FAQ s over vastgelopen pensioenonderhandelingen en herziening ABP-pensioenregeling December 2012

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "FAQ s over vastgelopen pensioenonderhandelingen en herziening ABP-pensioenregeling December 2012"

Transcriptie

1 FAQ s over vastgelopen pensioenonderhandelingen en herziening ABP-pensioenregeling December Er is geen overeenstemming over herziening van de ABP-regeling per Wat betekent dit voor werkgevers en werknemers? Voor zowel werkgevers als bonden is de premieverhoging voor 2013 onwenselijk. Werkgevers krijgen hogere loonkosten. Tegen de achtergrond van een nullijn zal dat mogelijk leiden tot extra bezuinigingen op andere terreinen en heeft het zeer waarschijnlijk gevolgen voor de werkgelegenheid en de werkdruk bij overheid en onderwijs. Voor werknemers betekent de stijging van de premie een daling van de koopkracht. Toch is het niet gelukt om tot een akkoord te komen. Het grootste verschilpunt is de prijs die beide partijen voor pensioen willen betalen. Op dit moment werken werknemers ongeveer twee dagen per week voor hun inkomen voor later (pensioen en AOW). Werkgevers vinden dit te veel en willen dit terugdringen. 2. In het Regeerakkoord wordt een forse versobering van de fiscale mogelijkheden om pensioen op te bouwen, aangekondigd. Wat betekent dit voor de onderhandelingen over de ABP-regeling? In het Regeerakkoord is opgenomen dat de fiscale kaders voor pensioenopbouw worden beperkt. Dit betekent een forse inperking van de pensioenopbouw. Medewerkers die vanaf 2015 hun pensioen gaan opbouwen zullen uiteindelijk zo n 20% minder pensioen ontvangen. Het reeds opgebouwde pensioen wordt door deze maatregel niet geraakt. De maatregel heeft dus vooral gevolgen voor jongeren die nog veel pensioen gaan opbouwen. Om te voorkomen dat de ABP-pensioenregeling fiscaal bovenmatig wordt en over de premie belasting moet worden betaald, zullen partijen de regeling moeten aanpassen. Als partijen hierover overeenstemming kunnen bereiken is een deel van de wensen van het VSO gerealiseerd; de ambitie en prijs worden teruggebracht. Maar het VSO wil ook dat de ABPregeling naar de toekomst toe houdbaar is en de premie stabiel houden. Hiervoor is het wenselijk ruimte in de premie in te bouwen; wat extra premie betalen om kans op tekorten te verkleinen. Maar ook is het nodig om met de bonden af te spreken dat de stijging van de levensverwachting niet leidt tot meer premie, maar tot aanpassing van de regeling. Kortom: het regeerakkoord is deels een antwoord op de wensen van het VSO voor een nieuwe ABP-regeling, maar het VSO zal nog steeds met de bonden overeenstemming moeten bereiken over fiscale zuiverheid van de regeling en andere aanpassingen in de regeling.

2 3. Had de verhoging van de ABP-premie voor ouderdomspensioen in 2013 kunnen worden voorkomen? Een premieverhoging in 2013 was niet nodig geweest. Door de versobering die nodig is om de pensioenregeling fiscaal zuiver te houden één jaar naar voren te halen (2013 in plaats van 2014), zou de premieverhoging in 2013 niet hoeven te worden doorgevoerd. Het ABP Bestuur heeft er bij sociale partners op aangedrongen de premieverhoging langs deze weg te voorkomen. Dat is niet gelukt omdat er geen overeenstemming kon worden bereikt over de herziening van de regeling voor navolgende jaren. 4. Waarom stijgt de ABP-premie ieder jaar, de regeling wordt toch niet anders? De hoogte van de premie die voor het pensioen moet worden betaald, wordt voor het grootste deel bepaald door de volgende factoren: - De inhoud van de regeling: een luxe regeling met een hoge pensioentoezegging is vanzelfsprekend duurder dan een soberdere regeling. - De samenstelling van het bestand: hoe hoger de gemiddelde leeftijd van de deelnemers in het fonds hoe hoger de premie. De premie-inkomsten kunnen namelijk minder lang renderen omdat deelnemers al snel de pensioengerechtigde leeftijd bereiken. Een fonds met veel jonge deelnemers heeft om die reden een lagere doorsneepremie dan een fonds met oudere deelnemers, ook al hebben ze dezelfde pensioenregeling. - De tarieven: Bij het berekenen van de premie wordt rekening gehouden met hoe lang iemand naar verwachting pensioen krijgt. Deze verwachting wordt gebaseerd op overlevingstabellen en verwachte rente en rendement. Als blijkt dat we langer leven zal er meer premie moeten worden betaald of langer moeten worden doorgewerkt om hetzelfde pensioen te bereiken. 5. Wat zijn de belangrijkste 3 argumenten van VSO om de regeling te willen wijzigen? 1) Verbeteren van de indexatiekans/meer zekerheid over het pensioenresultaat: op dit moment heeft ABP al een indexatieachterstand van 9%. Er wordt dus een bepaalde pensioenhoogte beloofd, maar deze wordt structureel niet gehaald. VSO wil de pensioentoezegging beter waarmaken. Dit kan door extra premie te heffen waarmee schokken kunnen worden opgevangen. Terzijde: nu er geen akkoord is, stijgt de premie De premie verhoging zal niet leiden tot het wel gedeeltelijk indexeren van de pensioenen, dan wel het voorkomen van kortingen, en draagt dus niet bij aan een beter pensioenresultaat. Dat komt omdat de premieverhoging nodig is om vanuit de premie inleg bij te dragen aan herstel van het fonds (de dekkingsgraad mag niet verslechteren). 2) De premie is te hoog en te onzeker: Het VSO vindt dat er grenzen zitten aan de hoogte van de premie en wil terug naar een premie rond de 21%. Daarbij wil VSO graag een stabiele premie. Nu is de premie ieder jaar anders en hebben werkgevers geen duidelijk beeld van de bedragen die zij voor pensioen moeten reserveren. Om te komen tot een premie rond de 21% en daarbij een buffer voor meer zekerheid, zal de pensioenopbouw moeten worden aangepast. 3) meer keuzemogelijkheden. Het VSO gelooft in de meerwaarde van een collectief pensioen. Met elkaar kun je meer resultaat behalen dan ieder voor zich. Maar voor het VSO geldt dit vooral voor het ouderdomspensioen. Voor overige pensioenelementen (nabestaandenpensioen, arbeidsongeschiktheidspensioen) moeten werknemers zelf meer keuzes krijgen. VSO wil deze keuzes mogelijk maken door elementen uit de collectieve regeling te halen en via aanvullende individuele modules binnen de ABP-regeling aan te bieden.

3 6. Kan de overheid niet gewoon ingrijpen en zorgen dat de pensioenpremie omlaag gaat? Nee, de ABP-pensioenregeling is een overeenkomst tussen sociale partners, het Verbond Sectorwerkgevers Overheid en de Samenwerkende Centrales voor Overheidspersoneel. Net als bij een cao kan deze alleen worden gewijzigd als partijen hier overeenstemming over bereiken. Indien er geen nieuwe afspraken worden gemaakt, lopen de oude door. 7. Als er minder pensioenpremie betaald moet worden, gaan de lonen dan omhoog? Als de pensioenpremie daalt, gaan de netto-lonen van werknemers omhoog. Werknemers betalen namelijk 30% van de premie. Of de bruto-lonen omhoog gaan is afhankelijk van de afspraken die centraal (pensioenkamer) en/of decentraal (aan de sectorale cao-tafel) worden gemaakt over de bestemming van de vrijval van het werkgeversdeel van de premie. 8. Is de ABP-regeling duurder en beter dan andere pensioenregelingen? Logischerwijs bepaalt de luxe van de pensioenregeling voor een belangrijk deel de prijs. Hoe beter de regeling, hoe duurder. De regeling van ABP behoort tot de betere pensioenregelingen. Voor de lagere inkomens is de regeling positief omdat er een lage AOW-franchise wordt gehanteerd (drempelbedrag in het inkomen waarover geen pensioen wordt opgebouwd). Voor de hogere inkomens is de regeling positief omdat er geen inkomensgrens geldt waarboven de pensioenopbouw niet meer geldt. Daarnaast kent de ABP-regeling veel verzorgende elementen zoals een nabestaandenpensioen, een arbeidsongeschiktheidspensioen, extra pensioen bij een laag inkomen, doorlopende pensioenopbouw bij arbeidsongeschiktheid of werkeloosheid. Maar voor de pensioenprijs zijn ook bestandsopbouw en bestandskenmerken belangrijk. Hoe ouder het deelnemersbestand en hoe meer vrouwen hoe duurder het pensioen is. Daarnaast leven hoogopgeleiden langer dan lager opgeleiden. Al deze factoren pakken voor de ABP-premie negatief uit, waardoor de premie van ABP relatief hoog is. 9. Is het waar dat jongere werknemers steeds meer moeten bijdragen aan de pensioentekorten van hun oudere en gepensioneerde collega s? Het Nederlandse pensioenstelsel is gebaseerd op solidariteit. Voor en door iedere deelnemer wordt dezelfde premie betaald, een doorsneepremie. Voor jongeren is die premie te hoog, voor ouderen te laag. Maar als de rente laag is, het rendement tegenvalt of de levensverwachting stijgt, moeten premies verhoogd worden. Werknemers betalen dan dus eigenlijk mee voor de tekorten van de gepensioneerden van nu. Door het karakter van de doorsneepremie doen jongeren dat meer dan ouderen. Het VSO wil de regeling hierop aanpassen zodat de regeling eerlijker wordt. Tegenvallers moeten we over alle generaties verwerken en niet langer via de premie bij de actieven leggen. Dat betekent voor de huidige actieven dat langer leven betekent dat langer moet worden gewerkt voor hetzelfde pensioen. Gepensioneerden, maar ook werknemers, dragen hun steentje bij door een wat lagere uitkering of minder indexatie. 10. Waarom niet het overgangsrecht VPL afschaffen? Dit past toch niet meer in deze tijd? Het overgangsrecht VPL is in 2006 in de ABP-regeling opgenomen als vervanging voor de FPU. De FPU bleef bestaan voor iedereen die was geboren vóór Voor de generaties geboren na 1949 is afgesproken dat ze extra pensioen krijgen als ze tot 2023 in dienst blijven of voor die tijd met pensioen gaan. Daarbij geldt dat oudere werknemers in het algemeen meer krijgen dan

4 jongeren, omdat zij meer dienstjaren hadden in Daarmee kunnen ze dan toch nog eerder stoppen met werken financieren. Voor dat recht betalen werkgevers en iedere ABP-deelnemer (ook degenen die vanaf 2006 in dienst zijn en geen rechten hebben) tot 2023 premie. Werkgevers bij overheid en onderwijs vinden deze regeling heel onwenselijk. Het maakt hen minder aantrekkelijk en belemmert de mobiliteit van werknemers. Voor het afschaffen van deze regeling is echter overeenstemming met de bonden nodig. 11. De AOW-leeftijd wordt toch in 2013 al met een maand opgeschoven? Wat betekent dit voor de ABP-regeling? AOW en pensioen zijn nauw aan elkaar verbonden, maar staan toch los van elkaar. Met ingang van 2013 gaat de AOW-leeftijd stapsgewijs omhoog. Dat betekent dat de AOW 1 of meerdere maanden later ingaat. De pensioenleeftijd van ABP blijft voorlopig ongewijzigd op 65 jaar. Hierbij moet onderscheid gemaakt worden tussen deelnemers die nog gebruik kunnen maken van de FPU-regeling en deelnemers die onder het ABP-Keuzepensioen vallen. ABP Keuzepensioen De pensioenrichtleeftijd in de ABP-regeling blijft in ieder geval in 2013 nog 65 jaar. Dit betekent dat het pensioen ingaat op de eerste dag van de maand waarin iemand 65 wordt. De deelnemer kan ervoor kiezen zijn pensioen eerder te laten ingaan (maandelijkse pensioenuitkering wordt lager) of later (maandelijkse pensioenuitkering wordt hoger) Het verhogen van de AOW-leeftijd betekent dat de deelnemer in de periode tussen ingangsdatum pensioen en ingangsdatum AOW een zgn. AOW-gat heeft. Dit kan hij/zij oplossen door een deel van zijn pensioen naar voren te halen. Het ABP-reglement maakt deze verschuiving mogelijk voor deelnemers aan het ABP Keuzepensioen. FPU Werknemers die zijn geboren vóór 1950 hebben, onder voorwaarden, nog recht op FPU. De FPUuitkering loopt tot de eerste dag van de maand volgend die waarin ze 65 zijn geworden hun pensioen, aansluitend ontvangen zij hun pensioen. In die maand krijgen ze echter geen AOW. Gemiddeld is het AOW-gat in 2013 een halve maand en zijn de problemen dus nog beperkt. Daarnaast is er een voorschotregeling door het Kabinet ingesteld die overigens vervangen gaat worden door een overbruggingsregeling om de lage inkomens te ontzien. 12. Is er wel een echt probleem? ABP heeft toch meer vermogen dan ooit? Het vermogen is de bezittingenkant van de balans van het pensioenfonds. Maar de problemen komen vooral vanuit de sterk gestegen verplichtingen; d.w.z. de pensioenen die ABP nu uitkeert en straks moet gaan uitkeren. Deze moeten door langer leven en de lage rente hoger worden gewaardeerd. Er is veel discussie of de huidige rente wel een juiste graadmeter is. Maar niemand kan de toekomst voorspellen, en de afspraak is dat we onze pensioenen op voorzichtige wijze waarderen om te voorkomen dat we nu geld uitgeven en straks tekort komen. In september is er een maatregel genomen om met een iets hogere rente te kunnen rekenen (zgn. UFR-methodiek). Dat heeft de dekkingsgraden een paar procent laten stijgen maar niet genoeg om uit de problemen te zijn. 13. Waarom willen werkgevers niet meer premie betalen? In het verleden is er toch ook geld aan ABP onttrokken? In de jaren 80 was er ook sprake van een crisis. Veel jongeren hadden geen werk en de overheid had grote tekorten. De pensioenpotten waren toen goed gevuld en er was sprake van zeer hoge dekkingsgraden. Daarop werden twee maatregelen genomen: verlaging van de premies en

5 onder omstandigheden kon zelfs geld uit de pensioenkas worden gehaald. Werkgevers hadden daar natuurlijk baat bij. Maar werknemers hebben in die tijd ook van de maatregelen geprofiteerd door lagere premies en het introduceren van VUT-regelingen om ouderen vervroegd met pensioen te laten gaan en jongeren aan het werk te krijgen. Toen ABP halverwege de jaren 90 verzelfstandigde, is het vermogen in het ABP zo vastgesteld dat dit voldoende was om op eigen benen te staan. Zowel werkgevers- als werknemersvertegenwoordigers waren hierbij betrokken. De dekkingsgraad van ABP was toen vergelijkbaar met de fondsen in de markt. Sindsdien is er veel gebeurd dat van invloed is op de financiële positie van pensioenfondsen en dus ook het ABP. Pensioenfondsen zijn namelijk grote beleggers en hebben dus last van de ontwikkelingen op beurzen en de lage rente. Maar ook zijn dekkingsgraden afgelopen jaren ook zo n 10% lager geworden door het gelukkige feit dat we langer leven. Er is dus sindsdien teveel gebeurd om nu alsnog te vergen dat de onttrekkingen alsnog moeten worden teruggestort.

WAT U ALS WERKNEMER WILT WETEN OVER DE ABP-PENSIOENREGELING

WAT U ALS WERKNEMER WILT WETEN OVER DE ABP-PENSIOENREGELING WAT U ALS WERKNEMER WILT WETEN OVER DE ABP-PENSIOENREGELING 1- Waarom heeft het ABP een herstelplan opgesteld? ABP is, evenals vele andere pensioenfondsen, zwaar geraakt door de crisis op de financiële

Nadere informatie

Pensioenactualiteiten

Pensioenactualiteiten Pensioenactualiteiten Medezeggenschap Waterbedrijven, Waterschappen, Netwerkbedrijven 16-05-2013 Agenda Dekkingsgraad en financiële positie fonds Wijzigingen in 2012 Ontwikkelingen en gevolgen voor ABP

Nadere informatie

(070) 373 8020. Kern van de afspraken: De pensioenrichtleeftijd stijgt naar 67 jaar Het opbouwpercentage daalt met 0,1% De pensioenpremie gaat omlaag

(070) 373 8020. Kern van de afspraken: De pensioenrichtleeftijd stijgt naar 67 jaar Het opbouwpercentage daalt met 0,1% De pensioenpremie gaat omlaag Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad informatiecentrum tel. (070) 373 8020 betreft akkoord pensioen gemeenteambtenaren uw kenmerk ons kenmerk ECCVA/U201301307 Lbr. 13/082 bijlage(n) 2 Datum

Nadere informatie

Eén nieuw pensioen voor de Techniek

Eén nieuw pensioen voor de Techniek Eén nieuw pensioen voor de Techniek Vakbonden en werkgeversorganisaties (sociale partners) in de sectoren Metaal & Techniek en Metalektro zijn het op 25 september 2014 eens geworden over een nieuwe pensioenregeling

Nadere informatie

Pensioenregeling 2015 en nieuw FTK

Pensioenregeling 2015 en nieuw FTK Pensioenregeling 2015 en nieuw FTK Gevolgen voor jouw pensioen bij PPF APG Henk Bruins Actuarieel adviseur PPF APG Informatiebijeenkomsten 28-30 oktober Agenda 1. Witteveen 2: versobering toekomstige pensioenopbouw

Nadere informatie

1 Inleiding. Wanneer ga jij met pensioen Versie: 4 17-07-2015 Pagina: 3 van 7

1 Inleiding. Wanneer ga jij met pensioen Versie: 4 17-07-2015 Pagina: 3 van 7 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 AOW-gerechtigde leeftijd... 4 2.1 Algemeen... 4 2.2 Verhoging van 65 naar 67... 4 2.3 Verdere verhoging op basis van de levensverwachting... 4 3 Pensioenleeftijd... 6 3.1

Nadere informatie

Nieuwsbrief Pensioen. AC Rijksvakbonden. November 2012 Winter-editie. Angelique Kansouh Sabrina Watson. Nieuwsbrief 10 augustus 2011

Nieuwsbrief Pensioen. AC Rijksvakbonden. November 2012 Winter-editie. Angelique Kansouh Sabrina Watson. Nieuwsbrief 10 augustus 2011 Nieuwsbrief Pensioen Nieuwsbrief 10 augustus 2011 AC Rijksvakbonden Angelique Kansouh Sabrina Watson November 2012 Winter-editie Winter editie november 2012, 3 e editie Inhoudsopgave 0. Voorwoord......

Nadere informatie

Eén nieuw pensioen voor de Techniek

Eén nieuw pensioen voor de Techniek Afspraken zorgen voor stabiele premie, beschermen lagere inkomens en stimuleren arbeidsmobiliteit Eén nieuw pensioen voor de Techniek Schiphol/Rijswijk, 26 september 2014 - Werknemers en werkgevers in

Nadere informatie

Wanneer ga jij met pensioen?

Wanneer ga jij met pensioen? Wanneer ga jij met pensioen? Inhoudsopgave Inleiding... 3 1 AOW-gerechtigde leeftijd... 4 1.1 Algemeen... 4 1.2 Verhoging van 65 naar 67... 4 1.3 Verdere verhoging op basis van de levensverwachting...

Nadere informatie

Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers

Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers Vragen en antwoorden nieuwe regeling PMT, versie werkgevers Hieronder treft u vragen en antwoorden over de nieuwe regeling aan. Staat uw vraag er niet bij, stuur dan een mail aan uw werkgeversconsulent.

Nadere informatie

Nieuwsbrief Pensioen AC Rijksvakbonden

Nieuwsbrief Pensioen AC Rijksvakbonden Nieuwsbrief Pensioen AC Rijksvakbonden Nieuwsbrief 10 augustus 2011 Ferry Pereboom Angelique Kansouh Juli 2012 Zomer-editie Inhoudsopgave 0. Voorwoord...... 3 1. Ontwikkelingen op AOW-front..... 4 2. Veranderingen

Nadere informatie

Pensioennieuwsbrief AC Rijksvakbonden. Februari 2012. Ferry Pereboom Angelique Kansouh

Pensioennieuwsbrief AC Rijksvakbonden. Februari 2012. Ferry Pereboom Angelique Kansouh Pensioennieuwsbrief AC Rijksvakbonden Ferry Pereboom Angelique Kansouh Februari 2012 De AC Rijksvakbonden zijn een initiatief van NCF, Juvox, VPW en VCPS Inhoudsopgave 0. Voorwoord......... 3 1. Lage dekkingsgraad

Nadere informatie

Deze factsheet gaat over het waarom en hoe van de herziening van de pensioenregeling in de Swsector.

Deze factsheet gaat over het waarom en hoe van de herziening van de pensioenregeling in de Swsector. Factsheet Pensioen: Waarom en hoe herziening Sw-pensioenregeling? oktober 2012 Deze factsheet gaat over het waarom en hoe van de herziening van de pensioenregeling in de Swsector. Waarom pensioenregeling

Nadere informatie

Notitie. 11 juni 2010. Datum. Onderwerp De meest gestelde vragen over het principe-akkoord AOW-pensioen. 1 Gemiddelde op basis van het verleden

Notitie. 11 juni 2010. Datum. Onderwerp De meest gestelde vragen over het principe-akkoord AOW-pensioen. 1 Gemiddelde op basis van het verleden Notitie Datum 11 juni 2010 Onderwerp De meest gestelde vragen over het principe-akkoord AOW-pensioen 1. Waarover gaat dit raadgevend referendum? De FNV heeft samen met de andere vakcentrales afspraken

Nadere informatie

Uw pensioen in onzekere tijden

Uw pensioen in onzekere tijden Uw pensioen in onzekere tijden Stichting Pensioenfonds 1 Inleiding Dekkingsgraad per 31 december 2011 is 83,7%. Het pensioenfonds loopt (ver) achter op herstelplan. Voorlopig kortingsbesluit is noodzakelijk.

Nadere informatie

Stichting CRH Pensioenfonds. 20 februari 2013 Utrecht-De Meern

Stichting CRH Pensioenfonds. 20 februari 2013 Utrecht-De Meern Deelnemersvergadering Stichting CRH Pensioenfonds 20 februari 2013 Utrecht-De Meern Agenda 1. Opening 2. Evaluatie herstelplan 31-12-2012 en korting pensioenen 3. Toeslagenbesluit (indexatie) 4. Rondvraag

Nadere informatie

68 De Pensioenwereld in 2014

68 De Pensioenwereld in 2014 09 68 De Pensioenwereld in 2014 Pensioenregeling 69 Aanpassingen van het fiscale (Witteveen-)kader Auteurs: Ivar Sintemaartensdijk en Jan Stigter Pensioenen mogen zich nog altijd verheugen in de warme

Nadere informatie

Vragen en antwoorden pensioenakkoord

Vragen en antwoorden pensioenakkoord Vragen en antwoorden pensioenakkoord 1. Waarover gaat dit pensioenakkoord? Het pensioenakkoord gaat over drie onderwerpen: de AOW, de aanvullende pensioenen, en de kansen van ouderen op de arbeidsmarkt.

Nadere informatie

Wat is er aan de hand met uw pensioen?

Wat is er aan de hand met uw pensioen? Wat is er aan de hand met uw pensioen? versie 2; 01-01-2012 Programma AOW nu en vanaf 2013 De mogelijkheden van ABP Pensioen Wat is er aan de hand met uw pensioen? Meer weten? versie 2; 01-01-2012 2 AOW

Nadere informatie

De meest gestelde vragen over het pensioenakkoord van de Stichting van de Arbeid (StvdA).

De meest gestelde vragen over het pensioenakkoord van de Stichting van de Arbeid (StvdA). CB 10115 AB 10066 CBAC 10163 WP 10074 De meest gestelde vragen over het pensioenakkoord van de Stichting van de Arbeid (StvdA). 1. Wanneer gaat de AOW-leeftijd omhoog? 2. Blijft de hoogte van de AOW-uitkering

Nadere informatie

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling

15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Er verandert wat aan je pensioen 15 vragen en antwoorden over de veranderingen in de pensioenregeling Over de pensioenleeftijd en de AOW 1. Moet ik nu blijven werken tot 67 jaar? Het pensioen dat je vanaf

Nadere informatie

34000 VII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2015

34000 VII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2015 34000 VII Vaststelling van de begrotingsstaten van het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (VII) voor het jaar 2015 31490 Vernieuwing van de rijksdienst Nr. 55 Brief van de minister

Nadere informatie

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen

RBS pensioen update. Van premie tot pensioen RBS pensioen update Van premie tot pensioen Hoe is uw pensioen opgebouwd? Waarom zitten veel pensioenfondsen nu in de problemen? Hoe ziet de toekomst van pensioen in Nederland eruit? In deze RBS Pensioen

Nadere informatie

1.B. Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014

1.B. Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014 1.B Jouw Cosun pensioen Informatiebijeenkomsten voor pensioengerechtigden mei 2014 1 Agenda Pensioen in Nederland Waarom een nieuwe regeling bij Cosun? Pensioenpremie Toeslagverlening (indexatie) Discussie

Nadere informatie

februari 2015 Pensioenactualiteiten

februari 2015 Pensioenactualiteiten februari 2015 Pensioenactualiteiten Onderwerpen 1. Wijziging ABP pensioenregeling 2015 2. Financieel Toetsingskader (nftk) per 1-1-2015 (vernieuwde regels voor pensioenfondsen) 3. Indexatie en premie ABP

Nadere informatie

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG

Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG > Retouradres Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten- Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG www.rijksoverheid.nl www.facebook.com/minbzk www.twitter.com/minbzk Uw kenmerk Betreft Beantwoording

Nadere informatie

De fiscale aspecten van het pensioenakkoord: het is lastiger dan het lijkt. Workshop 9 mei 2012

De fiscale aspecten van het pensioenakkoord: het is lastiger dan het lijkt. Workshop 9 mei 2012 De fiscale aspecten van het pensioenakkoord: het is lastiger dan het lijkt Workshop 9 mei 2012 Programma De aanleiding en het pensioenakkoord op hoofdlijnen Aanpassingsmechanismes Fiscale pensioenkader

Nadere informatie

Vakcentrale. Toekomst Pensioenstelsel Zaken rond AOW en het aanvullend pensioen

Vakcentrale. Toekomst Pensioenstelsel Zaken rond AOW en het aanvullend pensioen Toekomst Pensioenstelsel Zaken rond AOW en het aanvullend pensioen 0 Tom Poes verzin eens een list! Het is moeilijk om jong te zijn, gaf hij toe. Je moet lenen aan je kinderen, en je moet de ouderen teruggeven

Nadere informatie

PensioenNieuws van Pensioenfonds TenCate

PensioenNieuws van Pensioenfonds TenCate PensioenNieuws van Pensioenfonds TenCate oktober 2016 Hoe verloopt 2016 tot nu toe? Om maar meteen met de deur in huis te vallen: de financiële situatie bij Pensioenfonds TenCate is niet goed. De alsmaar

Nadere informatie

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds

Pensioen Nieuws. Uw pensioenregeling verandert opnieuw. #12 februari 15 P4 P6. Pensioenfonds Pensioen Nieuws Een uitgave van Stichting Pensioenfonds AVEBE www.pensioenfondsavebe.nl #12 februari 15 1 Uw pensioenregeling verandert opnieuw 3 Interview met Manager Martien Smid 4 Onze dekkingsgraad

Nadere informatie

Fiscale aspecten pensioenmaatregelen

Fiscale aspecten pensioenmaatregelen www.pwc.nl Fiscale aspecten pensioenmaatregelen regeerakkoord Studiebijeenkomst Vereniging voor Pensioenrecht 21 november 2012 Agenda 1. Aanleiding 2. Ontwikkelingen wet- en regelgeving pensioen 3. Wet

Nadere informatie

OWASE Pensioenforum 26 juni 2013. 3 juli 2013 OWASE. Welkom. bij

OWASE Pensioenforum 26 juni 2013. 3 juli 2013 OWASE. Welkom. bij Welkom OWASE Pensioenforum 26 juni 2013 OWASE 3 juli 2013 bij Pensioenfonds en solidariteit: één voor allen, allen voor één! www.owase.nl PFO20130626/20130703 2 Programma Pensioenforum De bedoeling van

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

De doorsneepremie ZO DENKEN WIJ ER OVER. De doorsneepremie. De doorsneepremie

De doorsneepremie ZO DENKEN WIJ ER OVER. De doorsneepremie. De doorsneepremie Zo denken wij er over is een uitgave van ABP Corporate Communicatie. Voor meer informatie verwijzen wij u naar www.abp.nl. september 2007 ZO DENKEN WIJ ER OVER Collectief versus individueel Juridische

Nadere informatie

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl

Update! WIJZIGINGEN PENSIOENREGELING PER 1 JANUARI 2015. bpfhibin.nl Update! bpfhibin.nl stichting bedrijfstakpensioenfonds voor de handel in bouwmaterialen December 2014 Kunt u uw werknemers uitleggen wat er per 1 januari 2015 is veranderd aan hun pensioen? WIJZIGINGEN

Nadere informatie

INFORMATIEBULLETIN PENSIOENAKKOORD

INFORMATIEBULLETIN PENSIOENAKKOORD Het federatiebestuur van de FNV heeft op 10 juni met de werkgevers en het kabinet een principeakkoord ondertekend over pensioen en AOW. Alleen FNV Bondgenoten stemde tegen in de federatieraad waarin alle

Nadere informatie

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst

Toelichting. Uniform Pensioenoverzicht 2015. Uitkeringsovereenkomst Toelichting Uniform Pensioenoverzicht 2015 Uitkeringsovereenkomst Actieve deelnemer Wat heeft u aan het Uniform Pensioenoverzicht? Het Uniform Pensioenoverzicht geeft inzicht in uw inkomen dat u van Hagee

Nadere informatie

Deutsche Bank Nederland Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland

Deutsche Bank Nederland Stichting Pensioenfonds Deutsche Bank Nederland In deze nieuwsbrief Voorwoord Wat betekenen de nieuwe pensioenmaatregelen voor u? De informatie in dit document is eigendom van en mag noch in haar geheel noch gedeeltelijk van. Page 2 of 5 Voorwoord In

Nadere informatie

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen.

Je bouwt partnerpensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Voor je kinderen is er wezenpensioen. Hoe is jouw pensioen geregeld? Wat krijg je in onze pensioenregeling? Ouderdomspensioen Je bouwt ouderdomspensioen op met de pensioenregeling van Pensioenfonds Detailhandel. Je krijgt dit ouderdomspensioen

Nadere informatie

Wat is er aan de hand in Pensioenland?

Wat is er aan de hand in Pensioenland? We sturen dit document als achtergrondinformatie bij de interactieve presentatie (Prezi). U kunt dit document uitprinten, de Prezi kunt u alleen op uw computer bekijken. Wat is er aan de hand in Pensioenland?

Nadere informatie

PENSIOEN 2.0 REGIOBIJEENKOMSTEN FEBRUARI EN MAART 2011

PENSIOEN 2.0 REGIOBIJEENKOMSTEN FEBRUARI EN MAART 2011 PENSIOEN 2.0 REGIOBIJEENKOMSTEN FEBRUARI EN MAART 2011 KORTE TERUGBLIK Kabinet Balkenende gevallen: sociale partners pakken kansen Het pensioen is van sociale partners samen, dus moeten wij ook samen naar

Nadere informatie

PER 1 JANUARI 2015 IS UW PENSIOEN VERANDERD WAT BETEKENT DIT PRECIES VOOR U?

PER 1 JANUARI 2015 IS UW PENSIOEN VERANDERD WAT BETEKENT DIT PRECIES VOOR U? PENSIOEN Wijzigingen per 1 januari 2015 Opbouwpercentage blijft gelijk Risico partnerpensioen voor de pensioendatum is verlaagd Pensioenleeftijd is verhoogd Opgebouwde pensioenaanspraken worden omgezet

Nadere informatie

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten.

De dekkingsgraad van het Pensioenfonds is bijna elke maand anders. Dat komt vooral door de rentestand en onze beleggingsopbrengsten. Nieuwsbrief Ballast Nedam Pensioenfonds September 2013 Tijd voor een nieuwsbrief van uw Pensioenfonds. Er gebeurt veel in de Nederlandse pensioenwereld; dat kan u bijna niet zijn ontgaan. In onze vorige

Nadere informatie

Extra informatie pensioenverlaging

Extra informatie pensioenverlaging Extra informatie pensioenverlaging Wat is de invloed van de verlaging op mijn netto pensioen? Als u nog niet met pensioen bent, kunnen we u nu niet zeggen hoe uw netto pensioen

Nadere informatie

PENSIOEN IN BEWEGING! KLAAR VOOR DE TOEKOMST? SAMEN DELEN, EEN STERKE KEUZE

PENSIOEN IN BEWEGING! KLAAR VOOR DE TOEKOMST? SAMEN DELEN, EEN STERKE KEUZE PENSIOEN IN BEWEGING! KLAAR VOOR DE TOEKOMST? SAMEN DELEN, EEN STERKE KEUZE PENSIOEN IS AANVULLING OP AOW Lijfrente Salaris 100% Pensioen Staatspensioen (AOW) 2 AOW, VOLKSVERZEKERING (1) Voorziet in MINIMUM

Nadere informatie

Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur

Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015. Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur Nieuwe pensioenregeling vanaf 1 januari 2015 Jan Raaijmakers Aad van der Tak Michel Stok Voorzitter Manager Pensioenfonds Extern actuarieel adviseur Agenda 1. Rol klankbordgroep 2. Waarom een nieuwe pensioenregeling?

Nadere informatie

Actualiteiten pensioen

Actualiteiten pensioen Actualiteiten pensioen Stichting Pensioenfonds Thales Nederland 20 juni 2013 2013 Towers Watson. All rights reserved. Wat speelt er allemaal? Sociaal akkoord AOW-leeftijd gaat omhoog AOW-gat Nominaal versus

Nadere informatie

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630

Datum Briefnummer Behandeld door Doorkiesnummer 15-2-2012 20120215 N.W. Dijkhuizen 630 Pensioenfonds Productschappen Bezoekadres Laan van Zuid Hoorn 165 2289 DD Rijswijk Postadres Postbus 3042 2280 GA Rijswijk Telefoon 070 4138630 Fax 070 4138650 E-mail info@pbodnl Website wwwpbodnl KvK

Nadere informatie

Een goede oudedagsvoorziening? Werknemers zijn aan zet

Een goede oudedagsvoorziening? Werknemers zijn aan zet 28 november 2014 Een goede oudedagsvoorziening? Werknemers zijn aan zet Jarenlang was pensioen géén actueel onderwerp. Je kreeg AOW als je 65 was en daarnaast een gegarandeerd pensioen dat via een werkgever

Nadere informatie

Gelden de kortingen op het pensioen per en voor beide regelingen?

Gelden de kortingen op het pensioen per en voor beide regelingen? Veelgestelde vragen DE KORTINGEN Gelden de kortingen op het pensioen per 1-9-2016 en 1-3-2017 voor beide regelingen? Ja, de kortingen gelden zowel voor de middelloon als de CDC regeling, ongeacht het afgesproken

Nadere informatie

Bulletin Informatie voor kaderleden

Bulletin Informatie voor kaderleden Bulletin Informatie voor kaderleden 10 juni 2011 nummer 11.13 Inhoud: MHP over Pensioenakkoord: Stop eigen pensioenplannen kabinet Meest gestelde vragen Pensioenakkoord 3. Is het waar dat de pensioenuitkering

Nadere informatie

PENSIOEN Gemakkelijker kunnen we het...

PENSIOEN Gemakkelijker kunnen we het... PENSIOEN Gemakkelijker kunnen we het... Venlo, 29 februari 2012 Pensioen diverse actualiteiten 1. Wat houdt pensioenakkoord voor AOW in 2. Gevolgen voor pensioen 3. Hoe werkt uitstellen pensioendatum 4.

Nadere informatie

Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer

Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer Pagina 1/6 Overzicht van voor- en nadelen van pensioenopbouw in eigen beheer Momenteel bouwt u pensioen op bij uw eigen vennootschap. Dit betekent dat de vennootschap recht heeft op premieaftrek voor uw

Nadere informatie

Presentatie met uitleg per slide

Presentatie met uitleg per slide Presentatie met uitleg per slide 1 Terug- en vooruitblik In het principe cao-akkoord van december 2012 hebben we afspraken gemaakt over de noodzaak van een nieuwe en toekomstbestendige pensioenregeling

Nadere informatie

GEMEENTE LANGEDIJK 2 1 OKT Jntofo. ons kenmerk. ECCVA/U Lbr. 13/082

GEMEENTE LANGEDIJK 2 1 OKT Jntofo. ons kenmerk. ECCVA/U Lbr. 13/082 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad GEMEENTE LANGEDIJK 2 1 OKT 2013 Jntofo VIUG Vereniging van Nederlandse Gemeenten informatiecentrum tel. (070) 373 8020 betreft akkoord pensioen gemeenteambtenaren

Nadere informatie

Fiscale hervorming pensioenopbouw 2015

Fiscale hervorming pensioenopbouw 2015 Fiscale hervorming pensioenopbouw 2015 De parlementaire behandeling van de fiscale hervorming van de pensioenen is afgerond. Op dinsdag 27 mei is de Eerste Kamer in meerderheid akkoord gegaan met de plannen

Nadere informatie

Redactie: Adres: Strevelsweg 700/705 3083 AS ROTTERDAM Website : www. rijksvakbonden.nl Email:mijnncf@ncf.nl

Redactie: Adres: Strevelsweg 700/705 3083 AS ROTTERDAM Website : www. rijksvakbonden.nl Email:mijnncf@ncf.nl Pensioen Nieuwsbrief AC Rijksvakbonden Pensioen Auw!! o Angelique Kansouh Rosanna Hubregtsen APRIL 2016 Redactie: Adres: Strevelsweg 700/705 3083 AS ROTTERDAM Website : www. rijksvakbonden.nl Email:mijnncf@ncf.nl

Nadere informatie

Voorlichtingsbijeenkomsten pensioen

Voorlichtingsbijeenkomsten pensioen Voorlichtingsbijeenkomsten pensioen Amsterdam, Doetinchem, Leiden, Zwijndrecht Maart 2014 Agenda 1. Overzicht SPEO 2. Stand van zaken/kortingsmaatregelen 3. Pensioenregeling 2014 4. Vooruitblik 2015 2

Nadere informatie

Let op: Alle vermelde uitkeringen zijn bruto bedragen per jaar. Hierover moeten dus nog premies en belasting worden betaald.

Let op: Alle vermelde uitkeringen zijn bruto bedragen per jaar. Hierover moeten dus nog premies en belasting worden betaald. Uw vermogen om te leven Postbus 4806, 6401 JL Heerlen De heer A Voorbeeld Straat 12 1234 AB WOONPLAATS 1234ab49 Heerlen, 18 april 2014 Uniform Pensioenoverzicht 2014 Stand per 31 december 2013 Pensioenovereenkomst

Nadere informatie

Deelnemersbijeenkomst

Deelnemersbijeenkomst Deelnemersbijeenkomst Stichting Pensioenfonds Capgemini Nederland 2 juli 2015 1 Agenda Opening 2014 Financiën: Dekkingsgraad en financiële situatie Henk nftk Henk Herstelplan Henk Beleggingsbeleid Bert

Nadere informatie

Op koers blijven voor een goed pensioen: een update van het bestuur

Op koers blijven voor een goed pensioen: een update van het bestuur Op koers blijven voor een goed pensioen: een update van het bestuur Agenda Stand van zaken PPF APG: kerngegevens, beleggingsresultaten dekkingsgraadontwikkeling Deelnemerstevredenheidsonderzoek Effecten

Nadere informatie

DNBulletin: Pensioenfondsen gaan in herstelplannen uit van hoge rendementen

DNBulletin: Pensioenfondsen gaan in herstelplannen uit van hoge rendementen DNBulletin DNBulletin: Pensioenfondsen gaan in herstelplannen uit van hoge rendementen Datum 18 mei 2017 Thema Pensioenen Pensioenfondsen verwachten uit hun financiële tekorten te komen door hoge rendementen

Nadere informatie

Sociaal akkoord aow en Witteveenkader Op verzoek van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Sociaal akkoord aow en Witteveenkader Op verzoek van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid CPB Notitie 10 juni 2011 Sociaal akkoord aow en Witteveenkader Op verzoek van het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid. CPB Notitie Aan: Ministerie van SZW Centraal Planbureau Van Stolkweg

Nadere informatie

Pensioennieuwsbrief Verlagen pensioenen

Pensioennieuwsbrief Verlagen pensioenen Pensioennieuwsbrief Verlagen pensioenen Pensioenfonds DHV verlaagt de pensioenen De meest gestelde vragen & de antwoorden Net als zo n 70 andere pensioenfondsen, groot en klein, heeft het bestuur van Pensioenfonds

Nadere informatie

Vraag-antwoord voor Pensioenfonds ANWB

Vraag-antwoord voor Pensioenfonds ANWB Vraag-antwoord voor Pensioenfonds ANWB vanwege verlagen pensioenen, april 2013 1. Waarom moet Pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? Het pensioenfonds staat er financieel niet goed voor. De twee belangrijkste

Nadere informatie

Toelichting principe CAO akkoord ten aanzien van pensioen in de Koopvaardij 24, 26 EN 27 NOVEMBER 2014

Toelichting principe CAO akkoord ten aanzien van pensioen in de Koopvaardij 24, 26 EN 27 NOVEMBER 2014 Toelichting principe CAO akkoord ten aanzien van pensioen in de Koopvaardij 24, 26 EN 27 NOVEMBER 2014 Opmerkingen vooraf / disclaimer / contactinformatie Mercer heeft de presentatie gemaakt voor de achterban

Nadere informatie

Versie: mei Presentatie voor uw werknemers over de pensioenregeling van bpfbouw

Versie: mei Presentatie voor uw werknemers over de pensioenregeling van bpfbouw Versie: mei 2017 Presentatie voor uw werknemers over de pensioenregeling van bpfbouw 1 Wat bpfbouw voor u regelt: sheet 3 t/m 5 Hoe uw geld wordt beheerd door bpfbouw: sheet 6 t/m 8 Pensioen de basis:

Nadere informatie

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin.

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin. pensioen Hoe warm loop jij voor het onderwerp pensioen? Informatie over uw pensioen Minder kans op verlaging, ook minder kans op indexatie Bpf HiBiN kiest voor online en digitaal Waar houdt het bestuur

Nadere informatie

Samenvatting van pensioenakkoord StvdA

Samenvatting van pensioenakkoord StvdA AB 10065 CBAC 10162 WP 10073 Samenvatting van pensioenakkoord StvdA 1. Voorgestelde wijzigingen in de AOW Aanpassing AOW-leeftijd Er komt een vooraf vastgestelde systematiek voor de aanpassing van de AOWleeftijd

Nadere informatie

Nieuwe pensioenregeling per 1 januari 2015. Geachte heer, mevrouw,

Nieuwe pensioenregeling per 1 januari 2015. Geachte heer, mevrouw, Nieuwe pensioenregeling per 1 januari 2015 Geachte heer, mevrouw, U bouwt pensioen op bij het Pensioenfonds Thales Nederland. Per 1 januari 2015 heeft Pensioenfonds Thales een nieuwe pensioenregeling.

Nadere informatie

5 plussen van collectief pensioen

5 plussen van collectief pensioen 5 plussen van collectief pensioen Inhoudsopgave Waarom is uw pensioenregeling verplicht? 4 Invloed op uw pensioen 4 5 plussen van collectief pensioen 4 +1: Een goed pensioen voor ál uw werknemers 5 +2:

Nadere informatie

Veelgestelde vragen Onderhandelaarsakkoord loonruimte publieke sector 2015-2016

Veelgestelde vragen Onderhandelaarsakkoord loonruimte publieke sector 2015-2016 CNV Overheid & Publieke Diensten, CNV Onderwijs, CNV Zorg & Welzijn Veelgestelde vragen Onderhandelaarsakkoord loonruimte publieke sector 2015-2016 1. Voor welke sectoren geldt dit akkoord nu precies?

Nadere informatie

12 VRAGEN over pensioen

12 VRAGEN over pensioen 12 VRAGEN over pensioen Q&A s voor dieren artsassistenten 12 vragen Inhoudsopgave 01 Waarom bouw ik bij Pensioenfonds Zorg en Welzijn pensioen op? 3 02 Kan ik ervoor kiezen om geen pensioen op te bouwen?

Nadere informatie

Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor deelnemers in actieve dienst mei 2014

Jouw Cosun pensioen. Informatiebijeenkomsten voor deelnemers in actieve dienst mei 2014 Jouw Cosun pensioen Informatiebijeenkomsten voor deelnemers in actieve dienst mei 2014 1 Agenda Pensioen in Nederland Onze regeling Keuzemogelijkheden Vragen 2 Pensioen in Nederland Nederlands pensioenstelsel

Nadere informatie

SCO en VSO hebben op de volgende onderwerpen een onderhandelaarsakkoord bereikt:

SCO en VSO hebben op de volgende onderwerpen een onderhandelaarsakkoord bereikt: 1. Inleiding Op 6 juli 2017 is in de Pensioenkamer van de Raad voor het Overheidspersoneelsbeleid een onderhandelaarsakkoord bereikt over een belangrijke reductie van de complexiteit in de ABPpensioenregeling.

Nadere informatie

Veranderingen in de Pensioenwereld

Veranderingen in de Pensioenwereld Veranderingen in de Pensioenwereld Veranderingen in de Pensioenwereld staan voor de deur U hebt er vast al van gehoord, de pensioenwereld gaat de komende tijd drastische veranderingen doormaken. Zowel

Nadere informatie

Realisme over pensioenambities Actuariaatcongres, Amsterdam, 5 maart 2014

Realisme over pensioenambities Actuariaatcongres, Amsterdam, 5 maart 2014 Realisme over pensioenambities Actuariaatcongres, Amsterdam, 5 maart 2014 Bij pensioenfondsen speelt het rendement een belangrijke rol: bij het bepalen van de financiële opzet en het uitvoeren van een

Nadere informatie

AANVULLENDE PENSIOENREGELING

AANVULLENDE PENSIOENREGELING AANVULLENDE PENSIOENREGELING Stichting Bedrijfspensioenfonds voor de Agrarische en Voedselvoorzieningshandel Uw pensioen is onze zorg. Inleiding Voor u ligt de brochure over de aanvullende pensioenregelingen

Nadere informatie

Pensioenbijeenkomst Abvakabo FNV Het pensioen van nu en de toekomst in zicht November 2010. Welkom

Pensioenbijeenkomst Abvakabo FNV Het pensioen van nu en de toekomst in zicht November 2010. Welkom Pensioenbijeenkomst Abvakabo FNV Het pensioen van nu en de toekomst in zicht November 2010 Welkom Waar willen wij het met elkaar over hebben? Pensioen anno 2010 Stand van Zaken AOW en Pensioenakkoord 4

Nadere informatie

A. Inleiding. Datum 9 oktober 2014

A. Inleiding. Datum 9 oktober 2014 Onderhandelingsresultaat Pensioenkamer Raad voor het Overheidspersoneelsbeleid over de wijzigingen van de ABP-pensioenregeling naar aanleiding van de aanpassing van het fiscale pensioenkader Witteveen

Nadere informatie

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420

datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Aan: alle actieve deelnemers alle gewezen deelnemers alle pensioengerechtigden datum onze referentie uw referentie doorkiesnummer 15-11-2010 0523 288420 Betreft: de risico s van het pensioenfonds voor

Nadere informatie

1. Wat betekent het dat de AOW volgens het pensioenakkoord wordt gekoppeld aan de verdiende lonen?

1. Wat betekent het dat de AOW volgens het pensioenakkoord wordt gekoppeld aan de verdiende lonen? Vragen en antwoorden over het pensioenakkoord, besproken tijdens het landelijk beraad van groepsbesturen van CNV Publieke Zaak op 8 juli 2010 in Nijkerk 1. Wat betekent het dat de AOW volgens het pensioenakkoord

Nadere informatie

Ontwikkelingen in 2012

Ontwikkelingen in 2012 1 Jaarbericht 2012 Ontwikkelingen in 2012 2012 was, in alle opzichten, weer een bewogen jaar. We kregen onder meer te maken met hectische ontwikkelingen op de financiële markten, met veranderingen in de

Nadere informatie

Verslag Mandema Update mei 2014

Verslag Mandema Update mei 2014 Verslag Mandema Update mei 2014 Terwijl de leden van de Eerste Kamer zich op 20 mei jl. bogen over de Wet verlaging maximumopbouw- en premiepercentages pensioen, kregen onze relaties te horen wat de consequenties

Nadere informatie

Pensioen Nieuwsbrief AC Rijksvakbonden Pensioen minder zeker & zeker minder

Pensioen Nieuwsbrief AC Rijksvakbonden Pensioen minder zeker & zeker minder Pensioen Nieuwsbrief AC Rijksvakbonden Pensioen minder zeker & zeker minder Angelique Kansouh Sabrina Watson Augustus 2013 MEI De AC Rijksvakbonden zijn een initiatief van NCF, Juvox, VPW en VCPS Inhoudsopgave

Nadere informatie

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen

Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen Veel gestelde vragen kwartaalcijfers pensioenfondsen 1. De kwartaalcijfers van de pensioenfondsen zijn negatief. Hoe komt dat? Het algemene beeld is dat het derde kwartaal, en dan in het bijzonder de maand

Nadere informatie

201506 brochure pensioen in zicht 2015. Pensioen in zicht

201506 brochure pensioen in zicht 2015. Pensioen in zicht Pensioen in zicht INHOUD PAGINA 1. Wanneer gaat het pensioen in? 3 2. Kan het pensioen ook op een eerdere datum ingaan? 3 3. Is een vervroegde pensionering haalbaar? 3 4. Vervroegde ingang van het pensioen

Nadere informatie

RISICOBEREIDHEIDSONDERZOEK

RISICOBEREIDHEIDSONDERZOEK RISICOBEREIDHEIDSONDERZOEK PPF APG Pieter Kasse / Manja Rietjens 15/16/17 januari 2014 RISICOBEREIDHEIDSONDERZOEK ONDER DEELNEMERS AANLEIDING ONDERZOEK Inzicht in (risico)voorkeuren van deelnemers en gepensioneerden

Nadere informatie

Overzicht vragen gesteld tijdens inloopsessies met betrekking tot de nieuwe pensioenregeling

Overzicht vragen gesteld tijdens inloopsessies met betrekking tot de nieuwe pensioenregeling Overzicht vragen gesteld tijdens inloopsessies met betrekking tot de nieuwe pensioenregeling 1. Waarom wordt het nieuwe pensioenreglement pas later uitgereikt? Antwoord: De pensioenregeling is gebaseerd

Nadere informatie

Technische toelichting bij ABP Pensioenakkoord 16 september 2013

Technische toelichting bij ABP Pensioenakkoord 16 september 2013 Technische toelichting bij ABP Pensioenakkoord 16 september 2013 Doel van het Pensioenakkoord is het voorkomen van een fiscaal onzuivere ABP regeling in 2014, resp. het verwerken van de Witteveen 2014

Nadere informatie

Pensioenfondsen lopen niet leeg, ondanks vergrijzing

Pensioenfondsen lopen niet leeg, ondanks vergrijzing Olaf Boschman Week 2 8 januari 2015 Pensioenfondsen lopen niet leeg, ondanks vergrijzing Het vermogen van Nederlandse pensioenfondsen blijft de komende decennia gewoon groeien, ondanks de vergrijzende

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst voor aangesloten werkgevers. April 2012

Informatiebijeenkomst voor aangesloten werkgevers. April 2012 Informatiebijeenkomst voor aangesloten werkgevers April 2012 Agenda Kenmerken SPNG Aanleiding Uitgangspunten en ondernomen stappen Wijzigingen in de regeling en premie Intermezzo: de pensioendriehoek Stappen

Nadere informatie

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen?

1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? 1. Waarom moet het pensioenfonds ANWB extra maatregelen nemen? Het pensioenfonds staat er financieel niet goed voor. De twee belangrijkste oorzaken: 1. Nederlanders worden steeds ouder. Met name de laatste

Nadere informatie

2. Inhoud van de loonruimte-overeenkomst publieke sector

2. Inhoud van de loonruimte-overeenkomst publieke sector 1. Inleiding In alle stilte en onder grote tijdsdruk sprak het AC met onderhandelaars van het kabinet, met als doel om tot een overheids- en onderwijsbrede overeenkomst te komen. Dat is uiteindelijk gelukt,

Nadere informatie

PRINCIPE-AKKOORD PENSIOEN VOOR DE TECHNIEK

PRINCIPE-AKKOORD PENSIOEN VOOR DE TECHNIEK PRINCIPE-AKKOORD PENSIOEN VOOR DE TECHNIEK Werknemers- en werkgevers-organisaties in de Metaal en Techniek en Metalektro, samenwerkend in de Stichting Vakraad Metaal en Techniek en de Stichting Raad van

Nadere informatie

CPB Notitie. Samenvatting. Aan: Ministerie van SZW

CPB Notitie. Samenvatting. Aan: Ministerie van SZW CPB Notitie Aan: Ministerie van SZW Centraal Planbureau Van Stolkweg 14 Postbus 80510 2508 GM Den Haag T (070) 3383 380 I www.cpb.nl Contactpersoon M.H.C. Lever Datum: 10 juni 2011 Betreft: Sociaal akkoord

Nadere informatie

Onderhandelingsresultaat SCO en VSO inzake toekomst ABP-pensioen en financiële

Onderhandelingsresultaat SCO en VSO inzake toekomst ABP-pensioen en financiële Onderhandelingsresultaat SCO en VSO inzake toekomst ABP-pensioen en financiële positie ABP. Algemene uitgangspunten Partijen zijn het eens over het streven naar een structurele pensioenregeling die voldoet

Nadere informatie

Versobering van de fiscale pensioenopbouw

Versobering van de fiscale pensioenopbouw Versobering van de fiscale pensioenopbouw 1. Hoofdlijnen van het wetsvoorstel Als het aan het kabinet ligt, dan wordt het Witteveenkader op drie manieren aangepast: verhoging van de pensioenrichtleeftijd,

Nadere informatie

Een nieuwe pensioenregeling

Een nieuwe pensioenregeling Een nieuwe pensioenregeling De pensioenregeling van Pensioenfonds voor de Accountancy wordt per 1 januari 2015 aangepast. Het bestuur heeft inmiddels de hoofdlijnen van de nieuwe regeling vastgesteld.

Nadere informatie

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015:

blad Ontmoet Paul op www.onsbpfschilders.nl wat vinden blijft gelijk 5 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 Premie in 2015: Pensioen blad voor ondernemers april 2015 Meer inzicht in je pensioen: met UPO & de Pensioenplanner 2 wat vinden we van ons pensioenfonds 4 Premie in 2015: pensioenpremie blijft gelijk 5 Welk pensioenloon

Nadere informatie