Van chloor tot chloor

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Van chloor tot chloor"

Transcriptie

1 Van chloor tot chloor 100 jaar chemische oorlogvoering Dr Jean Pascal Zanders Davidsfonds Academie Langemark, 18 april 2015

2 Deel 1 Gas, een ongrijpbaar wapen Wat zijn chemische wapens? Is gas nu eigenlijk een gas? Effecten op de mens

3 Wat is chemische oorlogvoering? Het intentioneel gebruik voor vijandige doeleinden van toxische substanties tegen mensen en hun omgeving Chemische wapens zijn afzonderlijk of tezamen: Giftige substanties in de vorm van gas, vloeistof of vaste deeltjes Het overbrengingsmiddel (bom, granaat, raketkop, landmijn, aerosolgenerator, enz.) Specifieke uitrusting nodig om de chemische oorlogvoering mogelijk te maken (bv. Vulinstallaties)

4 Niet-conventionele wapens

5 Soorten chemische agentia Blaartrekkende agentia (bv. Mostergas) Bloedagentia voorkomen de transfert van zuurstof van het bloed naar de weefsels (bv.waterstofcyanide) Irriterende agentia (bv. Traan- of niesgas) Uitschakelingsagentia: provoceren tijdelijke fysieke of mentale handelingsonbekwaamheid (bv. LSD, BZ, fentanil) Verstikkende agentia (bv. Chloor, fosgeen) Zenuwagentia: vallen het centraal zenuwstelsel aan (bv. Sarin, VX) Antiplant agentia: herbiciden, ontbladeringsmiddelen of groeistimulatoren (bv. Agent orange)

6 Mosterd agens Irak Iran oorlog ( )

Op 21 maart 1984 bracht een speciaal ingestelde commissie van internationale

Op 21 maart 1984 bracht een speciaal ingestelde commissie van internationale 018/019 1 Chemische wapens Op 21 maart 1984 bracht een speciaal ingestelde commissie van internationale deskundigen rapport uit aan haar opdrachtgever, de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, over

Nadere informatie

Bioterrorism and inhalation of toxic fumes. Prof. Dr. J.G. van der Hoeven Afdeling Intensive Care Radboud Universiteit Nijmegen

Bioterrorism and inhalation of toxic fumes. Prof. Dr. J.G. van der Hoeven Afdeling Intensive Care Radboud Universiteit Nijmegen Bioterrorism and inhalation of toxic fumes Prof. Dr. J.G. van der Hoeven Afdeling Intensive Care Radboud Universiteit Nijmegen Recent gebruik Mosterdgas en Tabun in de oorlog tussen Irak en Iran Sarin

Nadere informatie

Veilig openen van gegaste zeecontainers

Veilig openen van gegaste zeecontainers Veilig openen van gegaste zeecontainers Informatie voor medewerkers In deze brochure wordt omschreven hoe men op veilige wijze kan omgaan met (mogelijk) gegaste containers. Belangrijk: Het openen van mogelijk

Nadere informatie

Bijlage 1: Algemene Voorwaarden voor Optionele Verzekeringen van de Pakketten Van toepassing vanaf 1 februari 2014

Bijlage 1: Algemene Voorwaarden voor Optionele Verzekeringen van de Pakketten Van toepassing vanaf 1 februari 2014 Bijlage 1: Algemene Voorwaarden voor Optionele Verzekeringen van de Pakketten Van toepassing vanaf 1 februari 2014 De algemene voorwaarden van toepassing voor de Optionele Verzekering van de Pakketten

Nadere informatie

Programma. Korte voorstelronde. CBRN expert cursus. Opvang van chemisch besmette patiënten op de SEH 28-02-2013. Wie ben je? Waar werk je?

Programma. Korte voorstelronde. CBRN expert cursus. Opvang van chemisch besmette patiënten op de SEH 28-02-2013. Wie ben je? Waar werk je? CBRN expert cursus Opvang van chemisch besmette patiënten op de SEH 28-02-2013 Programma Tijd Onderwerp Docent 09:00 Ontvangst deelnemers 09:15 Start programma Corina de Groot 09:30 Korte voorstelronde

Nadere informatie

Brandgevaar: moeilijk brandbaar.

Brandgevaar: moeilijk brandbaar. Algemene gegevens CAS nr: 74-83-9 EU-etikettering: R-zinnen: 23/25-36/37/38-48/20-50-59-68 S-zinnen: 1/2-15-27-36/39-38-45-59-61 zeer giftig milieugevaarlijk CLP(EU-GHS): Signaalwoord: GEVAAR H: 280-341-331-301-373**-319-335-315-400-EUH059

Nadere informatie

Gevaarlijke stoffen zijn stoffen die gevaarlijk zijn voor je gezondheid. Op je werk, maar ook thuis zijn veel meer gevaarlijke stoffen dan je denkt.

Gevaarlijke stoffen zijn stoffen die gevaarlijk zijn voor je gezondheid. Op je werk, maar ook thuis zijn veel meer gevaarlijke stoffen dan je denkt. Gevaarlijke stoffen Gevaarlijke stoffen zijn stoffen die gevaarlijk zijn voor je gezondheid. Op je werk, maar ook thuis zijn veel meer gevaarlijke stoffen dan je denkt. Giftig Een stof is giftig als deze

Nadere informatie

Overzicht symbolen Afdrukdatum: 08-03-2002

Overzicht symbolen Afdrukdatum: 08-03-2002 Risico C Bijtend Geen gevarenidentificatie Xi Irriterend F Licht ontvlambaar N Milieu gevaarlijk E Ontplofbaar Ontvlambaar O Oxyderend Xn Schadelijk T Vergiftig Pagina: 1 van 11 Risico F+ Zeer licht ontvlambaar

Nadere informatie

Protocol Decontaminatie. Irene van der Woude

Protocol Decontaminatie. Irene van der Woude Protocol Decontaminatie Irene van der Woude Inhoud Geschiedenis Protocol: Wat is (de)contaminatie (ont/besmetting)? Hoe kun je worden besmet? Waarom moet er (ter plekke) worden ontsmet? Hoe kan een besmetting

Nadere informatie

Methylisocyanaat. Inleiding

Methylisocyanaat. Inleiding 024 1 Methylisocyanaat Inleiding Op maandag 3 december 1984 heeft in de Indiase stad Bhopal in de deelstaat Madya Pradesh één der grootste giframpen uit de geschiedenis plaatsgevonden. Om tot dusver nog

Nadere informatie

Symposium Chemische Contaminanten Dioxines

Symposium Chemische Contaminanten Dioxines Eurofins Food Testing Netherlands Symposium Chemische Contaminanten Dioxines Bunnik, 15 september 2015 16/09/2015 www.eurofins.com 16/09/2015 Eurofins Food - Passie voor Kwaliteit 2 Agenda Dioxines achtergrond,

Nadere informatie

3.1. 1. In een reactieschema staan de beginstoffen en de reactieproducten van een chemische reactie.

3.1. 1. In een reactieschema staan de beginstoffen en de reactieproducten van een chemische reactie. 3.1 1. In een reactieschema staan de beginstoffen en de reactieproducten van een chemische reactie. 2. De pijl in een reactieschema (bijvoorbeeld: A + B C) betekent: - A en B reageren tot C of - Er vindt

Nadere informatie

Buisleidingen. Stand van zaken. Margreet Spoelstra RIVM

Buisleidingen. Stand van zaken. Margreet Spoelstra RIVM Buisleidingen Stand van zaken Margreet Spoelstra RIVM Ondergrondse buisleidingen Hogedruk aardgasleidingen Aardolieleidingen Rekenvoorschrift Voorgeschreven software CAROLA SAFETI-NL SAFETI-NL Chemicaliënleidingen

Nadere informatie

LUMC SPECIALISTISCHE OPLEIDINGEN Tentamen Scheikunde voor operatieassistenten i.o. 2007

LUMC SPECIALISTISCHE OPLEIDINGEN Tentamen Scheikunde voor operatieassistenten i.o. 2007 LUMC SPECIALISTISCHE OPLEIDINGEN Tentamen Scheikunde voor operatieassistenten i.o. 2007 docent: drs. Ruben E. A. Musson Het gebruik van uitsluitend BINAS is toegestaan. 1. Welk van de volgende processen

Nadere informatie

Het gezicht van de Groote oorlog

Het gezicht van de Groote oorlog Het gezicht van de Groote oorlog Wat was de aanleiding van de Eerste Wereldoorlog? a) machtsuitbreiding b) De moord op de Aartshertog Frans Ferdinand. c) Een wraakactie voor vorige verloren veldslagen.

Nadere informatie

DuPont ISCEON MO59 (R-417A) refrigerant

DuPont ISCEON MO59 (R-417A) refrigerant Dit SDS blad (veiligheidsinformatieblad) voldoet aan de normen en wet en regelgeving van Nederland en voldoet mogelijk niet aan de wet en regelgeving van andere landen. 1. IDENTIFICATIE VAN DE STOF OF

Nadere informatie

Fritz Haber, de vader van het chemisch wapen. Im Frieden der Menschheit, im Kriege dem Vaterland

Fritz Haber, de vader van het chemisch wapen. Im Frieden der Menschheit, im Kriege dem Vaterland 1 Fritz Haber, de vader van het chemisch wapen Im Frieden der Menschheit, im Kriege dem Vaterland Door Eric R.J. Wils Op 22 april 1915 begon het Duitse leger een nieuwe vorm van oorlogvoeren door het afblazen

Nadere informatie

Wat heb je op je lever? Marijke de Waal Malefijt

Wat heb je op je lever? Marijke de Waal Malefijt Wat heb je op je lever? Marijke de Waal Malefijt Omgaan met uitwendig, inwendig en emotioneel geef ISBN 90.202.4302.0 13.40 Uit voorraad leverbaar Inhoud Inleiding... 7 1. Wat doet de lever voor ons?...

Nadere informatie

: DuPont SUVA 95 Refrigerant

: DuPont SUVA 95 Refrigerant Dit SDS blad (veiligheidsinformatieblad) voldoet aan de normen en wet en regelgeving van Nederland en voldoet mogelijk niet aan de wet en regelgeving van andere landen. 1. IDENTIFICATIE VAN DE STOF OF

Nadere informatie

Voorlichting & Training. Gevaarlijke Stoffen

Voorlichting & Training. Gevaarlijke Stoffen Voorlichting & Training Gevaarlijke Stoffen Inleiding Introductie Leerdoelen Definities Blootstellingstandaard Besmetting & gezondheidseffecten Identificaties en etiketten Persoonlijke beschermingsmiddelen

Nadere informatie

Rapportage MID over. Irak. Aangeboden aan Voorzitter en leden CVIN door Directeur Militaire Inlichtingendienst

Rapportage MID over. Irak. Aangeboden aan Voorzitter en leden CVIN door Directeur Militaire Inlichtingendienst Rapportage MID over Irak Aangeboden aan Voorzitter en leden CVIN door Directeur Militaire Inlichtingendienst 21 januari 2000 MINISTERIE VAN DEFENSIE MILITAIRE INLICHTINGENDIENST (Afgesloten: 20 januari

Nadere informatie

T2: Verbranden en Ontleden, De snelheid van een reactie en Verbindingen en elementen

T2: Verbranden en Ontleden, De snelheid van een reactie en Verbindingen en elementen T2: Verbranden en Ontleden, De snelheid van een reactie en Verbindingen en elementen 2008 Voorbeeld toets dinsdag 29 februari 60 minuten NASK 2, 2(3) VMBO-TGK, DEEL B. H5: VERBRANDEN EN ONTLEDEN 3(4) VMBO-TGK,

Nadere informatie

Ontmanteling van chemische wapens

Ontmanteling van chemische wapens 103 1 Ontmanteling van chemische wapens door Ir. M. van Zelm Prins Maurits Laboratorium TNO 1. Inleiding 103 3 2. Chemische wapens 103 3 3. Vernietigingsmethoden 103 4 4. Chemische omzetting 103 6 4.1.

Nadere informatie

Inhoud Startpagina 135 1

Inhoud Startpagina 135 1 135 1 Chloornitrobenzeen door M. Y. Noordam Afdeling Veiligheid en Gezondheid van Voedsel Rijks-Kwaliteitsinstituut voor land- en tuinbouwproducten (RIKILT-DLO) Postbus 230, 6700 AE Wageningen Dit artikel

Nadere informatie

Memoryspel Kerstmis 1914: Het eerste kerstbestand. Verbroedering tussen strijdende partijen. Er wordt eten gedeeld en men

Memoryspel Kerstmis 1914: Het eerste kerstbestand. Verbroedering tussen strijdende partijen. Er wordt eten gedeeld en men Memoryspel Kerstmis 1914: Het eerste kerstbestand. Verbroedering tussen strijdende partijen. Er wordt eten gedeeld en men speelt zelfs een voetbalwedstrijd. Dit bestand was een poging geweest om er het

Nadere informatie

Uitwerkingen. T2: Verbranden en Ontleden, De snelheid van een reactie en Verbindingen en elementen

Uitwerkingen. T2: Verbranden en Ontleden, De snelheid van een reactie en Verbindingen en elementen Uitwerkingen T2: Verbranden en Ontleden, De snelheid van een reactie en Verbindingen en elementen 2008 Voorbeeld toets dinsdag 29 februari 60 minuten NASK 2, 2(3) VMBO-TGK, DEEL B. H5: VERBRANDEN EN ONTLEDEN

Nadere informatie

IDENTITEIT ONBEKEND. omgaan met potentieel zeer gevaarlijke stoffen in het laboratorium Jeroen van der Meer

IDENTITEIT ONBEKEND. omgaan met potentieel zeer gevaarlijke stoffen in het laboratorium Jeroen van der Meer IDENTITEIT ONBEKEND omgaan met potentieel zeer gevaarlijke stoffen in het laboratorium Jeroen van der Meer EVEN VOORSTELLEN Jeroen van der Meer Opleiding: HBO Analytische Chemie in 2006 Belangrijkste expertise:

Nadere informatie

licht ontvlambaar licht ontvlambaar

licht ontvlambaar licht ontvlambaar Tipkaart 22.5 1,2-dichloorethaan (C2H4Cl2) Algemene gegevens CAS nr: 107-06-2 EU-etikettering: R-zinnen: 45-11-22-36/37/38 S-zinnen: : 53-45 licht ontvlambaar zeer giftig CLP(EU-GHS): Signaalwoord: GEVAAR

Nadere informatie

Toolbox-meeting Gevaarlijke stoffen

Toolbox-meeting Gevaarlijke stoffen Toolbox-meeting Gevaarlijke stoffen Unica installatietechniek B.V. Schrevenweg 2 8024 HA Zwolle Tel. 038 4560456 Fax 038 4560404 Inleiding In het dagelijks leven kunnen we niet meer zonder chemische stoffen.

Nadere informatie

Optreden bij NBC-incidenten. informatie voor de brandweer

Optreden bij NBC-incidenten. informatie voor de brandweer Optreden bij NBC-incidenten informatie voor de brandweer Een NBC-scenario Op een koopzondag zijn veel mensen rustig aan het winkelen in een overdekt winkelcentrum. Plotseling gebeurt er iets op de eerste

Nadere informatie

Meetapparatuur en interpretatie meetgegevens

Meetapparatuur en interpretatie meetgegevens Meetapparatuur en interpretatie meetgegevens 1 Waarom meten? Explosie- en brandgevaar Risico -> bevolking (< Evacuatie?) Milieu Gezondheid brandweerpersoneel Gevaar voor verstikking 2 BASISBEGRIPPEN: EXPLOSIE

Nadere informatie

Irriterend voor de ademhalingswegen Zeer irriterend voor de ogen (gevaar voor oogletsel) Buikpijn, diarree, braken

Irriterend voor de ademhalingswegen Zeer irriterend voor de ogen (gevaar voor oogletsel) Buikpijn, diarree, braken Bladzijde : 1 Verantwoordelijke verdeler : Telefoon noodgevallen EURO TABS s.c.r.i.s. Route de la Barrière 24 a Antigif centrum België B 6970 TENNEVILLE Tel : 084 / 45.70.91 070 / 245.245 Fax : 084 / 45.70.89

Nadere informatie

Extra oefenopgaven. Inleiding Scheikunde voor anesthesiemedewerkers en operatie-assistenten assistenten i.o. voorjaar 2008

Extra oefenopgaven. Inleiding Scheikunde voor anesthesiemedewerkers en operatie-assistenten assistenten i.o. voorjaar 2008 Extra oefenopgaven Inleiding Scheikunde voor anesthesiemedewerkers en operatie-assistenten assistenten i.o. voorjaar 2008 1. Geef van de volgende stoffen de chemische formule; geef ook aan tot welke categorie

Nadere informatie

Werkpostfiche Ambulancier/MUG

Werkpostfiche Ambulancier/MUG Werkpostfiche Ambulancier/MUG Onderneming Algemene gegevens van stageplaats Sint Trudo Ziekenhuis Diestersteenweg 100 3800 Sint-Truiden www.sint-trudo.be Onthaal/begeleiding Competence Center Tel: 011/96.93.21

Nadere informatie

Nieuwe Golfoorlog in de maak?

Nieuwe Golfoorlog in de maak? Taak actualiteit Nieuwe Golfoorlog in de maak? De Eerste Golfoorlog was een oorlog tussen Irak en Iran van 1980-1988 en is genoemd naar het zeegebied van de Perzische Golf, omdat zich daar een belangrijk

Nadere informatie

SEMINARIE WELZIJN BIJ DE POLITIE

SEMINARIE WELZIJN BIJ DE POLITIE SEMINARIE WELZIJN BIJ DE POLITIE Biomonitoring : een must of bedrog Dr. Steven De Vriese Coördinerend arbeidsgeneesheer treinramp Wetteren Inhoud Biomonitoring Een " Must "? De " letter " van de wet De

Nadere informatie

Wereldbeeld Tijdschrift voor de Verenigde Naties

Wereldbeeld Tijdschrift voor de Verenigde Naties Wereldbeeld Tijdschrift voor de Verenigde Naties O O O O De Chemische Wapens Conventie De EU-VN samenwerking in Tsjaad en de Centraal-Afrikaanse Republiek De Doha-conferentie De klimaatconferentie in Poznan

Nadere informatie

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Apotheker 1 [ 1 Volgens - het Koninklijk Besluit van 27 maart 1998 betreffende het beleid inzake het welzijn van de werknemers bij de uitvoering

Nadere informatie

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Schoonmaak 1 [ 1 Volgens - het Koninklijk Besluit van 27 maart 1998 betreffende het beleid inzake het welzijn van de werknemers bij de uitvoering

Nadere informatie

LEIDRAADCBRN. Handreiking CBRN OTO-plan voor CBRN Oefenmethodiek voor CBRN

LEIDRAADCBRN. Handreiking CBRN OTO-plan voor CBRN Oefenmethodiek voor CBRN LEIDRAADCBRN Handreiking CBRN OTO-plan voor CBRN Oefenmethodiek voor CBRN In het Kwaliteitsverbeterprogramma Rampenopvang Ziekenhuizen van ZonMw heeft drie jaar lang betere voorbereiding op rampenopvang

Nadere informatie

HET DROOMMUSEUM VAN DRE

HET DROOMMUSEUM VAN DRE HET DROOMMUSEUM VAN DRE Beste leerling, Dit werkblad wil je iets langer bij bepaalde zaken in het museum laten stil staan. Dit wil natuurlijk niet zeggen dat je niet mag rondneuzen naar andere objecten,

Nadere informatie

De klassieke oranje HSID-symbolen vervallen en worden vervangen door de nieuwe GHS/CLP-pictogrammen.

De klassieke oranje HSID-symbolen vervallen en worden vervangen door de nieuwe GHS/CLP-pictogrammen. GEMEENSCHAPPELIJKE PREVENTIEDIENST Gevaarlijke stoffen - etikettering De klassieke oranje HSID-symbolen vervallen en worden vervangen door de nieuwe GHS/CLP-pictogrammen. Op 31 december 2008 is de Verordening

Nadere informatie

LAST- MINUTE RISICOANALYSE

LAST- MINUTE RISICOANALYSE LAST- MINUTE RISICOANALYSE LMRA PERSOONLIJKE RISICOANALYSE Naam uitvoerder : Functie : LAST-MINUTE RISICOANALYSE PERSOONLIJKE RISICOANALYSE SAMEN STREVEN NAAR EEN VEILIGERE WERKPLEK Bij Stork zijn we persoonlijk

Nadere informatie

Beleid wapenindustrie - met toelichting

Beleid wapenindustrie - met toelichting Beleid wapenindustrie - met toelichting Rabobank Groep Duurzaamheid is een van de vier kernwaarden van de Rabobank Groep. Het is de ambitie van de Rabobank Groep om bij te dragen aan een duurzame ontwikkeling

Nadere informatie

Tel. 014/71.24.14. Algemene gegevens van de instelling. Functieomschrijving: 5. Beeldschermwerk: geen minder dan 4uur 4 tot 8 uur

Tel. 014/71.24.14. Algemene gegevens van de instelling. Functieomschrijving: 5. Beeldschermwerk: geen minder dan 4uur 4 tot 8 uur Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Verpleegkundigen en technoloog medische beeldvorming nucleaire geneeskunde en radiologie 1 [ 1 Volgens - het Koninklijk Besluit van 27 maart

Nadere informatie

Detectie van explosieve gassen, toxische gassen en opvolging van zuurstofniveaus. Infrarood XP versie. SIL 2 hoge betrouwbaarheid IP 66

Detectie van explosieve gassen, toxische gassen en opvolging van zuurstofniveaus. Infrarood XP versie. SIL 2 hoge betrouwbaarheid IP 66 Gas detector Detectie van explosieve gassen, toxische gassen en opvolging van zuurstofniveaus Infrarood XP versie SIL 2 hoge betrouwbaarheid IP 66 Aluminium of RVS uitvoering Certificaten The Fixed Gas

Nadere informatie

VEILIGHEIDSINFORMATIEBLAD Op basis van richtlijn 91/155/EEG van de Commissie der Europese Gemeenschappen

VEILIGHEIDSINFORMATIEBLAD Op basis van richtlijn 91/155/EEG van de Commissie der Europese Gemeenschappen 1.Identificatie van de stof of het preparaat en van de firma 1.1 Identificatie van de stof of het preparaat: Synoniemen: R 134 a UN :3159 No CAS : 000811-97-2 No index CE S.O. Code NFPA 1-0-1 No EINECS

Nadere informatie

BHV bij ongevallen met giftige stoffen. Ir. Antoinette van Riel Toxicoloog (ERT) Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum

BHV bij ongevallen met giftige stoffen. Ir. Antoinette van Riel Toxicoloog (ERT) Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum BHV bij ongevallen met giftige stoffen Ir. Antoinette van Riel Toxicoloog (ERT) Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum Inhoud Nationaal Vergiftigingen Informatie Centrum Activiteiten van het NVIC

Nadere informatie

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Administratief bedienden, administratieve medewerker apotheek, archief, boekhouder, directie, directiesecretaresse, informaticus, MKG, opnamecoördinatie,

Nadere informatie

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Consultaties pneumologie, gastro-enterologie, geriatrie, gynaecologie, pediatrie, cardiologie, diabetes consulent(e), dispatcher, logopedist,

Nadere informatie

2011 jaar van de chemie!

2011 jaar van de chemie! Stijn Dekelver 2011 is uitgeroepen tot het internationaal jaar van de chemie. Precies 100 jaar geleden won Marie Curie voor de tweede keer een Nobelprijs voor de chemie. Wat die prijs juist is, lees je

Nadere informatie

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schoolar 2013-2014 Verpleegkundigen/vroedvrouwen/ergotherapeuten van de afdelingen: cardiologie, heelkunde, intensieve zorgen, geriatrie, materniteit, mobiele

Nadere informatie

Aanslag en beton verwijderaar voor industriele toepasingen.

Aanslag en beton verwijderaar voor industriele toepasingen. 1/5 Creet Aanslag en beton verwijderaar voor industriele toepasingen. Dasic International Ltd Winchester Hill Romsey Hampshire SO51 7YD UK www.dasicinter.com + (0)179 51219 + (0)179 52236 info@dasicinter.com

Nadere informatie

Het tegengaan van ABC-terrorisme Een sleutelrol voor inlichtingendiensten

Het tegengaan van ABC-terrorisme Een sleutelrol voor inlichtingendiensten Het tegengaan van ABC-terrorisme Een sleutelrol voor inlichtingendiensten Danny Pronk Hoewel de nucleaire dreiging na het einde van de Koude Oorlog lijkt te zijn afgenomen, blijft er een gerede kans bestaan

Nadere informatie

HOOFDSTUK 4. ETIKETTERING

HOOFDSTUK 4. ETIKETTERING 4.1 GEVAARLIJKE STOFFEN HOOFDSTUK 4. ETIKETTERING Tijdens de scheikundelessen zullen jullie zelf vaak met stoffen werken die gevaarlijk kunnen zijn. Om goed en veilig met deze stoffen (chemicaliën) om

Nadere informatie

Veiligheidsinformatieblad

Veiligheidsinformatieblad Veiligheidsinformatieblad 1. Indentificatie van de stof / bereiding en gegevens van het bedrijf Product naam: Blackfast 513 Conditioneer Zuurhoudend Medium Product code: 513 Toepassing: Voorbehandeling

Nadere informatie

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014

Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Risicoanalyse en werkpostfiches stagiairs schooljaar 2013-2014 Verpleegkundigen chirurgisch daghospitaal 1 [ 1 Volgens - het Koninklijk Besluit van 27 maart 1998 betreffende het beleid inzake het welzijn

Nadere informatie

MATERIAL SAFETY DATA SHEET 2203

MATERIAL SAFETY DATA SHEET 2203 1. IDENTIFICATIE VAN HET STOFPREPARAAT EN VAN DE ONDERNEMING Product naam: Sievert Powergas wegwerppatroon 2210, 190g, 330ml Leverancier: Sievert AB, Box 1366, 171 26 Solna, Sweden Telefoon: Voor bijkomende

Nadere informatie

VEILIGHEIDSINFORMATIEBLAD FUMESAAT 500 SC

VEILIGHEIDSINFORMATIEBLAD FUMESAAT 500 SC 1/5 VEILIGHEIDSINFORMATIEBLAD FUMESAAT 500 SC Identificatie van het preparaat 1. Identificatie van de stof of het preparaat en de onderneming Handelsbenaming: Gebruik van het preparaat HERBICIDE FUMESAAT

Nadere informatie

Thoracale sympathicus blokkade. Pijnkliniek

Thoracale sympathicus blokkade. Pijnkliniek Thoracale sympathicus blokkade Pijnkliniek Inleiding U heeft met uw behandelend arts afgesproken dat u in aanmerking komt voor een 'thoracale sympathicus blokkade'. Ook is het mogelijk dat u deze behandeling

Nadere informatie

Vergelijking Oude etikettering nieuw etikettering

Vergelijking Oude etikettering nieuw etikettering PERFECTLY CLEAN FOR SURE Vergelijking Geachte lezer, Om ervoor te zorgen dat u altijd op de hoogte bent van de actuele stand van zaken met betrekking tot de CLP-aanpassing hebben wij voor u een checklist

Nadere informatie

Eindexamen natuurkunde/scheikunde 2 vmbo gl/tl 2010 - II

Eindexamen natuurkunde/scheikunde 2 vmbo gl/tl 2010 - II Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. Aardolie 1 C 2 B 3 C Tinnen lepels 4 maximumscore 2 Fe 3+ 1 S 2 1 5 B 6 maximumscore 3 2 Sn + O 2 2 SnO Sn en O

Nadere informatie

1. Indentificatie van de stof of het mengsel en van de vennootschap/onderneming. De Trompet 1918 1967 DB HEEMSKERK Tel 0251233025

1. Indentificatie van de stof of het mengsel en van de vennootschap/onderneming. De Trompet 1918 1967 DB HEEMSKERK Tel 0251233025 Veiligheidsinformatie 1. Indentificatie van de stof of het mengsel en van de vennootschap/onderneming Handelsnaam: Chemische beschrijving Product type en gebruik Producent Distributeur POSTSAVER Polyethyleen

Nadere informatie

1 Papier? waar? technologische activiteiten. kleef hier enkele etiketten van papier die je in de keuken kan vinden

1 Papier? waar? technologische activiteiten. kleef hier enkele etiketten van papier die je in de keuken kan vinden Hoofdstuk 5 : Papierfabricage 1 Papier? waar? Papier is overal aanwezig. In het dagelijkse leven duikt het voortdurend op. Bij het ontbijt, bijvoorbeeld. Denk maar aan de doos met ontbijtgranen, de servetten,

Nadere informatie

brandbare stof zuurstof ontstekingsbron

brandbare stof zuurstof ontstekingsbron DE VUURDRIEHOEK Bijna iedereen onderschat de verwoestende kracht van vuur. Een brand moet je in eerste instantie proberen te voorkomen. Als je weet hoe een brand kan ontstaan, ben je al een hele stap verder.

Nadere informatie

SYNONIEMEN: 2-Propeennitril, Acrylnitril, Vinylcyanide EINECS nr:203-466-5 CAS nr: 107-13-1 EEG nr: 608-003-00-4

SYNONIEMEN: 2-Propeennitril, Acrylnitril, Vinylcyanide EINECS nr:203-466-5 CAS nr: 107-13-1 EEG nr: 608-003-00-4 BEHANDELINGSKAART CHEMISCHE PRODUKTEN NAAM: ACRYLONITRIL FORMULE: CH 2 =CHCN SYNONIEMEN: 2-Propeennitril, Acrylnitril, Vinylcyanide EINECS nr:203-466-5 CAS nr: 107-13-1 EEG nr: 608-003-00-4 ALGEMENE GEGEVENS:

Nadere informatie

Bedankt voor uw vertrouwen in SUBESTA en tot ziens. Pagina 1 van 6

Bedankt voor uw vertrouwen in SUBESTA en tot ziens. Pagina 1 van 6 V E I L I G H E I D S I N F O R M A T I E B L A D 9 1 / 1 5 5 / C E E SUBESTA REINIGINGSPRODUCTEN 1. IDENTIFICATIE Product benaming: SUBESTA 25 Leverancier: SUBESTA Toby Verkerk 2406 GA ALPHEN AAN DEN

Nadere informatie

Internationaal humanitair gewoonterecht. Cover: ICRC/Carina Appel. Rode Kruis. Paraat. Altijd, overal. Vlaanderen

Internationaal humanitair gewoonterecht. Cover: ICRC/Carina Appel. Rode Kruis. Paraat. Altijd, overal. Vlaanderen Internationaal humanitair gewoonterecht Cover: ICRC/Carina Appel Paraat. Altijd, overal. Rode Kruis Vlaanderen Internationaal humanitair gewoonterecht Een studie uitgevoerd door het Internationale Rode

Nadere informatie

Risicobeheersing bij dienstenchequesbedrijven. Yves Rasquin Preventieadviseur arbeidsgeneesheer

Risicobeheersing bij dienstenchequesbedrijven. Yves Rasquin Preventieadviseur arbeidsgeneesheer Risicobeheersing bij dienstenchequesbedrijven Yves Rasquin Preventieadviseur arbeidsgeneesheer 16/12/2009 RISICOANALYSE» Taakanalyse» Participatieve analyse - identificatie knelpunten, oorzaken en gevolgen

Nadere informatie

DE MELKSLANG. Na-aap slang

DE MELKSLANG. Na-aap slang DE MELKSLANG Na-aap slang De melkslang heeft mooie, opvallende kleuren. Met zijn rode, zwarte en witte ringen zie je hem zeker niet over het hoofd. En dat is nou precies de bedoeling! DIERENPASPOORT MELKSLANG

Nadere informatie

1 Uit welke deeltjes is de kern van een atoom opgebouwd? Protonen en neutronen.

1 Uit welke deeltjes is de kern van een atoom opgebouwd? Protonen en neutronen. SO Straling 1 Uit welke deeltjes is de kern van een atoom opgebouwd? Protonen en neutronen. 2 Waaruit bestaat de elektronenwolk van een atoom? Negatief geladen deeltjes, elektronen. 3 Wat bevindt zich

Nadere informatie

Als de rook om je hoofd is verdwenen Marc Ruijten, CrisisTox Consult

Als de rook om je hoofd is verdwenen Marc Ruijten, CrisisTox Consult Als de rook om je hoofd is verdwenen Marc Ruijten, CrisisTox Consult Onderwerpen van vanmiddag Chemische incidenten exotisch of alledaags Voorbereiding van uw SEH - Herkenning - Opvang en behandeling Toxidromen:

Nadere informatie

Samenvatting. Vraagstelling

Samenvatting. Vraagstelling Samenvatting Vraagstelling Op verzoek van de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid leidt de Commissie Gezondheid en beroepsmatige blootstelling aan stoffen (Commissie GBBS) van de Gezondheidsraad

Nadere informatie

Wij hebben dit onderwerp gekozen omdat het slecht is voor de gezondheid en wij willen vertellen waarom dit slecht is.

Wij hebben dit onderwerp gekozen omdat het slecht is voor de gezondheid en wij willen vertellen waarom dit slecht is. Roken Wij hebben dit onderwerp gekozen omdat het slecht is voor de gezondheid en wij willen vertellen waarom dit slecht is. Inleiding In restaurants,wijkcentra,kantines van sporthallen en op het werk roken

Nadere informatie

Vanaf december 2008 is de EU-GHS verordening in werking getreden.

Vanaf december 2008 is de EU-GHS verordening in werking getreden. 1. Gevaarsymbolen Vanaf december 008 is de EU-GHS verordening in werking getreden. GHS (Globally Harmonized System of Classification and Labelling of Chemicals) is een wereldwijd uniform systeem voor de

Nadere informatie

ICRC/M. Kokoîc/AF-E-00780. Antipersoonsmijnen en clustermunitie: een dodelijke erfenis

ICRC/M. Kokoîc/AF-E-00780. Antipersoonsmijnen en clustermunitie: een dodelijke erfenis ICRC/M. Kokoîc/AF-E-00780 Antipersoonsmijnen en clustermunitie: een dodelijke erfenis Inleiding Oorlog is ook in de 21e eeuw nog voor veel mensen een dagelijkse realiteit. In sommige gebieden wordt de

Nadere informatie

HANDBOEK STRATEGISCHE GOEDEREN DIENSTEN

HANDBOEK STRATEGISCHE GOEDEREN DIENSTEN HANDBOEK STRATEGISCHE GOEDEREN EN DIENSTEN Dit is een uitgave van het Ministerie van Economische Zaken, Landbouw en Innovatie (geactualiseerd juni 2012) www.rijksoverheid.nl/exportcontrole Dit handboek

Nadere informatie

gas onder druk Als het gas vrijkomt, bereikt het zeer snel een concentratie in de lucht die gevaarlijk is voor de gezondheid.

gas onder druk Als het gas vrijkomt, bereikt het zeer snel een concentratie in de lucht die gevaarlijk is voor de gezondheid. Algemene gegevens CAS nr: 7803-51-2 EU-etikettering: R-zinnen: 12, 17, 26, 34, 50 S-zinnen: (1/2), 28, 36/37, 45, 61, 63 licht ontvlambaar zeer giftig milieugevaarlijk CLP(EU-GHS): Signaalwoord: GEVAAR

Nadere informatie

Workshop risico-analyse van een functie

Workshop risico-analyse van een functie Workshop risico-analyse van een functie Marc Moris Head of Corporate Prevention &Protection Proximus Group. 16 November 2015 Sensitivity: Unrestricted 1 Korte voorstelling Proximus Aanpak Proximus Discussie

Nadere informatie

Indelen van gevaarlijke (afval)stoffen. EURAL versus ADR

Indelen van gevaarlijke (afval)stoffen. EURAL versus ADR Indelen van gevaarlijke (afval)stoffen EURAL versus ADR Wie ben ik? Pascal Smetsers Wat doe ik? Bedrijfsadviseur gevaarlijke (afval)stoffen Opslag: PGS Vervoer: Alle vervoersmodaliteiten Gebruik: (EU-)GHS,

Nadere informatie

Proefexamen Basisveiligheid (B-VCA)

Proefexamen Basisveiligheid (B-VCA) Proefexamen Basisveiligheid (B-VCA) Dit proefexamen VCA is uitsluitend bestemd voor opleidingsdoeleinden en heeft als doel om de kandidaat kennis te laten maken met de wijze van examineren. De vragen worden

Nadere informatie

Aambeien Verdwijn Tips

Aambeien Verdwijn Tips Aambeien Verdwijn Tips Stap voor stap, weg met aambeien Versie 2012 Optimalegezondheid.com Jack Boekhorst Ik begin dit gratis rapport met een misschien wel erg bold statement, maar toch durf ik hem te

Nadere informatie

Waterbehandeling, welke methode? Waarom Chloor? D o c u m e n t t i t e l. P a g i n a 1. Wat is het doel van waterbehandeling?

Waterbehandeling, welke methode? Waarom Chloor? D o c u m e n t t i t e l. P a g i n a 1. Wat is het doel van waterbehandeling? D o c u m e n t t i t e l Waterbehandeling, welke methode? Wat is het doel van waterbehandeling? De waterkwaliteit controleren en behandelen met als resultaat: helder zwemwater wat vrij is van levende

Nadere informatie

KINDEREN EN OORLOG STICHTING KENNISNET / CMO INTRODUCTIE - II

KINDEREN EN OORLOG STICHTING KENNISNET / CMO INTRODUCTIE - II KINDEREN EN OORLOG 20 november Kinderen en oorlog Nooit is de geschiedenis zonder oorlog geweest. In de twintigste eeuw vonden er twee wereldoorlogen plaats, er was geen dag zonder geweld. Miljoenen mensen

Nadere informatie

Safety Regulations. Uitvoeren van risicobeoordelingen: VGM plan, TRA en LMRA

Safety Regulations. Uitvoeren van risicobeoordelingen: VGM plan, TRA en LMRA Pagina: 1 van 5 1. Wijzigingen t.o.v. vorige versie Geen, eerste versie. 2. Toepassingsgebied Dit veiligheidsvoorschrift is van toepassing op alle werkzaamheden die binnen de inrichtingsgrenzen van de

Nadere informatie

Klasse 8: Bijtende stoffen

Klasse 8: Bijtende stoffen Klasse 8: Bijtende stoffen De bijtende stoffen (zuren en basen) kunnen afhankelijk van hun oorsprong (organisch of anorganisch) worden onderverdeeld in de volgende groepen: - anorganische zuren, zoals

Nadere informatie

Mondelinge presentatie

Mondelinge presentatie Mondelinge presentatie Inleiding Een mondelinge presentatie is in vele opzichten vergelijkbaar met een toneelstuk. Om succes te hebben dient u zich grondig voor te bereiden. In een presentatiescript is

Nadere informatie

WERKPOSTFICHE 2014 2015 MAATSCHAPPELIJK WERK

WERKPOSTFICHE 2014 2015 MAATSCHAPPELIJK WERK WERKPOSTFICHE 2014 2015 MAATSCHAPPELIJK WERK GEGEVENS STAGEPLAATS Psychiatrisch Centrum Sint-Amandus Reigerlostraat 10 8730 Beernem Tel: 050/79 95 00 Fax: 050/79 95 11 email: sint.amandus@fracarita.org

Nadere informatie

Scheikunde samenvatting H1 t/m H4

Scheikunde samenvatting H1 t/m H4 samenvatting H1 t/m H4 Hoofdstuk 1 Als je stoffen bij elkaar doet, kunnen er verschillende dingen gebeuren: 1) De vaste stof waarbij een vloeistof wordt gedaan, lost op oplossing helder. 2) Wanneer we

Nadere informatie

Plaatskenmerk 898 D 13. Westhoek ; autoroutes ---------------------------------------- Blankenberge : Belgische Kust

Plaatskenmerk 898 D 13. Westhoek ; autoroutes ---------------------------------------- Blankenberge : Belgische Kust Art Salon Triptiek '94 1994 Plaatskenmerk 899 D 6 Tentoonstellingen ; Brugge Bailleul, Monts de Flandre, Ypres, Poperinge Plaatskenmerk 898 D 13 Westhoek ; autoroutes Blankenberge : Belgische Kust Plaatskenmerk

Nadere informatie

Fluor. Denk eerst goed na!

Fluor. Denk eerst goed na! Fluor. Denk eerst goed na! Wie kan zich de tijd niet herinneren dat je bij de tandarts kwam en fluor moest happen. Met een smaakje viel het nog wel mee. En gelukkig mocht je nog een favoriete smaak kiezen.

Nadere informatie

Model B (zachte sector) Dit document wordt opgesteld na advies van de stagegever, stagementor en stagebegeleider.

Model B (zachte sector) Dit document wordt opgesteld na advies van de stagegever, stagementor en stagebegeleider. Risicoanalyse van een werkpost in een onderneming of instelling voor stagiairs uit het secundair, buitengewoon secundair, hoger en volwassenenonderwijs Model B (zachte sector) Dit document wordt opgesteld

Nadere informatie

cursus meetploegen Herkennen van gevaarlijke stoffen O/Lt Koen Maes Lt Koen Vanderzwalm

cursus meetploegen Herkennen van gevaarlijke stoffen O/Lt Koen Maes Lt Koen Vanderzwalm cursus meetploegen Herkennen van gevaarlijke stoffen O/Lt Koen Maes Lt Koen Vanderzwalm Wat als dit voorvalt??? Algemene aandachtspunten bij ongevallen Bij elk ongeval met gevaarlijke stoffen: over welke

Nadere informatie

VGEM-taken: Sanctiemaatregelen en Strategische goederen

VGEM-taken: Sanctiemaatregelen en Strategische goederen VGEM-taken: Sanctiemaatregelen en Strategische goederen mr. A.M. Van Lent Inhoud van vandaag Kennismaking Wat is VGEM Sanctiewetgeving Strategische goederen Compliance Kennismaking Customs Knowledge: lawyers

Nadere informatie

Alcoholintoxicatie 1

Alcoholintoxicatie 1 Alcoholintoxicatie 1 Je hebt teveel alcohol gedronken en dit heeft dusdanige effecten op je lichaam gehad dat een opname in het ziekenhuis noodzakelijk was. Doordat je teveel gedronken hebt kan er van

Nadere informatie