Applicatie beheer of Applicatiemanagement

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Applicatie beheer of Applicatiemanagement"

Transcriptie

1 De positie van applicatie management Model van Looijen en Deelen: 1. Technisch beheer (TB) 2. Applicatie beheer (AB) 3. Functioneel beheer (FB) Technisch beheer of Infrastructuur management Applicatie beheer of Applicatiemanagement Functioneel beheer of Business Informatiemanagement Perspectief Exploitatie Onderhoud Gebruik Domein ICT Infrastructuur Applicaties en gegevensstructuren Informatie voorbereiding Activiteit Beheer, Exploitatie en Vernieuwing Beheer, Onderhoud en Ontwikkeling Informatie management, Functioneel beheer en Contract management Ontwikkelingen in ICT/Applicatie management Groeiend aantal vraagorganisaties Behoefte aan meerdere vormen van dienstverlening (maatwerk) Specialisatie en hergebruik (componenten) Specialisatie in: Dienstverlening Markt Technologie ASL V2 Samenvatting 1/46

2 Procesmatige benadering van de bedrijfsorganisatie De ontwikkelingen hebben tot gevolg dat er voor het leveren van dienstverlening in de regel meerdere leveranciers noodzakelijk zijn geworden. Er zijn twee strategieën denkbaar om dit bestuurbaar te houden: 1. Uniformering en standaardisering 2. Sturing op essenties met black-box benadering. Focus richt zich op koppelvlakken. Binnen ASL wordt gekozen voor de tweede strategie. Een proces is een gestructureerde serie activiteiten, die is gericht op het bereiken van een vooraf bepaald doel. Kenmerken proces: Reactie op een specifiek event (trigger) Voor klanten of stakeholders Meetbaar (omdat ze op een doel gericht zijn) Specifieke resultaten Processen lopen door de hiërarchische opbouw van functies heen. Pas als je je processen en processturing beheerst, kun je variëren. Pas dan kun je ook spreken van een externe focus/klantgerichte organisatie. Wanneer processen zijn vastgelegd, kunnen de rollen, verantwoordelijkheden en medewerkers worden gekoppeld. Wanneer dit gebeurt is, spreekt men van een procedure. ASL V2 Samenvatting 2/46

3 Triggers Processchema: Process Process Input Process throughput Process Output Outcome Process input = resources (mensen en middelen) en capabilities (kennis en kunde) Process output = direct resultaat Process outcome = lange termijn resultaat Planning en control zorgt ervoor dat een proces Effectief (= doeltreffend) en Efficient (= doelmatig) wordt uitgevoerd. Proces eigenaar => verantwoordelijk voor het resultaat Proces manager => verantwoordelijk voor uitvoering en inrichting Proces uitvoerende => verantwoordelijk voor aangewezen activiteiten in proces Voordelen procesmatig werken levert een doelgerichte verandering op; gebruikt feedback voor zelfversterkende en zelfcorrigerende acties; is cyclisch gericht (ipv op afronding, zoals een project) waardoor ook het besef leeft dat het beheerd moet kunnen worden; kennisbehoud; overlap resources voor changes en beheer. ASL V2 Samenvatting 3/46

4 Relatie tussen applicatie management en standaarden, frameworks, etc. Er zijn verschillende systeem ontwikkel aanpakken en methodieken. Ze hebben een aantal zaken gemeen: globale aanpak (waterval, incrementeel, prototyping) fasering (globaal, detail) invalshoeken (functioneel, technisch) gebruikte methodieken en schematechnieken ontwerp/representatie Gebruikte methode en de implementatie daarvan kan per organisatie, zelfs per applicatie verschillen. De verantwoordelijkheid voor de keuzes die hierin gemaakt worden ligt bij Kwaliteitsmanagement. Over het algemeen worden methoden en technieken overgenomen uit de ontwikkeling van de applicatie. Het is daarom zaak om al in een vroeg stadium duidelijk te maken welke methoden en technieken ondersteund worden om te voorkomen dat er aanvullende investeringen en verbeteringen plaats moeten vinden, voordat tot formele acceptatie naar beheer over gegaan kan worden. Ook dit is een taak van Kwaliteitsmanagement. 4 fundamentele verschillen tussen Ontwikkeling en Onderhoud 1. Onderhoud heeft een minder gunstige uitgangspositie door: systeemontwerpkeuzes in het project; voortdurend onderhoud leidt tot complexere apparatuur; oudere technologie en gereedschap. 2. Onderhoud heeft te maken met hardere eisen voor oplevering nieuwe releases ten aanzien van tijd (deadline) en kwaliteit (performance, betrouwbaarheid) door grotere afhankelijkheid van gebruikersorganisatie. 3. Onderhoud heeft kortcyclische terugkoppeling; sub-optimale oplossingen komen altijd weer terug (technische schuld). 4. Onderhoud heeft minder mogelijkheden tot verbetering (ivm backlog, budget en bewustzijn management). Onderscheid tussen Ontwikkeling en Onderhoud vervaagt meer en meer in nieuwe ontwikkelmethoden als Rapid, SCRUM en Lean. ASL V2 Samenvatting 4/46

5 NEN 3434(:2007) Voor volwassenheidsniveaus in Applicatie management is NEN 3434 ontwikkeld. Deze normering is, onder andere, op het ASL framework en gedachtengoed gebaseerd. NEN 3434 biedt de mogelijkheid om per Applicatie management proces te certificeren. Per proces worden 5 volwassenheidsniveau s onderkend. Je kunt op 4 niveaus certificeren (2/5) Niveau 2) Gestructureerd vaste werkwijze Niveau 3) Gestandaardiseerd vaste, gedocumenteerde werkwijze Niveau 4) Optimaliserend op basis van kengetallen Niveau 5) Ketengericht in overleg met ketenpartners Een hoger volwassenheids niveau is niet altijd beter. Optimaal niveau hangt voornamelijk af van: budgetten gewenste flexibiliteit niveau medewerkers (,leveranciers, klanten) ASL V2 Samenvatting 5/46

6 Onderscheid ITIL en ASL ASL kent geen proces Incident management (incidentbeheer). Dit is ondergebracht bij Gebruiksondersteuning. Er is gekozen voor een andere naam om meer nadruk te leggen op proactieve communicatie, met als doelstelling het aantal incidenten te verminderen. ASL kent ook geen proces Problem management met een koppeling naar Incident management. Reden hiervoor is, dat Problem management als vrij reactief wordt gezien; eerst Incident, dan Problem. moet altijd zijn om Incidenten te voorkomen. De oorzaak van een probleem kan breder zijn dan alleen de applicatie. Om bovenstaande redenen is Problem management ondergebracht in Kwaliteits management. ASL kent geen Security management, omdat dit is ondergebracht in Continuity management/continuïteitsbeheer. Continuïteitsbeheer houdt zich al bezig met continuïteit en kwetsbaarheid van informatiesystemen. Security is geen doel op zich, continuïteit is dat wel. In ASL zijn Capacity management en Availability management samengevoegd in Operationele ICT sturing. Continuïteitsbeheer is minder uitvoerend en daarom niet samengevoegd met de andere twee. ITIL verstaat onder Applicatie management: operationeel Beheer van de applicaties. Niet Ontwikkeling, Onderhoud en Vernieuwing. Het sturend proces Leveranciers management bestaat naast het sturend proces Contract management. Contract management bekijkt zaken vanuit de leverende kant (het (raam)contract met de klant), Leveranciers management bekijkt de zaken vanuit de inkopende kant (het contract met de leverancier). ASL V2 Samenvatting 6/46

7 De procesniveaus en -clusters ASL kent 2 invalshoeken en 3 niveau s (aard van de processen) als criteria voor de clustering van processen. De invalshoeken zijn: 1. Servicegericht: het leveren van services aan de buitenwereld 2. Applicatiegericht: het kennen en anticiperen op ontwikkelingen in bedrijfsprocessen. Het vereist materiekennis en is gericht op applicaties. De niveaus (aard van de processen) zijn: 1. Uitvoerend Operationeel 2. Sturend Verbinding tussen beleid en operatie 3. Richtinggevend Strategisch ASL V2 Samenvatting 7/46

8 Richtinggevende procesclusters 1. Organization Cycle Management (services) 2. Applications Cycle Management (applications) Sturend procescluster 1. Sturende processen Uitvoerende clusters 1. Beheer 2. Onderhoud en vernieuwing 3. Verbindende processen ASL V2 Samenvatting 8/46

9 Clusterbeschrijvingen Beheer stelling van het cluster Beheer is, om ervoor te zorgen dat applicaties, zoals deze er nu zijn, optimaal worden ingezet ter ondersteuning van het bedrijfsproces met een minimum aan middelen en verstoringen in de operatie. Onderhoud en vernieuwing stelling van dit procescluster is, om ervoor te zorgen dat de applicaties aangepast worden aan de veranderende wensen en eisen als gevolg van veranderingen in omgeving en proces. Onderhoud kan kleinschalig (bijv. correctief), maar ook grootschalig (platform upgrade) zijn. Verbindende processen Draagt zorg voor de afstemming tussen Beheer en Onderhoud en vernieuwing. Sturende processen Sturende processen gaan over Beheer en Onderhoud en vernieuwing heen. De doelstelling van dit cluster is het bewaken dat de bestaande activiteiten conform doelstellingen, afspraken en gekozen strategie worden uitgevoerd. Applications Cycle Management Kent als doelstelling het vormgeven van een langetermijnstrategie voor de verschillende applicatie objecten in het geheel van de informatievoorziening van één of meerdere organisaties. Door structurele veranderingen en tekortkomingen in structuur, technologie en uitgangspunten van een applicatie vroegtijdig te signaleren, kan er ook vroegtijdig op geanticipeerd worden. Hierdoor kunnen potentiële of toekomstige knelpunten in de informatievoorziening of informatiesystemen voorkomen worden. Organization Cycle Management Het ervoor zorg dragen dat invulling wordt gegeven aan het beleid en de toekomst van de service organisatie. Dat wil zeggen dat hier de toekomstige dienstverlening van de serviceorganisatie (applicatiemanagementorganisatie) wordt bepaald en vertaald naar beleid en maatregelen. Applicatie management is uiteindelijk een keten van procesclusters! ASL V2 Samenvatting 9/46

10 Beheer De doelstelling van het cluster Beheer is om ervoor te zorgen dat de applicaties in exploitatie/gebruik optimaal worden ingezet ter ondersteuning van het bedrijfsproces met een minimum aan middelen en verstoringen in de operatie. De verhouding tussen applicatiemanagement en infrastructuurmanagement is een n-op-m- relatie. Consequenties zijn: Processen zijn niet te normaliseren naar één centraal proces. Benodigde informatie over beheerdomeinen zijn per domein verschillend. Drie belangrijke inrichtingsfactoren zijn: Gedeelde oplossing of niet (maatwerk/standaard); Directe verantwoordelijkheid voor het functioneren op de infrastructuur; Integratieverantwoordelijkheid over het applicatielandschap. De processen: Continuïteitsbeheer Gebruiksondersteuning Configuratie beheer Operationele ICT-sturing ASL V2 Samenvatting 10/46

11 Gebruiksondersteuning en resultaten Het realiseren van optimale ondersteuning in het gebruik van de applicaties door een zo goed mogelijke communicatie met de afnemers en het zo goed mogelijk afhandelen van meldingen over het gebruik van en eventuele afwijkingen in de dienstverlening, conform afspraken. Gebruiksondersteuning is het proces dat de communicatie van en naar afnemers verzorgt. Hier is een tweedeling in te onderkennen: 1. Primaire afhandeling van vragen, fouten, opdrachten, klachten, wensen en verstoringen ( meldingen ). Reactief. 2. Proactieve communicatie (om vragen, wensen en verstoringen te verminderen) 3 onderwerpen: 1. groepen en omgeving 2. Proactieve communicatie 3. Meldingafhandeling Activiteiten Proactieve communicatie naar leveranciers en afnemers met betrekking tot de bestaande dienstverlening Meldingafhandeling (incl. escalatie naar Probleem) Meldingenrapportage : Ontwikkelingen en communicatie Meldingenregistratie Problemen* Meldingenrapportage Probleem*: een ongewenste situatie, die vraagt om structurele analyse en oplossing. Wordt verder verzorgd/gestuurd door Kwaliteitsmanagement. ASL V2 Samenvatting 11/46

12 Configuratiebeheer Het in kaart hebben van alle applicatieobjecten/configuraties en services, waarvoor de applicatiemanagementorganisatie een verantwoordelijkheid heeft en het verstrekken van accurate informatie hierover om andere applicatiemanagementprocessen te ondersteunen. Configuratiebeheer beheert en verstrekt informatie over de versies van de beheerde applicatie(objecten), de exploitatie-infrastructuur waarop ze draaien, de bijbehorende services en de relaties hiertussen. Er wordt onderscheid gemaakt in twee soorten objecten: 1. Configuratie-items (CI s): de applicatie(objecten) incl. versienummering en informatie over de onderliggende infrastructuur. 2. Service-items: de te leveren dienstverlening incl. detailafspraken met klanten. Applicatieobjecten zijn niet alleen programmatuur, maar kunnen ook documentatie, datadefinities, scripts, etc. zijn. Niet de sources van de programmatuur! Dit gebeurt in Programmabeheer en Distributie. De administratie van Configuratie-items wordt in de Configuratie Management DataBase (CMDB) uitgevoerd. De administratie van Service-items vindt plaats in de Service Delivery DataBase (SDDB). Activiteiten Registratie van configuratie-items Registratie dienstverlening Informatieverstrekking Configuratiesturing en rapportage CMDB (Configuration Management DataBase) SDDB (Service Delivery DataBase) Informatieverstrekking over applicatieconfiguratie en -gebruik. Een CMDB is geen softwaremanagement- of prgrammaversiebeheersysteem! ASL V2 Samenvatting 12/46

13 Operationele ICT-sturing Het verzorgen, bewaken en waarborgen dat applicaties (of onderdelen daarvan) het juiste en afgesproken gedrag vertonen in de exploitatiesituatie en dat de dienstverlening hieromtrent ook volgens afspraken is. Binnen operationele ICT-sturing worden diverse kwaliteitsaspecten van exploitatie van een informatiesysteem bewaakt en bijgestuurd. Dit zijn: Bedrijfszekerheid Beheersbaarheid matigheid Capaciteit Bedrijfszekerheid, Beheersbaarheid en matigheid zijn kwaliteitsaspecten. Capaciteit(sbeheer) is een subproces. Bedrijfszekerheid valt uiteen in: beschikbaarheid (aanwezigheid van functionaliteit) betrouwbaarheid (juiste werking van functionaliteit) Criteria beschikbaarheid aantal verstoringen in productie; frequentie van fouten; Mean Time Between Failures (MTBF): gemiddelde tijd tussen storingen. Criteria betrouwbaarheid Snelheid van terugkoppeling bij incidenten; Mean Time To Repair (MTTR): gemiddelde oplostijd. Beheersbaarheid Mate waarin infrastructuurmanagement de applicatie in operationele staat kan brengen en houden. matigheid Mate waarin de applicatie op een efficiënte wijze gebruik maakt van de technische infrastructuur en werkbaar is voor de afnemer. Capaciteitsbeheer ASL V2 Samenvatting 13/46

14 Houdt zich bezig met het afstemmen van de inzet van resources van de infrastructuur in relatie tot de vraag. De juiste resources, op het juiste moment en in de juiste hoeveelheden. Een drietal onderwerpen tav Capaciteitsbeheer: 1. Beheer van de vraag: werklastbeheer 2. Beheer van het aanbod: resourcebeheer 3. Meten en monitoren resultaat: prestatiebeheer Denk bij werklastbeheer aan het spreiden van grote verwerkingen. Denk bij resourcebeheer aan het bijschakelen van servers of geheugen. Activiteiten Operations-planning / opstellen operations plan Operations-realisatie / bepalen van specificaties en maatregelen om eisen te halen Operations-bewaking / bewaken van de effectiviteit van maatregelen en resultaten van verwerkingen Capaciteitsbeheer o Werklastbeheer o Resourcebeheer o Prestatiebeheer Operations-sturing (rapportage en sturing) Operations-plan Verwerkingsplanning Eisen en realisatie Capaciteits- en verbruiksoverzichten Operations-rapportages Continuïteitsbeheer ASL V2 Samenvatting 14/46

15 Het voorzien in continuïteit van het bedrijfsproces door zorg te dragen voor continuïteit en aanwezigheid van maatregelen die, binnen gestelde tijd en kwaliteit, zorgen voor adequate werking. Onderwerpen Gebruik (Applicatie) Middelen (Infra & Objecten) Buitenaf Beveiliging Calamiteit Binnenuit Fraudebeveiliging Continuïteit middelen Maatregelen tegen oneigenlijk gebruik van buitenaf Maatregelen tegen oneigenlijk gebruik van binnenuit Bescherming middelen tegen externe dreigingen Bescherming middelen tegen interne dreigingen Activiteiten Continuïteitsplanning: op basis van afhankelijkheidsanalyses / kwetsbaarheidonderzoeken Continuïteitsrealisatie: implementeren van maatregelen Continuïteitsbewaking Continuïteitssturing: sturing en bewaking van het proces (incl. rapportage) Continuïteitsplan Continuïteitseisen ASL V2 Samenvatting 15/46

16 Onderhoud en vernieuwing De verantwoordelijkheid van gebruikte middelen, technieken, processen, processtappen en wijze van inpassing in de omgeving ligt bij Kwaliteitsmanagement. De processen: Impactanalyse Ontwerp Realisatie Testen Implementatie De inrichtingsafhankelijkheden zijn: Gebruikte ontwikkelmethode (fasering, uitvoerproducten) Integratie verantwoordelijkheid (of niet) Aanstuurbaarheid onderaannemers in termen van gewenste functionaliteit Verantwoordelijkheid voor invulling en vormgeving Soort product, organisatie ASL V2 Samenvatting 16/46

17 Impactanalyse Het in kaart brengen van de consequenties van een wijzigingsvoorstel in termen van inspanning, toekomst, gebruik en exploitatie, zodat de optimale oplossingsrichting kan worden gekozen. Er komen in een impactanalyse 3 onderwerpen aan de orde: 1. Applicatie en/of applicatieonderdelen 2. Infrastructuur en beheer 3. Gebruikers Activiteiten In kaart brengen wijziging Inschatten verandering Inschatten consequenties Verificatie en terugkoppeling Besturing Impact applicatie (rapport impactanalyse) Change set (geraakte objecten en interventies met andere releases) Voorgangsrapportage ASL V2 Samenvatting 17/46

18 Ontwerp De (gebruikers)specificaties van het informatiesysteem of de wijzigingen op dusdanige wijze op te zetten en vast te leggen dat deze daarna op eenduidige wijze kunnen worden gerealiseerd en getest. Er zijn meerdere manier om specificaties helder te krijgen. Soms volstaat een korte omschrijving, soms een functioneel ontwerp na informatie analyse, soms worden ook technische oplossingen gebruikt (prototyping). Het resultaat moet in ieder geval eenduidig zijn. Tijdens Ontwerpen kan men kiezen voor twee benaderingen: Bottom-up: de gemakkelijkste en snelste manier om een probleem op te lossen. Men bepaalt het kleinste deel van de applicatie dat aangepast moet worden om de verandering te realiseren. Bottom-down: eerst ontwerp op hoofdlijnen, dan verfijning In Onderhoud wordt vooral Bottom-up toegepast voor veranderingen. Bij nieuwbouw (ook nieuwe functionaliteit in bestaande applicatie) meestal Bottomdown. Activiteiten Nadere uitwerking vraagstelling Bepalen oplossingsrichting(en) Uitwerken oplossingsrichting (voor- en nadelen) Valideren (terugkoppeling naar en akkoord door opdrachtgever) Besturing Ontwerpdocumentatie: applicatieobjecten Voortgangsgegevens ASL V2 Samenvatting 18/46

19 Processtappen in Ontwerp en Realisatie Oplossingsroute bepalen Valideren Ontwerpen Maken ASL V2 Samenvatting 19/46

20 Realisatie Synoniem: Bouw De in het proces Ontwerp opgeleverde ontwerpen of veranderingen in de ontwerpen om te zetten naar concrete en correcte wijzigingen in het informatiesysteem. Processtappen binnen realisatie: 1. vraagstelling; 2. hoofdlijnen bepalen (technisch ontwerp); 3. wijzigingen bouwen; 4. wijzigingen testen. Ontwerpen en documentatie: het kwaliteitssysteem (Kwaliteitsmanagement) moet uitsluitsel geven over de keuzes die hierin gemaakt worden. Relatie met programmabeheer: change package wordt door Programmabeheer en Distributie naar de productieomgeving gebracht. Relatie met exploitatie: de exploitatie van de technische oplossing draait binnen het infrastructuurmanagement. Activiteiten Bepalen technische impact Ontwerpen technische oplossing Realiseren oplossing Testen oplossing dmv Unit test Besturing Nieuwe of gewijzigde documentatie Nieuw of gewijzigd systeem Testresultaten Sturingsinformatie Testen Borgen dat de gewenste wijzigingen conform specificatie zijn gerealiseerd en dat de applicatie (na wijziging) correct gedrag vertoond. ASL V2 Samenvatting 20/46

21 Tijdens Realisatie vind de Unittest plaats; hierbij wordt getest of de gerealiseerde/gewijzigde programma s voldoen aan de daaraan gestelde eisen. In de Testfase vinden achtereenvolgens de Technische integratietest, Functionele systeemtest en Exploitatietest plaats. Technische integratietest onderzoekt of het gerealiseerde geheel voldoet aan het ontwerp; het gewijzigde werkt binnen het geheel (niet niet alleen het gewijzigde wordt getest); het gerealiseerde geheel nog onderhoudbaar is en voldoet aan kwaliteitscriteria, die vanuit beheer- en onderhoudsoptiek zijn afgesproken (Dit is eigenlijk een soort acceptatietest vanuit beheer). Functionele systeemtest onderzoekt of de wijzigingen correct zijn aangebracht; het geheel aan de afgesproken functionaliteit voldoet; het geheel vanuit functioneel oogpunt nog werkt; de functionele documenten voldoen aan de afgesproken kwaliteitscriteria. Exploitatietest (of productietest) onderzoekt (Infrastructuurmanagement) of het gewijzigde of nieuwe systeem aan de gewenste of vereiste primaire criteria voldoet (bijv. transactietijden, doorlooptijden, etc.); het systeem aan benodigde secundaire eisen voldoet (productiedocumentatie, bijsturingsmogelijkheden, etc.). Tot slot wordt de Acceptatietest bij de Implementatie uitgevoerd. Dit valt buiten de scope van Applicatie management, maar onder de verantwoordelijkheid van Business Informatiemanagement. Bij de Acceptatietest wordt onderzocht of: gerealiseerd is, wat is afgesproken (tbv opdrachtdécharge); het systeem bruikbaar is voor de gebruikersorganisatie. Activiteiten Functionele (logische) systeemtest Technische systeemtest Ondersteuning productietest Besturing Testproducten Testverslagen Fouten/vragen ASL V2 Samenvatting 21/46

22 Implementatie Het invullen van de noodzakelijke randvoorwaarden om te komen tot een foutloos gebruik van de nieuwe versie van de applicatie en afronding van het onderhoudsproces. Implementeren zou voor Applicatie management in principe weinig werk moeten zijn. Het kan echter noodzakelijk zijn dat ondersteuning van Applicatiemanagement nodig is bij: ingebruikname bij gebruikersorganisatie. inproductiename door infrastructuurmanagement. gebruik of inpassing van de veranderde functionaliteit en programmatuur bij andere applicatiemanagementorganisatie. Daarbij: afronden van wijziging en veiligstellen van applicatie- en projectdocumentatie ten behoeve van de eigen processen. Uitvoerings en inrichtingsaspecten zijn afhankelijk van diverse factoren: Afgesproken dienstverlening Aard van de applicatie en mogelijkheden Aard van de wijziging en wijze waarop deze wordt doorgevoerd en impact hiervan. Activiteiten Ondersteuning inproductiename Ondersteuning gebruikersorganisatie Voorbereiding afronding release Afronding opdracht verkrijgen opdracht décharge Besturing Ondersteuning ingebruikname Ondersteuning inproductie- en inbeheername ASL V2 Samenvatting 22/46

23 Verbindende processen De verbindende processen synchroniseren de Beheerprocessen met Onderhouds- en vernieuwingsprocessen (logistiek binnen applicatiemanagement). Tussen beheer en onderhoud is vaak sprake van een n-op-m relatie: Er zijn meerdere instanties en meerdere versies in beheer. Het lukt niet altijd te voorzien in de behoefte aan enkelvoudige uitvoering van onderhoudsprocessen. Om deze synchronisatie te beheren zijn er twee verbindende processen: Wijzigingenbeheer; Programmabeheer en distributie. ASL V2 Samenvatting 23/46

24 Wijzigingenbeheer De ingaande sluis naar het onderhoud- en vernieuwingscluster. Hier wordt beslist hoe, wat en wanneer wijzigingen aangebracht worden aan applicaties. Ervoor zorgdragen dat een gestandaardiseerde werkwijze wordt gebruikt voor het doorvoeren van wijzigingen aan applicaties, zodat afgestemd en geprioriteerd wijzigingen kunnen worden doorgevoerd, om zodoende de geboden functionaliteit van de applicatie te verbeteren. Releases en wijzigingen: Release is een verzameling gegroepeerde wijzigingen die gelijktijdig en in gezamenlijkheid worden aangebracht. Wijziging is een gewenste of noodzakelijke verandering aan de objecten van de applicatie. Mogelijke relaties: een release bevat meerdere wijzigingen en een wijziging kan ook over meerdere releases gaan (laatste is zeldzaam). Inrichtingsfactoren: inrichting van het proces van besluitvorming over welke wijzigingen doorgaan en welke niet. plaats in de keten en beslissingsbevoegdheid Applicatie management; mate van behoefte aan formalisatie en afstemming; dynamiek en mate van iterativiteit. Stadia van wijzigingen, minimaal 3: Binnengekomen en nog niet afgehandeld/ingepland (gewenst, wijzigingsvoorstel) Opgepakt in het onderhoud (onder handen) Uitgevoerd (afgehandeld) Activiteiten Registratie wijzigingen Inplanning release Bijstelling en bewaking release Sturing en rapportage Informatieverstrekking Contract management maakt afspraken met de afnemer over de samenstelling van een release. Release Wijzigingen ASL V2 Samenvatting 24/46

25 Programmabeheer en distributie De uitgaande sluis die als doel heeft het ter beschikking stellen van de juiste applicatieobjecten aan de juiste processen op het juiste tijdstip. Het ter beschikking stellen van de juiste applicatieobjecten aan de juiste processen op het juiste tijdstip. Het logistieke proces = Intern naar ASL processen Implementatie kan een complexe taak worden: De impact van een wijziging op andere versies kan een issue zijn en moet bekend zijn. Applicaties worden opgebouwd uit veel objecten en er zijn diverse soorten objecten. Objecten of componenten van andere leveranciers worden gebruikt in de applicatie. De volgende stap in het onderhoudsproces kan niet worden uitgevoerd als alle versies in een voorgaande stap niet volledig zijn. Daardoor en door compliancy-eisen moet vrijgave, correctheid en volledigheid aantoonbaar zijn. Volledigheid blijft altijd een issue. Het distributieproces = Extern naar buitenwereld Distributievormen: Uitlevering naar meerdere externe omgevingen. Uitlevering naar meerdere externe omgevingen met verantwoordelijkheid van applicatiemanagement. Uitlevering naar een infrastructuuromgeving die geïntegreerd is met het applicatiemanagementproces. Uitlevering naar één unieke externe omgeving, zonder die integratie. ASL V2 Samenvatting 25/46

26 Producten Change set: verzameling objecten die na een release gewijzigd zullen worden. Zijn min of meer aan een release of wijziging toegewezen. Change packages: verzameling objecten die gewijzigd en geaccordeerd zijn en overgeheveld worden naar de productieomgeving. Shipments: verzameling gewijzigde objecten die integraal overgezet worden naar één of meerdere productieomgevingen. In schema: Impact analyse Change Set Mogelijk aan te passen objecten Ontwerp en Realisatie Change package Aangepaste objecten Implementatie Shipments Verspreide/te gebruiken objecten Beheer Activiteiten Registratie objecten in het onderhoudsproces Uitgifte objecten Informatieverstrekking (naar onderhoudsprocessen) Overzetten naar productie Besturing Applicatieobjecten Applicatieobjectleveringen Ondersteuning overgang tussen omgevingen en fasen Informatie over objecten en statussen Besturing ASL V2 Samenvatting 26/46

27 Sturende processen De Sturende processen vormen de sleutel tussen uitvoering en beleid. De dynamiek van de markt heeft juist op sturend niveau veel impact. Continu herijken en evaluatie van de inrichting en de afspraken met de klant is noodzakelijk. ASL onderkent 5 sturende processen: Contract management: afspreken en managen van verwachtingen van en naar de afnemers over de dienstverlening en geleverde producten. Planning en Control: het sturen en bewaken van tijd, menscapaciteit en opleverdatum. Kwaliteitsmanagement: bewaken van de leveringskracht, de kwaliteit van de organisatie, applicatie en dienstverlening. Financieel management: sturing van de productiefactor geld (kosten/baten). Leveranciersmanagement: management van diensten en producten die worden ingekocht. Contract management Planning en Control Kwaliteits management Financieel management Leveranciers management Sturing van Applicatie management vindt op meerdere niveau s plaats: 1. Op het niveau van een release of op onderdeel van applicatie; 2. Op het niveau van de dienstverlening rondom een applicatie of groep samenhangende applicaties; 3. Op het niveau van de dienstverlening van de volledige applicatiemanagementorganisatie. De Sturende processen worden ieder als volgt onderverdeeld in subprocessen: Plannen en Structureren Evalueren, Leren en Bijstellen Bewaken en Bijsturen ASL V2 Samenvatting 27/46

28 Contract management Vormt de voorkant van de dienstverlening op het sturende niveau binnen ASL. Realiseren van de dienstverlening conform vastgestelde afspraken of in wederzijds overleg afwijkend daarvan op een dusdanige wijze, dat de dienstverlening gerealiseerd wordt conform of boven de verwachting van de klant. De inhoud van het proces is van verschillende factoren afhankelijk. De rol van de afnemer Afnemer hoeft niet altijd een gebruikersorganisatie te zijn, maar kan ook andere applicatiemanagementorganisatie; infrastructuurmanagement; systeemintegratiepartij; meerdere gebruikersorganisaties (igv standaard oplossing). Intenties en structuur Intenties: wat wil de klant? Lage prijs? Hoge kwaliteit? Zekerheden? Bespreekbaar en expliciet maken bij klant. Structuur: Verantwoordelijkheidsstructuur. Wie is waarvoor verantwoordelijk? Afspraken Men maakt afspraken over de applicatie en over de dienstverlening. Sturing/vorm Applicatie Dienstverlening Interfaces Omgangsregelingen Inpassing Functionaliteit Services Prestaties Randvoorwaarden en Condities Eisen en Prestaties Kosten ASL V2 Samenvatting 28/46

29 Contracten en onderliggende documenten Raamovereenkosten hangen meestal boven een contract. Binnen ASL vallen deze ook onder contractmanagement. Zit nog geen dienstverleningsverplichting in. Daaronder hangt het contract, dat de dienstverlening en andere aspecten op hoofdlijnen beschrijft. Daaronder kunnen nog onderliggende documenten met meer gedetailleerde afspraken liggen zoals een Service Level Agreement, Procedurehandboek, Specificatie of Ontwerp, Acceptatiecriteria. Activiteiten Contractbepaling en onderhandeling Contractbewaking en bijsturing Contractevaluatie Contract en onderliggende afspraken; Rapportage realisatie (service rapportage); Contractevaluatie ASL V2 Samenvatting 29/46

30 Planning en Control Ervoor zorgdragen dat de afgesproken dienstverlening met de afgesproken menscapaciteit en conform de afgesproken leverdatum gerealiseerd wordt door de juiste inzet van menscapaciteit en op de juiste tijdstippen. Capaciteit Planning en Control draagt er zorg voor dat de afgesproken dienstverlening met de juiste capaciteit (mensen en middelen) en conform afgesproken oplevermoment gerealiseerd wordt, door de juiste inzet van capaciteit op het juiste tijdstip. Planning & Control kan gezien worden als het management (gelijktijdige sturing) van tijd en capaciteit in brede zin, voor zowel de ondersteuning van projectmatige onderhoud/vernieuwing- als de continue beheeractiviteiten. Gezamenlijk met de opdrachtgever wordt bepaald op welke momenten de gewenste capaciteit (diensten) kan worden geleverd. Plannen en begroten Begroting wordt vaak in een apart proces gedaan; bijv. bij de impact analyse voor wijzigingen. De afstemming hiervan op de planning en de bijstelling door risico s (ziekte, vakanties, omschakelverliezen) gebeurt door Planning en Control. Activiteiten Planning (obv gevraagde capaciteit) Control (uren- en voortgangsbewaking) Review/evaluatie Jaarplan en/of voortschrijdend kwartaalplan Middelen (menscapaciteit beschikbaar, ingezet en vrij) Planning Kengetallen ASL V2 Samenvatting 30/46

31 Kwaliteitsmanagement Zorgdragen voor de (interne en ingekochte) kwaliteit van proces, product, middelen en organisatie door deze te definiëren en te bewaken en ook zorg te dragen dat relevante regelgeving op dit terrein wordt geïmplementeerd en gevolgd. Richt zich op een 4-tal onderwerpen (voor zowel eigen, als ingekochte dienstverlening): 1. Product (applicatie en documentatie) 2. Proces (procesimplementatie, rollen en verantwoordelijkheden) 3. Organisatie (mensen, competenties, cultuur) 4. Kwaliteitssysteem (bijv. ontwikkelmethode) Richt zich niet op externe kwaliteit! Kwaliteitsmanagement levert input voor zowel contract- als leveranciersmanagement. Activiteiten Kwaliteitsplanning Kwaliteitsbewaking (incl. problem management) Kwaliteitsreview Kwaliteitsplan Kwaliteitssysteem Problemen en evaluaties Planning, haalbaarheid ASL V2 Samenvatting 31/46

32 Financieel management Zorgdragen, dat de kosten om de applicatie/dienst te leveren/onderhouden gepland en bestuurd worden en in evenwicht zijn met de baten. Business case Business case van de klant Business case van applicatiemanagement Onderwerpen van sturing Interne kostenstructuur (hoe worden interne kosten toegewezen?) Beheer van de kosten (begroten en bewaken kosten) Beheer van de doorbelastingsstructuur (tarief/prijsbepaling) Beheer van de doorbelasting (facturering, begroten en bewaken omzet) Activiteiten Financiële planning Financiële bewaking Financiële evaluatie Financiële structuur (kostentoewijzing- en doorbelastingsstructuur) Financieel plan Financiële review ASL V2 Samenvatting 32/46

33 Leveranciersmanagement Maken van goede afspraken over door derden (leveranciers) geleverde diensten en/of oplossingen en het evalueren, bewaken en verbeteren ervan. Leveranciers kunnen ook onderaannemers zijn. Leveranciersmanagement lijkt op contractmanagement, maar dan aan de achterkant. Behoefte 1. Eisen en wensen tav de leverancier (ism andere processen: contractmgt, kwaliteitsmgt, financieel mgt en planning en control) 2. Wat kan de leverancier bieden? (inkoopproces evtl. mbv ISPL) Met name Kwaliteitsmanagement speelt een belangrijke rol bij het bepalen van de eisen en wensen ten aanzien van de leverancier. Beheer-, onderhouds- en acceptatiecriteria dienen als eis te worden gesteld én gecontroleerd! Te gemakkelijk accepteren onder tijdsdruk van een project levert problemen op in de beheer- en onderhoudsfase. Afspraken Dezelfde onderwerpen als bij Contract management: Sturing/vorm Applicatie Dienstverlening Interfaces Omgangsregelingen Inpassing Functionaliteit Services Prestaties Randvoorwaarden en Condities Eisen en Prestaties Kosten ASL V2 Samenvatting 33/46

34 Activiteiten Leveranciersplanning (contractbepaling en onderhandeling) Leveranciersbewaking Leveranciersreview Contract (en concept contracten) Realisatie afspraken Informatie over capabilities en dienstverlening van leveranciers ASL V2 Samenvatting 34/46

35 Applications Cycle Management Applications Cycle Management richt zich op de toekomst en de lifecycle van de objecten (applicaties) in de informatievoorziening. Vervanging van bestaande applicaties wordt steeds minder een optie ivm continuïteit van de business en de dienstverlening. ACM is erop gericht om de lifecycle van de applicatie te verlengen. Scope is daarbij 2 tot 5 jaar. Applications Cycle Management kent twee soorten processen: 1. Processen met een inventariserend karakter ICT Developments strategy (technologische ontwikkelingen) Customer organizations strategy (ontwikkelingen in gebruikersorganisatie) Customer environment strategy (ontwikkelingen in aansluitende informatievoorzieningen, de informatieketen) 2. Strategiebepalende en besluitvormende processen Applicatication lifecycle management (applicatieniveau) Application portfolio management (applicatielandschap niveau) Customer Organization strategy Ict Developments strategy Application life cycle management Application portfolio management Customer Environment strategy ASL V2 Samenvatting 35/46

36 Inrichtingsfactoren Scope (Dienstverlening, Markt, Technologie) Samenwerking met andere organisaties Dynamiek (Applicatie(landschap), Dienstverlening, Markt, Technologie) Niveau van inrichting ICT developments strategy Bepalen van de impact van technologische ontwikkelingen in de applicatieportfolio. Middelen Ontwerp- en ontwikkelhulpmiddelen Basisfunctionaliteiten Beheermiddelen (versiebeheer, helpdesk en monitoring) Infrastructuur Plaats in de life cycle Technologie en hulpmiddelen kennen, net als applicaties, een life cycle status. De volgende statussen worden onderkend: nieuw stabiel end-of-life Impact Ruwe inschatting van de impact van technologische ontwikkelingen. Verdere verfijning vindt plaats in Application life cycle management. Technologiestrategie ASL V2 Samenvatting 36/46

37 Customer organizations strategy Bepalen van de impact van ontwikkelingen in de gebruikersorganisatie of gebruikersorganisaties op de applicatieportfolio. Veranderingsbehoeften kunnen ontstaan vanuit de besturende kant of de logistieke kant van een organisatie. Besturende kant: veranderingen in de structuur of inrichting in de afnemersorganisatie (fusie, reorganisatie, veranderende financiële sturing). Logistieke kant: veranderingen in het primaire productieproces van de afnemers. inventarisatie ontwikkelingen gebruikersorganisatie(s) impactbepaling voor informatievoorziening ASL V2 Samenvatting 37/46

38 Customer environment strategy Bepalen van de impact van ontwikkelingen in de omgeving van de afnemers- of gebruikersportfolio op de applicatieportfolio. Er is geen universele keten; omdat vele informatieketens met elkaar verknoopt zijn, ziet iedere organisatie een eigen en andere keten. Ketens zijn niet bestuurbaar; onafhankelijkheid tussen organisaties onderling en geen overkoepelende autoriteit. Omdat ieder zijn eigen keten ziet, heeft een ieder ook eigen belangen. Er wordt wel steeds meer gebruik gemaakt van basisregistraties. Push en pull; push keten, ontstaan als gevolg van beleid of strategie van meerdere organisaties pull keten, onstaan omdat de infrastructuur er al is. Top-down en Bottom-up zouden betere benamingen zijn. Heeft te maken met de niveaus in koppeling van informatiestromen. Bedrijfsprocessen Informatie en Informatiestromen Gegevens en functies Infrastructuur Ontwikkeling van ketenprocessen ASL V2 Samenvatting 38/46

39 Application life cycle management Het bepalen van een strategie voor de toekomst van een applicatie, uitgewerkt in acties, zodat de applicatie het bedrijfsproces de komen jaren optimaal kan ondersteunen. Applicatie management richt zich op het ondersteunen van het bedrijfsproces door informatiesystemen, niet op de applicatie. Bij het bepalen van de strategie, gaat men uit van de veranderingsbehoefte tov de huidige situatie/applicatie. Applicatiestrategie Application portfolio management Verzorgen van de afstemming en coördinatie tussen de verschillende onderdelen in een applicatielandschap (of het geheel aan informatievoorziening) en de grotere of ingrijpende investeringen en veranderingen daarin af te stemmen en te optimaliseren. Voor de invulling van Application portfolio management zijn verschillende methoden te vinden. Veelgebruikt zijn NIP, TOGAF, 9-vlak model. De samenhang en gemeenschappelijkheid in het applicatielandschap komt terug in 3 te bewaken onderwerpen: 1. de verschillende applicaties en de samenhang ertussen; 2. gemeenschappelijke componenten en standaarden; 3. wijzigingsportfolio van de applicaties. Applicatieportfolio o beschrijving van de verschillende applicaties; o samenhang en relaties tussen de applicaties; o indicaties van omvang en kwaliteit; o relevante ontwikkelingen voor de applicaties. Applicatieportfoliobeleid ASL V2 Samenvatting 39/46

40 Organization Cycle Management Organization Cycle Management behelst met maken van keuzes over de toekomstige dienstverlening, het onderbouwen ervan en vertalen naar een strategie en implementatie. Zoals eerder aangegeven, moet een applicatie management organisatie focussen. Het aantal vormen van dienstverlening is enorm groot. Er moeten keuzes gemaakt worden en samenwerking met derde partijen aangegaan worden. OCM onderkent 4 onderwerpen, deze corresponderen ieder met een proces: 1. Klant en markt Acount & market definition 2. Onderaannemers en partners Supplier definition 3. Kerncompetenties en skills Capabilities definition 4. Gebruikte/gewenste technologie Technology definition Account & market definition Supplier definition Service delivery definition Capabilities definition Technology definition Het punt waar alles samenkomt is het proces: Service delivery definition. Hierbinnen wordt de toekomstige dienstverlening bepaald. ASL V2 Samenvatting 40/46

41 De aanpak van de processen (muv Service delivery definition) kent 4 stappen. De eerste twee stappen bottom-up, de andere twee top-down. 1. inventariseren van bestaande sterktes en zwaktes en het bepalen van ontwikkelingen en verwachtingen; 2. op grond van de inventarisatie bepalen van mogelijke richtingen; 3. uitwerken van de definitieve strategische doelen naar een invulling; 4. vertalen van afgesproken doelstellingen naar werkende strategie en implementatieplan. Tussen stap 2 en 3 worden de resultaten van alle afzonderlijke processen verzameld en afgestemd. In de volgende twee stappen wordt dit weer voor de afzonderlijke processen uitgewerkt. OCM processen communiceren met name met sturende processen. Belangrijkste input voor dit proces komt van operationele medewerkers. ASL V2 Samenvatting 41/46

42 Account & Market definition Het onderkennen van de eisen voor de toekomstige dienstverlening voor de toekomstige afnemers en het zorgdragen dat de relatie en communicatie naar die afnemers voldoet aan de behoeften om dit te realiseren. Onderwerpen: Afnemer Applicatie mgt Concurrentie Dienstverlening Imago/ Beeld van de dienstverlening De dienstverlening Markt en positie andere organisaties Instrumentarium Relatie Contactinstrumentarium Strategie andere organisaties PMC o Bestaande Product-Markt-combinaties o Gewenste Product-Markt-combinaties Bevindingen accountinventarisatie Accountstrategie ASL V2 Samenvatting 42/46

43 Capabilities definition In kaart brengen van de gewenste skills en expertises van de organisatie en de medewerkers voor de toekomst. Het duurt minimaal 3 jaar voordat een structureel andere manier van werken is ingebed bij de organisatie en de mensen die ervoor werkzaam zijn. Onderwerpen: Omvang en behoefte van de markt Kansen voor dienstverlening Kerncompetenties Interne capaciteit en expertise Kwaliteitssyteem/ kennisdeling Bevindingen capabilities-inventarisatie Capabilities strategie ASL V2 Samenvatting 43/46

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI getronicspinkroccade.nl Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI Machteld Meijer Zeist, 3 oktober 2006 Inhoud Domeinen en modellen Functioneel beheer en BiSL Rol van BiSL in SPI 1 Goed functioneel

Nadere informatie

Application Management Foundation based on ASL2

Application Management Foundation based on ASL2 Voorbeeldexamen Application Management Foundation based on ASL2 Editie december 2011 Copyright 2011 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or stored

Nadere informatie

Uittreksel ASL 2. Application Services Library. Kwaliteitsmanagement. Wijzigingenbeheer. Continuïteitsbeheer Impactanalyse.

Uittreksel ASL 2. Application Services Library. Kwaliteitsmanagement. Wijzigingenbeheer. Continuïteitsbeheer Impactanalyse. Uitvoerend Sturend Richtinggevend Uittreksel ASL 2 Application Services Library Organization Cycle Management Applications Cycle Management Account & market Capabilities Service delivery Supplier Technology

Nadere informatie

EXIN Application Management Foundation

EXIN Application Management Foundation Voorbeeldexamen EXIN Application Management Foundation with reference to ASL Editie mei 2012 Copyright 2012 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or

Nadere informatie

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company Het BiSL-model Een whitepaper van The Lifecycle Company Met dit whitepaper bieden we u een overzicht op hooflijnen van het BiSL-model. U vindt een overzicht van de processen en per proces een beknopte

Nadere informatie

Een framework voor applicatiebeheer

Een framework voor applicatiebeheer Een framework voor applicatie Mark Smalley ASL-Foundation www.aslfoundation.org SPIder, Utrecht, 10 juni 2003 Agenda Positionering applicatie Wat is ASL Waarom ASL Hoe ziet ASL eruit Samenwerking domeinen

Nadere informatie

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. BISL Business Information Services Library Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

Ant: B Dit is het doel van het proces.

Ant: B Dit is het doel van het proces. In welk proces vormt het voor aanpassingen in de informatievoorziening beschikbaar gestelde budget een mandaat voor besluitvorming? A: Contractmanagement B: Financieel management C: Transitie D: Wijzigingenbeheer

Nadere informatie

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen.

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen. ASL 2 Z elfevaluatie Werkboek Beleidsmatig OCM ACM Sturende processen (intern) Sturende processen (extern) Operationeel Beheer Onderhoud/vernieuwing Intern Verbindende processen Extern Naam Groep Datum

Nadere informatie

Applicatiebeheer opereert niet alleen maar vormt vaak de schakel tussen functioneel beheer (opdrachtgever) en technisch beheer (rekencentrum)

Applicatiebeheer opereert niet alleen maar vormt vaak de schakel tussen functioneel beheer (opdrachtgever) en technisch beheer (rekencentrum) ASL Plaats en boodschappen van ASL Applicatiebeheer opereert niet alleen maar vormt vaak de schakel tussen functioneel beheer (opdrachtgever) en technisch beheer (rekencentrum) Functioneel beheer: namens

Nadere informatie

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol SAMENVATTING ITIL ITIL is nog steeds dé standaard voor het inrichten van beheerspocessen binnen een IT-organisatie. En dekt zowel applicatie- als infrastructuur beheer af. Indien gewenst kan ITIL worden

Nadere informatie

Examen BiSLF Business Information Management Foundation

Examen BiSLF Business Information Management Foundation Examen BiSLF Business Information Management Foundation Publicatiedatum Startdatum 1 januari 2006 1 oktober 2005 Doelgroep De doelgroep voor deze module heeft in zijn of haar functie een rol bij het aansturen,

Nadere informatie

getronicspinkroccade.nl EPD en BiSL! 13 e EPD-ICT Congres NVMA 12 juni 2008 Thijs de Jong Senior adviseur en trainer

getronicspinkroccade.nl EPD en BiSL! 13 e EPD-ICT Congres NVMA 12 juni 2008 Thijs de Jong Senior adviseur en trainer getronicspinkroccade.nl EPD en BiSL! 13 e EPD-ICT Congres NVMA 12 juni 2008 Thijs de Jong Senior adviseur en trainer Kennismaking 1 Beheer Van project naar beheer Grootschalige Vernieuwing Applicatiebeheer

Nadere informatie

EXIN Business Information Management Foundation

EXIN Business Information Management Foundation Voorbeeldexamen EXIN Business Information Management Foundation with reference to BiSL Editie mei 2012 Copyright 2012 EXIN Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt

Nadere informatie

L = Lokaal, R = Regionaal; N = NL, Landelijk. (Het betreft hier de Nederlandse politie) T1 = tussentijds resultaat, Tn = gewenst eindresultaat

L = Lokaal, R = Regionaal; N = NL, Landelijk. (Het betreft hier de Nederlandse politie) T1 = tussentijds resultaat, Tn = gewenst eindresultaat Bron [een deel van; zie ook blz 6]: http://www.aslbislfoundation.org/dmdocuments/bisl_bp051_wie_doet_wat_matrix.doc (BiSL-Procescluster/Proces Informatiecoördinatie) Wie-Doet-Wat-Matrix / WDW-matrix 1.

Nadere informatie

Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Specialisten Managers Adviseurs Algemeen functioneel beheer applicatiebeheer informatiemanagement

Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Specialisten Managers Adviseurs Algemeen functioneel beheer applicatiebeheer informatiemanagement Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Alle deelnemers hebben hun functienaam opgegeven. De volgende functienamen zijn gemeld: Specialisten o Functioneel beheerder (9x) o Functioneel applicatiebeheerder

Nadere informatie

Last but not least. Hoofdstuk 35. Bijlagen

Last but not least. Hoofdstuk 35. Bijlagen Last but not least Hoofdstuk 35 Bijlagen V1.2 / 01 februari 2016 Geen copyright! MCTL is in licentie gegeven volgens een Creative Commons Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Gebaseerd op een werk van

Nadere informatie

In een keten gaat het om de verbindingen, niet om de schakels.

In een keten gaat het om de verbindingen, niet om de schakels. Verbindingsmodel IV Serviceketen Theo Thiadens en Adri Cornelissen In een keten gaat het om de verbindingen, niet om de schakels. Verbindingsmodel IV Serviceketen Theo Thiadens Alleen een organisatie die

Nadere informatie

Continue kwaliteit: samenwerken bij dagelijks beheer van applicaties

Continue kwaliteit: samenwerken bij dagelijks beheer van applicaties ICT-beheerdomeinen laten samenwerken (deel 3) Continue kwaliteit: samenwerken bij dagelijks beheer van applicaties Eerder in deze reeks artikelen ging het over de noodzaak vorm te geven aan de concrete

Nadere informatie

Voorbeeldexamen. Business Information Management Foundation. Editie augustus 2011

Voorbeeldexamen. Business Information Management Foundation. Editie augustus 2011 Voorbeeldexamen Business Information Management Foundation Editie augustus 2011 Copyright 2011 EXIN Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen

Nadere informatie

Proefexamen ITIL Foundation

Proefexamen ITIL Foundation Proefexamen ITIL Foundation 1. Van welk proces is risicoanalyse een essentieel onderdeel? a. IT Service Continuity Management b. Service Level Management c. Capacity Management d. Financial Management

Nadere informatie

Functionaliteitenbeheer

Functionaliteitenbeheer Organisatie Functionaliteit 1 Richtinggevend Sturend Uitvoerend Het gaat hier om het initiëren van en zorgdragen voor de uitwerking en verandering van de gewenste wijzigingen aan de informatievoorziening.

Nadere informatie

Bijlage 9. UNI 120621.9 REB GD. Releasebeleid

Bijlage 9. UNI 120621.9 REB GD. Releasebeleid Releasebeleid Ondanks alle aan de samenstelling van de tekst bestede zorg, kan Newway Retail Solutions bv (Newway) géén enkele aansprakelijkheid aanvaarden voor eventuele directe en/of indirecte schade,

Nadere informatie

Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur.

Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur. ITIL Wat is ITIL? Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur. Begrippen Rol Functie Proces Proceseigenaar Procesmanager Product Dienst Problem Problem

Nadere informatie

Optimalisatie. BMC klantendag 4 maart 2010

Optimalisatie. BMC klantendag 4 maart 2010 Applicatie Portfolio Optimalisatie BMC klantendag 4 maart 2010 Introductie Pim van der Kleij consultant applicatieen servicemanagement Benno Faase consultant servicemanagement 2 Sogeti Professioneel ICT-vakbedrijf

Nadere informatie

PQR Lifecycle Services. Het begint pas als het project klaar is

PQR Lifecycle Services. Het begint pas als het project klaar is PQR Lifecycle Services Het begint pas als het project klaar is IT wordt een steeds crucialer onderdeel van de dagelijkse bedrijfsvoering. Waar u ook bent, het moet altijd beschikbaar en binnen bereik zijn.

Nadere informatie

Voorbeeld SLA

Voorbeeld SLA <applicatie> Naam Best Practice Voorbeeld SLA IDnr 067_BP_N Datum aangepast 01/01/2011 Omschrijving van de inhoud Een voorbeelddocument van (SLA) Soort document Voorbeeld ASL Processen Servicelevel management

Nadere informatie

Service Niveau Overeenkomst Digikoppeling

Service Niveau Overeenkomst Digikoppeling Service Niveau Overeenkomst Digikoppeling Versie 1.3 Datum 26 mei 2015 Status Definitief Colofon Logius Servicecentrum: Postbus 96810 2509 JE Den Haag t. 0900 555 4555 (10 ct p/m) e. servicecentrum@logius.nl

Nadere informatie

ASL 2 en ITIL v3. ITIL, dat wordt beheerd door de Britse. Hoe liggen de verhoudingen nu? frameworks

ASL 2 en ITIL v3. ITIL, dat wordt beheerd door de Britse. Hoe liggen de verhoudingen nu? frameworks ASL 2 en ITIL v3 Hoe liggen de verhoudingen nu? Onlangs is een nieuwe versie van ASL op de markt gekomen: ASL 2. In het boek hierover wordt summier ingegaan op de relatie tussen de ASL-processen en infrastructuur,

Nadere informatie

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen.

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen. BiSL Zelfevaluatie Naam Groep Datum Auteur: Ralph Donatz Met bijdragen van: Frank van Outvorst, René Sieders, Remko van der Pols en Kees Deurloo, Colofon Titel: Ondertitel: Auteur: Uitgever: BiSL Zelfevaluatie

Nadere informatie

Het Modellenbos. Machteld Meijer. Getronics PinkRoccade 10 november 2005

Het Modellenbos. Machteld Meijer. Getronics PinkRoccade 10 november 2005 Het Modellenbos Machteld Meijer Getronics PinkRoccade 10 november 2005 CMMI BiSL BiSL DSDM Prince2 Prince2 ITServiceCMM CMM Cobit RUP ASL ASL ITIL 6 sigma BiSL Het modellenbos De modellen ASL INK MSF BiSL

Nadere informatie

20 mei 2008. Management van IT 1. Management van IT. Wat is dat eigenlijk? IT organisaties: overeenkomsten en verschillen

20 mei 2008. Management van IT 1. Management van IT. Wat is dat eigenlijk? IT organisaties: overeenkomsten en verschillen Management van IT Han Verniers PrincipalConsultant Han.Verniers@Logica.com Logica 2008. All rights reserved Programma Management van IT Wat is dat eigenlijk? IT organisaties: overeenkomsten en verschillen

Nadere informatie

EXIN Business Information Management Foundation

EXIN Business Information Management Foundation Preparation Guide EXIN Business Information Management Foundation with reference to BiSL Editie 201601 Copyright 2016 EXIN Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of

Nadere informatie

Uitwerkingen van de opdrachten bij Applicatiebeheer volgens ASL Peter Janssen Pearson Education Benelux ISBN 90-430-0883-4

Uitwerkingen van de opdrachten bij Applicatiebeheer volgens ASL Peter Janssen Pearson Education Benelux ISBN 90-430-0883-4 Uitwerkingen van de opdrachten bij Applicatiebeheer volgens ASL Peter Janssen Pearson Education Benelux ISBN 90-430-0883-4 Inhoudsopgave: Toelichting op de antwoorden...3 Hoofdstuk 1 Informatiesystemen...4

Nadere informatie

Misvattingen, misverstanden en vragen over ASL en BiSL

Misvattingen, misverstanden en vragen over ASL en BiSL Misvattingen, misverstanden en vragen over ASL en BiSL Machteld Meijer en René Sieders Machteld Meijer en René Sieders, specialisten op het gebied van applicatiemanagement en businessinformatiemanagement,

Nadere informatie

Betere dienstverlening door eigen verantwoordelijkheid. Stop met procesgericht ICT-beheer!

Betere dienstverlening door eigen verantwoordelijkheid. Stop met procesgericht ICT-beheer! Betere dienstverlening door eigen verantwoordelijkheid Stop met procesgericht ICT-beheer! Agenda 19.00 Welkom 19.05 Terugblik op presentatie Service managersdag 2011 19.30 Gelaagdheid in dienstverlening

Nadere informatie

Functieprofiel: Medewerker Gebouw en Techniek Functiecode: 0702

Functieprofiel: Medewerker Gebouw en Techniek Functiecode: 0702 Functieprofiel: Techniek Functiecode: 0702 Doel Uitvoeren van onderhoudswerkzaamheden, het doen van aanpassingen, alsmede bedienen van installaties/machines, binnen geldende werkprocessen en afspraken

Nadere informatie

Business Information Management Foundation

Business Information Management Foundation Preparation Guide Business Information Management Foundation Editie februari 2012 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

OUTSOURCING In dit document wordt het begrip outscourcing of aanbesteding nader toegelicht.

OUTSOURCING In dit document wordt het begrip outscourcing of aanbesteding nader toegelicht. OUTSOURCING In dit document wordt het begrip outscourcing of aanbesteding nader toegelicht. Vormen van outsourcing In praktijk zien we verschillende vormen van outsourcing die we verder niet toelichten

Nadere informatie

ISM: BPM voor IT Service Management

ISM: BPM voor IT Service Management ISM: BPM voor IT Service Management ISM: BPM voor IT Service Management Het jonge IT-vakgebied wordt bestookt met allerlei frameworks om grip te krijgen op de input en output: ITIL, ASL, BiSL, COBIT en

Nadere informatie

Voorwoord. Application Services Library en ISO 9001:2000. Machteld E.E. Meijer-Veldman, senior consultant, Maise

Voorwoord. Application Services Library en ISO 9001:2000. Machteld E.E. Meijer-Veldman, senior consultant, Maise Voorwoord Enkele jaren geleden hebben we veel vergelijkingen gemaakt tussen ASL en diverse andere modellen, frameworks en standaarden. Onderstaand artikel is in verkorte vorm verschenen in het blad Informatie

Nadere informatie

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V.

ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. ISO 9000:2000 en ISO 9001:2000 Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 11 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2 VERSIEBEHEER...

Nadere informatie

24/7. Support. smart fms

24/7. Support. smart fms 24/7 Support Smart FMS vindt het van het grootste belang dat haar klanten helder inzicht hebben in de voorwaarden, zekerheid over gemaakte afspraken en het vertrouwen in haar als softwareaanbieder. Het

Nadere informatie

ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid

ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid Leo Ruijs 20 SEPTEMBER 2011 INNOVATIEDAG MANSYSTEMS Service8 B.V. Stelling ITIL BEPERKT DE EIGEN VERANTWOORDELIJKHEID VAN MEDEWERKERS EN HEEFT DAARMEE EEN NEGATIEVE

Nadere informatie

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D Auteur : P. van der Meer, Ritense B.V. Datum : 17 juli 2008 Versie : 1.3 2008 Ritense B.V. INHOUD 1 VERSIEBEHEER...1 2 PROJECT

Nadere informatie

Ontwikkelaar ICT. Context. Doel

Ontwikkelaar ICT. Context. Doel Ontwikkelaar ICT Doel Ontwikkelen en ontwerpen van ICT-producten, binnen overeen te komen dan wel in een projectplan vastgelegde afspraken ten aanzien van tijd, budget en kwaliteit, opdat overeenkomstig

Nadere informatie

De beheerrisico s van architectuur

De beheerrisico s van architectuur De beheerrisico s van architectuur Een overzicht van de ArChimate Risico Extensie versie 0.2 Bert Dingemans Inleiding Het implementeren van een (enterprise) architectuur brengt altijd risico s met zich

Nadere informatie

Onderzoek ITIL versus ASL

Onderzoek ITIL versus ASL Onderzoek ITIL versus ASL Datum: 6 april 2011 Status: definitief Opgesteld door: SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 1 van 20 Inhoudsopgave. 1. samenvatting.... 2 2. Inleiding.... 3 3. Wat is ASL?...

Nadere informatie

Eibert Dijkgraaf Kijk verder dan je test neus lang is: Life Cycle Testing Scan Voorjaarsevent Testnet: 30 juni 2008

Eibert Dijkgraaf Kijk verder dan je test neus lang is: Life Cycle Testing Scan Voorjaarsevent Testnet: 30 juni 2008 Titel, samenvatting en biografie Eibert Dijkgraaf Kijk verder dan je test neus lang is: Life Cycle Testing Scan Voorjaarsevent Testnet: 30 juni 2008 Samenvatting: Eibert Dijkgraaf (testconsultant Test

Nadere informatie

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties DKTP Informatie Technologie Veembroederhof 1 1019 HD Amsterdam Telefoon 020 427 52 21 Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties Voor de meeste projectgroepen die software ontwikkelen vormt

Nadere informatie

Ministerie van Infrastructuur en Milieu Beheerst naar beheer

Ministerie van Infrastructuur en Milieu Beheerst naar beheer Document D-2 Ministerie van Infrastructuur en Milieu Beheerst naar beheer Versie 1.0 Datum 15 juli 2014 Status Definitief Colofon Versie 1.0 Contactpersoon Paul Leunissen M 06-5250 6691 Paul.Leunissen@minienm.nl

Nadere informatie

Geef handen en voeten aan performance management

Geef handen en voeten aan performance management Geef handen en voeten aan performance management De laatste jaren is het maken van concrete afspraken over de ICT-serviceverlening steeds belangrijker geworden. Belangrijke oorzaken hiervoor zijn onder

Nadere informatie

Dé cloud bestaat niet. maakt cloud concreet

Dé cloud bestaat niet. maakt cloud concreet Dé cloud bestaat niet. maakt cloud concreet 1 Wilbert Teunissen wilbert.teunissen@sogeti.nl Cloud Cases Strategie De rol van Functioneel Beheer 2 Onderwerpen 1. Context? Hug 3. the Impact cloud! FB 2.

Nadere informatie

Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten

Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten Eric Polman HIMSS 2010, Atlanta 1 4 maart 2010 Agenda en doelstelling 1. Introductie 2. ICT in de zorg: kenmerken huidige

Nadere informatie

Tussenrapportage project professionaliseren functioneel beheer instellingssystemen September 2011

Tussenrapportage project professionaliseren functioneel beheer instellingssystemen September 2011 Universitair Informatiemanagement Kenmerk: SECR/UIM/11/0914/FS Datum: 14-09-11 Tussenrapportage project professionaliseren functioneel beheer instellingssystemen September 2011 1. Inleiding Begin 2011

Nadere informatie

Managementinformatie Onderhoudsbedrijven

Managementinformatie Onderhoudsbedrijven Managementinformatie Onderhoudsbedrijven Bas Terlingen en Guus van Schöll Themamiddag Kovon, 26-10-2005 1 Niveaus van managementinformatie Inzomen op detail informatie Gegevens verzamelen PM Strategisch

Nadere informatie

AgileBeheer. Optimale balans in continuïteit & verandering. @daveherpen

AgileBeheer. Optimale balans in continuïteit & verandering. @daveherpen AgileBeheer Optimale balans in continuïteit & verandering @daveherpen Agile 2 Agile: reality 3 Agile: goal 4 AgileBeheer: referentiekader Business TTM -- Qual Time To Market omlaag Quality lifecycle 6.

Nadere informatie

Q3 Concept BV Tel: +31 (0)413 331 331

Q3 Concept BV Tel: +31 (0)413 331 331 Algemeen Deze Service Level Agreement (SLA) beschrijft de dienstverlening van Q3 Concept BV op het gebied van het beheer van de Q3 applicatie zoals Q3 Concept BV deze aanbiedt aan opdrachtgever en de service

Nadere informatie

Releases en change-management bij maatwerkapplicaties

Releases en change-management bij maatwerkapplicaties Releases en change-management bij maatwerkapplicaties door Wim - 01-26-2011 http://www.itpedia.nl/2011/01/26/releases-en-change-management-bij-maatwerk-applicaties/ Op grote maatwerk informatiesystemen

Nadere informatie

Welke van onderstaande factoren bepaalt mede de prioriteit van een incident?

Welke van onderstaande factoren bepaalt mede de prioriteit van een incident? VRAAG 1 Bij welk van onderstaande alternatieven vind je een beschrijving van een afdeling in plaats van een proces? A Change Management B Incident Management D Service Desk VRAAG 2 Welke van onderstaande

Nadere informatie

Uittreksel BiSL. Business Information Services Library. management. Wijzigingen beheer Specificeren. Verbindende processen

Uittreksel BiSL. Business Information Services Library. management. Wijzigingen beheer Specificeren. Verbindende processen Uitvoerend Sturend Richtinggevend Uittreksel BiSL Business Information Services Library Opstellen IV-organisatie strategie Opstellen informatie strategie Bepalen bedrijfsprocesontwikkelingen Relatie gebruikersorg.

Nadere informatie

UWV Testservice. Resultaatgerichte invoering van een adaptief procesmodel

UWV Testservice. Resultaatgerichte invoering van een adaptief procesmodel UWV Testservice Resultaatgerichte invoering van een adaptief procesmodel Rob Passage Karin Boons UWV Gegevensdiensten Sogeti Software Control Agenda 11e SPIder conferentie, 29 september 2008 De werkende

Nadere informatie

Procesmanagement. Waarom processen beschrijven. Algra Consult

Procesmanagement. Waarom processen beschrijven. Algra Consult Procesmanagement Waarom processen beschrijven Algra Consult Datum: 22 oktober 2009 Inhoudsopgave 1. INLEIDING... 3 2. WAAROM PROCESMANAGEMENT?... 3 3. WAAROM PROCESSEN BESCHRIJVEN?... 3 4. PROCESASPECTEN...

Nadere informatie

Conclusie: voor elke organisatie die dit nastreeft is het goed besturen en beheersen van de bedrijfsprocessen

Conclusie: voor elke organisatie die dit nastreeft is het goed besturen en beheersen van de bedrijfsprocessen 1 Waarom? : Succesvol zijn is een keuze! Organisaties worden door haar omgeving meer en meer gedwongen om beter te presteren. Voornamelijk wordt dit ingegeven door de klant die haar eisen en wensen m.b.t.

Nadere informatie

Functieprofiel: Beheerder ICT Functiecode: 0403

Functieprofiel: Beheerder ICT Functiecode: 0403 Functieprofiel: Beheerder ICT Functiecode: 0403 Doel Zorgdragen voor het doen functioneren van ICT-producten en de ICTinfrastructuur en het instandhouden van de kwaliteit daarvan, passend binnen het beleid

Nadere informatie

Van idee tot ICT Oplossingen

Van idee tot ICT Oplossingen Van idee tot ICT Oplossingen Het A utomatiseren B eheren C ontroleren van Informatie Systemen Historie Parnassia Groep Parnassia: fusie organisatie 1999 2 Psychiatrische ziekenhuizen Verslavingszorg Zuid

Nadere informatie

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol. Datum: dd-mm-jj

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol. Datum: dd-mm-jj BUSINESS CASE: Versie Naam opdrachtgever Naam opsteller Datum: dd-mm-jj Voor akkoord: Datum: LET OP: De bedragen in deze business case zijn schattingen op grond van de nu beschikbare kennis en feiten.

Nadere informatie

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen.

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen. ASL 2 Z elfevaluatie Werkboek Beleidsmatig OCM ACM Sturende processen (intern) Sturende processen (extern) Operationeel Beheer Onderhoud/vernieuwing Intern Verbindende processen Extern Naam Groep Datum

Nadere informatie

erbeterdezaak.nl Processen managen Een inleiding erbeterdezaak.nl

erbeterdezaak.nl Processen managen Een inleiding erbeterdezaak.nl Processen managen Een inleiding Proces cultuur De klant komt eerst Zorg dat je altijd waarde toevoegt Moedig eigen initiatief aan Geef medewerkers ruimte Moedig teamwerk aan Beloon team prestaties Werk

Nadere informatie

Succes = Noodzaak x Visie x Draagvlak 2. Case: Implementatie Requirements Lifecycle management bij Rabobank International

Succes = Noodzaak x Visie x Draagvlak 2. Case: Implementatie Requirements Lifecycle management bij Rabobank International Succes = x Visie x Draagvlak 2 Case: Implementatie Requirements Lifecycle management bij Rabobank International dinsdag 3 oktober 2006 Spider Congres Agenda Inventarisatie SPI-knelpunten Implementatie

Nadere informatie

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Drechtsteden Technische Architectuur (DTA) ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Status : Definitief 1.0 Redactie : DTA Datum : 29-08-2007 1 Versiebeheer

Nadere informatie

www.crics.com -Basisrichtlijnen voor contractmanagement- door Wim van Eck 1/10

www.crics.com -Basisrichtlijnen voor contractmanagement- door Wim van Eck 1/10 www.crics.com -Basisrichtlijnen voor contractmanagement- door Wim van Eck 1/10 Contract- en leveranciersmanagement is een vak in opkomst. Om dit vakgebied in uw organisatie in een keer goed op de kaart

Nadere informatie

Medewerker administratieve processen en systemen

Medewerker administratieve processen en systemen processen en systemen Doel Voorbereiden, analyseren, ontwerpen, ontwikkelen, beheren en evalueren van procedures en inrichting van het administratieve proces en interne controles, rekening houdend met

Nadere informatie

Facilitair inkopen. Met gereedschappen en methodieken om het inkoopvak beter te beheersen

Facilitair inkopen. Met gereedschappen en methodieken om het inkoopvak beter te beheersen Facilitair inkopen Met gereedschappen en methodieken om het inkoopvak beter te beheersen Inhoud Voorwoord Eeuwige spagaat bij duurzaam inkopen Outsourcing: integraal uitbesteden van facilitaire diensten

Nadere informatie

Werkwijze Verbetering & Vernieuwing (V&V)

Werkwijze Verbetering & Vernieuwing (V&V) Werkwijze Verbetering & Vernieuwing (V&V) Inhoudsopgave Nut en Noodzaak Eerste resultaten Afgestemde werkwijze Wijze van terugkoppeling aan directie 2 Vernieuwing & Verbetering: noodzaak en onderscheid

Nadere informatie

Technisch projectmedewerker

Technisch projectmedewerker Technisch projectmedewerker Doel Bijdragen aan de uitvoering van projecten vanuit de eigen discipline, uitgaande van een projectplan en onder verantwoordelijkheid van een Projectmanager/ -leider, zodanig

Nadere informatie

Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten

Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten Eric Polman HIMSS 2010, Atlanta 1 4 maart 2010 Agenda en doelstelling 1. Even voorstellen: M&I/Partners 2. ICT in de zorg:

Nadere informatie

IT Service CMM en ASL Een vergelijking

IT Service CMM en ASL Een vergelijking IT Service CMM en ASL Een vergelijking Door Machteld Meijer, Senior Consultant PinkRoccade Inleiding In de Spider koerier van mei 2001 is aandacht besteed aan IT Service CMM, een groeimodel voor ICT dienstverleners,

Nadere informatie

Van Samenhang naar Verbinding

Van Samenhang naar Verbinding Van Samenhang naar Verbinding Sogeti Page 2 VAN SAMENHANG NAAR VERBINDING Keuzes, keuzes, keuzes. Wie wordt niet horendol van alle technologische ontwikkelingen. Degene die het hoofd koel houdt is de winnaar.

Nadere informatie

Planning & Control. Inleiding. Inhoudsopgave

Planning & Control. Inleiding. Inhoudsopgave Planning & Control Inleiding Planning & Control is de Engelse benaming voor coördinatie en afstemming. Het is gericht op interne plannings- en besturingsactiviteiten. Een heldere Planning & Control functie

Nadere informatie

Deelplan IC ICT-omgeving 2015 Gemeente Lingewaard

Deelplan IC ICT-omgeving 2015 Gemeente Lingewaard Deelplan IC ICT-omgeving 2015 Gemeente Lingewaard Pagina 1 van 6 Inhoudsopgave 1. Aanleiding 3 2. Structureel / incidenteel 3 3. Opdrachtgever 3 4. Opdrachtnemer 3 5. Relevante wet- en regelgeving 3 6.

Nadere informatie

Stop met procesgericht ICT-beheer. Betere resultaten door eigen verantwoordelijkheid

Stop met procesgericht ICT-beheer. Betere resultaten door eigen verantwoordelijkheid Stop met procesgericht ICT-beheer Betere resultaten door eigen verantwoordelijkheid Wie is Leo Ruijs? Leo Ruijs, Service 8-2 - Ontwikkelingen vakgebied 1950-1970 Beheer als specialisatie 1970-1990 ICT

Nadere informatie

Applicatie Virtualisatie Wat levert het op? 17 september 2010

Applicatie Virtualisatie Wat levert het op? 17 september 2010 Applicatie Virtualisatie Wat levert het op? 17 september 2010 Agenda Introductie Wat levert het op? De uitdaging en de resultaten Aanpak en organisatie Afronding en Vragen Introductie Co Klerkx Gino Kemp

Nadere informatie

Versie-/Releasebeleid

Versie-/Releasebeleid Versie-/Releasebeleid Ondanks alle aan de samenstelling van de tekst bestede zorg, kan Newway Retail Solutions bv (Newway) géén enkele aansprakelijkheid aanvaarden voor eventuele directe en/of indirecte

Nadere informatie

Drievoudig demand en supply

Drievoudig demand en supply special integratie domeinen Agentschap maakte keuzes bij integratie, en Drievoudig demand en supply Na de brede acceptatie van en de komst van modellen als voor applicatie en voor functioneel is het drievoudig

Nadere informatie

Wij testen..maar....wat test jij?

Wij testen..maar....wat test jij? Wij testen..maar....wat test jij? Wij testen maar wat test jij? Harm Pul, Busineslinemanager Functioneel Beheer TMAP dag 2015, 29 september 2015 Bussum 2 Herkent u dit? De gebruikers testen dit straks

Nadere informatie

Tactisch beheer informatievoorziening AWBZ

Tactisch beheer informatievoorziening AWBZ Tactisch beheer informatievoorziening AWBZ Spreker Sandra Landa Plaats Den datum Haag 27 januari 2012 Tactisch beheerder Wat is beheer van de informatievoorziening? In samenspraak met ketenpartijen de

Nadere informatie

Service Level Management DAP Template

Service Level Management DAP Template Service Level Management DAP Template Versie 1.0 27 juli 2011 Definitief Auteur : Bart de Best Akkoord : Bart de Best Datum : 27 mei 2011 Versie : 1.0 Referentie : DAP template Pagina : I Colofon Titel

Nadere informatie

4.3 Het toepassingsgebied van het kwaliteitsmanagement systeem vaststellen. 4.4 Kwaliteitsmanagementsysteem en de processen ervan.

4.3 Het toepassingsgebied van het kwaliteitsmanagement systeem vaststellen. 4.4 Kwaliteitsmanagementsysteem en de processen ervan. ISO 9001:2015 ISO 9001:2008 Toelichting van de verschillen. 1 Scope 1 Scope 1.1 Algemeen 4 Context van de organisatie 4 Kwaliteitsmanagementsysteem 4.1 Inzicht in de organisatie en haar context. 4 Kwaliteitsmanagementsysteem

Nadere informatie

SURFshare. Shared application services & expertise. Edwin van der Zalm directeur SURFshare

SURFshare. Shared application services & expertise. Edwin van der Zalm directeur SURFshare SURFshare Shared application services & expertise Edwin van der Zalm directeur SURFshare Wat is en wat biedt SURFshare? Agenda 1. Achtergrond 2. Doel en domein 3. Meerwaarde 4. Welke diensten biedt SURFshare

Nadere informatie

HET GAAT OM INFORMATIE

HET GAAT OM INFORMATIE Aan leiding C OB IT HET GAAT OM INFORMATIE Informatie is belangrijk voor het functioneren van een organisatie Informatie wordt gegenereerd, gebruikt, bewaard, ontsloten, verwijderd Informatietechnologie

Nadere informatie

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 24-11-2011 Profile Consultancy Services State of the art software solutions Project implementation Life-cycle

Nadere informatie

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Plan Today to be ready for Tomorrow Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Weet u welke risico s uw bedrijf

Nadere informatie

Bijdrage ASL en CMMI aan verbeteren applicatiediensten

Bijdrage ASL en CMMI aan verbeteren applicatiediensten Bijdrage ASL en CMMI aan verbeteren applicatiediensten Machteld Meijer Eindhoven, 23 september 2004 1 Problematiek Ontwikkelprojecten zijn vaak niet op tijd gereed Onderhoudsactiviteiten moeten wijken

Nadere informatie

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen.

Copyright protected. Use is for Single Users only via a VHP Approved License. For information and printed versions please see www.vanharen. ASL2 - Een framework voor applicatiemanagement Andere uitgaven bij Van Haren Publishing Van Haren Publishing (VHP) is gespecialiseerd in uitgaven over Best Practices, methodes en standaarden op het gebied

Nadere informatie

Uittreksel BiSL. Business Information Services Library. Financieel. management. BiSL-procesmodel (Business Information Services Library)

Uittreksel BiSL. Business Information Services Library. Financieel. management. BiSL-procesmodel (Business Information Services Library) Uitvoerend Sturend Richtinggevend Uittreksel BiSL Business Information Services Library Opstellen IV-organisatiestrategie Opstellen informatiestrategie Bepalen technologieontwikkelingen Relatie gebruikersorg.

Nadere informatie

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij De essentie van de nieuwe ISO s Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij 1 Waar ik het over ga hebben De uitdaging en de oplossing De HLS voor iedereen De HLS voor wie het wil Waar we staan en wat er

Nadere informatie

Samenwerken bij contractueel aansturen beheeractiviteiten

Samenwerken bij contractueel aansturen beheeractiviteiten beheerdomeinen ICT-beheerdomeinen laten samenwerken (deel 6) Samenwerken bij contractueel aansturen beheeractiviteiten De vorige vijf artikelen van deze reeks over de samenwerking tussen de drie beheerdomeinen

Nadere informatie

Aanbesteden van ICT: de business case

Aanbesteden van ICT: de business case Regionale bijeenkomsten Nevi en Pianoo.....< ICT, met de i van inkoop! Aanbesteden van ICT: de business case Mr J.A. (John) Konijn 24 maart 2009. Voorstel agenda Kennismaking Inventarisatie thema s en

Nadere informatie

Doel. Context VSNU UFO/INDELINGSINSTRUMENT FUNCTIEFAMILIE ICT FUNCTIONEEL (INFORMATIE) BEHEERDER VERSIE 1 MEI 2012

Doel. Context VSNU UFO/INDELINGSINSTRUMENT FUNCTIEFAMILIE ICT FUNCTIONEEL (INFORMATIE) BEHEERDER VERSIE 1 MEI 2012 Functioneel (informatie) beheerder Doel Zorgdragen voor het inrichten, aanpassen, vernieuwen en onderhouden van de informatievoorziening (processen, procedures en/of systemen), passend binnen het informatiebeleid

Nadere informatie