Duurzaam grondstoffengebruik

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Duurzaam grondstoffengebruik"

Transcriptie

1 Duurzaam grndstffengebruik Wrkshp Duurzaamheidsdag KU Leuven 20 maart 2015 Prgramma Welkm en inleiding Vijf invalsheken p duurzaam grndstffengebruik Infrmatieve vragen aan de sprekers debat met het publiek 1

2 Duurzaam grndstffengebruik: prbleemstelling Karel Van Acker Materiaalvrziening stuit p grenzen Grenzen aan de beschikbaarheid van materialen ertsen wrden armer geplitieke en ecnmische impact p beschikbaarheid vr bigebaseerde materialen: eclgische limieten Surce: EC,

3 Materiaalvrziening stuit p grenzen Impact p het leefmilieu en energieverbruik bij winnen, prduceren, gebruiken en afdanken van materialen sterk verbnden met energiecrisis en klimaat brn: Allwd, J. M., 2011 Vraag naar materialen materiaal schaarste milieu-impact van winnen, prductie, gebruik en afdanken van materialen tenemende bevlking en welvaart, en dus materialenhnger tenemende cmplexiteit 3

4 materiaal schaarste milieu-impact van winnen, prductie, gebruik en afdanken van materialen tenemende bevlking en welvaart, en dus materialenhnger tenemende cmplexiteit kritieke materialen Wind energie / E-mbility spaarlampen bevrradingsrisic znnecellen batterijen katalysatren Surce: EC, 2014 ecnmisch belang 4

5 materiaal schaarste milieu-impact van winnen, prductie, gebruik en afdanken van materialen tenemende bevlking en welvaart, en dus materialenhnger tenemende cmplexiteit Welke plssingsrichtingen biedt duurzaam materialenbeheer? dematerialiseren hernieuwen substitutie Meer den met minder Materialen efficiënt gebruiken ecdesign nieuwe businessmdellen prcesintensificatie Hgwaardig materiaalkringlpen sluiten recyclage, hergebruik, bigebaseerde materialen landfill mining Effectiviteit verbeteren Gebruik kstbare grndstffen beperken verbeterde functie (bijv. lichtgewicht) vervanging kritieke metalen duurzaam ntginnen life cycle thinking Denken in termen van levenscyclus integrale evaluatie in termen van milieu, ecnmische en sciale aspecten 5

6 He vrtgang beken? technlgische innvaties? tp-dwn beleid? inzetten p ne-fits-all plssing? uitgaan van materiële grei? integrale en systemische aanpak ndig Duurzaam grndstffengebruik Invalshek 1: Urban Mining Karel Van Acker 6

7 1. Wat? 1. Wat? Urban mine zijn vaak rijker (hebben hgere cncentratie) aan metalen en mineralen dan ertsen 7

8 2. Huidig nderzek nieuwe recyclagetechnlgieën indicatren en impacten 250 Distributin f Nd glbal in-use-stck Glbal in-use-stck (10³ t) Nedymium Ceramics MRI Stck = tn in 2012 ng 5x jaarlijkse vraag Glass additives NiMH batteries Family appliances Metallurgy Autmbiles Wind turbines Audi systems Cmputers 3. Tekmstige uitdagingen enrme nd aan beter infrmatie ver de urban mine bijvrbeeld dr inveren van een materialenpasprt? Recycling ptential f Nd by applicatin EOL Nd (t) Nd recycling ptential frm Autmbiles Nd recycling ptential frm Wind turbines Nd recycling ptential frm Audi systems 8

9 3. Tekmstige uitdagingen prduct centered denken integrale visie p sluiten van diverse kringlpen ( dwncyclen van smmige strmen kan als het systeem er vrdeel bij heeft) design gericht p expliteren van de urban mine 3. Tekmstige uitdagingen flexibel ecsysteem met efficiënte recyclage technlgieën meer c-develpment en uitwisseling kennis kan in Vlaanderen een re-industrialisatie met zich meebrengen... is dit gewenst? 9

10 Duurzaam grndstffengebruik Invalshek 2: Ecdesign en LCE Jst Duflu 1. Wat? Ecdesign: Het ntwerpen van prducten zdat ze ver de verschillende prductlevensfasen heen een z beperkt mgelijke impact genereren.. Distributie Gebruik Strten Prductterugname Materiaalverwerking Disassemblage Mijnntginning Materiaalwinning Prductfabricage 10

11 1. Wat? Design fr Disassembly/Recycling: Ontwerpen zdat bij de eindelevensbehandeling eenvudige terugwinning van cmpnenten f materialen mgelijk wrdt znder substantieel kwaliteitsverlies. (In)efficientie van materiaalrecyclage in de EU * Vrbeeld vr het terugwinnen van gud, naar C. Hagelüken, Umicre, Care Innvatin, Huidig nderzek: Prcesntwikkeling Vrbeeld: Eindelevensbehandeling van LCD TVs Recyclageprcessen: ntwerp en ptimalisering Ontwikkeling van business mdels Afleiden van ntwerprichtlijnen 22 11

12 2. Huidig nderzek: Prcesntwikkeling Vrbeeld: Herwinnen van FR bevattende plastic nderdelen van LCD TVs INPUT REGRINDING OUTPUT Huidig nderzek: Prcesntwikkeling 100% gerecycleerd materiaal: PC/ABS FR Peeters J.R. et al., Clsed Lp Recycling f Plastic Husing fr Flat Screen TVs 12

13 2. Huidig nderzek: DfD/DfR 2. Huidig nderzek: Slid State Recycling Paraskevas D., Kellens K., Renaldi, Dewulf W., Duflu J.R.,

14 3. Tekmstige uitdagingen 0: He materiaaldegeneratie mnitren/beheersen bij herhaald recycleren? Industriële symbise: Vermijden van verliesstrmen in een prductiestadium Gedifferentieerde ectaxsystemen: He disassembleerbaarheid/scheidbaarheid bjectief meten? Duurzaam grndstffengebruik Invalshek 3: Ecnmie Jhan Eyckmans 14

15 1. Wat nderzeken ecnmen? Envirnmental / resurce ecnmics Ecnmie = analyse van incentives Wat drijft cnsumenten, prducenten, verheden? Nrmatieve analyse: Wat is de maatschappelijk wenselijke situatie rekening hudend met huidige & tekmstige cnsumenten, prducenten en milieu effecten? Verdeling van prductie van niet-hernieuwbare brnnen drheen de tijd (tijdspad van explitatie)? Maatschappelijk wenselijke mate van inzameling/recyclage? Hangt af van waarde-rdelen! Afweging belangen cnsumenten / prducenten / milieu? 1. Wat nderzeken ecnmen? Beschrijvende analyse Tt welke uitkmsten leidt marktwerking? Zullen winstmaximerende mijnbedrijven grndstffen te snel uitputten? Waarm kmt recyclage sms wel/niet van de grnd? Indien marktwerking niet leidt tt wenselijke situatie, welke beleidsinterventies zijn dan ndig? Extended Prducer Respnsibility EPR Taksen versus subsidies Nrmen en standaarden Sft instruments 15

16 2. Huidig nderzek Cnsensus rnd ndzaak verheidsinterventie in kader van resurce efficiency mwille van: Milieu-externaliteiten in (1) mijnbuw en verwerking grndstffen, (2) gebruiksfase gederen, (3) end-f-life fase Asymmetrische infrmatie in afval = grndstf en re-use Onvldende incentives green design / design fr recycling, alternatieve business mdellen, Barrières in recyclage, lgistics, Minder cnsensus rnd ndzaak interventie mwille van lutere uitputting niet-hernieuwbare grndstffen Cmplexe interacties van verschillende effecten (hge private discntveten, marktmacht, ) 3. Tekmstige uitdagingen Uitdagingen in ecnmisch nderzek? Empirische validatie theretische resultaten Cnsistente mdelering van materiaal-cyclus (value chain) rekening hudend met: Algemeen evenwichtseffecten Materiaalbalansen Interactie van verschillende beleidsinstrumenten Strategisch gedrag van beleidsmakers internatinaal, interreginaal, Strategisch gedrag actren in reactie p regulering Verschuiven prductie in ruimte en tijd, Illegaal gedrag 16

17 Duurzaam grndstffengebruik Invalshek 4: Rl van het beleid Katja Biedenkpf 1. Wat? 17

18 2. Huidig nderzek Externe effecten van EU beleid (EU & Vlaamse) beleidsinstrumenten 3. Tekmstige uitdagingen He kan beleid de transitie naar een circulaire ecnmie steunen? He kan beleid meer innvatie aanmedigen? He kan de tepassing van bestaande innvaties versneld wrden? Multidisciplinariteit 18

19 Duurzaam grndstffengebruik Invalshek 5: Sciale prcessen Marc Craps 1. Wat? Sciale prcessen = Actren (individuen, grepen) in interactie met elkaar Overheid: hiërarchie & cntrle Bedrijven: markten & cmpetitie Civiel: cnflict & nderhandeling C-creatie: verschillende actren en sectren in samenwerking met elkaar, vanuit systemisch bewustzijn Idealistisch? Bedrijven Overheid Ndzakelijk in een vlle cmplexe wereld grte nderlinge afhankelijkheid diversiteit en cnnectiviteit dragen bij tt veerkracht Vral gericht p innvatie, vr transities Civiele samenleving 19

20 2. Huidig nderzek He interactieve prcessen tussen actren bevrderen vr transitie van lineaire naar circulaire waardeketens Interactieve werkvrmen Sturing & leiderschap Institutinele cndities Nieuwe rllen en cmpetenties Bundary spanning tussen actren Op verschillende niveaus, bijv.: Vlaams materialenbeleid: VMP Specifieke materialenstrmen: vlakglas Lkaal: Stadslab Antwerpen Fashin flw Nrd-Zuid: Wrldlp 3. Tekmstige uitdagingen Verhuding tussen klassieke en nieuwe rllen en werkvrmen Glbale uitdagingen en lkale acties: crss-level afstemming Aandacht vr ruimtelijk-sciale aspecten - stedelijk metablisme Grndstffen uitputting - tenemende cnflicten: samenwerking nder druk Circulaire ecnmie - business mdellen (urban mining, peer-tpeer, sharing, ) = nieuwe interactievrmen tussen bedrijven, verheid en sciale initiatieven Interactief = infrmeel: he ndemcratische lbbying vermijden - transparantie Nd aan c-ntwerpend, c-creërend én kritisch (actie-) nderzek 20

ECP 13 mei 2013. Monika Sormann, dept. EWI

ECP 13 mei 2013. Monika Sormann, dept. EWI ECP 13 mei 2013 Mnika Srmann, dept. EWI Beleidsinstrumentarium 2 Vlaanderen in Actie Vlaanderen in Actie (ViA) is het tekmstprject vr Vlaanderen. Vlaanderen wil tegen 2020 uitmunten als een ecnmisch innvatieve,

Nadere informatie

Hergebruikinitiatieven

Hergebruikinitiatieven Hergebruikinitiatieven Principe: materialen en verpakkingen hergebruiken vr ze afval wrden Hergebruik betekent de terugwinning en het hergebruik van prducten f nderdelen ervan: hergebruik van de verschillende

Nadere informatie

Focus op antimoon. Prof. Dr. Carlo Vandecasteele Dr. Ing. Bram Verbinnen KU Leuven Departement Chemische Ingenieurstechnieken

Focus op antimoon. Prof. Dr. Carlo Vandecasteele Dr. Ing. Bram Verbinnen KU Leuven Departement Chemische Ingenieurstechnieken Fcus p antimn Prf. Dr. Carl Vandecasteele Dr. Ing. Bram Verbinnen KU Leuven Departement Chemische Ingenieurstechnieken Dr. Ing. J Van Caneghem KU Leuven - Grep T Internatinal Engineering Schl Kathlieke

Nadere informatie

Samenvatting mediapartners Shopping2020

Samenvatting mediapartners Shopping2020 Samenvatting mediapartners Shpping2020 Samenvatting eindrapprt expertgrep Supply Chain De supply chain van de tekmst wrdt gekenmerkt dr cntinue verandering en vraagt m flexibiliteit. De veranderende retailmgeving

Nadere informatie

Waarom en hoe accountants hun verdienmodel moeten aanpassen. Van uren factureren naar value added pricing

Waarom en hoe accountants hun verdienmodel moeten aanpassen. Van uren factureren naar value added pricing Waarm en he accuntants hun verdienmdel meten aanpassen Van uren factureren naar value added pricing Waarm en he accuntants hun verdienmdel meten aanpassen 2 Inhud Inleiding 3 De ntwikkelingen 4 Blijvende

Nadere informatie

OO: De sector van de verwerking van duurzame voeding ontwikkelen

OO: De sector van de verwerking van duurzame voeding ontwikkelen OO: De sectr van de verwerking van duurzame veding ntwikkelen Uitdagingen Op het vlak van milieu - Verwerkte duurzame vedingswaren aanbieden aan verbruikers: het aanbd vergrten m de milieu-impact van het

Nadere informatie

Uitstroomprofiel opleiding Klinisch Informatica September 2014

Uitstroomprofiel opleiding Klinisch Informatica September 2014 Uitstrmprfiel pleiding Klinisch Infrmatica 1 Inleiding Dit uitstrmprfiel sluit aan p het berepsprfiel van de klinisch infrmaticus. Het berepsprfiel beschrijft evenwel de ttale breedte van het veld van

Nadere informatie

E-car sharing in Zuid - Limburg

E-car sharing in Zuid - Limburg E-car sharing in Zuid - Limburg Januari 2014 Inhudspgave 1. Intrductie e-car sharing 2. Visie en tepassing in Zuid Limburg 3. Pilt prject Sittard - Geleen Intrductie e-car sharing Wat is (e-) car sharing

Nadere informatie

Participatie van het Publiek

Participatie van het Publiek Participatie van het Publiek KU Leuven Prf. Dr. Frankie Schram Frankie.schram@sc.kuleuven.be Ideeën Cmmissie Versnelling Maatschappelijk Belangrijke Investeringsprjecten (Cmmissie Sauwens) Te ruime inspraak-

Nadere informatie

OO: het aanbod lokale, seizoen- en bio producten in de distributiesector vergroten

OO: het aanbod lokale, seizoen- en bio producten in de distributiesector vergroten OO: het aanbd lkale, seizen- en bi prducten in de distributiesectr vergrten Onder 'distributiesectr' verstaat men alle handelszaken van het intermediaire aanbd (grthandel) en het eindaanbd (grtdistributie,

Nadere informatie

Bij leefbaarheid gaat het er om hoe mensen hun omgeving ervaren en beoordelen.

Bij leefbaarheid gaat het er om hoe mensen hun omgeving ervaren en beoordelen. 1 Leefbaarheid is een belangrijk, z niet hét thema van de laatste jaren. De wnmgeving wrdt vr mensen steeds belangrijker vr de ervaren wn. Ok vanuit het perspectief van sciale chesie, veiligheid en sciaal-ecnmische

Nadere informatie

Chic, zo n gedragspatroongrafiek!

Chic, zo n gedragspatroongrafiek! Chic, z n gedragspatrngrafiek! Leerdelen: De leerlingen kunnen nder begeleiding de verwevenheid tussen ecnmische, sciale en eclgische aspecten in duurzaamheidsvraagstukken herkennen. De leerlingen krijgen

Nadere informatie

Verslag 2010 van de Hoge Raad voor de Werkgelegenheid: Groene banen Leuven 16 december 2010

Verslag 2010 van de Hoge Raad voor de Werkgelegenheid: Groene banen Leuven 16 december 2010 Verslag 21 van de Hge Raad vr de Werkgelegenheid: Grene banen Leuven 16 december 21 Jan De Mulder Department Studiën Structuur presentatie De Hge Raad vr de Werkgelegenheid (HRW) Het HRW-verslag 21: "Grene

Nadere informatie

Ondersteuning gericht op kwaliteit van leven en maatschappelijke participatie van personen met een beperking. Een wetenschappelijke stand van zaken.

Ondersteuning gericht op kwaliteit van leven en maatschappelijke participatie van personen met een beperking. Een wetenschappelijke stand van zaken. Ondersteuning gericht p kwaliteit van leven en maatschappelijke participatie van persnen met een beperking. Een wetenschappelijke stand van zaken. Bea Maes KU Leuven Een veld in beweging Vlwaardig burgerschap

Nadere informatie

Visieatelier Industriële Symbiose 26/6/2012 Antwerpen

Visieatelier Industriële Symbiose 26/6/2012 Antwerpen Visieatelier Industriële Symbise 26/6/2012 Antwerpen Verslag Samenvatting Feedback Visieatelier ALGEMENE SAMENVATTING VISIEATELIER Zwel bedrijven als kennisinstituten en verheidsrganen maakten kennis met

Nadere informatie

ICT IN HET BASISONDERWIJS?

ICT IN HET BASISONDERWIJS? OVERZICHT SESSIE DATAGEBRUIK BIJ HET VORMGEVEN VAN SCHOOLSPECIFIEK ICT-BELEID ICT in het nderwijs ICT-eindtermen 22 NOVEMBER 2012 Dr. Ruben Vanderlinde Vakgrep Onderwijskunde Meer inf: Ruben.Vanderlinde@UGent.

Nadere informatie

Copyright Alle teksten en andere items in dit document zijn beschermd door het auteursrecht. Voor niet-commercieel gebruik mogen de teksten en de

Copyright Alle teksten en andere items in dit document zijn beschermd door het auteursrecht. Voor niet-commercieel gebruik mogen de teksten en de Cpyright Alle teksten en andere items in dit dcument zijn beschermd dr het auteursrecht. Vr niet-cmmercieel gebruik mgen de teksten en de gegevens znder vrafgaande testemming gratis wrden gereprduceerd

Nadere informatie

Gedragscode voor de leden van de Beroepsvereniging van Nederlandse Stedebouwkundigen en Planologen

Gedragscode voor de leden van de Beroepsvereniging van Nederlandse Stedebouwkundigen en Planologen Gedragscde vr de leden van de Berepsvereniging van Nederlandse Stedebuwkundigen en Planlgen Gedragscde vr de leden van de Berepsvereniging van Nederlandse Stedebuwkundigen en Planlgen Inhudspgave Hfdstuk

Nadere informatie

Kantines tegen voedselverspilling

Kantines tegen voedselverspilling Kantines tegen vedselverspilling Principe: zwel klanten als kantinepersneel aanspren m vedselverspilling te verminderen Kantines van administraties, ng's, schlen f bedrijven zijn plekken waar grte heveelheden

Nadere informatie

Pedagogische Civil Society

Pedagogische Civil Society Pedaggische Civil Sciety Nieuwkmer in het cntinuüm van pvedndersteuning? 4 juni 2010 Drs. Cécile Winkelman Irene Sies, MSc Welkm Drs. Cécile Winkelman Irene Sies, MSc Werkzaam bij SO&T: kwaliteit in Opveden

Nadere informatie

Voedingsonderzoek aan KULeuven Kulak en relatie met zorgeconomie Imogen Foubert

Voedingsonderzoek aan KULeuven Kulak en relatie met zorgeconomie Imogen Foubert Vedingsnderzek aan KULeuven Kulak en relatie met zrgecnmie Imgen Fubert Fd & Lipids Imgen.fubert@kuleuven-kulak.be http://www.kuleuven-kulak.be/fdandlipids s://www.kuleuven- Fd & Lipids Sinds 1 ktber 2007

Nadere informatie

Les Hernieuwbare energie

Les Hernieuwbare energie LESSENSERIE ENERGIETRANSITIE Les Hernieuwbare energie Werkblad Les Hernieuwbare energie Werkblad "100% duurzaam", "Hllandse wind", "Kies bigas!": wie de reclames van energiebedrijven bekijkt zu bijna denken

Nadere informatie

18 april 2012. Jan Joost Flim adviseur

18 april 2012. Jan Joost Flim adviseur 18 april 2012 Jan Jst Flim adviseur Prgramma draaijer+partners Ontwikkelingen Het Nieuwe Werken Vragen De uitgangspunten Ervaringen Prces 2 De feiten ver draaijer+partners 2 vestigingen, in Bunnik en Grningen

Nadere informatie

IWT-TETRA project. Stortklaar zelfverdichtend beton Naar een optimale integratie in het bouwproces. dr. ir. Ann Van Gysel ing.

IWT-TETRA project. Stortklaar zelfverdichtend beton Naar een optimale integratie in het bouwproces. dr. ir. Ann Van Gysel ing. IWT-TETRA prject Strtklaar zelfverdichtend betn Naar een ptimale integratie in het buwprces dr. ir. Ann Van Gysel ing. Thmas Cls Inhud Intrductie Vrstelling prject Methdiek + Prjectteam Gebruikersgrep

Nadere informatie

Introductie MVO Prestatieladder

Introductie MVO Prestatieladder Intrductie De is een certificeerbare nrm vr Maatschappelijke Verantwrdelijkheid van Organisaties (MVO). De nrm is gemaakt vr rganisaties die hun eigen MVO ambities en perfrmance aantnbaar willen maken,

Nadere informatie

AGE Algemene Vergadering 2013 Declaratie 17 May 2013

AGE Algemene Vergadering 2013 Declaratie 17 May 2013 AGE Algemene Vergadering 2013 Declaratie 17 May 2013 De Eurpese Unie is p een cruciaal mment gekmen en nderzekt de hervrming van haar visie en haar bij vrrang belangrijkste dmeinen, in het licht van de

Nadere informatie

TITELSTIJL VAN MODEL BEWERKEN

TITELSTIJL VAN MODEL BEWERKEN TITELSTIJL VAN MODEL BEWERKEN TITELSTIJL HET EEN OF VAN HET MODEL ANDER? BEWERKEN Maatschappelijke uitdagingen aanpakken is ndzakelijk: vergrijzing, armede, klimaatverandering, milieu, eenzaamheid, diversiteit,

Nadere informatie

Programma Welzijn en Zorg. Nieuwe Zorg en Domotica

Programma Welzijn en Zorg. Nieuwe Zorg en Domotica Prgramma Welzijn en Zrg Nieuwe Zrg en Dmtica Aanleiding De mgelijkheden vr het langer zelfstandig thuis blijven wnen, meten wrden verbreed. Technlgische ntwikkelingen die zrg p afstand en het participeren

Nadere informatie

VVD SYMPOSIUM DECENTRALE ENERGIE

VVD SYMPOSIUM DECENTRALE ENERGIE VVD SYMPOSIUM DECENTRALE ENERGIE INHOUDSOPGAVE INHOUDSOPGAVE... 2 INLEIDING... 3 PROGRAMMA VVD ENERGIESYMPOSIUM... 4 1. MARTIJN BONGAERTS, ALLIANDER... 5 2. PEER DE RIJK, FEDERATIE E-DECENTRAAL... 7 3.

Nadere informatie

Sales Acceleratie Management

Sales Acceleratie Management Sales Acceleratie Management Sales Wetmatigheid 2 - Kanalen 1. Het belang van multichannel management Niet ieder kanaal past bij het riëntatie- en inkpprces van je delgrep en levert eenzelfde rendement.

Nadere informatie

Pedagogisch klimaat en autisme. Pedagogisch klimaat en de Klimaatschaal. Groepsprocessen bij jongeren: rol van de leerkracht.

Pedagogisch klimaat en autisme. Pedagogisch klimaat en de Klimaatschaal. Groepsprocessen bij jongeren: rol van de leerkracht. Pedaggisch klimaat en autisme dr Ad Dnkers Klimaatschaal SIGA Dinsdag 9 december 2014 Inleiding Even vrstellen.. Pedaggisch klimaat en de Klimaatschaal Grepsprcessen bij jngeren: rl van de leerkracht.

Nadere informatie

Toekomst Nederlands zorglandschap

Toekomst Nederlands zorglandschap Tekmst Nederlands zrglandschap Vrjaarscngres SVN en VDSMH Ede, 22 maart 2013 Olf Suttrp, vice-vrzitter Nederlandse Vereniging van Ziekenhuizen Inhud Krte intrductie NVZ Spreiding en cncentratie in relatie

Nadere informatie

Start duurzame inzetbaarheid

Start duurzame inzetbaarheid Start duurzame inzetbaarheid Een praktijkcasus Dr: Rlf Weijers, Pauline Miedema Hewel duurzame inzetbaarheid een veelbesprken thema is, blijft het lastig m het cncreet te maken en er handen aan veten aan

Nadere informatie

Wat is een Balanced ScoreCard?

Wat is een Balanced ScoreCard? Wat is een Balanced ScreCard? De Balanced Screcard (BSC) is een mdel waarmee de prestaties van een rganisatie, een team enzvrts p een evenwichtige manier kunnen wrden berdeeld. Meten staat daarbij centraal.

Nadere informatie

Grote prijsschommelingen landbouwprijzen en speculatie met voedsel

Grote prijsschommelingen landbouwprijzen en speculatie met voedsel Psitie van de Calitie tegen de Hnger (Januari 2012) Grte prijsschmmelingen landbuwprijzen en speculatie met vedsel Gelet p de tenemende speculatie p de vedselgrndstffenmarkt zal de regering bij de internatinale

Nadere informatie

Burgerschap op de Noord

Burgerschap op de Noord Burgerschap p de Nrd expertgrep burgerschap september 2014 Burgerschap p bs De Nrd De Nrd is een schl waar het kind centraal staat. In een warme sfeer, binnen een veilige setting wrden er betekenisvlle

Nadere informatie

E. Mondiale verantwoordelijkheid

E. Mondiale verantwoordelijkheid E. Mndiale verantwrdelijkheid Interesse Kerk in Actie gaat in het bijznder uit naar Mensenrechten 1 Maatschappelijk verantwrd ndernemen met integrale aandacht vr sciale & eclgische waarden en vr transparante

Nadere informatie

HOW TO REVIEW THE LITERATURE AND CONDUCT ETHICAL STUDIES

HOW TO REVIEW THE LITERATURE AND CONDUCT ETHICAL STUDIES HOW TO REVIEW THE LITERATURE AND CONDUCT ETHICAL STUDIES The literature review Het is belangrijk m te bepalen wat anderen al ver het prbleem geleerd hebben vr je het zelf bestudeerd. Het idee van een literatuurstudie

Nadere informatie

V-ICT-OR begeleidt besturen in hun informatiehuishouding voor optimaal verloop van samenvoeging gemeente en OCMW

V-ICT-OR begeleidt besturen in hun informatiehuishouding voor optimaal verloop van samenvoeging gemeente en OCMW V-ICT-OR begeleidt besturen in hun infrmatiehuishuding vr ptimaal verlp van samenveging gemeente en OCMW De infrmatica in steden en gemeenten greide sinds de jaren 80 rganisch. Dat stapje bij stapje greien

Nadere informatie

Stakeholders dialogue on Biodiversity and Key Market Players Welke markt(en) voor de biodiversiteit?

Stakeholders dialogue on Biodiversity and Key Market Players Welke markt(en) voor de biodiversiteit? Stakehlders dialgue n Bidiversity and Key Market Players Welke markt(en) vr de bidiversiteit? Discussiewrkshps - 10 december 2013, Ateliers des Tanneurs, Brussel BIJLAGE: Verslag van de wrkshpdiscussies

Nadere informatie

Stichting de Wielborgh Wonen, zorg en welzijn. Van harte welkom. Training Meten moet! Casper van der Most

Stichting de Wielborgh Wonen, zorg en welzijn. Van harte welkom. Training Meten moet! Casper van der Most Stichting de Wielbrgh Wnen, zrg en welzijn Van harte welkm Training Meten met! Casper van der Mst Stichting de Wielbrgh Wnen, zrg en welzijn Prfessinele rganisatie Meten Analyseren Plannen Verbeteren Reviews

Nadere informatie

Workshop Backcasting from Cradle to Cradle Nationaal Sustainability Congres 2011

Workshop Backcasting from Cradle to Cradle Nationaal Sustainability Congres 2011 Wrkshp Backcasting frm Cradle t Cradle Natinaal Sustainability Cngres 2011 A hitchhiker s guide t the Circular Ecnmy !! This calls fr a fundamental change in the relatinship between prducer and cnsumer,

Nadere informatie

De Belgische cementindustrie. Standpunt

De Belgische cementindustrie. Standpunt De Belgische cementindustrie Standpunt 1. Eén van de pijlers van het Waalse ecnmische landschap. De cementindustrie is één van de "pijlers" van het Belgische industriële landschap en van het Waalse in

Nadere informatie

ack-aquaconcept.com, concept GmbH en Microdyn-Nadir Nadir,, Slotgrachtstraat 25, 9940 Telephone: +32 (0)9 3445176, Fax: +32 (0)9 3445176

ack-aquaconcept.com, concept GmbH en Microdyn-Nadir Nadir,, Slotgrachtstraat 25, 9940 Telephone: +32 (0)9 3445176, Fax: +32 (0)9 3445176 Kwaliteitsverbetering in prductieprcessen dr tepassing van aangepaste UV desinfectiemethdes en geavanceerde UV xidatie. Van Daele Drine. 1, www.dvd-technlgy.be www.ack-aquacncept.cm aquacncept.cm. 1 a.c.k.

Nadere informatie

Dossier Ecocheques. Bron: Lex4you op www.securex.eu. BOL BUDIV vzw Kerkstraat 108 9050 Gentbrugge 09 324 38 77. helpdesk@bol budiv.be www.bol budiv.

Dossier Ecocheques. Bron: Lex4you op www.securex.eu. BOL BUDIV vzw Kerkstraat 108 9050 Gentbrugge 09 324 38 77. helpdesk@bol budiv.be www.bol budiv. Dssier Eccheques Brn: Lex4yu p www.securex.eu BOL BUDIV vzw Kerkstraat 108 9050 Gentbrugge 09 324 38 77 helpdesk@bl budiv.be www.bl budiv.be Dssier Eccheques Wat is een eccheque? Eccheques zijn een initiatief

Nadere informatie

12VK22-B Verkiezingsprogramma s gelezen op interesse Kerk in Actie in punten over duurzaamheid 1 augustus 2012

12VK22-B Verkiezingsprogramma s gelezen op interesse Kerk in Actie in punten over duurzaamheid 1 augustus 2012 B. Duurzaamheid Interesse Kerk in Actie gaat in het bijznder uit naar Mndiale crises en sciale & eclgische transitie 1 Vergrening van het belastingstelsel Maatschappelijk verantwrd ndernemen met integrale

Nadere informatie

PROJECTOPROEP "be Circular - be Brussels" Kandidatuurdossier 2016

PROJECTOPROEP be Circular - be Brussels Kandidatuurdossier 2016 Kandidatuurfrmulier vr luik 4 PROJECTOPROEP "be Circular - be Brussels" Kandidatuurdssier 2016 Vr gratis begeleiding bij de implementatie van de methde "Resilience Design" ter identificatie van de relevante

Nadere informatie

Aanbod inspiratie en introductie workshops

Aanbod inspiratie en introductie workshops Aanbd inspiratie en intrductie wrkshps Overzicht van de inspiratie en intrductie wrkshps Inspiratie en kennismaking met systeemdenken en duurzaam ndernemen Deze reeks wrkshps belicht een reeks aspecten

Nadere informatie

geothermie, welke toepassingen en gebouwen?

geothermie, welke toepassingen en gebouwen? gethermie, welke tepassingen en gebuwen? prf. ir. Wim Bydens gedelegeerd bestuurder, studiebureau bydens nv gastdcent Ugent, Faculteit tegepaste wetenschappen vakgrep architectuur en stedenbuw Hasselt

Nadere informatie

Goed kunnen werken met Natuurlijk, een netwerkcoach! Trainingen rechtstreeks van de ontwikkelaar van het model.

Goed kunnen werken met Natuurlijk, een netwerkcoach! Trainingen rechtstreeks van de ontwikkelaar van het model. Natuurlijk, een netwerkcach. Tweedaagse vr Cördinatren. Een prgramma dr Nfactry van Slt & Partners Natuurlijk een Netwerkcach! Trainingsprgramma s dr Nfactry van Slt & Partners, ntwikkelaars van dit mdel

Nadere informatie

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding. Module. Lestijden 40

ECTS-fiche. 1. Identificatie. Opleiding. Module. Lestijden 40 ECTS-fiche 1. Identificatie Opleiding Ondernemingscmmunicatie Mdule MarketingManagement Cde A2 Lestijden 40 Studiepunten n.v.t. Ingeschatte ttale studiebelasting (in uren) 1 Mgelijkheid tt JA aanvragen

Nadere informatie

Waterbeheer, kan jij het aan?

Waterbeheer, kan jij het aan? Waterbeheer, kan jij het aan? Een rllenspel ver waterbeheer in het beheergebied van een waterschap Vakgebied: Aardrijkskunde, Bilgie, Maatschappijleer Niveau: klas 3 HAVO en VWO Tijdsduur: 60 minuten Waterbeheer

Nadere informatie

FAQ Innovatieve bedrijfsnetwerken versie 18 november 2015

FAQ Innovatieve bedrijfsnetwerken versie 18 november 2015 FAQ Innvatieve bedrijfsnetwerken versie 18 nvember 2015 Wanneer kan het IBN effectief van start gaan? De steun aan een innvatiecluster kan p zijn vregst starten p de eerste werkdag van de maand die vlgt

Nadere informatie

3D Printers en Techniek op de basisschool

3D Printers en Techniek op de basisschool 3D Printers en Techniek p de basisschl Waarm 3D printen met leerlingen p de basisschl? Aanleiding van 3Dkanjers m met 3D printen vr leerlingen p de basisschl te starten is de, breed gedeelde, cnstatering

Nadere informatie

Veel gestelde vragen huurbeleid 18 oktober 2012

Veel gestelde vragen huurbeleid 18 oktober 2012 Veel gestelde vragen huurbeleid 18 ktber 2012 Algemeen: 1. Waarm kmt er een nieuw huurbeleid? Een aantal ntwikkelingen heeft ervr gezrgd dat wij ns huurbeleid hebben aangepast. Deze ntwikkelingen zijn:

Nadere informatie

Samenvattend rapport Operationeel Leidinggevenden

Samenvattend rapport Operationeel Leidinggevenden Samenvattend rapprt Operatineel Leidinggevenden Organisatie: Bevragingsperide: Rapprtdatum: ttaal 25/11/2014-24/12/2014 27/01/2015 He situeert u dit rapprt? Dit rapprt bevat het glbale verzicht van de

Nadere informatie

Duurzaam inzetbaar in een vitale organisatie

Duurzaam inzetbaar in een vitale organisatie Duurzaam inzetbaar in een vitale rganisatie Vitaliteit en bevlgenheid vrmen sleutelbegrippen vr het ptimaal en duurzaam inzetten van medewerkers. Vitale medewerkers bruisen van energie, velen zich fit

Nadere informatie

Samenwerken over de sectoren heen. Dilemma's en hoe ermee om te gaan Caroline Vermeiren

Samenwerken over de sectoren heen. Dilemma's en hoe ermee om te gaan Caroline Vermeiren Samenwerken ver de sectren heen. Dilemma's en he ermee m te gaan Carline Vermeiren Netwerken Steeds meer bewustwrding mtrent (kinder)armede Vertaalt zich in tename van de beschikbare middelen m hierp in

Nadere informatie

INTERNATIONALE SAMENWERKING AANVRAAGFORMULIER Infotoelagen voor sensibiliserende en educatieve activiteiten

INTERNATIONALE SAMENWERKING AANVRAAGFORMULIER Infotoelagen voor sensibiliserende en educatieve activiteiten INTERNATIONALE SAMENWERKING AANVRAAGFORMULIER Inftelagen vr sensibiliserende en educatieve activiteiten Stad Aalst wenst niet enkel prjecten in andere landen te steunen, maar wil k de Aalstenaars warm

Nadere informatie

Mijn stad, mijn dorp

Mijn stad, mijn dorp Visiedcument Mijn Stad Mijn Drp Mijn stad, mijn drp Visiedcument (Cncept) Auteur : Wendy Oude Nijeweme d Hllsy Dcument : Visiedcument Mijn Stad Mijn Drp Versie 1.0.dc 1 Visiedcument Mijn Stad Mijn Drp

Nadere informatie

GOEDE PRESTATIES EN POSITIEVE VOORUITZICHTEN SURINAAMSE ECONOMIE ONDANKS UITDAGENDE EXTERNE OMGEVING 2010-2015. President D. D. Bouterse.

GOEDE PRESTATIES EN POSITIEVE VOORUITZICHTEN SURINAAMSE ECONOMIE ONDANKS UITDAGENDE EXTERNE OMGEVING 2010-2015. President D. D. Bouterse. GOEDE PRESTATIES EN POSITIEVE VOORUITZICHTEN SURINAAMSE ECONOMIE ONDANKS UITDAGENDE EXTERNE OMGEVING 2010-2015 President D. D. Buterse 8 mei 2015 INHOUD Ecnmische uitdagingen bij vername regering in augustus

Nadere informatie

De transitie naar duurzaam materialenbeheer. Dr. Peter Tom Jones (K.U.Leuven/Plan C/TNM) 30 Augustus 2011

De transitie naar duurzaam materialenbeheer. Dr. Peter Tom Jones (K.U.Leuven/Plan C/TNM) 30 Augustus 2011 De transitie naar duurzaam materialenbeheer Dr. Peter Tom Jones (K.U.Leuven/Plan C/TNM) 30 Augustus 2011 Uitputting van niet-hernieuwbare grondstoffen Gelijkaardig probleem voor uitputting van fosfaatvoorraden

Nadere informatie

Verslag bijeenkomst bloeiende stationsomgevingen. 1 juni 2015

Verslag bijeenkomst bloeiende stationsomgevingen. 1 juni 2015 1 juni 2015 Aanwezig: Bart van Eijk (bleiende, Metr en Tram), Erik Buma (reclame, Metr en Tram), Alexander ten Have (GVB, cmmercie), Hans Smit (wayfinding, Metr en Tram), Kees Kaptein (mgevingsmanager

Nadere informatie

Projectaanvraag Versterking sociale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân

Projectaanvraag Versterking sociale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân 1 Prjectaanvraag Versterking sciale infrastructuur t.b.v. burgerkracht in Fryslân 1. Aanleiding Eind 2012 heeft Prvinciale Staten van de prvincie Fryslân keuzes gemaakt mtrent de 'kerntakendiscussie'.

Nadere informatie

Reglement subsidies acties fair trade gedurende de maand oktober

Reglement subsidies acties fair trade gedurende de maand oktober Reglement subsidies acties fair trade gedurende de maand ktber Waarm werken rnd eerlijke handel? Vandaag lijden 800 miljen wereldburgers hnger. Het is dan k vlkmen naanvaardbaar m in nderhandelingen 'vedsel'

Nadere informatie

HERSTELPLAN Bachelor in de Vroedkunde Vives Noord, campus Brugge

HERSTELPLAN Bachelor in de Vroedkunde Vives Noord, campus Brugge 1 HERSTELPLAN Bachelr in de Vredkunde Vives Nrd, campus Brugge INLEIDING Op basis van de externe berdeling die p 21 en 22 maart 2013 heeft plaatsgevnden, heeft de pleiding Vredkunde p 18 nvember 2013 het

Nadere informatie

Beveiliging van SCADA systemen

Beveiliging van SCADA systemen Beveiliging van SCADA systemen NiV www.niv.nl Waar gaan we het verhebben 1. Wat is SCADA? 2. Risic s en impact binnen SCADA 3. He beveiligen? 4. Aanpak NiV www.niv.nl 1. WAT IS SCADA? NiV www.niv.nl NiV

Nadere informatie

Topsector Energie. Addendum 2014 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012

Topsector Energie. Addendum 2014 bij het Innovatiecontract Smart Grids februari 2012 Tpsectr Energie Addendum 2014 bij het Innvatiecntract Smart Grids februari 2012 Juni 2014 Bladzijde 1 van 22 Inhud Inleiding... 3 Visie en richtinggevende elementen... 4 Prgrammalijnen TKI S2SG 2014...

Nadere informatie

Profileringsmogelijkheden. Bouwcampus Duurzaamheidscongres 2013 Samen maken we duurzaam waardevol. 27 juni 2013 Rijtuigenloods Amersfoort

Profileringsmogelijkheden. Bouwcampus Duurzaamheidscongres 2013 Samen maken we duurzaam waardevol. 27 juni 2013 Rijtuigenloods Amersfoort Prfileringsmgelijkheden Buwcampus Duurzaamheidscngres 2013 Samen maken we duurzaam waardevl 27 juni 2013 Rijtuigenlds Amersfrt Buwcampus Duurzaamheidscngres SBRCURnet rganiseert 27 juni het eerste Buwcampus

Nadere informatie

Training Faciliteren door middel van de moderatiemethode

Training Faciliteren door middel van de moderatiemethode samen beslist beter besluiten Training Faciliteren dr middel van de mderatiemethde Training Techniek Resultaat Tepasbaar. Dynamisch. Interactief. Visueel. Zelfdcumenterend. Overzichtelijk. Betrkkenheid.

Nadere informatie

RAPPORTAGE VELDONDERZOEK BEDRIJFSLEVEN EN BIOBASED ONDERWIJS

RAPPORTAGE VELDONDERZOEK BEDRIJFSLEVEN EN BIOBASED ONDERWIJS RAPPORTAGE VELDONDERZOEK BEDRIJFSLEVEN EN BIOBASED ONDERWIJS INHOUDSOPGAVE Inleiding... 2 Aanpak... 2 Resultaten kennisbehefte...4 Resultaten cmpetentiebehefte... 5 Cnclusie...6 Bijlage 1 Interviewschema/-script...

Nadere informatie

Genderloopbaankloof: enkele voorzetten vanuit Persephone vzw, organisatie van vrouwen met een handicap of invaliderende chronische ziekte

Genderloopbaankloof: enkele voorzetten vanuit Persephone vzw, organisatie van vrouwen met een handicap of invaliderende chronische ziekte Genderlpbaanklf: enkele vrzetten vanuit Persephne vzw, rganisatie van vruwen met een handicap f invaliderende chrnische ziekte De genderlpbaanklf verdient aandacht van de beleidsmakers en de sciale partners.

Nadere informatie

Hieronder wordt de plaats van het informatieproduct integraal operationeel plan weergegeven in het stroomschema evenementenveiligheid.

Hieronder wordt de plaats van het informatieproduct integraal operationeel plan weergegeven in het stroomschema evenementenveiligheid. Hiernder wrdt de plaats van het infrmatieprduct integraal peratineel plan weergegeven in het strmschema evenementenveiligheid. In het integraal peratineel plan wrden de te treffen maatregelen en vrzieningen

Nadere informatie

Inkoopevolutie. Inkopers zijn misschien niet hip. Maar evolutie is onvermijdelijk - de theorie. En herken je zo. Research

Inkoopevolutie. Inkopers zijn misschien niet hip. Maar evolutie is onvermijdelijk - de theorie. En herken je zo. Research Inkpevlutie Trends, Tips & Tricks Inkpers zijn misschien niet hip Janneke Orriëns Maar evlutie is nvermijdelijk - de therie En herken je z TRADITIONEEL TACTISCH STRATEGISCH Eindgebruiker kpt zelf in Inkp

Nadere informatie

Complete dienstverlening in de interne en externe werking. Een reflectie uitlokken over de burgerlijke opdracht

Complete dienstverlening in de interne en externe werking. Een reflectie uitlokken over de burgerlijke opdracht Het ptreden van het arbeidsauditraat in burgerlijke zaken Cmplete dienstverlening in de interne en externe werking Stephanie Steylemans, arbeidsauditeur te Antwerpen Delstelling Het del van de bijdrage:

Nadere informatie

ADVIES AR100714-046 ALGEMENE RAAD RAADALGEMENE RAAD COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS. over

ADVIES AR100714-046 ALGEMENE RAAD RAADALGEMENE RAAD COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS. over Cmmissie vr de Regulering van de Elektriciteit en het Gas Nijverheidsstraat 26-38 1040 Brussel Tel. : 02/289.76.11 Fax : 02/289.76.09 COMMISSIE VOOR DE REGULERING VAN DE ELEKTRICITEIT EN HET GAS ALGEMENE

Nadere informatie

GME is in Nederland exclusief reseller van:

GME is in Nederland exclusief reseller van: Marssteden 212 7547 TD Enschede www.gmelabsystems.nl inf@gme.nl GME is in Nederland exclusief reseller van: Lggers vr temperatuur en vchtigheid via Bluetth Verig Pds Lggers vr temperatuur en vchtigheid

Nadere informatie

Globale introductie (Dirk De Wit) Spelers en waarden. In de beeldende kunst zijn verschillende spelers actief:

Globale introductie (Dirk De Wit) Spelers en waarden. In de beeldende kunst zijn verschillende spelers actief: Glbale intrductie (Dirk De Wit) Spelers en waarden In de beeldende kunst zijn verschillende spelers actief: Kunstenaars galeries die kunstenaars prmten en werk verkpen publieke kunstrganisaties zals musea,

Nadere informatie

IT Management Group. Samenvatting PRINCE2 2009

IT Management Group. Samenvatting PRINCE2 2009 IT Management Grup Samenvatting PRINCE2 2009 ITIL is a Registered Trade Mark f the Office f Gvernment Cmmerce in the United Kingdm and ther cuntries. PRINCE2 is a Registered Trade Mark f the Office f Gvernment

Nadere informatie

MASTER OF ENGINEERING: INDUSTRIAL ENGINEERING & OPERATIONS RESEARCH

MASTER OF ENGINEERING: INDUSTRIAL ENGINEERING & OPERATIONS RESEARCH MASTER OF ENGINEERING: INDUSTRIAL ENGINEERING & OPERATIONS RESEARCH Master in de Ingenieurswetenschappen: Bedrijfskundige Systeemtechnieken en Operatineel Onderzek BEDRIJFSKUNDIG INGENIEUR: Flexibele persn

Nadere informatie

Biontica Workshop Zelfredzaamheid & Zelfsturing

Biontica Workshop Zelfredzaamheid & Zelfsturing Bintica Wrkshp Zelfredzaamheid & Zelfsturing Visie p Zelfredzaamheid & Zelfsturing Lgica van het gevel, Arnld Crnelis, 1998, ISBN 90-72258- 02-9 Het verbrgen prgramma vr het menselijk leren is aangebren

Nadere informatie

Bachelor: vaste vakkenpakketten Erasmus+ Master: specialisaties in het buitenland. Faculteit Bio-ingenieurswetenschappen Mobility Windows

Bachelor: vaste vakkenpakketten Erasmus+ Master: specialisaties in het buitenland. Faculteit Bio-ingenieurswetenschappen Mobility Windows Bachelr: vaste vakkenpakketten Erasmus+ Master: specialisaties in het buitenland Faculteit Bi-ingenieurswetenschappen Mbility Windws Bachelr: vaste vakkenpakketten Erasmus+ Faculteit Bi-ingenieurswetenschappen

Nadere informatie

2.Stel dat een vriend tegen je zegt: "Wij hebben thuis een supercomputer om snel te kunnen internetten." Hoe luidt jouw reactie dan?

2.Stel dat een vriend tegen je zegt: Wij hebben thuis een supercomputer om snel te kunnen internetten. Hoe luidt jouw reactie dan? 1.3.1 Open vragen 1.Beschrijf krt de kenmerken van de vier cmputergeneraties. 1. Gebruik van lampen. Grte afmetingen. 2. Gebruik van transistrs. Sneller en kleiner dan cmputers uit de eerste generatie.

Nadere informatie

Goed kunnen werken met Natuurlijk, een netwerkcoach! Trainingen rechtstreeks van de ontwikkelaar van het model.

Goed kunnen werken met Natuurlijk, een netwerkcoach! Trainingen rechtstreeks van de ontwikkelaar van het model. 2014/2015 Natuurlijk een Netwerkcach! Brchure Trainingsprgramma s Prfessinals Krte Opleidingen van Ik-land nar Wijland. Ged kunnen werken met Natuurlijk, een netwerkcach! Trainingen rechtstreeks van de

Nadere informatie

MATERIALEN IN BOUW EN RENOVATIE

MATERIALEN IN BOUW EN RENOVATIE - ALGEMENE PROBLEMATIEK MAT00 - MATERIALEN IN BOUW EN RENOVATIE Het belang van de keuze van materialen en buwtechnieken in het Brussels Hfdstedelijk Gewest BENADERING De keuze van materialen en buwtechnieken

Nadere informatie

De macro economische situatie

De macro economische situatie De macr ecnmische situatie September 2013 Gillmre Hefdraad Gvernr Centrale Bank van Suriname Structuur Inleiding Overheidsfinanciën Bankkredietverlening Orzaken geldcreatie Uitdagingen Nieuwe mnetaire

Nadere informatie

Uitwerking kerndoel 2 Nederlandse taal

Uitwerking kerndoel 2 Nederlandse taal Uitwerking kerndel 2 Nederlandse taal Tussendelen en leerlijnen Nederlandse taal Primair nderwijs In samenwerking met het expertisecentrum Nederlands Enschede, 1 juni 2006 Nederlands kerndel 2 Stichting

Nadere informatie

ALLE DIENSTEN DIE U NODIG HEBT, WAAR U OOK BENT

ALLE DIENSTEN DIE U NODIG HEBT, WAAR U OOK BENT ALLE DIENSTEN DIE U NODIG HEBT, WAAR U OOK BENT De Dienstenrichtlijn met de cnsument een ruimere keuze bieden, meer waar vr zijn geld geven en een vlttere tegang tt diensten in de hele EU verzekeren WAAROM

Nadere informatie

Leerkrachtenhandleiding

Leerkrachtenhandleiding Inleiding Op de dag van vandaag meten we als mens zuiniger mgaan met energie. De tijdelijke energievrraden wrden steeds verder uitgeput en het wrdt alsmaar duurder m deze te ntginnen. Hierbij zrgen de

Nadere informatie

Board 2014-2020. Metropoolregio Amsterdam: wonen, werken, wereldplek. September 2013

Board 2014-2020. Metropoolregio Amsterdam: wonen, werken, wereldplek. September 2013 Bard 2014-2020 Metrplregi Amsterdam: wnen, werken, wereldplek September 2013 Inhudspgave Vrwrd: Wnen, werken, wereldplek: sleutel tt blijvend succes Leeswijzer 1. Inleiding: cntext en del van het Bard

Nadere informatie

VERANDERINGEN: DE SECTOR AAN HET WOORD

VERANDERINGEN: DE SECTOR AAN HET WOORD DagvanhetFilmberep2009 Samenvattendverslag 1. INLEIDING Opmaandag12ktber2009rganiseerdenhetsteunpuntvrbeeldende,audivisueleenmediakunst BAM,hetVlaamsAudivisueelFndsVAF,MEDIADeskBelgië VlaamseGemeenschap,SACD/Scam*en

Nadere informatie

KOUDEBRUGGEN BEPERKEN

KOUDEBRUGGEN BEPERKEN KOUDEBRUGGEN BEPERKEN Details ntwerpen die de cntinuïteit van de thermische islatie garanderen, een crrecte tepassing p de werf garanderen en de bestaande kudebruggen pheffen PRINCIPES BENADERING Kudebruggen

Nadere informatie

Gedragscode inzake reclame en informatieverstrekking over individuele levensverzekeringen: Toelichting bij de toepassing van de gedragscode

Gedragscode inzake reclame en informatieverstrekking over individuele levensverzekeringen: Toelichting bij de toepassing van de gedragscode VS10052 09.03.2012 Gedragscde inzake reclame en infrmatieverstrekking ver individuele levensverzekeringen: Telichting bij de tepassing van de gedragscde In deze nta wrdt nadere telichting gegeven bij de

Nadere informatie

Statenvoorstel nr. PS/2014/341

Statenvoorstel nr. PS/2014/341 Statenvrstel nr. PS/2014/341 Initiatiefvrstel Cde Maatschappelijke Participatie Datum Inlichtingen bij 23 april 2014 mevruw G.J. Overmeen-Bakhuis Aan Prvinciale Staten Onderwerp Initiatiefvrstel Cde Maatschappelijke

Nadere informatie

Huiswerk Informatie voor alle ouders

Huiswerk Informatie voor alle ouders Nummer 6 mei 2010 Huiswerk Infrmatie vr alle uders Huiswerk en efening Ged leren lezen en rekenen is belangrijk, want je hebt deze vaardigheden in het dagelijks leven veral ndig. Kinderen ged leren lezen

Nadere informatie

Checklist Veranderaanpak Inhoud en Proces

Checklist Veranderaanpak Inhoud en Proces list Veranderaanpak Inhud en Prces AdMva 2011 www.admva.nl www.arbcatalgusvvt.nl list Veranderaanpak Inhud en Prces www.arbcatalgusvvt.nl Clfn Sturen p Werkdrukbalans en Energie AdMva 2011 Erna van der

Nadere informatie

Samenvatting Biologie voor Jou VMBO 4a Ecologie. = studie over alle relaties tussen organismen en hun milieu

Samenvatting Biologie voor Jou VMBO 4a Ecologie. = studie over alle relaties tussen organismen en hun milieu Samenvatting Bilgie vr Ju VMBO 4a Eclgie 3.1 Eclgie = studie ver alle relaties tussen rganismen en hun milieu 2 grepen invleden uit milieu: Bitische factren: afkmstig van rganismen Abitische factren: invleden

Nadere informatie

Kenmerken en uitkomsten van professionele echtscheidingsbemiddeling in Vlaanderen

Kenmerken en uitkomsten van professionele echtscheidingsbemiddeling in Vlaanderen Kenmerken en uitkmsten van prfessinele echtscheidingsbemiddeling in Vlaanderen 20 nvember 2015 Prf. Dr. Sfie Vanassche Dr. An Katrien Sdermans Prf. dr. Ken Matthijs Family and Ppulatin Studies, KU Leuven

Nadere informatie

Aanvraagformulier Uitvoeringsverordening EBU - NOMMIF. 1 van 9. 1.1. Gegevens van de hoofdaanvrager

Aanvraagformulier Uitvoeringsverordening EBU - NOMMIF. 1 van 9. 1.1. Gegevens van de hoofdaanvrager Let p: Alleen de aanvragen die vlden aan strategische agenda van de Ecnmic Bard Utrecht (EBU) en het tpsectrenbeleid in de regi kmen in aanmerking vr subsidie. Alleen vlledig ingevulde en ndertekende frmulieren

Nadere informatie