonen en werken, inspanning en ontspanning hand in hand gaan. Dát is wonen in de gemeente Sprang-Capelle, met de vele

Nadere informatie

Marktonderzoek Waterrijk

Marktonderzoek Waterrijk Marktonderzoek Waterrijk Almelo Amersfoort, 30 juli 2010 Inhoudsopgave 1 Inleiding 2 1.1 Aanleiding van het onderzoek 2 1.2 Onderzoeksvraag 2 1.3 Methode 2 2 Beoordeling plan Waterrijk 3 2.1 Waterrijk

Nadere informatie

Nieuwe aanpak van de woningbouwproductie in Den Haag

Nieuwe aanpak van de woningbouwproductie in Den Haag Nieuwe aanpak van de woningbouwproductie in Den Haag Henk Harms, gemeente Den Haag Directeur Ontwikkeling en Realisatie Internationale stad van Vrede en Recht Den Haag: na New York, tweede VN stad Wereldstad

Nadere informatie

Strategisch plan Woontij 2015-2017 Uitslag enquête

Strategisch plan Woontij 2015-2017 Uitslag enquête Strategisch plan Woontij 2015-2017 Uitslag enquête Inleiding Als voorbereiding van haar strategisch plan 2015-2017 heeft Woontij een vragenlijst opgesteld waarmee input wordt gevraagd voor de te kiezen

Nadere informatie

wijswonen bottom-up > stedenbouw > architectuur

wijswonen bottom-up > stedenbouw > architectuur wijswonen bottom-up > stedenbouw > architectuur WijsWonen is een initiatief om in Apeldoorn een eigentijds collectief wooncomplex te realiseren. Niet alleen op financieel, maar ook op sociaal gebied is

Nadere informatie

Vooruit naar de oorsprong

Vooruit naar de oorsprong Vooruit naar de oorsprong strategisch kader 2014-2016 1 Strategisch kader in 12 puntjes 1 We zien goed en plezierig wonen als basis van bestaan 2 We bieden mensen met lagere inkomens goede, passende woonruimte

Nadere informatie

VESTIGINGSVISIES. Dak Huis Thuis Open Huis Icoon. open huis JOUW VOORKOMEN MAAKT DE PLEK, MAAR DE PLEK MAAKT OOK JE VOORKOMEN

VESTIGINGSVISIES. Dak Huis Thuis Open Huis Icoon. open huis JOUW VOORKOMEN MAAKT DE PLEK, MAAR DE PLEK MAAKT OOK JE VOORKOMEN VESTIGINGSVISIES Dak VESTIGINGSVISIES Dak Dak VESTIGINGSVISIES VESTIGINGSVISIES VESTIGINGSVISIES VESTIGINGSVISIES VESTIGINGSVISIES Factoren Ik kan zorg huisvesten dankzij de regels / Je probeert zorg te

Nadere informatie

Hoeveel potentie tot buurtparticipatie in Amsterdam?

Hoeveel potentie tot buurtparticipatie in Amsterdam? Hoeveel potentie tot buurtparticipatie in Amsterdam? Met een terugtrekkende overheid die niet meer alle zorg kan en wil dragen, doet men steeds meer een beroep op de verantwoordelijkheid van de burgers.

Nadere informatie

SINT MARTENS HOF 20 kluswoningen in de wijk Sint Marten te Arnhem

SINT MARTENS HOF 20 kluswoningen in de wijk Sint Marten te Arnhem SINT MARTENS HOF 20 kluswoningen in de wijk Sint Marten te Arnhem SINT MARTENS HOF 20 kluswoningen in de wijk Sint Marten te Arnhem 3 REALISATIE VAN 20 KLUSHUIZEN IN COLLECTIEF PARTICULIER OPDRACHT- GEVERSCHAP

Nadere informatie

1.D VERNIEUWING VAN DE STADSVERNIEUWING - na de Novelle

1.D VERNIEUWING VAN DE STADSVERNIEUWING - na de Novelle 1.D VERNIEUWING VAN DE STADSVERNIEUWING - na de Novelle Stadsvernieuwing Transvaal Dag van de Projectontwikkeling, 15 mei 2014 Vernieuwing van de stadsvernieuwing Willem Krzeszewski Staedion Transvaal

Nadere informatie

Vereniging van Eigenaren. Vastgoeddiensten in vertrouwde handen. mijn-thuis.nl

Vereniging van Eigenaren. Vastgoeddiensten in vertrouwde handen. mijn-thuis.nl Vereniging van Eigenaren in vertrouwde handen thuis ondersteunt op alle niveaus en neemt initiatief Vereniging van Eigenaren in vertrouwde handen thuis is specialist op het gebied van beheer van vastgoed.

Nadere informatie

De consumenten beoordeelden de concepten met een rapportcijfer en noemden één woord/term per concept dat bleef hangen. Zie hieronder de uitkomsten.

De consumenten beoordeelden de concepten met een rapportcijfer en noemden één woord/term per concept dat bleef hangen. Zie hieronder de uitkomsten. UITKOMSTEN WONINGPANEL DE VOORSPRONG: Woningpanel De Voorsprong > Inleiding Tijdens De Voorsprong 2013 vroeg Energiesprong een woningpanel de verschillende concepten te beoordelen. De groep van 33 consumenten,

Nadere informatie

NAGELE. programmaboekje

NAGELE. programmaboekje NAGELE programmaboekje Januari 2013 GROEN Uit het ontwerp van Nagele en de beplantingsplannen valt af te leiden dat de groenstructuur van Nagele is opgebouwd uit verschillende typen beplantingen die elk

Nadere informatie

Wijkschouw Bothoven deel D

Wijkschouw Bothoven deel D Wijkschouw Bothoven deel D Aanleiding De gemeente Enschede wil bewoners meer zeggenschap geven over het onderhoud en de veiligheid in de eigen buurt. Daarom is besloten om voor alle buurten in Enschede

Nadere informatie

Factsheet Bestaande Bouw (klushuizen)

Factsheet Bestaande Bouw (klushuizen) Factsheet Bestaande Bouw (klushuizen) 1. Algemeen/kader Kluswoningen zijn in oorsprong een Rotterdams fenomeen. Hoe dit concept tot stand is gekomen, wat de context ervan is en of het bruikbaar is voor

Nadere informatie

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport 4e kwartaal 2015. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport 4e kwartaal 215 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 3 Aantal verkocht 25 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 1e kwartaal

Nadere informatie

Woningwet op weg. De Wooncoöperatie. Kevin Klop 17 juni 2015

Woningwet op weg. De Wooncoöperatie. Kevin Klop 17 juni 2015 Woningwet op weg De Wooncoöperatie Kevin Klop 17 juni 2015 Achtergrond Troonrede 2013 Participatiesamenleving Legitimiteit corporatiesector Parlementaire enquête Essay Adri Duivesteijn De koopwoning bereikbaar

Nadere informatie

Belanghoudersbijeenkomst

Belanghoudersbijeenkomst V e r s l a g Belanghoudersbijeenkomst Donderdag 17 november was u met ruim 30 andere genodigden aanwezig bij de belanghoudersbijeenkomst van Woningstichting Bergh. Een bijeenkomst waarbij wij graag twee

Nadere informatie

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - II

Eindexamen aardrijkskunde vmbo gl/tl 2006 - II LEEFBAARHEID EN ZORG IN STEDELIJKE EN LANDELIJKE GEBIEDEN figuur 2 Woningen in de vier grote steden naar eigendom per 1 januari 2000 in procenten Amsterdam Den Haag Rotterdam Utrecht X Y Z Nederland Het

Nadere informatie

RESULTATEN ENQUETE NIEUW WALDECK DUITS / OOSTENRIJKSE BUURT

RESULTATEN ENQUETE NIEUW WALDECK DUITS / OOSTENRIJKSE BUURT RESULTATEN ENQUETE NIEUW WALDECK DUITS / OOSTENRIJKSE BUURT Doel van het onderzoek was een peiling hoe de buurt door de bewoners wordt beleefd, welke contacten men heeft, en wat men graag verbeterd wil

Nadere informatie

Van Ja, ik wil! naar Nee, bedankt... Over het wegblijven van bewoners met terugkeerwensen bij herstructurering

Van Ja, ik wil! naar Nee, bedankt... Over het wegblijven van bewoners met terugkeerwensen bij herstructurering Van Ja, ik wil! naar Nee, bedankt... Over het wegblijven van bewoners met terugkeerwensen bij herstructurering Annemarij Swart Atrivé, Houten Er wordt veel geherstructureerd in Nederland. Van de 56 prioriteitswijken

Nadere informatie

beleid: maart 2007, versie: 2013

beleid: maart 2007, versie: 2013 Kopen van een woning beleid: maart 2007, versie: 2013 Waterweg Wonen verhuurt circa 12.000 woningen in Vlaardingen. Een aanzienlijk deel van die woningen is bereikbaar voor huishoudens met lage inkomens

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2013. Gemeente Dordrecht

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2013. Gemeente Dordrecht Woningmarktrapport - 4e kwartaal 213 Gemeente Dordrecht Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 1 aantal verkocht 9 8 7 6 5 4 3 2 1 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2012. Gemeente Amsterdam

Woningmarktrapport - 4e kwartaal 2012. Gemeente Amsterdam Woningmarktrapport - 4e kwartaal 212 Gemeente Amsterdam Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 18 aantal verkocht 16 14 12 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement

Nadere informatie

Voel je thuis op straat!

Voel je thuis op straat! Voel je thuis op straat! 0-meting onder kinderen, jongeren en volwassenen in Bergen op Zoom Centrum Ron van Wonderen Nanne Boonstra Utrecht, september 2007 Verwey- Jonker Instituut 1 Samenvatting en conclusies

Nadere informatie

Veldwerkopdracht Utrecht in ontwikkeling

Veldwerkopdracht Utrecht in ontwikkeling Veldwerkopdracht Utrecht in ontwikkeling Herstructurering van de Schepenbuurt en omgeving Maarten Seerden Inleiding Schepenbuurt en omgeving Bouwperiode: jaren 40-50 van de 20e eeuw Wijk is verouderd behoefte

Nadere informatie

Vriendenerf. Een duurzaam CPO-project voor vijftigplussers. Impressie van Vriendenerf (ontwerp: atelier GROENBLAUW)

Vriendenerf. Een duurzaam CPO-project voor vijftigplussers. Impressie van Vriendenerf (ontwerp: atelier GROENBLAUW) Vriendenerf Een duurzaam CPO-project voor vijftigplussers Impressie van Vriendenerf (ontwerp: atelier GROENBLAUW) Werkdocument Visie en ambitie Versie 1.0, 16 september 2012 1 Visie en ambitie Vriendenerf

Nadere informatie

DPN/Laddering-vragenlijst

DPN/Laddering-vragenlijst DPN/Laddering-vragenlijst Beginpagina In dit deel van de vragenlijst wordt uw ideale en uw minimale woonprofiel vastgesteld. Tevens vragen we waarom u een voorkeur heeft voor bepaalde kenmerken van de

Nadere informatie

Betreft: Advies voorgenomen verkoop woningen Horstacker (complex 1177) en Hillekensacker (complex 1182)

Betreft: Advies voorgenomen verkoop woningen Horstacker (complex 1177) en Hillekensacker (complex 1182) De heer H.P. Kip De heer A. Tijssen Portaal Nijmegen Postbus 375 3900 AJ Veenendaal Betreft: Advies voorgenomen verkoop woningen Horstacker (complex 1177) en Hillekensacker (complex 1182) Nijmegen, 14

Nadere informatie

Initiatieven in je stad; op je handen zitten of op je handen staan?

Initiatieven in je stad; op je handen zitten of op je handen staan? Stedelijke vernieuwing Lelystad Initiatieven in je stad; PowerPoint Stedelijke vernieuwing presentatie op uitnodiging. Lelystad op je handen zitten of op je handen staan? Jop Fackeldey, 11 februari 2014

Nadere informatie

Woononderzoek De Eng. Dalweg 81-175 en Rubenslaan 85-125

Woononderzoek De Eng. Dalweg 81-175 en Rubenslaan 85-125 Woononderzoek De Eng Dalweg 81-175 en Rubenslaan 85-125 December 2011 Inleiding Op dit moment denkt Portaal na over de toekomst van acht flats in de Soester wijk De Eng. Het zijn flats die begin jaren

Nadere informatie

De heer H.P. Kip De heer A. Tijssen Portaal Nijmegen Postbus 375 3900 AJ Veenendaal

De heer H.P. Kip De heer A. Tijssen Portaal Nijmegen Postbus 375 3900 AJ Veenendaal De heer H.P. Kip De heer A. Tijssen Portaal Nijmegen Postbus 375 3900 AJ Veenendaal Betreft: Advies voorgenomen verkoop woningen Krayenhofflaan (complex 1062) en de Gildekamp (complex 1176) Nijmegen, 27

Nadere informatie

Inwoners van Leiden Opleiding en inkomen

Inwoners van Leiden Opleiding en inkomen Inwoners van Leiden Het aantal inwoners blijft vrijwel stabiel. Relatief jonge en hoogopgeleide bevolking. Tweeverdieners met kleine kinderen en een gemiddeld inkomen verlaten de stad. Meer Leidenaren

Nadere informatie

Minder middelen, meer ambitie

Minder middelen, meer ambitie Inleiding Bij Woonstad Rotterdam kunnen Rotterdammers terecht voor betaalbare huur- en koopwoningen, die staan in wijken waar zij zich thuis voelen. Meer dan 50.000 huishoudens en bedrijven vinden onderdak

Nadere informatie

BURGERPANEL CAPELLE OVER...

BURGERPANEL CAPELLE OVER... BURGERPANEL CAPELLE OVER... profiel nieuwe burgemeester Mei 2015 Inleiding Deze nieuwsbrief beschrijft de resultaten van de 15 e peiling met het burgerpanel van Gemeente Capelle aan den IJssel. Deze peiling

Nadere informatie

Rotterdam: er werken is OK, er wonen NEE!

Rotterdam: er werken is OK, er wonen NEE! Rotterdam: er werken is OK, er wonen NEE! OBR onderzoek naar HBO-jongeren en de arbeidsmarkt Dick Markvoort, Guido Walraven en anderen, Hogeschool INHolland 1 HBO-studenten die wonen en studeren in de

Nadere informatie

De NPS, groter dan je denkt

De NPS, groter dan je denkt De NPS, groter dan je denkt Waarschijnlijk heeft u de vraag zelf al wel eens beantwoord: Hoe waarschijnlijk is het dat u organisatie X zou aanbevelen bij vrienden of bekenden? Maar wat kunnen organisaties

Nadere informatie

ondernemingsplan in het kort.

ondernemingsplan in het kort. leefbaarheid ondernemingsplan in het kort. samenwerking 2012 2016 betaalbaarheid zorg intro intro staat in verbinding met mensen in haar omgeving. De wereld om ons heen verandert snel. gaat in die verandering

Nadere informatie

Wijkschouw Voortman, Amelink en Ankrot

Wijkschouw Voortman, Amelink en Ankrot Wijkschouw Voortman, Amelink en Ankrot Aanleiding De gemeente Enschede wil bewoners meer zeggenschap geven over het onderhoud en de veiligheid in de eigen buurt. Daarom is besloten om voor alle buurten

Nadere informatie

Samen Bouwen in Geldermalsen De Plantage. De Buitenplaats

Samen Bouwen in Geldermalsen De Plantage. De Buitenplaats Samen Bouwen in Geldermalsen De Plantage De Buitenplaats Welkom in Geldermalsen Wonen in de Betuwe Nieuwbouwproject De Plantage, dé plek voor heerlijk wonen, lekker leven. Jonge stellen, gezinnen met kinderen

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 1e kwartaal 2012. Gemeente Wijdemeren

Woningmarktrapport - 1e kwartaal 2012. Gemeente Wijdemeren Woningmarktrapport - 1e kwartaal 212 Gemeente Wijdemeren Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 25 aantal verkocht 2 15 1 5 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 2e kwartaal

Nadere informatie

>100 woningen. Provincie: Noord-Holland (Stads)regio Purmerend, Hoorn. Profiel gemeente Purmerend. Aanbod van leegstand. Vraag.

>100 woningen. Provincie: Noord-Holland (Stads)regio Purmerend, Hoorn. Profiel gemeente Purmerend. Aanbod van leegstand. Vraag. Provincie: Noord-Holland (Stads)regio Purmerend, Hoorn gemeenten: Profiel gemeente Purmerend Regio: 25 Aanbod van leegstand Leegstand per stad: Huidige leegstand: In de binnenstad van Purmerend zijn 41

Nadere informatie

Pedagogisch beleid Kinderopvang Haarlem Spelend Groeien

Pedagogisch beleid Kinderopvang Haarlem Spelend Groeien Pedagogisch beleid Kinderopvang Haarlem Spelend Groeien Inleiding Kinderopvang Haarlem heeft één centraal pedagogisch beleid. Dit is de pedagogische basis van alle kindercentra van Kinderopvang Haarlem.

Nadere informatie

Woningmarktrapport - 3e kwartaal 2013. Gemeente Haarlemmermeer

Woningmarktrapport - 3e kwartaal 2013. Gemeente Haarlemmermeer Woningmarktrapport - 3e kwartaal 213 Gemeente Haarlemmermeer Aantal verkochte woningen naar type (NVM) 12 aantal verkocht 1 8 6 4 2 Tussenwoning Hoekwoning Twee onder één kap Vrijstaand Appartement 4e

Nadere informatie

Verkenning instrumenten koopstarters

Verkenning instrumenten koopstarters Verkenning instrumenten koopstarters gemeente Baarn afdeling Volkshuisvesting Ruimtelijke Ontwikkeling & Milieu Oktober 2008 1 Inhoudsopgave 1 Aanleiding...3 2 Financiële instrumenten om de maandlast te

Nadere informatie

Buurtenquête Stevenfenne

Buurtenquête Stevenfenne Buurtenquête Stevenfenne Aanleiding De gemeente Enschede wil bewoners meer zeggenschap geven over het onderhoud en de veiligheid in de eigen buurt. Daarom is besloten om voor alle buurten in Enschede een

Nadere informatie

Huurders Belangen Vereniging Sint-Oedenrode

Huurders Belangen Vereniging Sint-Oedenrode Huurders Belangen Vereniging Sint-Oedenrode Actieplan 2014-2015 Samen thuis in wonen Inhoud: 1. Inleiding Pag. 3 2. Visie & uitdaging Pag. 4 3. Organisatie Pag. 5 4. Werkpunten 2014/2015 Pag. 6 Samen thuis

Nadere informatie

Leefbaarheid. prettig wonen. in uw wijk. Samen werken aan

Leefbaarheid. prettig wonen. in uw wijk. Samen werken aan Leefbaarheid Samen werken aan prettig wonen in uw wijk Plezierig wonen wordt niet alleen bepaald door uw woning. Minstens zo belangrijk is een schone, veilige buurt, waarin de bewoners prettig met elkaar

Nadere informatie

WZC De Wingerd. Kleinschalig Genormaliseerd Wonen: Visietekst van Theorie naar Praktijk

WZC De Wingerd. Kleinschalig Genormaliseerd Wonen: Visietekst van Theorie naar Praktijk WZC De Wingerd s Hertogenlaan 74, 3000 Leuven T: 016 28 47 90 www.wingerd.info Kleinschalig Genormaliseerd Wonen: Visietekst van Theorie naar Praktijk Want tussen droom en daad Staan wetten in den weg

Nadere informatie

arbeidsmarkt- en opleidingsfonds hbo het beeld van het hbo als werkgever onder hoogopgeleide professionals Samenvatting imago-onderzoek

arbeidsmarkt- en opleidingsfonds hbo het beeld van het hbo als werkgever onder hoogopgeleide professionals Samenvatting imago-onderzoek arbeidsmarkt- en opleidingsfonds hbo het beeld van het hbo als werkgever onder hoogopgeleide professionals Samenvatting imago-onderzoek Zestor is opgericht door sociale partners in het hbo: onderzoeksvraag

Nadere informatie

Persons who generate or conceive ideas and plans

Persons who generate or conceive ideas and plans Persons who generate or conceive ideas and plans Historie Ontstaan uit eigen behoefte Eerste bedrijf Verspreiding freelancers Wij zijn zelf de doelgroep Huidige situatie leegstand Nederland 15,4% Den Haag

Nadere informatie

Bouw samen uw droomhuis in Het Nijland

Bouw samen uw droomhuis in Het Nijland Bouw samen uw droomhuis in Het Nijland Collectief particulier opdrachtgeverschap in de Waalsprong Project Droomhuis De Waalsprong biedt binnen Project Droomhuis de mogelijkheid om zélf uw eigen droomwoning

Nadere informatie

Woonvisie SP Voor alle Rotterdammers, bouwen naar behoefte

Woonvisie SP Voor alle Rotterdammers, bouwen naar behoefte SP-fractie Rotterdam www.rotterdam.sp.nl Coolsingel 40, kamer 18 Postbus 70012 3000 KP Rotterdam T. 010 417 33 59 sp@stadhuis.rotterdam.nl Woonvisie SP Voor alle Rotterdammers, bouwen naar behoefte Als

Nadere informatie

Q en A Ouderen. Solidariteit & gemeenschap

Q en A Ouderen. Solidariteit & gemeenschap Q en A Ouderen Solidariteit & gemeenschap 1. Moeten ouderen straks een beroep doen op familie of buren? De PvdA wil een samenleving waarin we ook zorg voor elkaar hebben. Een samenleving waarin we de zorg

Nadere informatie

Woonmonitor Dordrecht 2005

Woonmonitor Dordrecht 2005 Woonmonitor Dordrecht 2005 Deze Woonmonitor vergelijkt de ontwikkelingen op gebied van bevolking, woningvoorraad en woningmarkt in 2004 met die in 2003. In 2004 kwam de Woonvisie: Spetterend wonen in de

Nadere informatie

Rotterdam: volop in beweging. Godfried Engbersen Erasmus Universiteit

Rotterdam: volop in beweging. Godfried Engbersen Erasmus Universiteit Rotterdam: volop in beweging Godfried Engbersen Erasmus Universiteit Rotterdam: volop in beweging 1 Een eeuwige bruiloft in Rotterdam 2 Stedelijke vernieuwing in de tijd 3 De toekomst van de stedelijke

Nadere informatie

COLLIERS INTERNATIONAL OFFICE REVIEW 2014

COLLIERS INTERNATIONAL OFFICE REVIEW 2014 1 Kosten, bereikbaarheid, aantal parkeerplaatsen en het imago van het bedrijf zijn veelal de factoren die vastgoedbeslissers bij de keuze voor een kantoorpand meenemen en het zijn allemaal factoren die

Nadere informatie

Hout laat je huis leven WELKOM

Hout laat je huis leven WELKOM Hout laat je huis leven WELKOM Hout laat je huis leven Programma 15:00u Welkom 15:10u Belang van de particuliere consument 15:30u Strategie en aanpak van de campagne 16:00u Financiering, uitvoering en

Nadere informatie

Oegstgeest aan de Rijn: realisatie van een woningbouwbehoefte

Oegstgeest aan de Rijn: realisatie van een woningbouwbehoefte Oegstgeest aan de Rijn: realisatie van een woningbouwbehoefte Stap 1 van de Ladder voor Duurzame Verstedelijking schrijft voor dat een stedelijke ontwikkeling past binnen de regionale behoefte. Provincie

Nadere informatie

Iedereen in s-hertogenbosch doet volwaardig mee in de samenleving. Breed Welzijn s-hertogenbosch. Nieuwe combinaties in een nieuwe tijd

Iedereen in s-hertogenbosch doet volwaardig mee in de samenleving. Breed Welzijn s-hertogenbosch. Nieuwe combinaties in een nieuwe tijd Nieuwe combinaties in een nieuwe tijd Iedereen in s-hertogenbosch doet volwaardig mee in de samenleving Breed Welzijn s-hertogenbosch Juvans Maatschappelijk Werk en Dienst verlening // Welzijn Divers //

Nadere informatie

28-8-2013. Een betere buurt met. mijnbuurtje. www.mijnbuurtje.nl. Vroeger

28-8-2013. Een betere buurt met. mijnbuurtje. www.mijnbuurtje.nl. Vroeger Een betere buurt met mijnbuurtje www.mijnbuurtje.nl Vroeger 1 Nu 1 op de 3 huishoudens bezit een tablet 2 Nu Nu 3 In alle Nederlandse gemeentes: Bezuinigingen Zelfredzaamheid Stimuleren bewoners Meer verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Buurtenquête Walhof, Roessingh, t Sander

Buurtenquête Walhof, Roessingh, t Sander Buurtenquête Walhof, Roessingh, t Sander Aanleiding De gemeente Enschede wil bewoners meer zeggenschap geven over het onderhoud en de veiligheid in de eigen buurt. Daarom is besloten om voor alle buurten

Nadere informatie

Jaarverslag 2014. Een fijn huis

Jaarverslag 2014. Een fijn huis Een fijn huis Een goede woning is een basisbehoefte van ieder mens en een randvoorwaarde om deel te kunnen nemen aan de samenleving. In ons werkgebied, de noordvleugel van de Randstad, zijn veel mensen

Nadere informatie

Managementcontract 2013. Beatrijs Kortman, adviseur strategie Portaal Utrecht

Managementcontract 2013. Beatrijs Kortman, adviseur strategie Portaal Utrecht Managementcontract 2013 Beatrijs Kortman, adviseur strategie Portaal Utrecht Programma 2 Wat is het? Ondernemingsplan Managementcontract: 3 thema s - De wensen van de klant zijn de start - Goede en betaalbare

Nadere informatie

Advies. Bewoners Advies Groep. Klantrelaties Nijestee - Huurders / kopers. De klant is koning

Advies. Bewoners Advies Groep. Klantrelaties Nijestee - Huurders / kopers. De klant is koning Bewoners Groep Klantrelaties Nijestee - Huurders / kopers De klant is koning Januari 2014 In november 2013 zijn tijdens de BinnensteBuitendag van Nijestee een drietal Bewoners Groepen (BAG s) van start

Nadere informatie

Kennisdebat. 28 februari 2013. T.S. de Boer. Onze wereld vraagt erom.

Kennisdebat. 28 februari 2013. T.S. de Boer. Onze wereld vraagt erom. Kennisdebat 28 februari 2013 T.S. de Boer Is collectieve financiering mogelijk bij verduurzaming? Wanneer de business case sluit, wil dat nog niet zeggen dat je het geregeld hebt! 2 Te behandelen Recente

Nadere informatie

Zorg Vast Goed NEPROM 15 mei 2014. Ad de Bont TU/e Urhahn Urban Design

Zorg Vast Goed NEPROM 15 mei 2014. Ad de Bont TU/e Urhahn Urban Design Zorg Vast Goed NEPROM 15 mei 2014 Ad de Bont TU/e Urhahn Urban Design Platform Gezond Ontwerp Gezonde steden Gezond leven in de stad Gezond ouder worden en leven in de stad Gezondheidsrisico s minimaliseren

Nadere informatie

1 Handhaving in Westerpark

1 Handhaving in Westerpark 1 Handhaving in Westerpark Het vierde onderzoek onder het panel van stadsdeel Westerpark gaat over handhaving. Het stadsdeel wil weten of de bewoners van Westerpark tevreden zijn over bepaalde vormen van

Nadere informatie