ICT-helpdesk. Telefoon rechtstreeks:

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ICT-helpdesk. Telefoon rechtstreeks: 026 352 52 52 e-mail ICTBB@cito.nl"

Transcriptie

1 Installatiehandleiding voor de systeembeheerder EamenTester MBO 2.9.8

2 ICThelpdesk Telefoon rechtstreeks: Stichting Cito Instituut voor Toetsontwikkeling Arnhem (2011) Niets uit dit werk mag zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Stichting Cito Instituut voor Toetsontwikkeling worden openbaar gemaakt en/of verveelvoudigd door middel van druk, fotokopie, scanning, computersoftware of andere elektronische verveelvoudiging of openbaarmaking, microfilm, geluidskopie, film of videokopie of op welke wijze dan ook. Versie: november 2011

3 Inhoud 1. Inleiding Leeswijzer Begrippenlijst Basisbegrippen Iconenlijst Configuratie Schema Toelichting Systeemeisen EamenTester MBO en netwerkverkeer Beveiliging Instructie per stap Overzicht stappen Voorbereiding installatie Installatie LocalServer Installatie gebruikersmodules Voorbereiden gebruik modules Storingen Geen communicatie LocalServer GlobalServer Geen Communicatie LocalServer TestManager/TestCenter Technische storing bij eamenafname Herstart Eamenafname Verwijderen EamenTester Verwijderen gebruikersmodules Verwijderen LocalServer Backup datamap Bijlage A: Overzicht gebruik EamenTester Bijlage B: Rollen en rechten in EamenTester MBO Bijlage C: Eamentester MBO & Novell...52 C.1 Inleiding C.2 Schema C.3 Authenticatie C.4 Novell Client (4.91 SP4 / SP5) C.5 LocalServer C.6 Checklist... 60

4 1. Inleiding 1.11 Leeswijzer Dit is een handleiding voor de werkzaamheden van de systeembeheerder bij de installatie van EamenTester MBO op scholen. De installatie binnen een Windowsnetwerk is het uitgangspunt van deze handleiding. Voor de installatie binnen een Novellomgeving is een bijlage in dit document opgenomen. Deze handleiding bestaat uit de volgende hoofdstukken: 2. Begrippenlijst 3. Configuratie 4. Instructie per stap 5. Storingen 6. Verwijderen EamenTester Een overzicht van belangrijke begrippen en iconen. Een overzicht van de te realiseren configuratie voor EamenTester, inclusief toelichting en minimum systeemeisen. Een overzicht van de taken voor de systeembeheerder bij de installatie van EamenTester MBO in een Windowsnetwertaken. en een instructie bij elk van deze Richtlijnenn voor acties bij systeemuitval en dergelijke. Instructie voor het verwijderen van EamenTester MBO Dit icoon geeft aan dat u efficiënter met EamenTester MBO kunt werken als u deze opmerking in acht neemt. Dit icoon geeft een waarschuwing. De gegeven informatie is van belang voor een correctee afhandeling van de eamens Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

5 2. Begrippenlijst 2.1 Basisbegrippen TestManager TestCenter CorrectionManager GlobalServer LocalServer LocalAgent Datamap Synchronisatie Dataretour TestManager is de module die de toetsleider gebruikt om eamens te plannen, om leerlingen en docenten/correctoren toegang te geven tot deze eamens, en om afnameresultaten in te zien en te versturen. TestCenter is de module die de leerlingen gebruiken om een eamen te maken. De CorrectionManager is de module die de docent/corrector gebruikt om antwoorden van leerlingen op open vragen te scoren. De CorrectionManager werkt via een internetverbinding met gegevens van de GlobalServer bij Cito. De GlobalServer staat bij Cito. Via een beveiligde internetverbinding vindt gegevensuitwisseling plaats met zowel de servers van de scholen waarop de LocalServer is geïnstalleerd, als de computers waarop de module CorrectionManager is geïnstalleerd. De LocalServer staat bij de school. Deze module bestaat uit twee onderdelen: het programma LocalAgent en de Datamap. De LocalAgent (ook wel LocalServer Service genoemd) is een onderdeel van de LocalServer. Deze Windowsservice regelt het dataverkeer en de dataopslag in het netwerk van de school. De Datamap van de LocalServer bevat alle gegevens van de eamens van de school in versleutelde vorm. Deze gegevens hebben onder andere betrekking op afnameplanningen, toetsleiders, en antwoorden en scores van leerlingen. Tijdens synchronisatie worden de gegevens uitgewisseld tussen de LocalServer op school en de GlobalServer bij Cito. Synchronisatie wordt onder andere automatisch uitgevoerd bij het opstarten en afsluiten van TestManager. Dataretour kan via TestManager worden uitgevoerd. Bij dataretour worden de afnameresultaten van de school via een beveiligde internetverbinding naar de Global Server (Cito) gestuurd. De gegevens worden daar opgeslagen in een centrale database Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

6 2.22 Iconenlijst Dit is het icoon van de setup bestanden voor de modulen TestManager, TestCenter en CorrectionManager. Deze setup bestanden worden bij de installatie van de LocalServer aangemaakt. Dit icoon wordt geplaatst op het bureaublad bij installatie van de modulen TestManager, TestCenter, en/of CorrectionManager. Voor alle modulen zijn de iconen identiek, alleen de benaming verschilt Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

7 3. Configuratie In dit hoofdstuk wordt toegelicht hoe EamenTester MBO functioneert. We raden u dringend aan om dit hoofdstuk goed door te nemen voordat u met de installatie begint. 3.1 Schema EamenTester MBO modules: LocalServer TestCenter TestManager CorrectionManager bestaat uit vier De modules kunnen in een netwerk op verschillende servers en werkstations worden geïnstalleerd of op één computer. Een internetverbinding is een basisvoorwaarde bij de installatie van EamenTester MBO In schema: Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

8 3.2 Toelichting LocalServer De LocalServer van EamenTester bestaat uit een Windows service ( LocalServer EamenTester MBO 2.9 service), de LocalAgent en een datamap. De service en de LocalAgent zijn geïnstalleerd op een Windowsserver in het schoolnetwerk. De service LocalServer EamenTester MBO 2.9 zorgt voor al het dataverkeer binnen EamenTester en heeft als enige toegang tot de datamap van de LocalServer. De LocalServer moet verbinding hebben met het internet om contact te kunnen maken met de centrale server bij Cito (GlobalServer). Deze verbinding wordt gebruikt om gegevens in de datamap te synchroniseren met de centrale database bij Cito en om afnameresultaten naar Cito te sturen (dataretour). Dataopslag De dataopslag (in de map Data ) van EamenTester moet plaatsvinden op een server binnen de school. Dit kan een Windowsserver zijn, maar ook een andere server zoals Novell. Belangrijk is dat de server waarop de datamap zich bevindt, voorzien is van automatische backupvoorzieningen. De datamap is een onderdeel van de module LocalServer van EamenTester en bevat alle gegevens van de eamens van een school in versleutelde vorm. Deze gegevens hebben onder andere betrekking op afnameplanningen, toetsleiders, en antwoorden en scores van leerlingen. De datamap mag niet rechtstreeks benaderd kunnen worden vanuit de werkstations van de toetsleider, docenten of leerlingen. Toegang tot de datamap hoort alleen mogelijk te zijn via de LocalServer Service van de LocalAgent. GlobalServer Dit is de centrale server bij Cito. De GlobalServer wordt via een internetverbinding door de LocalServer en de CorrectionManager benaderd voor gegevensuitwisseling (synchronisatie en dataretour). Op de GlobalServer staat (na elke synchronisatie) een kopie van de meeste gegevens in de datamap van elke school. Dit wordt gedaan om eamengegevens te kunnen delen met nevenvestigingen van uw school en correctie van eamens via internet mogelijk te maken. TestManager TestManager is de module die de toetsleider onder andere gebruikt om eamens te plannen, leerlingen en docenten/correctoren toegang te geven tot deze eamens en om afnamegegevens naar Cito terug te sturen via de optie dataretour. De systeembeheerder installeert deze module op een werkstation dat beschikbaar is voor de toetsleider, maar dat niet toegankelijk is voor onbevoegden. TestManager communiceert met de LocalServer als het gaat om bekijken, wijzigen en verwijderen van gegevens. TestCenter TestCenter wordt geïnstalleerd op de afnamecomputers in het eamenlokaal. De leerlingen gebruiken deze module om het eamen te maken. Ook TestCenter communiceert met de LocalServer, bijvoorbeeld als het gaat om het laden van eamens en het opslaan van antwoorden. CorrectionManager De CorrectionManager wordt geïnstalleerd op de computer die de docent gebruikt om te corrigeren. Deze computer mag niet toegankelijk zijn voor onbevoegden. CorrectionManager is niet afhankelijk van de LocalServer, maar zoekt rechtstreeks contact met de GlobalServer via het internet. Vanuit de GlobalServer worden de relevante gegevens, zoals de leerlingantwoorden, ingelezen om ze te corrigeren Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

9 3.33 Systeemeisen Er zijn verschillende systeemeisen voor: 1. de (Local) server; 2. het werkstation van de toetsleider die werkt met TestManager en de afnamecomputers van de leerlingen die eamens maken in TestCenter; 3. het werkstation van de corrector die werkt met CorrectionManager. Een volledig overzicht van deze systeemeisen vindt u op het internetadres van de eamenhelpdesk (kies: beeldschermeamens en vervolgens systeemeisen) EamenTester MBO netwerkverkeer en Poort 443 De communicatie via internet wordt gebruikt voor de synchronisatie en dataretour van EamenTester MBO Dezee communicatie verloopt tussen de LocalServer (school) en de GlobalServer (Cito). Voor de gegevensuitwisseling voor CorrectionManager is communicatie met de GlobalServer(Cito) nodig. De gegevensuitwisseling vindt plaats op een veiligee manier. Er wordt gebruik gemaakt van het httpsprotocoworden verzonden. Om uw schoolnetwerk te beschermen tegen ongewenst internetverkeer van buiten, heeft u waarschijnlijk een firewall opgenomen in uw netwerk. Het is van groot belang waarbij de gegevens versleuteld ( encrypted ) via het internet dat uw firewall het dataverkeer voor EamenTester doorlaat. Zonder deze doorgangg kan EamenTester niet functioneren en kunt u geen eamens afnemen! In uw firewall moet poort 443 openstaan voor het dataverkeer van EamenTester. Poort 443 is de standaardpoort voor httpsverkeer. Waarschijnlijk staat deze poort al gedeeltelijk open. Dezee poort hoeft niet volledig open te staan. Poort 443 moet openstaan voor: outbound verkeer van het programma Cito.CitoTester.LocalServer.Service.eee naar url: https://ctgs29mbo.secure.cito.nl/* outbound verkeer van het programma CorrectionManager.ee naar url: https://ctgs29mbo.secure.cito.nl/correction/* Applicaties die een verbinding met internet maken, zijn: LocalServer (Cito.EamenTester.LocalServer.Service.ee) en CorrectionManager (CorrectionManager.ee) Wij raden u aan om de internetverbinding van de LocalServer open te laten staan in de perioden waarin EamenTester gebruikt wordt. Alleen op deze manier bent u er zeker van dat de informatie in uw lokale database regelmatig gesynchroniseerd wordt met de centrale database bij Cito Naast de LocalServer is CorrectionManager de enige andere EamenTestermodule die gebruik maakt van het internet voor directe gegevensuitwisseling met de GlobalServer. Voor het dataverkeer van CorrectionManager moet poort 443 open staan. Dit kan betekenen dat een aanpassing nodig is op de computer waarop CorrectionManager geïnstalleerd staat. Mogelijk moet u dit handmatig instellen in de firewallopties van de computer. Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

10 Daarnaast zal poort 443 opengesteld moeten worden op eventuele andere firewalls die zich bevinden tussen de computer waarop CorrectionManager staat en het internet Proy servers Mogelijk maakt u binnen uw schoolnetwerk gebruik van een Proyserver om internettoegang te versnellen. Voor het dataverkeer van EamenTester is het nodig dat er geen oude informatie verstrekt wordt vanaf een Proyserver, wanneer de LocalServer de GlobalServer om informatie vraagt. Het dataverkeer van EamenTester is daarom zo ingericht dat het nooit hergebruikt wordt. Al het dataverkeer van EamenTester heeft als etra kenmerk epires immediately meegekregen. Elke keer dat er een verzoek om informatie naar Cito gaat, wordt ook echt de laatste informatie opgevraagd en wordt de informatie op de Proyserver genegeerd. U hoeft hier niets voor in te stellen en kunt uw Proyserver gewoon blijven gebruiken Communicatie LocalServer TestManager/TestCenter TestManager en TestCenter communiceren met de LocalServer op basis van het tcp/ip protocol. De communicatie tussen TestManager/TestCenter en de LocalServer verloopt over poort nummer Tijdens het starten van TestManager en TestCenter wordt gezocht naar de DNSnaam van de LocalServer. De DNSserver in uw netwerk dient de betreffende DNSnaam te kunnen vertalen naar een ipadres. 3.5 Beveiliging De beveiliging van de digitale eamens met EamenTester MBO wordt op volgende wijze gerealiseerd: 1. Opslag dvdroms 2. Bewaren wachtwoorden 3. Afgeschermde afname 4. Automatische backup datamap 5. Synchronisatie met GlobalServer 6. Dataverkeer via het httpsprotocol Opslag dvdroms U ontvangt een of meer dvdroms met de systeembestanden en eamenbestanden ( packages ) en bewaart deze dvdrom(s) op een veilige plaats zodat deze niet in handen van onbevoegden kunnen komen Bewaren wachtwoorden Daarnaast ontvangt u een aantal wachtwoorden. U bewaart deze wachtwoorden op zo n manier dat deze niet in handen van onbevoegden kunnen komen, maar wel beschikbaar zijn voor eigen gebruik. De docent/corrector ontvangt een gebruikersnaam en wachtwoord om CorrectionManager te kunnen gebruiken Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

11 De docenten bewaren hun wachtwoorden op zo n manier dat deze niet in handen van onbevoegden kunnen komen, maar wel beschikbaar zijn voor eigen gebruik. Dit is een verantwoordelijkheid van de gebruiker! TestManager en CorrectionManager werken alleen met 'sterke' wachtwoorden. Deze wachtwoorden dienen minimaal te voldoen aan de volgende criteria: 1 cijfer, 1 hoofdletter, 1 kleine letter, 1 bijzonder teken en in totaal minimaal 6 karakters. Bijvoorbeeld Bijzondere tekens zijn: :;?, Afgeschermde afname Tijdens het maken van het eamen kan de leerling de computer niet voor een ander doel gebruiken. De mogelijkheden om andere programma's te starten worden door TestCenter tijdelijk uitgeschakeld Automatische backup datamap Zorg ervoor dat de datamap wordt geplaatst op een server met backupvoorziening. Dit is ter beveiliging van de inhoud van de datamap, waaronder de resultaten van reeds afgenomen eamens. De uitvoering van de (automatische) backup van de datamap is een verantwoordelijkheid van de school Synchronisatie met GlobalServer Na synchronisatie bevat de GlobalServer bij Cito een kopie van gegevens in de datamap op de school. Dit is onder andere nodig om met CorrectionManager te kunnen werken Dataverkeer via het httpsprotocol De gegevensuitwisseling tussen de school (LocalServer) en Cito (GlobalServer) vindt plaats via het httpsprotocol. Bij het gebruik van https wordt data versleuteld ( encrypted ) verzonden over het internet Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

12 4. Instructie per stap 4.0 Overzicht stappen Het afnemen van eamens met EamenTester MBO is een samenspel tussen de toetsleider, de systeembeheerder, docenten (surveillanten en correctoren) en leerlingen. Dit samenspel wordt nader toegelicht in bijlage A 'Overzicht gebruik EamenTester'. De werkzaamheden die u als systeembeheerder uitvoert u bij de installatie van EamenTester MBO worden in de volgende paragrafen nader toegelicht. 1. Voorbereiden installatie 1.1 Ontvangen en bewaren informatie en materiaal 1.2 Verwijderen EamenTester Bepalen configuratie 1.4 Openstellen firewall 2. Installatie LocalServer 2.1 Installatie LocalServer op Windowsserver 2.2 Opgeven locatie datamap 2.3 Opgeven locatie map Client Setups 2.4 Opgeven locatie map snelkoppelingen 2.5 Overzicht gekozen instellingen 2.6 LocalServer configureren 2.7 Aanmaken setup bestanden gebruikersmodules 2.8 Functie 'reset synchronisatie history' 3. Installatie gebruikersmodules 3.1 Voorbereiding installatie gebruikersmodules 3.2 Installatie TestManager 3.3 Installatie TestCenter 3.4 Installatie CorrectionManager 4. Voorbereiding gebruik modules 4.1 Start TestManager met toetsleider 4.2 Aanmelden systeembeheerder in TestManager 4.3. Map packages aanmaken 4.4 Locatie packages opgeven in CorrectionManager Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

13 4.1 Voorbereiding installatie Ontvangen en bewaren informatie en materiaal Uw school (de toetsleider) ontvangt een of meer dvdroms met: systeembestanden van EamenTester MBO digitale (oefen)eamens ( packages ) documentatie De toetsleider bewaart deze dvdroms op een veilige plaats, zodat deze niet in handen van onbevoegden kunnen komen. Daarbij ontvangt de school (de toetsleider) ten behoeve van de installatie per brief drie soorten gebruikersnamen en wachtwoorden: 1. Om tijdens installatie van de LocalServer een verbinding te realiseren tussen de LocalServer en de GlobalServer; te gebruiken door de systeembeheerder. De gebruikersnaam en het wachtwoord zijn uniek toegewezen aan uw schoolvestiging, en mogen alleen worden gebruikt voor installatie van de LocalServer als de meegeleverde schoolgegevens (naam en adres) kloppen. Neem in geval van twijfel eerst contact op met de ICTeamenhelpdesk. 2. Om direct na installatie van TestManager de toetsleider voor de eerste keer aan te kunnen melden in TestManager; te gebruiken door de eamensecretaris samen met de systeembeheerder. 3. Om in EamenTester packages (de eamenbestanden) te kunnen installeren; te gebruiken door de toetsleider. U dient de gebruikersnamen en wachtwoorden in overleg met de toetsleider op een veilige plaats te bewaren zodat deze niet in handen van onbevoegden kunnen komen Verwijderen EamenTester Vóór installatie van EamenTester MBO moet u alle oude versies van CitoTester en EamenTester verwijderen (zowel de gebruikersmodules als de LocalServer). In hoofdstuk 6 Verwijderen van EamenTester wordt uitgelegd hoe u EamenTester MBO kunt verwijderen. Bij het verwijderen van EamenTester worden de programma s, componenten, objecten en snelkoppelingen verwijderd. De programmamap van EamenTester is na afloop opgeruimd. De datamap blijft bewaard Bepalen configuratie Bepaal in overleg met de toetsleider op welke server/computers van de school de onderdelen van EamenTester MBO worden geïnstalleerd. Het betreft: LocalServer, Datamap en Clientsetups TestManager TestCenter CorrectionManager Controleer of de computers voldoen aan de systeemeisen. Een volledig overzicht van de systeemeisen vindt u op het internetadres van de eamenhelpdesk (kies: beeldschermeamens en vervolgens systeemeisen) Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

14 4.1.4 Openstellen firewall EamenTester MBO functioneert alleen als er gegevensuitwisseling met de GlobalServer (Cito) mogelijk is (zie ook paragraaf 3.4). Open Poort 443 voor: outbound verkeerr van het programma Cito. EamenTester.LocalServer.Service.ee; naar url: https://ctgs29mbo.secure.cito.nl/* 4.2 Installatie LocalServer De LocalServer van EamenTester bestaat uit een Windows service (LocalAgent) en een bijbehorende datamap. De locaties waar deze twee onderdelen worden geïnstalleerd, kunt u tijdens de setup zelf instellen. De LocalAgent moet op een Windows besturingssysteem geïnstalleerd worden. Voor scholen die beschikken over een Novell netwerk zijn instructies voor de installatie opgenomen in een bijlage van dit document. De installatie maakt gebruik van de op dvdrom meegeleverde bestandenn in de subdirectory '\System'. Als u de installatie vanaf het netwerk wilt uitvoeren, kopieer dan niet alleen het setup bestand van de dvdrom maar ook de subdirectory '\System' naar de door u gewenste (veilige) locatie. Het is niet mogelijk om meerdere installaties van EamenTester uit te voeren. op dezelfde server Installatie LocalServer op Windowsserver Sluit alle Windows programma s Klik op Configuratiescherm Software Nieuwe programma s toevoegen. De installatie van EamenTester MBO 2.9 moet altijd gestart worden vanuit Configuratiescherm Software Nieuwe programma s toevoegen. Indien de installatie van EamenTester MBO 2.9 niet vanuit Configuratiescherm Software Nieuwe programma s wordt geïnstalleerd, bestaat de mogelijkheid op een onvolledige installatie! Klik op Configuratiescherm Software Nieuwe programma's toevoegen. Open het installatiebestand 'Setup.ee' van EamenTester MBO Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

15 Het volgende scherm verschijnt. Klik op Volgende Het venster Systeemvereisten verschijnt. Met de knop Geavanceerd komt u in het venster Selectie van systeemvereisten (geavanceerd) Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

16 In dit venster kun u zien welke programmaonderdelen in de installatie worden meegenomen (de voor uw systeem verplichte of aanbevolen onderdelen zijn automatisch geselecteerd). Klik op Volgende Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

17 Kies de installatiemap voor de LocalServer op de Windowsserver en klik op Volgende Opgeven locatie datamap U kunt nu de locatie opgeven voor de datamap van de LocalServer. De datamap is een map op een serve van uw school, die wel voor de LocalAgent toegankelijkk is, maar die niet voor de overige gebruikers / computers van uw netwerk toegankelijk mag zijn Gebruik in geen geval de datamap van een ouderee versie van EamenTester. Zorg ervoor dat de datamap wordt geplaatst op een server met backupvoorziening. Dit is ter beveiliging van de inhoud van de datamap, zoals de leerlingantwoorden van reeds afgenomen eamens. Selecteer de locatie voor de datamap, en klik op Volgende.. Er wordt nu gecontroleerd of er genoeg schijfruimte is om op de aangegeven plek te installeren. Deze controle kan enige tijd duren Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

18 Mogelijk krijgt u de volgende melding: Dit kan betekenen dat u: onvoldoende ruimte beschikbaar heeft op dit station; een niet bestaande/ /bereikbare server heeft ingevuld; geen/onvoldoende lees of schrijfrechten heeft voor dit station / deze netwerkverbinding Opgeven locatie map ClientSetups Na afloop van de installatie zal de LocalServer automatisch opstarten en contact zoeken met de GlobalServer. Nadat de communicatie met de GlobalServer succesvol tot stand is gebracht, worden automatisch de setup bestanden aangemaakt die u nodig heeft voor de installatie van TestManager, TestCenter en CorrectionManager. In het volgende scherm kunt u de locatie opgeven waar deze setupbestandenn moeten worden bewaard. Selecteer de locatie voor de opslag van de client setups, en klik op Volgende Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

19 4.2.4 Opgeven locatie map snelkoppelingen Tot slot krijgt u de gelegenheid de locatie van de map met snelkoppelingen in het startmenu in te stellen. Klik op Volgende Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

20 4.2.5 Overzicht gekozen instellingen U krijgt een overzicht van de gekozen instellingen. Controleer de installatieinstellingen, en klik op Voltooien Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

21 Als de systeemvereisten Microsoft.Net Framework v2.0. of Internet Eplorer niet zijn geïnstalleerd dan zullen deze nu automatisch geïnstalleerd worden. In dat geval ziet het venster met het overzicht er als volgt uit: De installatie kan enigee minuten in beslag nemen. De volgende vensters verschijnen, eerst een Windows venster en daarna een DOS venster Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

22 Na een succesvolle installatie verschijnt het volgende venster: Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

23 Klik op Sluiten. Tijdens de installatie is de snelkoppeling van de LocalServer (EamenTester MBO 2.9 Agent) op het bureaublad geplaatst. Na de installatie start de LocalServerr automatisch op en zoekt via het internet verbinding met de GlobalServer van Cito. Dit kan enige tijd duren. In de directory 'C:\Program Files\EamenTester LocalServer eamens' staat het bestand netcfg.ini. In dit bestand staat op de derde regel 'LocalServerId=', gevolgd door de naam van de LocalServer (de fysieke server). Als u in dit bestand de naam van de LocalServer wijzigt in het ipadres van de LocalServe kunt u mogelijk snelheidwinst behalen. De 'client setups' worden vervolgens gemaakt met dezee instelling LocalServer configureren Bij de automatische start zoekt de LocalServer via het internet verbinding met de GlobalServer van Cito. Dit kan enige tijd duren. De service LocalServe EamenTester MBO 2.9 wordt standaard gestart onder het lokale systeemaccount. Communicatie tussen de LocalServe en de GlobalServer is in een aantal gevallen niet mogelijk omdat het lokale systeemaccount niet geautoriseerd is om via poort 443 het internet te kunnen benaderen. In dat geval kunt u het lokale systeemaccount, waaronder de service LocalServer EamenTester MBO Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

24 gestart wordt, wijzigen in een account met meer bevoegdheden, zie hiervoor de aanwijzingen in paragraaf 5.1. Als de LocalServer voor de eerste keer wordt geïnstalleerd, verschijnt de melding dat de LocalServer nog niet is geconfigureerd: Als u meerdere vensters heeft geopend, kan het zijn dat deze melding zich achter een ander venster bevindt. Sluit in dat geval de andere vensters zodat u de melding kunt zien. Klik op OK. Klik in het venster op het tabblad Aanmelden,, en selecteer de volgende instellingen: Aanmelden toetsleider: Manual Aanmelden leerling: Manual Identificatie van leerling: Leerlingnummer Klik vervolgens op het tabblad Gebruiker, en controleer of de taal is ingesteld op 'Nederlands' (pas dit zonodig aan) Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

25 Klik tot slot op het tabblad Internet Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

26 Zorg ervoor dat in het tabblad Internet de optie Internet toegestaan is aangevinkt; en het veld Inloggen op is ingesteld op 'Toetsnet Portal'. Vul vervolgens de gebruikersnaam en het wachtwoord in zoals u als contactpersoon van Cito heeft ontvangen ten behoeve van de installatie van EamenTester MBO 2.9 en klik op OK. De gebruikersnaam en het wachtwoord zijn uniek toegewezen aan uw schoolvestiging, en mogen alleen worden gebruikt als de meegeleverde schoolgegevens (naam en adres) eact kloppen. Neem in geval van twijfel contact op met de ICTeamenhelpdesk Het volgende venster verschijnt: Klik op Ja Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

27 Indien nodig kunt u de configuratiegegevens van de LocalServer achteraf bekijken door met de rechter muisknop te klikken op het icoon van de LocalAgent, rechtsonder in de taakbalk van uw scherm. Klik op Settings, en bekijk de instellingen Aanmaken setup bestanden gebruikersmodules Zodra u de instellingenn heeft opgeslagen, worden in de submap '\ClientSetups' van de datamap van de LocalServer (of de door u opgegeven alternatieve locatie) automatisch de volgende setup bestanden aangemaakt: 1. TestCenterSetup..ee: voor installatie van TestCenter op de leerlingcomputers die voor de afnames van eamens worden gebruikt. 2. TestManagerSetup.ee: voor installatie van TestManager op de computer van de toetsleider. 3. CorrectionManagerSetup.ee: voor installatie van CorrectionManager op de computer van de docent/corrector. Als er geen verbinding tot stand is gekomen met de GlobalServe van Cito dan worden geen setup bestanden aangemaakt. Probeer de verbinding te herstellen en kies vervolgens voor de menuoptie Build Setup in het contetmenu van LocalAgent (rechtsonder in de taakbalk van uw scherm) om de setup bestanden alsnog handmatig aan te maken. De installatie van de LocalServer (LocalAgent en datamap) is hiermee afgerond Functie 'reset synchronisatie history' De functie 'reset synchronisatie history' is opgenomen in het contetmenu van de LocalAgent omdat in sommige gevallen is gebleken dat gegevens van de LocalServer op de school met die van de Global Server van Cito kunnen verschillen, Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

28 bijvoorbeeld als de service wekenlang achter elkaar aan staat. Dit kan problemen veroorzaken gedurendee de periode dat de correctoren de eamens corrigeren met CorrectionManager. Het is erg belangrijk dat de gegevens tussen de LocalServer en GlobalServer gelijk zijn aan elkaar. Om er zeker van te zijn dat alle gegevens overeenkomen op beide servers kan de functie 'Reset Synchronisatie History' worden aangeroepen vanuit de system tray, rechtsonder in de taakbalk van uw scherm. Deze functie zal ervoorr zorgen dat er een volledigee synchronisatie plaatsvindt met de Global Server. Dit in tegenstellingg tot de reeds bestaande functie 'Synchronize Data' die alleen zorgt voor een synchronisatie van recent gewijzigde gegevens (update). U roept de functie 'Reset Synchronisatie History' als volgt aan: Klik met de rechterr muisknop op het icoon van de LocalAgent rechtsonder in de taakbalk van uw scherm.. Kies de functie 'Reset Synchronisatie History'. Indien de synchronisatie goed is verlopen dan krijgt u de melding Synchronize completed. Houdt u er rekening mee dat de uitvoering van de functie 'Reset Synchronisatie History', afhankelijk van de hoeveelheid gegevens die verstuurd wordt, enkele minuten in beslag kan nemen. Gebruik de functie 'Reset Synchronisatie History' alleen op een moment dat de LocalServer weinig tot niet belast wordt. Gebruik deze functie daarom niet op het moment dat eamens worden afgenomen. Om er zeker van te zijn dat alle gegevens van de LocalServer overeenkomen met die van Cito kunt u de functie 'Reset Synchronisatie History' het beste regelmatig uitvoeren, bijvoorbeeld aan het begin van elke week waarin eamens worden afgenomen en/of gecorrigeerd. Voer een regelmatige bij voorkeur wekelijkse synchronisatie uit met de functie 'Reset Synchronisatie History' gedurende de periode van eamenafname en correctie. 4.3 Installatie gebruikersmodules Voorbereiding installatie gebruikersmodules Ter afsluiting van de installatie van de LocalServerr (paragraaf 4.2) zijn in de submap '\Clientsetups' de installatiebestanden aangemaakt waarmee u de drie andere onderdelen van EamenTester kunt installeren op de computers van de leerlingen, de toetsleider en de docent/corrector. De drie gebruikersmodules zijn: Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

29 1. TestManager: voor de toetsleider om eamens te installeren en te plannen; 2. TestCenter: voor de kandidaten (leerlingen) om een eamen te maken of te oefenen; 3. CorrectionManager: voor de docent/corrector om antwoorden te corrigeren/scoren. De installatiebestandenn voor TestManager, TestCenter en CorrectionManager zijn standaard in de submap '\ClientSetups' van de installatiemap van de LocalAgent geplaatst. Eventueel heeft u een andere locatie gekozen (zie paragraaf 4.2.3). De drie installatiebestanden hebben hetzelfde icoon: Maak de installatiebestanden beschikbaar voor de computers waarop TestManager, TestCenter en CorrectionManager worden geïnstalleerd. Plaats de installatiebestanden eventueel in een aparte setup map. Het is essentieel dat voor de installatie van TestManager, TestCenter en CorrectionManager gebruik wordt gemaakt van de setup bestandenn die zijn aangemaakt tijdens de installatie van de LocalServer. Deze setup bestanden gebruiken namelijk de identificatie van de computer waarop de LocalServe is geïnstalleerd. Eventuele herinstallatie van de LocalServer op een andere computer betekent dat ook de modules TestManager, TestCenter en CorrectionManager opnieuw geïnstalleerd moeten worden met de setup bestanden die bij de laatste installatie van de LocalServer zijn aangemaakt. Gelijktijdige installatie van meerdere gebruikersmodules (TestManager, TestCenter en CorrectionManager) op dezelfde computer kan leiden tot een foutmelding in verband met de benadering van dezelfdee bestanden tijdens de installaties. Eventuele installatie van meerdere modules op dezelfde computer dient daarom achter elkaar uitgevoerd te worden Installatie TestManager Bepaal in overleg met de toetsleider op welke computer van de school TestManager wordt geïnstalleerd NB: Om gelijktijdig gebruik van TestManager op meerdere computers te voorkomen, ontraden wij u ten stelligste TestManager op meer dan één computer te installeren. Controleer of de betreffende computer voldoet aan de minimale systeemeisen. Open de submap \Clientsetups' van de installatiemap van de LocalServer. Dubbelklik op TestManagerSetup.ee. TestManager wordt automatisch geïnstalleerd op de betreffende computer in de map '\Program Files\EamenTester MBO 2.9. Nadat de installatie is voltooid, verschijnt de volgende snelkoppeling op het bureaublad Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

30 In paragraaf 4.4 wordt ingegaan op de manier waarop TestManager kan worden opgestart. Het gebruik van de TestManager wordt nader toegelicht in een aparte gebruikershandleiding voor de toetsleider. Als u de gebruikersmodules installeert op een werkstation voorzien van Windows Vista Business of Windows 7 en er is Gebruikersaccountbeheer ( User Account Control) inge schakeld dan krijgt u een melding met de vraag of u de installatie wilt annuleren of toestaan. Deze melding ziet er bijvoorbeeld als volgt uit: Windows Vista en Windows 7 ziet de installatie als systeemwijziging en u kunt dit accepteren door op Toestaan te klikken Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

31 4.3.3 Installatie TestCenter Bepaal in overleg met de toetsleider op welke computers van de school de digitale eamens afgenomen worden. Controleer of dezee afnamecomputers voldoen aan de minimale systeemeisen. Open op elke leerlingcomputer de submap \Clientsetups' van de installatiemap van de LocalServer. Dubbelklik op TestCenterSetup.ee. Testcenter wordt automatisch geïnstalleerd in de map '\Program Files\EamenTester MBO 2.9. Nadat de installatie is voltooid, verschijnt de hiernaast afgebeelde snelkoppeling op het bureaublad. Om te controleren of deze computer aan de systeemeis voor de Flashversie voldoet opent u TestCenter. Dubbelklik op de snelkoppeling om TestCenter op te starten (of klik op Start Programma's EamenTester MBO TestCenter EamenTester MBO 2.9). Het venster TestCenter Hoofdmenu verschijnt. Klik op Ondersteuning links onderaan in het venster. Het volgende venster dat verschijnt, toont u rechtsboven de flashversie die op dit werkstation is geïnstalleerd Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

32 4.3.4 Installatie CorrectionManager Bepaal in overleg met de toetsleider op welke computers van de school de docenten/correctoren hun werkzaamheden gaan verrichten. Controleer of de betreffende computers voldoen aan de minimale systeemeisen. Open Poort 443 zonodig voor: outbound verkeer van het programma CorrectionManager.ee naar url: https://ctgs29mbo.secure.cito.nl/correction/* Open op elke computer de submap \Clientsetups' van de installatiemap van de LocalServer. Dubbelklik op CorrectionManagerSetup.ee.. CorrectionManager wordt automatisch geïnstalleerd in de map '\Program Files\EamenTester MBO Nadat de installatie is voltooid, verschijnt de hiernaast afgebeelde snelkoppeling op het bureaublad. Het gebruik van de CorrectionManager wordt nader toegelicht in de gebruikershandleiding voor de docent/corrector Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

33 4.44 Voorbereiden gebruik modules Start TestManager met toetsleider De systeembeheerder start in aanwezigheid van de toetsleider de module TestManager voor de eerste keer op. Dubbelklik op de snelkoppeling TestManager EamenTester MBO 2.9 op het bureaublad. Op het scherm verschijnt de melding dat er geen toetsleider met de rol van supervisor of toetsleider is gevonden. Klik op OK. Het scherm waarmee u zich kunt aanmelden als toetsleider verschijnt. Vul in dit scherm de inloggegevens in die u van Cito hebt ontvangen om TestManager voor de eerste keer op te starten. Klik op OK. De inloggegevens die u van Cito hebt ontvangen om TestManager voor de eerste keer te kunnen opstarten, zijn slechtss eenmaal geldig Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

34 De wizard Toevoegen Toetsleider start met het volgende venster: Klik op Volgende. Deze wizard geeft de toetsleider de gelegenheid een eigen gebruikersnaam en wachtwoord in te voeren. Deze kunnen voortaan gebruikt worden om TestManager op te starten met de rechten die een toetsleider nodig heeft om zijn werkzaamheden te doen Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

35 De toetsleider vult de gegevens in die nodig zijn om als supervisor / toetsleider TestManager een volgende keer te kunnen opstarten. Het wachtwoord van de toetsleider dient minimaal te voldoen aan de volgende criteria: 1 cijfer, 1 hoofdletter, 1 kleinee letter, 1 bijzonder teken en in totaal minimaal 6 karakters. Bijvoorbeeld Bijzondere tekens zijn: +={} :;?,. Klik op Volgende, en sluit TestManager af. De toetsleider kan met de ingevulde gegevens TestManager de volgende keer opstarten. De werkzaamheden voor de toetsleider staan beschreven in de Gebruikershandleiding EamenTester MBO voor de toetsleider Aanmelden systeembeheerder in TestManager De toetsleider start TestManager opnieuw. Dubbelklik op de snelkoppeling op het bureaublad. Log in met de eerder aangemaakte gebruikersnaam en het bijbehorende wachtwoord. Zodra de toetsleider is ingelogd, verschijnt het venster TestManager Hoofdmenu. Klik op Toetsleiders in het TestManager Hoofdmenu. Het venster Beheer Toetsleiders met een overzicht van alle toetsleiders in TestManager verschijnt Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

36 Klik op Toevoegen in de linkerkolom van het venster. De wizard Toevoegen Toetsleider start. Klik op Volgende. Het venster Toetsleidergegevens verschijnt. In dit venster kunt u de gegevens van de systeembeheerder invullen Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

37 Vul de gegevens in waarmee de systeembeheerder een volgende keer TestManager start. Klik op Volgende. Het venster Rollen en Rechten verschijnt. Open het uitrolmenu in het bovenste deel van het venster Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

38 Selecteer de rol Beheerder en klik op Volgende. In het venster Rollen en Rechten worden de rechten aangegeven waarover de systeembeheerder beschikt als u deze is ingelogd in TestManager. Klik op Volgende Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

39 Het venster Samenvatting verschijnt. Klik op Volgende. Klik op Sluiten, en sluit TestManager af Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

40 4.4.3 Map packages aanmaken De school ontvangt een of meer dvdroms met eamens in digitale vorm ( packages ). Deze packages moeten beschikbaar zijn voor de toetsleider en correctoren. Hiervoor maakt u een aparte map aan in uw netwerk. Naar deze map (locatie) moet bij het gebruik van de CorrectionManager verwezen worden. Maak in uw netwerk een map aan en noem deze bijvoorbeeld Packages2011. Kopieer de packages van de dvdrom die u van Cito ontving naar de map Packages2011. Geef de (werkstations van) toetsleider en de docenten/correctoren leesrechten voor deze map. NB: deze map mag niet toegankelijk zijn voor anderen (leerlingen). Maak de locatie en naam van de map bekend bij de toetsleider, voor de installatie van packages in TestManager Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

41 4.4.4 Locatie packages opgeven in CorrectionManager Voordat er gecorrigeerd kan worden, moet in de CorrectionManager de locatie van de eamenpackages opgegeven worden. In deze situatie wordt aangeraden dat een systeembeheerder of toetsleider direct na installatie van de CorrectionManager deze locatie instelt door op de betreffende werkstations in te loggen en het pad naar de packages aan te geven via de optie Packages in het venster CorrectionManager Hoofdmenu (zie ook paragraaf 3.3 van de gebruikershandleiding voor de docent/corrector). Het is niet toegestaan te verwijzen naar de map LocalServer EamenTester MBO 2.9\Data\Package die bij installatie van de LocalServer automatisch is aangemaakt. Deze map bevat niet de volledige packages die voor correctie nodig zijn. De datamap van de LocalServer mag uitsluitend benaderd kunnenn worden door de LocalServer zelf. De locatie van de packages in de CorrectionManager staat in het bestand ctcdrom.ini in de directory %tmp%. Dit bestand kan bijvoorbeeld door een script worden verspreid zodat deze instelling niet per gebruiker per werkstation hoeft te worden ingesteld. Als de instellingen van de computer of de ingelogde gebruiker (profiel) tussentijds niet worden gewijzigd, onthoudt de CorrectionManager de eenmaal opgegeven locatie van packages, zodat deze bij herhaald gebruik van CorrectionManager niet steeds opnieuw hoeft te worden ingesteld. Als de instellingen van de computer of de ingelogde gebruiker (profiel) tussentijds wel kunnen wijzigen, bestaat de kans dat de docent na het opstarten van CorrectionManager de padnaam naar de packages opnieuw moet instellen Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

42 5. Storingen In dit hoofdstuk worden een aantal mogelijke storingen en oplossingen beschreven. De te ondernemen acties kunnen op het werkterrein van de systeembeheerder of van de toetsleider liggen. Voor meer informatie verwijzen wij u naar de internetpagina van de eamenhelpdesk. U vindt hier een actueel overzicht van veelgestelde vragen over EamenTester MBO en informatie over de bereikbaarheid van de ICTeamenhelpdesk. 5.1 Geen communicatie LocalServer GlobalServer Indien communicatie tussen LocalServer en GlobalServer niet mogelijk is kunnen onderstaande aanpassingen een oplossing bieden: Controleer de datum en tijd van de LocalServer. De datum en tijd dienen actueel te zijn ingesteld voor communicatie tussen LocalServer en GlobalServer. De service LocalServer EamenTester MBO 2.9 wordt standaard gestart onder het lokale systeemaccount. Communicatie tussen de LocalServer en de GlobalServer is vaak niet mogelijk onder dit account omdat het lokale systeemaccount niet geautoriseerd is om via poort 443 het internet te kunnen benaderen. Indien uw firewall en/of proyserver authenticatie toepast, mogen alleen geautoriseerde gebruikers via poort 443 het internet benaderen. U kunt het lokale systeemaccount, waaronder de services LocalServer EamenTester MBO 2.9 gestart wordt, wijzigen in een account met meer bevoegdheden. Afhankelijk van de infrastructuur kan het noodzakelijk zijn om clientsoftware behorende bij de firewall, proyserver (bijvoorbeeld ISAclient bij Microsoft ISA server) te installeren om communicatie via poort 443 met het internet mogelijk te maken. 5.2 Geen Communicatie LocalServer TestManager/TestCenter TestManager en TestCenter communiceren met de LocalServer op basis van het tcp/ip protocol. De communicatie tussen TestManager/TestCenter en de LocalServer verloopt over poort nummer Tijdens het starten van TestManager en TestCenter wordt gezocht naar de DNSnaam van de LocalServer. De DNSserver in uw netwerk dient de betreffende DNSnaam te kunnen vertalen naar een ipadres Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

43 Indien tussen TestManager/TestCenter en de LocalServer geen communicatie mogelijk is of de communicatie traag verloopt, kunnen de volgende aanpassingen een oplossing bieden: De DNSnaam van de LocalServer is opgeslagen in het bestand netcfg.ini. Het bestand netcfg.ini staat in de programmamap van EamenTester op het werkstation van TestManager en/of TestCenter. In dit bestand kan de DNSnaam van de LocalServer aangepast worden in het ipadres van de LocalServer. Het bestand netcfg.ini kan centraal aangepast worden in de programma map van de LocalServer. Na een aanpassing in het netcfg.inibestand worden aangemaakt. Hierdoor wordt het netcfg.ini bestand in de nieuwe clientsetups opgenomen. kunnen met behulp van de LocalServer Agent nieuwe clientsetups Klik met de rechtermuisknop op het icoon van de LocalAgent, rechtsonder in de taakbalk van uw scherm en klik op Build Setup. De DNSnaam en het ipadres van de LocalServer kunnen worden opgenomen in het hostsbestand van Windows. Deze is te vinden in de map: %systemroot%\system32\drivers\etc. 5.3 Technische storing bij eamenafname Het kan voorkomen dat het eamen van de leerling voortijdig wordt afgebroken. Bijvoorbeeld bij een crash van de afnamecomputer, bij stroomuitval of bij het verbreken van de verbinding van de afnamecomputer met het netwerk van de school. In dat geval krijgt de betreffende leerling bij de betreffende afnameplanning in TestManager de status 'Afgebroken'. De eerder gegeven antwoorden zijn opgeslagen en beschikbaar in de datamap. De eamenafname van de leerling kan op dezelfdee of op een andere computer worden voortgezet. De herstart van het eamen voor deze leerling wordt in paragraaf 5.4 toegelicht Handmatig afbreken vastgelopen eamenafname Bij sommige technischee problemen wordt de afname niet automatisch afgebroken en moet dit handmatig gebeuren. Dit kan voorkomen wanneer het toetsenbord of de muis niet meer reageert op input of wanneer tijdens de toetsafname blijkt dat de geluidskaart niet (meer) goed werkt. In dergelijke situaties kunt u de afname afbreken door de resetknop van de computer langer dan 6 seconden ingedrukt te houden. Zodra de technische storing is verholpen of voor de leerling een andere computer beschikbaar is, kan de leerling zich opnieuw aanmelden voor een eamenafname via de optie 'Geplande Afname'. De herstart van het eamen voor deze leerling wordt in paragraaf 5.4 toegelicht TestCenter sluit af bij aanpassen volumeregeling Dit probleem kan worden veroorzaakt door de multimediasoftware van de geluidskaart Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

44 Bij het aanpassen van het geluid vanuit TestCenter kan de multimediasoftwaree aangeroepen worden. Hierdoor kan bijvoorbeeld een grafische balk gepresenteerd worden op het scherm. TestCenter beschouwt dit als onveilig en breekt de afname direct af. De afname kan wel worden hervat TestCenter sluit af bij aanpassing via multimediatoetsenbord Dit probleem kan worden veroorzaakt door de multimediasoftware van het toetsenbord. Bij het gebruik van multimediatoetsen op het toetsenbord, zoals het volume aanpassen, kan de multimediasoftware van het toetsenbord worden aangeroepen. Hierdoor kan bijvoorbeeld een grafische balk gepresenteerd worden op het scherm. TestCenter beschouwt dit als onveilig en breekt de afname direct af. De afname kan wel worden hervat. Bij het gebruik van TestCenter zijn de normale aansturingsfuncties die via het toetsenbord of muis mogelijk zijn, uitgeschakeld. Alleen de functies die bij de afname van de toets zijn toegestaan zijn mogelijk. Omdat zich complicaties kunnen voordoen met software voor ondersteuning van het toetsenbord (zoals itouch bij Logitech toetsenborden), moet deze software voorafgaand aan het gebruik van TestCenter zijn uitgeschakeld Multimedia Indien het geluid van een geluids of videofragment (bijvoorbeeld mp3 of mpg) niet naar behoren werkt, heeft u wellicht een bepaalde Codec Pack versie die niet (goed) functioneert in combinatie met Windows. U kunt overwegen een andere (vernieuwde) Codec Pack versie te installeren. Een Codec Pack is een collectie codecs en hulpprogramma's die nodig zijn voor het omzetten en afspelen van audio en video. 5.4 Herstart Eamenafname De leerling kan een afgebroken eamenafname herstarten op dezelfde of op een andere computer. Bij herstart op een andere computer geldt een wachttijd van maimaal vijf minuten voordat de leerling zich weer kan aanmelden. Deze wachttijd heeft de LocalServer nodig om onomstotelijk vast te stellen dat de leerling het eamen niet op normale wijze kan inleveren. Indien deze wachttijd nog niet is verstreken, kan de leerling zich niet opnieuw aanmelden. In dat geval meldt EamenTester dat de betreffendee leerling nog 'bezig' is met het eamen. Als een leerling met de status 'Afgebroken' zich aanmeldt, wordt dat door TestCenter direct gesignaleerd. In dat geval verschijnt de volgende melding: Deze leerling krijgt vervolgens de gelegenheid om door te gaan met het eerderr afgebroken eamen. De afname wordt voortgezet vanaf het punt waar de leerling was gebleven toen de storing optrad, met behoud van alle eerder gegeven antwoorden. De eerder gegeven antwoorden zijn opgeslagen in de datamap van de LocalServer Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

45 6. Verwijderen EamenTester Bij het verwijderen van EamenTester MBO worden de programma s, componenten, objecten en snelkoppelingen verwijderd. De programmamap van EamenTester MBO is na afloop opgeruimd. De datamap blijft staan. 6.1 Verwijderen gebruikersmodules Bij het verwijderen van EamenTester MBO worden eerst de gebruikersmodules verwijderd: TestManager, TestCenter en CorrectionManager. De modules moeten verwijderd worden van elke computer waarop een module is geïnstalleerd. Ga naar Start Configuratiescherm Software. Klik op EamenTester MBO 2.9 (remove only). Klik op Wijzigen/Verwijderen om de installatie ongedaan te maken. Het venster EamenTester MBO 2.9 Uninstaller verschijnt. Klik op Yes Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

46 De EamenTestermodules worden van de computer verwijderd. Het bevestigingsvenster Uninstall Ready verschijnt. Klik op OK. 6.2 Verwijderen LocalServer Na het verwijderen de gebruikersmodules wordt de LocalServer verwijderd van de Windowsserver. Ga naar Start Configuratiescherm Software. Klik op LocalServer EamenTester MBO 2.9. Klik op Verwijderen om de installatie ongedaan te maken. Het venster LocalServe EamenTester MBO 2.9 verwijderen verschijnt Installatiehandleiding EamenTester MBO 2.9.8

Installatiehandleiding voor de systeembeheerder. ExamenTester 2.11

Installatiehandleiding voor de systeembeheerder. ExamenTester 2.11 Installatiehandleiding voor de systeembeheerder EamenTester 2.11 ICTeamenhelpdesk Het gebruik van EamenTester 2.11 bij de eamens wordt ondersteund door de ICTeamenhelpdesk. Informatie over de bereikbaarheid

Nadere informatie

Installatiehandleiding systeembeheerder. MiniTester 2.11

Installatiehandleiding systeembeheerder. MiniTester 2.11 Installatiehandleiding systeembeheerder MiniTester 2.11 ICT-examenhelpdesk Het gebruik van MiniTester 2.11 bij de examens wordt ondersteund door de ICT-examenhelpdesk. Informatie over de bereikbaarheid

Nadere informatie

Gebruikershandleiding toetsleider. ExamenTester MBO 2.9.8

Gebruikershandleiding toetsleider. ExamenTester MBO 2.9.8 Gebruikershandleiding toetsleider EamenTester MBO 2.9.8 ICThelpdesk Telefoon rechtstreeks: 026 352 52 52 email ICTBB@cito.nl Stichting Cito Instituut voor Toetsontwikkeling Arnhem (2011) Niets uit dit

Nadere informatie

Gebruikershandleiding examensecretaris. ExamenTester 2.11

Gebruikershandleiding examensecretaris. ExamenTester 2.11 Gebruikershandleiding eamensecretaris EamenTester 2.11 ICTeamenhelpdesk Het gebruik van EamenTester 2.11 bij de eamens wordt ondersteund door de ICTeamenhelpdesk. Informatie over de bereikbaarheid en openingstijden

Nadere informatie

Gebruikershandleiding docent/corrector. ExamenTester 2.11

Gebruikershandleiding docent/corrector. ExamenTester 2.11 Gebruikershandleiding docent/corrector ExamenTester 2.11 ICT-examenhelpdesk Het gebruik van ExamenTester 2.11 bij de examens wordt ondersteund door de ICT-examenhelpdesk. Informatie over de bereikbaarheid

Nadere informatie

Nieuwe Installatie/Factuur2King 2.1 MU bijwerken

Nieuwe Installatie/Factuur2King 2.1 MU bijwerken Nieuwe Installatie/Factuur2King 2.1 MU bijwerken Volg de onderstaande stappen om Factuur2King 2.1 MU te installeren of een bestaande installatie bij te werken. Werkt u op dit moment nog met Factuur2King

Nadere informatie

Handleiding installatie Rental Dynamics

Handleiding installatie Rental Dynamics Handleiding installatie Rental Dynamics Versie: 1.1 Datum: 9 januari 2015 1. Inleiding Deze handleiding beschrijft de procedure voor de installatie van Rental Dynamics en de benodigde software. In hoofdstuk

Nadere informatie

Factuur2King 2.1 installeren (ook bij upgrades)

Factuur2King 2.1 installeren (ook bij upgrades) Factuur2King 2.1 installeren (ook bij upgrades) Pak het Factuur2King.zip bestand uit en plaats de bestanden op de gewenste locatie op de PC (de locatie maakt niet uit). Controleer dat de volgende twee

Nadere informatie

Nieuwe Installatie/Factuur2King bijwerken

Nieuwe Installatie/Factuur2King bijwerken Nieuwe Installatie/Factuur2King bijwerken Volg de onderstaande stappen om een nieuwe versie van Factuur2King 2.1 te installeren of een bestaande installatie bij te werken. 1. Uitpakken zipbestanden Pak

Nadere informatie

HANDLEIDING Installatie TESTS 2012

HANDLEIDING Installatie TESTS 2012 HANDLEIDING Installatie TESTS 2012 INHOUDSOPGAVE: Algemeen:... 2 Installatie instructies voor stand-alone computer.. 2 Uitsluitend voor netwerk-installatie.. 6 Client installatie deel 1... 6 Deel 2 netwerkinstallatie:

Nadere informatie

SCENARIO ADVIES INSTALLATIEHANDLEIDING. Versie 1.3

SCENARIO ADVIES INSTALLATIEHANDLEIDING. Versie 1.3 SCENARIO ADVIES INSTALLATIEHANDLEIDING Versie 1.3 1 Handleiding Installatie Scenario Advies... 1 2 Voorbereiding installatie Scenario Advies... 1 2.1 Downloaden programmatuur... 2 3 Serverinstallatie Scenario

Nadere informatie

Installatiehandleiding. Facto minifmis

Installatiehandleiding. Facto minifmis Installatiehandleiding Facto minifmis 1. Installatie Facto MiniFMIS 1.1 Achtergrond Facto MiniFMIS biedt facilitaire organisaties een eenvoudige en gebruikersvriendelijke hulpmiddel bij het uitvoeren van

Nadere informatie

Wat te doen na de aanschaf van:

Wat te doen na de aanschaf van: Wat te doen na de aanschaf van: - Een nieuw werkstation - Een nieuwe server Inhoud Inleiding... 2 De juiste werkomgeving... 2 Eén computer, één gebruiker... 2 De database op een server en één of meerdere

Nadere informatie

Installatiehandleiding TiC Narrow Casting Manager

Installatiehandleiding TiC Narrow Casting Manager Installatiehandleiding TiC Narrow Casting Manager Inhoudsopgave 1. Algemeen - 3-2. Installatie PostgreSQL database server - 4-3. Installatie FTP server - 9-4. Aanmaken account in FileZilla server - 13

Nadere informatie

Handleiding Standalone-installatie NIEUWE DIAS-VERSIES OP WINDOWS PC

Handleiding Standalone-installatie NIEUWE DIAS-VERSIES OP WINDOWS PC Handleiding Standalone-installatie NIEUWE DIAS-VERSIES OP WINDOWS PC Oktober 2015 Hoofdstuk 1, Standalone-installatie nieuwe Dias versie op Windows PC Inhoud 1 Standalone-installatie nieuwe Dias versie

Nadere informatie

OpenVPN Client Installatie

OpenVPN Client Installatie OpenVPN Client Installatie Windows Vista, Windows 7 Auteurs: Sven Dohmen Laatste wijziging: 23-09-2013 Laatst gewijzigd door: Sven Dohmen Versie: 2.4 Inhoud Ondersteuning... 3 Troubleshooting... 4 Windows

Nadere informatie

Handleiding Telewerken met Windows. Inleiding. Systeemvereisten. Inhoudsopgave

Handleiding Telewerken met Windows. Inleiding. Systeemvereisten. Inhoudsopgave Handleiding Telewerken met Windows Inhoudsopgave Inleiding Systeemvereisten Software installatie Inloggen op de portal Problemen voorkomen Probleemoplossingen Inleiding Voor medewerkers van de GGD is het

Nadere informatie

Upgrade Web Client met ESS naar 3.5.0

Upgrade Web Client met ESS naar 3.5.0 Upgrade Web Client met ESS naar 3.5.0 I Upgrade Web Client met ESS naar 3.5.0 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Upgrade Web Client met ESS naar versie 3.5.0 1 1.1 Stap... 0 - Voorbereidingen 1 1.2 Stap... 1 -

Nadere informatie

cbox UW BESTANDEN GAAN MOBIEL! VOOR LAPTOPS EN DESKTOPS MET WINDOWS PRO GEBRUIKERSHANDLEIDING

cbox UW BESTANDEN GAAN MOBIEL! VOOR LAPTOPS EN DESKTOPS MET WINDOWS PRO GEBRUIKERSHANDLEIDING cbox UW BESTANDEN GAAN MOBIEL! VOOR LAPTOPS EN DESKTOPS MET WINDOWS PRO GEBRUIKERSHANDLEIDING Inleiding cbox is een applicatie die u eenvoudig op uw computer kunt installeren. Na installatie wordt in de

Nadere informatie

Handleiding Opslag Online Client voor Windows. Versie maart 2015

Handleiding Opslag Online Client voor Windows. Versie maart 2015 Handleiding Opslag Online Client voor Windows Versie maart 2015 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1. Inleiding 3 Hoofdstuk 2. Installatie 4 2.1 Systeemeisen 4 2.2 Downloaden van de software 4 2.3 Installeren van

Nadere informatie

INSTALLATIE VAN KING 5.50 IN EEN WINDOWS-NETWERK

INSTALLATIE VAN KING 5.50 IN EEN WINDOWS-NETWERK INSTALLATIE VAN KING 5.50 IN EEN WINDOWS-NETWERK Dit document beschrijft de installatie van King in een Windows-netwerk. Bij de netwerk-installatie staan de King-administraties op het netwerk (server)

Nadere informatie

Installatie handleiding Reinder.NET.Optac

Installatie handleiding Reinder.NET.Optac Installatie handleiding Reinder.NET.Optac Versie : 2012.1.0.1 Inhoudsopgave 1 Systeemvereisten... 2 2 Pincode... 2 3 Licentie... 2 4 Installatie... 2 5 Eerste gebruik... 4 Titel Pagina 1 van 6 23-1-2012

Nadere informatie

Installatie Handleiding voor: TiC Narrow Casting Certified. System Integrators

Installatie Handleiding voor: TiC Narrow Casting Certified. System Integrators Installatie Handleiding voor: TiC Narrow Casting Certified System Integrators Installatiehandleiding TiC Narrow Casting Manager Inhoudsopgave 1. Algemeen - 3-2. Installatie PostgreSQL database server -

Nadere informatie

Installatie- en gebruikshandleiding Risicoverevening. 11 april 2007 ZorgTTP

Installatie- en gebruikshandleiding Risicoverevening. 11 april 2007 ZorgTTP Installatie- en gebruikshandleiding Risicoverevening 11 april 2007 ZorgTTP Inleiding In het kader van Risicoverevening wordt gepseudonimiseerd informatie aangeleverd aan het College voor Zorgverzekeringen

Nadere informatie

Installatiehandleiding Easy-Car

Installatiehandleiding Easy-Car Installatiehandleiding Easy-Car 1. Na het downloaden van het Easy-Car Setup programma voert u deze Setup uit (uitvoeren = dubbelklikken op de icoon). 2. Indien blijkt dat de versie van Microsoft.NET Framework

Nadere informatie

Handleiding. Opslag Online. voor Windows. Versie februari 2014

Handleiding. Opslag Online. voor Windows. Versie februari 2014 Handleiding Opslag Online voor Windows Versie februari 2014 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1. Inleiding 3 Hoofdstuk 2. Installatie 4 2.1 Systeemeisen 4 2.2 Downloaden van software 4 2.3 Installeren van de software

Nadere informatie

Handleiding Sportlink Club

Handleiding Sportlink Club Handleiding Sportlink Club Dit document is automatisch gegenereerd. We raden u aan de handleiding online te raadplegen via www.sportlinkclub.nl/support. 1. Installatiehandleiding.........................................................................................

Nadere informatie

Handleiding Migratie. Bronboek Professional

Handleiding Migratie. Bronboek Professional Handleiding Migratie Bronboek Professional Laatste wijziging: 25/02/2015 Inhoudsopgave Controles en acties vooraf pag. 1 Installatie en configuratie Microsoft SQL met de Bronboek Helpdesk Tool pag. 3 Migratie

Nadere informatie

Installatiehandleiding Windows XP / Vista / Windows 7

Installatiehandleiding Windows XP / Vista / Windows 7 Installatiehandleiding Windows XP / Vista / Windows 7 Versie 1.4 Datum 11 januari 2011 Status definitief Inhoud 1 Downloaden installatiebestand 3 2 SafeSign installeren 4 3 Certificaten toevoegen aan de

Nadere informatie

Rabo CORPORATE CONNECT. Certificaatvernieuwing

Rabo CORPORATE CONNECT. Certificaatvernieuwing Rabo CORPORATE CONNECT Certificaatvernieuwing Inhoud 1 INLEIDING... 3 2 SYSTEEMVEREISTEN... 4 3 CERTIFICAAT VERNIEUWEN... 6 4 TROUBLESHOOTING... 8 5 ONDERSTEUNING EN SERVICE... 9 BIJLAGE 1 INSTALLATIE

Nadere informatie

Installatiehandleiding FWG 3.0/2009-2010

Installatiehandleiding FWG 3.0/2009-2010 Installatiehandleiding FWG 3.0/2009-2010 Netwerkversie (Firebird / MS SQL / Oracle / MS Access) Upgraden van FWG 3.0/2008-2009* naar FWG 3.0/2009-2010 Attentie!! Indien u gaat upgraden en u maakt gebruik

Nadere informatie

Examineren bij derden Servicedocument betreffende de afname van centrale examens met ExamenTester buiten de eigen mbo-instelling

Examineren bij derden Servicedocument betreffende de afname van centrale examens met ExamenTester buiten de eigen mbo-instelling Examineren bij derden Servicedocument betreffende de afname van centrale examens met ExamenTester buiten de eigen mbo-instelling Dit servicedocument voor het mbo gaat over de procedurele, organisatorische

Nadere informatie

Installatie Handleiding Extra Werkstation

Installatie Handleiding Extra Werkstation Installatie Handleiding Extra Werkstation CA3000 Versie 2.9 Postbus 218 5150 AE Drunen Thomas Edisonweg 5 5151 DH Drunen HELPDESK : 0900-27274357 techhelp@aras.nl www.aras.nl Inhoudsopgave 1 Installatieprocedure

Nadere informatie

OpenVPN Client Installatie

OpenVPN Client Installatie OpenVPN Client Installatie Windows 8 Auteurs: Sven Dohmen Laatste wijziging: 23-09-2013 Laatst gewijzigd door: Sven Dohmen Versie: 2.4 Inhoud Ondersteuning... 3 Troubleshooting... 4 Windows 8... 5 Benodigdheden...

Nadere informatie

Installatiehandleiding voor e.dentifier2 software

Installatiehandleiding voor e.dentifier2 software Installatiehandleiding voor e.dentifier software De e.dentifier is los en gekoppeld aan de pc met een USB-kabel te gebruiken. Voor gekoppeld gebruik is installatie van software voorwaardelijk. Met het

Nadere informatie

Installatiehandleiding FWG 3.0/2009-2010

Installatiehandleiding FWG 3.0/2009-2010 Installatiehandleiding FWG 3.0/2009-2010 Netwerkversie Nieuwe installatie van FWG 3.0/2009-2010 met Oracle Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Voorbereiden van de installatie... 2 2.1 Gegevens verzamelen...

Nadere informatie

Handleiding: MRJ Online Back-up versie 1.0

Handleiding: MRJ Online Back-up versie 1.0 Handleiding: MRJ Online Back-up versie 1.0 Inhoudsopgave. Over deze handleiding.... 3 Inleiding... 4 1. Installatie Windows XP/Vista/7/2000/2003 of 2008... 5 2. Backupset maken... 11 3. Extra Backupset

Nadere informatie

Handleiding Back-up Online

Handleiding Back-up Online Handleiding Back-up Online April 2015 2015 Copyright KPN Zakelijke Markt Alle rechten voorbehouden. Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van KPN Zakelijke Markt mag niets uit dit document worden

Nadere informatie

Handleiding Online Boekhouden

Handleiding Online Boekhouden Handleiding Online Boekhouden Het online boekhoudprogramma kan gestart worden op de site van Horeca Boekhouden.nl (http://www.horecaboekhouden.nl/fin_administratie.php). Om verbinding te maken, moet op

Nadere informatie

Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012. Netwerkversie. Nieuwe installatie van FWG 3.0/2011-2012 met Oracle

Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012. Netwerkversie. Nieuwe installatie van FWG 3.0/2011-2012 met Oracle Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012 Netwerkversie Nieuwe installatie van FWG 3.0/2011-2012 met Oracle Wij willen u er op wijzen dat ons systeem FWG3.0 Cd-rom versie dit jaar (2011) voor de laatste

Nadere informatie

INSTALLATIE VAN KING 5.50 STAND ALONE

INSTALLATIE VAN KING 5.50 STAND ALONE INSTALLATIE VAN KING 5.50 STAND ALONE Dit document beschrijft de installatie van King stand alone. Dat wil zeggen: u werkt single user en zowel programmatuur als administraties staan op dezelfde computer.

Nadere informatie

INSTALLATIE VAN QUEEN 5.48

INSTALLATIE VAN QUEEN 5.48 INSTALLATIE VAN QUEEN 5.48 Dit document beschrijft de installatie van Queen. Onderstaande procedure voert u uit op de computer waarop u met Queen wilt gaan werken. Aandachtspunten bij installatie onder

Nadere informatie

Installatie en configuratie documentatie

Installatie en configuratie documentatie Installatie en configuratie documentatie Assistance Web Portal v. 2.58, 2.60 Voor Windows 2003 / 2008 / XP / Vista / Windows 7 Assistance PSO handleiding, uitgegeven door Assistance Software. Alle rechten

Nadere informatie

Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012. Stand-alone / Netwerkversie. Nieuwe Installatie van FWG 3.0/2011-2012 met een MS Access database

Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012. Stand-alone / Netwerkversie. Nieuwe Installatie van FWG 3.0/2011-2012 met een MS Access database Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012 Stand-alone / Netwerkversie Nieuwe Installatie van FWG 3.0/2011-2012 met een MS Access database Wij willen u er op wijzen dat ons systeem FWG3.0 Cd-rom versie dit

Nadere informatie

Installatie King Task Centre

Installatie King Task Centre Installatie King Task Centre In deze handleiding wordt beschreven hoe u het King Task Centre moet installeren. Deze handleiding geldt voor zowel een nieuwe installatie, als voor een upgrade van een bestaande

Nadere informatie

Installatiehandleiding dealerdemo Maart 2016 (c) MiKi-Business-Software

Installatiehandleiding dealerdemo Maart 2016 (c) MiKi-Business-Software Factuur2King 2.2 MU Installatiehandleiding dealerdemo Maart 2016 (c) MiKi-Business-Software P a g i n a 2 INHOUDSOPGAVE Overzicht Factuur2King... 3 Functionaliteit:... 3 Systeemeisen:... 4 1. Installatie

Nadere informatie

INSTALLATIEHANDLEIDING

INSTALLATIEHANDLEIDING INSTALLATIEHANDLEIDING Update van uw Mamut programma EEN GEDETAILLEERDE STAP-VOOR-STAP BESCHRIJVING VAN HOE U EEN UPDATE KUNT MAKEN VAN UW MAMUT BUSINESS SOFTWARE PROGRAMMA (VAN VERSIE 9.0 OF NIEUWER).

Nadere informatie

Servicedocument (versie 3) ExamenTester MBO 2.10

Servicedocument (versie 3) ExamenTester MBO 2.10 Servicedocument (versie 3) ExamenTester MBO 2.10 ICT-helpdesk Telefoon rechtstreeks: 026 352 52 52 e-mail ICTBB@cito.nl Stichting Cito Instituut voor Toetsontwikkeling Arnhem (2012) Niets uit dit werk

Nadere informatie

Introductie Werken met Office 365

Introductie Werken met Office 365 Introductie Werken met Office 365 Een introductie voor gebruikers Inhoud Inleiding... 4 Aanmelden bij Office 365... 4 Werken met Office 365 Outlook... 5 Werken met Outlook 2007/2010... 5 Werken met de

Nadere informatie

Remote Back-up Personal

Remote Back-up Personal handleiding Remote Back-up Personal Versie 4 1 INLEIDING... 3 1.1 SYSTEEMEISEN... 3 1.2 BELANGRIJKSTE FUNCTIES... 3 2 INSTALLATIE BACK-UP MANAGER... 4 2.1 VOLLEDIGE DATA BESCHIKBAARHEID IN 3 STAPPEN...

Nadere informatie

Back-up Online van KPN Handleiding Mac OS X 10.6 en hoger. Mac OS X Client built 2013 13.0.0.13196

Back-up Online van KPN Handleiding Mac OS X 10.6 en hoger. Mac OS X Client built 2013 13.0.0.13196 Back-up Online van KPN Handleiding Mac OS X 10.6 en hoger Mac OS X Client built 2013 13.0.0.13196 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 1.1 Systeemeisen... 3 2 Installatie... 4 3 Back-up Online configureren...

Nadere informatie

Installatie handleiding

Installatie handleiding Installatie handleiding H e t g e m a k v a n I n t r a m e d Inleiding Welkom bij Intramed. Met dit softwarepakket kunt u uw complete praktijkadministratie op eenvoudige en efficiënte wijze automatiseren.

Nadere informatie

Installatie Remote Backup

Installatie Remote Backup Juni 2015 Versie 1.2 Auteur : E.C.A. Mouws Pagina 1 Inhoudsopgave BusinessConnect Remote Backup... 3 Kenmerken... 3 Beperkingen... 3 Gebruik op meerdere systemen... 3 Systeemeisen... 4 Support... 4 Installatie...

Nadere informatie

Installatie Mplus Touch Screen Kassa

Installatie Mplus Touch Screen Kassa Installatie Mplus Touch Screen Kassa Deze handleiding beschrijft de installatie van Mplus Touch Screen Kassa en de installatie van Mplus Touch Screen Kassa Update. Index Hoofdstuk 1 - Downloaden van de

Nadere informatie

// Mamut Business Software

// Mamut Business Software // Mamut Business Software Eenvoudige installatiehandleiding Inhoud Voor de installatie 3 Over het programma 3 Over de installatie 4 Tijdens de installatie 5 Voorwaarden voor installatie 5 Zo installeert

Nadere informatie

Handleiding Internet Veiligheidspakket Windows & Mac Versie april 2014

Handleiding Internet Veiligheidspakket Windows & Mac Versie april 2014 Handleiding Internet Veiligheidspakket Windows & Mac Versie april 2014 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1. Inleiding 3 Hoofdstuk 2. Bestellen van het Internet Veiligheidspakket 4 Hoofdstuk 3. Installatie 9 3.1

Nadere informatie

Handleiding Certificaat RDW

Handleiding Certificaat RDW Handleiding Certificaat RDW Versie: 9.0 Versiedatum: 13 maart 2014 Beheerder: RDW Veendam - R&I-OP-E&T 3 B 0921m Wijzigingen ten opzichte van de vorige versie: - url vermelding naar bestandsuitwisseling

Nadere informatie

Installatiehandleiding. MED Instaleren van MED programmeersoftware.

Installatiehandleiding. MED Instaleren van MED programmeersoftware. Installatiehandleiding MED 4.4.2 Instaleren van MED 4.4.2 programmeersoftware. MED 4.4.2 programmeersoftware. Om de toepassingsmogelijkheden en het montagegemak van de MED systemen te vergroten is de programmeer

Nadere informatie

Gebruikershandleiding voor de examensecretaris en de docent/examinator. MiniTester 2.11

Gebruikershandleiding voor de examensecretaris en de docent/examinator. MiniTester 2.11 Gebruikershandleiding voor de examensecretaris en de docent/examinator MiniTester 2.11 ICT-examenhelpdesk Het gebruik van MiniTester 2.11 bij de examens wordt ondersteund door de ICT-examenhelpdesk. Informatie

Nadere informatie

Installatie. NB: de software wordt in principe altijd lokaal geïnstalleerd.

Installatie. NB: de software wordt in principe altijd lokaal geïnstalleerd. Installatie VR-plus bestaat eigenlijk uit twee gedeelten: 1. de database: deze bevat de vestigingsgegevens. 2. de software: dit programma is de schil om de database heen en stelt de gebruiker in staat

Nadere informatie

Xiris handleiding Onderhoudsmodule & database onderhoud

Xiris handleiding Onderhoudsmodule & database onderhoud Xiris handleiding Onderhoudsmodule & database onderhoud Copyright 2011 FP-Ruys. FP-Ruys kan geen aansprakelijkheid aanvaarden voor schade die het gevolg is van enig fout in deze handleiding of verkeerd

Nadere informatie

ZIEZO Remote Back-up Personal

ZIEZO Remote Back-up Personal handleiding ZIEZO Remote Back-up Personal Versie 4 1 INLEIDING... 3 1.1 SYSTEEMEISEN... 3 1.2 BELANGRIJKSTE FUNCTIES... 3 2 INSTALLATIE BACK-UP MANAGER... 4 2.1 VOLLEDIGE DATA BESCHIKBAARHEID IN 3 STAPPEN...

Nadere informatie

Handleiding Zakelijk Exchange Online. Versie maart 2014

Handleiding Zakelijk Exchange Online. Versie maart 2014 Handleiding Zakelijk Exchange Online Versie maart 2014 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1. Inleiding 3 Hoofdstuk 2. Installatie 4 2.1 Inloggen in Zelfservice Cloud 4 2.2 Abonnement selecteren 4 2.3 Eerste gebruiker

Nadere informatie

Documentatie Installatie Instructie. Microsoft Outlook: RPC over HTTPS. De Dierenbescherming

Documentatie Installatie Instructie. Microsoft Outlook: RPC over HTTPS. De Dierenbescherming Documentatie Installatie Instructie Microsoft Outlook: RPC over HTTPS De Dierenbescherming Auteur: Michel Koelewijn ICT Servicedesk Dierenbescherming Scheveningseweg 58 Postbus 85980, 2508 CR Den Haag

Nadere informatie

Urenregistratie MKB. Installatiehandleiding

Urenregistratie MKB. Installatiehandleiding Urenregistratie MKB Installatiehandleiding Niets van deze uitgave mag worden verveelvoudigd en/of openbaar worden gemaakt, op welke wijze dan ook, zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Easy

Nadere informatie

Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012. Netwerkversie (Firebird / MS SQL / Oracle / MS Access)

Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012. Netwerkversie (Firebird / MS SQL / Oracle / MS Access) Installatiehandleiding FWG 3.0/2011-2012 Netwerkversie (Firebird / MS SQL / Oracle / MS Access) Upgraden van FWG 3.0/2009-20010* naar FWG 3.0/2011-2012 * of vanaf FWG 3.0/2006-2007 t/m FWG 3.0/2010-2011

Nadere informatie

Upgrade naar People Inc 3.5.0

Upgrade naar People Inc 3.5.0 I Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 1 1.1 Installeren... van de upgrade 2 1.2 Uitvoeren... van de upgrade 5 1.3 Installatie... Applicatie Server 9 1.4 Installatie... Gebruikers programma's 15 1.5 Afronding...

Nadere informatie

Printopdrachten sturen vanaf een notebook op de campus en je pc thuis naar de printer/copiers voor studenten

Printopdrachten sturen vanaf een notebook op de campus en je pc thuis naar de printer/copiers voor studenten Printopdrachten sturen vanaf een notebook op de campus en je pc thuis naar de printer/copiers voor studenten Installatie van de Océ printerdriver onder Windows 2000 (NL) Deze informatie is bestemd voor

Nadere informatie

Easy Business Tools - Multi-user module

Easy Business Tools - Multi-user module Easy Business Tools Multi-user module Wat is de Multi-user module en wat kan ik er mee doen? De multi-user module is een gebruikerslicentie waardoor 5 computers in een netwerk kunnen samenwerken in Mijn

Nadere informatie

Installatie. Klik vervolgens op OK om verder te gaan met de installatie. Om verder te gaan met de installatie kunt op op Volgende klikken.

Installatie. Klik vervolgens op OK om verder te gaan met de installatie. Om verder te gaan met de installatie kunt op op Volgende klikken. Installatie De client software van Backup+ kan worden gedownload op de Internet Limburg website. Kijk hiervoor op http://www.ilimburg.nl/downloads. Na het downloaden en openen van het backup+.exe bestand

Nadere informatie

Doe het zelf installatiehandleiding

Doe het zelf installatiehandleiding Doe het zelf installatiehandleiding Inleiding Deze handleiding helpt u bij het installeren van KSYOS TeleDermatologie. De installatie duurt maximaal 30 minuten, als u alle onderdelen van het systeem gereed

Nadere informatie

Nederlandse Culturele Sportbond Afdeling Wedstrijdzwemmen

Nederlandse Culturele Sportbond Afdeling Wedstrijdzwemmen Nederlandse Culturele Sportbond Afdeling Wedstrijdzwemmen Nederlandse Culturele Sportbond Afdeling Wedstrijdzwemmen 2005 NCS Commissie Wedstrijdzwemmen Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave

Nadere informatie

EasternGraphics product documents pcon.update handleiding HANDLEIDING

EasternGraphics product documents pcon.update handleiding HANDLEIDING HANDLEIDING INDIEN U ZICH REEDS HEEFT AANGEMELD EN OVER EEN LOGIN BESCHIKT, KUNT U DIRECT NAAR HOOFDSTUK 2 1. Aanmelden en Registreren U kunt zich aanmelden en registreren voor pcon.update middels onze

Nadere informatie

Personal Edition. Vodafone Pocket Connect. Verkorte handleiding

Personal Edition. Vodafone Pocket Connect. Verkorte handleiding Personal Edition Verkorte handleiding Vodafone Pocket Connect MB.PC.BR.0609.01 Auteursrechten Oktober 2006 Vodafone Libertel N.V. Uit deze uitgave mag niets worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt

Nadere informatie

Handleiding ZorgMail Secure e-mail - Outlook

Handleiding ZorgMail Secure e-mail - Outlook Handleiding ZorgMail Secure e-mail - Outlook 2014 ENOVATION B.V. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een data verwerkend systeem

Nadere informatie

Installatiehandleiding SafeSign en PKI Klasse X certificaten

Installatiehandleiding SafeSign en PKI Klasse X certificaten Installatiehandleiding SafeSign en PKI Klasse X certificaten Juni 2014 2014 Copyright KPN Lokale Overheid Alle rechten voorbehouden. Zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van KPN Lokale overheid

Nadere informatie

Handleiding voor het installeren van en werken met Skype

Handleiding voor het installeren van en werken met Skype Handleiding voor het installeren van en werken met Skype 1 Inhoudsopgave: Wat is Skype?... 3 Systeem-eisen Skype... 3 Skype installeren... 4 Skype account aanmaken... 7 Werken met Skype... 10 Skype verwijderen...

Nadere informatie

Installatie van sqlserver

Installatie van sqlserver Installatie van sqlserver Download SQLserver 2005 Express basis van de website van 2work: www.2work.nl, tabblad downloads; beveiligde zone. De inlog gegevens kunnen via de helpdesk aangevraagd worden.

Nadere informatie

Landelijk Indicatie Protocol (LIP)

Landelijk Indicatie Protocol (LIP) Handleiding Landelijk Indicatie Protocol programma pagina 1 of 18 Landelijk Indicatie Protocol (LIP) Welkom bij LIP Lip is ontstaan uit een toegevoegde module aan het kraamzorg administratie pakket van

Nadere informatie

Externe toegang met ESET Secure Authentication. Daxis helpdesk@daxis.nl Versie 2.0

Externe toegang met ESET Secure Authentication. Daxis helpdesk@daxis.nl Versie 2.0 Externe toegang met ESET Secure Authentication Daxis helpdesk@daxis.nl Versie 2.0 Inhoudsopgave: Inhoudsopgave:... 1 Inleiding:... 2 Stap 1: Download eenmalig Eset Secure Authentication op uw smartphone...

Nadere informatie

Installatie SQL: Server 2008R2

Installatie SQL: Server 2008R2 Installatie SQL: Server 2008R2 Download de SQL Server 2008.exe van onze site: www.2work.nl Ga naar het tabblad: Downloads en meld aan met: klant2work en als wachtwoord: xs4customer Let op! Indien u een

Nadere informatie

Met deze module heeft u de mogelijkheid om gemakkelijk, snel en efficiënt uw documenten als naslag in Unit 4 Multivers te koppelen.

Met deze module heeft u de mogelijkheid om gemakkelijk, snel en efficiënt uw documenten als naslag in Unit 4 Multivers te koppelen. Handleiding Scan+ Introductie Met Scan+ gaat een lang gekoesterde wens voor vele gebruikers van Unit 4 Multivers in vervulling: eenvoudig koppelen van documenten in relatiebeheer of documentmanagement

Nadere informatie

Hoe download en installeer ik de software 15.2? Lees voordat u begint dit document volledig door en sluit alle programma s af.

Hoe download en installeer ik de software 15.2? Lees voordat u begint dit document volledig door en sluit alle programma s af. Hoe download en installeer ik de software 15.2? Lees voordat u begint dit document volledig door en sluit alle programma s af. Let op! Als u nog offertes hebt opgeslagen in CBS 14.2, kunt u deze alleen

Nadere informatie

Hosted Exchange Handleiding

Hosted Exchange Handleiding Hosted Exchange Handleiding 1 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Installatie... 4 2.1 Vooraf... 4 2.1.1 Systeemeisen... 4 2.1.2 Firewall... 4 2.1.3 Migratie richtlijnen... 5 2.2 Mobile... 6 2.2.1 ActiveSync instellen...

Nadere informatie

Hylafax client voor windows 7: wphfxwin7

Hylafax client voor windows 7: wphfxwin7 Hylafax client voor windows 7: wphfxwin7 Download Downloaden via deze link: https://sourceforge.net/projects/wphfforwin7/files/latest/download De download zal automatisch starten, Is dat niet het geval

Nadere informatie

Optifile Server Installatie

Optifile Server Installatie Optifile Server Installatie Datum: Versie: de koppeling tussen Essibox en 2 mei 2012 1.0 Omschrijving: Dit document beschrijft de installatieprocedure voor Optifile software op een nieuwe server. Optifile

Nadere informatie

Back-up Online van KPN Handleiding Windows 8. Pc Client built 2012 12.1.0.12178

Back-up Online van KPN Handleiding Windows 8. Pc Client built 2012 12.1.0.12178 Back-up Online van KPN Handleiding Windows 8 Pc Client built 2012 12.1.0.12178 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Systeemeisen... 4 3 Installatie... 5 4 Back-up Online configureren... 7 4.1 Taakbalk optie

Nadere informatie

SYSTEEMEISEN EN VX COMPONENTEN INSTALLATIE. Versie Status Datum Auteur Opmerking 1.0 Definitief 14-3-2012 Servicedesk

SYSTEEMEISEN EN VX COMPONENTEN INSTALLATIE. Versie Status Datum Auteur Opmerking 1.0 Definitief 14-3-2012 Servicedesk SYSTEEMEISEN EN VX COMPONENTEN INSTALLATIE Versie Status Datum Auteur Opmerking 1.0 Definitief 14-3-2012 Servicedesk INHOUDSOPGAVE 1 SYSTEEMEISEN VOOR HET INSTALLEREN EN WERKEN MET VERZUIMXPERT... 3 2

Nadere informatie

Cloud2 Online Backup - CrashplanPRO

Cloud2 Online Backup - CrashplanPRO Cloud2 Online Backup - CrashplanPRO Handleiding- CrashplanPRO - Online Backup Download de clients hier: Windows 32- bit: http://content.cloud2.nl/downloads/back01- cra.backupnoc.nl/crashplan_x86.exe Windows

Nadere informatie

Handleiding voor snelle installatie

Handleiding voor snelle installatie Handleiding voor snelle installatie ESET NOD32 Antivirus v3.0 ESET NOD32 Antivirus biedt de beste beveiliging voor uw computer tegen kwaadaardige code. Gebouwd met de ThreatSense scanmachine, die geïntroduceerd

Nadere informatie

INSTALLATIE VAN QUEEN 5.45

INSTALLATIE VAN QUEEN 5.45 INSTALLATIE VAN QUEEN 5.45 Dit document beschrijft de installatie van Queen. Onderstaande procedure voert u uit op de computer waarop u met Queen wilt gaan werken. Aandachtspunten bij installatie onder

Nadere informatie

INSTALLATIE VAN QUEEN 5.42

INSTALLATIE VAN QUEEN 5.42 INSTALLATIE VAN QUEEN 5.42 Dit document beschrijft de installatie van King. Onderstaande procedure voert u uit op de computer waarop u met Queen wilt gaan werken. Aandachtspunten bij installatie onder

Nadere informatie

Handleiding: Installatie citrix receiver Windows 8 Klant: Algemeen

Handleiding: Installatie citrix receiver Windows 8 Klant: Algemeen Handleiding: Installatie citrix receiver Windows 8 Klant: Algemeen Datum: 26-04-2013 Kenmerk: Versie 1.0 NetSourcing B.V. Achterweg 44 4181 AE Waardenburg t. 088 077 20 00 f. 088 077 20 00 www.netsourcing.nl

Nadere informatie

// Mamut Business Software. Updatehandleiding

// Mamut Business Software. Updatehandleiding // Mamut Business Software Updatehandleiding Inhoud Over updates naar een nieuwe versie 3 Back-up maken 6 Update naar de laatste versie 8 Verplaats het programma naar een andere computer/server 15 Zo verplaatst

Nadere informatie

KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken. Voor Mac OSX

KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken. Voor Mac OSX KraamZorgCompleet OnLine instellen en gebruiken Voor Mac OSX (Untitled) Voor Mac OSX Copyright 2012 Convenient en licentiegevers. Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd

Nadere informatie

NIS Notarieel Informatie Systeem

NIS Notarieel Informatie Systeem INSTALLATIEHANDLEIDING CONVISO ID-SCAN NIS Notarieel Informatie Systeem Sportlaan 2h, 818 BE Heerde T (0578) 693646, F (0578) 693376 www.vanbrug.nl, info@vanbrug.nl 2014 Van Brug Software B.V. Hoewel deze

Nadere informatie

Installatie- en gebruikshandleiding Privacy & Verzend Module ten behoeve van Risicoverevening (RVE) & Genees- en hulpmiddelen Informatie Project (GIP)

Installatie- en gebruikshandleiding Privacy & Verzend Module ten behoeve van Risicoverevening (RVE) & Genees- en hulpmiddelen Informatie Project (GIP) Installatie- en gebruikshandleiding Privacy & Verzend Module ten behoeve van Risicoverevening (RVE) & Genees- en hulpmiddelen Informatie Project (GIP) Mei 2009 ZorgTTP E-mail servicedesk@zorgttp.nl Tel.

Nadere informatie

In dit artikel zal ik u uitleggen hoe u rechtstreeks vanuit Troublefree Retail kan afdrukken

In dit artikel zal ik u uitleggen hoe u rechtstreeks vanuit Troublefree Retail kan afdrukken Auteur: Evert-Jan Steenvoorden Datum: 24-06-2015 Printers configureren In dit artikel zal ik u uitleggen hoe u rechtstreeks vanuit Troublefree Retail kan afdrukken Wat heb je nodig Om rechtstreeks af te

Nadere informatie