Adviesrapport accreditatie. hbo-bacheloropleiding Commerciële Economie deeltijd en duaal. Hogeschool NCOI

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Adviesrapport accreditatie. hbo-bacheloropleiding Commerciële Economie deeltijd en duaal. Hogeschool NCOI"

Transcriptie

1 Adviesrapport accreditatie hbo-bacheloropleiding Commerciële Economie deeltijd en duaal Hogeschool NCOI

2

3 Lange Voorhout ED Den Haag T (070) F (070) I E Adviesrapport accreditatie hbo-bacheloropleiding Commerciële Economie deeltijd en duaal croho nr Hogeschool NCOI Hobéon Certificering BV Datum 16 december 2010 Auditteam R.J.M. van der Hoorn MBA M. Le Roux Prof. dr. B.A. Bakker A. Kerssies Secretaris H.R. van der Made J.A. Frederik CMC

4

5 INHOUDSOPGAVE Deel MANAGEMENT SAMENVATTING Integraal advies Samenvattende beoordeling 2 2. Inleiding Functie van het rapport Vorige accreditatie 5 3. Karakteristiek van de opleiding 7 DEEL ONDERWERPEN EN FACETTEN NVAO-ACCREDITATIEKADER 9 1. Doelstellingen opleiding 9 Facet 1.1. Domeinspecifieke eisen 9 Facet 1.2. Niveau: bachelor 13 Facet 1.3. Oriëntatie hbo Programma 17 Facet 2.1. Eisen hbo 17 Facet 2.2. Relatie tussen doelstellingen en inhoud programma 19 Facet 2.3. Samenhang programma 21 Facet 2.4. Studielast 24 Facet 2.5. Instroom 26 Facet 2.6. Duur 29 Facet 2.7. Afstemming tussen vormgeving en inhoud 30 Facet 2.8. Beoordeling en toetsing Inzet van personeel 37 Facet 3.1. Eisen hbo 37 Facet 3.2. Kwantiteit personeel 39 Facet 3.3. Kwaliteit personeel Voorzieningen 43 Facet 4.1. Materiële voorzieningen 43 Facet 4.2. Studiebegeleiding Interne kwaliteitszorg 48 Facet 5.1. Evaluatie resultaten 48 Facet 5.2. Maatregelen tot verbetering 50 Facet 5.3. Betrekken van medewerkers, studenten, alumni en beroepenveld Resultaten 53 Facet 6.1. Gerealiseerd niveau 53 Facet 6.2. Onderwijsrendement Oordeelschema 57 BIJLAGE I Programma en gesprekspartners 59 BIJLAGE II Kwantitatieve gegevens van de opleiding 61 BIJLAGE III Curricula Vitae en onafhankelijkheidsverklaringen 63 BIJLAGE IV Werkwijze, beoordelingsprocedure en beslisregels 71 BIJLAGE V Geraadpleegde documenten 73

6

7 DEEL 1 1. MANAGEMENT SAMENVATTING 1.1. Integraal advies Hobéon Certificering adviseert de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO) de hbobacheloropleiding Commerciële Economie, verzorgd door Hogeschool NCOI, CROHO nummer in al haar varianten en locaties te accrediteren. Dit advies wordt in onderhavig rapport gefundeerd. Algemene gegevens Naam van de instelling: Naam van de opleiding: Varianten van de opleiding: Locaties van de opleidingen: Naam VBI: Datum visitatie: 12 oktober 2010 Datum adviesrapport: 16 december 2010 Hogeschool NCOI hbo-bacheloropleiding Commerciële Economie deeltijd en duaal Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Zwolle, Eindhoven, Arnhem, Den Haag Hobéon Certificering bv. Beoordelingskader Het bij het onderzoek gehanteerde beoordelingskader is het Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs Nederland (14 februari 2003). Samenstelling auditteam Het auditteam bestond uit de volgende personen: De leadauditor, de heer R.J.M. van der Hoorn MBA, is directeur bij de Hobéon Groep en heeft een zeer groot aantal audits voorgezeten, bij zowel bekostigde als aangewezen onderwijsinstellingen. Vakdeskundige auditor is professor dr. B.A. Bakker, bijzonder hoogleraar commerciële beleidsvorming aan de Erasmus Universiteit en oprichter van het Instituut voor Commerciële Beleidsvorming. Werkvelddeskundige auditor is de heer M. Le Roux, general manager bij Alterego, communicatiebureau gespecialiseerd in voedingswaren, drank en cultuur. Student auditor is A. Kerssies, derdejaars student Commerciële Economie en Internationale Marketing aan de Haagse Hogeschool in Den Haag. Zij heeft ook een half jaar Business Management gestudeerd aan de Katholieke Hogeschool van Leuven. Als onderwijskundig-auditor en tevens secretaris hebben de heren H.R. van der Made en J.A. Frederik in dit auditteam geparticipeerd. Beiden hebben zowel een ruime onderwijskundige ervaring, als auditervaring. Beoordeling centraal beleid op instellingsniveau De beoordeling van deze opleiding vindt plaats in het kader van een reeks van opleidingsbeoordelingen bij NCOI. De instelling voert voor de ontwikkeling en uitvoering van haar opleidingen een centraal vastgelegd beleid. Daarom heeft Hobéon Certificering ervoor gekozen zoveel mogelijk facetten en onderwerpen uit het NVAO-beoordelingskader op een zo hoog mogelijk aggregatieniveau te beoordelen. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 1

8 Voorafgaand aan de onderhavige opleidingsaudit, heeft Hobéon op 26 januari 2010 daarom een generieke audit uitgevoerd 1. Hierbij is nagegaan welke bedrijfsprocessen en welke onderwerpen of facetten uit het NVAO-beoordelingskader op centraal niveau worden aangestuurd en hoe de borging daarvan is geregeld. Dit heeft geleid tot de vaststelling dat een aantal bedrijfsprocessen en onderdelen uit het beoordelingskader op strategisch en tactisch niveau vanuit directie en management van NCOI doorwerken tot op het niveau van de opleidingen. In de beoordeling van de onderwerpen en facetten in hoofdstuk 3 komt dit aan de orde Samenvattende beoordeling Hobéon Certificering baseert het advies tot accreditatie van de opleiding Commerciële Economie op de volgende overwegingen: Algemeen beeld De opleiding Commerciële Economie is een goed lopende opleiding; er is sprake van een constante instroom, tevreden studenten, een ambitieuze en betrokken Raad van Advies met gekwalificeerde werkveldvertegenwoordigers. Het studierendement is hoog, de uitval aanvaardbaar. Het docententeam is betrokken en brengt ontwikkelingen, trends en ervaringen vanuit de relevante werkpraktijk mee. Dit heeft er mede in geresulteerd dat een grondige en systematische herziening (update) van de opleiding gedurende het laatste anderhalf jaar heeft plaatsgevonden: de inhoud van de opleiding werd verstevigd en het aantal modulen uitgebreid, een onderzoekslijn is zichtbaar en geïntegreerd in het programma opgenomen; het onderdeel reflectie op het eigen beroep en het eigen handelen is versterkt door de introductie van een portfolio. Daardoor is ook het leren op de werkplek beter dan in de oude opleiding geborgd. Onderwerp Doelstellingen opleiding: voldoende Vanaf 2009 is de bachelor Commerciële Economie via een gestructureerde aanpak conform het NCOI-stappenplan voor het opleidingsontwerp aan een herziening onderworpen. De opleiding is zodanig aangepast, dat deze inhoudelijk aansluit bij de eisen die door (buitenlandse) vakgenoten en de beroepspraktijk worden gesteld. Ten grondslag hieraan ligt onderzoek, waarbij vanuit verschillende invalshoeken en vertegenwoordigers van het werkveld, waaronder die van NIMA en SMA, tot een aangepast opleidingsprofiel is gekomen, met een sterke focus op praktijkgericht onderzoek en zelfreflectie. De eindkwalificaties, die in competenties zijn geformuleerd, sluiten mede daardoor aan bij algemene, internationaal geaccepteerde beschrijvingen van de kwalificaties van een bachelor. Het inhoudsteam (kerndocenten, de opleidingsmanager, de programmamanager van de opleiding, de coördinator materiaalontwikkeling) actualiseert in een tweejaarlijkse cyclus de matrices. Hiermee wordt geborgd dat de opleiding blijft aansluiten bij de actualiteit van de commerciële economie. De opleiding heeft haar eindkwalificaties en de daarvan afgeleide leerdoelen gekoppeld aan de Dublin descriptoren, zodat het hbo-bachelorniveau goed traceerbaar is. 1 Deze generieke audit werd uitgevoerd door W.L.M. Blomen, partner/directeur van Hobéon Certificering, Prof. Dr. D.J. Eppink, emeritus hoogleraar Management en Organisatie, voormalig docent aan de Faculteit Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde van de Vrije Universiteit Amsterdam, auteur van verschillende gezaghebbende standaardwerken op het gebied van strategie, management en organisatie en geruime tijd senior adviseur bij Boer & Croon; Dr. P. Breman, organisatiesocioloog/bedrijfskundige, senior adviseur bij Twijnstra Gudde, lector Organiseren van Innovatie aan de Hogeschool Utrecht, docent aan de Open Universiteit en publicist op het gebied van sociale innovatie, organisatiecultuur en ontwikkeling en competentiemanagement; H.R. van der Made,onderwijsdeskundige en secretaris. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 2

9 Onderwerp Programma: voldoende De opleiding voldoet ruim aan de eis dat het beoogde programma aansluit bij de criteria met betrekking tot kennisontwikkeling, aantoonbare verbanden met actuele ontwikkelingen en de ontwikkeling van beroepsvaardigheden. Het programma en de te hanteren literatuur zijn uitermate actueel en sluiten aan bij de ontwikkelingen in het vakgebied, waaronder een sterkere focus op internationalisering en de rol van de marketeer als innovator en bruggenbouwer in de organisatie. De ontwikkeling van beroepsvaardigheden heeft een duidelijke plaats in het programma en gebeurt door het uitvoeren van opdrachten op de werkplek, die de student opneemt in zijn portfolio. De leerdoelen van de programmamodulen dekken alle eindkwalificaties af. Binnen de opleiding wordt een breed repertoire aan werkvormen gehanteerd, dat enerzijds goed is afgestemd op de wensen van de doelgroep en de werksituatie en anderzijds goed aansluit op de te behalen opleidingscompetenties. De opleiding biedt een studeerbaar programma, dat studenten met voldoende inzet, motivatie en de juiste vooropleiding in staat stelt het curriculum in de gestelde tijd te doorlopen. Er is bij de opleiding sprake van een relatief lage uitval en weinig studievertraging. Het opleidingsprogramma wordt gekenmerkt door een evenwichtige spreiding van de studie- en tentamenlast. De evaluaties leveren op dat de geplande studielast passend is en dat de gestelde normen voor studielast, zoals beschreven in de programmabeschrijving, worden gehaald. NCOI hanteert een transparant toelatingsbeleid, dat is vastgelegd in het centrale onderwijs- en examenreglement en voldoet aan de wettelijke vereisten. Het programma sluit goed aan op de kwalificaties van de instromende studenten. Vrijstellingen worden uitsluitend verleend op basis van behaalde diploma s, certificaten en erkende Ervaringscertificaten. De opleidingsontwikkeling en het toetsbeleid van de opleiding zijn transparant en het auditteam heeft aan de hand van verschillende toetsen kunnen vaststellen dat de opleiding een verantwoorde en geborgde vertaling maakt van beroepsprofiel naar programma en toetsing. De verschillende toetsvormen dekken zowel kennis, vaardigheden als gedrag af. In de toetsontwikkeling wordt nauwgezet een koppeling gemaakt met de leerdoelen en gedragsindicatoren, die het uitgangspunt zijn van de toetsing. NCOI heeft recentelijk het digitaal portfolio geïntroduceerd als ontwikkel- en beoordelingsinstrument. De verdere uitwerking, vormgeving en implementatie heeft de volle aandacht in het project portfolio. Onderwerp Inzet van personeel: voldoende Een aanzienlijk deel van de hbo-docenten is, naast hun onderwijsactiviteiten, werkzaam in de beroepspraktijk. Zij zijn in staat de verbinding tussen opleiding en werkveld te leggen en ze worden hiervoor gefaciliteerd en gemotiveerd door de opleidingsaanpak en didactiek van NCOI. Uit studentonderzoek blijkt een hoge tevredenheid over de docenten die binnen de opleiding worden ingezet. NCOI werkt met freelance onderwijspersoneel. Dat wil zeggen dat de inzet van docenten wordt bepaald door het aantal studenten dat zich voor een opleiding inschrijft. NCOI beschikt over een pool met voldoende docenten en heeft een adequaat wervings- en selectiesysteem om het onderwijs te verzorgen en te beoordelen. Het personeel van NCOI beschikt over de kwalificaties om de opleidingsprogramma s inhoudelijk, onderwijskundig en organisatorisch met voldoende kwaliteit te kunnen uitvoeren. Onderwerp Voorzieningen: voldoende De locaties die NCOI gebruikt, voldoen aan de vereisten die aan een opleidingslocatie voor deeltijd en duaal onderwijs moeten worden gesteld. Voor de opleiding Commerciële Economie zijn geen opleidingsspecifieke praktijkvoorzieningen nodig. NCOI hanteert bij de selectie van locaties adequate criteria. Het door NCOI gehanteerde onderwijsconcept kan met behulp van deze digitale leeromgeving op een passende manier worden gerealiseerd. Het interne informatiesysteem Olympus voorziet in een adequate registratie van gegevens van studenten die onder andere gebruikt kunnen worden bij de studiebegeleiding. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 3

10 Het recent ingevoerde portfolio zorgt ervoor dat de begeleiding en beoordeling van het werkplekleren op een kwalitatief verantwoorde manier vorm krijgt. De studiebegeleiding van en informatievoorziening aan alle ingeschreven studenten is hiermee adequaat. Onderwerp Interne Kwaliteitszorg: voldoende Voor de processen op het gebied van onderwijs heeft NCOI een integraal kwaliteitszorgsysteem ontwikkeld. Alle opleidingen worden volgens een vaste cyclus beoordeeld door alle betrokken stakeholders. Resultaten worden systematisch en integraal verwerkt en vervolgens beschreven en geanalyseerd in kwaliteitsoverleggen. Dit leidt in een aantal gevallen tot verbeteracties met bijbehorende verbetertrajecten. Belangrijk instrument in deze beschrijving en analyse is de verbetermatrix, waarin alle aandachtspunten voor de opleidingen vanuit een breed scala aan evaluatiebronnen bijeenkomen. NCOI Opleidingsgroep is een instituut dat kwaliteit hoog in het vaandel heeft staan. Er wordt constant gewerkt aan verbeteringen die op grond van evaluaties bij stakeholders, alsmede op grond van interne bevindingen van medewerkers NCOI, worden geïnitieerd. Er gaat constant en op structurele wijze veel aandacht uit naar meting en verbetering van de kwaliteit van processen en onderwijs. Alle stakeholders die voor de interne kwaliteitszorg van de opleiding Commerciële Economie van belang zijn, worden betrokken bij de evaluaties. Aandachtspunt is dat de betrokkenheid van alumni verbeterd moet worden. Onderwerp Resultaten: voldoende Aan de hand van een selectie van scripties is het auditteam tot het oordeel gekomen dat de kwaliteit van de scripties over de gehele linie aan de maat is. Wel vindt het panel dat de studenten meer tot out-of-the-box-denken moeten worden aangezet, omdat de eindwerkstukken nu weliswaar methodologisch verantwoord zijn, maar ook tamelijk vlak en weinig vernieuwend. De opleiding laat, voor wat betreft de studie-uitval (gemiddeld 20,3%) zien dat de streefcijfers voor maximale uitval (30%) ruimschoots worden gehaald. Een facet van Onderwerp 6 Resultaten wordt als goed beoordeeld voor de opleiding, wat een kwalificatie goed voor dit onderwerp rechtvaardigt. Dit wordt als extra aantekening aan het oordeel toegevoegd. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 4

11 2. INLEIDING 2.1. Functie van het rapport Het onderhavige rapport bevat het advies aan de Nederlands-Vlaamse Accreditatieorganisatie (NVAO) dat door Hobéon Certificering als Visiterende Beoordelende Instantie is opgesteld ten behoeve van de accreditatie van de hbo-bacheloropleiding Commerciële Economie (CROHO 34402), verzorgd door Hogeschool NCOI. De opleiding wordt aangeboden in de varianten duaal en deeltijd op de locaties Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Zwolle, Almere, Eindhoven en Breda. De basis voor het onderzoek van Hobéon Certificering werd gevormd door de Management Review en de daarbij behorende onderliggende documenten. Het bij het onderzoek gehanteerde beoordelingskader is geweest het Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs Nederland (14 februari 2003). De audit De audit heeft plaatsgevonden op 12 oktober Het programma hiervan staat in Bijlage I. Het auditteam werd gevormd door de heer R.J.M. van der Hoorn, professor dr. B.A. Bakker, M. Le Roux, A. Kerssies, H.R. van der Made en mr. J.A. Frederik. De in dit team aanwezige expertise is in onderstaand schema zichtbaar. Leden Werkveld vak / discipline onderwijs kwaliteitszorg /audit studentperspectief Voorzitter: R.J.M. van der Hoorn MBA X X X Werkvelddeskundige: M. Le Roux X X X Vakdeskundige: Prof. dr. B.A. Bakker X X Student: A. Kerssies X Secretaris: J.A. Frederik & H.R. van der Made X X 2.2. Vorige accreditatie Deze initiële opleiding hbo-bachelor Commerciële Economie is één van de opleidingen van NCOI Hogeschool (BRIN 29PZ). De opleiding is in mei 2005 door de NVAO geaccrediteerd voor deeltijd en duaal en onder CROHO-nummer opgenomen in het Centraal Register Opleidingen Hoger Onderwijs (CROHO). De accreditatie is verleend nadat NCOI daartoe de betreffende instanties (Dutch Validation Council en NVAO) in 2004 van informatie heeft voorzien. Ook heeft een visitatie plaatsgevonden in juli en november Relevante informatie is verzameld in het onderhavige startdossier. De opleiding dient voor 1 januari 2012 voor de volgende termijn van zes jaar geaccrediteerd te worden. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 5

12 Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 6

13 3. KARAKTERISTIEK VAN DE OPLEIDING Beroeps- en opleidingsprofiel De studie hbo Commerciële Economie van NCOI is een brede studie die beoogt op te leiden voor operationele managementfuncties en hooggekwalificeerde marketingspecialisten in het commerciële werkveld, zoals op het gebied van Marketing, Verkoop, Inkoop en Logistiek. De studenten van de opleiding bachelor Commerciële Economie werken of komen te werken als zelfstandige ondernemers, salesmanagers, accountmanagers, marktonderzoekers en marketingmanagers. Studenten van de studie hbo CE van NCOI zijn o.a. werkzaam bij: elektronicaspeciaalzaken, bank- en verzekeringswezen, distributiebedrijven, vakantieparken, uitzendbureaus, telecommunicatiebranche. Werkveld Op basis van de beroepscompetenties uit het landelijke profiel heeft het NCOI in nauwe samenwerking met de Raad van Advies een aantal uitgangsprincipes benoemd om de opleiding te typeren, mede met het oog op de doelgroep van NCOI: Managers op operationeel/tactisch niveau, die binnen strategische kaders kunnen werken. Het gaat hierbij om sturing geven aan sales- en marketingprocessen (commerciële werkvlak) en mensen. Degelijk (maar up-to-date) en allround, en in mindere mate specialistisch en innovatief. Wel moet er aandacht zijn voor nieuwe trends en ontwikkelingen, maar dan vooral impliciet, binnen de modules (cases) in plaats van direct in een aparte module. Business-wise : gericht op het bedrijfsleven, focus op groei en resultaat, praktijkgericht. De focus van de opleiding ligt op een positie in het MKB-veld, waar de afgestudeerde op vooral operationeel niveau, maar waar van toepassing ook op tactisch niveau een vertaling maakt vanuit de strategische kaders die hem geboden worden. De student wordt opgeleid om zelfstandig te functioneren in relatie tot complexe, niet-standaard situaties en problemen. De internationale omgeving is daarbij een vanzelfsprekend gegeven. Blauwdruk van het programma De opleiding is primair ingericht voor duale studenten en kent een programma van 240 EC, verdeeld over 4 jaren. De opleiding is zodanig vormgegeven dat de studielast evenwichtig is verdeeld over de verschillende fases van de opleiding. Voor de duale hbo-bacheloropleiding geldt een minimale opleidingsduur van drieënhalf jaar, mits de student beschikt over een voor de studie relevante werkplek. De opleiding wordt aangeboden in drie leeromgevingen: het contactonderwijs, de werkplek en e-connect. Het contactonderwijs wordt naar keuze aangeboden op avonden, zaterdagen of overdag op 7 locaties in Nederland. Delen van het programma kunnen via e-learning gevolgd worden. De opleiding bestaat uit 4 fases: Fase 1 (jaar 1) omvat een beroepsgerichte basis, waarin studenten in zes verplichte modules, een eindopdracht en een praktijkprogramma kennismaken met de kern van het vakgebied Commerciële Economie. Fase 2 (jaar 2) biedt met een praktijkprogramma, drie verplichte modules en een eindopdracht een verbredings- en verdiepingsprogramma. Fase 3 (jaar 3) bestaat uit twee verplichte vaardighedenmodules, een praktijk-programma en een keuzeprogramma (minor). Er is een sterke behoefte aan uitstroom of specialisatiemogelijkheden in een specifieke richting, daarom is in fase 3 gekozen voor een keuzeprogramma (minor). Fase 4 (jaar 4) omvat het afstuderen en afronding portfolio (competentieontwikkeling op de werkplek) en voor de deeltijdvariant aanvullend een stage. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 7

14 Organisatie Hogeschool NCOI is een van de bedrijfsonderdelen van NCOI Opleidingsgroep. Vanuit de afdeling Opleidingsmanagement is een opleidingsmanager aangesteld die met de programmamanager en de materiaalcoördinatoren verantwoordelijk is voor de inhoudelijke kwaliteit van de opleiding. Dit inhoudsteam wordt ondersteund door een team van (kern)docenten. Voor deze opleiding zijn twee kerndocenten benoemd, die inhoudelijk expert zijn binnen constituerende vakgebieden van de commerciële economie, als marketing management, bedrijfseconomie en internet marketing. De kerndocenten functioneren als verbindende schakel tussen het werkveld en de relevante inhoudelijke ontwikkelingen in het vakgebied en het inhoudsteam. De opleiding heeft een examencommissie die toezicht houdt op de kwaliteit van de examens. De opleiding heeft een eigen Raad van Advies. Deze adviseert over de afstemming van het opleidingsprofiel en de competenties op de ontwikkelingen in het beroepenveld, het niveau van de opleiding en de borging van de praktijk in het onderwijs. De Raad van Advies bestaat uit zes leden en komt twee keer per jaar bijeen. De leden zijn actieve beroepsbeoefenaars, met een commercieel economische achtergrond, waaronder bijvoorbeeld een algemeen manager van Georgia Pacific (verpakkingsmaterialen) en een directeur (tevens lid van de sectorraad commercieel van ECABO en bestuur van de Sales Management Association) van een managementadviesbureau (positioneringsvraagstukken en commercieel/strategische advisering) uit het MKB. Ontwikkelingen In de zomer van 2009 is een start gemaakt met een herontwerp van de opleiding bachelor Commerciële Economie. Hiervoor waren drie belangrijke aanleidingen: 1. Overgaan naar opleidingscompetenties in plaats van eindtermen. 2. Zwaarder aanzetten van de werkplekcomponent en het invoeren van een portfolio. 3. Aansluiten op de nieuwste landelijke ontwikkelingen en de verwachtingen van de markt. Deze aanleidingen hebben geleid tot een herziening van het beroeps- en opleidingsprofiel (ondermeer op basis van het Body of Knowledge & Skills, sector HEO Domein Commerce, 2008) en een aangepast programma, dat vanaf september 2010 volledig operationeel is en ondermeer een versterking bevat op het gebied van sales- en accountmanagement, (markt)onderzoek, internetmarketing, distributie-channelmanagement en beroepscompetentieontwikkeling. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 8

15 DEEL 2 4. ONDERWERPEN EN FACETTEN NVAO-ACCREDITATIEKADER 1. Doelstellingen opleiding Facet 1.1. Domeinspecifieke eisen De eindkwalificaties van de opleiding sluiten aan bij de eisen die door (buitenlandse) vakgenoten en de beroepspraktijk gesteld worden aan een opleiding in het betreffende domein (vakgebied/discipline en/of beroepspraktijk) Oordeel: voldoende Het oordeel van het auditteam is gebaseerd op onderstaande overwegingen. NCOI Het auditteam dat op 26 januari 2010 bij NCOI de generieke audit uitvoerde, heeft kunnen vaststellen dat de instelling haar opleidingen ontwikkelt op basis van een centraal vastgelegd stappenplan. Fasemodel voor opleidingsontwikkeling Het gehanteerde fasemodel is naar het oordeel van het panel een goed instrument om het ontwikkelproces te laten leiden tot de beoogde kwaliteit van opleidingen en te garanderen dat het profiel actueel blijft. Het ontwikkelproces verloopt als volgt: 1. Voor iedere nieuwe opleiding wordt een denktank ingesteld die bestaat uit het opleidingsmanagement, kerndocenten en maximaal vier vertegenwoordigers uit het werkveld. Uit de denktank ontstaat na ontwikkeling van de opleiding de Raad van Advies (werkveldcommissie) die het opleidingsmanagement adviseert over de actualisering van het beroepsprofiel. De instelling heeft criteria opgesteld waaraan leden van de adviesraad dienen te voldoen; deze zijn: bij voorkeur minimaal een doctoraalopleiding of vergelijkbaar niveau; internationale werkervaring; ervaring of affiniteit met opleidingen uit het betreffende domein waarover de raad adviseert; De instelling houdt bij het samenstellen van een adviesraad rekening met de spreiding van leden met bedrijfservaring uit diverse branches van het Nederlandse bedrijfsleven. 2. In een vooronderzoek wordt nagegaan voor welk beroepsprofiel moet worden opgeleid. Daarbij zijn bestaande domeincompetenties, bodies of knowledge and skills, eventueel bestaande opleidingsprofielen en de vanuit het werkveld gesignaleerde trends en ontwikkelingen richtinggevend. In overeenstemming met de eigen visie op de opleiding maakt de hogeschool/de business school (opleidingsmanagement in samenspel met de denktank) keuzes en legt zij accenten in het opleidingsprofiel. 3. De opleiding stelt vervolgens een set van opleidingscompetenties vast, met bijbehorende eindniveaus. Deze eindniveaus stemmen overeen met de startbekwaamheid voor de functies waartoe een opleiding opleidt. Bij het definiëren van de niveaus wordt enerzijds rekening gehouden met de aansluiting op mbo-4 voor bachelors en met het bachelorniveau voor de masters, om een doorlopende leerlijn te waarborgen. 4. In geval er sprake is van domeincompetenties, wordt in een tabel weergegeven hoe de specifieke opleidingscompetenties zijn gekoppeld aan de algemene domeincompetenties. 5. De opleidingscompetenties worden uitgewerkt in beheersingsindicatoren, die aangeven op welk niveau de competenties door de studenten moeten worden bereikt. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI 1.0 9

16 6. De beheersingsindicatoren zijn uitgangspunt bij het vaststellen van de leerdoelen voor de afzonderlijke modulen van een opleidingsprogramma. Voor de borging van het bachelordan wel masterniveau van een opleiding koppelt NCOI de beheersingsindicatoren aan de hbo-kernkwalificaties en de Dublin Descriptoren. NCOI maakt dit voor iedere opleiding in een matrix inzichtelijk. 7. Na validatie door de denktank/raad van Advies van zowel de inhoud als het niveau van de opleidingscompetenties wordt het feitelijke programma, bestaande uit afzonderlijke modulen, ontwikkeld. In deze fase worden de leerdoelen per module, de te behandelen onderwerpen, de verplichte en aanbevolen literatuur, de werkvormen en de toetsvorm(en) bepaald. Ook de studiebelasting van iedere module wordt in deze fase berekend. Actualisering profiel De borging dat de competenties van een opleiding blijven aansluiten bij de (internationale) eisen en actuele ontwikkelingen gebeurt doordat het opleidingsmanagement in een jaarlijkse cyclus met onder meer de Raad van Advies en de kerndocent(en) van iedere opleiding het beroeps- en opleidingsprofiel actualiseert. De opleidingen houden verder contact met het werkveld via de NCOI-consultants die in het kader van maatwerkopleidingen een relatie hebben met bedrijven en organisaties/instellingen uit de profit- en non-profitsector. Zij verzorgen de door hen waargenomen contacten, ontwikkelingen en trends een terugkoppeling aan de afdeling Opleidingsmanagement in de vorm van jaarlijkse rapportages. Internationalisering Internationalisering heeft bij NCOI geleid tot het integreren van internationale, interculturele of mondiale dimensies in de doelstellingen van de verschillende onderwijsprogramma s, met name die waarbij de internationale context de kern vormt van de opleiding, zoals de MBA. NCOI kiest niet voor expliciet internationale programmaonderdelen, bijvoorbeeld in de vorm van een aparte module internationalisering of een buitenlandstage. Internationalisering zit gedurende de gehele opleiding verweven in de opdrachten en casussen. NCOI overweegt om bij een aantal opleidingen (waaronder Commerciële Economie, Bedrijfskundig Management) een Engelstalig uitgewerkt product (opdracht of presentatie in het Engels) op te nemen. Het hanteren van Engels als belangrijke voertaal beschouwt de instelling als niet meer dan een middel of voorwaarde. NCOI richt zich met internationalisering er vooral op dat de studenten zicht krijgen op de brede internationale context en ontwikkelingen en dat zij de consequenties hiervan voor de eigen functie binnen de, in veel gevallen multinationale, werkomgeving onderkennen. Bezien vanuit de doelgroep van NCOI (werkenden) kiest de instelling niet voor het opnemen van studiereizen in de studieprogramma s. Voor de masteropleidingen onderhoudt NCOI via individuele docenten en via het opleidingsmanagement wel contacten met buitenlandse onderwijsinstellingen en universiteiten, onder regie van de recent aangestelde directeur Onderzoek en Internationalisering, Prof. Dr. Anton Cozijnsen. Andere vormen van internationale oriëntatie worden door de instelling nog onderzocht, zoals uitwisseling van docenten uit het buitenland (bij voorkeur gepromoveerden voor masters), die hun bezoek combineren met een lezing (congres) voor studenten en alumni en de mogelijkheden om via /internet tot een uitwisselingprogramma met buitenlandse studenten te komen. Onderzoek in de bachelor opleiding NCOI kiest ervoor om de onderzoekcompetenties in de bacheloropleidingen in het gehele programma te integreren en niet in afzonderlijke modules aan te bieden. Dit gebeurt vanuit de gedachte dat een onderzoekende houding een integraal onderdeel vormt van het optreden van een afgestudeerde bachelor. In die zin sluit deze doelstelling aan op de generieke eindkwalificaties waaraan iedere hbo-bachelor dient te voldoen. Onderzoekvaardigheden krijgen dan ook in meerdere modulen binnen de bacheloropleidingen een plaats (zie onderwerp 2, Programma). Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI

17 Breedte van de validatie Het auditteam dat de generieke audit uitvoerde, plaatst de kanttekening dat vooral bij het ontwikkelen van opleidingen die NCOI nog niet in haar portfolio heeft de breedte van de oriëntatie/analyse van het relevante vakgebied en werkveld mogelijk meer aandacht verdient. De validatie van opleidingscompetenties in de denktank/raad van Advies wordt immers uitgevoerd door een relatief beperkt aantal van maximaal zes werkvelddeskundigen. Weliswaar kan in de denktank aanvullende, externe deskundigheid worden ingeroepen tijdens het ontwikkelproces, maar dit is op zichzelf vrijblijvend. Er bestaat naar het oordeel van het panel het risico op door tunnelvisies geleide opleidingsprofielen indien niet een brede vertegenwoordiging van bijvoorbeeld beroepsverenigingen betrokken is bij de validatie en binnen de denktanks/raden van Advies bewust wordt gezocht naar een zekere mate van checks and balances tussen werkvelddeskundigen. In dit verband acht het panel ook de borging van voldoende internationale oriëntatie binnen de opleidingsprogramma s relevant. Opleiding Commerciële Economie Vanaf 2009 is de opleiding Commerciële Economie via een gestructureerde aanpak conform het stappenplan voor het opleidingsontwerp aan een grondige herziening onderworpen. De opleiding is zodanig aangepast, dat deze inhoudelijk aansluit bij de eisen die door (buitenlandse) vakgenoten en de beroepspraktijk worden gesteld. Ten grondslag hieraan ligt een onderzoek, waarbij vanuit verschillende invalshoeken en vertegenwoordigers van het werkveld tot een aangepast opleidingsprofiel is gekomen. Binnen het domein Commerce worden vier opleidingen onderscheiden : Commerciële Economie (CE); Small Business & Retail Management (SB & RM); International Business & Languages (IBL); Food & Business (F& B). De opleiding Commerciële Economie is gericht op generalisten met inhoud. Voor zelfstandige ondernemers en ondernemende managers is de studie Small Business & Retail Management van toepassing. De opleiding International Business & Languages levert International Sales- en Exportmanagers die talenkennis koppelen aan culturele sensitiviteit en awareness. De opleiding Food & Business leidt specialisten op die weten dat de handel in food products ook speciale kennis van de foodbranche vereist. Afgestudeerden van één van deze vier opleidingen mogen de titel bachelor of Commerce dragen. Voor dit domein zijn in het landelijke profiel (Boks, 2008) de volgende competenties van toepassing: 1. Producten en diensten initiëren en creëren, zowel zelfstandig als ondernemend. 2. Marktonderzoek uitvoeren, interpreteren, toetsen en evalueren. 3. Sterktes en zwaktes van een bedrijf vaststellen. Dit door de interne bedrijfsprocessen en cultuur te analyseren, en door kansen en bedreigingen op de nationale of internationale markt te herkennen op basis van trends. 4. Marketingbeleid (ondernemingsbeleid) ontwikkelen voor nationaal of internationaal opererende bedrijven en kunnen onderbouwen van de gemaakte keuzes. 5. Vanuit het marketingbeleid (ondernemingsbeleid) plannen opstellen, uitvoeren en bijstellen. 6. Zakelijke relaties ontwikkelen en onderhouden voor inkoop, verkoop en dienstverlening. 7. Communiceren in meerdere talen en rekening houden met cultuurverschillen, intern en extern, nationaal en internationaal. 8. Leidinggeven aan bedrijf, bedrijfsonderdeel, bedrijfsproces of project. De Raad van Advies heeft daarmee samen met de kerndocenten de eindcompetenties, het programma en de literatuur geverifieerd en gevalideerd. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI

18 Internationalisering In de opleidingsaudit is onderzocht op welke wijze internationalisering vorm heeft gekregen en of daarmee in voldoende mate de door NCOI geformuleerde doelstelling wordt gerealiseerd. Het auditpanel heeft kunnen vaststellen dat het onderwerp internationalisering gedurende de gehele opleiding verweven is in de opdrachten en cases. Het auditteam heeft tijdens de audit cases ingezien die worden ingezet als ondersteunend lesmateriaal; deze zijn deels afgeleid van internationale organisaties en spelen zich af in een internationale context. In de modules marketingmanagement B, marktonderzoek, internetmarketing, sales- & accountmanagement en internationale marketing wordt, zo heeft het panel ook aan de hand van het auditgesprek met de docenten - vastgesteld, de internationale context van de behandelde onderwerpen inzichtelijk gemaakt en door de docenten in de opdrachten, tentamens en papers meegenomen. In de eindopdracht van de tweede studiefase dient het onderwerp van de paper ook gekoppeld te worden aan de internationale setting c.q. context. Dit maakt dat de student de eigen situatie vanuit verschillende invalshoeken kan linken aan internationalisering, diversiteit en interculturele communicatie. Tot slot wordt in de afstudeerscriptie geëist dat de internationale context zichtbaar en uitvoerig aanwezig. Het panel kon deze ontwikkeling in de vooraf ontvangen en de tijdens de audit voorliggende scripties (uit de opleiding oude stijl ) nog slechts in beperkte mate waarnemen, maar heeft op grond van de stevig ingezette herziening er vertrouwen in dat dit aspect in de toekomstige scripties sterker aanwezig zal zijn. De Raad van Advies heeft bovendien aan het panel aangegeven dat zij bezig is een internationale benchmark uit te voeren, om nog beter in beeld te krijgen welke internationale trends een plaats in de opleiding zouden moeten krijgen. Met name ontwikkelingen op het gebied van Maatschappelijk Verantwoord Ondernemen en Compliance werden tijdens de audit door de aanwezige leden van de Raad van Advies genoemd. Onderzoek Onderzoekvaardigheden vormen naast de vakinhoud een belangrijke rode draad in de bachelor opleiding CE. Op meerdere programmaonderdelen, zoals in de module Marktonderzoek en de eindopdrachten, wordt hier uitvoerig aandacht aan besteed (zie ook facet 2.1). In de gesprekken met de studenten wordt wel duidelijk dat nog niet alle studenten onderzoek herkennen als een onderdeel van de competentieontwikkeling, maar de opleiding verwacht dat de recente herinrichting van het programma, met ook structureel meer aandacht voor praktijkonderzoek, dit manco zal ondervangen. Het panel deelt deze opvatting. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI

19 Facet 1.2. Niveau: bachelor De eindkwalificaties van de opleiding sluiten aan bij algemene, internationaal geaccepteerde beschrijvingen van de kwalificaties van een bachelor Oordeel: voldoende Het oordeel van het auditteam is gebaseerd op onderstaande overwegingen. NCOI Zoals onder facet 1.1 aangegeven, is er in het proces dat NCOI uitvoert bij het ontwikkelen van iedere nieuwe opleiding in voorzien dat: de opleidingscompetenties worden uitgewerkt in beheersingsindicatoren, die aangeven op welk niveau de competenties door de studenten moeten worden bereikt. de beheersingsindicatoren uitgangspunt zijn bij het vaststellen van de leerdoelen voor de afzonderlijke modulen van een opleidingsprogramma. Voor de borging van het bachelordan wel masterniveau van een opleiding koppelt NCOI de beheersingsindicatoren aan de hbo-kernkwalificaties en de Dublin Descriptoren, die de reikwijdte en complexiteit van de eindkwalificaties indiceren. NCOI, zo is centraal vastgelegd, maakt deze koppeling voor iedere opleiding in een matrix inzichtelijk. Opleiding Commerciële Economie De aansluiting van de opleiding hbo-bachelor Commerciële Economie op algemene, internationaal geaccepteerde beschrijvingen van de kwalificaties van een bachelor wordt onderbouwd door de opleidingscompetenties te koppelen aan de Dublin Descriptoren/ hbokernkwalificaties. Algemene beschrijvingen van de kwalificaties zijn: Internationaal: de Dublin Descriptoren en de vertaling naar hbo-kernkwalificaties; Nationaal: de domeincompetenties vanuit de HBO-raad en Algemeen: de niveau-inschattingen én ervaringen in het werkveld. Opleidingscompetenties De opleiding hanteert acht opleidingscompetenties: Ondernemerschap Initiëren en creëren van producten en diensten, zelfstandig en ondernemend Marktonderzoek Uitvoeren, interpreteren, toetsen en evalueren van marktonderzoek Bedrijfs- en omgevingsanalyse Vaststellen voor een onderneming van enerzijds de sterktes en zwaktes, op basis van een analyse van de interne bedrijfsprocessen en cultuur, als onderdeel van de waardeketen, en basis van relevante nationale en internationale trends. Anderzijds van de kansen en bedreigingen op de lokale, nationale en/of internationale markt op basis van relevante nationale en internationale trends. Strategie en Beleidsontwikkeling Ontwikkelen van marketingbeleid voor een nationaal of internationaal opererende onderneming en het kunnen onderbouwen en beargumenteren van gemaakte keuzes. Planning en uitvoering Opstellen, uitvoeren en bijstellen van plannen (marketingplan, marketingcommunicatieplan, inkoopplan, logistiek plan, sales- of accountplan, businessplan) vanuit het marketingbeleid. Sales Ontwikkelen en onderhouden van zakelijke relaties ten behoeve van inkoop, verkoop en dienstverlening en het verkopen van producten en/of diensten. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI

20 Communicatie Communiceren in meer talen en rekening houdend met culturele verschillen, intern en extern, nationaal en internationaal. Leiderschap en Management Leiding geven aan een bedrijf, een bedrijfsonderdeel, bedrijfsprocessen of een project. Landelijke vergelijking De opleidingscompetenties zijn afgeleid van de domeincompetenties zoals de HBO-raad die aangeeft. Deze Body of Knowledge & Skills (BoKS, 2008) geeft aan hoe er vanuit het hbo wordt gekeken naar de kenniscomponent. Er is een duidelijke koppeling tussen alle onderwerpen uit de BoKS en de onderwijseenheden van de opleiding. In de modules van de opleiding wordt gewerkt met theorieën en inzichten in de vorm van actuele boeken en readers. Studenten en docenten worden continu uitgedaagd kennis en inzichten uit de werkomgeving in te brengen. De hbo-bachelor Commerciële Economie kan de opgedane kennis en inzichten op professionele wijze toepassen, kan problemen oplossen en de oplossing in een logisch betoog onderbouwen met steekhoudende argumenten. De opleidingscompetenties zijn gericht op het uitvoeren van de kerntaken van een beroepsbeoefenaar. Deze competenties worden zichtbaar in leeractiviteiten tijdens de opleiding, zoals: moduleopdrachten; praktijkopdrachten in het kader van het portfolio; competentieopdrachten in het kader van het portfolio; integrale eindopdrachten in het kader van het portfolio; eindscriptie in het kader van het portfolio. De opleidingscompetenties kunnen alleen worden verworven door een actieve toepassing van kennis en inzicht. Het portfolio-leren biedt de student de mogelijkheid om (in bijeenkomsten en via literatuur) opgedane kennis, vaardigheden en inzichten toe te passen in de werkpraktijk en daarop te reflecteren. In de opleiding is sprake van methodisch en reflectief denken en handelen, waarbij het afwegen van relevante sociaal-maatschappelijke of ethische aspecten veelal aan de orde is om een oordeel te vormen over CE-vraagstukken. Competentieniveaus De opleidingscompetenties zijn geduid op competentieniveaus. Het vaststellen van de niveauaanduiding is gebaseerd op: complexiteit in relatie tot de context waarbinnen de beroepsuitoefening dient plaats te vinden; de mate van verantwoordelijkheid waarmee de beginnende beroepsbeoefenaar zijn taken dient te vervullen. Ten aanzien van de wijze waarop een beginnende beroepsbeoefenaar zijn taken dient uit te voeren, wordt de volgende niveau-indeling toegepast: 1e niveau Werkt met routines, krijgt instructies, volgt aansturing door leidinggevende. Draagt verantwoording voor eigen takenpakket, formuleert doelen en legt over voortgang verantwoording af. 2e niveau Werkt met richtlijnen en procedures in complexe situaties en verdiept zich in vraagstukken van complexiteit in het werk. Zet eigen trajecten uit, onderhandelt over de trajecten en legt verantwoording af over keuzes en resultaten (en weegt deze af met een termijnperspectief). 3e niveau Beschrijft en analyseert problemen, vragen en knelpunten in complexe situaties, ontwikkelt zelf nieuwe procedures of een nieuw plan van aanpak en gebruikt creativiteit in het aanpakken van opdrachten. Hobéon Certificering Adviesrapport Accreditatie hbo-bacheloropleiding CE Hogeschool NCOI

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase

Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase Accreditatiekader bestaande opleidingen hoger onderwijs [hbo-bachelor]: uitwerking voor Associate degree-programma s tijdens de pilotfase 11 februari 2008 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Accreditatiekader, toegespitst

Nadere informatie

Adviesrapport accreditatie hbo-bacheloropleiding Personeelsmanagement Duaal/deeltijd. Hogeschool NCOI

Adviesrapport accreditatie hbo-bacheloropleiding Personeelsmanagement Duaal/deeltijd. Hogeschool NCOI Adviesrapport accreditatie hbo-bacheloropleiding Personeelsmanagement Duaal/deeltijd Hogeschool NCOI Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Competentie 1 Ondernemerschap Initiëren en/of creëren van producten en/of diensten, zelfstandig en ondernemend.

Competentie 1 Ondernemerschap Initiëren en/of creëren van producten en/of diensten, zelfstandig en ondernemend. Naam student: Studentnummer: Evaluatieformulier meewerkstage CE In te vullen door de bedrijfsbegeleider van de stage biedende organisatie voorafgaand aan het eindgesprek met de stagedocent. De stagiair

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo-bacheloropleiding Bouwkunde deeltijd/duaal. Hogeschool NCOI

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo-bacheloropleiding Bouwkunde deeltijd/duaal. Hogeschool NCOI Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo-bacheloropleiding Bouwkunde deeltijd/duaal Hogeschool NCOI Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool NAO nederlands- vlaamse accreditatieorganisatie Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Bewegingstechnologie van De Haagse Hogeschool Datum: 1 oktober

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo bacheloropleiding Bedrijfskunde deeltijd/duaal. Hogeschool NCOI

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo bacheloropleiding Bedrijfskunde deeltijd/duaal. Hogeschool NCOI Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo bacheloropleiding Bedrijfskunde deeltijd/duaal Hogeschool NCOI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport accreditatie. Master of Business Administration Duaal/deeltijd. NCOI Business School

Adviesrapport accreditatie. Master of Business Administration Duaal/deeltijd. NCOI Business School Adviesrapport accreditatie Master of Business Administration Duaal/deeltijd NCOI Business School Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM

Besluit. College van bestuur. Hogeschool van Amsterdam. Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM College van bestuur Hogeschool van Amsterdam Postbus 931 1000 AX AMSTERDAM Besluit Besluit strekkende tot positieve beoordeling van een aanvraag Toets nieuwe opleiding hbo-master Integraal Leiderschap

Nadere informatie

Bachelor of Business Administration (MER opleiding)

Bachelor of Business Administration (MER opleiding) Bachelor of Business Administration (MER opleiding) voor decentrale overheden Het Onderwijs De Bachelor of Business Administration voor decentrale overheden (Management, Economie & Recht, MER) wordt aangeboden

Nadere informatie

Besluit. College van Bestuur van de Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN

Besluit. College van Bestuur van de Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN College van Bestuur van de Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN Besluit datum 19 januari 2005 onderwerp Definitief besluit accreditatie hbo-bachelor Bouwkunde ons kenmerk NVAO/20050113/CT

Nadere informatie

PVA Jaar 2. Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b

PVA Jaar 2. Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b PVA Jaar 2 Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b Inhoudsopgave blz. Voorblad - Inhoudsopgave 2 Plan van aanpak tweede jaar 3-4 Bijlage 1: Algemene domeincompetenties 5-6 (wat heb ik geleerd) Bijlage 2: Belangrijkste

Nadere informatie

Bijlage A Competenties van de opleiding

Bijlage A Competenties van de opleiding Bijlage A Competenties van de opleiding A.1 Curriculum opleiding Werktuigbouwkunde Bouwstenen Stenden Hogeschool heeft de strategische keuze gemaakt om al haar opleidingen op te bouwen met behulp van (deels

Nadere informatie

Portfoliobegeleiding. Roland Leenaarts Roland@fluitendnaarjewerk.nl

Portfoliobegeleiding. Roland Leenaarts Roland@fluitendnaarjewerk.nl Portfoliobegeleiding Roland Leenaarts Roland@fluitendnaarjewerk.nl Agenda Welkom Kennismaking Uitleg bijeenkomst Werkplekleren Inhoud portfolio Portfolio-opdrachten Eindkwalificaties Reflectie op de kernopgaven

Nadere informatie

2. Bevindingen met betrekking tot het VBI-rapport

2. Bevindingen met betrekking tot het VBI-rapport Hogeschool Dirksen B.V. De heer D. van der Mark, directeur Postbus 3090 6802 DB ARNHEM Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo master Business Information deeltijd en duaal. NCOI Business School

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo master Business Information deeltijd en duaal. NCOI Business School Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo master Business Information deeltijd en duaal NCOI Business School Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

REGELING EN BEOORDELINGSKADER ACCREDITATIE BIJSCHOLINGSPROGRAMMA S GGZ AGOOG

REGELING EN BEOORDELINGSKADER ACCREDITATIE BIJSCHOLINGSPROGRAMMA S GGZ AGOOG REGELING EN BEOORDELINGSKADER ACCREDITATIE BIJSCHOLINGSPROGRAMMA S GGZ AGOOG Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl REGELING EN BEOORDELINGSKADER

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN

Besluit. College van bestuur. Hanzehogeschool Groningen. Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN College van bestuur Hanzehogeschool Groningen Postbus 30030 9700 RM GRONINGEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Facility

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo master Human Resource Management Duaal/deeltijd. NCOI Business School

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo master Human Resource Management Duaal/deeltijd. NCOI Business School Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo master Human Resource Management Duaal/deeltijd NCOI Business School Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E

Nadere informatie

Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland

Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland Toelichting beoordelingskader bij beoordeling postinitiële wo-master opleidingen in Nederland Het is aan het beoordelingspanel om te bepalen of deze toelichting relevant is bij de beoordeling van de onderhavige

Nadere informatie

OPSTELLEN EINDKWALIFICATIES OPLEIDING

OPSTELLEN EINDKWALIFICATIES OPLEIDING OPSTELLEN EINDKWALIFICATIES OPLEIDING MARIANNE KOK/HERBERT WOLDBERG/HVA Toelichting bij opt opstelellen van eindkwalificaties van een opleiding bij de HvA 1 Het opleidingsprofiel: De beroepspraktijk draagt

Nadere informatie

Management & Organisatie

Management & Organisatie Management & Organisatie Algemeen De opleiding Bedrijfskunde MER (deeltijd) wordt verzorgd door het Instituut voor Bedrijfskunde, Hanzehogeschool Groningen. Steeds meer krijgen organisaties te maken met

Nadere informatie

Besluit. Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP

Besluit. Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Aan het Bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor

Nadere informatie

Bijlage 2. Protocol toetsing Associatedegreeprogramma. 15 december 2009

Bijlage 2. Protocol toetsing Associatedegreeprogramma. 15 december 2009 Bi Bijlage 2 Protocol toetsing Associatedegreeprogramma door de NVAO 15 december 2009 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Toets Associate-degreeprogramma in de hbo-bachelor 4 2.1 2.2 Criteria De status van de bacheloropleiding

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-masteropleiding Projectmanagement duaal en deeltijd. Business School NCOI

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-masteropleiding Projectmanagement duaal en deeltijd. Business School NCOI Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo-masteropleiding Projectmanagement duaal en deeltijd Business School NCOI Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Beoordelingskader Pilot Bijzonder Kenmerk Ondernemen

Beoordelingskader Pilot Bijzonder Kenmerk Ondernemen Beoordelingskader Pilot Bijzonder Kenmerk Ondernemen 22 november 2011 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Beoordeling van het bijzonder kenmerk ondernemen 5 2.1 Uitgangspunten voor de beoordeling van het bijzonder

Nadere informatie

Wanneer is onderzoek goed: de kwaliteitscriteria

Wanneer is onderzoek goed: de kwaliteitscriteria Management, finance en recht Wanneer is onderzoek goed: de kwaliteitscriteria De verwarring voorbij Naar hernieuwd zelfvertrouwen Congres Praktijkgericht onderzoek in het HBO Amersfoort, 11 december 2012

Nadere informatie

De NVAO beoordeelt het onderwerp doelstellingen opleiding derhalve voldoende.

De NVAO beoordeelt het onderwerp doelstellingen opleiding derhalve voldoende. College van Bestuur van de Christelijke Hogeschool Windesheim Postbus 10090 8000 GB ZWOLLE Besluit datum 10 februari 2005 onderwerp Definitief besluit accreditatie hbo-bachelor Bouwkunde van de Christelijke

Nadere informatie

Portfoliobegeleidingsbijeenkomst. Centrale vraag. Hoe kan ik het leren op mijn werkplek zo. inrichten, dat ik mijn beroepscompetenties

Portfoliobegeleidingsbijeenkomst. Centrale vraag. Hoe kan ik het leren op mijn werkplek zo. inrichten, dat ik mijn beroepscompetenties Agenda Welkom Kennismaking Werkplekleren en portfolio Portfoliobegeleidingsbijeenkomst Afsluiting Welkom Kennismaking Centrale vraag In tweetallen: Opdracht 1: Stel elkaar onderstaande vragen: Wie ben

Nadere informatie

Medical Imaging/ Radiation Oncology Masteropleiding Haarlem

Medical Imaging/ Radiation Oncology Masteropleiding Haarlem Medical Imaging/ Radiation Oncology Masteropleiding Haarlem Gezondheid, Sport en Welzijn Masteropleiding Medical Imaging/ Radiation Oncology Verschillende studies laten zien dat de druk op de gezondheidszorg

Nadere informatie

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Ruimtelijke Ordening en Planologie voltijd en deeltijd

Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Ruimtelijke Ordening en Planologie voltijd en deeltijd Rapport ten behoeve van Accreditatie hbo bachelor opleiding Ruimtelijke Ordening en Planologie voltijd en deeltijd Saxion Hogeschool IJselland Instituut Ruimtelijke Ordening en Milieu Rapport ten behoeve

Nadere informatie

HBO Bedrijfskunde Bachelor of Business Administration (BBA)

HBO Bedrijfskunde Bachelor of Business Administration (BBA) HBO Bedrijfskunde Bachelor of Business Administration (BBA) HBO Bedrijfskunde Academie Mercuur en AdviCo verzorgen in samenwerking met Hogeschool SDO de opleiding HBO Bachelor Bedrijfskunde. Het programma

Nadere informatie

BEOORDELINGSKADER EN -PROCEDURE VOOR DE CERTIFICERING VAN BEDRIJFSOPLEIDINGEN TOURMANAGER

BEOORDELINGSKADER EN -PROCEDURE VOOR DE CERTIFICERING VAN BEDRIJFSOPLEIDINGEN TOURMANAGER BEOORDELINGSKADER EN -PROCEDURE VOOR DE CERTIFICERING VAN BEDRIJFSOPLEIDINGEN TOURMANAGER 1. INLEIDING Het certificeringsonderzoek voor de aanbieders van opleidingen voor tourmanager heeft de vorm van

Nadere informatie

Adviesrapport in het kader van uit te voeren Toetsen Nieuwe Opleidingen 2011. generieke audit duaal en deeltijd NCOI

Adviesrapport in het kader van uit te voeren Toetsen Nieuwe Opleidingen 2011. generieke audit duaal en deeltijd NCOI Adviesrapport in het kader van uit te voeren Toetsen Nieuwe Opleidingen 2011 generieke audit duaal en deeltijd NCOI Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Curriculum Vitae. Persoonlijke gegevens: Opleidingen en Kwalificaties:

Curriculum Vitae. Persoonlijke gegevens: Opleidingen en Kwalificaties: Curriculum Vitae Persoonlijke gegevens: Voornaam: Mohammed Jawad Achternaam: Alhaydary Adres: Plataanlaan 66 Postcode en plaats: 5616 LR Telefoonnummer: 06 47027919 E-mailadres: jawad_10_alhaydary@hotmail.com

Nadere informatie

Protocol PDG en educatieve minor

Protocol PDG en educatieve minor Protocol PDG en educatieve minor 28 april 2014 Inhoud Protocol voor beoordelingen door de NVAO van de kwaliteit van de afstudeerrichtingen algemeen vormend onderwijs en beroepsgericht onderwijs, het traject

Nadere informatie

Besluit. College van bestuur. Hogeschool Leiden. Postbus 382 2300 AJ LEIDEN

Besluit. College van bestuur. Hogeschool Leiden. Postbus 382 2300 AJ LEIDEN College van bestuur Hogeschool Leiden Postbus 382 2300 AJ LEIDEN Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Personeel en Arbeid

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor nuao nederlands - viaamse accreditatieorganisatie Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Ondernemerschap van de Stichting Hoger Onderwijs Da Vinei datum 30 juni

Nadere informatie

Beoordelingskader Bijzonder (Kwaliteits)Kenmerk Ondernemen

Beoordelingskader Bijzonder (Kwaliteits)Kenmerk Ondernemen Beoordelingskader Bijzonder (Kwaliteits)Kenmerk Ondernemen september 2013 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Beoordeling van het bijzonder kenmerk ondernemen 5 3 Beoordeling standaarden 10 pagina 2 1 Inleiding Vanuit

Nadere informatie

11 juli 2012 Beleidsreactie advies NVAO m.b.t. kwaliteit en niveau van BE, VTM, CE en MEM bij Hogeschool Inholland

11 juli 2012 Beleidsreactie advies NVAO m.b.t. kwaliteit en niveau van BE, VTM, CE en MEM bij Hogeschool Inholland a 1 > Retouradres Postbus 16375 2500 BJ Den Haag Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Rijnstraat 50 Den Haag Postbus 16375 2500 BJ Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal Vergaderjaar 0 0 3 88 Hoger Onderwijs-, Onderzoek- en Wetenschapsbeleid Nr. 304 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN ONDERWIJS, CULTUUR EN WETENSCHAP Aan de Voorzitter van

Nadere informatie

Besluit. Aan het bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen b.v. (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP

Besluit. Aan het bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen b.v. (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Aan het bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen b.v. (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding

Nadere informatie

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Doel Zorgdragen voor de vorming van beleid voor de eigen functionele discipline, alsmede zorgdragen voor de organisatorische en personele aansturing van een of

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-bacheloropleiding Civiele Techniek duaal en deeltijd. Hogeschool NCOI

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-bacheloropleiding Civiele Techniek duaal en deeltijd. Hogeschool NCOI Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo-bacheloropleiding Civiele Techniek duaal en deeltijd Hogeschool NCOI Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

es luit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Toegepaste Wiskunde van de Hogeschool van Amsterdam

es luit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Toegepaste Wiskunde van de Hogeschool van Amsterdam m a o r nederlands - v/aamse accreditatieorganisatie es luit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Toegepaste Wiskunde van de Hogeschool van Amsterdam datum

Nadere informatie

Examenprofiel mbo Schilderen en Onderhoud en Afbouw

Examenprofiel mbo Schilderen en Onderhoud en Afbouw Januari 2015 Examenprofiel mbo Schilderen en Onderhoud en Afbouw Sector: Schilderen en Onderhoud en Afbouw Vastgesteld door: Paritaire Commissie Onderhoud, Schilderen en Afbouw Savantis Vaststellingsdatum:

Nadere informatie

Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016. Regeling Externe toezichthouders bij examens

Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016. Regeling Externe toezichthouders bij examens Opleidingsstatuut Bacheloropleiding Automotive Studiejaar 2015 2016 Regeling Externe toezichthouders bij examens Inhoudsopgave 1. Positie en benoeming externe toezichthouders... 3 2. Taak externe toezichthouder

Nadere informatie

DE FLEXIBELE DEELTIJD: MODULAIR MET EXTRA S. NNK 30 mei 2013 Lucie te Lintelo

DE FLEXIBELE DEELTIJD: MODULAIR MET EXTRA S. NNK 30 mei 2013 Lucie te Lintelo DE FLEXIBELE DEELTIJD: MODULAIR MET EXTRA S NNK 30 mei 2013 Lucie te Lintelo 1 INHOUD Een flexibele opleiding: studenten kunnen -binnen bepaalde kaders- eigen keuzes maken in inhoud, tempo en vorm, zodat

Nadere informatie

De NVAO heeft op 11 april 2005 een gesprek gevoerd met de LOI om over een aantal aspecten van de opleidingen een nadere toelichting te krijgen.

De NVAO heeft op 11 april 2005 een gesprek gevoerd met de LOI om over een aantal aspecten van de opleidingen een nadere toelichting te krijgen. Aan het bestuur van de Leidse Onderwijsinstellingen (LOI) Postbus 4200 2350 CA LEIDERDORP Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de hbo-bachelor opleiding

Nadere informatie

ICLON Powerpoint sjabloon

ICLON Powerpoint sjabloon ICLON Powerpoint sjabloon Een voorbeeld van een ICLON presentatie Piet Presentator & Co Copresentator (ICLON) Coby Collega (Leiden University) Max Medewerker (Instituut voor Cooperatie) [Congresnaam, Plaats,

Nadere informatie

Concept. Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA

Concept. Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA Versie juli 2013 Concept Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders NOVA Algemene toelichting bij de Accreditatiekaders April 2012 0 Inhoud Gebruikte begrippen en afkortingen... 2 Inleiding... 5 Opbouw

Nadere informatie

Handreiking aanvraag Toets Nieuwe Opleiding Nederland

Handreiking aanvraag Toets Nieuwe Opleiding Nederland Handreiking aanvraag Toets Nieuwe Opleiding Nederland 17 december 2015 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Wanneer een Toets Nieuwe Opleiding? 4 3 Werkwijze Toets Nieuwe Opleiding 5 4 Aanvraagdossier ten behoeve van

Nadere informatie

Initiëren en creëren van producten en diensten, zelfstandig en ondernemend.

Initiëren en creëren van producten en diensten, zelfstandig en ondernemend. COMMERCE Competentieniveaus voor de domeincompetenties Commerce DC.1 Initiëren en creëren van producten en diensten, zelfstandig en ondernemend. Competentieniveau 1 CE/IBL/SBRM/F&B Signaleren en opsporen

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-masteropleiding Master Coaching Duaal/deeltijd. NCOI Business School

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-masteropleiding Master Coaching Duaal/deeltijd. NCOI Business School Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo-masteropleiding Master Coaching Duaal/deeltijd NCOI Business School Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek.

Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. Competenties met indicatoren bachelor Civiele Techniek. In de BEROEPSCOMPETENTIES CIVIELE TECHNIEK 1 2, zijn de specifieke beroepscompetenties geformuleerd overeenkomstig de indeling van het beroepenveld.

Nadere informatie

Rapport Uitgebreide Opleidingsbeoordeling. hbo bachelor Financieel Economisch Management. Hogeschool NCOI

Rapport Uitgebreide Opleidingsbeoordeling. hbo bachelor Financieel Economisch Management. Hogeschool NCOI Rapport Uitgebreide Opleidingsbeoordeling Hogeschool NCOI Inhoud van het verslag 1. Samenvatting van de beoordeling...2 2. Proces van beoordeling...5 3. Overzicht van de opleiding...6 3.1 Basisgegevens

Nadere informatie

Bijlage V. Bij het advies van de Commissie NLQF EQF. Tabel vergelijking NLQF-niveaus 5 t/m 8 en Dublin descriptoren.

Bijlage V. Bij het advies van de Commissie NLQF EQF. Tabel vergelijking NLQF-niveaus 5 t/m 8 en Dublin descriptoren. Bijlage V Bij het advies van de Commissie NLQF EQF Tabel vergelijking NLQF-niveaus 5 t/m 8 en. Tabel ter vergelijking NLQF niveaus 5 t/m 8 en Dublindescriptoren NLQF Niveau 5 Context Een onbekende, wisselende

Nadere informatie

Adviesrapport accreditatie. hbo bacheloropleiding Communicatie voltijd/deeltijd/duaal Hogeschool van Amsterdam

Adviesrapport accreditatie. hbo bacheloropleiding Communicatie voltijd/deeltijd/duaal Hogeschool van Amsterdam Adviesrapport accreditatie hbo bacheloropleiding Communicatie voltijd/deeltijd/duaal Hogeschool van Amsterdam Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E

Nadere informatie

De ROWF organiseert al vanaf het begin van de opleidingsschool onderdelen vanuit het generieke programma van de HvA Les op Locatie.

De ROWF organiseert al vanaf het begin van de opleidingsschool onderdelen vanuit het generieke programma van de HvA Les op Locatie. ROWF Les op locatie in de beroepsopdracht van de HvA. De ROWF organiseert al vanaf het begin van de opleidingsschool onderdelen vanuit het generieke programma van de HvA Les op Locatie. Het doel is de

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Ondernemerschap Voltijd-deeltijd-duaal. Hogeschool Saxion Next

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Ondernemerschap Voltijd-deeltijd-duaal. Hogeschool Saxion Next Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Ondernemerschap Voltijd-deeltijd-duaal Hogeschool Saxion Next Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E

Nadere informatie

hbo-bachelor SZ- Professional Hogeschool NCOI 3 juni 2013 NVAO uitgebreide Toets nieuwe opleiding

hbo-bachelor SZ- Professional Hogeschool NCOI 3 juni 2013 NVAO uitgebreide Toets nieuwe opleiding hbo-bachelor SZ- Professional Hogeschool NCOI 3 juni 2013 NVAO uitgebreide Toets nieuwe opleiding Paneladvies 1 Samenvattend advies 3 2 Werkwijze panel 6 3 Beschrijving van de opleiding 7 3.1 Algemeen

Nadere informatie

Informatie werkplekleren

Informatie werkplekleren Informatie werkplekleren Pabo Venlo 2014-2015 Inhoudsopgave Inleiding Blz. 3 Stagedagen Blz. 4 Stageweken Blz. 4 Jaaroverzicht 2014-2015 Blz. 5 Opleidingsprogramma Blz. 6 Propedeusefase Hoofdfase Afstudeerfase

Nadere informatie

Beleidsmedewerker Onderwijs

Beleidsmedewerker Onderwijs Horizon College Beleidsmedewerker Onderwijs Sector BMO Alkmaar C70) Afdeling Communicatie en Onderwijs (C&O) Contract: Vervanging wegens zwangerschapsverlof Periode: 1 mei 2015 tot 1 oktober 2015 Omvang:

Nadere informatie

De curriculum van de masteropleiding PM MBO kan op verschillende niveau s bekeken worden:

De curriculum van de masteropleiding PM MBO kan op verschillende niveau s bekeken worden: Marco Snoek over de masteropleiding en de rollen van de LD Docenten De curriculum van de masteropleiding PM MBO kan op verschillende niveau s bekeken worden: Het intended curriculum : welke doelen worden

Nadere informatie

Jan des Bouvrie Academie, interior design & styling - hbo bachelor

Jan des Bouvrie Academie, interior design & styling - hbo bachelor Jan des Bouvrie Academie, interior design & styling - hbo bachelor De opleiding interior design & Styling - hbo bachelor Mensen zien hun omgeving steeds meer als een verlengstuk van hun persoonlijkheid.

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding Accreditatie HBO bachelor opleiding. Informatica deeltijd. Hogeschool E3

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding Accreditatie HBO bachelor opleiding. Informatica deeltijd. Hogeschool E3 Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatica deeltijd Hogeschool E3 Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Conceptkaders HBO5 3 november 2009

Conceptkaders HBO5 3 november 2009 Conceptkaders HBO5 3 november 2009 Inhoud 1 Inleiding 3 2 Toetsing van tot HBO 5 om te vormen opleidingen 5 2.1 Opzet 5 2.2 Beoordelingskader voor tot HBO 5 om te vormen opleidingen 6 2.2.1 Basisgegevens

Nadere informatie

Politieonderwijs & externe kwaliteitszorg op weg naar accreditatie

Politieonderwijs & externe kwaliteitszorg op weg naar accreditatie Politieonderwijs & externe kwaliteitszorg op weg naar accreditatie dr. Steven Van Luchene [VLIR Cel Kwaliteitszorg] op weg naar accreditatie 1. routebeschijving: tno visita e accredita e 2. de meet: generieke

Nadere informatie

Kwaliteitszorgactiviteiten reformatorische academische opleidingsschool (RAOS)

Kwaliteitszorgactiviteiten reformatorische academische opleidingsschool (RAOS) Kwaliteitszorgactiviteiten reformatorische academische (RAOS) Wat? (Kwaliteitsstandaarden NVAO) Hoe? Wanneer? Door wie? Bij wie? Output Standaard 1: Beoogde eindkwalificaties 1. De heeft een geëxpliciteerde

Nadere informatie

Toetsingskader Nieuwe om te vormen en nieuwe HBO5-opleidingen

Toetsingskader Nieuwe om te vormen en nieuwe HBO5-opleidingen Toetsingskader Nieuwe om te vormen en nieuwe HBO5-opleidingen 20 september 2013 Inhoud 1 Opzet 3 2 Toetsingskader 4 2.1 Onderwerp 1: Programma/opleidingsprofiel 4 2.2 Onderwerp 2: Inzet van personeel 4

Nadere informatie

Besluit. Hogeschool NCOI. T.a.v. Drs. R.A. van Zanten Postbus 447 1200 AK HILVERSUM

Besluit. Hogeschool NCOI. T.a.v. Drs. R.A. van Zanten Postbus 447 1200 AK HILVERSUM Hogeschool NCOI T.a.v. Drs. R.A. van Zanten Postbus 447 1200 AK HILVERSUM Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag om accreditatie van de opleiding hbo-bachelor Personeelsmanagement

Nadere informatie

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen

Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen Vrijstelling op grond van praktijkervaring binnen de bacheloropleiding Milieunatuurwetenschappen Het doel van vrijstelling op grond van praktijkervaring is om vast te stellen welke cursussen uit de bacheloropleiding

Nadere informatie

hbo-bachelor Sociaal-Juridische Dienstverlening (240 ECTS) 22 oklober 2012 voltijd, deeltijd

hbo-bachelor Sociaal-Juridische Dienstverlening (240 ECTS) 22 oklober 2012 voltijd, deeltijd se a ccr editati eorgani sati e Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor SociaalJuridische Dienstverlening van de Hanzehogeschool roningen datum 7 mei2013

Nadere informatie

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Financieel Economisch Management van de Hogeschool NCOI

Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Financieel Economisch Management van de Hogeschool NCOI n ederl ønds - v I aamse a ccr edita Ei eo r gani satie Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Financieel Economisch Management van de Hogeschool NCOI

Nadere informatie

Opleidingen Duurzaam Vernieuwen

Opleidingen Duurzaam Vernieuwen Opleidingen Duurzaam Vernieuwen Inhoud Avans & Context Programma Avans Duurzaam Instrumenten AISHE Curriculum scan VESTIA+D Contact. Avans & Context Avans Hogeschool 29.000 studenten 2.500 medewerkers

Nadere informatie

Beoordelingskader Beoordelingskader voor de uitgebreide toets nieuw Associate-degree (Ad-)programma van de NVAO (Stcrt.2014, nr. 9832).

Beoordelingskader Beoordelingskader voor de uitgebreide toets nieuw Associate-degree (Ad-)programma van de NVAO (Stcrt.2014, nr. 9832). n ed erl a n d s - v I a a m s e a ccr ed t tati eor gani sati e Besluit Besluit strekkende tot een positieve beoordeling van een aanvraag toets nieuw Associate-degreeprogramma Facility Management van

Nadere informatie

Op weg naar de (academische) opleidingsschool

Op weg naar de (academische) opleidingsschool Discussienota Nationalgeographic.nl Adviescommissie ADEF OidS Mei 2014 1 Inhoudsopgave Inleiding 1. Uitgangspunten Samen Opleiden 2. Ambities van (academische) opleidingsscholen 3. Concept Samen Opleiden

Nadere informatie

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006

Competentieprofiel. Instituut voor Interactieve Media. Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Competentieprofiel Instituut voor Interactieve Media Competentieprofiel studenten Instituut voor Interactieve Media vastgesteld juni 2006 Aangepast in maart 2009 Inleiding De opleiding Interactieve Media

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatie en communicatie technologie deeltijd. Hogeschool NOVI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatie en communicatie technologie deeltijd. Hogeschool NOVI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Informatie en communicatie technologie deeltijd Hogeschool NOVI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde

Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde Comakerships & praktijkopdrachten Windesheim Flevoland 2015-2016 Economie & Management, ICT en Bouwkunde Opleiding Studiejaar Start Comakership/praktijkopdracht Korte omschrijving 2 sept 2015 Comakership

Nadere informatie

(versie d.d. 28 september 2005) Protocol toetsing kort programma in de hbo-bacheloropleiding door de NVAO 13 september 2005

(versie d.d. 28 september 2005) Protocol toetsing kort programma in de hbo-bacheloropleiding door de NVAO 13 september 2005 (versie d.d. 28 september 2005) Protocol toetsing kort programma in de hbo-bacheloropleiding door de NVAO 13 september 2005 Parkstraat 28 Postbus 85498 2508 CD Den Haag P.O. Box 85498 2501 CD The Hague

Nadere informatie

HBO en HBO-niveau in het CAM veld

HBO en HBO-niveau in het CAM veld HBO en HBO-niveau in het CAM veld Voorzitter SNRO: Drs. Johan Boogaars 3 oktober 2013. Inleiding Op dit moment worden er door verzekeraars maar ook beroepsverenigingen en koepels stellingen geponeerd en

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeelsmanagement deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeelsmanagement deeltijd - afstandsonderwijs. Hogeschool NTI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Personeelsmanagement deeltijd - afstandsonderwijs Hogeschool NTI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Lifestyle Adviseur voltijd - deeltijd. Hogeschool Hanzesteden

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Lifestyle Adviseur voltijd - deeltijd. Hogeschool Hanzesteden Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Lifestyle Adviseur voltijd - deeltijd Hogeschool Hanzesteden Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E

Nadere informatie

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Doel (Mede)zorgdragen voor de vormgeving en door het geven van adviezen bijdragen aan de uitvoering van het beleid binnen de Hogeschool Utrecht kaders en de ter

Nadere informatie

Oordeel Positief oordeel over de kwaliteit van de nieuwe opleiding hbo-master Techno MBA van de Universiteit van de Nederlandse Antillen

Oordeel Positief oordeel over de kwaliteit van de nieuwe opleiding hbo-master Techno MBA van de Universiteit van de Nederlandse Antillen se a ccr e ditat eorga nisati e Oordeel Positief oordeel over de kwaliteit van de nieuwe opleiding hbomaster Techno MBA van de Universiteit van de Nederlandse Antillen datum 27 januari 2014 ondeniverp

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Bedrijfskunde deeltijd. Hogeschool NOVI

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding. Bedrijfskunde deeltijd. Hogeschool NOVI Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bedrijfskunde deeltijd Hogeschool NOVI Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl Adviesrapport

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bank en Verzekeren Duaal. Hogeschool Saxion Next

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bank en Verzekeren Duaal. Hogeschool Saxion Next Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Bank en Verzekeren Duaal Hogeschool Saxion Next Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters

Professionele Masters. Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Professionele Masters Uitgangspunten verdere uitbouw aanbod professionele masters Inhoud 5 Voorwoord 7 Inleiding 8 Professionele

Nadere informatie

Adviesrapport accreditatie. hbo bacheloropleiding Medisch Beeldvormende en Radiotherapeutische Technieken Voltijd, duaal Hanzehogeschool Groningen

Adviesrapport accreditatie. hbo bacheloropleiding Medisch Beeldvormende en Radiotherapeutische Technieken Voltijd, duaal Hanzehogeschool Groningen Adviesrapport accreditatie hbo bacheloropleiding Medisch Beeldvormende en Radiotherapeutische Technieken Voltijd, duaal Hanzehogeschool Groningen Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800

Nadere informatie

Adviesrapport accreditatie. hbo-bacheloropleiding Informatica Voltijd in Den Haag en Zoetermeer, Deeltijd in Den Haag De Haagse Hogeschool

Adviesrapport accreditatie. hbo-bacheloropleiding Informatica Voltijd in Den Haag en Zoetermeer, Deeltijd in Den Haag De Haagse Hogeschool Adviesrapport accreditatie hbo-bacheloropleiding Informatica Voltijd in Den Haag en Zoetermeer, Deeltijd in Den Haag De Haagse Hogeschool Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30

Nadere informatie

BEOORDELINGSKADER ERKENNINGSAANVRAAG VERPLEEGKUNDIGE VERVOLGOPLEIDING

BEOORDELINGSKADER ERKENNINGSAANVRAAG VERPLEEGKUNDIGE VERVOLGOPLEIDING BEOORDELINGSKADER ERKENNINGSAANVRAAG VERPLEEGKUNDIGE VERVOLGOPLEIDING Toelichting bij het gebruik van het beoordelingskader: Het beoordelingskader is een werkdocument voor opleidingscommissies om zo op

Nadere informatie

Competentieprofiel MZ Opleider. Competentieprofiel voor mz-opleider.

Competentieprofiel MZ Opleider. Competentieprofiel voor mz-opleider. Competentieprofiel MZ Opleider Dit is een verkorte versie van het document dat is vastgesteld door de ledenvergaderingen van BVMP en BVMZ. In de volledige versie zijn enkele bijlagen toegevoegd, deze worden

Nadere informatie

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Commerciële Economie voltijd - deeltijd. Fontys Hogeschool

Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Commerciële Economie voltijd - deeltijd. Fontys Hogeschool Adviesrapport Accreditatie HBO bachelor opleiding Commerciële Economie voltijd - deeltijd Fontys Hogeschool Scheveningseweg 46 2517 KV Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Toegepaste Wiskunde van de Fontys Hogescholen

Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Toegepaste Wiskunde van de Fontys Hogescholen ,nvao w nederlands - u/aamse accreditatieorganisatie Besluit Besluit strekkende tot het verlenen van accreditatie aan de opleiding hbo-bachelor Toegepaste Wiskunde van de Fontys Hogescholen datum 30 juni

Nadere informatie

Examenreglement 2014-2015

Examenreglement 2014-2015 Examenreglement 2014-2015 INHOUDSOPGAVE Hoofdstuk 1 Algemeen 3 Hoofdstuk 2 Toelating tot opleidingen en cursussen 4 Hoofdstuk 3 Onderwijsprogramma 5 Hoofdstuk 4 Getuigschrift 7 Hoofdstuk 5 Doel en vorm

Nadere informatie

Alliantie Kunsten Fontys Zuyd. Master Kunsteducatie

Alliantie Kunsten Fontys Zuyd. Master Kunsteducatie Alliantie Kunsten Fontys Zuyd Master Kunsteducatie Netherlands Quality Agency (NQA) Maart 2011 2/57 NQA audit bestaande hbo-masteropleiding Master Kunsteducatie Managementsamenvatting Dit rapport is het

Nadere informatie

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-bacheloropleiding Toegepaste Psychologie deeltijd ISBW

Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding. hbo-bacheloropleiding Toegepaste Psychologie deeltijd ISBW Adviesrapport Toets Nieuwe Opleiding hbo-bacheloropleiding Toegepaste Psychologie deeltijd ISBW Lange Voorhout 14 2514 ED Den Haag T (070) 30 66 800 F (070) 30 66 870 I www.hobeon.nl E info@hobeon.nl

Nadere informatie

ERKENNING NIEUWE OPLEIDING VLAANDEREN SJABLOON AANVRAAGDOSSIER AMBTSHALVE GEREGISTREERDE INSTELLINGEN MACRODOELMATIGHEIDSTOETS TOETS NIEUWE OPLEIDING

ERKENNING NIEUWE OPLEIDING VLAANDEREN SJABLOON AANVRAAGDOSSIER AMBTSHALVE GEREGISTREERDE INSTELLINGEN MACRODOELMATIGHEIDSTOETS TOETS NIEUWE OPLEIDING ERKENNING NIEUWE OPLEIDING VLAANDEREN SJABLOON AANVRAAGDOSSIER AMBTSHALVE GEREGISTREERDE INSTELLINGEN MACRODOELMATIGHEIDSTOETS TOETS NIEUWE OPLEIDING Opzet en structuur De sjabloon van het aanvraagdossier

Nadere informatie