kiezen architectuur Corporaties Voor beter procesbeheer testen Automatisering testproces noodzaak integratie Zorghervorming VS leunt op IT

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "kiezen architectuur Corporaties Voor beter procesbeheer testen Automatisering testproces noodzaak integratie Zorghervorming VS leunt op IT"

Transcriptie

1 Het vakblad over ontwerpen, bouwen, testen en moderniseren van bedrijfsapplicaties Jaargang 2, april testen Automatisering testproces noodzaak integratie Zorghervorming VS leunt op IT praktijk Zorg voor Jeugd Corporaties kiezen architectuur Voor beter procesbeheer

2 Wie nu niet denkt in oplossingen, lost straks vanzelf op. Ga verder met ICT van Sogeti. Voor wie tijdens de crisis wil investeren in plaats van stagneren, is Sogeti de ideale partner. Want Sogeti is niet zuinig met ICT-oplossingen. Wij ontwerpen, bouwen, implementeren en beheren. En lopen voorop op het gebied van testen en architectuur. Opdrachtgevers in alle sectoren helpen wij verder met toepassingen van morgen. Vakmanschap en passie voor ICT, dat maakt ons uniek. sogeti.nl Staat voor resultaat

3 redactioneel in dit nummer Het wordt tijd De CIO s van de gemeenten Rotterdam, Amsterdam en Den Haag gaan veel nauwer met elkaar samenwerken. Dat werd tijd, denk je dan meteen. Vooral in gemeenteland waar geen concurrentie heerst, waar de processen vaak zijn voorgeschreven, waar elk dubbeltje uit de zak van boeren, burgers en buitenlui moet komen, waar bepaalde diensten een monopoliepositie hebben, is het niet meer dan logisch dat je de klant voorop zet en de processen zo efficiënt mogelijk inricht. Op het NVVB-congres (Nederlandse Vereniging voor Burgerzaken) half april 2010 hield Ralph Pans een betoog om het vertrouwen van de burger in de overheid terug te winnen door een betere dienstverlening te bieden. Pans is directieraadsvoorzitter van de Vereniging van Nederlandse Gemeenten. Dus niet bezuinigen op dienstverlening, maar nu juist investeren in ICT om die dienstverlening te verbeteren, hetgeen op den duur heel veel geld oplevert door een veel lagere TCO. Standaardisatie is volgens hem een belangrijke weg om kosten te besparen en ruimte vrij te maken voor maatwerk waar dat nodig is. Hij deed een pleidooi om de burger en het bedrijfsleven zelf zijn gegevens te laten beheren. Bijvoorbeeld via een digitale kluis. Een idee dat volgens mij zo n vijftien jaar geleden al zijn intrede had gedaan. In tussentijd is vrijwel elk overheidsorgaan driftig zelf front offices gaan sleutelen; zonder enige samenhang. Pans legde de vinger op de zere plek: het heeft de laatste jaren aan regie ontbroken. Dat kost niet alleen heel veel geld, maar levert ook zeer ontevreden klanten op; die bovendien zien dat hun geld over de balk wordt gesmeten. Het initiatief van de drie grote steden is verheugend. Hier zien we overigens dat het loont om met dezelfde architectuur te werken; dat maakt uitwisseling van kennis en ervaring mogelijk, dat maakt ook hergebruik van (delen van) applicaties mogelijk. Ze kunnen in elk geval rekenen op instemming van Pans die aankondigde de nationale overheid duidelijk te laten weten wat gemeenten nodig hebben op ICT-vlak. De druk van onderaf is te groot om te negeren. Korte berichten 4 Legal look 9 Persoonlijk 10 OBUG wordt professioneler 12 Evaluaties moeten tot actie leiden 13 Zorg voor Jeugd 14 Mens boven tools 17 Automatisering testproces noodzaak 20 Omslagverhaal Corporaties kiezen voor architectuur 24 Veilig testen met datamasking 27 Agile op doorbreken 31 Open source compliance verplichte kost 32 Zorghervorming VS leunt op IT 35 Test driven requirements engineering (2) 39 Boeken en zo 43 Functionaliteit versus productiviteit 46 Teus Molenaar Hoofdredacteur appworks april

4

5 kort Ophef over open standaarden bij EU Terwijl Eurocommissaris Neelie Kroes haar Digital Agenda voorbereidt, is onrust ontstaan bij de Franse consumentenorganisatie UFC-Que Soisir en de actiegroep voor vrije software April die vrezen dat het streven naar interoperabiliteit en open standaarden gaat sneuvelen onder de hevige druk van enkele IT-leveranciers, waaronder Microsoft. Begin mei wil Kroes haar beleidsstuk klaar hebben. In de huidige Digital Agenda met de titel A European information society for growth and employment is de nadruk gelegd op het voorkomen van een digital divide tussen Europese staten die wel en geen toegang hebben tot internet en het toenemend aantal diensten dat via dit platform beschikbaar is. Het gebruik van open standaarden en het zorgen voor interoperabiliteit sluiten aan op het voorkomen van twee e-europa s. Het huidige beleidsstuk loopt tot 2010 en Kroes is bezig de Digital Agenda op te stellen. Het document zal een belangrijk onderdeel vormen van de Europe 2020-strategie die aangeeft hoe het werelddeel uit de recessie komt. Volgens de nieuwsorganisatie Euractiv is een ontwerp van de nieuwe Digitale Agenda uitgelekt. Dit staat op de website van PC Inpact. Volgens het ontwerp is het het doel om tegen 2015 het Europese standaardistatieregiem dusdanig gewijzigd te hebben dat recht wordt gedaan aan het groeiend belang van ICT-standaarden. Tegelijkertijd valt te lezen dat richtlijnen voor open standaarden en interoperabiliteit moeilijk zijn te definiëren. CompTIA, een belangenorganisatie van ITbedrijven met Microsoft als lid, heeft op het ontwerp gereageerd door te zeggen bezorgd te zijn over de promotie van ICTstandaarden en ontwikkelmodellen die intellectueel eigendom niet respecteren. Jonathan Todd, woordvoerder namens Kroes, gaat niet in op de vrees van de Franse organisatie. Hij wil ook niets zeggen over de authenticiteit van de documenten die de ronde doen. Alix Cazenave van April meent dat de opmerkingen in het ontwerp over de moeilijkheid om open standaarden te definiëren niet veel goeds voorspellen. De opmerkingen over het European Interoperability Framework zijn erg verontrustend. Dit ontwerp is een stap terug en rept niet over vrij te gebruiken software. Norm voor cloud computing Het Nederlands Normalisatie Instituut NEN is bezig een groep samen te stellen die moet leiden tot een norm voor cloud computing. Het gaat daarbij met name over Distributed Application Platforms and Services (DAPS). Dit richt zich op verdergaande opschaling van ICT-diensten en toepassingen. Volgens het NEN zal in de nabije toekomst een deel van de computerverwerking als gevolg van de strenger wordende eis van duurzaamheid en energie-efficiëntie steeds minder plaats vinden op computers in de directe omgeving van eindgebruikers. Stapsgewijs gaat de verwerking naar virtuele, duurzame en efficiënte omgevingen. Via webservices, service oriented architecture en cloud computing bereidt de ICTindustrie zich voor op een nieuwe fase in de automatiseringsgeschiedenis. De voorbereiding op een norm voor deze vorm van automatisering is op internationaal vlak ingezet met de oprichting van de werkgroep ISO/IEC JTC1. In Nederland is het NEN bezig de subcommissie Distributed Application Platforms and Services in te richten met drie werkvelden: webservices, SOA en cloud computing. Wie hieraan wil deelnemen, kan contact opnemen met appworks april

6 kort CIO s grote gemeenten werken samen De CIO s van de gemeenten Rotterdam, Amsterdam en Den Haag zijn overeengekomen nauwer samen te werken. Zij overwegen ook automatiseringsmiddelen van elkaar te gebruiken om te vermijden dat elk apart in oplossingen moet gaan investeren. Het initiatief tot de nauwere samenwerking is ontstaan binnen de bestuursdienst van Rotterdam. De dienst geeft aan dat standaardisering deze coöperatie mogelijk maakt. De drie steden hebben informatie architecturen die de regels volgen van de Nederlandse Overheid Referentie Architectuur (NORA) en het Gemeentelijke Model Architectuur (GEMMA). De Rotterdamse bestuursdienst meldt dat informatie en ICT de gehele gemeente lijke organisatie raken. Daarom hebben de CIO s van de gemeenten het samenwerkingsinitiatief op maandag 12 april besproken met de gemeente secretarissen van de drie gemeenten. Eén van de conclusies was dat de grote steden in toenemende mate behoefte hebben aan medewerkers en topmanagers die de mogelijkheden en het belang van ICT onderkennen, en dit weten te verbinden met de bedrijfsprocessen. Tot de gezamenlijkheid behoort dan ook de opzet van een stageprogramma en opleidingen. Afhankelijk van de evaluatie eind dit jaar breidt de samenwerking uit naar andere overheden. Het doel is te komen tot verdergaande standaardisering, hergebruik en gemeenschappelijke ontwikkeling van automatiseringsoplossingen. Andere bedreigingen in Nederland Nederland blijkt een beter patchgedrag te hebben dan andere landen in de wereld, waardoor virussen die hier rondwaren andere zijn dan in de rest van de wereld. Het aantal is sterk toegenomen. Leveranciers van beveiligingsoplossingen komen regelmatig met diverse rapportages. Zo bracht Symantec onlangs zijn vijftiende Internet Security Threat Report uit. Daarin wordt de belangrijkste cybercriminaliteit over 2009 beschreven. Het aantal gesignaleerde schadelijke programma s kwam uit op 240 miljoen, een verdubbeling ten opzichte van Ook de groei van spam gaat onverminderd voort: 88 procent van alle mail die Symantec controleerde was ongewenste elektronische post. Een van de bevindingen van het rapport is dat het onderhouden van een veilig systeem met actuele patches in 2009 een grotere uitdaging was dan ooit. Bovendien installeren veel gebruikers niet eens patches voor zeer oude tekortkomingen. Zo werd op 23 augustus 2003 een tekortkoming bekendgemaakt onder de naam Microsoft Internet Explorer ADODB.Stream Object File Installation Weakness. Hoewel hier al op 2 juli 2004 een patch voor beschikbaar kwam, was het in 2009 nog altijd het op een na populairste doelwit voor aanvallen via het web. Hier blijkt volgens beveiligingsexpert SpicyLemon Nederland evenwel een belangrijke uitzonderingspositie in te nemen. In veel landen, zoals China en Rusland, wordt gewerkt met illegale besturingssystemen die uiteraard hun patches missen. In voert Win32/Lethic.AA de lijst met virussen aan. Dat verspreidt zich snel via spam, msn en skype. Wereldwijd is Win32/ Conficker het grootste probleem. Dat is in augustus 2008 door een Windows-update verholpen. Hieruit kun je afleiden dat in Nederland besturingssystemen, software en de gebruikte webbrowser beter worden onderhouden dan in de rest van de wereld, zegt Nienke Ryan van SpicyLemon. 6 appworks april 2010

7 Ubuntu houdt releaseparty Om de nieuwe versie van de Ubuntu desktopversie (Lucid Lynx genaamd) te vieren, houden Ubuntu.nl en HCC eind mei de landelijke Releaseparty. Dit is een tweejaarlijks festijn. Op het programma staat onder meer een lezing over open source ontwikkeling voor niet-programmeurs. De Releaseparty vindt plaats op zaterdag 29 mei in Ede. Op het evenement zullen verschillende Linux-partijen aanwezig zijn; van gebruikersverenigingen tot professionals. Er zijn mensen aanwezig om indien gewenst Ubuntu te installeren op de meegebrachte laptops of PC s. Op het programma staan voorts bijvoorbeeld een demonstratie van Ubuntu 10.04, een lezing over het gebruik van open source in het St. Antonius-ziekenhuis en disaster recovery met ubuntu live cd voor Windows en Ubuntu. Verder workshops over Python voor beginners, Werken met de Terminal, Beveilig je usb-stick en basiscursus Ubuntu. Het volledige programma is te vinden op IT leidt lijst beste werkgevers Microsoft en SAS zijn respectievelijk de nummers één en twee op de lijst van beste werkgevers in Nederland bij de grote, multinationale bedrijven. De ranglijst is opgesteld door de Nederlandse vestiging van het Great Place to Work Instituut. Het instituut houd al jaren bij welke werkgevers het beste scoren bij hun werknemers. Microsoft staat nu voor de tweede keer op nummer één. Vooral het nieuwe werken dat de softwareleverancier heeft ingevoerd, hetgeen medewerkers vrij laat over de plaats waar zij hun werk doen, heeft bijgedragen aan de hoge score. Ook de nadruk op diversiteit vooral deelname van vrouwen in het arbeidsproces scoort goed. Vorig jaar stond Google op nummer twee, maar die komt nu niet meer in de top 20 voor. SAS heeft de positie overgenomen. Op drie staat Biogen Idec International. Het eerstvolgende IT-bedrijf is NetApp, leverancier van storage-producten, op nummer 10. Cisco Systems treffen we op nummer 18. Bij de middelgrote bedrijven treffen we op de nummers 4, 5, 6, 8 en 9 IT-consultancy bedrijven; respectievelijk Q-Consult, Iprofs, e-office, HintTech en VLC. Nieuw in de lijst is te rubriek jonge en startende ondernemingen. Hier zien we op nummer 3 en 5 IT-bedrijven: de consultancy-bedrijven Motion10 en Cohesion. appworks april

8 kort Word -offerte niet van deze tijd Een offerte als Word-document is niet meer van deze tijd. Zo vindt Klaasjan Tukker van Adobe. Daarmee onderscheid je jezelf niet. Er moet beeld in, zei hij bij de presentatie van Creative Suite 5, het jongste paradepaard van de softwareleverancier. Vrijwel alle beeld -producten, inclusief de ontwerpergereedschappen (van websites), hebben een opwaardering gekregen. Dan gaat het om bekende producten als Photoshop, Illustrator en Dreamworks, maar ook minder bekende als InDesign en After Effects. Veel aandacht is besteed aan de communicatiemogelijkheden tussen ontwerper, ontwikkelaar en opdrachtgever, omdat al die partijen betrokken zijn bij bijvoorbeeld een reclamecampagne. (Bewegend) beeld gaat een steeds belangrijkere functie krijgen in onderlinge communicatie. Daarbij heeft Adobe verbeteringen aangebracht waardoor zonder een letter code te schrijven statisch werk dat bijvoorbeeld in Illustrator was gemaakt, met een paar muisbewegingen is om te toveren tot een werkende scrollbar. Een opvallende online dienst die Adobe aanbiedt, is Browserlab. Daar kan een ontwerper heel makkelijk nagaan of de web pagina s door de verschillende webbrowsers op de juiste manier worden getoond. Zo nodig wordt het aangepast vanuit Adobe s filosofie ontwerp één keer, publiceer overal. Oracle koopt Phase Forward Ook Oracle zet de trend voort sectorspecifieke oplossingen aan te bieden. Hiertoe heeft het bedrijf de onderneming Phase Forward voor ongeveer 685 miljoen dollar gekocht. Dit is een leverancier van software voor biotechnologie en gezondheidszorg. Phase Forward heeft een SaaS-oplossing voor het complete proces van de ontwikkeling van klinische producten; van ontwerp, testen tot en met het voldoen aan bestaande wet- en regelgeving. De medewerkers van Phase Forward worden toegevoegd aan de Oracle Health Sciences Global Business Unit. Oracle ziet een tendens waarbij biotechnologie en gezondheidszorg in elkaar overvloeien en meent dat de Integrated Clinical Research Suite van Phase Forward een mooie aanvulling is op de eigen producten om deze trend te volgen. 8 appworks april 2010

9 legal look Aansluitbaarheid moet mogelijk zijn? In ieder nummer van AppWorks beantwoordt mr. Victor de Pous juridische vragen. Wie iets wil vragen aan hem kan een mail sturen naar De redactie van AppWorks zorgt dan dat u antwoord krijgt. Victor de Pous > Waarom is de aansluitbaarheid van informatie systemen zo belangrijk? We hebben meer dan ooit met de omstandigheid te maken dat de ICTomgeving heterogeen is en blijft. Geen enkele leverancier kan een bedrijf volledig bedienen. Er zijn veel producenten in het digitale domein, die samen een enorme hoeveelheid softwarecode en andere producten maken. Bovendien worden deze componenten onder verschillende juridische regimes geleverd. Denk aan open source software en niet-open source software. Om meer dan een reden is dus er sprake van heterogeniteit. Toch moet ICT vooral goed als geheel - kunnen samenwerken. Dat vraagt om interoperabiliteit. Interoperabiliteit is echter een onderwerp dat in verschillende contexten wordt gebruikt en bovendien in dezelfde samenhang verschillende omschrijvingen en definities kent. In het perspectief van de informatietechniek heeft interoperabiliteit betrekking op de situatie dat apparatuur, programmatuur en infrastructuur van verschillende producenten - dankzij de beschikbaarheid van informatie over technische interfaces - op elkaar zijn aan te sluiten en uitstekend samenwerken. Maar in het specifieke geval van telecommunicatie gaat interoperabiliteit (bedoeld als interconnectie) om de toegang tot communicatienetwerken van dominante marktpartijen, terwijl in geval van computerprogramma s interoperabiliteit (bedoeld als compatibiliteit) wordt gekaderd als het vermogen om informatie uit te wisselen en om deze uitgewisselde informatie onderling te gebruiken. > Hoe ziet dat recht op software-interoperabiliteit eruit? Softwareleveranciers hebben nogal eens de neiging hun eigen betekenis aan interoperabiliteit te geven en soms ook aan het juridisch kader. Dat kan eigenlijk niet omdat de Europese wetgever hen voor is geweest. Er bestaat namelijk een formeel-wettelijke definitie, waaraan bepaalde rechten en vice versa verplichtingen gekoppeld zijn. Zo heeft iedere licentienemer op een computerprogramma een wettelijk recht op wat je kunt noemen technische interoperabiliteit (tegenover organisatorische en/of semantische interoperabiliteit). Dat komt neer op een geclausuleerd reverse-engineeringsrecht door middel van decompilatie van de runcode, Wanneer een softwareproducent zijn interface-gegevens (dus de technische informatie) ten behoeve van de beoogde koppeling en interactie om welke reden dan ook niet ter beschikking stelt of wil stellen, mag de licentienemer die informatie achterhalen. Juridisch beschouwd is dit type interoperabiliteit een formeel, gecodificeerd recht met betrekking tot technische voorwaarden om een onafhankelijk vervaardigd computerprogramma te verbinden met andere computerprogramma s; ook c.q. juist als de producent van die andere software dat niet wenselijk acht en niet meewerkt. Iedere concurrent van welke marktpartij dan ook (dominant of niet) kan sinds 1993 van dit recht op interoperabiliteit gebruik maken. En dat geldt eveneens voor andere licentienemers op de software, zoals gebruikersorganisaties. > Wat zegt de Nederlandse rechter? Rechtspraak over software-interoperabiliteit is uiterst schaars, maar in een interessante zaak over Software-as-a-Service (Saas) voor scholen heeft de rechter enkele jaren terug het recht op interoperabiliteit van software en zelfs data formats erkend. Dit vonnis is ook uiterst relevant voor cloud computing. Mr. V.A. de Pous is bedrijfsjurist en industrie-analist. Hij houdt zich sinds 1983 bezig met de juridische aspecten van digitale technologie en informatiemaatschappij en is medewerker van uitgeverij FenceWorks. appworks april

10 persoonlijk Meer dynamiek en ondernemerschap Bij Capgemini heeft Paul de Wit het prima naar zijn zin gehad, maar op een gegeven ogenblik wilde hij meer dynamiek en ondernemerschap in zijn werk. Een ambitie die toen niet overeenstemde met die van zijn werkgever. Dan ga je buiten de deur zoeken. Ik houd ervan met mensen te werken en te worden uitgedaagd. Het is uitermate boeiend het beste uit mensen te halen en dan ook nog eens met vooruitstrevende technologie bezig te zijn. Teus Molenaar De 35-jarige De Wit gaat tegenwoordig door het leven als unit manager engineering bij het Delftse bedrijf HintTech. De onderneming heeft zich gespecialiseerd in e-business. Dat is inmiddels een containerbegrip geworden, legt De Wit uit. Maar wij maken webgebaseerde oplossingen voor onze klanten. Deze oplossingen worden meer en meer gebaseerd op standaard content management systemen. Als onderliggend platform en voor het maatwerk gebruiken we Java en.net. Bij veel klanten is er sprake van de keuze voor een efficiënt standaard product met maatwerk om de juiste oplossing te maken. Hij gaat verder met te vertellen dat zijn mensen vaak werken met Tridion als content management oplossing. We werken trouwens ook met Hippo, SharePoint en Sitecore. Zowel open source als closed source oplossingen. Wij zijn daarmee leveranciersonafhankelijk. Wij weten hoe je een content management systeem moet implementeren. De jongste ontwikkeling in dit vakgebied? Digital asset management, klinkt het meteen. In de loop der jaren hebben organisaties die werken met webgebaseerde oplossingen een veelvoud aan digitale bronnen opgebouwd. Het is de uitdaging om die eenduidig op te slaan, zodat je erover kunt beschikken wanneer je wilt. Denk aan een organisatie als Wehkamp die voor zijn webshop enorm veel afbeeldingen beheert. Dat moet je efficiënt doen. Wij zien hier een interessante, nieuwe nichemarkt ontstaan. Want je moet niet alleen die digitale bibliotheken goed beheren, maar bijvoorbeeld ook de koppelingen naar mediabureaus die campagnes ontwikkelen. Infrastructuur Informatietechnologie heeft De Wit van kindsbeen af geboeid. Ik had het voordeel dat mijn vader bij een IT-bedrijf werkte; een voorloper van Capgemini. Bij ons thuis stond een computer. Dat was destijds nog heel bijzonder. Dus ik zat thuis op een XT Basic te programmeren. Samen met een paar vriendjes. Het is gewoon stoer als je zo n apparaat kunt laten doen wat jij wilt dat het doet., verklaart hij zijn voorliefde voor het programmeerwerk. Niet zo gek dus dat hij in Den Haag een HBO-opleiding Informatica heeft gedaan. Als specialisatie koos hij voor software development. Bij diverse organisaties heeft hij tijdens zijn stageperiode diverse projecten gedaan. Toen kwam hij erachter dat hij programmeren erg leuk vindt, maar niet als lotsbestemming. Je moet Paul de Wit niet in een kamertje neerzetten met de opdracht een groot programma te schrijven. Ik wil graag ook met mensen werken. 10 appworks april 2010

11 Zo elke twee, drie jaar overdenkt De Wit zijn positie. Biedt hem dat nog genoeg uitdaging, krijgt hij er genoeg energie van? Ik wilde weer een stap verder, maar daar bleek toen bij Capgemini weinig ruimte voor. Het bedrijf kiest voor ervaring en ik had dan wel veertien jaar bij Cap gewerkt, maar ben tenslotte toch wel vrij jong. Cap heeft me veel gebracht, maar eind vorig jaar werd duidelijk dat ik elders een nieuwe uitdaging wilde vinden. Op fietsafstand Dat is HintTech geworden. Terug naar zijn wortels. Hij is tenslotte geboren in Delft. Na jaren in de file heen en weer pendelen tussen woonplaats Bergschenhoek en Utrecht is het een verademing om op fietsafstand van zijn werk te wonen. Wij hebben drie jonge kinderen en het gezin vraagt ook tijd. Daar besteed ik graag aandacht aan. Om zeven uur op zaterdagmorgen om langs het voetbalveld te staan als de oudste aan het spelen Web 3.0 biedt het bedrijfsleven nog zoveel kansen die nu nog niet worden benut. Hier ligt voor ons de uitdaging om al die technologie zo effectief en efficiënt mogelijk in te zetten. Na zijn studie kreeg hij de mogelijkheid als young professional bij Capgemini aan de slag te gaan. Hij begon er bij de afdeling Infrastructuur. Dat is heel dynamisch. Je hebt er te maken met diverse en innovererende technologie én met mensen. Eén van mijn eerste klussen was het beheer van een aantal Apple Macintosh computers bij een klant. Ik had er nog nooit een onder mijn vingers gehad, maar ik moest binnen twee weken alle ins en outs kennen. Gewoon een kwestie van erachter gaan zitten, ermee spelen. Uitvinden wat je wel kunt aanpassen en wat je niet kunt aanpassen. Na twee weken was ik en volleerd Mac-beheerder. Dat soort uitdagingen gaat De Wit graag aan. Op het scherpst van de snede, vooraan bij de technologische ontwikkelingen. Maar wel met anderen. Het is leuk als je iets met een team kunt neerzetten. Zijn gedrevenheid en nieuwsgierigheid voerden hem tot de functie van Infrastructuur Manager bij de dienstverlener. Ik heb veel kansen gekregen bij Capgemini, zegt hij. En hij heeft ze benut. Als manager was hij belast met ontwikkelen van het team waaraan hij leiding gaf, moest hij nadenken over de veranderingen in het vakgebied en was hij regelmatig adviseur bij klanten, veelal op het vlak van architectuur. is. Daar krijg ik ook energie van. Misschien dat ik over twee jaar met puberende kinderen ervoor kies nog meer tijd aan het gezin te besteden. Wellicht dat ik daar dan de meeste energie van krijg. Wie zal het zeggen? Maar voorlopig liggen er nog genoeg uitdagingen bij HintTech en zijn engineering-team van 45 mensen. Ik heb een gesprek gehad met alle specialisten om ze te leren kennen. Een leuke club, met veel vakmanschap. Het is mijn taak om het team verder te professionaliseren. Elke klus begint met de mensen die je in huis hebt, dus aan hen moet je veel aandacht aan schenken. Bij Cap heb ik veel geleerd en die ervaring wil ik hier gebruiken. Hij merkt trouwens wel dat hij van een heel groot naar een vrij klein bedrijf is gegaan. Je moet als manager veel meer zelf doen. De technologische ontwikkelingen volgt De Wit op de voet. Web 3.0 biedt het bedrijfsleven nog zoveel kansen die nu nog niet worden benut. Hier ligt voor ons de uitdaging om al die technologie zo effectief en efficiënt mogelijk in te zetten. Wij moeten in staat zijn steeds de juiste technologie te kiezen waarmee een klant vooruit kan. We staan nog maar aan het begin van alle mogelijkheden. Wat dat betreft, ben ik heel benieuwd hoe de digital natives zeg maar: mijn kinderen die nu opgroeien informatietechnologie gaan inzetten. Teus Molenaar is hoofdredacteur van AppWorks appworks april

12 gebruikersvereniging OBUG wordt professioneler De OBUG, Oracle Benelux User Group, verkent de mogelijkheden om een professionaliseringsslag te maken. Het bestuur zelf blijft uit vrijwilligers bestaan op verzoek van de leden maar uitvoerende taken gaan naar betaalde krachten. Vooreerst zet OBUG vol in op ledenwerving en behoud. Tien procent van het potentieel is lid. Teus Molenaar Een beeld van Connect 2010 in Papendal. Tijdens de OBUG Benelux Connect 2010, eind maart, heeft de belangenorganisatie zich officieel gepresenteerd. Eerder al waren de verschillende gebruikersverenigingen samengegaan de fusiegolf van Oracle volgend maar pas in maart is het samengaan een notarieel feit. De Belgium Luxemburg Oracle User Group (BLOUG), de Benelux Regional User Group (BRUG) en de Oracle Applications User Group Netherlands (OAUG) zijn opgegaan in de OBUG. Tijdens een toelichting vertelt voorzitter Janny Ekelson (werkzaam bij FedEx) dat het ledenaantal op ongeveer 350 zit. Het gaat in dat geval om het aantal verbonden organisaties. In totaal ligt het aantal leden op ongeveer duizend mensen. We doen ons best dit aantal te behouden en uit te breiden. Gezien de groei van Oracle moet dat zeker lukken. De afgelopen jaren zaten we evenwel zo goed bij kas dat we geen contributie hebben geheven. Met het groeiend aantal activiteiten is het nodig dat weer wel te doen. We hebben daardoor gezien dat enkele leden hebben afgehaakt; tegelijkertijd hebben we nieuwe leden erbij gekregen. Volgens Ekelson ligt het aantal leden op zo n tien procent van het potentieel. Dat de Oracle Gebruikersclub Holland (OGh) zelfstandig blijft, betreurt Ekelson. Uit een peiling onder de leden is gebleken dat het bestuur van de vereniging in handen moet blijven van vrijwilligers. Het is ons duidelijk gemaakt dat de bestuurders dagelijks voeling moeten hebben met de Oracle-producten, dus zelf gebruiker moeten zijn, licht Ekelson toe. Er is evenwel zoveel te doen dat we moeite hebben dit allemaal naast ons werk te doen. We overwegen dan ook sterk om betaalde krachten in te huren voor het uitvoerende werk. Invloed op het beleid van Oracle (bijvoorbeeld het licentie management) is het best te bereiken via de Europese Oracle-gebruikersvereniging, waarvan Ekelson namens de OBUG ook de voorzitter is. SIG s Tijdens Connect is de nieuwe structuur van OBUG gepresenteerd. De vereniging werkt met vijftien Special Interest Groups (SIG s). Op het vlak van de Applicatie-SIG s is Gerard Stam de voorzitter. Er zijn in beginsel op dit terrein zes interessegroepen: JD Edwards, E-Business Suite, PeopleSoft, Enterprise Performance Management, Primavera (projectbeheer programmatuur) en BI. Daarnaast zijn er SIG s voor Technologie : databases, middleware (Fusion) en ontwikkelomgevingen. Maar die zijn nog niet allemaal ingevuld. We hebben zeker nog ruimte voor zes extra aandachtsgroepen, maar dan moeten we wel mensen hebben die daar hun schouders onder willen zetten, stelt Ekelson. Volgens Ekelson staat nauwe samenwerking met de gebruikersverenigingen van Sun op de agenda. De Java User Groups zijn zo sterk en goed georganiseerd ook de Nederlandse dat het geen zin heeft om een aparte Java SIG op te richten. Tijdens Connect 2010 is Cliff Godwin, senior VP Applications Technology bij Oracle, een van de sprekers. Hij spreekt van the new normal : de situatie na de kredietcrisis die blijvend anders zal zijn dan ervoor. Voortdurende verandering is the new normal. Niet voor niets vindt 95 procent van de CIO s het belangrijk om zich aan die veranderingen te kunnen aanpassen. Wij spelen hierop in met Oracle Agile Product Lifecycle Management, waarmee je kunt berekenen hoeveel een product kost, hoeveel het kost om het naar de markt te brengen, enzovoorts. Teus Molenaar is hoofdredacteur van AppWorks 12 appworks april 2010

13 projectbeheer Evaluaties moeten tot actie leiden Het is maart, de lente is begonnen en de eerste lammetjes zijn geboren. Vanwege de risico s op Q-koorts jammer genoeg minder dan anders. Toch kunnen we lering trekken uit de aanpak om die risico s terug te dringen: laat evaluaties leiden tot daadkrachtig ingrijpen. Dit gebeurt bij IT-projecten helaas nog te weinig. Theo Gerrits De natuur is een cyclisch en zelfregulerend proces en over het algemeen prima in staat om via natuurlijke selectie te zorgen voor een goede instandhouding van een populatie. In mijn optiek kun je deze natuurlijke kringloop goed vergelijken met een kwaliteits- of verbeterproces op de werkvloer. Grofweg kun je stellen dat dieren worden geboren, ze groeien op en uiteindelijk gaan ze dood. Door natuurlijke selectie overleven de dieren die zich het best aan hun omgeving aanpassen. Soms helpen mensen bij het selectieproces door dieren te vaccineren, ze niet te laten voortplanten of ze te laten inslapen. In mijn functie als consultant zie ik dat projecten worden gedefinieerd, gerealiseerd, geëvalueerd en als het goed is daarna verbeterd. Helaas wordt deze laatste stap vaak vergeten. Evaluaties of reviewsessies worden nog wel gehouden, maar de uitkomsten hiervan worden in een la gelegd of belanden in een archiefkast. Er wordt niets concreets mee gedaan. Zo kan het gebeuren dat IT-projecten regelmatig de tijdsplanning en het budget (fors) overschrijden. Dikwijls wordt er pas achteraf gecontroleerd en dan is ingrijpen te laat. Demingcyclus Een manier om hier lering uit te trekken is door gebruik te maken van de Demingcyclus. Deze splitst werk in vier cyclische activiteiten: plan, do, check en act. Dat betekent in het kort dat je doelen en procedures definieert (plan), je de procedures realiseert (do), je het resultaat evalueert (check) en je het evaluatieresultaat gebruikt om het proces te verbeteren (act). Te vergelijken met de natuurlijke kringloop. Het act-deel herinnert ons eraan dat we de verbinding moeten maken tussen toetsing en verbeteracties; dat we de resultaten van het checken daadwerkelijk moeten gebruiken. Toch merk ik dat juist de praktische invulling van act, het echte verbeteren, vaak te weinig aandacht krijgt. Meestal niet uit onwil maar uit onwetendheid. Wat veel mensen zich niet realiseren, is dat ook verbeterprocessen moeten worden ingepland, uitgevoerd en geëvalueerd. Een verbeterproces is een proces dat tot doel heeft om het project beter uit te voeren. Beter kan hierbij op elke gewenste manier worden geïnterpreteerd, zoals goedkoper, efficiënter, met een hogere kwaliteit, duurzamer, etcetera. Ingrijpen In het geval van de Q-koorts helpt de mens door middel van een verbeterproces de natuur met het selectieproces. In 2010 worden alle schapen en geiten op de kinderboerderijen in Nederland gevaccineerd. Ook zijn er allerlei regels opgesteld om verspreiding van en besmetting met het virus tegen te gaan. Act is hier duidelijk aanwezig. Wat mij betreft gaan we voortaan bij een IT-project de verbeterprocessen ook met dezelfde daadkracht implementeren, want het tegengaan van overschrijdingen lukt alleen als je tijdens het proces kunt ingrijpen. Theo Gerrits is senior consultant bij Xebia appworks april

14 praktijk Kinderen moeten een onbezorgde jeugd kunnen beleven. De afgelopen jaren is Nederland meer dan eens opgeschrikt door schrijnende gevallen van kindermishandeling en -moord. Daarbij waren er steeds grote vraagtekens over de manier waarop de hulpverlening te werk was gegaan. Bekende voorbeelden zijn de 4-jarige Rowena Rikkers (het meisje van Nulde ), de 3-jarige Savanna uit Alphen aan den Rijn en de 12-jarige Géssica Gomes uit Rotterdam (het Maasmeisje). Achteraf bleek dat bij al deze kinderen diverse hulpverleningsinstanties betrokken waren. Deze trieste zaken leidden tot een indringende maatschappelijke discussie over de jeugdhulpverlening. Een belangrijke conclusie in die discussie was dat er veel instanties bezig zijn met jeugdzorg, maar dat het regelmatig ontbrak aan samenwerking en coördinatie. Dat probleem is sindsdien aangepakt. Zo ontwikkelde de gemeente Helmond samen met ICT-dienstverlener Inter Access de applicatie Zorg voor Jeugd. Deze toepassing verbindt de informatiesystemen van verschillende hulpverleningsinstanties in een regio en maakt informatiedeling tussen deze instanties mogelijk. Een eerste gebruikersonderzoek wijst uit dat de overgrote meerderheid van de hulpverleners zeer tevreden is met het systeem. Hét kenmerk Zorg voor Jeugd maakt contacten zichtbaar De combinatie van Java en JBoss, en een Oracle-database, zorgt ervoor dat instanties die de applicatie Zorg voor Jeugd gebruiken elkaar moeiteloos en veilig op de hoogte kunnen houden van de contacten die zij hebben met kinderen en jongeren. In Brabant en Groningen zijn ze enthousiast over dit hulpmiddel. Teus Molenaar van Zorg voor Jeugd is wellicht dat het iedereen duidelijkheid biedt en bij iedere situatie exact aangeeft wie verantwoordelijk is. Noodzaak duidelijk Zorg voor Jeugd is enkele jaren geleden ontwikkeld in samenwerking met de gemeente Helmond, zegt Jeroen Speekenbrink, directeur Application Solutions bij ICT-dienstverlener Inter Access. In de loop van de tijd is het aantal gemeenten en regio s dat het systeem inzet sterk uitgebreid. Er is weinig discussie nodig geweest over het belang van een systeem dat signaleert en coördineert. De zaken waarin het verschrikkelijk mis is gegaan, lieten overduidelijk zien dat er iets moest gebeuren. Functies Inter Access en Helmond bouwden een systeem met de volgende functies: 1. Ketenoverzicht Jeugdigen met een hulpvraag worden geregistreerd in het eigen cliëntsysteem van een instelling of instantie. Dat kan variëren van een school tot aan Bureau Jeugdzorg en van de GGD tot de GGZ. Deze registratie 14 appworks april 2010

15 wordt handmatig of door middel van een geautomatiseerde koppeling doorgegeven aan Zorg voor Jeugd. De instellingen die bij een bepaalde jongere zijn betrokken, krijgen automatisch via een bericht een melding als dezelfde jongere door een nieuwe, nog niet eerder betrokken instelling, wordt geregistreerd. Daarmee hebben de instellingen en hulpverleners continu inzicht in de instellingen die contact hebben met de jongeren en wordt de zorgketen opgebouwd. Zorg voor Jeugd bevat geen inhoudelijke informatie over de kinderen. Het gaat uitsluitend om de registratie. Doordat het systeem uitsluitend registreert en niet ingrijpt op de werkwijze en procedures van alle aangesloten instanties verloopt de acceptatie soepel. 2. Signaleren Als een hulpverlener of een andere signaalgever een probleemsituatie constateert, voert hij of zij een signaal in het systeem in. Dit signaal krijgt een urgentiecode. Ook deze signalering komt direct via binnen bij alle betrokken instellingen. 3. Coördineren In de meeste gevallen is er meer dan één instelling of instantie betrokken bij hulp aan een jongere, bijvoorbeeld Bureau Jeugdzorg, de politie en de Raad voor de Kinderbescherming. Daarom voorziet het systeem in ketencoördinatie. Hierover zijn afspraken gemaakt in een convenant met alle betrokken instellingen in een gemeente of regio. Op grond van de beslisregels in het zorgconvenant wijst het systeem automatisch aan welke instelling de ketencoördinatie heeft. Hierover ontvangt de betreffende instelling een bericht. Op deze manier is altijd duidelijk waar de verantwoordelijkheid voor opvolging ligt. De software zorgt ervoor dat alle betrokkenen binnen de zorgketen van elkaars doen en laten op de hoogte zijn. 4. Hulp verlenen De ketencoördinator bepaalt per situatie en op basis van de urgentie of het nodig is om binnen de zorgketen bepaalde acties te laten uitvoeren. Wanneer dit het geval is, dan zet de ketencoördinator acties uit in het systeem. De instellingen die een actie moeten opvolgen, ontvangen hierover dan automatisch een . Het systeem bevat tevens een voortgangsfunctie, zodat de ketencoördinator kan volgen welke acties zijn opgevolgd. Over opvolging zijn in het convenant strikte regels opgenomen. Zo is er voor instanties bijvoorbeeld de verplichting om bij bepaalde signalering binnen een dag overleg te voeren over de situatie van een kind of jongere en een actieplan vast te stellen. Open standaarden Omdat er bij jeugd- en jongerenzorg altijd een groot aantal instellingen en instanties betrokken is, is bij de bouw van Zorg voor Jeugd vanuit technisch oogpunt gekozen voor open standaarden binnen een servicegeoriënteerde architectuur, licht Speekenbrink toe. De applicatie is volledig in Java gebouwd met JBoss als middleware. Alle registraties worden vastgelegd in een Oracle-database. Door de combinatie van Java en JBoss konden we een open systeem ontwikkelen dat makkelijk aan te sluiten is op de systemen van instellingen in een regio. In Noord-Brabant zijn dat er inmiddels ruim In Groningen, waar het systeem in februari 2010 van start is gegaan, zijn er nu al ruim 300 gekoppeld. Daarnaast staat de Oracle-database bekend als goed te beveiligen, wat uiteraard een belangrijk punt is voor dit systeem met het oog op de persoonsbescherming van de kinderen en hun familie. Als webservice Door de open benadering en de SOA-aanpak is het bijvoorbeeld mogelijk om functionaliteit van Zorg voor Jeugd als een webservice op te nemen in de eigen applicaties van instellingen. Zo hebben medewerkers van Bureau Jeugdzorg direct vanuit hun eigen cliëntsysteem directe toegang tot Zorg voor Jeugd. Verificatie en authenticatie vinden volledig op de achtergrond plaats. Zorg voor Jeugd wordt door nagenoeg alle gebruikers ingezet via het internet. Inter Access biedt de applicatie aan op basis van het Software-as-a-Service-model (SaaS) De applicatie zelf draait op een server in het rekencentrum van Inter Acces; dat is ook de fysieke plaats van de data. Daardoor is de applicatie snel inzetbaar en hoeven de organisaties die deelnemen geen kennis op te bouwen en onderhoud of beheer te plegen, zegt Speekenbrink. Dat is vooral voor partijen als scholen en kinderdagverblijven een voordeel omdat zij geen mensen en middelen hebben om appworks april

16 Zorg voor Jeugd vertelt ons precies wie er bij de hulpverlening betrokken is. Er staat geen inhoudelijke informatie in het systeem, maar ik zie wel met wie ik kan overleggen. dit soort IT-systemen te beheren en te onderhouden. Overigens beschikken ook veel andere instellingen in de zorg lang niet altijd over voldoende geld en expertise om deze systemen zelf in de lucht te houden. Implementatie De implementatie van Zorg voor Jeugd is volgens Speekenbrink niet zozeer een technische, als wel een organisatorische uitdaging. De invoering van het systeem gebeurt stapsgewijs waarbij we beginnen met het inrichten van de bestuurlijke organisatie. Hierin is vastgelegd op welke wijze de gemeentebesturen, die eindverantwoordelijk zijn voor de jeugdzorg binnen hun gemeenten, vertegenwoordigd zijn in het project. Vervolgens werken we aan de projectorganisatie en leggen we alle aspecten vast, die van belang zijn om projectmatig en resultaatgericht te kunnen werken. Volgende stap is het bepalen van het strategisch kader. Daarin zijn alle aspecten opgenomen die een bestuurlijke impact hebben en strate gisch van belang zijn voor het invoeren van het systeem. Hierna vindt een omgevings analyse plaats waarin we de aspecten inventariseren die van belang zijn voor het invoeren van het systeem. Voorbeelden zijn geldende afspraken met betrekking tot zorgcoördinatie, bestaande samenwerkingsverbanden en de bestaande structuur van casusoverleggen. Deze inventarisatie speelt een belangrijke rol bij het uitwerken van het invoeringsplan. Dat is het sluitstuk, waarbij er uiteraard na invoering nog een evaluatieronde volgt. Bottom-up Zorg voor Jeugd is op dit moment in gebruik in heel Noord-Brabant (68 gemeenten), de provincie Groningen (25 gemeenten), de Drechtstreek (20 gemeenten) en de Stadsregio Amsterdam (15 gemeenten). Doordat het systeem uitsluitend registreert en niet ingrijpt op de werkwijze en procedures van alle aangesloten instanties verloopt de acceptatie soepel. Het is belangrijk dat deze signalen vanuit de gebruikers zelf komen. Wil je dit top-down organiseren, dan zal dat niet eenvoudig zijn, omdat instanties dan gedwongen worden hun manier van werken aan te passen. Dat leidt altijd tot weerstand. Een bottom-up-benadering biedt een veel beter perspectief, vooral omdat de gebruikers nu vertrouwen hebben in de bestaande basis voor informatie-uitwisseling. De verwachting is dan ook dat Zorg voor Jeugd zich nog verder zal ontwikkelen. Door de gekozen architectuur en ontwikkelmethodiek is dat vanuit technisch oogpunt geen enkel probleem. Voordelen De gemeente Helmond heeft samen met Inter Access de applicatie Zorg voor Jeugd ontwikkeld. Ingrid van Gool van Bureau Jeugdzorg Helmond zegt over het systeem: Het voordeel van Zorg voor Jeugd is dat je meteen kunt zien welke organisaties bij een jeugdige betrokken zijn. Soms weten jeugdigen en hun ouders dat zelf niet. Of ze vertellen niet het hele verhaal. Zorg voor Jeugd vertelt ons precies wie er bij de hulpverlening betrokken is. Er staat geen inhoudelijke informatie in het systeem, maar ik zie wel met wie ik kan overleggen. Uiteraard rekening houdend met ieders privacy. Zorg voor Jeugd heeft de afstand tussen hulpverleners dan ook verkleind. We vinden elkaar gemakkelijker en er is meer uitwisseling en afstemming. Daardoor komen we sneller tot resultaat. In de provincie Groningen is het systeem sinds 1 februari 2010 operationeel. Als bestuurders hebben we de invoering van het signaleringssysteem Zorg voor Jeugd Groningen vanaf het begin toegejuicht. We zijn daarom ook erg trots dat we het in Groningen voor elkaar hebben gekregen om met ons allen - alle gemeenten, alle instellingen en professionals - de handen ineen te slaan en gezamenlijk de verwijsindex in te voeren, aldus Pim de Bruijne, verantwoordelijk gedeputeerde van de Provincie Groningen. Jannie Visscher, portefeuillehouder Jeugd van de Vereniging van Groninger Gemeenten, vult aan: We hebben er vertrouwen in dat Zorg voor Jeugd Groningen gaat bijdragen aan het voorkomen van risico s die kinderen en jongeren lopen, aan een betere hulpverlening en dus aan betere ontwikkelingskansen voor de jeugd van Groningen. Teus Molenaar is hoofdredacteur van AppWorks 16 appworks april 2010

17 Agile in de praktijk Mens boven tools Eén van de vier principes van de ontwikkelmethode Scrum is individuen en interactie boven processen en tools te plaatsen. Door dit toe te passen bij ontwikkelprojecten bij verzekeraar Univé-VGZ-Trias bleken problemen vaak meteen op te lossen. Door de menselijke interactie boven processen en tools te plaatsen, was het mogelijk zeer effectief te communiceren en daarmee goede resultaten te boeken. Marcko Willemsen Univé en VGZ-IZA-TRIAS, twee grote verzekeraars, zijn op 1 januari 2007 formeel gaan samenwerken onder de naam Univé-VGZ-IZA-Trias. Om vanuit deze nieuwe samenwerking voor het internet niet steeds opnieuw met een IT oplossing te komen voor dezelfde vraagstukken, is de wens ontstaan generieke oplossingen aan te bieden in herbruikbare en uitbreidbare vorm. Deze generieke oplossingen worden via een internetplatform aan de eindgebruikers aangeboden en vormen zo een solide basis voor toekomstige internetontwikkelingen en -initiatieven. Voor de realisatie van dit platform is, in samenwerking met Macaw, gebruik gemaakt van de Scrum methode. Scrum bestaat uit een aantal elementen. Voordat er aan het internet platform project is begonnen, zijn er voorbereidingen getroffen, de zogenaamde Preparation. Het Scrumproces bestaat onder andere uit planning sessies, sprint sessies en review sessies. Binnen Scrum is er een aantal rollen te verdelen zoals: Product owner, Scrum master, Teamleden, Stakeholders en de gebruikers die elk hun eigen verantwoordelijk hebben. Tevens is er een aantal artefacts zoals een Product backlog (prioriteitenlijst van requirements) en een Sprint backlog. Vier uitgangspunten Scrum is een manier van Agile softwareontwikkeling; met korte iteraties, grote betrokkenheid van de opdrachtgever, flexibiliteit binnen het team en vanuit de opdrachtgever, focus op productierijpe software en een open communicatie over de behaalde resultaten. De belangrijkste uitgangspunten van Agile ontwikkelen zijn vastgelegd in vier basisprincipes, ook wel Agile manifesten genoemd. Deze zijn: Individuen en interactie boven processen en tools; Werkende software boven uitgebreide documentatie; Samenwerking met de klant boven contractonderhandelingen; Reageren op verandering boven het strikt volgen van een plan. Deze basisprincipes zijn een belangrijke steun bij het maken van de juiste keuzes. Want de praktijk laat nog steeds zien dat het lastig is om het Agile appworks april

18 De praktijk laat nog steeds zien dat het lastig is om het Agile werken goed over te brengen. werken goed over te brengen. Iedereen snapt het, maar het toepassen van de principes vergt ervaring. Macaw is op grond van ruime praktijkervaring met projecten tot de conclusie gekomen dat de met Agile uitgevoerde projecten de beste resultaten laten zien. Hierover schreef het bedrijf de publicatie Waarom u als klant voor Agile ontwikkelen zou moeten kiezen. Dit is te vinden op de site van Macaw (www.macaw.nl). Beleving van manifesten Aan de hand van de vier Agile manifesten beschrijven we hoe we die hebben beleefd bij Univé. Het eerste is Individuen en interactie boven processen en tools. De planningsessies, retrospectives en de dagelijkse stand-up meetings hebben in grote mate bijgedragen in de inzichtelijkheid en voortgang van het project. Door de directe face-to-face communicatie waren issues, problemen vaak direct op te lossen. Door de menselijke interactie boven processen en tools te plaatsen, konden we zeer effectief communiceren en daarmee goede resultaten boeken. Het tweede manifest is Werkende software boven uitgebreide documentatie. In de sprints lag de nadruk op het leveren van werkende en geteste software. Dit hebben we als erg prettig ervaren, omdat je direct het resultaat ziet van de inspanningen. Achteraf blijkt wel dat het documenteren meer aandacht had moeten krijgen. Een inhaalslag is noodzakelijk gebleken om alles straks goed in beheer te kunnen nemen. Tijdens het Scrum-proces is uitgebreid documenteren niet noodzakelijk, maar voor het in beheer nemen van de software is wel meer documentatie nodig. Het derde manifest is Samenwerking met de klant boven contractonderhandelingen. Binnen het project is de ProductOwner eigenlijk continue betrokken geweest bij het hele proces. Gestart is met het uitleggen van de business-wensen aan alle betrokken van het project (analisten, ontwerpers, ontwikkelaars, testers, architecten). Vervolgens is met elkaar aan tafel al nagedacht over mogelijke oplossingen door concreet vragen te stellen aan de ProductOwner. Na het vaststellen van de definition of done gaat iedereen aan de slag. Als klant volg je de vorderingen op de voet en wordt je continue betrokken bij het nemen van beslissingen. Maakt niet uit of dit beslissingen van technische of ontwerp aard zijn. Uiteindelijk weet je bij oplevering exact wat je krijgt. 18 appworks april 2010

19 Veranderingen zijn er eigenlijk continue geweest. Maar niet op een vervelende manier. foto: GymPower Univé is sponsor van sportgala s. Zoals deze in Eindhoven in Het vierde manifest ten slotte luidt Reageren op verandering boven het strikt volgen van een plan. Veranderingen zijn er eigenlijk continue geweest. Maar niet op een vervelende manier. Tijdens het Scrum-proces ontstaan er beelden/ideeën over het realiseren van features. Bij het daadwerkelijk ontwerpen en bouwen van de oplossing ontstaan er soms inzichten die ervoor zorgen dat je van je eerste plan afwijkt. Maar omdat ik als klant in het Scrum-team zat werden de nieuwe inzichten direct besproken en indien gewenst meteen uitgevoerd. Een prachtige gereedschapskist; toch is het menselijk contact belangrijker dan de tools die worden ingezet. Principes naleven Over het algemeen genomen is het werken met Scrum als zeer prettig ervaren. Een verademing als je het vergelijkt met andere methodieken en projecten waar niet met Scrum is gewerkt. Voor Univé was dit het eerste project waar alle disciplines van begin tot eind echt hebben samengewerkt aan de oplossing. Vaak zie je dat er fasegewijs zaken worden opgeleverd, waardoor de doorlooptijd enorm lang wordt. Tijdens het project bij Univé was de ProductOwner niet verantwoordelijk voor het budget. Dat zou bij een volgend project wel dienen te gebeuren. Zo zijn er state-of-the-art oplossingen gebouwd waar niet direct een positieve business case aan ten grondslag lag. Met een wat simpelere variant was het waarschijnlijk mogelijk geweest ook tot een goede oplossing te komen met een positieve business case. Ook zou de teamcoach er nog meer op moeten toezien dat de principes van Scrum goed worden gehanteerd. In een paar gevallen zag je binnen het Scrum team een mini waterval aanpak ontstaan. Dat dien je te vermijden; hoe moeilijk het ook is om van ingesleten gewoonten af te stappen. Marcko Willemsen is ebusiness Marketeer van Univé-VGZ-IZA-Trias en ProductOwner van het beschreven project appworks april

20 testen Automatisering testproces noodzaak De wereld verandert, en daarmee de software die we gebruiken. Die wordt steeds complexer. Om haar toch goed te testen, om na te gaan of de programmatuur voldoet aan de business-wensen en flexibel te kunnen inspelen op verandering van die wensen, heeft IBM Jazz ontwikkeld. Jazz is een schaalbaar ontwikkelplatform om ontwikkelteams te laten samenwerken. Marc van Lint IBM is in november 2008 het initiatief Smarter Planet begonnen. Hiermee beschrijft het bedrijf zijn toekomstvisie op de veranderende wereld. IBM ziet een wereld voor zich waar op talloze plaatsen sensoren gegevens verzamelen en doorgeven. Zij zijn de voelsprieten van de ICT. Een auto geeft nu al de temperatuur aan, lampen gaan automatisch aan en uit, alarmlichten gaan aan bij fors remmen, en het voertuig navigeert op GPS-positiebepaling. Er zullen ook sensoren in treinen, machines en gebouwen komen om beweging en/of temperatuur te meten. Maar ze komen ook in verpakkingsmaterialen van ons voedsel, ter ondersteuning van educatie, in de pijpleidingen, in de gezondheidszorg, in het water Overal voorspelt IBM sensoren. Al die sensoren zullen real-time gegevens opleveren over het betreffende product, de locatie, omgeving. Vervolgens zullen al deze sensoren worden gekoppeld aan specialis tische systemen, die op hun beurt weer aan andere systemen worden geknoopt, die weer in verbinding staan met het internet. Het internet geeft de mogelijkheid om de gegevens snel over de gehele wereld te verspreiden en te gebruiken. Intelligente systemen Het derde component in de visie beschrijft dat de geïnstrumenteerde en gekoppelde omgevingen intelligent zullen worden. Gekoppeld aan krachtige systemen zullen we real-time inzicht hebben in wat er gebeurt. De intelligentie geeft de mogelijkheid om de systemen te laten reageren op de verkregen informatie. De visie beschrijft een reeds ingezette verandering die iedere industrie beïnvloedt. Onze leefwereld verandert sterk. Is dat allemaal ver van ons bed? Ik denk het niet. De beweging is reeds ingezet. We vinden het nu heel gewoon dat we even op internet kijken naar de files voordat we naar huis gaan. Ook controleren we even gemakkelijk op onze telefoon of het gaat regenen. Dit was niet mogelijk geweest zonder sensoren, gekoppelde systemen, intelligentie en internet. De wereld verandert. Veranderende processen Het softwareontwikkelproces wijzigt ook. De opmars van de agile-methode is niet te stoppen. In ieder bedrijf zijn initiatieven om meer agile-achtig te werken. Scrum of XP is dan niet het probleem. De theorie is altijd wel 20 appworks april 2010

Leiderschap in een organisatie met technische professionals

Leiderschap in een organisatie met technische professionals Quintor Leiderschap in een organisatie met technische professionals Johan Tillema CEO Quintor Professionele softwareontwikkeling ICT Architectuur Java,.NET en Mobile Informatieanalyse Opgericht in 2005

Nadere informatie

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant

CMS Ronde Tafel. Cloud Continuity. Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant CMS Ronde Tafel Cloud Continuity Ir. Jurian Hermeler Principal Consultant Introductie Quint Wellington Redwood Onafhankelijk Management Adviesbureau Opgericht in 1992 in Nederland Ruim 20 jaar ervaring

Nadere informatie

Customer Case CED. Feiten in het kort:

Customer Case CED. Feiten in het kort: Feiten in het kort: Bedrijf: European Claim Experts Branche: Verzekeringen Werknemers: 1.150 Activiteiten: Internationale Claims management en Expertise Oplossing: Opbouw Mendix-platform voor het flexibel

Nadere informatie

Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten

Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten Praktisch Implementeren van EA bij Gemeenten Edwin de Vries 3 juni 2008 Praktisch Implementeren van Enterprise Architectuur bij Gemeenten Waarom Architectuur bij Gemeenten? Praktische aanpak Invulling

Nadere informatie

Agile ervaring Ir.ing. Erik van Daalen

Agile ervaring Ir.ing. Erik van Daalen Agile ervaring Ir.ing. Erik van Daalen Eneco Rotterdam 3 december 2013 03-12-2013 Agile Erik van Daalen 1 Hoofdsponsor Sponsors IPMA-N Jaarsponsors 03-12-2013 Agile Erik van Daalen 2 Korte introductie

Nadere informatie

Testgedreven ontwikkeling dat is pas veilig!

Testgedreven ontwikkeling dat is pas veilig! Testgedreven ontwikkeling dat is pas veilig! INTRODUCTIE ANKO TIJMAN 2 Software tester sinds 1997 (TMap, ISEB Practitioner) Eerste agile ervaring in 2001 Presentaties op (inter)nationale congressen Nov

Nadere informatie

De overstap naar Agile De overstap naar Agile

De overstap naar Agile De overstap naar Agile De overstap naar Agile De overstap naar Agile Wat als niet alleen de requirements veranderen, maar alles verandert? Inleiding Start project met waterval aanpak Overstap naar agile Hoe hebben we het gedaan?

Nadere informatie

BEVEILIGINGSARCHITECTUUR

BEVEILIGINGSARCHITECTUUR BEVEILIGINGSARCHITECTUUR Risico s onder controle Versie 1.0 Door: drs. Ir. Maikel J. Mardjan MBM - Architect 2011 cc Organisatieontwerp.nl AGENDA Is een beveiligingsarchitectuur wel nodig? Oorzaken beveiligingsincidenten

Nadere informatie

SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010

SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010 SaaS en cloud computing: in de mist of in de wolken? Karin Zwiggelaar, partner 20 september 2010 We staan aan de vooravond van de volgende Internetrevolutie De klassieke werkwijze van organisaties zal

Nadere informatie

HOE EENVOUDIG IS HET OM GEBRUIK TE MAKEN VAN CLOUD COMPUTING?

HOE EENVOUDIG IS HET OM GEBRUIK TE MAKEN VAN CLOUD COMPUTING? Innervate: Januari 2011 WHITEPAPER CLOUD COMPUTING HOE EENVOUDIG IS HET OM GEBRUIK TE MAKEN VAN CLOUD COMPUTING? Lees hier in het kort hoe u zich het best kunt bewegen in de wereld van cloud computing

Nadere informatie

Het CIBG ervaart een hogere kwaliteit met applicatie-ontwikkeling in Microsoft Visual Studio 2010

Het CIBG ervaart een hogere kwaliteit met applicatie-ontwikkeling in Microsoft Visual Studio 2010 Het CIBG ervaart een hogere kwaliteit met applicatie-ontwikkeling in Microsoft Visual Studio 2010 Organisatie Het CIBG is een uitvoeringsorganisatie van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Nadere informatie

Naar de cloud: drie praktische scenario s. Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op. whitepaper

Naar de cloud: drie praktische scenario s. Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op. whitepaper Naar de cloud: drie praktische scenario s Zet een applicatiegerichte cloudinfrastructuur op whitepaper Naar de cloud: drie praktische scenario s Veel bedrijven maken of overwegen een transitie naar de

Nadere informatie

Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT

Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT 24 november 2010 Procesgerichte IT BPM de link tussen bedrijf en IT ir. Martin R. Meijer senior BPM/EAI consultant Agenda Business Process Management, een historisch overzicht BPM als bindmiddel geschikte

Nadere informatie

Agile bij grote administratieve systemen. Omgaan met requirements

Agile bij grote administratieve systemen. Omgaan met requirements Agile bij grote administratieve systemen Omgaan met requirements 1 Agenda Wat is een groot systeem? Aanpak van een groot systeem Agile alignment Agile en requirements (en architectuur) Agile en governance

Nadere informatie

Factsheet BEHEER CONSULTANCY Managed Services

Factsheet BEHEER CONSULTANCY Managed Services Factsheet BEHEER CONSULTANCY Managed Services BEHEER CONSULTANCY Managed Services We geven gedegen advies om de beschikbaarheid van uw platform en daarmee de user experience te verbeteren. Inclusief concrete

Nadere informatie

Riskpoker - Confirmation - Planningpoker. Opfrissing TMap NEXT in scrum en toelichting op de opdracht Leo van der Aalst - Jos Punter - Hans Lantink

Riskpoker - Confirmation - Planningpoker. Opfrissing TMap NEXT in scrum en toelichting op de opdracht Leo van der Aalst - Jos Punter - Hans Lantink Riskpoker - Confirmation - Planningpoker 10-7-2013 Opfrissing TMap NEXT in scrum en toelichting op de opdracht Leo van der Aalst - Jos Punter - Hans Lantink 1 Presentatie (sprint) backlog items 1 2 3 4

Nadere informatie

Agile Testen in de praktijk

Agile Testen in de praktijk 1 Agenda 2 Agile Testen in de praktijk Summerschool 13 Juli 2011 Introductie Agile de context van agile Testen2.0 de tester in een agile project Waarden en principes DoD, PRA en MTP Testen3.0 in een agile

Nadere informatie

Workflows voor SharePoint met forms en data K2 VOOR SHAREPOINT

Workflows voor SharePoint met forms en data K2 VOOR SHAREPOINT Slimmer samenwerken met SharePoint Workflows voor SharePoint met forms en data K2 VOOR SHAREPOINT Workflows, forms, reports en data WAAROM KIEZEN VOOR K2? Of u nu workflows moet maken voor items in SharePoint

Nadere informatie

Factsheet Outsourcing

Factsheet Outsourcing Factsheet Outsourcing www.vxcompany.com U wilt er zeker van zijn dat de IT-infrastructuur van uw organisatie in goede handen is, zodat u uw aandacht volledig kunt richten op de core business. Wij beheren

Nadere informatie

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Drechtsteden Technische Architectuur (DTA) ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Status : Definitief 1.0 Redactie : DTA Datum : 29-08-2007 1 Versiebeheer

Nadere informatie

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur

Dynamic infrastructure. Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur Expertvisie: In vijf stappen naar een dynamische it-infrastructuur We behandelen in dit document de 5 stappen naar een dynamische it-infrastructuur:

Nadere informatie

Alleen dan kan een project slagen, dat wil zeggen: op tijd, binnen budget en vooral met de juiste functionaliteit.

Alleen dan kan een project slagen, dat wil zeggen: op tijd, binnen budget en vooral met de juiste functionaliteit. ICT MET RENDEMENT Welkom bij de Caesar Groep De Caesar Groep is dé specialist in Nederland als het gaat om ICT-projecten met rendement. Met meer dan 300 professionals werken wij voor onze klanten aan ICT-toepassingen

Nadere informatie

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT

CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT Exact Online CASE STUDY JOANKNECHT & VAN ZELST DENKT VOORUIT www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY GROEI DOOR PROACTIEF ADVIES Het gaat goed bij Joanknecht & Van Zelst: dit Eindhovens

Nadere informatie

De toekomst van consultancy

De toekomst van consultancy De toekomst van consultancy Course Assignment Management Consulting 5 oktober 2013 Teska Koch 2518936 Teska.koch@hotmail.com Word count: 1.510 Een kijkje in de glazen bol: Wat is de toekomst van consultancy?

Nadere informatie

Factsheet SECURITY CONSULTANCY Managed Services

Factsheet SECURITY CONSULTANCY Managed Services Factsheet SECURITY CONSULTANCY Managed Services SECURITY CONSULTANCY Managed Services We adviseren u over passende security-maatregelen voor uw digitale platform. Zo helpen we u incidenten als datadiefstal

Nadere informatie

Factsheet KICKSTARTERS Mirabeau

Factsheet KICKSTARTERS Mirabeau Factsheet KICKSTARTERS Mirabeau KICKSTARTERS We lanceren binnen twee maanden een nieuw digitaal platform waarmee u in hoog tempo business value genereert. De digitale transformatie is in volle gang. Consumenten

Nadere informatie

Verzamelde vragen en antwoorden Agile Applicatie ontwikkeling. Agile Methodiek en Technologie. Zest Application Professionals

Verzamelde vragen en antwoorden Agile Applicatie ontwikkeling. Agile Methodiek en Technologie. Zest Application Professionals Verzamelde vragen en antwoorden Agile Applicatie ontwikkeling Agile Methodiek en Technologie Zest Application Professionals Hoe is de aansluiting op ontwikkelmethoden voor Legacy-systemen? Out of the Box

Nadere informatie

Testen. Presentatie. Open-i Software Services BV, Maarssen Datum : 06-07-2013 Versie : 1.2

Testen. Presentatie. Open-i Software Services BV, Maarssen Datum : 06-07-2013 Versie : 1.2 Testen Presentatie Open-i Software Services BV, Maarssen Datum : 06-07-2013 Versie : 1.2 Algemeen Tegenwoordig behoeft het belang van testen nauwelijks nog te worden uitgelegd. Binnen organisaties speelt

Nadere informatie

DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN

DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN DE BUSINESS CASE VOOR DE ASP OPLOSSING VAN CRM RESULTANTS VOOR ONDERWIJSINSTELLINGEN Inleiding CRM Resultants biedt aan haar klanten de keuze om Microsoft Dynamics CRM in huis te installeren, of om de

Nadere informatie

Marlin Family. Marlin

Marlin Family. Marlin PCA Mobile PCA Mobile Organisatie PCA Mobile BV maakt deel uit van de Mobile Solution Group en biedt met ruim 40 enthousiaste collega s een veelomvattend pakket van innovatieve en gebruiksvriendelijke

Nadere informatie

Informatie over onze vereniging

Informatie over onze vereniging Informatie over onze vereniging Editie 2014 Uitgebreide en actuele informatie op www.cio-platform.nl CIO Platform Nederland, mei 2014 Informatie over onze vereniging - CIO Platform Nederland mei 2014 Inhoudsopgave

Nadere informatie

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 Nieuwsbrief BeheerVisie Nieuwsbrief BeheerVisie 2015, Editie 2 Nieuws BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 BeheerVisie geeft advies MeldDesk App Message Router MeldDesk Gebruikers Forum Nieuwe MeldDesk

Nadere informatie

Wees in control over uw digitale landschap

Wees in control over uw digitale landschap Managed Services Managed Services We zorgen ervoor dat uw complete beheerketen soepel functioneert, zodat uw eindgebruikers optimaal worden bediend. Zorgenvrij beheer is cruciaal voor de continuïteit van

Nadere informatie

Project Portfolio Management Altijd en overal inzicht PMO

Project Portfolio Management Altijd en overal inzicht PMO Project Portfolio Management Altijd en overal inzicht PMO Een eenvoudige en toegankelijke oplossing Thinking Portfolio is een snel te implementeren software applicatie. Een krachtig web-based hulpmiddel

Nadere informatie

Jos Witteveen Wat komt er kijken bij Clouddiensten voor de Zorg? 29 oktober 2013

Jos Witteveen Wat komt er kijken bij Clouddiensten voor de Zorg? 29 oktober 2013 Jos Witteveen Wat komt er kijken bij Clouddiensten voor de Zorg? 29 oktober 2013 Wat en wie is Andarr? Wij zijn dé partner voor waardevaste ICT transities / migraties. Wij helpen organisaties om blijvend

Nadere informatie

WHITE PAPER. Agile/Scrum

WHITE PAPER. Agile/Scrum WHITE PAPER Agile/Scrum Belangrijkste kenmerk van Scrum is de ontwikkeling via een serie van korte - iteraties, in Scrum terminologie sprints genoemd. Introductie Heel in het kort gezegd is Scrum een Agile

Nadere informatie

Sitecore Author Experience

Sitecore Author Experience Sitecore Author Experience In 3 stappen naar blijere CMS-gebruikers bij CZ Sitecore User Group Nederland, 8 december 2015 10-12-2015 Bas Evers (@everbass) Agenda Over (digitaal) CZ Contentstrategie bij

Nadere informatie

Factsheet Enterprise Mobility

Factsheet Enterprise Mobility Factsheet Enterprise Mobility www.vxcompany.com Informatie willen we overal, altijd en op elk device beschikbaar hebben. Privé, maar zeker ook zakelijk. Met het gebruik van mobile devices zoals smartphones

Nadere informatie

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole Sociale media hebben individuen meer macht gegeven. De wereldwijde beschikbaarheid van gratis online netwerken, zoals Facebook,

Nadere informatie

Betere dienstverlening financiële organisaties met continuous delivery Flexibeler, efficiënter en in kort tijdsbestek software ontwikkelen

Betere dienstverlening financiële organisaties met continuous delivery Flexibeler, efficiënter en in kort tijdsbestek software ontwikkelen Betere dienstverlening financiële organisaties met continuous delivery Flexibeler, efficiënter en in kort tijdsbestek software ontwikkelen Sinds de kredietcrisis en door opkomende technologieën staan banken

Nadere informatie

Scrum. Een introductie

Scrum. Een introductie Organisatie SYSQA B.V. Pagina 1 van 10 Scrum Een introductie Almere 1999 Proud of it Pagina 1 van 10 Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 10 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Scrum... 4 3 Scrum rollen...

Nadere informatie

LSSN seminar Amsterdam 01-11-2012 Edwin Kippers Master Black Belt. Project Management

LSSN seminar Amsterdam 01-11-2012 Edwin Kippers Master Black Belt. Project Management Lean Six Sigma Scrum Niet alleen voor software projecten LSSN seminar Amsterdam 01-11-2012 Edwin Kippers Master Black Belt Project Management Project succes survey The Standish Group's report: "CHAOS Summary

Nadere informatie

Doe eens gek! Houd rekening met de mensen in uw organisatie bij het implementeren van ICT oplossingen.

Doe eens gek! Houd rekening met de mensen in uw organisatie bij het implementeren van ICT oplossingen. Doe eens gek! Houd rekening met de mensen in uw organisatie bij het implementeren van ICT oplossingen. ERP, CRM, workflowmanagement en documentmanagement systemen, ze hebben één ding gemeen: Veel van de

Nadere informatie

Professionele softwareontwikkeling PRODUCTIVITEIT EN KWALITEIT MET FOCUS OP DE GEHELE LEVENSDUUR VAN APPLICATIES

Professionele softwareontwikkeling PRODUCTIVITEIT EN KWALITEIT MET FOCUS OP DE GEHELE LEVENSDUUR VAN APPLICATIES Professionele softwareontwikkeling PRODUCTIVITEIT EN KWALITEIT MET FOCUS OP DE GEHELE LEVENSDUUR VAN APPLICATIES ONZE VISIE OP PROFESSIONEEL SOFTWARE ONTWIKKELEN Bij succesvolle softwareontwikkeling draait

Nadere informatie

Training en workshops

Training en workshops Mirabeau Academy SCRUM ESSENTIALS Training en workshops MIRABEAU ACADEMY AHEAD IN A DIGITAL WORLD Digitaal denken zit in onze code. We weten exact wat er online speelt. Sinds 2001 ontwikkelen we platformen

Nadere informatie

Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag.

Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag. Voorbeeldproject Een Haagse SOA Dit voorbeeldproject beschrijft het gebruik van web services (open standaarden) voor de ontsluiting van kernregistraties bij de gemeente Den Haag. Aanleiding Vanuit de visie

Nadere informatie

Handreiking Interoperabiliteit tussen XDS Affinity Domains. Vincent van Pelt

Handreiking Interoperabiliteit tussen XDS Affinity Domains. Vincent van Pelt Handreiking Interoperabiliteit tussen XDS Affinity Domains Vincent van Pelt Congres architectuur in de Zorg 18 juni 2015 Vincent van Pelt, MD Senior adviseur, Nictiz vvpelt@nictiz.nl IHE voorzitter werkgroep

Nadere informatie

Dragon1 EA Tool. Business case webbased EA tool. Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode!

Dragon1 EA Tool. Business case webbased EA tool. Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode! Dragon1 EA Tool Business case webbased EA tool Een webbased EA tool geschikt voor elke architectuurmethode! uw organisatie, datum, versie #.#, documentstatus eigenaar/budgetverantwoordelijke: Kies op deze

Nadere informatie

Case Closed. Foto: Roy Beusker

Case Closed. Foto: Roy Beusker Case Closed Foto: Roy Beusker De Nationale Postcode Loterij, de Sponsor Bingo Loterij en de BankGiro Loterij vormen gezamenlijk de Goede Doelen Loterijen in Nederland. Deze loterijen streven ernaar een

Nadere informatie

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment

Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Overzicht van oplossingen Zet de volgende stap in bedrijfsinnovatie met een Open Network Environment Wat u leert De opkomst van nieuwe technologieën zoals cloud, mobiliteit, sociale media en video die

Nadere informatie

Strategie=> Agile. PIM strategie sessie Utrecht, 24 september 2015

Strategie=> Agile. PIM strategie sessie Utrecht, 24 september 2015 Strategie=> Agile Innoveren! PIM strategie sessie Utrecht, 24 september 2015 Topics Who am I Who is BlueOrangeGroup Agile Theory Case Proof of Concept Eurocross (SOS Alarm Central Achmea) Who am I? Experienced

Nadere informatie

Adding value to test tooling Hoe en waarom DevOps de wereld van performance testen verandert

Adding value to test tooling Hoe en waarom DevOps de wereld van performance testen verandert Hoe en waarom DevOps de wereld van performance testen verandert Najaarsevenement 14 oktober 2015 Inleiding Wie zijn we Marc Koper: Specialist in performancetesten / testautomatisering HenkJaap van den

Nadere informatie

Factsheet DELIVERING DIGITAL PROFESSIONALS People

Factsheet DELIVERING DIGITAL PROFESSIONALS People Factsheet DELIVERING DIGITAL PROFESSIONALS People DELIVERING DIGITAL PROFESSIONALS People Onze experts brengen u digitale kennis en ervaring op locatie. Om voortdurend in te kunnen spelen op veranderende

Nadere informatie

Architectuur, Organisatie en Business Cases

Architectuur, Organisatie en Business Cases Architectuur, Organisatie en Business Cases Ervaringen uit de praktijk Jan de Baat CMG Trade, Transport & Industry B.V. Inleiding In de Dynamiek track van LAC 2000 is de problematiek omtrent de alignment

Nadere informatie

Factsheet CONTINUOUS VALUE DELIVERY Mirabeau

Factsheet CONTINUOUS VALUE DELIVERY Mirabeau Factsheet CONTINUOUS VALUE DELIVERY Mirabeau CONTINUOUS VALUE DELIVERY We zorgen ervoor dat u in elke volwassenheidsfase van uw digitale platform snel en continu waarde kunt toevoegen voor eindgebruikers.

Nadere informatie

Factsheet CLOUD CONSULTANCY Managed Services

Factsheet CLOUD CONSULTANCY Managed Services Factsheet CLOUD CONSULTANCY Managed Services CLOUD CONSULTANCY Managed Services We geven gedegen advies over ontwerp, integratie, bouw en beheer van schaalbare platformen op basis van cloud-technologie.

Nadere informatie

De kracht van een sociale organisatie

De kracht van een sociale organisatie De kracht van een sociale organisatie De toegevoegde waarde van zakelijke sociale oplossingen Maarten Verstraeten. www.netvlies.nl Prinsenkade 7 T 076 530 25 25 E mverstraeten@netvlies.nl 4811 VB Breda

Nadere informatie

SVHT-IT. Mission statement

SVHT-IT. Mission statement SVHT-IT Mission statement Wij leveren oplossingen en diensten aan het MKB op het gebied van ICT, waarbij service, flexibiliteit en een persoonlijke relatie met de klant voorop staan SVHT-IT is een onderneming

Nadere informatie

HOE EEN BEDRIJF 180 GRADEN DRAAIT

HOE EEN BEDRIJF 180 GRADEN DRAAIT Exact Online CASE STUDY HOE EEN BEDRIJF 180 GRADEN DRAAIT www.exactonline.nl 2 EXACT ONLINE CASE STUDY ACCOUNTANCY HOE TENSING BINNEN 1 JAAR 180 GRADEN DRAAIDE Tensing, een mobility en Geo- ICT software

Nadere informatie

Parasoft toepassingen

Parasoft toepassingen Testen op basis van OSB en Digikoppeling Voor de bestaande Overheid Service Bus en de nieuwe standaard Digikoppeling zijn verschillende test- omgevingen opgezet. Hiermee kan het asynchrone berichtenverkeer

Nadere informatie

Agile werken: zó doen we dat

Agile werken: zó doen we dat Agile werken: zó doen we dat Bij Freshheads werken we graag volgens de Agile aanpak. De voordelen? Verhoogde efficiëntie en flexibiliteit, snellere resultaten en grotere betrokkenheid. Maar hoe gaat het

Nadere informatie

Factsheet E COMMERCE BEHEER Managed Services

Factsheet E COMMERCE BEHEER Managed Services Factsheet E COMMERCE BEHEER Managed Services E COMMERCE BEHEER Managed Services We zorgen voor een gegarandeerd stabiel, snel en schaalbaar e-business platform. Efficiënt beheer is cruciaal voor de continuïteit

Nadere informatie

Functiebeschrijving Technische Architect

Functiebeschrijving Technische Architect Functiebeschrijving 1. Algemene Gegevens Organisatie Functienaam Versie Auteur : [naam organisatie] : : 1.0 concept : Ad Paauwe a. Plaats in de organisatie De rapporteert aan de manager van het architectuurteam.

Nadere informatie

Zorginstelling Reinier de Graaf Groep realiseert solide business intelligence-systeem

Zorginstelling Reinier de Graaf Groep realiseert solide business intelligence-systeem Zorginstelling Reinier de Graaf Groep realiseert solide business intelligence-systeem Overheid en verzekeraars willen dat zorginstellingen efficiënter en kosteneffectiever functioneren. Met standaard Microsoft-technologie

Nadere informatie

Business Process Management

Business Process Management Business Process Management Prof. dr. Manu De Backer Universiteit Antwerpen Katholieke Universiteit Leuven Hogeschool Gent Wat is een bedrijfsproces? Een verzameling van (logisch) gerelateerde taken die

Nadere informatie

Uitleg algemene structuur WTell

Uitleg algemene structuur WTell Uitleg algemene structuur WTell Brondocument C:\WebServer\Handleiding\WTellAlgemeen\WTellStructuurGlobaal.odt Versiebeheer Versie Datum Uitleg 1.0v 21-09-11 1e versie met uitleg globale structuur WTell

Nadere informatie

Whitepaper implementatie workflow in een organisatie

Whitepaper implementatie workflow in een organisatie Whitepaper implementatie workflow in een organisatie Auteur: Remy Stibbe Website: http://www.stibbe.org Datum: 01 mei 2010 Versie: 1.0 Whitepaper implementatie workflow in een organisatie 1 Inhoudsopgave

Nadere informatie

Caag CRM. info@caagcrm.nl www.caagcrm.nl. Informatie Brochure

Caag CRM. info@caagcrm.nl www.caagcrm.nl. Informatie Brochure Caag CRM info@caagcrm.nl www.caagcrm.nl Informatie Brochure Over Ons Caag CRM is een cloud- based software onderneming. Onze kracht ligt in het ontwikkelen van slimme software oplossingen gebaseerd op

Nadere informatie

Application Services. Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten

Application Services. Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten Application Services Alles onder één dak: functioneel applicatiebeheer, applicatieontwikkeling en testdiensten Application Services van KPN Afdelingen smelten samen, markten verschuiven, klanten willen

Nadere informatie

Windows Server 2008 helpt museum met het veilig delen van informatie

Windows Server 2008 helpt museum met het veilig delen van informatie Windows Server 2008 helpt museum met het veilig delen van informatie Het Rijksmuseum Amsterdam beschikt over een collectie Nederlandse kunstwerken vanaf de Middeleeuwen tot en met de twintigste eeuw. Het

Nadere informatie

Curriculum Vitae Ishak Atak. www.ishakatak.nl. Naam : Ishak Atak Roepnaam : Ishak. Woonplaats : Utrecht Geboorte datum : 13-05-1983

Curriculum Vitae Ishak Atak. www.ishakatak.nl. Naam : Ishak Atak Roepnaam : Ishak. Woonplaats : Utrecht Geboorte datum : 13-05-1983 Naam : Ishak Atak Roepnaam : Ishak Woonplaats : Utrecht Geboorte datum : 13-05-1983 Tel. : +316-46 17 76 00 Beschikbaar : Full time December 2015 Email: : contact@ishakatak.nl Datum CV : November 2015

Nadere informatie

Door toenemende automatisering en slimmere tools verdwijnt het werk voor de klassieke IT beheerder

Door toenemende automatisering en slimmere tools verdwijnt het werk voor de klassieke IT beheerder IT beheerder als bedreigde diersoort: Door toenemende automatisering en slimmere tools verdwijnt het werk voor de klassieke IT beheerder Auteur: Reinout Dotinga Quality Assured Services B.V. Thorbeckestraat

Nadere informatie

Informatiebeveiliging voor gemeenten: een helder stappenplan

Informatiebeveiliging voor gemeenten: een helder stappenplan Informatiebeveiliging voor gemeenten: een helder stappenplan Bewustwording (Klik hier) Structureren en borgen (Klik hier) Aanscherping en maatwerk (Klik hier) Continu verbeteren (Klik hier) Solviteers

Nadere informatie

Releasen met een druk op de knop: Met behulp van Continuous Delivery sneller uw doel bereiken

Releasen met een druk op de knop: Met behulp van Continuous Delivery sneller uw doel bereiken Releasen met een druk op de knop: Met behulp van Continuous Delivery sneller uw doel bereiken De business organisatie heeft altijd stijgende verwachtingen van uw IT organisatie. Meer dan ooit is het van

Nadere informatie

Wat is de cloud? Cloud computing Cloud

Wat is de cloud? Cloud computing Cloud The Cloud Agenda Wat is de cloud? Ontwikkelingen en trends in de markt Bedrijfsstrategie Voordelen en vraagtekens Werken in de cloud: Hoe? Veiligheid & privacy Toepasbaarheid in breder verband Demo Borrel

Nadere informatie

Kwaliteit in Agile: een gegeven?

Kwaliteit in Agile: een gegeven? QA in Agile: waste? Kwaliteit in Agile: een gegeven? Een praktijkvoorbeeld Arno Balemans senior Quality Assurance consultant Bussum, 29 september 2015 Kwaliteit in Agile 2015 2 Werkzaamheden In mijn opdrachten:

Nadere informatie

Onze gedifferentieerde benadering tot de Intelligent Workload Management markt

Onze gedifferentieerde benadering tot de Intelligent Workload Management markt Onze gedifferentieerde benadering tot de Intelligent Workload Management markt de markt 1 het IT-landschap is aan het veranderen De risico's en uitdagingen van computerservices in meerdere omgevingen moeten

Nadere informatie

Voorstel technische aansluiting CORV

Voorstel technische aansluiting CORV Voorstel technische aansluiting CORV Aan: Van: Onderwerp: AO Jeugd Werkgroep informatiemanagement 3D Holland Rijnland Aansluiting CORV Inleiding In het nieuwe jeugdstelsel moeten gemeenten en justitiële

Nadere informatie

Van 6 weken naar 6 minuten. met. OpenSource. Jan-Taeke Schuilenga Infrastructuur Architect Jantaeke.schuilenga@duo.nl

Van 6 weken naar 6 minuten. met. OpenSource. Jan-Taeke Schuilenga Infrastructuur Architect Jantaeke.schuilenga@duo.nl Van 6 weken naar 6 minuten met OpenSource Jan-Taeke Schuilenga Infrastructuur Architect Jantaeke.schuilenga@duo.nl Wat is DUO? Uitvoeringsorganisatie van Ministerie van OCW - Studiefinanciering - Bekostiging

Nadere informatie

Driving business agility with open source Innovation fueled from outside

Driving business agility with open source Innovation fueled from outside Driving business agility with open source Innovation fueled from outside Travelcard, project Next Peter Latten, Maarten Küppers Peter Latten Peter Latten Scrum Coach / Sr. Project Manager m: +31 (0)6 23

Nadere informatie

Werkplekvisie. Hans van Zonneveld Senior Consultant Winvision

Werkplekvisie. Hans van Zonneveld Senior Consultant Winvision Werkplekvisie Hans van Zonneveld Senior Consultant Winvision De essentie De gebruiker centraal Verschillende doelgroepen Verschillende toepassingen Verschillende locaties Het beschikbaar

Nadere informatie

Digitaal Loket: kansen of kosten

Digitaal Loket: kansen of kosten Digitaal Loket: kansen of kosten 27 oktober 2011 www.gentleware.nl janjaap.vanweringh@gentleware.nl 06-12.1234.15 1 Onderwerpen Wat is een digitaal loket? Waarom een digitaal loket? Stappenplan Do s en

Nadere informatie

HA in de praktijk. Database en Server Consolidatie

HA in de praktijk. Database en Server Consolidatie HA in de praktijk Database en Server Consolidatie SPREKER : E-MAIL : DATUM : Johan Westerduin, Peter Vermaat jwesterduin@transfer-solutions.com, pvermaat@transfer-solutions.com 14 oktober 2010 WWW.TRANSFER-SOLUTIONS.COM

Nadere informatie

Single sign on kan dé oplossing zijn

Single sign on kan dé oplossing zijn Whitepaper Single sign on kan dé oplossing zijn door Martijn Bellaard Martijn Bellaard is lead architect bij TriOpSys en expert op het gebied van security. De doorsnee ICT-omgeving is langzaam gegroeid

Nadere informatie

IP Businessmanager voor gevorderden

IP Businessmanager voor gevorderden IP Businessmanager voor gevorderden mobiel integratie total cost of ownership (tco) management rapportages netwerken en ict vm en hosted oplossingen business manager integratie bedrijfs applicaties voip

Nadere informatie

Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services

Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services Factsheet CLOUD DESIGN Managed Services CLOUD DESIGN Managed Services We ontwerpen flexibele en kosteneffectieve cloud-architecturen als fundament voor uw digitale platform(en). De ontwikkelingen binnen

Nadere informatie

Software Test Plan. Yannick Verschueren

Software Test Plan. Yannick Verschueren Software Test Plan Yannick Verschueren Maart 2015 Document geschiedenis Versie Datum Auteur/co-auteur Beschrijving 1 November 2014 Yannick Verschueren Eerste versie 2 December 2014 Yannick Verschueren

Nadere informatie

Virtueel of Fysiek. Uitdagingen bij migratie naar Windows 7

Virtueel of Fysiek. Uitdagingen bij migratie naar Windows 7 Het jaar 2011/2012 staat voor veel organisaties in het teken van Windows 7. De overstap van Windows XP naar Windows 7 lijkt in eerste instantie eenvoudig te zijn maar blijkt in de praktijk toch complex.

Nadere informatie

Beveiligingsbeleid Perflectie. Architectuur & Procedures

Beveiligingsbeleid Perflectie. Architectuur & Procedures Beveiligingsbeleid Perflectie Architectuur & Procedures 30 november 2015 Versiebeheer Naam Functie Datum Versie Dimitri Tholen Software Architect 12 december 2014 0.1 Dimitri Tholen Software Architect

Nadere informatie

Resultaten Onderzoek September 2014

Resultaten Onderzoek September 2014 Resultaten Onderzoek Initiatiefnemer: Kennispartners: September 2014 Resultaten van onderzoek naar veranderkunde in de logistiek Samenvatting Logistiek.nl heeft samen met BLMC en VAViA onderzoek gedaan

Nadere informatie

Portfoliomanagement. Management in Motion 7 maart 2016

Portfoliomanagement. Management in Motion 7 maart 2016 Portfoliomanagement Management in Motion 7 maart 2016 PMO Institute Julianalaan 55 3761 DC Soest I: www.pmoinstitute.com I: www.thinkingportfolio.nl E: info@pmoinstitute.com Tjalling Klaucke E: tj.klaucke@pmoinstitute.com

Nadere informatie

We helpen u security-incidenten te voorkomen

We helpen u security-incidenten te voorkomen Managed Services Managed Services We adviseren u over passende security-maatregelen voor uw digitale platform. Zo helpen we u incidenten als datadiefstal te voorkomen en behoeden we u voor imagoschade.

Nadere informatie

Een haarscherp beeld? Of een blinde vlek? Weet u welke jongeren. risico lopen?

Een haarscherp beeld? Of een blinde vlek? Weet u welke jongeren. risico lopen? SIGNALEREN & SAMENWERKEN Een haarscherp beeld? Of een blinde vlek? Weet u welke jongeren risico lopen? Een sluitende aanpak van risicojongeren begint met vroegtijdige signalering Een goed begin Voorkomen

Nadere informatie

Customer Case: WoningNet

Customer Case: WoningNet Customer Case: WoningNet WoningNet en Webservices Woonruimtebemiddeling Shared service center Business uitdaging Architectuur visie Woonruimtebemiddeling Woningzoekende Corporatiemedewerker Corporatiemedewerker

Nadere informatie

Test rapportage Waarom eigenlijk?

Test rapportage Waarom eigenlijk? Testrapportage Boodschappers van de koning? Test rapportage Waarom eigenlijk? TestNet voorjaarsevenement 2015 Jurian van de Laar Jurian van de Laar @JurianvdL 30 april 2015 @JurianvdL Jurian van de Laar

Nadere informatie

Toonaangevend in open source collaboration

Toonaangevend in open source collaboration Toonaangevend in open source collaboration Open in technologie en onderlinge communicatie ENTERPRISE OPEN COMPATIBLE Zarafa is een toonaangevend Europees softwarebedrijf op het gebied van open source groupware

Nadere informatie

AVEBE haalt online én offline informatie uit Microsoft Dynamics CRM

AVEBE haalt online én offline informatie uit Microsoft Dynamics CRM AVEBE haalt online én offline informatie uit Microsoft Dynamics CRM AVEBE ontwikkelt en verkoopt zetmeelproducten op wereldwijde schaal. Het verkoopteam werkte met een gefragmenteerde CRM (Customer Relationship

Nadere informatie