Wat is het einddiploma nog waard?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Wat is het einddiploma nog waard?"

Transcriptie

1 Toelatingstests rukken op bij hoger onderwijs Wat is het einddiploma nog waard? Wanneer de loting in 2017/18 verdwijnt, neemt een toelatingsexamen voor het hoger onderwijs de rol van het eindexamen voortgezet onderwijs over. Een omslag zonder veel discussie of deugdelijke onderbouwing. Het effect? Het diploma voortgezet onderwijs wordt minder waard. Sociale selectie neemt toe. Een vooruitblik. Tekst Robert Sikkes Beeld Typetank Eindexamens! Maandag beginnen ze. Zo n havisten en vwo ers gaan op jacht naar het diploma. En dan zijn er nog eens een slordige mbo ers die ook door willen naar het hoger onderwijs. Voor sommigen is het echt erop of eronder. Nee, niet alleen omdat ze balanceren tussen zakken of slagen. Maar ook of ze gemiddeld een acht of hoger halen, zodat ze zonder loten of selectie door kunnen naar de studie van hun keuze. De examenkandidaten van dit en volgend jaar zijn de laatsten die door hun goede schoolprestaties een direct toegangskaartje kunnen krijgen voor gewilde studies als medicijnen, bedrijfskunde of hbo-communicatie. Vanaf schooljaar 2017/18 verdwijnt de loting. Geen gewogen loting meer voor de geslaagden met een gemiddelde tussen zes en acht. Voor bollebozen met een acht of hoger verdwijnt de automatische toelating. Maar komt er dan een beter systeem voor terug? In plaats van loting komt er overal decentrale selectie bij overtekende studies. Dat wil zeggen: eigen toelatingseisen van de opleidingen. Verder bepaalt een studie zelf hoeveel plaatsen er zijn en of ze overtekend dreigen te worden. Hogescholen en universiteiten kunnen dat zelf beslissen en makkelijk overstappen op een eigen selectieprocedure. Dat kunnen eindexamencijfers zijn, maar zeker niet alleen. De minister wil per se dat ook eigen toetsen, h 14 Onderwijsblad09 9 mei 2015

2 9 mei 2015 Onderwijsblad09 15

3 Is het wel nodig om de automatische toelating te schrappen? persoonlijkheidskenmerken of motivatie een rol spelen. Volgens Bussemaker is dat hard nodig voor een betere inhoudelijke match tussen student en opleiding. Misschien is dat waar, maar gaat het ook werken? En werkt het beter dan de huidige loting? En is het wel nodig om de automatische toelating te schrappen? Cum laude Vijftien jaar geleden was er stevige discussie over de rechtvaardigheid van de loting. Toen had niemand zekerheid over de uitslag. Meike Vernooy werd ondanks haar examengemiddelde van 9,6 driemaal uitgeloot voor medicijnen. Voor toenmalig minister van Onderwijs Ritzen aanleiding om een bonus te zetten op de 8-plus: automatische toelating. Iets dat zijn opvolger Hermans in 1999 invoerde. En nu verdwijnt die weer. Als doekje voor het bloeden gaat staatssecretaris Dekker wel bij deze groep officieel cum laude op het diploma zetten. Dat staat leuk, maar het geeft bij de toelating geen garantie meer op een plek. Minister Bussemaker schrijft in een brief aan de Tweede Kamer dat zij wel verwacht dat cijfers een rol blijven spelen bij de selectie door hogescholen en universiteiten zelf. Mooie gedachten, maar daar gaat de minister straks niet meer over. Opmerkelijk is dat er nauwelijks discussie plaatsvindt over de verbouwing van de doorstroom naar het hoger onderwijs. Blijkbaar willen we van de loting af, zonder dat we weten of de eigen selectie van hogescholen en universiteiten beter werkt. Decentrale selectie mag al sinds 2000, hogescholen en universiteiten zijn daar toen aarzelend mee begonnen. De laatste paar jaar heeft de eigen toelatingsprocedure een enorme vlucht genomen. Inmiddels zit maar liefst een derde van de universiteitsstudenten op een opleiding met een fixus, waarvan het overgrote deel een eigen selectie kent voor alle studenten; bij hogescholen gaat het om één op de tien. Voor de inspectie reden om waarschuwende woorden te spreken. Nu de loting met ingang van studiejaar 2017/18 wordt afgeschaft, wordt het belangrijker om een betrouwbare decentrale selectie te organiseren. Want betrouwbaar zijn de eigen selectieprocedures allerminst. Alarm Het Interstedelijk Studenten Overleg (ISO) sloeg vorig jaar alarm. Bij opleidingen met een eigen selectie werd op internet en in folders alle informatie bekeken. Vervolgens vroeg het ISO naar de normen voor toelating. Het resultaat was droef. Opleidingen beschreven vaak wel hoe de selectieprocedure in elkaar steekt, maar duidelijkheid over de normen bleef uit. Of afgewezen studenten behoorlijke feedback krijgen, werd zelden duidelijk. Het heeft Bussemaker niet gealarmeerd. Ze gaat bezien of het nodig is om voorschriften op te nemen ten aanzien van selectiecriteria en procedures. Pas als het misgaat dus, terwijl het nu al een rommeltje is. Een ratjetoe aan stupide toegangstests, noemde hoogleraar psychologie Harald Merckelbach in NRC Handelsblad kortgeleden de selectie bij geneeskunde. Motivatievragen leiden volgens hem tot verscherpte sociale selectie. Jan- David, zoon van een radioloog, bluft zich makkelijker door de vragenlijst en interviews heen dan Samantha of Fatima. En met de eigen normen steken universiteiten in zijn ogen een dikke middelvinger op naar het voortgezet onderwijs. Het is zoveel als zeggen: jullie examens zijn waardeloos. Selecteren op basis van eindexamencijfers noemt hij snel, goedkoop en eerlijk. Maar er is sinds de invoering van de loting wel iets veranderd in de studentenstromen. In 1996 gingen drie van de tien vwo ers naar het hbo. Misschien de zesjes die dachten dat de kans op studiesucces op de universiteit klein zou zijn. In 2009 was dat nog maar 13 procent. Niet zo gek, want stapelen van hbo naar universiteit of een tweede studie is inmiddels peperduur geworden: hogere collegegelden, meer lenen. Dus dan maar meteen alles of niets, en hop, naar de universiteit. Hetzelfde gebeurde in mindere mate bij het hbo; ook havisten gaan massaal doorstuderen op het hoogst mogelijk niveau. Toverwoord Zo zitten vandaag de dag in de collegezalen van hogescholen en universiteiten studenten met een zes en een hoog uitvalrisico. Bij de opleidingen neemt de roep om selectie toe. Er kwam een bindend studieadvies; de eindexameneisen zijn verscherpt. Potentiële eerstejaars moeten zich door een vragenlijst heen worstelen en krijgen een matchingadvies over hun keuze: geschikt of ongeschikt waar ze zich overigens niet aan hoeven te houden. Blijkbaar is dat toch allemaal niet genoeg. Politiek en opleidingen zetten samen zwaar in op een toelatingsexamen hoger onderwijs. Meer dan cijfers, met eigen toetsen en interviews. Motivatie is het toverwoord. 16 Onderwijsblad09 9 mei 2015

4 % 10% Geen OnderWijs 14% 16% Geen OnderWijs havo 13% 10% vwo mbo havo 4% 3% vwo mbo vwo 56% 30% hbo vwo 78% 13% hbo 59% wo 71% wo Het leidt tot politieke cirkelredeneringen. Bussemaker in een brief aan de Tweede Kamer: Motivatie kan een rol spelen bij decentrale selectie en op die manier kan decentrale selectie bijdragen aan studiesucces. Hoezo? Is daar enig bewijs voor? Nee, moest ook Bussemaker toegeven in dezelfde brief. Overtuigende wetenschappelijke onderbouwing voor positieve effecten van selectie aan de poort is er nauwelijks. Een speurtocht daarnaar komt uit op twee behoorlijke onderzoeken. Bij de studie psychologie van de Universiteit van Amsterdam keken ze naar de effecten. Bij de eerstejaars zit een mix van lotingstudenten en eigen selectie. Die selectie bestond vooral uit een studietaak over de toekomstige studie, zodat eerstejaars beter zicht kregen op niveau en inhoud van de opleiding. Degenen die de test haalden en werden toegelaten, vielen minder vaak uit dan de groep die met loting binnenkwam. Maar bij degenen met gemiddeld een zeven of hoger op het eindexamen, verdween dat effect. Die zeven-plussers rolden sowieso soepel door de studie. Op de Erasmus Universiteit Rotterdam onderzocht geneeskunde ongeveer hetzelfde. Ook daar scoren de geselecteerden beter: minder uitval, hogere cijfers en positievere beoordelingen van de co-schappen. Geselecteerde studenten gaan bovendien vaker naast hun medische opleiding een onderzoeksmaster doen. Oftewel: selectie werkt goed. Hier werd niet vergeleken met de studenten die door een achtplus automatisch waren toegelaten, die doen het namelijk sowieso prima. Cijfers gaan daarom zeker meetellen bij de eigen selectieprocedure, zegt de opleiding, maar van de minister mag dat niet het enige zijn. In Rotterdam keek men ook of de samenstelling van h Leerlingen zetten hoger in Stapelen neemt af, vooral bij havisten waar de keuze voor vwo afnam van 13 naar 4 procent. Een groeiende groep vwo ers neemt een tussenjaar. Maar het belangrijkste verschil tussen de examengeneratie van 1996 en die van 2009 is toch wel dat leerlingen steeds vaker doorstromen naar een vervolgopleiding die direct aansluit bij hun diploma en zelden meer een trapje lager. Ging vroeger 30 procent van de vwo ers naar het hbo, nu is dat 13 procent. Vroeger koos 10 procent van de havisten voor mbo, nu nog maar 3 procent. De conclusie is simpel: leerlingen zetten met hun diploma hoger in op de vervolgopleiding, ongeacht hun examencijfers. 9 mei 2015 Onderwijsblad09 17

5 Ook havisten gaan massaal doorstuderen op het hoogst mogelijk niveau de studentenpopulatie veranderde. Komen er minder allochtonen of kinderen van laagopgeleide ouders door de tests heen? Dat effect doet zich nog niet voor en dat is hoopvol, zeggen de onderzoekers. Maar er is ook aarzeling, want misschien schrikt de eigen selectie bijvoorbeeld allochtonen wel af. Bovendien gaat het in het onderzoek van de Erasmus Universiteit om erg kleine aantallen, dus hoe pakt dat uit bij eigen selectie op grote schaal? Extra stressmoment Samenvattend kun je zeggen dat bij leerlingen met een gemiddeld cijfer tussen de zes en zeven selectie een positief effect heeft. Zeker als je in de procedure zicht geeft op de lesstof en het niveau. Maar leerlingen met een gemiddeld cijfer boven de zeven doen het prima. Moeten we al die leerlingen dan opzadelen met een extra stressmoment in hun examenjaar? Moeten we van de hogescholen en universiteiten vragen dat ze alle aankomende eerstejaars door een peperdure selectiemolen halen? En wat doen we dan met al die andere selectie-instrumenten, zoals het bindend studieadvies en matching. Blijven we die ook gebruiken? Of stomen we gewoon door en komen we uiteindelijk uit bij een toelatingsexamen hoger onderwijs? Daar koerst Bussemaker wel op af. Misschien moet het debat daarover opnieuw worden gevoerd. Want kijken we naar vergelijkbare stelsels in het buitenland, dan staat ons het volgende te wachten: 1. Alle opleidingen gaan selecteren Wie niet selecteert, krijgt op langere termijn de studenten die nergens heen kunnen. Om dat te voorkomen zal iedere hogeschool en universiteit bij alle studies een stop plus selectie invoeren. Dat kan, de opleiding bepaalt immers zelf het aantal beschikbare plaatsen. 2. Een zeven wordt de nieuwe zes Cijfers van het eindexamen blijven waarschijnlijk meetellen. Maar kijkend naar normen die een aantal bijzondere programma s al gebruikt (Utrecht Law College, International Business Administration Rotterdam) bestaat er een grote kans dat gemiddeld een zeven de norm wordt voor toelating. Daarmee wordt de zes een onvoldoende. De waarde van het eindexamen voortgezet onderwijs devalueert. 3. Extra stress bij examenkandidaten De decentrale selectie vindt nu plaats tussen 15 januari en 15 april. Precies in het toch al drukke examenjaar. Voor leerlingen wordt de motivatie- en testbatterij van hogeschool of universiteit belangrijker en stressvoller dan het eindexamen. 4. De verschillen tussen scholen worden groter Een selecte groep scholen zal succesvoller zijn in het voorbereiden van hun leerlingen op de toetsen en motivatietests van het hoger onderwijs. Zoals in Engeland het particulier onderwijs hofleverancier is van Oxford en Cambridge, zo zullen hier misschien gymnasia die rol krijgen. Het gevecht om een plekje in die brugklassen wordt nog heviger. 5. Sterkere sociale selectie door motivatietests Jongeren uit de regio, uit lagere sociaaleconomische milieus of allochtonen zullen meer moeite hebben de juiste codewoorden bij motivatietoetsen of -interviews te gebruiken voor toelating. Misschien springen bedrijven in dat gat en kun je voor een flink bedrag een trainingscursus voor het toelatingsexamen kopen. H 18 Onderwijsblad09 9 mei 2015

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2013 2014 31 288 Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en Wetenschapsbeleid Nr. 399 BRIEF VAN DE MINISTER VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Aan de Voorzitter van

Nadere informatie

Wet Kwaliteit in verscheidenheid

Wet Kwaliteit in verscheidenheid Wet Kwaliteit in verscheidenheid Betekenis voor de doorstroom vo-hbo en mbo-hbo Presentatie VvSL-congres 7 november 2013 Pierre Poell voorzitter LICA Onderwerpen Achtergrond Wet Kwaliteit in verscheidenheid

Nadere informatie

Oriëntatiefases en zoekmogelijkheden

Oriëntatiefases en zoekmogelijkheden Inzoomen op: Oriëntatiefases en zoekmogelijkheden Hoger onderwijs in beweging Opleidingen en eisen Inschrijvingsprocedure Drie categoriën / drie stadia van oriëntatie Open dagen (algemene oriëntatie)

Nadere informatie

Inschrijving Hoger Onderwijs en Studiefinanciering

Inschrijving Hoger Onderwijs en Studiefinanciering Nieuwsbrief LOB november 2013 Inschrijving Hoger Onderwijs en Studiefinanciering In deze nieuwsbrief vind je de belangrijkste informatie over de inschrijving voor een studie en de aanvraag van studiefinanciering.

Nadere informatie

Decentrale selectie door proefstuderen aan de poort. Klaas Visser

Decentrale selectie door proefstuderen aan de poort. Klaas Visser Decentrale selectie door proefstuderen aan de poort Klaas Visser Probleem > 800 gegadigden voor 500 plaatsen Nu numerus fixus met loting Groeiend aantal studiestakers in jaar 1 (30%) Voorlichting prima

Nadere informatie

Veelgestelde vragen opleiding Tandheelkunde

Veelgestelde vragen opleiding Tandheelkunde Veelgestelde vragen opleiding Tandheelkunde Wat zijn de toelatingseisen voor Tandheelkunde? De volgende voortrajecten voldoen aan de toelatingseisen voor Tandheelkunde: VWO diploma met profiel (vanaf 2010)

Nadere informatie

Straks studeren. 1. Inleiding. 2. Na de HAVO. 3. Hoe moet ik kiezen? 4. Aanmelden vervolgopleiding. 5. Studiefinanciering. 6.

Straks studeren. 1. Inleiding. 2. Na de HAVO. 3. Hoe moet ik kiezen? 4. Aanmelden vervolgopleiding. 5. Studiefinanciering. 6. Straks studeren 1. Inleiding 2. Na de HAVO 3. Hoe moet ik kiezen? 4. Aanmelden vervolgopleiding 5. Studiefinanciering 6. Websites 2. Na de HAVO HBO MBO Particuliere opleiding (Even) iets anders VWO VAVO

Nadere informatie

Deficiënties. bij de overstap van vwo naar universiteit voor de opleidingen Geneeskunde Tandheelkunde Diergeneeskunde.

Deficiënties. bij de overstap van vwo naar universiteit voor de opleidingen Geneeskunde Tandheelkunde Diergeneeskunde. 1 Deficiënties bij de overstap van vwo naar universiteit voor de opleidingen Geneeskunde Tandheelkunde Diergeneeskunde Januari 2005 Uitgave VSNU Informatiecentrum Aansluiting vwo-wo, in samenwerking met

Nadere informatie

Ouderavond klas 6 VWO schooljaar 2013-2014

Ouderavond klas 6 VWO schooljaar 2013-2014 Ouderavond klas 6 VWO schooljaar 2013-2014 BaMa (Bachelor Master) HBO Afgeronde HBO Bachelor Daarna mogelijk: Master HBO, Master Universiteit WO 4 jaar universiteit: 3 jaar bachelor, 1 jaar master (Voor

Nadere informatie

Decaan: LoesFruijt L.fruijt@berlagelyceum.eu. Decanaat 2015/2016

Decaan: LoesFruijt L.fruijt@berlagelyceum.eu. Decanaat 2015/2016 Decaan: LoesFruijt L.fruijt@berlagelyceum.eu Decanaat 2015/2016 DEDECAANNET Site Berlage Onderwijs Decaan Decanaat vwo www.berlagelyceum.dedecaannet.nl Registreren en inloggen. kiezen Keuzestijlen Rationeel

Nadere informatie

Datum 8 februari 2016 Antwoord op schriftelijke vragen van het lid Mohandis (PvdA) over het bericht dat selectie aan de poort allochtonen dupeert

Datum 8 februari 2016 Antwoord op schriftelijke vragen van het lid Mohandis (PvdA) over het bericht dat selectie aan de poort allochtonen dupeert >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Hoger Onderwijs & Studiefinanciering Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375

Nadere informatie

Management summary Flitspeiling: vervroegde aanmelddatum, studiekeuzecheck en doorstroming.

Management summary Flitspeiling: vervroegde aanmelddatum, studiekeuzecheck en doorstroming. Management summary Flitspeiling: vervroegde aanmelddatum, studiekeuzecheck en doorstroming. Tussen 16 december 2013 en 1 januari 2014 heeft GfK voor het ministerie van OCW een flitspeiling uitgevoerd gericht

Nadere informatie

Geneeskunde studiejaar 2014-2015. Matchingsvragenlijst MATCHING

Geneeskunde studiejaar 2014-2015. Matchingsvragenlijst MATCHING Geneeskunde studiejaar 2014-2015 Matchingsvragenlijst MATCHING Dit PDF document is een weergave van het matchingsformulier voor de opleiding geneeskunde van de Universiteit Utrecht, uitgevoerd door het

Nadere informatie

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Rotterdam 2007-2008

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Rotterdam 2007-2008 Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Rotterdam 2007-2008 De opleiding Media & Entertainment Management is een opleiding met een numerus fixus. Dit betekent dat er

Nadere informatie

Voor meer informatie over dit onderzoek kunt u contact opnemen met Lisette van Vliet: lisette.van.vliet@eenvandaag.

Voor meer informatie over dit onderzoek kunt u contact opnemen met Lisette van Vliet: lisette.van.vliet@eenvandaag. Onderzoek Rekentoets 6 oktober 2015 Over het onderzoek Aan dit online onderzoek in samenwerking met LAKS, gehouden van 23 september tot en met 5 oktober 2015, deden 1.411 middelbare scholieren en 701 hbo

Nadere informatie

Kiezen en aanmelden. Schoonhovens College

Kiezen en aanmelden. Schoonhovens College Kiezen en aanmelden Schoonhovens College 2015 2016 Kiezen vervolgopleiding proces dit jaar gesprek(ken) met de decaan vwo: workshop Erasmus Universiteit bezoek open dagen meeloopdagen/proefstuderen wo:studeren

Nadere informatie

Servicedocument Vervolgbeleid rekenen

Servicedocument Vervolgbeleid rekenen Servicedocument Vervolgbeleid rekenen naar aanleiding van Brief aan Tweede Kamer d.d. 6 oktober 2015 1 Aangenomen moties in Tweede Kamer op 13 oktober 2015 2 Brief aan Tweede Kamer d.d. 22 oktober 2015

Nadere informatie

Programma LOB in klas 6 VWO

Programma LOB in klas 6 VWO Programma LOB in klas 6 VWO Naast je eindexamen moet je dit jaar ook een keus maken wat je na het behalen van je examen gaat doen. Je bent in voorafgaande jaren al begonnen met oriënteren op de studiebeurs

Nadere informatie

Selectie aan de Poort Louise C. Urlings-Strop Ted A.W. Splinter

Selectie aan de Poort Louise C. Urlings-Strop Ted A.W. Splinter Afscheidssymposium Dato de Gruijter 12 februari 2009 Selectie aan de Poort Louise C. Urlings-Strop Ted A.W. Splinter Opleidingsinstituut Geneeskunde, Erasmus MC Rotterdam Waarom decentrale selectie? 100%

Nadere informatie

Terugblik. - stedenreizen / EEPD / stadswandeling. - lustrum

Terugblik. - stedenreizen / EEPD / stadswandeling. - lustrum 100 %?! Terugblik - stedenreizen / EEPD / stadswandeling - lustrum Site: - vakinhoud PTA - examenreglement BOOR Toetsweken Periode 1:- 10 t/m 18 oktober SE's - profielwerkstuk, literatuurlijst - 18 t/m

Nadere informatie

Veelgestelde vragen over Matching

Veelgestelde vragen over Matching Veelgestelde vragen over Matching Voor de meest actuele versie zie www.uu.nl/matching 1. Waarom voert de Universiteit Utrecht matching in? Om jou als aankomend student te laten beginnen aan een opleiding

Nadere informatie

Informatieavond vervolgkeuze Havo/Vwo. Maandag 29 september 2014

Informatieavond vervolgkeuze Havo/Vwo. Maandag 29 september 2014 Informatieavond vervolgkeuze Havo/Vwo Maandag 29 september 2014 Voorstellen Caecile Hilke Martin Bram manager onderwijs mentor science mentor science decaan/mentor Inhoud 1. Rol en invulling van het decanaat

Nadere informatie

STUDIE-EN BEROEPSKEUZE 5 (T)VWO 2014 24-3-2014 COLLEGE DEN HULSTER 1

STUDIE-EN BEROEPSKEUZE 5 (T)VWO 2014 24-3-2014 COLLEGE DEN HULSTER 1 STUDIE-EN BEROEPSKEUZE 5 (T)VWO 2014 24-3-2014 COLLEGE DEN HULSTER 1 DOEL VAN DEZE LESSEN VEEL LEERLINGEN KIEZEN TE LAAT GEVOLGEN: IN MAART/ APRIL VAN HET EXAMENJAAR NOG OPEN DAGEN/MEELOOPDAGEN BEZOEKEN

Nadere informatie

LOB in Havo 5 2015/2016

LOB in Havo 5 2015/2016 LOB in Havo 5 2015/2016 Na havo-5 hbo 4 jaar (evt. gevolgd door wo) Ad (Associate degree) 2 jaar vwo 2 jaar (instromen in ath-5) positief advies school noodzakelijk mbo 3 à 4 jaar van hbo naar universiteit

Nadere informatie

Faculteit der Natuurwetenschappen, Wiskunde en Informatica Decentrale selectie Psychobiologie Procedure en selectiecriteria 2014-2015 Voor het studiejaar 2014-2015 zal de opleiding Psychobiologie 100%

Nadere informatie

Havo 5 Vwo 6. Welkom

Havo 5 Vwo 6. Welkom Havo 5 Vwo 6 Welkom Voorstellen Dhr. Legierse Teamleider Havo Dhr. Akaouche Dhr. Eggen Dhr. Van Tilburg Mentoren Havo Dhr. Bentlage Teamleider Vwo Mevr. Beverwijk Mentor Vwo Mevr. Driever Decaan Voorstellen

Nadere informatie

Ministersplaatsen Ministerie van Onderwijs, Cultuur, Jeugd en Sport Dienst Examens

Ministersplaatsen Ministerie van Onderwijs, Cultuur, Jeugd en Sport Dienst Examens Richtlijnen voor het toewijzen van Ministersplaatsen Ministerie van Onderwijs, Cultuur, Jeugd en Sport Dienst Examens 1 Deze brochure is een uitgave van: Dienst Examens van het Ministerie van Onderwijs,

Nadere informatie

Op zoek naar talent en ambitie!

Op zoek naar talent en ambitie! Op zoek naar talent en ambitie! Geneeskunde studeren in Rotterdam Decentrale selectie 2014 2015 Wat hebben we jou te bieden? Sterke kanten van het onderwijsprogramma Erasmusarts zijn: a patiënt-georiënteerd

Nadere informatie

Info-avond ouders/verzorgers/leerlingen HAVO 5

Info-avond ouders/verzorgers/leerlingen HAVO 5 Info-avond ouders/verzorgers/leerlingen HAVO 5 Nicolette de Ruiter afdelingsleider havo Jan van Etten decaan EXAMENJAAR HAVO 5 Examen in 2 delen : SCHOOLEXAMEN (SE) CENTRAAL EXAMEN (CE) DOCUMENTEN www.mencia.nl

Nadere informatie

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Haarlem

Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Haarlem Aanmelden bij de opleiding Media & Entertainment Management (MEM) INHOLLAND Haarlem De opleiding Media & Entertainment Management is een opleiding met een numerus fixus. Dit betekent dat er een maximum

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Je hebt je aangemeld voor een opleiding met een loting. Dit betekent dat je moet deelnemen aan de selectieprocedure om een plaats te krijgen bij de

Nadere informatie

voorlichtingsavond 5 havo en 6 vwo 9 oktober 2014 WELKOM!

voorlichtingsavond 5 havo en 6 vwo 9 oktober 2014 WELKOM! voorlichtingsavond 5 havo en 6 vwo 9 oktober 2014 WELKOM! Eindexamenjaar Eindexamen Planning schooljaar Profielwerkstuk Eisen Studievoorlichting Studiekeuzeprogramma Studiemogelijkheden Financiën I. Decanenwebsite

Nadere informatie

Diploma gehaald? Wat nu?

Diploma gehaald? Wat nu? Loopbaanoriëntatie (LOB) Diploma gehaald? Wat nu? EINDEXAMENKLASSEN 5 HAVO EN 6 VWO. September 2014 Beste leerling, Het komende jaar zijn jullie niet alleen druk bezig met je eindexamen. Jullie zullen

Nadere informatie

Ouderavond H5 en V6. 2 oktober 2013. Examenjaar

Ouderavond H5 en V6. 2 oktober 2013. Examenjaar Ouderavond H5 en V6 2 oktober 2013 Examenjaar 1 Schoolexamen (SE) Centraal Examen (CE) schoolexamen Start in havo-4 of vwo-4 Vastgelegd per vak in het pta (programma van toetsing en afsluiting) 2 SE-kaart

Nadere informatie

De Studiekeuzecheck: voor wie werkt het?

De Studiekeuzecheck: voor wie werkt het? De Studiekeuzecheck: voor wie werkt het? Onderzoek naar SKC bij de Randstad hogescholen Dr. F. Rutger Kappe 17 maart, Utrecht rutger.kappe@inholland.nl Opzet Landelijk overzicht SKC in het hbo Resultaten

Nadere informatie

Van mbo en havo naar hbo

Van mbo en havo naar hbo Van mbo en havo naar hbo Dick Takkenberg en Rob Kapel Studenten die naar het hbo gaan, komen vooral van het mbo en de havo. In het algemeen blijven mbo ers die een opleiding in een bepaald vak- of studiegebied

Nadere informatie

Samenvatting van de Wet Kwaliteit in Verscheidenheid

Samenvatting van de Wet Kwaliteit in Verscheidenheid Samenvatting van de Wet Kwaliteit in Verscheidenheid Aanmelding en studiekeuzeadvies Veel studenten in het ho stoppen in het eerste jaar met hun studie. Het gaat om 37% in het hoger beroepsonderwijs (hbo)

Nadere informatie

Na het examen havo / atheneum 2015/2016

Na het examen havo / atheneum 2015/2016 Na het examen havo / atheneum 2015/2016 Decanen Havo: Atheneum-5/6: Anita Schutte Marja Bos HO = Hoger Onderwijs HBO Hoger BeroepsOnderwijs WO Wetenschappelijk (universitair, academisch) Onderwijs Na havo-5

Nadere informatie

Achtergrondinformatie

Achtergrondinformatie BIJLAGE 3 Achtergrondinformatie Diplomarendement Daling diplomarendement voltijd hbo-bacheloropleidingen De trend die de Inspectie van het Onderwijs de afgelopen jaren signaleerde in het hbo zet door:

Nadere informatie

Welkom! Voorlichting Examenjaar HAVO-5 & VWO-6. donderdag 10 september 2015

Welkom! Voorlichting Examenjaar HAVO-5 & VWO-6. donderdag 10 september 2015 Welkom Welkom! Voorlichting Examenjaar HAVO-5 & VWO-6 donderdag 10 september 2015 Even voorstellen drs. M.C.L. Bakker, afdelingsleider havo N.Ph. Hovius, afdelingsleider vwo K.G.W.M. Gabriëls, decaan havo

Nadere informatie

Kies voor jezelf! Welke studie past bij jou? Hulp nodig bij het kiezen? Check ons filmpje!

Kies voor jezelf! Welke studie past bij jou? Hulp nodig bij het kiezen? Check ons filmpje! Kies voor jezelf! Welke studie past bij jou? Hulp nodig bij het kiezen? Check ons filmpje! Aan de slag! Het maken van een goede studiekeuze is belangrijk en kan best lastig zijn. Er zijn immers ruim 1750

Nadere informatie

HAVO 5. LOB begeleiding. Door mentor en decaan

HAVO 5. LOB begeleiding. Door mentor en decaan HAVO 5 LOB begeleiding Door mentor en decaan LOB in bovenbouw HAVO 40 uur: 20 uur H4 en 20 uur H5 Mentorles LOB + thuis Open dagen Aansluitingsprogramma individueel Portfolio in Magister aanmaken ivm verantwoording/gesprek

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Je hebt je aangemeld voor een opleiding met een loting. Dit betekent dat je moet deelnemen aan de selectieprocedure om een plaats te krijgen bij de

Nadere informatie

Erratum. In dit artikel zijn helaas enkele onnauwkeurigheden geslopen.

Erratum. In dit artikel zijn helaas enkele onnauwkeurigheden geslopen. Erratum In dit artikel zijn helaas enkele onnauwkeurigheden geslopen. In figuur 1, pagina 19, is de legenda onjuist weergegeven, waardoor de categorieën en verwisseld zijn. De juiste grafiek is hieronder

Nadere informatie

Analyse van de instroom van allochtone studenten op de pabo 1

Analyse van de instroom van allochtone studenten op de pabo 1 Analyse van de instroom van allochtone studenten op de pabo 1 Inleiding Hoeveel en welke studenten (autochtoon/allochtoon) schrijven zich in voor de pabo (lerarenopleiding basisonderwijs) en blijven na

Nadere informatie

Aandeel meisjes in de bètatechniek VMBO

Aandeel meisjes in de bètatechniek VMBO Vrouwen in de bètatechniek Traditioneel kiezen veel meer mannen dan vrouwen voor een bètatechnische opleiding. Toch lijkt hier de afgelopen jaren langzaam verandering in te komen. Deze factsheet geeft

Nadere informatie

FACTSHEET. Instroom en succes in de opleiding tot leerkracht. Platform Beleidsinformatie Mei 2013

FACTSHEET. Instroom en succes in de opleiding tot leerkracht. Platform Beleidsinformatie Mei 2013 FACTSHEET Instroom en succes in de opleiding tot leerkracht Platform Beleidsinformatie Mei 2013 Samenstelling: Pauline Thoolen (OCW/Kennis) Rozemarijn Missler (OCW/Kennis) Erik Fleur (DUO/IP) Arrian Rutten

Nadere informatie

LOB in atheneum-5. LoopbaanOriëntatie en LoopbaanBegeleiding. studiekeuze. Marja Bos, decaan atheneum-5/6

LOB in atheneum-5. LoopbaanOriëntatie en LoopbaanBegeleiding. studiekeuze. Marja Bos, decaan atheneum-5/6 LOB in atheneum-5 LoopbaanOriëntatie en LoopbaanBegeleiding studiekeuze Marja Bos, decaan atheneum-5/6 HO = Hoger Onderwijs HBO Hoger BeroepsOnderwijs WO Wetenschappelijk (universitair, academisch) Onderwijs

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Je hebt je aangemeld voor een opleiding met een loting. Daarom moet je deelnemen aan de selectieprocedure om een plaats op de universiteit of hogeschool

Nadere informatie

Algemene informatie avond. 5 havo 2015-2016

Algemene informatie avond. 5 havo 2015-2016 Algemene informatie avond 5 havo 2015-2016 Programma Peptalk door dhr. T. Oudejans Gang van zaken tijdens eindexamenjaar door dhr. A. van Nunen Informatie over het hbo door dhr. F. Schijvens Pauze Informatie

Nadere informatie

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag..

Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag.. >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag.. Hoger Onderwijs en Studiefinanciering IPC 2250 Rijnstraat 50 Den Haag

Nadere informatie

Decentrale selectie 2016-2017. Klinische Technologie

Decentrale selectie 2016-2017. Klinische Technologie Decentrale selectie 2016-2017 Klinische Technologie Decentrale selectie Klinische Technologie 2016-2017 Het aantal plaatsen voor de gezamenlijke bacheloropleiding Klinische Technologie van de TU Delft,

Nadere informatie

Adviezen voor studiekiezers op basis van de Startmonitor

Adviezen voor studiekiezers op basis van de Startmonitor Adviezen voor studiekiezers op basis van de Startmonitor Conclusies en aanbevelingen op basis van jaarlijks onderzoek naar studiekeuze en studiesucces Jules Warps ResearchNed mei 2012 2012 ResearchNed

Nadere informatie

Decentrale selectie: mislukt experiment of de toekomst?

Decentrale selectie: mislukt experiment of de toekomst? Decentrale selectie: mislukt experiment of de toekomst? W. Sorgdrager Samenvatting Sedert 1999 mogen de instellingen voor hoger onderwijs, in plaats van via het centrale systeem van loting, tot een maximum

Nadere informatie

HAVO 5. LOB begeleiding. Door mentor en decaan

HAVO 5. LOB begeleiding. Door mentor en decaan HAVO 5 LOB begeleiding Door mentor en decaan LOB in bovenbouw HAVO 40 uur: 20 uur H4 en 20 uur H5 Mentorles LOB + thuis Open dagen Aansluitingsprogramma individueel Portfolio ivm verantwoording/gesprek

Nadere informatie

Monitor beleidsmaatregelen 2014. Anja van den Broek

Monitor beleidsmaatregelen 2014. Anja van den Broek Monitor beleidsmaatregelen 2014 Anja van den Broek Maatregelen, vraagstelling en data Beleidsmaatregelen Collegegeldsystematiek tweede studies uit de Wet Versterking besturing inclusief uitzonderingen

Nadere informatie

SELECTIE EN TOEGANKELIJKHEID VAN HET HOGER ONDERWIJS DEELRAPPORT B:

SELECTIE EN TOEGANKELIJKHEID VAN HET HOGER ONDERWIJS DEELRAPPORT B: SELECTIE EN TOEGANKELIJKHEID VAN HET HOGER ONDERWIJS DEELRAPPORT B: VERSCHILLEN EN ONTWIKKELINGEN IN DE INSTROOM IN HET BEKOSTIGD VOLTIJD BACHELORONDERWIJS Utrecht, november 2015 INHOUD Samenvatting 5

Nadere informatie

Onderwijskansen. 2.1 Opleidingsniveau ouders

Onderwijskansen. 2.1 Opleidingsniveau ouders de staat van het onderwijs 2 Onderwijskansen Een aantal ontwikkelingen veroorzaakt grotere verschillen tussen leerlingen in kansen voor goed onderwijs. Allereerst is het opleidingsniveau van ouders steeds

Nadere informatie

Datum 7 januari 2015 Betreft Beantwoording vragen inzake het schriftelijk overleg over de afschaffing van loting bij numerusfixusopleidingen

Datum 7 januari 2015 Betreft Beantwoording vragen inzake het schriftelijk overleg over de afschaffing van loting bij numerusfixusopleidingen >Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag De voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA..DEN HAAG Hoger Onderwijs en Studiefinanciering IPC 2250 Rijnstraat 50 Den Haag Postbus

Nadere informatie

PROGRAMMA Arnold Maarse (teamleider havo bovenbouw en VWO a.i.) Yvonne Leferink (decaan)

PROGRAMMA Arnold Maarse (teamleider havo bovenbouw en VWO a.i.) Yvonne Leferink (decaan) INFORMATIEAVOND PROGRAMMA Arnold Maarse (teamleider havo bovenbouw en VWO a.i.) Yvonne Leferink (decaan) 1. Welkom 2. Examen 3. Decaan EXAMEN Schoolexamen (SE) Centraal examen (CE) SCHOOLEXAMEN Drie categorieën:

Nadere informatie

Je diploma.. en dan??

Je diploma.. en dan?? Je diploma.. en dan?? Dan begint de studententijd, de mooiste tijd van je leven!! geen PTA s, profielwerkstukken, absentieregistratie in magister meer meer vrijheid en zelf je tijd indelen beschikken over

Nadere informatie

CvE-bijlage bij rapportage 2012-2013 invoering centrale toetsing en examinering referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen

CvE-bijlage bij rapportage 2012-2013 invoering centrale toetsing en examinering referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen CvE-bijlage bij rapportage 2012-2013 invoering centrale toetsing en examinering referentieniveaus Nederlandse taal en rekenen In dit document geeft het College voor Examens gegevens rondom de resultaten

Nadere informatie

Veel gestelde vragen over de U-Talent Academie

Veel gestelde vragen over de U-Talent Academie Veel gestelde vragen over de U-Talent Academie Veel leerlingen die overwegen om deel te nemen aan de U-Talent Academie hebben vragen over het programma, de selectie, de zwaarte van het programma. In dit

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Deze folder is een uitgave van: Postbus 30155 9700 LG Groningen 050 599 77 55 www.duo.nl Servicekantoren: kijk op de internetsite voor adressen en

Nadere informatie

5. Onderwijs en schoolkleur

5. Onderwijs en schoolkleur 5. Onderwijs en schoolkleur Niet-westerse allochtonen verlaten het Nederlandse onderwijssysteem gemiddeld met een lager onderwijsniveau dan autochtone leerlingen. Al in het basisonderwijs lopen allochtone

Nadere informatie

WELKOM. Ouder(s) en/of verzorger(s) 5 HAVO & 6 Atheneum

WELKOM. Ouder(s) en/of verzorger(s) 5 HAVO & 6 Atheneum WELKOM Ouder(s) en/of verzorger(s) 5 HAVO & 6 Atheneum 22-09-2015 Programma 20.00 uur 20.10 uur 20.20 uur 20.30 uur 20.45 uur 21.00 uur welkom door mevr. C.C.M. de Heer aanmelden vervolgstudie door dhr.

Nadere informatie

5 havo, op naar een definitieve keuze!

5 havo, op naar een definitieve keuze! 5 havo, op naar een definitieve keuze! Ouder Leerling Mentor Decaan Begeleiding bij het kiezen Mentor coacht het proces : Hoe gaat het met je studiekeuze? Welke opendagen en meeloopdagen heb je bezocht?

Nadere informatie

Aanmelden/Inschrijven Hoger Onderwijs. Aanvragen Studiefinanciering. Informatieboekje Examenleerlingen

Aanmelden/Inschrijven Hoger Onderwijs. Aanvragen Studiefinanciering. Informatieboekje Examenleerlingen Aanmelden/Inschrijven Hoger Onderwijs Aanvragen Studiefinanciering Informatieboekje Examenleerlingen Decanaat 2014 Inhoudsopgave Inhoudsopgave blz. 2 Inleiding blz. 3 Aanmelden en studiefinanciering. Hoe

Nadere informatie

Cambridge. Engels VWO. www.staring.nl. 1039042 Staring A5 brochure Cambridge Engels.indd 1

Cambridge. Engels VWO. www.staring.nl. 1039042 Staring A5 brochure Cambridge Engels.indd 1 Cambridge Engels VWO www.staring.nl 1039042 Staring A5 brochure Cambridge Engels.indd 1 19-01-16 13:33 Wat is Cambridge Engels? De Universiteit van Cambridge heeft een serie cursussen en examens Engelse

Nadere informatie

Studiekeuze123. Thora Arnadottir en Daphne Selhorst. Studiekeuze123: Een overzicht van alle opleidingen van hogescholen en universiteiten

Studiekeuze123. Thora Arnadottir en Daphne Selhorst. Studiekeuze123: Een overzicht van alle opleidingen van hogescholen en universiteiten Studiekeuze123 Thora Arnadottir en Daphne Selhorst Wat is Studiekeuze123? Zelfstandige Stichting: samenwerkingsverband koepels hoger onderwijs (ISO, LSVb, HBO-raad, NRTO en VSNU) Financiering door ministerie

Nadere informatie

Studiekeuze van Amsterdamse VWO-leerlingen

Studiekeuze van Amsterdamse VWO-leerlingen Studiekeuze van Amsterdamse VWO-leerlingen Foto: FNWI (Interieur), fotograaf Harry van Veenendaal (2012) Projectnummer: 13156 Lotje Cohen MSc Merel van der Wouden MSc drs. Carine van Oosteren drs. Jeroen

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Je hebt je aangemeld voor een opleiding met een loting. Dit betekent dat je moet deelnemen aan de selectieprocedure om een plaats te krijgen bij de

Nadere informatie

Informatie-avond 5 havo

Informatie-avond 5 havo Informatie-avond 5 havo Algemene inleiding door Sandra Dekker Informatie studiekeuze door Albert Wisgerhof Korte pauze. Mentorengedeelte. Havo afdeling Afdelingsleider Jaarcoördinator Afdelingsassistent

Nadere informatie

Programma. Veel veranderd. Wie doen er mee? Studiekeuze: Henk Petrie en oud-leerlingen

Programma. Veel veranderd. Wie doen er mee? Studiekeuze: Henk Petrie en oud-leerlingen Programma Studiekeuze: Henk Petrie en oud-leerlingen Talenten: mevrouw Barbara Gemen, Talent development manager Kivi Snuffelstage: mevrouw Antoinette Snethlage, decaanouder Veel veranderd Studiefinanciering

Nadere informatie

Algemene informatie avond. 5 havo 2014-2015

Algemene informatie avond. 5 havo 2014-2015 Algemene informatie avond 5 havo 2014-2015 Programma Peptalk door dhr. T. Oudejans Gang van zaken tijdens eindexamenjaar door dhr. A. van Nunen Informatie over het hbo door mw. I. Kalthoff Pauze Informatie

Nadere informatie

Studiefinanciering Aanmelden en prestatiebeurs hoger onderwijs

Studiefinanciering Aanmelden en prestatiebeurs hoger onderwijs Studiefinanciering Aanmelden en prestatiebeurs hoger onderwijs Aangenaam, wij zijn duo DUO staat voor Dienst Uitvoering Onderwijs. We voeren verschillende onderwijswetten en -regelingen uit, namens het

Nadere informatie

Informatieavond 6 vwo 2015. Van harte welkom!

Informatieavond 6 vwo 2015. Van harte welkom! Informatieavond 6 vwo 2015 Van harte welkom! Mentoren V6A Anne de Koning - Ne V6B Paul Hollanders - Ne Programma schoolsite overleg (leerlingen en ouders) PTA, examendossier, PWS rapportage studieresultaten

Nadere informatie

5 havo, op naar een definitieve keuze!

5 havo, op naar een definitieve keuze! 5 havo, op naar een definitieve keuze! Ouder Leerling Mentor Decaan Begeleiding bij het kiezen Mentor coacht het proces : Hoe gaat het met je studiekeuze? Welke opendagen en meeloopdagen heb je bezocht?

Nadere informatie

Spellingcontrole mag aan voor kandidaten met dyslexie. Afschaffing loting bij opleidingen met een numerus fixus

Spellingcontrole mag aan voor kandidaten met dyslexie. Afschaffing loting bij opleidingen met een numerus fixus Voortgezet Onderwijs 19 februari 2016 Inhoud Algemeen Meer maatwerk voor leerlingen Overgang po-vo Spellingcontrole mag aan voor kandidaten met dyslexie Rekenresultaten 2015 per school Scholen aan de slag

Nadere informatie

Decentrale selectie. bij de opleiding geneeskunde. Roland Laan

Decentrale selectie. bij de opleiding geneeskunde. Roland Laan Decentrale selectie bij de opleiding geneeskunde Roland Laan Waarom selectie? Jaarlijks 6200 aanmeldingen geneeskunde - 75% eerste aanmeldingen - 25% herhaalde aanmeldingen Jaarlijks 2850 plaatsen instroom

Nadere informatie

Ouderbetrokkenheid. Ouders: Studiekiezers: Mijn kind moet zelf kiezen. mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten

Ouderbetrokkenheid. Ouders: Studiekiezers: Mijn kind moet zelf kiezen. mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten Ouderbetrokkenheid Ouders: Mijn kind moet zelf kiezen Studiekiezers: mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten Volwassenen rondom studiekiezer Tweederde 1e jaars zegt: De meeste info over studeren

Nadere informatie

BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR

BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR Nummer : 763 Paraaf: Onderwerp : Reglement Studiekeuzecheck Windesheim (van toepassing voor de inschrijving voor het studiejaar 2016-2017) Besluit : Het College van Bestuur

Nadere informatie

DOORSTUDEREN NA HET HBO

DOORSTUDEREN NA HET HBO DOORSTUDEREN NA HET HBO Met welke financiële gevolgen moet je rekening houden? Informatie van het Avans Studentendecanaat Stand van zaken 2015-2016 Kenmerk: 14 september 2015 Studeren na het HBO: onderwerpen

Nadere informatie

Ouderavond havo 5. Welkom. 2 september 2015

Ouderavond havo 5. Welkom. 2 september 2015 Ouderavond havo 5 Welkom 2 september 2015 Programma 19.30-19.45 uur Welkom en inleiding Ria Rövekamp 19.45-20.15 uur Informatie door decaan Jan Koekkoek 20.15-20.30 uur Examentraining Lyceo Rens Muskee

Nadere informatie

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting

Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Aanmelden studie Alles over opleidingen met een loting Je hebt je aangemeld voor een opleiding met een loting. Dit betekent dat je moet deelnemen aan de selectieprocedure om een plaats op de universiteit

Nadere informatie

DISCREPANTIES TUSSEN DE CIJFERS OP HET SCHOOLEXAMEN EN HET CENTRAAL EXAMEN IN DE PERIODE 2004-2006

DISCREPANTIES TUSSEN DE CIJFERS OP HET SCHOOLEXAMEN EN HET CENTRAAL EXAMEN IN DE PERIODE 2004-2006 DISCREPANTIES TUSSEN DE CIJFERS OP HET SCHOOLEXAMEN EN HET CENTRAAL EXAMEN IN DE PERIODE 24-26 een inspectierapport Utrecht, juli 27 1. Aanleiding en onderzoeksvraag Het examen in het voortgezet onderwijs

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2004 2005 29 819 Tijdelijke regels betreffende experimenten in het hoger onderwijs op het gebied van vooropleidingseisen aan en selectie van aanstaande studenten

Nadere informatie

Informatieavond VWO6 Agenda. 1. Examen 2. Studiekeuze 3. Studiefinanciering

Informatieavond VWO6 Agenda. 1. Examen 2. Studiekeuze 3. Studiefinanciering Informatieavond VWO6 Agenda 1. Examen 2. Studiekeuze 3. Studiefinanciering Informatieavond VWO6 14 september welkom Planning SchoolExamen (SE) Week Wat 45 Toetsweek1 50 Herkansing toetsweek1 03 Toetsweek

Nadere informatie

Voorspellen van Studiesucces. Welkom! Vergeet niet na het seminar je mobiel aan te zetten!! www.noa-vu.nl

Voorspellen van Studiesucces. Welkom! Vergeet niet na het seminar je mobiel aan te zetten!! www.noa-vu.nl Voorspellen van Studiesucces Welkom! Vergeet niet na het seminar je mobiel aan te zetten!! Programma Welkomstwoord dr. Remko van den Berg Presentatie drs. Anita de Vries: Voorspellers van studiesucces

Nadere informatie

Blok 5. Ouderbetrokkenheid, 1 uur

Blok 5. Ouderbetrokkenheid, 1 uur Blok 5. Ouderbetrokkenheid, 1 uur Ouders: Mijn kind moet zelf kiezen Studiekiezers: mijn ouders zijn belangrijk 55% wo, 70% hbo studenten Volwassenen rondom studiekiezer Tweederde 1e jaars zegt: De meeste

Nadere informatie

INFORMATIEAVOND 5 HAVO

INFORMATIEAVOND 5 HAVO INFORMATIEAVOND 5 HAVO 2011 2012 PROGRAMMA Algemeen : 20.00-20.15 uur PWS : 20.15-20.30 uur Decanaat : 20.30-20.50 uur Pauze : 20.50-21.00 uur Mentor : 21.00-21.45 uur ALGEMEEN Rooster Pedagogisch klimaat

Nadere informatie

OER. Uitleg over de. Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER)

OER. Uitleg over de. Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Fractie VUUR, Universiteitsraad www.verenigingvuur.nl info@verenigingvuur.nl Voorwoord De Onderwijs-

Nadere informatie

Inleiding Never a dull moment ik praat u een beetje bij Lissabon te veel studenten diploma-inflatie tegenhouden, wegsturen en kosten verhogen

Inleiding Never a dull moment ik praat u een beetje bij Lissabon te veel studenten diploma-inflatie tegenhouden, wegsturen en kosten verhogen Inleiding Wat doen wij? DeDecaan.net is opgezet voor decanen en scholieren in het VO. Elke school kan een site van ons afnemen. De site heeft allerlei functies om decanen te ondersteunen en hun werk te

Nadere informatie

BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR

BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR BESLUIT COLLEGE VAN BESTUUR Nummer : 684 Paraaf: Onderwerp : Reglement Studiekeuzecheck Windesheim (Aanmelding, studiekeuzeactiviteiten en studiekeuzeadvies voor het studiejaar 2014-2015) Besluit : Het

Nadere informatie

Studiefinanciering voor studenten van Aruba en de Nederlandse Antillen

Studiefinanciering voor studenten van Aruba en de Nederlandse Antillen Studiefinanciering voor studenten van Aruba en de Nederlandse Antillen Aangenaam, wij zijn duo DUO staat voor Dienst Uitvoering Onderwijs. We voeren verschillende onderwijswetten en -regelingen uit, namens

Nadere informatie

afdeling havo-atheneum = vanaf nu: Gemini Lyceum

afdeling havo-atheneum = vanaf nu: Gemini Lyceum afdeling havo-atheneum = vanaf nu: Gemini Lyceum studiecoaches: 5 havo: mw. G. den Boer, dhr. J. Derkx, dhr. D. Klees (mw. Sevenhuijsen, mw. van Soest, mw. van Spronsen) 6 atheneum: dhr. Alleleijn, dhr.

Nadere informatie

Centraal Bureau Aanmelding en Plaatsing. Jaarverslag Numerus Fixi

Centraal Bureau Aanmelding en Plaatsing. Jaarverslag Numerus Fixi Centraal Bureau Aanmelding en Plaatsing Jaarverslag Numerus Fixi Studiejaar 2011 2012 INHOUDSOPGAVE TOELICHTING VERSLAGEN...4 Wetenschappelijk onderwijs...7 Opleidingsfixus...7 B Communication and Media

Nadere informatie

RAPPORT VAN BEVINDINGEN ONDERZOEK NAAR KWALITEITSVERBETERING RUDOLF STEINER COLLEGE AFDELINGEN HAVO EN VWO

RAPPORT VAN BEVINDINGEN ONDERZOEK NAAR KWALITEITSVERBETERING RUDOLF STEINER COLLEGE AFDELINGEN HAVO EN VWO RAPPORT VAN BEVINDINGEN ONDERZOEK NAAR KWALITEITSVERBETERING RUDOLF STEINER COLLEGE AFDELINGEN HAVO EN VWO Plaats: Rotterdam BRIN-nummer: 16TV-1 Arrangementsnummer: 170877/170878 Onderzoek uitgevoerd op:

Nadere informatie

Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen

Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen REGELING DECENTRALE SELECTIE VOOR DE BACHELOROPLEIDING GENEESKUNDE VAN DE RADBOUD UNIVERSITEIT NIJMEGEN TEN BEHOEVE VAN HET STUDIEJAAR 2016-2017 Hoofdstuk 1. Algemene bepalingen Artikel 1. Begripsbepalingen

Nadere informatie

Centraal Bureau Aanmelding en Plaatsing. Jaarverslag Numerus Fixi. Studiejaar 2013-2014

Centraal Bureau Aanmelding en Plaatsing. Jaarverslag Numerus Fixi. Studiejaar 2013-2014 Centraal Bureau Aanmelding en Plaatsing Jaarverslag Numerus Fixi Studiejaar 2013-2014 INHOUDSOPGAVE TOELICHTING VERSLAGEN... 4 Wetenschappelijk onderwijs... 7 Opleidingsfixus... 8 B Biomedische Wetenschappen...

Nadere informatie