jaargang 6 oktober 2012

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "jaargang 6 oktober 2012"

Transcriptie

1 ZL 10 z u i d e r l u c h t jaargang 6 oktober 2012 Opmerkingen bij het nieuwe Rijksmuseum De financiën van Maastricht Culturele Hoofdstad Fons Haagmans toont Limburgs glorie Gerept landschap van Arjen Schmitz Antisemitisme in Meerssen Het is stil bij de brug in Vroenhoven +++ SPECIALS: Cultuurstad Roermond BACA oktober 2012

2 7+ 4+ ONDEUGENDE VOORSTELLING MET EEN SCHERP RANDJE PREMIÈRE ZONDAG 21 OKTOBER 2012 OM UUR IN THEATER HEERLEN MET KINDEROPVANG VOOR 4-6 JARIGEN ONTDEKKINGSTOCHT DOOR EEN WERELD VAN KLEUR PREMIÈRE ZONDAG 21 OKTOBER 2012 OM UUR IN THEATER HEERLEN MET EEN KLEURRIJK EXTRAATJE NA DE VOORSTELLING 2 oktober 2012

3 Inhoud 10 Cover: Koelpiet (Portret van een Mijnwerker), Zie pagina Architect 28 Brug 14 Dichter Dansmarietje Filmer Bor de Wolf Grote stad Affairs: 7 Hoofdsteden 8 De laatste zucht van het Rijksmuseum Business: 10 De financiën van VIA2018 Culture: 13 SPIONKOP: Een sporttas vol Amélie Nothomb 14 Limburgs glorie bij Fons Haagmans 17 Peter Beeker: Steve Earle met zachte g 19 BEELDSPRAAK: Omdat u het waard bent 20 SPREAD: Gerept landschap van Arjen Schmitz 22 RIJK!: Een leven voor de muziek 23 Liever poëzie horen dan lezen Design: 24 Het is stil bij de brug van Vroenhoven Edits: 26 Wat was in... september 28 C-more: Michael Kolenbrander 29 Time out of Mind: Dubbele cassettedecks en oordopjes 32 Tegen t woekeren van den jood 34 ZL-Cultuuragenda 37 Terloopse herinneringen 38 Dode bomen SPECIAL: Cultuurstad Roermond BACA oktober 2012

4 Stichting Viewmaster presenteert 19 oktober 18 november 2012 elke avond uur 24 STrAATPrOjECTIES 7 SOUNDSCAPES 6 BINNENINSTALLATIES 24 STRAATPROJECTIES en 7 SOUNDSCAPES in de OPENBARE RUIMTE + 6 BINNENINSTALLATIES Maastricht en Heerlen 24 STrAATPrOjECTIES 7 SOUNDSCAPES 6 BINNENINSTALLATIES Image: Louise Lawler / Portrait (detail) / 1982 / Courtesy of the artist and Metro Pictures, New York Kunstenaars Maastricht Marc Alberto (NL) - Christopher Baker (US) - Natalie Bookchin (US) - Candice Breitz (ZA) - eddie d (NL) - Mieke Gerritzen (NL) - Gary Hill (US) - Annja Knautgasser (AT) Adam Leech (US) - Marijn Moerbeek (NL) - Benny Nemerofsky-Ramsay (CA) - Imogen Stidworthy (GBR) - Zhou Tao (CN) - YOUNG-HAE CHANG HEAVY INDUSTRIES (KR/US) Katarina Zdjelar (RS) Kunstenaars Heerlen Christopher Baker (US) - Natalie Bookchin (US) - Candice Breitz (ZA) - Vera Frenkel (SK/CA) - Gary Hill (US) - Louise Lawler (US) - Adam Leech (US) - Christian Marclay (US) - Benny Nemerofsky-Ramsay (CA) - Jeroen Offerman (NL) - Nika Radic (HR) - Anna Raimondo (IT) - Thomson & Craighead (GB) - YOUNG-HAE CHANG HEAVY INDUSTRIES (KR/US) Paraphrasing Babel is mogelijk gemaakt door: Partners: 4 oktober 2012 Paraphrasing Babel is mogelijk gemaakt door de medewerking van veel bewoners, winkels, kantoren in Heerlen en Maastricht.

5 24 STrAATPrOjECTIES 7 SOUNDSCAPES 6 BINNENINSTALLATIES Paraphrasing Babel Paraphrasing Babel is een video- en geluidskunsttentoonstelling over de grenzen van taal, (mis)communicatie en spraakverwarring. Verdeeld over Maastricht en Heerlen vormen de 30 videowerken en 7 soundscapes samen de grootste videokunsttentoonstelling in de openbare ruimte in Europa. De geselecteerde werken van gerenommeerde kunstenaars en jong talent geven een divers beeld van de kracht en rijkdom van taal. Verbeeld, geschreven of uitgesproken, komt zowel de beperking als de kracht van taal als communicatiemiddel naar voren. Door de uiteenlopende benaderingen van de kunstenaars te bundelen, geeft Paraphrasing Babel nieuwe inzichten over de reikwijdte en betekenisgeving van taal. De 37 kunstwerken zijn zelden buiten de muren van musea of kunstinstellingen getoond. Door hun specifieke inhoud zijn ze uitermate geschikt voor vertoning in het publieke domein. De straat is de plek waar verschillende talen elkaar raken of vermengen en waar de media en commercie zich tot het publiek richten. In deze omgeving gaan de kunstwerken een directe relatie aan met de toeschouwer of toevallige passant en spreken zo op een andere manier tot het publiek. Nevenprogramma Filmprogramma Lumière Cinema Maastricht en Filmhuis De Spiegel Heerlen presenteren twee filmavonden over taal en communicatie: Planet of Snail woensdag 24 okt uur, Heerlen woensdag 8 nov uur, Maastricht Die Frau mit den 5 Elefanten woensdag 24 okt uur, Maastricht Creative Drive Viewmaster lab Social Beta Heerlen organiseert samen met Viewmaster Maastricht een Creative Drive innovatieproject. Van 18 september t/m 18 november 2012 gaat een team van jonge makers en denkers uit diverse creatieve disciplines in Heerlen aan de slag met vraagstukken over de reikwijdte van taal en welke experimentele vormen van publieksbereik mogelijk zijn. 18 november, tijdens de finissage van de tentoonstelling, worden de resultaten van het project gepresenteerd. Op en staat meer informatie over het project en eindpresentatie. Artists Talks ABKM In samenwerking met de Academie Beeldende Kunsten Maastricht organiseert Viewmaster een aantal Artists Talks van kunstenaars uit Paraphrasing Babel of filosofen die reflecteren op het thema taal en het publieke domein. Voor meer informatie en data: Rondleidingen Viewmaster organiseert rondleidingen door Paraphrasing Babel. Voor meer informatie over mogelijkheden en kosten, mail: of bel +31 (0) >www.paraphrasing-babel.eu >facebook / Paraphrasing-Babel Paraphrasing Babel is een vervolg op: For Real - 28 Utopian Projections in Public Space (2010, Maastricht / Hasselt) BodyTalks - Video Art & Cinedans in Public Space (2011, Maastricht) Image: Louise Lawler / Portrait (detail) / 1982 / Courtesy of the artist and Metro Pictures, New York Vlnr: Christopher Baker, Young Hea Heavy Industries, Adam Leech, Candice Breitz Maastricht Bassin Straatprojecties buiten Geluidskunstwerk buiten Maasboulevard Binneninstallaties video Binneninstallaties geluid Heerlen Bongerd Boschstraat Promenade Maasboulevard Dr. Poelstraat Pancratiusstraat 5 oktober 2012

6 HUIS VOOR DE KUNSTEN LIMBURG OVERAL TE VINDEN! N FOTO REIN BOLLE LBM CONCERTCONCOURSEN 14 & 21 OKTOBER, UUR THEATERHOTEL DE ORANJERIE, ROERMOND ZL zuiderlucht welkomstgeschenken: Boek Enkeltje Utopia van Wido Smeets, 10% korting op wijnen van Vin Munnen (www.vinmunnen.nl) en een maand gratis naar de healthcenters van Il Fiore word juist nu! begunstiger van zuiderlucht zuid erlu (www.ifhc.nl) ga naar begunstigers cht ZL ZL ZL 05 ng 6 jaarga 2 i 201 me 6/ 7 zuiderlucht jaargang 6 juni/juli 2012 Per rant restau en voor met dorp s, nu unds merde s & flower ak So htgetim en za aten zi s Dic, gard apes s Pl Btw-verlaging is geen appeltje-eitje Paul Weller, the modfather Thorbecke in r de na ht Landsc mmen rt Le ode onde ric Be st n aa de provincie Het raadsel El Greco Zuiderluchtige Zomerverhalen Weg met de ck! M ute va zuid eek M ijze ro ovie is ba sbiblioth nuttigheidsgekte Venlose bioscoopgeschiedenis is net een film +++ C-mine Genk jaargan erlu m genw ad g6 august Krimp? De ei The road 0 jaar St Welke Krimp? cht ZL: Dossier us 201 meets Manifesta 2 y 35 n +++ Kirkeb e duite Duits Open he Para t (krimp) do di volgen js met ko rp! De M st IN s Mar tin Pa en inwoo I: droomau n bij rr N to vo M ieuw publie anifesta or NedCa r 80 Bo k voor -pluss Gothi osten in ers c St aking ballingscha op de bü hne bij he p D t Lim burgs e wereld Dagbl ad! 08 Groepsrondleidingen langs de kunst in het Gouvernement aan de Maas Informatie en reservering: / 1 juni/juli www. zuide rluch t.eu augu stu s oktober 2012

7 Hoofdsteden editorial 10 marion verboom CLAIRE VOIE nog te zien t/m 28 oktober 2012 Rijksweg Noord 71, Geleen Open op zaterdag en zondag uur Openbare ruimte centrumplan Eijsden - Breust Het Stedelijk Museum is weer open, het schijnt fantastisch te zijn. Toch laat een hoofdstedelijke krant een paar directeuren van belangrijke internationale musea (deels CEO s van multinationals die kunstcollecties verschepen) zeggen dat het Stedelijk de internationale top niet meer zal bereiken. Wat Amsterdam er zelf van vindt, was al duidelijk. Het stadsbestuur haalt vier miljoen euro af van het museumbudget. Die hoofdstad is een ramp voor het land. Dan Maastricht. Niks bezuinigen, de stad verhoogt de komende jaren juist het budget voor kunst en cultuur, om in 2018 Culturele Hoofdstad van Europa worden. Het bidbood is klaar, nu is het de billen bijeen knijpen tot 2014, dan wordt de nominatie bekend gemaakt. Nu hebben wij hier in het zuiden natuurlijk meer geloof in onszelf dan de Amsterdammers, dus gaan we ervan uit dat Maastricht de titel wint. Kwestie van positief denken: er liggen immers tachtig miljoen euro klaar om al die mooie dingen uit het bidbook te realiseren. Tachtig miljoen is voorwaar een bedrag dat de fantasie prikkelt - bijvoorbeeld om er andere dingen mee te doen dan de topdown toverformules die in het bidbook staan. Je zou het bedrag bijvoorbeeld kunnen verdelen over de mensen. Iedere burger krijgt een voucher van een paar honderd euro, een persoonsgebonden culturele strippenkaart dus die een jaar geldig blijft. Voordelen: de 80 miljoen komen tot de laatste cent terecht bij de burgers, en vervolgens bij de culturele instellingen. Er hoeft geen organisatorische ambtenarij te worden opgetuigd, het duur bemensde hoofdkantoor kan worden ontmanteld, wazige pr- en communicatieplannen kunnen in de versnipperaar. Wat zal het bruisen in stad en regio in het historische jaar 2018! En ook erna, de effecten zullen enorm zijn. En Maastricht wordt dé internationale benchmark voor steden die kunst en cultuur belangrijk vinden. Maar zo zal het niet gaan. De werkelijkheid is die van een ambitieus bidbook, en zeven miljoen euro die door de plannenmakers alvast zijn besteed. En wanneer Zuiderlucht vraagt om een toelichting op de jaarrekening 2011, wordt die geweigerd. Bij VIA2018 wil men ons alleen te woord staan als we ook (lees: vooral) berichten over het bidbook. Maar dat deden we dit voorjaar al. Dus treft u in dit oktobernummer van Zuiderlucht een artikel aan over de financiële handel en wandel van VIA 2018 zonder toelichting door de grote roergangers zelf. Het zij zo. Verder in dit nummer items over de heringebruikneming, na elf jaar verbouwen, van die andere Amsterdamse cultuurtempel, het Rijks Museum, over Fons Haagmans schildersblik op zijn geboortegrond, de Mijnstreek, over het best bewaarde geheim van de Limburgse rockscene genaamd Peter Beeker, over de grote-stadsfotografie van Arjen Schmitz, over lange poëzienachten, over een leegstaand museum onder de nieuwe brug bij Vroenhoven en over een snipper antisemitisch verleden in Meerssen. In de twee ZL-specials bij dit nummer zoomen we in op het Roermond-model (kortweg: eerst brood op de plank, dan cultuur) dat een bekroning vindt in de opening van de ambitieuze ECI Cultuurfabriek, en staan we uitgebreid stil bij Mary Heilmann, de Amerikaanse winnares van de BACA, de tweejaarlijkse kunstprijs van het Bonnefantenmuseum. humblé martens / architectuur & stedelijk ontwerp www Diepengaerde Valkenburg Enka WIDO SMEETS 7 oktober 2012

8 Rijksmuseum Bouwput Amsterdam komt bij zinnen. Het Stedelijk is na negen jaar weer open, in april volgt na elf jaar het Rijksmuseum. De verbouwing was een slepend proces. Over de meest recente ingrepen zegt projectarchitect Thomas Offermans: Gelukkig zijn ze herstelbaar. Misschien is de mode over tien jaar weer anders. door Paul van der Steen Architect Thomas Offermans: Die Pierre Cuypers was natuurlijk een beetje een mafketel. foto Mark Kuipers 8 oktober 2012

9 affairs klaar voor einddebat Projectarchitect Thomas Offermans heeft het vaker uit moeten leggen. Hoe het van uitstel op uitstel kwam. Om duizend en een redenen. Maar vooral door slepende, bureaucratische procedures. Het Spaanse architectenbureau Cruz y Ortiz, waar Offermans werkzaam is, keek vaak vreemd op van de traag malende Nederlandse molens. Offermans kan het uitleggen: Spanje is een jonge democratie en nog meer een land van standen. Daar gaan de architect en de opdrachtgever uit eten en een goed glas drinken. Na afloop staan alle beslissingen vast. In Nederland daarentegen zijn er tig instanties die iets in te brengen hebbe. Inspraak. Belangengroeperingen. Dat leidt tot breed gedragen, goed gefundeerde gebouwen. Maar het kost een hoop tijd en leidt tot flink wat frustratie. Ook omdat de optimale resultaten niet altijd haalbaar zijn, als voor het compromis, de polderoplossing wordt gekozen. Zesentachtig vergunningen waren nodig om met de verbouwing van het in 1885 geopende Rijksmuseum te kunnen beginnen. We werkten voor drie opdrachtgevers, zegt Thomas Offermans (Sittard, 1974), het soms behoorlijk arrogante Rijksmuseum, de Rijksgebouwendienst en het ministerie van OC en W. Daar kwamen tijdens de bouw op bepalende posten nieuwe functionarissen te zitten, soms van een andere politieke kleur. Dat leidde tot veelvuldige verdeeldheid bij het kiezen van oplossingen. Een verhaal op zich is de onderdoorgang onder het Rijksmuseum. Cruz y Ortiz wilden daar de entree maken tot het door hen bedachte ondergrondse entreeplein in de ooit door de oorspronkelijke architect Pierre Cuypers ontworpen, maar in de loop der jaren dichtgeslibde binnenhoven. Die plannen stuitten op fel verzet van Amsterdammers die behoud van hun vertrouwde (fiets)route eisten. Exit ontwerp. Toch leek er tot voor kort nog een ieder-de-helft-compromis mogelijk. De stadsdeelraad was akkoord. De gemeenteraad van de stad ging er daarna alsnog voor liggen. Het is alsof de geschiedenis zich herhaalt. De Roermondse bouwmeester Cuypers ( ) wilde 130 jaar geleden al een grootse ingang in het midden van het gebouw. Amsterdam lag dwars. Die gemeente had gratis grond afgestaan aan het Rijk op voorwaarde dat het nieuwe museum tevens een soort poortgebouw moest worden tussen de oude stad en de uitbreidingen in Zuid. Dus frommelde Cuypers twee ingangen weg in twee torens naast de onderdoorgang. Vandaar moest de bezoeker de trappen op en wachtte pas op de eerste etage een echte ontvangst. Nu de royale entree van Cruz y Ortiz het evenmin heeft gered, is het straks wachten op ongelukken. In de fietsersonderdoorgang gaan voortrazende wielrijders onherroepelijk op kunstdronken bezoekers botsen. Door het natuurlijke licht dat via de binnenhoven nu de onderdoorgang binnenvalt, lijkt deze wel veel breder. Het entreeplein beneden stemt meer tot tevredenheid. Offermans klopt op het gebruikte natuursteen. Grote blokken. Het voordeel van een groot budget. Verder met Cuypers was het uitgangspunt van de verbouwing. Dat was ook steeds de leidraad bij onze ingrepen, stelt Offermans. We zochten niet het contrast tussen modern en oud. In onze uitwerking lijkt het nieuwe op natuurlijke wijze voort te komen uit het bestaande, zonder dat we historiserend te werk zijn gegaan. Het zit meer in de detaillering, de materiaalkeuze, het zoveel mogelijk aanhouden van bestaande ritmes. Na elf jaar voelt het toch een beetje alsof er een stuk ledemaat wordt afgezet. Aan het begin van de verbouwing leidde het concept Verder met Cuypers tot komische taferelen. Restaurator Anne van Grevenstein en haar medewerkers die in de eregalerij verfijnd tamponerend en sjablonerend Cuypers terughaalden, terwijl aan de andere kant de grijpers van de slopers met grof geweld de binnenhoven leeghaalden. Na afloop leken de hoven op oorlogsterrein. In de jaren zestig zijn lukraak leidingen en luchtverversingskanalen aangelegd. Door de sloop lekende gevels op een gatenkaas. Daar is nu bijna niets meer van te zien. Zoals Offermans zich keer op keer stoort aan twee onderbrekingen in de daklijst, zal er bij Monumentenzorg minstens één functionaris rondlopen die daar nog steeds heel gelukkig van wordt. Daar wilde men twee bevestigingen van het glazen plafond van Cuypers zichtbaar laten. Een troost voor Offermans: nog geen procent van de bezoekers zal het opvallen, nog minder mensen zullen het waarom vermoeden. Tot ongeveer een jaar geleden werd de lijn Cuypers consequent doorgevoerd. Toen werd er tot frustratie van ons bureau - plotseling van afgeweken. Museumdirecteur Wim Pijbes en de Franse interieurarchitect Jean-Michel Wilmotte besloten de zwarte kwast te gaan hanteren. Zonde, want zo gaat veel van de oorspronkelijke werking van de zalen verloren. Met lichte kleuren articuleert de schaduwwerking de gewelven van Cuypers. Met dat donker valt dat effect helemaal weg. In de buurt van de eregalerij heeft Wilmotte een moderne lamp laten ophangen die fors de aandacht trekt. Het is onduidelijk of het de definitieve keuze is, maar als er nog meer komen, valt er weinig meer te zien van de door het team van Anne van Grevenstein teruggehaalde plafondschilderingen van Cuypers. Offermans houdt de moed erin. Dat zwart, die lampen, het zijn gelukkig herstelbare ingrepen. Misschien is de mode over tien jaar weer anders en ziet het museum alsnog het licht. Wanneer in april 2013 het resultaat van de duurste verbouwing uit de Nederlandse geschiedenis (375 miljoen euro) voor iedereen zichtbaar wordt, zal ongetwijfeld debat ontstaan over het eindresultaat. Voor Offermans zelf is het Rijksmuseum nog maar een parttime-klus. Inmiddels werkt hij een deel van zijn tijd voor het Amsterdamse bureau van Jo Coenen aan de Keizersgracht. Nu het museum is overgedragen aan de Rijksgebouwendienst, resten voor de architecten nog wat losse eindjes. Het moment van afscheid nadert dus. Na elf jaar voelt dat toch een beetje alsof er een stuk ledemaat wordt afgezet. Je raakt vergroeid met zo n project. Met de oorspronkelijke architect Pierre Cuypers heeft de eveneens in Limburg geboren Offermans een haatliefdeverhouding. Ik waardeer zijn gedetailleerde en rijke oeuvre, maar het was natuurlijk een beetje een mafketel. Kijk naar wat hij hier heeft neergezet en vergelijk het met de Beurs die Berlage nog niets eens zoveel later bouwde aan het Damrak. Op het oog is het Rijksmuseum een gebouw met een eenvoudig basisplan. De contouren teken je makkelijk na. Bij nadere bestudering zit het ontwerp echter vol inconsequenties. Bij een project als dit volstaan normaal vijftig tot honderd detailtekeningen, hier ging het om een veelvoud. Elk hoekje heeft wel iets unieks of afwijkends. Dat maakte het tegelijkertijd tot een speeltuin voor een architect. Elf jaar aan één project werken biedt bovendien extra mogelijkheden tot reflectie waar je normaal nooit tijd voor hebt. 9 oktober 2012

10 De financiën van Met een tik van de hamer gaf de Maastrichtse gemeenteraad op 18 september in één keer twintig miljoen euro uit. Mits Maastricht wordt gekozen tot Culturele Hoofdstad van Europa in Het totale budget bij het binnenhalen van de titel is tachtig miljoen. Volgens bestuursvoorzitter Huub Smeets van VIA2018 komt elke geïnvesteerde euro in zesvoud terug. Daar mag best een burgemeesterssalaris tegenover staan. door Emile Hollman Alleen wat klein grut in de raad pruttelde afgelopen maand tegen uit protest tegen de twintig miljoen euro die Maastricht heeft gereserveerd voor de culturele-hoofdstadambities. Veel te veel, monkelde de SP die als de dood is geassocieerd te worden met de elite. Wat dat betreft ging het er in Brabant afgelopen zomer heel wat rumoeriger aan toe toen de PVV had achterhaald dat beoogd artistiek directeur Martijn Sanders, oud- Concertgebouwdirecteur, zich twee dagen per week inspant tegen een dagtarief van 1500 euro. Toen Sanders officieel artistiek directeur zou worden, werd de discussie grimmiger. Met commissaris van de koningin Wim van de Donk voorop probeerde men de Brabantse gemoederen te sussen door erop te wijzen dat de Balkenendenorm ( euro per jaar) als plafond zou gelden voor Sanders. Ook dat bedrag bleek voor veel fracties te gortig. Het salaris van Sanders mocht uiteindelijk niet hoger uitvallen dan maximaal dat van de burgemeester van een grote Brabantse stad, rond de euro ongeveer. Sanders maakte half september bekend dat hij na 2013 de culturele pijp aan Maarten geeft, naar eigen zeggen omwille van zijn leeftijd (68). In de Maastrichtse gemeenteraad is er over de bezoldiging nauwelijks gesproken. De bruto loonsom van artistiek directeur Guido Wevers (fulltime) bedraagt euro, die van bestuursvoorzitter Huub Smeets (0,8 fte) euro. Doorgerekend worden de heren op gelijk niveau betaald. Volgens salarismodellen van Binnenlands Bestuur zijn die bedragen vergelijkbaar met de bruto loonsom van een burgemeester van een middelgrote stad. In vergelijking met de rel rond Martijn Sanders en de Balkenende-norm in Brabant: zou je beide inkomens bij elkaar mogen optellen dan komen Smeets en Wevers met ruim twee ton ver boven die norm. Hoe dan ook, als ze de hoofdprijs voor de regio binnen halen zullen ze op het schild over het Vrijthof worden gedragen. Bestuursvoorzitter Huub Smeets, die de cijfers van Via2018 niet wilde toelichten als niet ook het definitieve bidbook werd meegenomen, is er van overtuigd dat elke geïnvesteerde euro straks tenminste zes euro aan inkomsten oplevert. Volgens dit sommetje gaat de titel Maastricht en ommelanden in 2018 en de jaren erna 480 miljoen euro opleveren. Bron van deze wonderbaarlijke multiplicatie: de ervaring van succesvolle en qua omvang en aanpak vergelijkbare Europese hoofdsteden als Lille, Essen en Liverpool in het verleden. VIA2018 zet in op de komst van minimaal acht miljoen extra bezoekers tot en met 2019 (bovenop de achttien miljoen bezoekers die een stad als Maastricht in haar eentje jaarlijks trekt), van wie tenminste twintig procent meerdere dagen in de Euregio zal verblijven. Daarenboven: de bezettingsgraad van de hotels zou vanaf 2019 tenminste met tien procent moeten stijgen. Ter vergelijking: de spin-off van het recent gehouden WK Wielrennen in Zuid-Limburg werd geschat op ruim veertig miljoen euro. Misschien gingen de dertien andere VIA2018- partners graag akkoord met de toch forse investeringen. En net als in de Maastrichtse raad klonken er in Provinciale Staten geen verontrustende geluiden, het rochelde wat uit de bekende hoek maar ook hier zag men de uitgave van twintig miljoen euro uit de provinciekas als een verstandige financiële injectie. Ook de uitgaven voor de aanloop werden niet betwist. Waar in Brabant niet de beloofde vijf miljoen, maar tien miljoen euro werd geïnvesteerd in het bidbook, blijft Maastricht in de begroting tot 2014 met euro binnen de beoogde zeven miljoen. In 2018 mogen Nederland en Malta ieder een Culturele Hoofdstad leveren. En dus repte de afgelopen tijd elke Nederlandse kandidaat (naast Maastricht Eindhoven, Leeuwarden, Utrecht en Den Haag) met een eigen delegatie naar Malta om alvast afspraken te maken. Ze zullen er op het eiland veel plezier om hebben gehad. Als het alleen om geld zou gaan dan wordt Eindhoven in 2018 Culturele Hoofdstad. De begroting is met 140 miljoen euro de meest gespierde van de Nederlandse mededingers. Maastricht komt uit op tachtig miljoen euro. De gemeente betaalt twintig miljoen, de provincie Limburg eveneens, de partners in de Euregio dragen samen nog eens twintig miljoen bij, de laatste twintig miljoen komt van de Nederlandse overheid, uit Europese middelen en sponsoren. Het geld komt ter beschikking vanaf 2014 als Maastricht in september 2013 de nominatie in de wacht sleept. Van de tachtig miljoen gaat 52 miljoen direct naar de programmering (67 procent). Wie controleert eigenlijk de geldstromen? De controle zal in de toekomst niet anders verlopen dan tot de presentatie van het bidbook: bestuur 10 oktober 2012

11 business Via2018 Guido Wevers tussen stadsgenoten tijdens de Dag van de Buurten in juni van dit jaar. foto Sander Sanders en directie, Huub Smeets respectievelijk Guide Wevers, dienen zich te verantwoorden bij de raad van toezicht die geleid wordt door Jürgen Linden, oud-burgemeester van Aken. In deze raad zitten vooral de wethouders cultuur van de partnersteden. Genoemde raad vergaderde drie keer in 2011 en vier keer in Het presidium van de raad (voorzitter Linden, de Maastrichtse wethouder Jacques Costongs en cultuurgedeputeerde Noël Lebens) vergaderen zes keer per jaar met Smeets en Wevers. De jaarrekening wordt beproefd door accountantsbureau Ernst & Young. De eerste jaarrekening (over 2011) werd in januari goedgekeurd. De totale voorbereidingskosten van bijna zeven miljoen euro gaan grotendeels naar een keur aan culturele projecten en manifestaties waarmee Maastricht Culturele Hoofdstad draagvlak wil creëren in de Euregio. Van het scholenproject Maastricht Bells op het Vrijthof, met 1700 schoolkinderen, tot en met een bijdrage aan de (culturele) opening van het WK Wielrennen. De bedragen die werden uitgegeven, variëren sterk per project. Naar een scholenproject onder leiding van de Oostenrijker Airan Berg ging vier ton en de Vlaamse televisiemaker en rockster Stijn Meuris declareerde ruim twee ton voor vijf korte films waarin hij de Euregio zichtbaar probeerde te maken. Maastricht hoopt de nominatie binnen te halen door zich te presenteren als grensgebied, Europa in het klein zo je wil. Al lijkt het nu al meer stabiliteit te hebben dan het grote Europa. Wat niet wegneemt dat de bestaande infrastructurele verbindingen flink verbeterd moeten worden (een voor allen, allen voor een) en de communicatie dient uiteraard steeds viertalig (Nederlands, Duits, Frans, Engels) te zijn. Zo kostten de vertalingen en de communicatie rond de uitgave van het bidbook zo n euro. Communicatie is toch al een aanzienlijke kostenpost op de jaarrekening: euro. Op alle mogelijk fronten heeft VIA2018 getracht om de kandidatuur tot bij brede lagen in de bevolking te communiceren. Of het nu om reclame op stadsbussen ging of het Frühshoppen met Guido Wevers, dat voor 25 mille in de boeken staat. Alles moet leiden tot de grote sprong voorwaarts voor de Euregio. De enorme investering moet zichzelf tot ver na 2018 terugverdienen. Zoals culturele hoofdstad Lille na 2004 uitpakte met Lille 3000, culturele hoofdstad Antwerpen na 1993 met Antwerpen Open en culturele hoofdstad Brugge na 2002 Brugge Plus werd. Van heel veel andere hoofdsteden hebben we na de culturele opleving als cultuurhoofdstad weinig meer vernomen, we koesteren het handjevol succesnummers. 11 oktober 2012

12 ZL Podium Maastricht Zie ook Agenda en CENTRE CÉRAMIQUE Highlights Wo 3 t/m zo 14 oktober kinderboekenweek 2012 Hallo Wereld > Wo 17 okt kinderworkshop karikatuurtekenen Gekke Koppen u > Zo 21 okt veiling Ruben L. Oppenheimer opbrengst voor het KWF kankerfonds u > Vrij 26 okt t/m zo 18 nov tentoonstelling World Press Photo 2012 > Za 13 okt t/m ma 3 dec tentoonstelling Jan Hanlo honderd jaar > Maand oktober miniatuurboekwinkel Poëzie: No Smoking Machine > Kijk voor ons hele programma op: KUMULUS goes JONG! Za 13 oktober workshop Ridderdansen Theater Kumulus > Ma 15 oktober theater Voorstelling Het rode visje Theater Kumulus > Di 16 oktober workshop Maak je eigen lovesong Theater a/h Vrijthof > Di 16 oktober workshop Alles is liefde Theater a/h Vrijthof > LUMIERE Highlights Vanaf 6 okt film Beasts of the Southern Wild Als u dit jaar één onafhankelijke Amerikaanse film gaat zien, laat het dan deze zijn. > Vanaf 11 okt film Dans la Maison Thriller van Francois Ozon.> Vanaf 25 okt film Jagten (The Hunt) Beklemmend drama van Thomas Vinterberg (Festen) met Mads Mikkelsen als kleuterleider beschuldigd van seksueel misbruik. > Vanaf 25 okt film Killer Joe De uitmuntende terugkeer van regisseur William Friedkin (The Exorcist, The French Connection) Huis van Bourgondie productiehuis voor theater en performance Di 9 en wo 10 okt theater De Vader, de Zoon en het Heilige Feest Een heilige roadstory over de reis naar Mekka waarin niets niet kan en alles waar is u Ainsi > Do 11 okt theater De Openbaring De nieuwe Al Gore is opgestaan, met Maarten Westra Hoekzema 20.30u Ainsi > Di 30 en wo 31 okt theater With Happy End 20.30u Ainsi > Locatie Ainsi, Lage Kanaaldijk , reserveren Genk C-mine cultuurcentrum Genk Wo 10 okt theater Cie Barbarie Schwab Werner Schwab 20.15u > Za 13 okt muziek Sarah Ferri i concert 20.15u > Zo 14 okt muziek Yuli Lavrenov & Maarten Lingier Trio Aperitiefconcert 11u > Ma 15 okt lezing Jan Balliauw/Stefan Blommaert Back in the USSR 20.15u > Wo 17 okt theater Afslag Eindhoven Arend 20.15u > Do 18 okt muziek Bruno Vanden Broecke en de Bretellen 20.15u > Vrij 26 en za 27 okt theater Union Suspecte Ich bin wie du, PREMIERE 20.15u > Vanaf 28 okt expo Carl De Keyzer Moments Before The Flood > PROJECTOR: de betere film in Euroscoop (progr: zie website), do 20.15u en zo 11u. > Volledig programma op tickets /90 Sittard Het Laagland hartstochtelijk theater voor jong en oud > Za 13 okt theater KING A met extra s na de voorstelling tijdens Festival Jong 16u Theater a/h Vrijthof Kaartverkoop > Di 16 en wo 17 okt theater Het ontstaan van wit (4+) ontdekkingstocht door een wereld van kleur 14u Bonnefantenmuseum Kaartverkoop > Za 20 okt theater KING A (8+) 19.30u Theater Heerlen > Zo 21 okt première Het ontstaan van wit (4+) 13.30u > Zo 21 okt première NU EVEN NIET! (7+) ondeugende voorstelling met een scherp randje 15.30u Kinderopvang mogelijk voor 4-6 jarigen > Kaartverkoop > Het Laagland, Engelenkampstraat 25, Sittard-Geleen, Heerlen DE SPIEGEL highlights Do 3 t/m za 6 okt film Martha Marcy May Marlene 20.00u > Zo 7 okt en ma 8 okt film The Source zo 14.00u en ma 20.00u > Ma 15 okt film 38 Témoins 13.30u (seniorenmatinee) en 20.00u > Do 18 en vrij 19 okt film Holy Motors 20.00u > Ma 29 okt film Casque d Or 13.30u (seniorenmatinee) en 20.00u > Royal Theaters /H5 Theaters Heerlen In oktober o.a. te zien Wo 3 okt ladies night Hope Springs 20u RESERVEREN VERPLICHT > Vrij 5 okt t/m ma 29 okt film James Bond Classics Dr. No + On Her Majesty s Secret Service + For Your Eyes Only + The Living Daylights + Goldeneye > Vrij 19 okt opera La Traviata aanvangstijd t.z.t. op website > Di 30 okt film James Bond Marathon Casino Royale + Quantum of Solace + Skyfall uur > Koop uw kaartjes nu online op > Meer informatie en reserveren op / PARKSTAD LIMBURG THEATERS presenteert deze maand o.a. > do 11 okt opera Il Trovatore (Verdi) 20u Theater Heerlen > zo 14 okt pop The Asteroids Galaxy Tour & support 19.30u Theater Heerlen > wo 17 okt klassiek Emanuel Ax 20.30u Theater Heerlen > di 23 okt toneel De Kleine Zielen (Couperus) met o.a. Thom Hoffman 20U Theater Kerkrade > Kijk voor het volledige theaterprogramma op www. parkstadlimburgtheaters.nl Vaals De Kopermolen Di 2 okt concert Ben Fey op het orgel tijdens een marktorgelconcert 12u > Di 9 okt concert Ton Koopman, orgel en Tini Mathot clavecimbel in concert 20u Entree 20,- > Di 16 okt concert Ton Reijnaerdts op het orgel tijdens een markt-orgel concert 12u > Zo 21 okt t/m zo 9 dec expositie Oskar Berner en Wolfgang Göddertz Schilderijen van Berner en sculpturen in metaal Göddertz di t/m zo van 11u t/m 17u. > Za 27 okt concert Orgelconcert Jo Louppen muziek van Pachelbel, Storace, Muffat, Bach en Mozart 21u Vrije gave > Zo 28 okt concert Ensemble Helicon muziek van Mozart, George Enescu, Bernard van Beurden en Carl Orff 16u Entree 12,- > Reserveren , De Kopermolen von Clermontplein 11,6291 AT Vaals. Colofon Zuiderlucht is een onafhankelijk, niet gesubsidieerd maandblad dat in een oplage van gratis wordt verspreid via 220 distributiepunten in Nederlands en Belgisch Limburg. Uitgever: (in opdracht van de Stichting Zuiderlucht): Bodosz, Stationsplein 27, 6221 BT Maastricht. Telefoon: Fax: Hoofdredactie: Wido Smeets Telefoon: Mobiel: Eindredactie: Emile Hollman Telefoon: Mobiel: Commercie en relatiebeheer: Simoon Hanssen Medewerkers: Pieter Beek, Jozefien Van Beek, Paul Depondt (Brussel), Annette Embrechts, Fons Geraets, Koen Kleijn (Amsterdam), Robin van der Kloor, Duncan Liefferink, Cyrille Offermans, An Olaerts, Ronald Rovers, Paul van der Steen, Leon Verdonschot, Marieke Wiegel (Parijs), Patrick van IJzendoorn (Londen). Cartoons: Vlerk cartoonsvlerk.blogspot.com Tekstcorrectie: Anna Peeters Vormgeving: Obidesign Fotografie: Chris Keulen, Franco Gori, Jasper Groen, Perry Schrijvers. Administratie: Ineke Maas Bankrekening: (IBAN NL55SNSB0) Distributie: HabetsXpress ISSN: oktober 2012

13 groetjes van de spionkop Een sporttas vol Amélie Nothomb In de staart van de zomer ben ik met mijn moeder naar de rommelmarkt geweest. Daar bleek hoe het met de literatuur is gesteld: slecht. Mijn moeder had schoenen te koop die nepen, sandalen met orthopedische zoolbedden, een oude stofzuiger en receptenboekjes uit de Libelle. Ik dook op met een sporttas vol romans van Amélie Nothomb. Na haar nieuwste titel, Vadermoord, heb ik namelijk besloten dat het afgelopen is met Amélie Nothomb. Ik heb zo goed als al haar boeken gelezen, maar sinds kort ben ik geen bewonderaar meer. Nochtans was ik in het voorjaar nog vol ontzag. Op de Foire du Livre in Brussel liep ze daar ineens, Amélie Nothomb, met hoge hoed en kleine sardonie. Ik stopte in het gangpad, keek hoe ze voorbijliep en vergaapte me aan haar charisma. Ik had even goed een fan kunnen zijn van Frans Bauer. Bewondering is bewondering, of het nu over literatuur gaat of over schlagers. Trouwens bewondering blijft nooit steken bij de maaksels zelf. Bewondering slaat altijd door naar de makers, de typers en de zangers, en dan wordt het iets vies. Maar daar lag het dus niet aan. De verschijning van Nothomb voldeed aan de verwachtingen. Het was haar laatste roman die niet deugde. Hygiëne van de moordenaar en Cosmetica van de vijand, dàt waren titels. Aanslag op de goede smaak, ook. Maar Vadermoord? Met een verdraaide plot en wat seksperikelen op Burning man? Nee. De laatste truc was er teveel aan. En dus stond ik met een sporttas vol Amélie Nothomb op de rommelmarkt. Precies fan, besloot een wat oudere man toen hij met zijn vinger over alle ruggen was gegaan. Gewéést, zei ik ferm. Hij kocht niks. Hoeveel vraag je voor die boeken, vroeg een ander. Drie euro, zei ik, Géén geld! Dit is de nieuwste roman van Amélie Nothomb, zei ik en liet Vadermoord zien. Vruchteloos. Nog een vraag: Hoeveel vraag je voor die sporttas? Terwijl die sporttas niet te koop was! Daar zat mijn literatuur in! Sommige mensen hebben echt geen besef. En mijn moeder maar verkopen, een kapstok met een haak te weinig, een kabel naar nergens en een bleekgewassen zomerbloesje. De man wilde het hebben omdat het van Tommy Hilfiger was, dat kon je zien. Hij keek naar de etiketten en propte alles in zijn mandje. Het vertrouwen was me bekend. Vroeger was een boek ook goed als er Amélie Nothomb op stond. Ik zat op een Curverbox te brommen. Omdat ik niks kwijt raakte en omdat het regende, harder en harder. Tot de rits van de sporttas dicht moest om Amélie Nothomb niet naar de rimpel te helpen. Mijn moeder en ik probeerden te schuilen in de koffer van haar Volkswagen, onder een pluizig tafelkleed met beige franjes. Wat verder stond de sporttas in een plas. Zie daar, de literatuur, zei ik tegen mijn moeder. Dat ik anders maar een koffietje moest gaan drinken, zei ze. Door het raam van de taverne zag ik opnieuw de sporttas, en niemand die ernaar keek. Ik vroeg me af of het een metafoor kon zijn voor het boekenvak. Of het symptomatisch was voor een top-10 vol kookboeken. Of het aan de nieuwe oppervlakkigheid lag, of aan Amélie Nothomb zelf. Misschien had ik moeten liegen, hard moeten roepen over vadermoord en seks in de woestijn. Maar tegen die tijd was ik lang terug thuis. En terwijl ik twee weken later dit stukje tik, zie ik naast de boekenkast de sporttas staan. Zo blijkt hoe het met mijn huishouden is gesteld: ook slecht. Ik had evengoed een fan kunnen zijn van Frans Bauer. AN OLAERTS 13 oktober 2012

14 14 oktober 2012 OLS (Tanzmariechen), x 150 cm

15 culture limburgs glorie van Fons Haagmans Schilderijen van dansmariekes, mijnwerkers, de bisschop, de kapelaan en het vaandel van de harmonie geven een beeld van de Mijnstreek waar Fons Haagmans opgroeide. Zijn manier van schilderen met sjablonen en industriële lak zorgt voor de nodige distantie. door Duncan Liefferink Sommige schilderijen van Fons Haagmans hebben het in zich een icoon te worden. Neem Koelpiet, portret van een mijnwerker. Zijn besmeurde gezicht steekt scherp af tegen het donker. Oplichtende ogen, vastberaden blik. Op zijn hoofd de brandende mijnwerkerslamp, lichtpunt in de duisternis. Dit is hem: de bescheiden, naamloze held van het onderaardse. De heroïek van de mijn in één beeld gevangen. Haha, hoor ik u denken, wat een cliché! Klopt, het is een cliché. Het portret doet denken aan de affiches van socialistische, communistische en helaas ook minder koosjere partijen uit de eerste helft van de twintigste eeuw. Het is achterhaalde arbeidersromantiek. Op het volgende schilderij verwacht je het meisje dat hem in een smetteloze bloemetjesjurk onder de enige boom in het troosteloze landschap zit op te wachten. Dit soort associaties is eigen aan het icoon. Sterker nog, zonder die associaties zou het nooit een icoon kunnen worden. Een beeld als dit struint als een zoekmachine door je geheugen en vindt precies de juiste links. Stel je Haagmans Koelpiet (zie de cover van dit nummer) voor op een prominente plek in de grote hal van Schunck in Heerlen, waar in de kelder op dit moment de Haagmans-expositie Akerstraat Blues te zien is. Het zou alle Schunck-bezoekers meteen met de neus op de feiten drukken: niets in deze regio was hetzelfde geweest dit gebouw had waarschijnlijk niet eens bestaan! zonder hem, de koelpiet. Heel snel aankopen dat doek zou ik zeggen. Maar nu terug naar Haagmans. Het heeft een zekere ironie om over een schilderij van hem te praten als een icoon. Zijn hele werk gaat namelijk over iconen, tekens, symbolen, emblemen. Aan het einde van de jaren tachtig breekt Fons Haagmans (Schinnen, 1948) door met grote schilderijen van cijfers en repeterende motieven zoals eikenbladeren of de harten, ruiten, klaveren en schoppen van speelkaarten. Probeer maar eens zes cijfers in te vullen bij de voetballotto, zei hij in 2007 naar aanleiding van een overzichtstentoonstelling in het Bonnefantenmuseum tegen Alexander van Grevenstein. Je probeert door cijfers het geluk af te dwingen, dus je vult de geboortedatum van je kind in, of van je vrouw. Cijfers hebben nu eenmaal een betekenis in ons leven. In de kabbalistiek, de leer van het geheime verband tussen woorden door de letters een getalwaarde toe te kennen, heeft zelfs elk cijfer een eigen kleur: De negen is altijd rood, de vier altijd oranje, de twee altijd geel. Daar speelt Haagmans mee. Geleidelijk breidt het repertoire zich uit, van motieven uit de heraldiek en kleurbanen die aan vlaggen doen denken tot vogels, fabelfiguren en zelfs levende nou ja, net niet meer levende iconen zoals Hank Williams of Elvis Presley. Binnen hun eigen context hebben die motieven een dwingende betekenis, maar die context levert Haagmans niet mee. Zijn doeken zijn geen wapenschilden of shirts Een beeld als dit struint als een zoekmachine door je geheugen en vindt precies de juiste links van het nationale elftal. De aangeklede ezels, geïnspireerd door de satirische prenten van de negentiende-eeuwse graficus Grandville, dansen tegen een effen achtergrond. Je vermoedt een betekenis, die zit ergens begraven in het collectieve bewustzijn, maar je kunt er niet zomaar bij. Sinds jaar en dag typisch voor Haagmans is het gebruik van sjablonen. Je zou ze kunnen zien als het beeldende equivalent van de kant-en-klare tekens die hij in zijn werk inzet. Hij knipt zijn motieven eerst in karton en schildert ze dan in. De verfstreek komt daardoor los te staan van het motief. Een rafelrandje of een uitgelopen druppel is niet erg. Het ziet er een beetje klunzig uit en dat is ook de bedoeling. Haagmans houdt niet van de expressieve toets. Om die reden werkt hij ook met industriële acrylverf en niet met olieverf. Kunstenaarsmaterialen: buitengewoon vervelend, liet hij zich in hetzelfde interview met Alexander van Grevenstein niet geheel vrij van koketterie ontvallen. Misschien is die houding wel de reden dat Haagmans werk me steevast aan dat van zijn generatiegenoot René Daniëls doet denken. Ik weet dat die vergelijking in veel opzichten de plank volledig mis slaat. Waar Haagmans platte vlakken creëert, gaat het Daniëls juist om het spel met de ruimte. Waar Haagmans kwast als een huisschilder, jongleert Daniëls met de (olie)verf. Toch hebben >> 15 oktober 2012

16 Kunstenaarsmaterialen: buitengewoon vervelend Schön, portret van Lenie und Ludwig, 2007, 200x160 cm ze één ding gemeen: ze weten allebei de indruk te wekken dat ze hun werk uit de losse pols op het doek gooien, maar hebben ondertussen hun zaakjes donders goed in de hand. Iedere Daniëls is een echte Daniëls, iedere Haagmans is een onmiskenbare Haagmans. In de jaren tachtig, een periode waarin de schilderkunst bij voorbaat verdacht was, was die quasi-achteloosheid ongetwijfeld een manier om toch gewoon te kunnen blijven schilderen. Haagmans werk tot een jaar of wat geleden, ik zal het maar eerlijk zeggen, kon me niet zo erg boeien. Ik begreep het idee erachter wel, maar al die cijfers en die kleurbanen, al die losgerukte tekens en emblemen: om naar te kijken vond ik ze eigenlijk een beetje saai. Nu in Heerlen, op zijn eerste grote expositie sinds het Bonnefanten-overzicht in 2007, valt wat mij betreft ineens alles op zijn plaats. Op het eerste gezicht is dat vreemd, want zoveel is er nu ook weer niet veranderd. Zijn motieven staan nog steeds voor veel meer dan alleen voor zichzelf, ze verwijzen naar van alles en nog wat, maar net als voorheen geeft de neutrale, eenkleurige achtergrond daarvoor weinig aanknopingspunten. Hij werkt nog steeds met acrylverf en met sjablonen. Op één doek is het karton zelfs blijven zitten en minstens één sjabloon is gebruikt op twee verschillende schilderijen (welke dat zijn zeg ik niet, ga zelf maar zoeken). Nou goed, misschien is hij iets smakelijker, iets wellustiger gaan schilderen. De zwarte vegen op het gezicht van Koelpiet kunnen geen toeval zijn, daar wordt zorgvuldig en met succes de illusie van kolengruis gewekt ik denk dat het woord illusie lange tijd niet in Haagmans vocabulaire voorkwam. In een portret van het zangduo Leni und Ludwig schemert subtiel rood door de zwarte achtergrond, hetgeen zowaar iets van de sfeer van het variété oproept. Toch zit het hem daar niet in. Het zit hem in de onderwerpkeuze. Akerstraat Blues gaat in zijn geheel over het Limburgse mijnverleden. We zien niet alleen de archetypische mijnwerker en Leni und Ludwig, maar ook een vaandel van muziekvereniging Sint Caecilia, drie glazen bier, een bisschop en een kapelaan, een dansmarieke en, jawel, het glanzend nieuwe warenhuis Schunck. Het zijn nog steeds symbolen, maar ze zijn niet meer schijnbaar willekeurig gegrepen uit de kabbalistiek, de tarot of de heraldiek. Ze zijn geworteld in Haagmans eigen verleden (hij groeide op in Hoensbroek, zijn vader was mijnwerker) en in de plek waar ze nu tentoongesteld worden. Haagmans manier van schilderen behoedt ze voor nostalgie of regionalisme. Ze krijgen een algemene geldigheid. Het worden, inderdaad, iconen. Fons Haagmans, Akerstraat Blues. Van 1 september t/m 18 november in Schunck Heerlen oktober 2012

17 culture Steve Earle met zachte g Het best bewaarde muziekgeheim van Limburg komt uit Velden. Beeker is de naam, Peter Beeker, een noeste werker met tot in verre omstreken de beste rockstem. In een rechtvaardige wereld was Peter Beeker allang een ster. door Leon Verdonschot Peter Beeker en Ongenode Gaste:...koesteren als een te goed bewaard geheim. foto Peter de Ronde Zebra fotostudio s Venlo Het ultieme antwoord op alle bands die oneindig lang in de studio blijven, opnieuw een take opnemen, en vervolgens nog een, en maar door sleutelen en priegelen en pielen: het laatste, titelloze album van Peter Beeker & Ongenode Gaste. Vijf mannen, negen nummers in krap 33 minuten, twee opnamedagen. 22 januari en 1 april Aftikken, spelen, opnemen, afmixen, klaar. Beeker is een stille strijder in de periferie van de Limburgse popmuziek. Een noeste werker, geroemd om zijn gebrek aan opsmuk, nooit te beroerd om een paar nummers te komen spelen in een kroeg met een podium op vlonderhoogte. Sympathiek, maar er komt een punt waarop de status de kwaliteit niet meer afdekt, en dat punt heeft Beeker al een tijd bereikt. Het eerste album van Peter Beeker (Velden, 1973) verscheen in 2000, en daarna verschenen er met enige regelmaat nog meer hele of halve, solomet-gasten of met band. In 2002 stond hij in de finale van de Grote Prijs van Nederland, toen nog een wedstrijd waarvan het winnen een anonieme toekomst garandeerde. In 2010 was hij geregeld op de Limburgse televisiezenders te zien in een clip van de Maastrichtse hiphop-band Rebzjie, op wiens hit Mèt of zoonder diech hij meezong. Zijn stem is een tikkeltje gruizig, met een fraaie rasp. Steve Earle zonder baard, maar met een zachte g. Hij kan een woord als verveling mooi uitspreken, met een licht gedrein, alsof de verveling al toesloeg tijdens het uitspreken van het woord. Wanneer hij in het openingsnummer van zijn laatste album aankondigt dat hij niet meer door het stof kruipt, hoest hij het stof in de microfoon uit zijn keel. Dat openingsnummer, Door ut stof neet mier, is een vrije bewerking van Bob Dylans klassieker Maggie s Farm. Beeker kent zijn klassiekers en hun vertolkers, ook die in eigen land: hij beweegt zich in hetzelfde muzikale idioom als BJ Baartmans en JW Roy. Die laatste is een meester in het schrijven van nummers die zo verpletterend simpel zijn dat ze zich als een gebalde vuist om je keel klemmen. Op Beekers laatste album staat er ook zo een: Bliej das se d r bis. Een liefdeslied zonder vermomming, waarvan het refrein bestaat uit de mededeling dat de zanger blij is dat de je uit de titel er is. Meer niet. Bij zo n nummer komt het nauw. Er is geen opsmuk, geen rookgordijn, geen franje, er is alleen de mededeling en de vraag: komt die over? Of, beter: komt die bínnen? En of. Komt door die stem van Beeker, een van de mooiste van Limburg. En door die band, die begint met inkleuren en vervolgens het nummer steeds verder opstuwt. Drie jonge honden heeft Beeker om zich heen verzameld, en een veteraan: Dick Franssen, origineel bandlid van Alquin, maker van het legendarische album Nobody Can Wait Forever (volgens OOR een van de beste Nederlandse rockplaten van de jaren zeventig) en de hit Wheelchair Groupie (dat nog steeds de top 2000 haalt). Eerder was Franssen al eens gastmuzikant op Beekers tweede album, nu is hij ingelijfd bij de band. Een goede keuze, want Franssen voegt heel subtiel veel karakter toe, aan bijvoorbeeld het grandioze nummer Non-Stop, waarin Beeker een combinatie aandurft die op papier alleen maar groots had kunnen mislukken: Venloos dialect (met een Veldens randje) en Engels. Het is maar één woord, non-stop, maar wel het woord dat het vaakst langskomt. En verrek, het werkt, meer dan dat zelfs, al lang voor de slepende gitaarsolo heeft het nummer het al op knock out gewonnen van iedere onverschilligheid. Ook in het slepende slotnummer, Fiéze griéze daag, mag Franssen lekker los, terwijl Beeker lege glazen en volschietende ogen bezingt. Het laatste geluid dat we horen op het album, is dat van een wegstervende Hammond. De uptempo nummers van Beeker hebben die overrompelende emotionele impact niet, maar lekker zijn ze wel, omdat de band hoorbaar de sporen krijgt, en niet te veel lijntjes om binnen te blijven. In een rechtvaardige wereld was Peter Beeker al lang een ster. In een wenselijke wereld minstens zo bekend als zijn geestverwant Frans Pollux. Zolang het nog niet zo ver is, moeten we hem maar koesteren als een te goed bewaard geheim. Als iemand ook die de beste rocktraditie uit de jaren zeventig samenbrengt met het ergste nieuwe begrip van de jaren negentig ( metroman ), en daar dan in een dialect een stomend nummer van maakt. Niets metro aan, dat nummer; vuig en ruig, dat is wat het is. Met mannen als Peter Beeker winnen we iedere oorlog. Peter Beeker & Ongenode Gaste spelen op 11 oktober in het voorprogramma van DeWolff in Doornroosje in Nijmegen en 26 oktober in Parkstad Limburg Theater in Heerlen. Op 18 november speelt hij in Perron55 in Venlo. 17 oktober 2012

18 JVE HVE 35 De Jan van Eyck Academie heeft 35 plaatsen. Je kunt je nu aanmelden voor 2013! Rob Moonen The Other Horizon 2 september 2012 t/m 6 januari 2013 Museum van Bommel van Dam Venlo Bonnefanten Hedge House Foundation Kunstverkenning Cursussen, lezingen en excursies o.l.v. Jac van den Boogard en Petra Versteegh Met in dit seizoen o.a.: >> Rafaël / David Hockney / Kunst en muziek / Jan en Hubert van Eyck / TEFAF / Colonia Romanica / Rijksmuseum Amsterdam A battle for narrative Info & aanmelden Kunstverkennen in de Euregio - een initiatief van Kumulus KUMULUS MUzieKbeeLdendeKUnStdanS theaterschrijvenkunstactief KUnStverKennenKaLeidoScoop do t/m zo: uur Kasteel Wijlreweg 1, Wijlre 18 oktober 2012

19 B E E L D S P R A A K Omdat u het waard bent door Duncan Liefferink Als Tinka Pittoors een tentoonstelling inricht, komt ze met een vrachtwagentje vol spullen planken, panelen, spiegels, lapjes kunstgras, ballen, lege flessen, folie, noem maar op. In dat vrachtwagentje zit haar hele verhaal. In gesprek met de plek bouwt ze één hoofdstuk van haar verhaal op. Wat ze niet gebruikt, neemt ze weer mee terug. De tentoonstelling, zou je kunnen zeggen, is het kunstwerk. Bij IKOB in Eupen presenteert Pittoors (Brasschaat, 1977) een aantal schijnbaar afzonderlijke installaties, maar er is één overkoepelende titel: Retroactive continuity. Ik wist niet wat dat was, maar gelukkig legt ze het zelf in een korte tekst uit. Het is het verschijnsel dat in een fictiereeks bepaalde feiten en gebeurtenissen die ooit zijn vermeld in een eerder deel bewust worden verdraaid of genegeerd in latere delen. Zo is niet de tentoonstelling maar zelfs het hele oeuvre één kunstwerk. Dat klinkt mooi. En mooi is het, dat moet ik er bij zeggen. De installatie is speels en betoverend. Toch is er uit het oogpunt van de bezoeker, vrees ik, sprake van een denkfout. Als je de spullen in de installatie gewoon neemt voor wat ze zijn, tekent zich in Eupen bijvoorbeeld het thema van de schilderkunst af. Stapels potjes in alle schakeringen blauw, groen en rood zijn te zien als verfpotjes. Er zijn panelen in de primaire kleuren (Mondriaan, Bauhaus) en een Cézanne-achtig stilleven met plastic vruchten. Aan de wand hangen schilderijen waarin motieven uit de installatie op een meer abstracte manier zijn verwerkt. Maar wat hebben die palmtakken er mee te maken, en die rood-witte en blauw-witte afrasteringen die als mikado-stokjes over elkaar heen liggen? Ze herinneren aan de tuintjes en in bredere zin aan de relatie tussen natuur en kunstmatigheid waarmee Pittoors eerder al veel werkte. Dat weet ik nou toevallig. Het zal allemaal wel reuze retroactief continu zijn, maar daar heb ik als bezoeker van deze ene tentoonstelling toch geen boodschap aan? Het is alsof je een boek moet beginnen bij hoofdstuk 7. De tentoonstelling op de eerste verdieping van IKOB, Displays van Sylvie Macias Diaz (Verviers, 1968), doet op het eerste gezicht veel traditioneler aan. Er hangen collages van dames met jaren-vijftig kapsels. Ze hebben aanhechtingspunten voor schroefjes aan de heup, als marionetten. De slogan Parce que vous le valez bien ( Omdat u het waard bent ) van cosmeticamerk l Oréal staat in neonletters op de muur, vergezeld van tekeningen van dames in bevallige poses. Dezelfde dames verschijnen op de achterkanten van broodplankjes. Constructietekeningen van strakke keukens keren terug in allerlei kleuren. In een verfcatalogus van een jaar of vijftig geleden heeft Macias Diaz met halftransparant papier figuranten ingeplakt, als schimmen lopen ze door de piekfijn verzorgde tuinen en interieurs. Ieder werk staat op zichzelf, maar binnen de tentoonstelling en dat is het verschil met Pittoors versterken de afzonderlijke delen elkaar. Steeds sterker wordt de geur van Goed Wonen en Tupperware-parties. Dit hebben we gehad, ben je geneigd te denken. Maar als je beter kijkt zijn er net genoeg verwijzingen naar het heden. Op de flessen haarlak van l Oréal staat nog steeds een juffrouw met de haren van Catherine Deneuve. Die inbouwkeukens zijn er eigenlijk nog steeds. En ja, de vrouw als ledenpop misschien ook wel. Werk van Tinka Pittoors bij IKOB in Eupen. foto IKOB. Het is alsof je een boek moet beginnen bij hoofdstuk 7. Tinka Pittoors, Retroactive continuity. Sylvie Macias Diaz, Displays. Beide t/m 28 oktober in IKOB, Museum für Zeitgenössische Kunst, Eupen (B) oktober 2012

20 20 oktober 2012

Invitation 19 October 2012

Invitation 19 October 2012 Invitation 19 October 2012 Heerlen Maastricht in public space Maastricht and Heerlen The Netherlands Maastricht 12 04 Maasboulevard Heerlen 13 10 05 09 15 17 18 Bassin 07 Bongerd 09 13 11 01 Boschstraat

Nadere informatie

HOOFDSTUK 13. Naar het museum. Kies uit: saai knappe felle grappig bekendste. 1 De Nachtwacht is het schilderij van Rembrandt.

HOOFDSTUK 13. Naar het museum. Kies uit: saai knappe felle grappig bekendste. 1 De Nachtwacht is het schilderij van Rembrandt. 215 215 HOOFDSTUK 13 Naar het museum WOORDEN 1 Kies uit: saai knappe felle grappig bekendste 1 De Nachtwacht is het schilderij van Rembrandt. 2 De Nederlandse schilder Van Gogh schilderde vaak met kleuren.

Nadere informatie

Het werk Monochrome (Grey) van Anish Kapoor hangt ruggetje, ruggetje met de Zonnebloemen van Van Gogh. pagina 84, 10-10-2015 Het Financieele Dagblad

Het werk Monochrome (Grey) van Anish Kapoor hangt ruggetje, ruggetje met de Zonnebloemen van Van Gogh. pagina 84, 10-10-2015 Het Financieele Dagblad Het werk Monochrome (Grey) van Anish Kapoor hangt ruggetje, ruggetje met de Zonnebloemen van Van Gogh. pagina 84, 10-10-2015 Het Financieele Dagblad Kijk en vergelijk Het is een trend: hedendaagse werken

Nadere informatie

xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx

xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxxx x x x x xx x xx xx x xx xxx xx xx xx xxx x xx x xxxx x EEN KNOTSGEKKE xxx x xxxx HICHAM BENOHOUD xxx xxxxx xxxx xxxxx xx Salle de Classe, série 2 KLASFOTO! xxxx xxxxxx xx xxxxx xx xxxxxx x xxxxx xx x xxxxxx

Nadere informatie

Interview met de Spaanse arts Betty Cerda de Palou, 63 jaar oud en sinds 32 jaar in Maastricht

Interview met de Spaanse arts Betty Cerda de Palou, 63 jaar oud en sinds 32 jaar in Maastricht 1 Interview met de Spaanse arts Betty Cerda de Palou, 63 jaar oud en sinds 32 jaar in Maastricht Betty: Ik ben Betty Cerda de Palou. Ik woon in Maastricht al 32 jaar. Ik ben 63 jaar. Ik ben arts, maar

Nadere informatie

Ellen Schild. Tineke Groen

Ellen Schild. Tineke Groen Ellen Schild Tineke Groen Jaar in jaar uit besteden we in Mebest aandacht aan fraaie afbouwprojecten. Achter elk van die projecten zitten vakmensen. Vakmensen die het bedenken, vakmensen die het maken.

Nadere informatie

2 Eeuw van het Verstand

2 Eeuw van het Verstand 2 Eeuw van het Verstand Caravaggio, 1600 Veranderingen Het vorige werkboek eindigde met de barok in Zuid-Europa en de Gouden Eeuw in Nederland. Zowel in de 16e als de 17e eeuw leefden een aantal van de

Nadere informatie

Jaaroverzicht Hoensbroekse Amateurkunst HAK 2015.

Jaaroverzicht Hoensbroekse Amateurkunst HAK 2015. Jaaroverzicht Hoensbroekse Amateurkunst HAK 2015. Visie HAK gelooft in een duurzame gemeenschappelijke artistieke kracht en de kwaliteiten van mensen uit Hoensbroek bij de vorming van gemeenschapszin in

Nadere informatie

Inhoudelijk verslag. 19 Oct 18 Nov 2012. Maastricht and Heerlen The Netherlands. every evening 18.00 23.00 hrs 6 INDOOR INSTALLATIONS

Inhoudelijk verslag. 19 Oct 18 Nov 2012. Maastricht and Heerlen The Netherlands. every evening 18.00 23.00 hrs 6 INDOOR INSTALLATIONS Inhoudelijk verslag 23 STREETPROJECTIONS 6 INDOOR INSTALLATIONS 6 SOUNDSCAPES 23 STREETPROJECTIONS 6 INDOOR INSTALLATIONS 6 SOUNDSCAPES 19 Oct 18 Nov 2012 every evening 18.00 23.00 hrs Maastricht and Heerlen

Nadere informatie

Hoe lang duurt geluk?

Hoe lang duurt geluk? Hoe lang duurt geluk? Op dit moment ben ik gelukkig. Na veel pech ben ik dan eindelijk een vrolijke schrijver. Mijn roman is goed gelukt. En ik verdien er veel geld mee. En ik heb ook nog eens een mooie,

Nadere informatie

GALERIE HONINGEN. start nieuwe kunstseizoen 5 nieuwe realisten Grégory Asselbergh Maarten Boffé Jan Willem Eskes Suzan Schuttelaar Gerard van de Weerd

GALERIE HONINGEN. start nieuwe kunstseizoen 5 nieuwe realisten Grégory Asselbergh Maarten Boffé Jan Willem Eskes Suzan Schuttelaar Gerard van de Weerd GALERIE HONINGEN S I N D S 1 9 9 7 start nieuwe kunstseizoen 5 nieuwe realisten Grégory Asselbergh Maarten Boffé Jan Willem Eskes Suzan Schuttelaar Gerard van de Weerd + nieuwe collectie aanwinsten 6 t/m

Nadere informatie

125 jaar. Geïnspireerd door de beroemde werken van Nederlands schilder. Vincent van Gogh (1853-1890)

125 jaar. Geïnspireerd door de beroemde werken van Nederlands schilder. Vincent van Gogh (1853-1890) 125 jaar Geïnspireerd door de beroemde werken van Nederlands schilder Vincent van Gogh (1853-1890) WWW.BNWALLCOVERINGS.COM 125 JAAR GEÏNSPIREERD DOOR DE WERKEN VAN KUNSTSCHILDER VINCENT VAN GOGH De collectie

Nadere informatie

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit

Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst. Voorganger: ds. Bert de Wit Preek Zondag 6 maart 2016, 10.00 uur Jeugddienst Thema: @Home Voorganger: ds. Bert de Wit Schriftlezing: Lucas 15:11-32 Een vader had twee zonen zo begint het verhaal. Met de beschrijving van een gezin.

Nadere informatie

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus.

Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 1 Beste vrienden, ik mag jullie vandaag vertellen over de laatste week van het leven van Jezus. 2 Het verhaal De Goede Week Trouw, Hoop en Spijt Ik wil jullie vandaag vertellen over de Goede Week. Dat

Nadere informatie

Écht goede foto s zijn foto s die je raken. Die iets bij je oproepen: een gevoel of herinnering. Foto s die eigen zijn en kenmerkend voor jou als

Écht goede foto s zijn foto s die je raken. Die iets bij je oproepen: een gevoel of herinnering. Foto s die eigen zijn en kenmerkend voor jou als Écht goede foto s zijn foto s die je raken. Die iets bij je oproepen: een gevoel of herinnering. Foto s die eigen zijn en kenmerkend voor jou als fotograaf. Hoe maak je zulke foto s? Stap 1 is leren kijken.

Nadere informatie

ART HISTORY DE TWINTIGSTE EEUW MASSACULTUUR. H5 CKV-profiel Cobra en Karel Appel Moderne Amerikanen in musea

ART HISTORY DE TWINTIGSTE EEUW MASSACULTUUR. H5 CKV-profiel Cobra en Karel Appel Moderne Amerikanen in musea ART HISTORY DE TWINTIGSTE EEUW MASSACULTUUR H5 CKV-profiel Cobra en Karel Appel Moderne Amerikanen in musea Tijdsbeeld tweede helft 20ste eeuw Vrijheid na WOII-Europa ligt in puin.. Koude oorlog: angst

Nadere informatie

architocht vmbo ontdek de gebouwen van heerlen centrum

architocht vmbo ontdek de gebouwen van heerlen centrum architocht vmbo ontdek de gebouwen van heerlen centrum 0 Algemene informatie Met deze Architocht ga je de gebouwen en een stuk geschiedenis van Heerlen centrum ontdekken. Vergeet niet een camera of je

Nadere informatie

Roberto Santo 11 december 2010 t/m 16 januari 2011

Roberto Santo 11 december 2010 t/m 16 januari 2011 Roberto Santo 11 december 2010 t/m 16 januari 2011 Opening expositie Spring Load zaterdag 11 december 2010 12.00-16.00 uur Geopend: woensdag t/m zondag van 12.00 tot 17.00 uur. Gesloten: 25 & 26 december

Nadere informatie

Chapters Schilderijen in acryl

Chapters Schilderijen in acryl Dimitri Casters stelde solo en in groep tentoon en nam deel aan diverse beurzen in eigen land maar ook in het buitenland waaronder Parijs, Warschau, Maastricht en Luxemburg. Een blik op zijn compleet werk

Nadere informatie

Samenvatting Kunst ABC

Samenvatting Kunst ABC Samenvatting Kunst ABC Week 1: Kunst algemeen + film, beeldhouwen en fotografie Info: Wat is kunst? Kunst kan verschillende soorten dans, muziek, schilderijen, toneel en beelden zijn. Beeldhouwkunst of

Nadere informatie

Graduation Project: Vlaams Cultuurhuis De Brakke Grond te Amsterdam

Graduation Project: Vlaams Cultuurhuis De Brakke Grond te Amsterdam Graduation Project: Vlaams Cultuurhuis De Brakke Grond te Amsterdam. Main tutors: Christoph Grafe, Heike Löhmann. Technical tutor: Maarten Meijs. Student Rob Wesselink, b1212362. P5 . Geschiedenis. Het

Nadere informatie

Bescherm je foto s met een watermerk

Bescherm je foto s met een watermerk Bescherm je foto s met een watermerk Het is vervelend wanneer een ander met je foto's aan de haal gaat. Je steekt er niet alleen tijd en moeite in maar ook wettelijk heb je rechten over je eigen foto's.

Nadere informatie

13/6/2012 TRANSCRIPT RIET INTERVIEW. Sanni

13/6/2012 TRANSCRIPT RIET INTERVIEW. Sanni 13/6/2012 INTERVIEW TRANSCRIPT RIET Naam interviewer Naam respondent Pseudoniem respondent Datum interview 30-05-2012 Plaats interview Alkmaar Begintijd interview 12.00 Eindtijd interview 13.20 Leeftijd

Nadere informatie

Outback Australië. Je kunt een auto huren of kopen. Dat kan op veel plaatsen.

Outback Australië. Je kunt een auto huren of kopen. Dat kan op veel plaatsen. Outback Australië Voor mij is Australië een heel bijzondere plek. Waarom? Dat zal ik uitleggen. Het begon al toen ik voor het eerst in Australië kwam. Ik stapte uit het vliegtuig. Meteen merkte ik dat

Nadere informatie

Piet Boon. Van timmerman tot meester ontwerper. 114 All Inn Home magazine

Piet Boon. Van timmerman tot meester ontwerper. 114 All Inn Home magazine Piet Boon Van timmerman tot meester ontwerper 114 All Inn Home magazine Het is gewoon waanzinnig leuk om iets te creëren en je visitekaartje achter te laten. Hij begon 25 jaar geleden als timmerman/aannemer

Nadere informatie

WIL VAN DER LAAN AMSTERDAM 29.10.2003-07.12.2003. Detail: Mali X, olieverf/doek, 100x140 cm

WIL VAN DER LAAN AMSTERDAM 29.10.2003-07.12.2003. Detail: Mali X, olieverf/doek, 100x140 cm WIL VAN DER LAAN 29.10.2003-07.12.2003 AMSTERDAM Detail: Mali X, olieverf/doek, 100x140 cm WIL VAN DER LAAN 29.10.2003-07.12.2003 AMSTERDAM 1950 Zijn leven lang is Wil van der Laan al gefascineerd door

Nadere informatie

Anna en Alex nemen het op tegen de valsemunters

Anna en Alex nemen het op tegen de valsemunters Anna en Alex nemen het op tegen de valsemunters Anna en Alex zijn klasgenoten en heel goede vrienden. Ze komen altijd in de meest angstaanjagende situaties terecht en samen hebben ze al heel wat spannende

Nadere informatie

Mailwisseling ontvangen door Platform BK met de vraag om er iets mee te doen.

Mailwisseling ontvangen door Platform BK met de vraag om er iets mee te doen. Mailwisseling ontvangen door Platform BK met de vraag om er iets mee te doen. Voorgedragen door Sarah van Lamsweerde en Michiel Bakker vóór het debat Wie betaalt de kunstenaar? in Casco op 9 februari 2016.

Nadere informatie

Sanne Sannes, Zonder titel, ong. 1967. Ontwikkelgelatinezilverdruk

Sanne Sannes, Zonder titel, ong. 1967. Ontwikkelgelatinezilverdruk Sanne Sannes, Zonder titel, ong. 1967. Ontwikkelgelatinezilverdruk Sanne Sannes, The Face of Love Fotografie uit de collectie van het Rijksmuseum 13 november 15 december 2013 Het onlangs geheel gerenoveerde

Nadere informatie

De Kunst van het Ondernemen. Boekhandel Voorhoeve, Amin Usman & Kunstenaar Elganan Jelsma 2014 BLOG door ELGANAN

De Kunst van het Ondernemen. Boekhandel Voorhoeve, Amin Usman & Kunstenaar Elganan Jelsma 2014 BLOG door ELGANAN De Kunst van het Ondernemen Boekhandel Voorhoeve, Amin Usman & Kunstenaar Elganan Jelsma 2014 BLOG door ELGANAN Voorjaar 2014: Start van een nieuw Kunstproject Woensdag 5 maart 2014 Na een paar mails te

Nadere informatie

landelijk, licht EN eclectisch interieur

landelijk, licht EN eclectisch interieur interieur landelijk, licht EN eclectisch TEKST: ANNEMIE WILLEMSE - FOTOGRAFIE: JAN VERLINDE De bewoners van dit huis woonden eerder al in hetzelfde park. Ze waren het erover eens dat dit het leukste en

Nadere informatie

PERSBERICHT 16 januari 2015

PERSBERICHT 16 januari 2015 Van: Carina Blokzijl Museum Gouda [Carina.Blokzijl@museumgouda.nl] Verzonden: vrijdag 16 januari 2015 12:36 Onderwerp: van Michel tot Israels Bijlagen: GeorgesMichel_Gezicht_op_de_heuvel_van_Montmartre.jpg;

Nadere informatie

Rijksmuseum. Verslag. Maika Dijkstra

Rijksmuseum. Verslag. Maika Dijkstra Rijksmuseum Verslag Maika Dijkstra Wij zijn donderdag 14 januari naar het rijksmuseum geweest. We begonnen de dag gewoon in de klas. En we hebben ook nog een taalles gedaan. Om kwart voor elf zou de bus

Nadere informatie

Ontdek de sterren van Maastricht

Ontdek de sterren van Maastricht Culturele Nieuwsbrief Maastricht Mei 2010 Ontdek de sterren van Maastricht Culturele Hoofdstad van Europa 2018 zijn, dat is wat Maastricht ambieert. Reden te meer om Maastricht met een cultureel oog in

Nadere informatie

KUNST & AMBACHT 12 & 13 SEPTEMBER 2015 OPEN MONUMENTENWEEKEND MAASTRICHT

KUNST & AMBACHT 12 & 13 SEPTEMBER 2015 OPEN MONUMENTENWEEKEND MAASTRICHT KUNST & AMBACHT 12 & 13 SEPTEMBER 2015 OPEN MONUMENTENWEEKEND MAASTRICHT KUNST & AMBACHT Met het thema Kunst & Ambacht zal tijdens het Open Monumentenweekend op 12 en 13 september 2015 zowel de kunst als

Nadere informatie

Erwin Clauws "The Conscious Quintessence of the Abstract"

Erwin Clauws The Conscious Quintessence of the Abstract Het ROGERRAVEELMUSEUM tentoonstellingspartner bij het artistiek onderzoek The Conscious Quintessence of the Abstract van ERWIN CLAUWS Onderzoek geaccrediteerd door Onderzoeksraad Sint Lucas Beeldende Kunst

Nadere informatie

Ckv verslag. Julia van Sluijs April 2015. Kunst- en Cultuurroute en cabaret CKV VERSLAG

Ckv verslag. Julia van Sluijs April 2015. Kunst- en Cultuurroute en cabaret CKV VERSLAG Ckv verslag Kunst- en Cultuurroute en cabaret Julia van Sluijs April 2015!1 Inhoudsopgave - Algemene gegevens 3 - Verantwoording keuze 4 - Kunst- en cultuurroute Workshop 1: Graffiti 5 Workshop 2: Capoeira

Nadere informatie

beeldende vakken CSE GL en TL

beeldende vakken CSE GL en TL Examen VMBO-GL en TL 2008 tijdvak 2 dinsdag 17 juni 9.00-11.00 uur beeldende vakken CSE GL en TL Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 64 punten

Nadere informatie

Charles den Tex VERDWIJNING

Charles den Tex VERDWIJNING Charles den Tex VERDWIJNING 3 Klikketik-tik-tik Het is halftwaalf s ochtends. Marja vouwt een hemd. En kijkt om zich heen. Even staat ze op haar tenen. Zo kan ze over de kledingrekken kijken. Die rekken

Nadere informatie

Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 5

Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 5 Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 5 5 Tuin van Heden.nu 1 Mag ik zijn wie ik ben? Van In 6 Zacheüs (1) Het is erg druk in de stad vandaag. Iedereen loopt op straat. Zacheüs wurmt zich

Nadere informatie

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 5-6. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 5-6. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag Hoi! Blijf even aan de lijn. Ik zit namelijk op de andere. Wacht even. Hoi, ik kom zo even terug, want ik moet even iets zeggen over

Nadere informatie

Hartstocht voor je financiën

Hartstocht voor je financiën INHOUDSOPGAVE 1. Hartstocht voor je financiën................................ 5 2. Geld!...................................................... 7 3. De wet van de geleidelijke groei............................

Nadere informatie

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen,

Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Gemeente van onze Heer Jezus Christus, lieve mensen, Jezus was moe. Hij had het helemaal gehad. Het begon er allemaal mee toen sommige van de schiftgeleerden zagen hoe wij, zijn leerlingen, een stuk brood

Nadere informatie

Hoeveel jaar ben je al lid van RWB? 14 jaar.

Hoeveel jaar ben je al lid van RWB? 14 jaar. Het seizoen zit er bijna op, het eerste speelt nog in de nacompetitie voor promotie, de jeugdtoernooien gaan beginnen en we hebben nog twee evenementen te goed om dit voetbalseizoen af te sluiten. Als

Nadere informatie

Jan Smeets over Pinkpop in Geleen:

Jan Smeets over Pinkpop in Geleen: Jan Smeets over Pinkpop in Geleen: Soms lijkt het alsof er meer is gebeurd, 4 Misschien dat het met het ouder worden te maken heeft, maar Pinkpop Geleen is één en al nostalgie, aldus Mr. Pinkpop Jan Smeets.

Nadere informatie

1. Voorwoord. 2. Terugblik

1. Voorwoord. 2. Terugblik v 2012 Inhoudsopgave 1. Voorwoord 2. Terugblik 3. Bijdrage aan het museum 4. Financiële verslaglegging 5. Doelstelling vrienden van museum Jan van der Togt Voorwoord 1. Voorwoord Het afgelopen jaar trok

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF. St. Aloysiusschool

NIEUWSBRIEF. St. Aloysiusschool St. Aloysiusschool Boskamp 19 8121CW Olst Tel: 0570-561564 E-mail: aloysius@mijnplein.nl LEEF LEER LACH NIEUWSBRIEF Januari 2016 Sinterklaas opent de Bieb op school en leent het eerste boek op de St. Aloysiusschool.

Nadere informatie

Het Kunstwerk Module Muziek Groep 7-8

Het Kunstwerk Module Muziek Groep 7-8 Het Kunstwerk Module Muziek Groep 7-8 Teksten: Stella van Lieshout Illustraties: Tjarko van der Pol ABC Cultuur is een initiatief van het Centrum voor de Kunsten Beverwijk www.abccultuur.nl Het Kunstwerk

Nadere informatie

belangrijke data... 5 december 2014, nr. 8

belangrijke data... 5 december 2014, nr. 8 belangrijke data..... 5 december 2014, nr. 8 Don 18 dec Kerstdiner, 18.00 19.00 uur: alle kinderen vanaf 12.00 uur vrij Vrij 19 dec Start kerstvakantie, alle kinderen vanaf 12.00 uur vrij. De Kerstvakantie

Nadere informatie

www.shine-houten.nl mail@shine-houten.nl 06-26340416 SHINE THE PLACE TO BE FOR PEOPLE WITH A ARTISTIC FLAVOUR!

www.shine-houten.nl mail@shine-houten.nl 06-26340416 SHINE THE PLACE TO BE FOR PEOPLE WITH A ARTISTIC FLAVOUR! www.shine-houten.nl mail@shine-houten.nl 06-26340416 SHINE THE PLACE TO BE FOR PEOPLE WITH A ARTISTIC FLAVOUR! Shine Wij zijn SHINE, een centrum voor podiumkunsten. Graag willen wij u hierbij kennis laten

Nadere informatie

Bonnefantenmuseum Maastricht +31 (0)43 3290190

Bonnefantenmuseum Maastricht +31 (0)43 3290190 Bonnefantenmuseum Maastricht +31 (0)43 3290190 Betreft voorbereidende les bij het programma Being Baldessari Geachte docent, Ter voorbereiding op de museumles Being Baldessari stuur ik u een map met daarin

Nadere informatie

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 7-8. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door

Ik ben Sim-kaart. Mobiel bellen groep 7-8. De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag. Aangeboden door De Simkaart is een meisje, tikkeltje ondeugend en een echte kletsgraag Hoi! Blijf even aan de lijn. Ik zit namelijk op de andere. Wacht even. Hoi, ik kom zo even terug want ik moet even iets zeggen over

Nadere informatie

Een buik van wol. Tom! Tom! Cato kwam hard aan rennen. En zei: vandaag word mevr. Catharina. 90 jaar en ik wil haar een heel mooi cadeau

Een buik van wol. Tom! Tom! Cato kwam hard aan rennen. En zei: vandaag word mevr. Catharina. 90 jaar en ik wil haar een heel mooi cadeau Een buik van wol. Tom! Tom! Cato kwam hard aan rennen En zei: vandaag word mevr. Catharina 90 jaar en ik wil haar een heel mooi cadeau Geven. Ja maar wat zei Tom. Umm wacht ik Weet het zei Cato een herinnering.

Nadere informatie

Concours: talenten voortgezet onderwijs

Concours: talenten voortgezet onderwijs Concours: talenten voortgezet onderwijs Concours: uitnodiging Beste docenten, schoolleiders, Namens Kunstencentrum Kadmium willen wij via u uw leerlingen uitnodigen om mee te doen aan het project Concours,

Nadere informatie

Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden

Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden Gijsje zonder staart geschreven door Henk de Vos (in iets gewijzigde vorm) Er was eens een klein lief konijntje, dat Gijs heette. Althans, zo noemden zijn ouders hem, maar alle andere konijntjes noemden

Nadere informatie

Werner Mantz s. Licht op Maastricht. verkoopexpositie fotografie 12-03 / 11-04. catalogus 5. Antiquariaat & Galerie de Bovenste Plank

Werner Mantz s. Licht op Maastricht. verkoopexpositie fotografie 12-03 / 11-04. catalogus 5. Antiquariaat & Galerie de Bovenste Plank Antiquariaat & Galerie de Bovenste Plank Werner Mantz s Licht op Maastricht catalogus 5 Antiquariaat & Galerie de Bovenste Plank Rechtstraat 49 Wyck - Maastricht 043-3213157 info@debovensteplank.nl winkel

Nadere informatie

Elk seizoen een nieuw interieur

Elk seizoen een nieuw interieur 52 Stijlvol Wonen B i n n e n k i j k e n Elk seizoen een nieuw interieur De kans dat Anke en Geert ooit uitgekeken raken op hun interieur, is wel heel erg klein. De inrichting wordt namelijk regelmatig

Nadere informatie

KIDmail 25. www.kidpartners.nl. Januari 2013

KIDmail 25. www.kidpartners.nl. Januari 2013 www.kidpartners.nl KIDmail 25 Januari 2013 Allereerst willen wij jou een stralend 2013 wensen met de onderstaande doodle. Je kunt zelf invullen waar jouw ster het komend jaar gaat stralen. We hebben het

Nadere informatie

Giardino NL 4/1 14-06-2006 12:14 Pagina 1

Giardino NL 4/1 14-06-2006 12:14 Pagina 1 Giardino NL 4/1 14-06-2006 12:14 Pagina 1 1 Giardino NL 4/1 14-06-2006 12:14 Pagina 2 Panta rhei alles stroomt; Mijn schilderijen zijn in beweging, ze lijken te stromen, zoals ook het leven zich geen stilstand

Nadere informatie

De kerker met de vijf sloten. Crista Hendriks

De kerker met de vijf sloten. Crista Hendriks De kerker met de vijf sloten Crista Hendriks Schrijver: Crista Hendriks Coverontwerp: Pluis Tekst & Ontwerp ISBN: 9789402126112 Crista Hendriks 2014-2 - Voor Oscar... zonder jou zou dit verhaal er nooit

Nadere informatie

1. Alfred houdt van kleuren maar is wel een serieus typje

1. Alfred houdt van kleuren maar is wel een serieus typje Exile on Main St. Voor de tentoonstelling Exil on Main St. heeft de directeur van het museum, Alexander van Grevenstein, negen Amerikaanse kunstenaars uitgekozen. Deze negen hebben altijd een beetje in

Nadere informatie

De nieuwe website, www.canilos.org

De nieuwe website, www.canilos.org Nieuwsbrief mei 2016 Vrienden van Canilos, Hier onze nieuwste nieuwsbrief. Dit zijn de onderwerpen: De nieuwe website, www.canilos.org. Dr. Iosif Botetzagias, onze man op Lesbos. Vrijwilligers in het zonnetje.

Nadere informatie

ATELIER MALKOVICH. 6-1 2 j a a r

ATELIER MALKOVICH. 6-1 2 j a a r ATELIER MALKOVICH r o n d l e i d i n g 6 - j a a r WELKOM Atelier Malkovich is een hele bijzondere architectuur tentoonstelling. Wat er zo bijzonder is, ga je met behulp van dit boekje ontdekken. naam

Nadere informatie

Aftellen. Toekomst. naar de. 10 opwindende voorstellen om door te gaan

Aftellen. Toekomst. naar de. 10 opwindende voorstellen om door te gaan Aftellen naar de Toekomst 10 opwindende voorstellen om door te gaan Tekst: Eelco Koolhaas en Kees Le Blansch Vormgeving: Machiel Pleijsier en Dennis Wijmer Video: Jasper Masthoff Muziek: Bart Kiers Leve

Nadere informatie

Boekje over de kerk. voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep

Boekje over de kerk. voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep Boekje over de kerk voor kinderen van ca. 4 10 jaar gemaakt door de jongste catechisatiegroep Over dit boekje Wij hebben op catechisatie wat geleerd over de kerk. Daar willen we je wat over vertellen.

Nadere informatie

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal!

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! Hé hoi, hallo! Ik zal me even voorstellen. Ik ben Bloem. Bloem van Plastic. Maar je mag gewoon Bloem zeggen. Wow! Wat goed dat jullie even

Nadere informatie

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang.

Die nacht draait Cees zich naar me toe. In het donker voel ik heel zachtjes zijn lippen op mijn wang. Vanavond ga ik mijn man vertellen dat ik bij hem wegga. Na het eten vertel ik het hem. Ik heb veel tijd besteed aan het maken van deze laatste maaltijd. Met vlaflip toe. Ik hoop dat de klap niet te hard

Nadere informatie

Dubbelspel. Alan Durant

Dubbelspel. Alan Durant Dubbelspel Dubbelspel maakt deel uit van de Schaduw-reeks van Lezen voor Iedereen/Uitgeverij Eenvoudig Communiceren. De Schaduw-reeks is een serie spannende verhalen voor jongeren. Lezen voor Iedereen/Uitgeverij

Nadere informatie

De Nieuwe Buren. Creatieve vrijheid

De Nieuwe Buren. Creatieve vrijheid De Nieuwe Buren Zoals al eerder gezegd, wij zijn De Nieuwe Buren B.V. Wij doen het graag een beetje anders. Iedereen die bij ons werkt zit nog op school. In 2007 zijn wij opgericht door het Mediacollege

Nadere informatie

RTVUtrecht zoekt verslaggevers, schrijvers, filmers en interviewers

RTVUtrecht zoekt verslaggevers, schrijvers, filmers en interviewers 1 van 8 12-11-2013 11:57 Wordt de e-mail niet goed weergegeven? Bekijk de webversie. RTVUtrecht zoekt verslaggevers, schrijvers, filmers en interviewers Wereldbazar Huur een kraam tijdens de Wereldbazar

Nadere informatie

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer,

Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder. Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28. Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, Hillegom, De Hoeksteen 7 september 2014 Maurits de Ridder Jesaja 56 : 1-7 Mattheus 15 : 21-28 Gemeente van Christus Jezus, onze Heer, "Nu even niet", was ooit de reclameslogan van een landelijk bekend

Nadere informatie

Jip en Janneke - Kindermusical (Children musical)

Jip en Janneke - Kindermusical (Children musical) 1. Jip en Janneke - Kindermusical (Children musical) Ik ben Jip - I am Jip Ik ben Janneke - I am Janneke En we wonen naast elkaar - And we live beside each other Hij heet Jip - His name is Jip - He is

Nadere informatie

Apple Fanboy. Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C. De intro. De opdracht. Proces

Apple Fanboy. Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C. De intro. De opdracht. Proces Apple Fanboy Leerling: Jippe Joosten Opleiding: Game Development Klas: G&I1C De intro Welkom in het verslag van de Apple fanboy, ik ben Jippe Joosten en ik ben enorm fan van Apple. Ik ben nu 21 jaar oud

Nadere informatie

Cultuurplan basisschool De Regenboog

Cultuurplan basisschool De Regenboog Cultuurplan basisschool De Regenboog (2015-2016) Dukdalf 28 3961 LA Wijk bij Duurstede 1 Dit beleidsplan omvat de volgende punten: Wat is onze visie op cultuur? Wat willen we dit jaar veranderen? Hoe pakken

Nadere informatie

Vooraf Voorafgaand aan deze museumles hebben de leerlingen de KunstKabinetles 4.8 Kunst uit mijn kamer klassikaal gekregen en uitgevoerd.

Vooraf Voorafgaand aan deze museumles hebben de leerlingen de KunstKabinetles 4.8 Kunst uit mijn kamer klassikaal gekregen en uitgevoerd. Verzamelingen Groep 4 Leerkrachtenblad Vooraf Voorafgaand aan deze museum hebben de leerlingen de KunstKabinet 4.8 Kunst uit mijn kamer klassikaal gekregen en uitgevoerd. Leerlingen hebben geleerd over

Nadere informatie

1. Joris. Voor haar huis remt Roos. Ik ben er. De gordijnen beneden zijn weer dicht.

1. Joris. Voor haar huis remt Roos. Ik ben er. De gordijnen beneden zijn weer dicht. 1. Joris Hé Roos, fiets eens niet zo hard. Roos schrikt op en kijkt naast zich. Recht in het vrolijke gezicht van Joris. Joris zit in haar klas. Ben je voor mij op de vlucht?, vraagt hij. Wat een onzin.

Nadere informatie

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1

MEMORY WOORDEN 1.1. TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 MEMORY WOORDEN 1.1 TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 1 ik jij hij zij wij jullie zij de baby het kind ja nee de naam TaalCompleet A1 Memory Woorden 1 2 MEMORY WOORDEN 1.2 TaalCompleet A1 Memory Woorden

Nadere informatie

Auditieve oefeningen. Boek van de week: Verhaalbegrip: Taalbewustzijn:

Auditieve oefeningen. Boek van de week: Verhaalbegrip: Taalbewustzijn: Auditieve oefeningen Boek van de week: 1; Nijntje in het museum 2; Krokodil en het meesterwerk 3; Kloddertje 4; Meneer Kandinsky was een schilder 5; Het kleine museum Verhaalbegrip: Bij elk boek stel ik

Nadere informatie

Presentatie nieuwe Jaarprogrammaboek Kunst&Cultuur 2014-2015 Vrijdag 19 september 2014, Rendez-vous, vanaf 16.00 uur

Presentatie nieuwe Jaarprogrammaboek Kunst&Cultuur 2014-2015 Vrijdag 19 september 2014, Rendez-vous, vanaf 16.00 uur Cultuuragenda Parc Imstenrade 7 e jaargang, nr. 28, september 2014 Door een technische storing kon deze agenda niet eerder gedrukt en bezorgd worden. Presentatie nieuwe Jaarprogrammaboek Kunst&Cultuur

Nadere informatie

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal!

De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! De Bloem (van plastic) is een meid van nu! Tikkeltje brutaal! Hé hoi, hallo! Ik zal me even voorstellen. Ik ben Bloem. Bloem van Plastic. Maar je mag gewoon Bloem zeggen. Wow! Wat goed dat jullie even

Nadere informatie

JE CULTURELE ZELFPORTRET

JE CULTURELE ZELFPORTRET JE CULTURELE ZELFPORTRET Dit is het culturele zelfportret van Vul alles in hele antwoordzinnen in. Gebruik een ander lettertype of een andere kleur voor de antwoorden. Plak hier je pasfoto Film/tv 1 Ga

Nadere informatie

Antwoorden Thema 5 Vrije tijd

Antwoorden Thema 5 Vrije tijd Antwoorden Thema 5 Vrije tijd Luisteren Oefening 2 hobby Willem Linda hockeyen squashen tennissen voetballen bioscoop theater ballet kroegbezoek concertbezoek popmuziek jazz klassieke muziek Spreken Oefening

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE 5 DEEL I KENNIS... 6 DEEL II WETENSCHAP... 76

INHOUDSOPGAVE 5 DEEL I KENNIS... 6 DEEL II WETENSCHAP... 76 INHOUDSOPGAVE 5 DEEL I KENNIS... 6 DEEL II WETENSCHAP... 76 Vergeten... 7 Filosofie... 9 Een goed begin... 11 Hoofdbreker... 13 Zintuigen... 15 De hersenen... 17 Zien... 19 Geloof... 21 Empirie... 23 Ervaring...

Nadere informatie

CHRISTINE OTTEN, Tussen Country en Westen

CHRISTINE OTTEN, Tussen Country en Westen CHRISTINE OTTEN, Tussen Country en Westen Haar autobiografische roman Om adem te kunnen halen is onlangs verschenen en speelt zich grotendeels af in Deventer, waar zij tot haar 18de woonde. Vanaf maart

Nadere informatie

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren,

Majesteit, Koninklijke Hoogheid, excellenties, dames en heren, Toespraak van de minister-president, mr. dr. Jan Peter Balkenende, bijeenkomst ter ere van de 50 ste verjaardag van de Verdragen van Rome, Ridderzaal, Den Haag, 22 maart 2007 Majesteit, Koninklijke Hoogheid,

Nadere informatie

Kijkwijzer VMBO (Foto s details: Piet Vos tenzij anders vermeld)

Kijkwijzer VMBO (Foto s details: Piet Vos tenzij anders vermeld) (Foto s details: Piet Vos tenzij anders vermeld) Deze kijkwijzer is in de vorm van een speurtocht: Vorm groepjes van drie en ga verschillende wegen uit op het beeldenpark. Zoek de beelden waarvan de details

Nadere informatie

Mijn naam is Fons. Ze noemen me een groene jongen. Weet je hoe dat komt?

Mijn naam is Fons. Ze noemen me een groene jongen. Weet je hoe dat komt? Beste kinderen, Mijn naam is Fons. Ze noemen me een groene jongen. Weet je hoe dat komt? In mijn vrije tijd ben ik natuurgids. Met mijn verrekijker en vergrootglas trek ik naar allerlei plekjes om de natuur

Nadere informatie

http://www.trouw.nl/cultuur/boeken/

http://www.trouw.nl/cultuur/boeken/ - Trouw 1 van 7 16/03/2009 09:26 16 maart 2009 We hebben niks meer met elkaar Een indrukwekkende rij intellectuelen sombert in een handvol boeken over onze samenleving. Volgens Willem Breedveld biedt de

Nadere informatie

Zomeraanbod - programma week 30 20 juli t/m 26 juli

Zomeraanbod - programma week 30 20 juli t/m 26 juli Zomeraanbod - programma week 30 20 juli t/m 26 juli Deze week: activiteit: Improvisatietheater door: Alludens, trainingen en entertainment leeftijd: 2 groepen: 12+ en 18+ activiteit: Workshop bestaand

Nadere informatie

Kerstnachtdienst 2014 Is er iets met Kerst mis?

Kerstnachtdienst 2014 Is er iets met Kerst mis? Kerstnachtdienst 2014 Is er iets met Kerst mis? In deze avond zijn we hier samengekomen, om met elkaar kerstmis te vieren. En we stellen ons de vraag: is er iets met Kerstmis? In deze avond zoeken we een

Nadere informatie

Ik moet Claire nu niet aankijken. Wij kennen elkaar te goed. Mijn ogen zouden me verraden.

Ik moet Claire nu niet aankijken. Wij kennen elkaar te goed. Mijn ogen zouden me verraden. 1. We gaan eten in een restaurant. Serge heeft gereserveerd; dat doet híj altijd. Het is zo n restaurant waar je drie maanden van tevoren moet bellen. Of nog langer. Serge belt nooit drie maanden van tevoren.

Nadere informatie

De opdracht voor jullie luidt: Ontwerp een eigen Sjerp voor om de middel in de Spaanse Flamenco stijl.

De opdracht voor jullie luidt: Ontwerp een eigen Sjerp voor om de middel in de Spaanse Flamenco stijl. Hallo Iedereen van groep B, Ook wij groep dans van groep B hebben een leuke excursie voor jullie georganiseerd. Omdat wij dans hebben gekozen en het ons leuk leek om onszelf en jullie te verdiepen in eens

Nadere informatie

Wie ben jij? Ik ben... Introductie. HAVO/VWO bovenbouw

Wie ben jij? Ik ben... Introductie. HAVO/VWO bovenbouw HAVO/VWO bovenbouw Introductie Wie jij bent is niet in één zin te beantwoorden. Of je man of vrouw bent. Uit welk land je komt. Wanneer je geboren bent. Welke dingen (muziek, kleding, sport etc.) je leuk

Nadere informatie

Zomeraanbod - programma week 33 10 aug t/m 16 aug

Zomeraanbod - programma week 33 10 aug t/m 16 aug Zomeraanbod - programma week 33 10 aug t/m 16 aug Deze week: activiteit: Improvisatietheater door: Alludens, trainingen en entertainment leeftijd: 2 groepen: 12+ en 18+ activiteit: Speelse muzikale workshop

Nadere informatie

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy

Reality Reeks Verwerkingsopdrachten. Mooi meisje Verliefd op een loverboy Reality Reeks Verwerkingsopdrachten Mooi meisje Verliefd op een loverboy Lees blz. 3. Woont Laura in de stad of op het platteland? Hoe weet je dat? Lees blz. 5 en 7. Woont Laura s oma al lang op de boerderij?

Nadere informatie

FEATURE: SPANJE IN AMSTERDAM

FEATURE: SPANJE IN AMSTERDAM FEATURE: SPANJE IN AMSTERDAM Pagina 2 van 5 PRESS FEATURE Spanje in Amsterdam Amsterdam heeft eeuwenoude banden met Spanje. De relatie begon minder vredig, met de Tachtigjarige Oorlog (1568-1648) tussen

Nadere informatie

'Geheime' kunstcollectie Imtech komt in de verkoop

'Geheime' kunstcollectie Imtech komt in de verkoop FD: Economie & Politiek door Siem Eikelenboom 28 augustus 2015 'Geheime' kunstcollectie Imtech komt in de verkoop Karel Appel, 'Bloem met blauwe ogen' (1977) 'Als je de ontvangsthal van Van Rietschoten

Nadere informatie

Thema 6 Uitingen. Les 6.1 Een dirigent van steen ( woordenboeken nodig bij de les) 3.Dirigeren:het leiden door de maat te slaan met een maatstokje

Thema 6 Uitingen. Les 6.1 Een dirigent van steen ( woordenboeken nodig bij de les) 3.Dirigeren:het leiden door de maat te slaan met een maatstokje Les 6.1 Een dirigent van steen ( woordenboeken nodig bij de les) WOORDWEB: 1.Het orkest: Een grote groep mensen die samen muziek maken op verschillende instrumenten. 2.De dirigent: De leider van het orkest

Nadere informatie

VOOR GEK VERKLAARD INTERVIEW MICHIEL VAN NIEUWKERK

VOOR GEK VERKLAARD INTERVIEW MICHIEL VAN NIEUWKERK ART & EVERYDAY LIFE VOOR GEK VERKLAARD INTERVIEW MICHIEL VAN NIEUWKERK 02 Oct 2015 - Fenne Saedt

Nadere informatie

Er was eens een heel groot bos. Met bomen en bloemen. En heel veel verschillende dieren. Aan de rand van dat bos woonde, in een grot, een draakje. Dat draakje had de mooiste grot van iedereen. Lekker vochtig

Nadere informatie