CYRUS, MANAGEMENT VAN TITAAN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "CYRUS, MANAGEMENT VAN TITAAN"

Transcriptie

1 CYRUS, MANAGEMENT VAN TITAAN Door: luitenant-kolonel Ferry Hakemulder, projectofficier bij C2SC Dit artikel gaat primair over het CYRUS-systeem (de ontwikkeling van dit systeem is initieel gestart onder de naam CISMAN), waarmee het management van het TITAAN-netwerk, de systemen, de applicaties en de communicatiekanalen wordt ondersteund. Het geheel van netwerk, systemen, applicaties en communicatiekanalen noemen we de CIS (Communicatie en Informatie Systemen) infrastructuur. Ook wel kortweg de CIS genoemd. Aangezien dit systeem deel uitmaakt van een complexe architectuur en ondersteuning biedt aan een niet minder complexe management- en beheerorganisatie, zullen ook deze aspecten de revue passeren. Dit artikel beoogt daarom ook inzicht te geven in de rol van het management en beheer bij de ondersteuning van de commandovoering in algemene zin. De afbakening tussen management en beheer en de daarin te onderscheiden niveaus en hun verantwoordelijkheden zullen worden beschreven. Ingegaan zal worden op de inrichting van het management- en beheerproces en het procesmodel dat daaraan ten grondslag ligt. De ontwikkelde architectuur zal worden beschreven alsmede het systeemconcept waarmee de samenhang tussen het CYRUS-systeem en de beheertools duidelijk zal worden. De rol van het CYRUS-systeem en de beheertools in de ondersteuning van het operationele proces vanaf planning van de CISinfrastructuur tot en met de inzet en de instandhouding daarvan zal worden uitgelegd. Ingegaan zal worden op de problematiek van het vaststellen van de WAN-topologie, die voortkomt uit het ontbreken van een backbone, zoals we die voor de komst van TITAAN kenden. Wide Area Network waarmee de lokale Local Area Networks (LAN s) met elkaar verbonden worden. Onderscheiden worden het missie WAN, dat wordt gerealiseerd binnen een enkele missie en het centrale WAN, waarmee de afzonderlijke missie WAN s met elkaar verbonden kunnen worden. Tenslotte zal kort worden ingegaan op de projectplanning voor de korte en middellange termijn en de participatie van de zijde van de gebruiker in het ontwikkeltraject. CIS MANAGEMENT- EN BEHEERPROCES TITAAN is vandaag de dag niet meer weg te denken uit het operationele optreden. Het systeem draagt hierbij zorg voor een adequate ondersteuning van het Command and Control proces. Het is inmiddels een vanzelfsprekendheid geworden, dat het netwerk wordt uitgerold, de verbindingen tussen de diverse commandoposten tot stand worden gebracht en de ondersteunende applicaties, zoals ISIS en THEMIS (THEMIS is de nieuwe benaming van het bekende Tactical Messaging System, aan de gebruiker van TI- TAAN beschikbaar worden gesteld. Vanaf dat moment heeft een staf alles wat nodig is om informatie uit te wisselen, Situational Awareness op te bouwen en sneller dan ooit zijn nieuwe plan(nen) uit te werken en te communiceren. In het recent in de Intercom verschenen artikel Bison Prepare 2004 is dit nogmaals bevestigd. Voor een dergelijk resultaat moet wel hard worden gewerkt. Met het beschikbaar stellen en houden van het complexe TITAANsysteem is een uitgebreide groep mensen met een veelheid aan taken belast. Ter ondersteuning van deze taken is een aantal systemen en tools beschikbaar die elk voor zich een specifiek aspect van het totale management en beheer ondersteunen. De uitdaging Figuur 1: Voorbeeld van een TITAAN netwerk 9

2 hierbij is de balans te vinden tussen eenvoud en inzichtelijkheid voor de gebruiker enerzijds en beperking van de complexiteit van de systemen en tools anderzijds. Het streven is een zo groot mogelijk deel van het management en beheer te automatiseren Het commandovoeringsproces (met de deelprocesssen besluitvorming, bevelvoering en leidinggeven) wordt ondersteund met diverse CIS-middelen. In lijn hiermee worden de commandovoeringsprocessen ondersteund door CIS-commandovoeringsprocessen. Het planningsproces van de G6/S6 zal synchroon lopen met het planningsproces van de operationele commandant. De mogelijkheden en beperkingen van de CIS-infrastructuur zijn immers sterk bepalend voor het operatieconcept van de commandant. Hier is sprake van CIS Management. Bij de ondersteuning van de besluitvorming moet worden gedacht aan het beschikbaar stellen van informatie m.b.t. de status, de inzetbaarheid en de capaciteit van de diverse CIS-middelen. Met andere woorden: de planning van de inzet van de CIS-middelen. Bij de ondersteuning van de bevelvoering spelen meer praktische zaken een rol, zoals het beschikbaar stellen van frequenties, crypto-sleutels, locaties, namen, IP-adressen, etc. Met andere woorden: de aansturing van de inzet van de CIS-middelen. Samenvattend kan worden gesteld, dat het CIS-Management zich bezig houdt met de planning en aansturing van de inzet van de CIS-middelen, kortweg de CIS-planning. De feitelijke inzet en instandhouding van de CIS-middelen wordt aangeduid met CIS- Beheer. Hieronder vallen puur praktische aspecten als configuratie en bewaking van netwerk-componenten en applicaties en de realisatie van de noodzakelijke verbindingen. De instandhouding van de CIS-infrastructuur is sterk procedureel gericht en is gebaseerd op ITIL. (Information Technology Infrastructure Library; Een beschrijving van de te onderscheiden beheerprocessen en hun onderlinge samenhang) Hierbij moet worden gedacht aan de afhandeling van fouten en storingen en het beheren van de CIS-middelen. Om redenen van concentratie van schaars, hoogwaardig CIS-personeel enerzijds en het uitgangspunt om zo min mogelijk personeel te velde te laten gaan (om operationele en veiligheidsredenen) is het streven erop gericht het CIS-Management en CIS-Beheer zoveel mogelijk centraal of regionaal op te zetten. Althans, voor zover het het WAN betreft. De lokale netwerken (LAN) van de eenheden zullen vooralsnog wel lokaal worden gemanaged en beheerd. Er zijn al diverse artikelen geschreven waarin de complexiteit van het TITAAN-systeem en de problematiek die het hoog mobiele optreden van de ondersteunde eenheden met zich meebrengt, centraal hebben gestaan. Juist ook de gehanteerde CP-concepten (wijze van optreden met één of meer commandoposten per eenheid) vormen een ware uitdaging voor de planners en beheerders van het TITAAN-systeem. Doel van het management- en beheerproces is ervoor zorg te dragen dat de gehele CIS infrastructuur tijdig beschikbaar en juist geconfigureerd is en dat de prestaties van het geheel goed zijn. Hart van het managementproces is het planningsproces. Dit proces levert sturing voor het configuratiemanagement (waarin de afzonderlijke TITAAN-netwerkcomponenten en applicaties worden voorzien van de juiste instellingen en gegevens) en informatie t.b.v. het realiseren van de benodigde verbindingen. De beschikbaarheid, de juistheid en de prestaties van de gerealiseerde CIS-infrastructuur worden gecontroleerd door het monitoringproces, dat de status van de CIS terugkoppelt naar het planningsproces, waarmee de keten is gesloten en eventuele bijsturing kan plaatsvinden. Dit proces speelt zich in beginsel af op elk van de management- en beheerniveaus. Verschil zit hem in de verantwoordelijkheden en de daaraan gerelateerde aandachtsgebieden. Zo zal de S6 van een eenheid zich bezig houden met zijn eigen LAN, terwijl op de hogere niveaus de verantwoordelijkheid voor het missie WAN en het centrale WAN ligt. Figuur 2: Management- en beheerproces Tijdens de planning en de instandhouding van de CIS-infrastructuur, wordt een COP (Common Operational Picture) opgebouwd. Aangezien deze COP via het CYRUS-systeem beschikbaar is op alle management- en beheerniveaus, is voortdurend inzicht in de status van het WAN, de posities van de eenheden en de overige CIS-aspecten. Dit is een hele vooruitgang t.o.v. het tijdperk voor TITAAN waarin alleen het centrale management over deze informatie beschikte en de eenheden zelf het zonder moesten stellen. In de paragraaf over de WAN-topologie zal hierop nog worden teruggekomen. PROCESMODEL Wanneer we nader inzoomen op het management- en beheerproces dan onderscheiden we een 5-tal deelprocessen. Figuur 3: Procesmodel Tot het CIS-Management wordt alleen de planning van de CIS-infrastructuur gerekend. Het CIS-Beheer daarentegen is uit te splitsen in vier deelprocessen. Naast de eerder genoemde configuratiemanagement en monitorprocessen zien we nog twee processen verschijnen. Het Service Level Management en het Service Support, die beide voortkomen uit de ITIL-gewijze inrichting van het CIS-Beheer. Service Level Management zorgt initieel voor vaststelling van het voor de missie benodigde niveau van dienstverlening. Hierbij moeten we denken aan de beschikbaarheid en de performance van het totale systeem, aan de gewenste Security levels, aan de eisen t.a.v. back-up- en restoreprocessen, de openingstijden van de helpdesk, etc. De afgesproken niveaus en daaraan verbonden meetwaarden worden vastgelegd, waarna deze vervolgens worden gebruikt om te kunnen vaststellen of de vereiste service niveaus worden gehaald. Indien dit niet het geval is, zal bijsturing noodzakelijk zijn. Dat kan dus betrekking hebben op de transmissie, het netwerk, de systemen en applicaties, maar ook op de procedures en werkwijzen en inzet van personeel. Service Support heeft als aandachtsgebied het inrichten van een gebruikersondersteuningsorganisatie. Het doel is zorg te dragen voor de gewenste kwaliteit van de aangeboden IT-diensten. D.w.z. met zo min mogelijk verstoringen van de bedrijfsprocessen. Onderdeel van Service Support zijn de kernprocessen incidentbeheer (hoe verhelp en voorkom ik verstoringen), probleembeheer (hoe los ik problemen structureel op) en wijzigingenbeheer (gecontroleerd uitvoeren van wijzigingen met minimale risico s teneinde minder vervolg verstoringen/aanpassingen te krijgen). ARCHITECTUUR Ter ondersteuning van het management- en beheerproces is onderstaande architectuur ontwikkeld. Hoewel het geheel nog goed is te overzien, springt de veelheid aan systemen en tools direct in het oog. 10

3 Figuur 4: Architectuur van het management- en beheersysteem In de figuur zijn duidelijk de eerder onderkende deelprocessen te herkennen. De gebruiker die werkzaam is in een van de deelprocessen zal één of meer systemen of tools ter beschikking hebben waarmee hij zijn taak naar behoren kan uitvoeren. Het zou te ver voeren om de gehele architectuur toe te lichten. Voor een uitgebreide beschrijving van de architectuur wordt verwezen naar het TI- TAAN document C3I Architecture, Management Architecture. Enkele opmerkingen ter verduidelijking zijn echter op hun plaats. Bij het deelproces planning beginnend vinden we daar het CYRUS-systeem terug en een frequentiemanagement en simulatie module. Deze zullen later worden besproken. Via een zogenaamde TIL (TITAAN Interface Layer) kan het CYRUS-systeem communiceren met het configuratiemanagementproces, dat is opgebouwd rondom een aantal tools, waaronder het tool INTELLIDEN. De configuratiemanagementtools gebruiken de gegevens die voortkomen uit het planningsproces om de CIScomponenten en applicaties conform het plan te configureren. Alle deelprocessen wisselen gegevens uit met MSD (Magic Service Desk), dat de configuratiemanagementdatabase beheert. Hierin is de status van alle te beheren componenten vastgelegd. Tevens ondersteunt dit tool het eerder genoemde Service Support proces. Deze architectuur zal niet van de ene op de andere dag gerealiseerd zijn. Hiervoor is het geheel te complex en te omvangrijk. De weergegeven architectuur zal op evolutionaire wijze tot stand komen, waarbij telkens weer een volgend aspect zal worden uitgewerkt. Het Service Level Management bij voorbeeld, wordt momenteel nog niet door een tool ondersteund. SYSTEEMCONCEPT In figuur 5 is het systeemconcept geschetst, waarin de relatie tussen het CYRUS-systeem en de beheertools waarmee het systeem direct communiceert, duidelijk wordt. Het systeem communiceert alleen rechtstreeks met SPECTRUM, INTELLIDEN en MSD. De m.b.v. het CYRUS-systeem geplande CIS-infrastructuur wordt vastgelegd in configuratiefiles. De voor de geplande structuur benodigde CIS-middelen (Engels : Assets) worden gereserveerd d.m.v. MSD. Initieel kan gebruik worden gemaakt van een database waarin alle beschikbare middelen van BESCHIKBAARHEID MANAGEMENT EN BEHEERTOOLS In figuur A is de indeling van het CYRUS-systeem en de tools en modulen waarmee het CYRUS-systeem communiceert, weergegeven. CYRUS MSD SPECTRUM met end-user applicatie SPECTOGRAPH INTELLIDEN Figuur A: Beschikbaarheid management- en beheertools Frequentiemanagement module CISCC MCCC G6/S6 C2OstElm Ι Race Ι Overige secties I Commandant I TEKEN Via de TIL kunnen zowel het plannings- als het configuratiemanagementproces communiceren met het monitoringproces, waarvoor het tool SPECTRUM wordt gehanteerd. SPECTRUM maakt voor zijn monitortaak gebruik van diverse andere beheertools, o.a. om actieve netwerkcomponenten te detecteren (OSPF), om de goede werking van de diverse servers (fileservers, Exchange servers, TCTS Call Managers) te controleren (MoM) en om taken op gebied van beveiliging (security) te ondersteunen (INTELLITACTICS). SPECTRUM zal de actuele status van de CIS-infrastructuur via de TIL terugmelden aan het planningsproces. Zoals het overzicht laat zien, zijn het CYRUS-systeem en MSD op alle managementen beheerniveaus beschikbaar. Het C2OstElm (c.q. RACE) en de overige secties (inclusief de commandant) van de afzonderlijke eenheden kunnen weliswaar geen wijzigingen in de gegevens in het CYRUS-systeem aanbrengen, maar kunnen zich wel abonneren op die gegevens (aangeduid met een I ). Op deze wijze is het COP overal beschikbaar en kunnen alle niveaus er hun adviezen, beslissingen en werkzaamheden mede op baseren. SPECTRUM en INTELLIDEN bevinden zich bij het C2OstElm (beheerder) en niet bij de G6/S6 (planner). Uiteraard beschikken het CIS Control Centre en MCCC wel over deze middelen onder meer t.b.v. het beheer van hun eigen lokale CIS-infrastructuur. Het frequentiemanagement wordt op centraal niveau uitgevoerd en is daarom alleen beschikbaar bij het CIS Control Centre/MCCC. De tool TEKEN daarentegen is weer nagenoeg overal beschikbaar. Dit tool biedt coveragediagrammen voor de FM- 200 straalzenderapparatuur, zodat snel inzicht kan worden verkregen in de mogelijkheden om twee locaties op straalzenderbasis met elkaar te verbinden. 11

4 Figuur 5: Systeemconcept alle met TITAAN-middelen uitgeruste eenheden zijn opgeslagen, ongeacht voor welke missie die eenheden zullen worden ingezet. Zodra de initiële planning gereed is, worden de assets van de bij de te plannen missie betrokken eenheden in een aparte database gezet. Dit heeft te maken met de security-eis, dat systemen met verschillende security-niveaus op geen enkele wijze met elkaar gekoppeld mogen worden. Door een fysieke scheiding aan te brengen (airgap), wordt aan deze eis voldaan. De configuratiefiles worden beschikbaar gesteld aan SPECTRUM en INTELLIDEN die zorg dragen voor de configuratie en bewaking van de CIS-infrastructuur. SPECTRUM zal de actuele situatie via de TIL doorgeven aan het CYRUS-systeem dat deze status zal verwerken en presenteren. Het CYRUS-systeem is geïmplementeerd op het C2WS (Command and Control WorkStation) en heeft daardoor de beschikking over alle faciliteiten die het C2WS biedt. Strikt genomen zouden we daarom moeten spreken over de CYRUS-applicatie Figuur 6: Netwerkviews die draait op het C2WS systeem. Omwille van de eenvoud is ervoor gekozen toch te spreken over het CYRUS-systeem. Voorbeelden zijn de generieke GIS-functionaliteit (Geografisch Informatie Systeem; mogelijkheid om objecten o.b.v. hun locatie geografisch weer te geven), de datauitwisselingsbus en de mogelijkheid om je te abonneren op contexten (gegevensverzamelingen) van anderen. NETWERK VIEWS De mens-machine-interface van het CYRUS-systeem is toegesneden op het presenteren van informatie op een geografische wijze ter ondersteuning van de planner van het WAN, terwijl SPECTRUM juist een meer netwerk georiënteerd beeld biedt (ter ondersteuning van de beheerder). In figuur 6 is dit verschil weergegeven. MANAGEMENT - EN BEHEERNIVEAUS Wanneer we de diverse management- en beheerniveaus nader beschouwen, kunnen we een vijftal niveaus met een sterke onderlinge hiërarchie onderscheiden. Op het hoogste niveau zien we de G6 van het DOC (Defensie Operationeel Commando). Dit niveau is verantwoordelijk voor de overall planning van alle parallel lopende missies tezamen. Op dit niveau wordt het centrale WAN gemanaged en beheerd. Een niveau lager treffen we aan OPCO/G6 en diens luchtmacht tegenhanger TL/HA- CIS. Dit niveau is verantwoordelijk voor de planning van de afzonderlijke missies en daarmee voor de afzonderlijke missie WAN s. Het volgende niveau, de missie G6 (of afhankelijk van het niveau S6), wordt feitelijk niet gevormd door een organisatorisch niveau, maar door een rol die moet worden gespeeld door (in beginsel) het hoogste echelon in een missie. De missie G6 neemt beslissingen die het niveau van de afzonderlijke eenheden die aan de missie deelnemen, overstijgt. Hierop zal later in dit artikel nog worden teruggekomen. Figuur 7: Management- en beheerniveaus Onder de missie G6 ressorteren de eenheid S6-en, die verantwoordelijk zijn voor het management van de gehele CIS-infrastructuur van hun betreffende eenheid alsmede voor het adviseren van hun commandant tijdens het planningsproces t.a.v. de mogelijkheden en beperkingen van de communicatie- en informatiesystemen. Iedere eenheid wordt ondersteund door een C2OstElm (Command and Control ondersteunend element) dat o.l.v. de eenheid S6 zorg draagt voor de uitvoering van het CIS- Beheer van de lokale CIS-infrastructuur. Bij het 1(GE/NL)Corps wordt gesproken over RACE (Rapid CIS Element) met een vergelijkbare taak. In lijn met het beginsel Centraal, tenzij zal het CIS Control Centre (CISCC) te Stroe (rechtstreeks verbonden met het WAN in de missie) namens de missie G6 taken uitvoeren op het gebied van o.a. WAN-management en frequentiemanagement (dat i.v.m. het interferentievraagstuk centraal dient te geschieden), het gebruik van landlijnen en de inzet van de schaarse satellietcapaciteit. Indien gewenst kan het CIS Control Centre alle management niveaus steunen. 101 CISBat beheert een pool met CIS-middelen. Voor 1(GE/NL)Corps neemt het CISBn deze taak op zich. De eenheden krij- 12

5 gen organiek een enkele TITAAN basis module (BAM), waartoe het servervoertuig, het helpdeskvoertuig en de noodzakelijke netwerk aansluitboxen behoren. Het bedienend personeel hiervoor is ook organiek ingedeeld. De eenheden krijgen organiek echter geen transmissiemiddelen en geen verplaatsingscapaciteit (geen tweede BAM dus). Al naar gelang de behoefte worden middelen en bedienend personeel uit de pool aan de diverse eenheden verstrekt. Bij de koninklijke luchtmacht is de situatie enigszins anders. Hier bevinden alle transmissiemiddelen, alle BAM s en al het CISpersoneel zich in een pool, die wordt beheerd door de LCG (Luchtmacht CIS Groep). Al naar gelang de behoefte worden middelen vanuit deze pool beschikbaar gesteld aan de eenheden. Naast de flexibiliteit van de inzet van middelen uit de pool, kan indien nodig ook altijd nog besloten worden tot herverdeling van middelen tussen verschillende eenheden. Naar behoefte kan een zogenaamd Mobile CIS Control Centre (MCCC) worden ingericht in het missiegebied. Dit is feitelijk een vooruitgeschoven post van het CIS Control Centre, die gedelegeerde taken uitvoert. Het MCCC wordt mede ingericht door personeel en middelen van 101 CISBat resp. de LCG. PLANNINGSCYCLUS De initiële planning van het WAN wordt uitgevoerd op een hoog managementniveau. Ter ondersteuning van de geplande operatie worden de afzonderlijke eenheden op locatie gezet en worden de noodzakelijke WAN-verbindingen gedefinieerd. Mogelijke typen verbindingen zijn lijn-, satelliet- en straalzenderverbindingen. Voor dit laatste type verbinding moeten frequenties worden bepaald m.b.v. een frequentiemanagementmodule. De planning van de lokale LAN s wordt door de eenheden zelf uitgevoerd. Ook hiervoor worden op de hiervoor beschreven wijze de benodigde assets gereserveerd en de configuratiefiles aangemaakt. Als onderdeel van de initiële planning worden tevens de gebruikersgegevens (namen, autorisaties, mailboxen, etc.) vastgesteld. De realisatie van de initiële planning is het werkterrein van de C2OstElmn. Zij zullen zorg dragen voor de realisatie van de geplande CIS-infrastructuur. De applicaties worden van de nodige gegevens voorzien, de netwerkcomponenten worden geconfigureerd en het LAN wordt gerealiseerd. De geplande WAN-verbindingen worden door het toegewezen personeel van 101 CISBat uitgebracht, waarna het WAN tot stand wordt gebracht. SPECTRUM zal de totstandkoming van het netwerk (LAN en WAN) en de beschikbaarheid van de services (mail, telefonie, file-sharing, etc.) monitoren en doorgeven aan het CYRUS-systeem, dat de status zal verwerken in zijn grafisch overzicht. Het management van de CIS-infrastructuur stopt niet bij de initiële planning, hierna volgt de operationele fase. Wijzigingen in de planning moeten worden doorgevoerd in geval van voorgenomen verplaatsingen (Relocation request), de situatie waarin er eenheden in het netwerk bijkomen (Join) of eenheden het netwerk verlaten (Leave), allerhande verzoeken m.b.t. de gerealiseerde of extra gewenste CIS-infrastructuur (Service request) en commandowisselingen (Transfer Of Command; TOC). Ook kan de te realiseren CIS door omstandigheden afwijken van de geplande CIS waardoor ingrijpen gewenst is. Een gewijzigde planning wordt weer bekend gesteld, configuratiefiles worden aangepast en aangeboden aan SPECTRUM en INTELLIDEN en de gewenste wijzigingen in de WAN- verbindingen worden doorgevoerd, waarmee de gewenste nieuwe situatie wordt gerealiseerd. FUNCTIONALITEIT Doel van het systeem is de gebruiker inzicht te geven in de status van de CIS-infrastructuur in algemene zin (zijn de WAN-verbindingen actief, is er -verkeer en telefonie mogelijk, hoeveel bandbreedte wordt er gebruikt en voor welk type verkeer, etc.). Daarnaast zal het systeem informatie geven over de fysieke locaties van eenheden, hun onderlinge afstanden en de terreineigenschappen in het betreffende missiegebied. Allemaal informatie die met name van belang is voor het planningsproces van de G6/S6 op de verschillende management niveaus. Ter onderscheid: De beheerders houden zich juist bezig met specifieke (detail) aspecten van de CIS-infrastructuur, zoals: Figuur 8: Functionele opbouw van het Cyrus systeem werkt een bepaalde netwerkverbinding wel, is een bepaalde component actief, wat is de bedrijfstemperatuur van deze component, welke security maatregelen zijn actief, wat is de status van de afzonderlijke servers, etc? Het CYRUS-systeem is opgebouwd uit een zevental blokken functionaliteit. M.b.v. deze functionaliteit wordt de netwerktopologie bepaald en worden de configuratiefiles aangemaakt. We zullen deze blokken functionaliteit eens nader bekijken (figuur 8). CISNODES M.b.v. het ISIS-systeem worden de tactische eigenschappen (bijv. geografische locatie) van de eenheden vastgelegd in ISIS-objecten. CISNodes zijn gedefinieerd om in aanvulling op deze tactische eigenschappen ook de CIS-eigenschappen aan de eenheden toe te voegen. Hierbij moet worden gedacht aan de naam van de CISNode, zijn status (gepland, operationeel,...) en overzicht en status van de diverse services (telefoon, , file- en printer-sharing,...). Een relatie wordt gelegd tussen een CISNode en de gerelateerde ISIS Unit, zodat steeds beide verzamelingen eigenschappen beschikbaar zijn. LAN-MANAGEMENT Deze module voorziet in functionaliteit om het lokale LAN van een CP van een eenheid te plannen en hiervoor middelen (assets) te reserveren in MSD. Denk hierbij o.a. aan LAN boxen, glasvezelkabels, telefoons en werkstations. Binnen TITAAN worden deze middelen RBB s (Realization Building Blocks) genoemd. WAN-MANAGEMENT Deze module vormt feitelijk het hart van het CYRUS-systeem. De module voorziet in de volgende functionaliteit: - Op locatie plaatsen van CISNODES; - Bepalen van nieuwe WAN-topologieën en hiervoor de gewenste soorten links (verbindingen op basis van straalzender, satelliet of lijn) definiëren; 13

6 - Reserveren van de benodigde middelen (assets) in MSD; - Weergeven van de eigenschappen en status van de afzonderlijke WAN-verbindingen; - Weergeven van de status van de services ( , telefoon, etc.) die een eenheid ter beschikking staan; - Weergeven (per verbinding) van het gebruik van de beschikbare bandbreedte t.b.v. de verschillende soorten dataverkeer (data, spraak, video). Met name voor de bepaling van de gewenste WAN-topologie biedt het CYRUS-systeem ondersteunende functionaliteit. Bij voorbeeld het geven van inzicht in de mogelijkheden van de diverse CISNodes (en hun gerelateerde eenheden) om WAN-verbindingen uit te brengen naar andere CISNodes. SERVICE DEFINITION/CONFIGURATION De diverse services ( , telefonie, etc.) worden standaard allemaal ter beschikking gesteld. Op termijn zal de functionaliteit worden geboden aan te geven welke services wel en welke niet gewenst zijn en welke prioriteit zij moeten krijgen op het netwerk, zodat hiermee in de planning rekening kan worden gehouden (dus ook bij het creëren van de juiste configuratiefiles). Het uiteindelijke streven is te komen tot Policy Based Networking waarbij de CIS-infrastructuur automatisch wordt aangepast aan nieuwe wensen m.b.t. een service. Voorbeeld is de wens om gedurende een bepaalde periode te beschikken over een VTC service (Video TeleConferencing). De CIS-infrastructuur zou hiervoor bandbreedte beschikbaar kunnen stellen (ten koste van andere services) gedurende de opgegeven periode. Gezien de complexiteit zal de realisatie van Policy Based Networking naar verwachting nog wel even op zich laten wachten. van de radioapparatuur en het terrein ter plaatse. M.b.v. deze diagrammen kan snel inzicht worden gekregen in de mogelijkheden om een verbinding te maken vanaf de opgegeven locatie naar een andere locatie m.b.v. een straalzenderverbinding. Met deze functionaliteit kan een S6 van een eenheid snel inzicht krijgen in de mogelijkheden en beperkingen van zijn middelen, waardoor hij beter dan voorheen in staat is zijn commandant te adviseren en te informeren over de realiseerbaarheid van bepaalde verbindingen. Bij de verwerving van de frequentiemanagementtool zal rekening worden gehouden met de eigenschappen van de nieuw te verwerven straalzenders (MRRS). Het streven is er uiteindelijk op gericht om te komen tot één enkele managementtool voor alle frequenties (VHF en UHF). PLANNING WORKFLOW De verschillende typen verzoeken en opdrachten (Relocation, Join, Leave, Transfer of Command, Service) vragen elk om een eigen wijze van afhandelen, maar hebben gemeen dat ze correct en tijdig moeten worden afgehandeld. Om deze afhandeling te ondersteunen is de module Workflow gedefinieerd. Het geheel aan noodzakelijke volgtijdelijke handelingen om een bepaalde taak op gestructureerde wijze uit te voeren. M.b.v. deze module kunnen zogenaamde Work-Items worden aangemaakt op basis waarvan gebruikers van het CYRUS-systeem elkaar onderling verzoeken, opdrachten en antwoorden kunnen sturen. Niet te verwarren met de workflow die gepaard gaat met het beheerproces Service Support, dat zoals gezegd eveneens sterk procedureel is ingericht. De workflow binnen het Service Support proces wordt ondersteund d.m.v. de functionaliteit van MSD. Op deze wijze wordt ook het zeer belangrijke procedurele aspect van het management ondersteund. De status waarin de behandeling van een verzoek of opdracht zich bevindt, kan in het betrokken Work-Item worden bijgehouden. Aangezien deze status eveneens via de C2WS-databus wordt verspreid, wordt deze ook zichtbaar voor diegene die het Work- Item heeft aangemaakt. Op deze manier kan de afhandeling op de voet worden gevolgd, zodat tijdig kan worden ingegrepen indien de afhandeling van een verzoek of opdracht (te) lang op zich laat wachten. Voor diegenen die Zodiac nog hebben meegemaakt, kan de vergelijking met de verbindingsdienstberichten worden gemaakt, waarmee eveneens verzoeken, opdrachten en antwoorden konden worden uitgewisseld. Verschil is echter, dat de vaak grote hoeveelheden gegevens m.b.t. de verbindingen en de nieuwe locaties niet in het Work-Item zelf behoeven te worden meegegeven, maar dat een verwijzing naar de gegevens in het CYRUS-systeem voldoende is. Alle gebruikers van het systeem beschikken immers over dezelfde gegevens. Het is alleen zaak de bij een verzoek of opdracht betrokken gebruikers het betreffende Work-Item te sturen en de (tijdige) afhandeling daarvan te bewaken. De Work-Items worden beheerd middels een zogenaamde Work-Item Manager (WIM), waarin alle uitstaande Work-Items inclusief hun status en overige relevante informatie overzichtelijk gepresenteerd worden. In figuur 9 is een afbeelding van de WIM met een geopend Work-Item opgenomen. FREQUENTIEMANAGEMENT Voor de WAN-verbindingen kan gebruik worden gemaakt van straalzender-, satellieten kabelverbindingen (lijn). Voor het kunnen definiëren van deze WAN-verbindingen moet veelal gebruik worden gemaakt van (sub)systemen die specifiek op een bepaald type verbindingsmiddel zijn toegesneden. Voorbeeld is het frequentiemanagement (sub)systeem. Dit (sub)systeem biedt functionaliteit om de beschikbaarheid van frequenties vast te leggen en berekeningen uit te voeren voor de gewenste straalzenderverbindingen. Ook het maken van zogenaamde coveragediagrammen behoort tot de mogelijkheden. Dergelijke diagrammen geven over de volle 360 graden in een horizontaal vlak weer wat het bereik van een radioverbinding is, daarbij rekening houdend met de eigenschappen Figuur 9: Voorbeeld van de Work-Item Manager met geopend Work-Item 14

7 M.b.v. het Work-Item stuurt de denkbeeldige eenheid 101 GNGP een Relocation Request (verplaatsingsverzoek, vergelijk het oude Verbindingsdienstbericht 1) aan het CIS Control Centre. De eenheid geeft in dit voorbeeld aan een nieuwe straalzenderverbinding te willen in de hoge band. In het statusveld is te zien dat het verzoek nog niet in behandeling is genomen door het CIS Control Centre. Zodra dat wel het geval is, zal de status wijzigen, zodat de eenheid weet dat er aan zijn verzoek wordt gewerkt. D.m.v. de Referentiecontext kan de eenheid aangeven in welke context zijn nieuwe locatie is opgenomen. De contexten en daarmee de gegevens betreffende de nieuwe locatie (o.a. coördinaat) worden ook via de C2WS-databus uitgewisseld, zodat het CIS Control Centre hier ook over kan beschikken. SIMULATIE D.m.v. simulatie is het mogelijk een bepaalde geplande netwerkconfiguratie door te rekenen. Mogelijke problemen met bijv. de performance, de beschikbaarheid van voldoende bandbreedte of het optreden van piekbelastingen of conflicten komen zo al in een vroeg stadium aan het licht, zodat de configuratie hierop mogelijk nog kan worden aangepast. Het simuleren van een uitgebreid netwerk vergt echter veel informatie omtrent de verwachte kwaliteit van de verbindingen, de gevraagde services, de eigenschappen van gebruikte componenten, etc. Het voeden van een simulator zal dus veel tijd en precisie eisen van de gebruikers. Daar staat tegenover dat meer inzicht verkregen kan worden in mogelijke problemen, waardoor vroegtijdig kan worden bijgestuurd, hetgeen de continuïteit van het WAN ten goede komt. WAN-TOPOLOGIE Bijzondere aandacht dient te worden besteed aan het vaststellen van de topologie van met name het missie WAN. In het recente verleden werkte de verbindingsdienst met een zogenaamde backbone, gevormd door onderling verbonden verbindingseenheden die tot taak hadden permanent aansluitcapaciteit aan de diverse eenheden beschikbaar te stellen. De eenheden zelf waren hierdoor vrij in hun beweging en konden verplaatsen wanneer het hun uitkwam en naar iedere locatie die zij wilden. Een robuust, effectief, maar niet erg efficiënt systeem. Het kostte namelijk veel personeel en materieel om de backbone overal en altijd te brengen waar deze benodigd was. Binnen TITAAN is geen sprake meer van een backbone. Het WAN komt tot stand door onderlinge verbindingen tussen de eenheden zelf. Aan het voordeel dat minder personeel en materieel benodigd is, zit wel een nadeel. Immers, de eenheden raken een deel van hun onafhankelijkheid kwijt. Figuur 10: Voorbeeld van een mogelijke missie WAN topologie In figuur 10 is een voorbeeld gegeven van een situatie waaruit deze afhankelijkheid blijkt. Een relocation request van eenheid 44 Painfbat (linksonder) zal geen ingrijpende gevolgen hebben voor het WAN. Een relocation request van het denkbeeldige 41 Painfbat (rechtsboven) echter zal er toe leiden dat de WAN-managers niet alleen de verplaatsing van deze eenheid moeten voorbereiden, maar tevens de nadelige gevolgen voor het WAN moeten vaststellen en oplossen. Immers, het WAN dient te allen tijde alle eenheden onderling te verbinden, dus zodra dit in gevaar komt, moet worden ingegrepen. Het zal in dit geval noodzakelijk zijn nieuwe verbindingen te leggen tussen 13 Painfbat (rechtsonder) en b.v. 44 Painfbat (linksonder) teneinde alle eenheden weer in het WAN met elkaar te verbinden. Het verplaatsende 41 Painfbat op zijn beurt zal weer de bewegingsvrijheid van de eenheid beperken waarmee hij verbinding gaat maken vanaf zijn nieuwe locatie. Het mag duidelijk zijn, dat belangen al snel kunnen gaan conflicteren. In dergelijke gevallen zal de missie G6 als hoogste echelon binnen de missie beperkingen kunnen opleggen aan bepaalde eenheden. Denkbaar is het, dat de missie G6 aan 41 Painfbat opdracht geeft pas te verplaatsen nadat de extra WAN-verbindingen zijn gerealiseerd. Door structureel redundantie in het netwerk te brengen, zullen dergelijke conflicten zoveel mogelijk moeten worden vermeden. Vanzelfsprekend speelt deze problematiek (zij het in mindere mate) ook bij de (her)planning van het centrale WAN. Doordat het COP (en daarmee de WAN-topologie en de status daarvan) ook beschikbaar is bij de eenheden zelf, kunnen zij meer dan in het verleden in een vroeg stadium anticiperen op nieuwe situaties. Men ziet de problemen zelf al van tevoren aankomen en kan daar dus rekening mee houden. PROJECTPLANNING Momenteel wordt nog hard gewerkt aan de ontwikkeling van het CYRUS-systeem. Doel is eind 2005 op te leveren, tegelijk met de nieuwe versie van ISIS. Gezien de beperkte beschikbare tijd en ontwikkelcapaciteit zal niet alle functionaliteit in één keer kunnen worden gerealiseerd. De simulatiefunctie, de grafische presentatie van het LAN en meer uitgebreide functionaliteit voor configuratiemanagement zullen naar een later moment worden geschoven. De verwerving van de frequentiemanagementmodule loopt momenteel nog. Het is nog onzeker of de module op tijd beschikbaar zal zijn om nog in 2005 te kunnen worden geïntegreerd in het CYRUS-systeem. Totdat de frequentiemanagementmodule in het CYRUS-systeem is geïntegreerd, zal gebruik worden gemaakt van een interimoplossing. Hierbij wordt gebruik gemaakt van het in het recente verleden ontwikkelde SYS- COM-III systeem, dat eveneens functionaliteit bevat om het frequentiemanagement voor straalzenderverbindingen -gebaseerd op de huidige FM200 radio s- te ondersteunen. Het SYSCOM-III systeem is ontwikkeld als opvolger van het destijds operationele SYSCOM-II systeem, maar is niet meer operationeel gesteld. Het systeem voorziet in netwerkplanningsfunctionaliteit 15

8 INRICHTING VAN DE TITAAN-INFRASTRUCTUUR Het configureren en instandhouden van de TITAAN-infrastructuur (netwerk, systemen en applicaties) is bepaald geen sinecure. De infrastructuur kan behoorlijk complexe vormen aannemen en de configuraties van netwerkcomponenten en applicaties kunnen elkaar negatief beïnvloeden als hierbij niet zorgvuldig wordt gewerkt. Aan de inrichting en de instandhouding van een TITAAN-infrastructuur komen diverse processen te pas (Planning, Priming, Staging, User Provisioning, Operation en Software Control and Distribution). In figuur B is de samenhang tussen deze processen weergegeven. Binnen elk van deze processen vindt een veelheid aan activiteiten plaats, teveel om hier nu in zijn geheel te behandelen. Om toch een beeld te kunnen vormen van het doel van de processen en de onderlinge relaties zal per proces een indruk worden gegeven van de activiteiten die erin plaatsvinden. De opsomming van de activiteiten is dus niet in alle gevallen volledig. Figuur B: Inrichting van de TITAAN infrastructuur Planningsproces In het initiële planningsproces worden de gebruikersnamen, de namen van de mailboxen en de SIC-codes vastgesteld. Subject Indicator Codes op basis waarvan berichten intern een staf kunnen worden gedistribueerd. De CISNodes worden ingevoerd en de initiële WAN-topologie wordt gepland. De benodigde assets worden hierbij gereserveerd in MSD. Vastgelegd wordt onder meer hoe het replicatieproces moet verlopen (frequentie, bandbreedte, maximale omvang in relatie tot snelheid van verplaatsen, etc.). Tijdens het operationele optreden zal regelmatig herplanning noodzakelijk zijn. O.a. de WAN-topologie zal regelmatig aangepast dienen te worden n.a.v. het mobiele optreden van de diverse eenheden en dat met name voor de eenheden die aanhaken op basis van een straalzenderverbinding. Primingproces Dit proces vindt in beginsel maar éénmaal plaats voorafgaande aan een missie. De activiteiten zijn erop gericht de netwerkcomponenten en de servers te voorzien van een identiteit (zodat ze op netwerkniveau kunnen worden aangesproken) en v.w.b. de servers van een basis configuratie inclusief het gehele server softwarepakket (e.e.a. d.m.v. de zogenaamde ADS, de Automated Deployment Server). Opgemerkt dient te worden dat al deze activiteiten standaard handelingen zijn en los staan van de doelstelling en organisatie van de aanstaande missie. Het primingproces wordt uitgevoerd door het CIS Control Centre. Stagingproces In het stagingproces wordt alle apparatuur geconfigureerd voor inzet in de beoogde missie. Op de servers wordt de juiste software geïnstalleerd afhankelijk van de te verrichten taak (MAS-server, Titaan-server). De MULAN-clients worden geschikt gemaakt voor gebruik in het mobiele domein en vervolgens in het netwerk gebracht. Het project MULAN heeft een concept ontwikkeld waarbij de werkstations worden ingericht als zogenaamde MULAN-clients. Kenmerkend hierbij is, dat alle software die op een werkstation moet draaien al voor-geïnstalleerd wordt. De cliënts zijn in beginsel geschikt voor gebruik in een statische omgeving. In het stagingproces worden de clients geschikt gemaakt voor het gebruik te velde, in het mobiele domein dus. Dit wordt ook wel Titaniseren genoemd Het THEMISsysteem wordt voorzien van de gedefinieerde SIC-codes. Het stagingproces wordt uitgevoerd door de C2OstElmn, gesteund door het CIS Control Centre. User Provisioningproces Direct aansluitend op het stagingproces worden als onderdeel van het user provisioning proces de gebruikersnamen en mailboxen (t.b.v. het THEMIS-systeem) ingevoerd. Deze informatie wordt onder meer opgeslagen in de Active Directory waaruit de applicaties hun gegevens naar behoefte kunnen betrekken. Het telefoniesysteem (TCTS) beschikt over een eigen database en maakt dus geen gebruik van de Active Directory. Tijdens het operationele optreden kunnen nog wijzigingen in de gegevens worden doorgevoerd middels dit proces. Voorlopig zal voor de voeding van dit proces met de gewenste gegevens gebruik worden gemaakt van afzonderlijke bestanden. Op termijn zal de User Provisioning data rechtstreeks uit het CYRUSsysteem komen, zoals ook al is weergegeven in figuur B. Operationproces Dit proces ondersteunt de situaties waarin eenheden verplaatsen (Relocation), nieuwe eenheden aan de missie gaan deelnemen (Join) of eenheden de missie gaan 16

9 verlaten (Leave). Ook ondersteunt dit proces de commando-overname (Transfer of Command; TOC) van eenheden. Allemaal handelingen die grote impact hebben op de configuratie van de CISinfrastructuur, die afhankelijk van de aard van de situatie op diverse plaatsen moet worden aangepast. D.m.v. dit proces zullen gedurende de gehele missie de noodzakelijke wijzigingen kunnen worden doorgevoerd. Software Control and Distribution proces D.m.v. dit proces zal t.z.t. de software t.b.v. de netwerkcomponenten, de systemen en de applicaties kunnen worden beheerd (softwareconfiguratiemanagement). Gelet op de keuze van het TITAAN-concept, waarbij de eenheid autonoom is, dient ook het distributiemechanisme naar dit niveau te worden gebracht. Doordat het proces van Software Control and Distribution veel impact op het geheel kan hebben, wordt dit vooralsnog als een toekomstige functionaliteit gezien. Op dit moment wordt slechts voorzien in de functionaliteit om op de Operating Systemen van client en server patches te kunnen aanbrengen. Distributie van de zogenaamde antivirusmaatregelen vindt via een separaat mechanisme plaats. End-of-operation fase Na afloop van een operatie dient de gecreëerde data te worden gearchiveerd (en conform rubricering te worden opgeslagen) en dienen middelen (voor zover van toepassing) opnieuw te worden geconfigureerd en te worden ingeleverd. Samenvattend kan worden gesteld, dat het priming- en stagingproces zorgdragen voor de voorbereiding van de inzet van een systeem, terwijl het user provisioning en operation proces voorzien in de ontplooiing, bediening en instandhouding van dat systeem. en is gebaseerd op het ISIS 2.5 systeem. Nadeel van deze oplossing is, dat het SYSCOM- III systeem als stand-alone systeem moet worden gebruikt. Naast dit systeem kan gebruik worden gemaakt van een tool genaamd TEKEN, waarmee de eerder genoemde coveragediagrammen kunnen worden getekend voor de huidige FM-200 straalzenderapparatuur. PARTICIPATIE GEBRUIKERS Het CYRUS-project kan zich verheugen in een goed bezette gebruikersgroep waarin enthousiaste, deskundige gebruikers zitting hebben. Een informatiesysteem moet goed aansluiten bij de belevingswereld van de gebruiker. Door regelmatig overleg, beoordelen van documenten, reviews en workshops, alsmede bijwonen van de uit te voeren tests, blijft de gebruikersgroep zoveel mogelijk betrokken bij de ontwikkeling en kan directe invloed worden uitgeoefend op alle aspecten van het CYRUS-project. De samenstelling van de groep wordt regelmatig geëvalueerd en naar behoefte bijgesteld. Momenteel zijn vertegenwoordigd het CIS Control Centre, 101 CISBat, 1(GE/NL)CISBn, KLu TL/ACIS, de THG, de School Verbindingsdienst, OPCO, 13 Mechbrig en 103 ISTARBat. NAWOORD Met de ontwikkeling van het CYRUS-systeem wordt een grote stap voorwaarts gezet op het gebied van managementondersteuning en aansturing van het beheer. Met name het automatisch kunnen aanleveren van configuratiegegevens aan SPECTRUM en INTELLIDEN, zodat de TITAAN-componenten min of meer automatisch op basis van de planning kunnen worden geconfigureerd, zal de werklast en de kans op fouten aanzienlijk verminderen. Zorg zal moeten worden besteed aan de opleiding van de gebruikers. Niet alle beoogde gebruikers van het CYRUS-systeem kunnen terugvallen op een gedegen opleiding of uitgebreide ervaring op gebied van de planning van een CIS-infrastructuur. Extra aandacht zal daarom moeten worden besteed aan het opleiden van deze gebruikers. De sectie Implementatie Ondersteuning van het C2SC zal hier een belangrijke rol in spelen. Juist zij kunnen de relatie leggen tussen het operationeel optreden van een staf en de consequenties die dit heeft voor de CISinfrastructuur. Door hierbij nauw samen te werken met de School Verbindingsdienst kan worden zorg gedragen voor een continue stroom goed opgeleide gebruikers, hetgeen essentieel is om TITAAN zijn reputatie van Force Multiplier telkens weer te kunnen laten waarmaken. Zoals al eerder gezegd, maakt het CYRUSsysteem deel uit van een complexe omgeving. Dit artikel is dan ook tot stand gekomen na intensief overleg met diverse leden van het TITAAN- projectteam. Via deze weg wil ik hen danken voor hun inhoudelijke commentaar en gewaardeerde aanvullingen. 17

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol SAMENVATTING ITIL ITIL is nog steeds dé standaard voor het inrichten van beheerspocessen binnen een IT-organisatie. En dekt zowel applicatie- als infrastructuur beheer af. Indien gewenst kan ITIL worden

Nadere informatie

Leones. Business Case Service Management Tool

Leones. Business Case Service Management Tool Leones Business Case Service Management Tool Inhoudsopgave 1. AFBAKENING... 3 1.1 DOEL... 3 1.2 AANNAMES... 3 1.3 HUIDIGE SITUATIE... 3 1.4 PROBLEEMSTELLING... 3 1.5 WAT ALS ER NIETS GEBEURT?... 3 2. OPTIES...

Nadere informatie

Tips & Tricks: Tip van de maand januari 2009

Tips & Tricks: Tip van de maand januari 2009 Tips & Tricks: Tip van de maand januari 2009 Project Management met Teamcenter 2007 Door: Ramon van Raak Beheert u complexe projecten dan weet u als geen ander dat de projectvoorbereiding de basis legt

Nadere informatie

Werken zonder zorgen met uw ICT bij u op locatie

Werken zonder zorgen met uw ICT bij u op locatie Werken zonder zorgen met uw ICT bij u op locatie Naast de mogelijkheden om uw programmatuur en gegevens bij Drie-O via Evy 2.0 in de cloud te hosten hebt u ook de mogelijkheid om uw ICT omgeving bij u

Nadere informatie

1 Dienstbeschrijving all-in beheer

1 Dienstbeschrijving all-in beheer 1 Dienstbeschrijving all-in beheer De all-in beheer overeenkomst van Lancom is modulair opgebouwd. U kunt bij Lancom terecht voor deelgebieden zoals helpdesk ondersteuning of backup, maar ook voor totale

Nadere informatie

m.b.v. digitale certificaten en PKI Versie: mei 2002 Beknopte Dienstbeschrijving beveiligen van e-mail

m.b.v. digitale certificaten en PKI Versie: mei 2002 Beknopte Dienstbeschrijving beveiligen van e-mail Beknopte dienstbeschrijving Beveiligen van e-mail m.b.v. digitale certificaten en PKI Document: Versie: mei 2002 Beknopte Dienstbeschrijving beveiligen van e-mail Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 2. Snel te

Nadere informatie

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI getronicspinkroccade.nl Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI Machteld Meijer Zeist, 3 oktober 2006 Inhoud Domeinen en modellen Functioneel beheer en BiSL Rol van BiSL in SPI 1 Goed functioneel

Nadere informatie

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company Het BiSL-model Een whitepaper van The Lifecycle Company Met dit whitepaper bieden we u een overzicht op hooflijnen van het BiSL-model. U vindt een overzicht van de processen en per proces een beknopte

Nadere informatie

Bijlage 9. UNI 120621.9 REB GD. Releasebeleid

Bijlage 9. UNI 120621.9 REB GD. Releasebeleid Releasebeleid Ondanks alle aan de samenstelling van de tekst bestede zorg, kan Newway Retail Solutions bv (Newway) géén enkele aansprakelijkheid aanvaarden voor eventuele directe en/of indirecte schade,

Nadere informatie

Uitwerking onderdelen werkplan

Uitwerking onderdelen werkplan Uitwerking onderdelen werkplan Het Nationaal Platform Data Model (NPDM) heeft een werkplan opgesteld om richting te geven aan de activiteiten voor de komende maanden en inzicht te krijgen in de benodigde

Nadere informatie

Factsheet Penetratietest Infrastructuur

Factsheet Penetratietest Infrastructuur Factsheet Penetratietest Infrastructuur Since the proof of the pudding is in the eating DUIJNBORGH - FORTIVISION Stadionstraat 1a 4815NC Breda +31 (0) 88 16 1780 www.db-fortivision.nl info@db-fortivision.nl

Nadere informatie

Geef handen en voeten aan performance management

Geef handen en voeten aan performance management Geef handen en voeten aan performance management De laatste jaren is het maken van concrete afspraken over de ICT-serviceverlening steeds belangrijker geworden. Belangrijke oorzaken hiervoor zijn onder

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe.

Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe. Functionele beschrijving: scannen naar Exact Globe. Algemeen Met de KYOCERA scannen naar Exact Globe beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar Exact Globe. Met deze oplossing

Nadere informatie

Software Test Plan. Yannick Verschueren

Software Test Plan. Yannick Verschueren Software Test Plan Yannick Verschueren Maart 2015 Document geschiedenis Versie Datum Auteur/co-auteur Beschrijving 1 November 2014 Yannick Verschueren Eerste versie 2 December 2014 Yannick Verschueren

Nadere informatie

Proefexamen ITIL Foundation

Proefexamen ITIL Foundation Proefexamen ITIL Foundation 1. Van welk proces is risicoanalyse een essentieel onderdeel? a. IT Service Continuity Management b. Service Level Management c. Capacity Management d. Financial Management

Nadere informatie

Redundancy, spareparts of onderhoudscontract? Maarten Oberman, Albert Molenaar

Redundancy, spareparts of onderhoudscontract? Maarten Oberman, Albert Molenaar Redundancy, spareparts of onderhoudscontract? Maarten Oberman, Albert Molenaar Redundancy is een technische oplossing voor systeem falen in hardware of software en daarom van belang voor de optimalisatie

Nadere informatie

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. BISL Business Information Services Library Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 DocumentManager

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 DocumentManager Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 DocumentManager Algemeen Met de KYOCERA Scannen naar UNIT4 DocumentManager beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar UNIT4 DocumentManager

Nadere informatie

SERVICE LEVEL AGREEMENT

SERVICE LEVEL AGREEMENT SERVICE LEVEL AGREEMENT MijnASP Versie 04-01-2008 Pagina:1 1 DEFINITIES Beschikbaarheid CPE Gepland onderhoud Responstijd Elipstijd Kantooruren Klant apparatuur Non-performance penalty Onderhoudsvenster

Nadere informatie

nemen van een e-depot

nemen van een e-depot Stappenplan bij het in gebruik nemen van een e-depot CONCEPT VOOR FEEDBACK Bijlage bij Handreiking voor het in gebruik nemen van een e-depot door decentrale overheden 23 juli 2015 Inleiding Dit stappenplan

Nadere informatie

1 Inleiding. 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 Verwerken... zaken 5 Afhandelen... van zaken. 7 Uitgebreidere... zaak opties

1 Inleiding. 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 Verwerken... zaken 5 Afhandelen... van zaken. 7 Uitgebreidere... zaak opties 2 Supportdesk Pro Introductie Inhoudsopgave I Supportdesk Pro 3 1 Inleiding... 3 2 Werkwijze... 3 II Zaken 4 1 Introductie... 4 2 Zaken beheren... 4 3 Handmatig... invoeren zaken basis 4 4 Verwerken...

Nadere informatie

Beheerder ICT. Context. Doel

Beheerder ICT. Context. Doel Beheerder ICT Doel Zorgdragen voor het doen functioneren van ICTproducten en het instandhouden van de kwaliteit daarvan, passend binnen het beleid van de afdeling, teneinde aan de eisen en wensen van de

Nadere informatie

m.b.v. digitale certificaten en PKI Versie: mei 2002 Beknopte Dienstbeschrijving beveiligen van VPN s

m.b.v. digitale certificaten en PKI Versie: mei 2002 Beknopte Dienstbeschrijving beveiligen van VPN s Beknopte dienstbeschrijving Beveiligen van VPN's m.b.v. digitale certificaten en PKI Document: Versie: mei 2002 Beknopte Dienstbeschrijving beveiligen van VPN s Inhoudsopgave 1. Inleiding 2 2. Snel te

Nadere informatie

Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning?

Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning? Hoe zorgt u voor maximale uptime met minimale inspanning? Qi ict Delftechpark 35-37 2628 XJ Delft T: +31 15 888 04 44 F: +31 15 888 04 45 E: info@qi.nl I: www.qi.nl De service-overeenkomsten van Qi ict

Nadere informatie

Service Level Agreement (SLA)

Service Level Agreement (SLA) Service Level Agreement (SLA) Telefoon: 088 773 0 773 Email: Support@adoptiq.com Website: www.adoptiq.com Adres: Johan Huizingalaan 763a 1066 VH Amsterdam KvK nr: 61820725 BTW nr: NL.854503183.B01 IBAN

Nadere informatie

Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Specialisten Managers Adviseurs Algemeen functioneel beheer applicatiebeheer informatiemanagement

Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Specialisten Managers Adviseurs Algemeen functioneel beheer applicatiebeheer informatiemanagement Rapportage Pizzasessie Functioneel-beheer.com Alle deelnemers hebben hun functienaam opgegeven. De volgende functienamen zijn gemeld: Specialisten o Functioneel beheerder (9x) o Functioneel applicatiebeheerder

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar van Brug software.

Functionele beschrijving: scannen naar van Brug software. Functionele beschrijving: scannen naar van Brug software. Algemeen Met de KYOCERA scannen naar van Brug Software beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar het Notarieel

Nadere informatie

Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit.

Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit. Functionele beschrijving: Scannen naar AFAS Profit. Algemeen Met de Kyocera Scannen naar AFAS Profit beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen naar AFAS Profit. Met deze oplossing

Nadere informatie

Functieprofiel: Ondersteuner ICT Functiecode: 0405

Functieprofiel: Ondersteuner ICT Functiecode: 0405 Functieprofiel: Ondersteuner ICT Functiecode: 0405 Doel Registreren en (laten) oplossen van vragen en storingen van ICT-gebruikers binnen de richtlijnen van de afdeling, teneinde bij te dragen aan efficiënt

Nadere informatie

BIJLAGE 8.1 Referentiebibliotheek

BIJLAGE 8.1 Referentiebibliotheek BIJLAGE 8.1 Referentiebibliotheek Op basis van de bij de potentiële klanten uitgevoerde behoeftebevraging zijn er geen indicaties dat de afgenomen volumes significant lager zouden liggen dan de volumes

Nadere informatie

BIJLAGE A: TAAK 1: IMPLEMENTATIE PECKELSHEIM Voor de uitvoering van deze taak waren in het projectvoorstel de activiteiten in Tabel B.1 gedefinieerd. Tabel A.1: Activiteiten Taak 1 1.1. Aanpassen en complementeren

Nadere informatie

BIJLAGE 4 Selectiecriteria met een gewogen karakter Perceel Switching

BIJLAGE 4 Selectiecriteria met een gewogen karakter Perceel Switching Europese aanbesteding Netwerkinfrastructuur Hardware, service en ondersteuning BIJLAGE 4 Selectiecriteria met een gewogen karakter Perceel Switching Niet openbare procedure Selectiecriteria met een gewogen

Nadere informatie

Care for Systems. Inter Service Level Agreements

Care for Systems. Inter Service Level Agreements Care for Systems Inter Service Level Agreements Service: maximale beschikbaarheid Wat gebeurt er als de AV-installatie uitvalt in uw meldkamer, vergaderruimte of operatiekamer? Wat is de impact op de geplande

Nadere informatie

Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur.

Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur. ITIL Wat is ITIL? Best practice verzameling voor het managen van alle aspecten van beheer van ICT-infrastructuur. Begrippen Rol Functie Proces Proceseigenaar Procesmanager Product Dienst Problem Problem

Nadere informatie

SVHT-IT. Mission statement

SVHT-IT. Mission statement SVHT-IT Mission statement Wij leveren oplossingen en diensten aan het MKB op het gebied van ICT, waarbij service, flexibiliteit en een persoonlijke relatie met de klant voorop staan SVHT-IT is een onderneming

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid»

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» SCSZ/08/195 ADVIES NR 08/18 VAN 2 DECEMBER 2008 BETREFFENDE DE AANVRAAG VAN DE LANDSBOND DER CHRISTELIJKE MUTUALITEITEN

Nadere informatie

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D

PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D PROJECT PLAN VOOR DE IMPLEMENTATIE VAN EEN STANDAARD SITE VOOR DE VERENIGING O3D Auteur : P. van der Meer, Ritense B.V. Datum : 17 juli 2008 Versie : 1.3 2008 Ritense B.V. INHOUD 1 VERSIEBEHEER...1 2 PROJECT

Nadere informatie

Siemens workpoints en DHCP options

Siemens workpoints en DHCP options Siemens workpoints en DHCP options Dit document beschrijft de configuratie en werking van een Windows 2003 DHCP server in combinatie met Siemens optipoint en Siemens OpenStage toestellen (aangemeld op

Nadere informatie

Sim as a Service. Veilig en betrouwbaar beheer op afstand van systemen via M2M datacommunicatie

Sim as a Service. Veilig en betrouwbaar beheer op afstand van systemen via M2M datacommunicatie Sim as a Service Veilig en betrouwbaar beheer op afstand van systemen via M2M datacommunicatie RAM Mobile Data Sim as a Service Veilig en betrouwbaar beheer op afstand van systemen via M2M datacommunicatie

Nadere informatie

Zelftest Java EE Architectuur

Zelftest Java EE Architectuur Zelftest Java EE Architectuur Document: n1218test.fm 22/03/2012 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INLEIDING BIJ DE ZELFTEST JAVA EE ARCHITECTUUR Nota:

Nadere informatie

Service Level Agreement

Service Level Agreement Service Level Agreement 1 Algemene bepalingen 1.1 Partijen Deze Service Level Agreement (verder te noemen: SLA) is een overeenkomst die is gesloten tussen: WAME BV, gevestigd te Enschede aan de Deurningerstraat

Nadere informatie

PRODUCT SHEET WHAT WE DO

PRODUCT SHEET WHAT WE DO ESDNOW, onderdeel van DISC BV, is dé Europese specialist als het gaat om het beheren, beveiligen, verkopen, toegang verschaffen tot, en distributie van digitale content. ESDNOW helpt uitgevers bij het

Nadere informatie

De beheerrisico s van architectuur

De beheerrisico s van architectuur De beheerrisico s van architectuur Een overzicht van de ArChimate Risico Extensie versie 0.2 Bert Dingemans Inleiding Het implementeren van een (enterprise) architectuur brengt altijd risico s met zich

Nadere informatie

Supportdesk Pro Basis Instructie

Supportdesk Pro Basis Instructie Supportdesk Pro Basis Instructie Inhoudsopgave 1 Supportdesk Pro 2 1 Inleiding 2 2 Werkwijze 2 2 Zaken 3 2.1 Introductie 3 2.2 Zaken beheren 3 2.3 Handmatig invoeren zaken basis 4 2.4 Verwerken zaken 4

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Hoofdstuk 1.JMS...2

Inhoudsopgave. Hoofdstuk 1.JMS...2 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1.JMS...2 1.1.Inleiding...2 1.2.Messaging architectuur...3 1.2.1.Point to point domein...3 1.2.2.Publish/Subscribe domein...4 1.2.3.Synchrone - asynchrone verwerking...4 1.2.4.De

Nadere informatie

Digikoppeling adapter

Digikoppeling adapter Digikoppeling adapter Versie 1.0 Datum 02/06/2014 Status Definitief Van toepassing op Digikoppeling versies: 1.0, 1.1, 2.0, 3.0 Colofon Logius Servicecentrum: Postbus 96810 2509 JE Den Haag t. 0900 555

Nadere informatie

24/7. Support. smart fms

24/7. Support. smart fms 24/7 Support Smart FMS vindt het van het grootste belang dat haar klanten helder inzicht hebben in de voorwaarden, zekerheid over gemaakte afspraken en het vertrouwen in haar als softwareaanbieder. Het

Nadere informatie

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I

Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I Technisch Ontwerp W e b s i t e W O S I WOSI Ruud Jungbacker en Michael de Vries - Technisch ontwerp Website Document historie Versie(s) Versie Datum Status Omschrijving / wijzigingen 0.1 20 nov 2008 Concept

Nadere informatie

Service Niveau Overeenkomst Digikoppeling

Service Niveau Overeenkomst Digikoppeling Service Niveau Overeenkomst Digikoppeling Versie 1.3 Datum 26 mei 2015 Status Definitief Colofon Logius Servicecentrum: Postbus 96810 2509 JE Den Haag t. 0900 555 4555 (10 ct p/m) e. servicecentrum@logius.nl

Nadere informatie

Taakcluster Operationeel support

Taakcluster Operationeel support Ideeën en plannen kunnen nog zo mooi zijn, uiteindelijk, aan het eind van de dag, telt alleen wat werkelijk is gedaan. Hoofdstuk 5 Taakcluster Operationeel support V1.1 / 01 september 2015 Hoofdstuk 5...

Nadere informatie

Voorbeeld SLA

Voorbeeld SLA <applicatie> Naam Best Practice Voorbeeld SLA IDnr 067_BP_N Datum aangepast 01/01/2011 Omschrijving van de inhoud Een voorbeelddocument van (SLA) Soort document Voorbeeld ASL Processen Servicelevel management

Nadere informatie

Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009. Cross reference ISM - COBIT

Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009. Cross reference ISM - COBIT Auteurs: Jan van Bon, Wim Hoving Datum: 9 maart 2009 Cross reference ISM - COBIT ME: Monitor & Evaluate Cross reference ISM - COBIT Management summary Organisaties gebruiken doorgaans twee soorten instrumenten

Nadere informatie

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303

Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Functieprofiel: Adviseur Functiecode: 0303 Doel (Mede)zorgdragen voor de vormgeving en door het geven van adviezen bijdragen aan de uitvoering van het beleid binnen de Hogeschool Utrecht kaders en de ter

Nadere informatie

Elektronisch factureren

Elektronisch factureren Elektronisch factureren Inleiding Elektronisch Factureren in RADAR is mogelijk vanaf versie 4.0. Deze module wordt niet standaard meegeleverd met de RADAR Update maar is te bestellen via de afdeling verkoop

Nadere informatie

Three Ships CDS opschalingsdocument Overzicht server configuratie voor Three Ships CDS

Three Ships CDS opschalingsdocument Overzicht server configuratie voor Three Ships CDS CDS opschalingsdocument Overzicht server configuratie voor CDS 1. Algemeen Dit document geeft een overzicht van een aantal mogelijke hardware configuraties voor het inrichten van een serveromgeving voor

Nadere informatie

Een framework voor applicatiebeheer

Een framework voor applicatiebeheer Een framework voor applicatie Mark Smalley ASL-Foundation www.aslfoundation.org SPIder, Utrecht, 10 juni 2003 Agenda Positionering applicatie Wat is ASL Waarom ASL Hoe ziet ASL eruit Samenwerking domeinen

Nadere informatie

Q3 Concept BV Tel: +31 (0)413 331 331

Q3 Concept BV Tel: +31 (0)413 331 331 Algemeen Deze Service Level Agreement (SLA) beschrijft de dienstverlening van Q3 Concept BV op het gebied van het beheer van de Q3 applicatie zoals Q3 Concept BV deze aanbiedt aan opdrachtgever en de service

Nadere informatie

[functie] De functie die verantwoordelijk is voor het beheren van applicaties. [zaak] Een methode of maatregel om een risico te managen.

[functie] De functie die verantwoordelijk is voor het beheren van applicaties. [zaak] Een methode of maatregel om een risico te managen. Applicatiebeheer het beheren van applicaties. [functie] De functie die verantwoordelijk is voor het beheren van applicaties. Beheer (beheren) Control Onder de activiteit applicatiebeheer valt de ontwikkeling,

Nadere informatie

Uitwerking afspraken ICT-voorzieningen voor raadswerk Versie: 10-10-2013, RV

Uitwerking afspraken ICT-voorzieningen voor raadswerk Versie: 10-10-2013, RV Uitwerking afspraken ICT-voorzieningen voor raadswerk Versie: 10-10-2013, RV ICT invulling nieuwe raad (v.a. 19 maart 2014) Uitgangspunt: ICT voor de nieuwe raad staat op 1 februari 2014, zodat de oplossingen

Nadere informatie

Functieprofiel: Medewerker Gebouw en Techniek Functiecode: 0702

Functieprofiel: Medewerker Gebouw en Techniek Functiecode: 0702 Functieprofiel: Techniek Functiecode: 0702 Doel Uitvoeren van onderhoudswerkzaamheden, het doen van aanpassingen, alsmede bedienen van installaties/machines, binnen geldende werkprocessen en afspraken

Nadere informatie

Toelichting bij onze werkwijze

Toelichting bij onze werkwijze Toelichting bij onze werkwijze GMI group Helpdesk Referentie: IDH_20120713_HDP_V2.0 Datum: 23 juli 2015 COLOFON TITEL Een toelichting bij onze werkwijze GMI group Helpdesk UITGEVER GMI group N.V. De Pintelaan

Nadere informatie

Cloud Services Uw routekaart naar heldere IT oplossingen

Cloud Services Uw routekaart naar heldere IT oplossingen Cloud Services Uw routekaart naar heldere IT oplossingen Uw IT schaalbaar, altijd vernieuwend en effectief beschikbaar > Het volledige gemak van de Cloud voor uw IT oplossingen > Goede schaalbaarheid en

Nadere informatie

Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving

Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving Cloud of Clouds Meerdere clouds samensmeden tot één grote, hybride omgeving whitepaper CUSTOM 1 Bedrijven maken steeds vaker gebruik van meerdere clouddiensten, omdat ze aan iedereen in de organisatie

Nadere informatie

Doel. Context VSNU UFO/INDELINGSINSTRUMENT FUNCTIEFAMILIE ICT FUNCTIONEEL (INFORMATIE) BEHEERDER VERSIE 1 MEI 2012

Doel. Context VSNU UFO/INDELINGSINSTRUMENT FUNCTIEFAMILIE ICT FUNCTIONEEL (INFORMATIE) BEHEERDER VERSIE 1 MEI 2012 Functioneel (informatie) beheerder Doel Zorgdragen voor het inrichten, aanpassen, vernieuwen en onderhouden van de informatievoorziening (processen, procedures en/of systemen), passend binnen het informatiebeleid

Nadere informatie

Releaseplan Nieuwe Citrix servers / verhuizing KUN-RU domein / nieuwe ICA cliënt t.b.v. de ontsluiting van ISIS+ I&D, ISIS+ S&S en Redwood JCS

Releaseplan Nieuwe Citrix servers / verhuizing KUN-RU domein / nieuwe ICA cliënt t.b.v. de ontsluiting van ISIS+ I&D, ISIS+ S&S en Redwood JCS Releaseplan Nieuwe Citrix servers / verhuizing KUN-RU domein / nieuwe ICA cliënt t.b.v. de ontsluiting van ISIS+ I&D, ISIS+ S&S en Redwood JCS Auteurs: Andre Geenen (UCI), Thomas Dessing (DSZ) Datum: 25-9-2009

Nadere informatie

Functienaam : ICT-medewerker Sector : Strafgevangenis en Huis van Bewaring / Unit Bedrijfsvoering / Bureau ICT Schaal :

Functienaam : ICT-medewerker Sector : Strafgevangenis en Huis van Bewaring / Unit Bedrijfsvoering / Bureau ICT Schaal : Functiebeschrijving Functie-informatie Code : ICT 01 Functienaam : ICT-medewerker Sector : Strafgevangenis en Huis van Bewaring / Unit Bedrijfsvoering / Bureau ICT Schaal : Indelingsniveau : Kenmerkscores

Nadere informatie

AGDLP. ~ maar waarom eigenlijk?

AGDLP. ~ maar waarom eigenlijk? AGDLP ~ maar waarom eigenlijk? Edward Willemsen, [em'bed], 2011 Algemeen Wie ooit beheer heeft gedaan binnen een Microsoft omgeving is bekend met de diverse typen groepen. In de loop der jaren zijn hier

Nadere informatie

Business Service Management Eén ERP-oplossing voor al uw beheer

Business Service Management Eén ERP-oplossing voor al uw beheer WHITEPaPER: BUSINESS SERVICE MANAGEMENT Business Service Management Eén ERP-oplossing voor al uw beheer IT SERVIcE PRoVIDER auteur: Herman Rensink WHITEPAPER: BUSINESS SERVICE MANAGEMENT 2 Met GENSYS levert

Nadere informatie

Zou het niet iedeaal zijn

Zou het niet iedeaal zijn Zou het niet iedeaal zijn ...als op de eerste werkdag van een nieuwe medewerker alles klaarstaat?! Er zal geen discussie over bestaan. Het zou ideaal zijn wanneer alle voorzieningen op de eerste werkdag

Nadere informatie

Doel van het invoeringsplan is te beschrijven welke handelingen dienen te worden verricht om een applicatie te implementeren.

Doel van het invoeringsplan is te beschrijven welke handelingen dienen te worden verricht om een applicatie te implementeren. Voorbeeld invoeringsplan door Wim - 01-06-2011 http://www.itpedia.nl/2011/01/06/voorbeeld-invoeringsplan/ Voordat applicaties in een organisatie worden ingevoerd, is het belangrijk na te gaan op welke

Nadere informatie

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304

Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Functieprofiel: Controller Functiecode: 0304 Doel Bijdragen aan de formulering van het strategische en tactische (financieel-)economische beleid van de instelling of onderdelen daarvan, alsmede vorm en

Nadere informatie

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties DKTP Informatie Technologie Veembroederhof 1 1019 HD Amsterdam Telefoon 020 427 52 21 Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties Voor de meeste projectgroepen die software ontwikkelen vormt

Nadere informatie

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10

BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 Nieuwsbrief BeheerVisie Nieuwsbrief BeheerVisie 2015, Editie 2 Nieuws BeheerVisie ondersteunt StUF-ZKN 3.10 BeheerVisie geeft advies MeldDesk App Message Router MeldDesk Gebruikers Forum Nieuwe MeldDesk

Nadere informatie

Versie-/Releasebeleid

Versie-/Releasebeleid Versie-/Releasebeleid Ondanks alle aan de samenstelling van de tekst bestede zorg, kan Newway Retail Solutions bv (Newway) géén enkele aansprakelijkheid aanvaarden voor eventuele directe en/of indirecte

Nadere informatie

TSf@-OTRS Documentatie

TSf@-OTRS Documentatie TSf@-OTRS Documentatie Inhoudstafel 1 Inleiding - OTRS... 2 2 TSf@-OTRS... 3 2.1 Cloud... 3 2.2 Klanten van klant... 3 2.3 Opsteller van ticket... 3 2.4 Applicatie... 3 2.5 Helpdesk medewerker... 3 2.6

Nadere informatie

L = Lokaal, R = Regionaal; N = NL, Landelijk. (Het betreft hier de Nederlandse politie) T1 = tussentijds resultaat, Tn = gewenst eindresultaat

L = Lokaal, R = Regionaal; N = NL, Landelijk. (Het betreft hier de Nederlandse politie) T1 = tussentijds resultaat, Tn = gewenst eindresultaat Bron [een deel van; zie ook blz 6]: http://www.aslbislfoundation.org/dmdocuments/bisl_bp051_wie_doet_wat_matrix.doc (BiSL-Procescluster/Proces Informatiecoördinatie) Wie-Doet-Wat-Matrix / WDW-matrix 1.

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 1987-1988 Rijksbegroting voor het jaar 1988 20 200 Hoofdstuk X Ministerie van Defensie Nr. 34 BRIEF VAN DE STAATSSECRETARIS VAN DEFENSIE Aan de Voorzitter

Nadere informatie

Conclusie: voor elke organisatie die dit nastreeft is het goed besturen en beheersen van de bedrijfsprocessen

Conclusie: voor elke organisatie die dit nastreeft is het goed besturen en beheersen van de bedrijfsprocessen 1 Waarom? : Succesvol zijn is een keuze! Organisaties worden door haar omgeving meer en meer gedwongen om beter te presteren. Voornamelijk wordt dit ingegeven door de klant die haar eisen en wensen m.b.t.

Nadere informatie

IP Businessmanager voor gevorderden

IP Businessmanager voor gevorderden IP Businessmanager voor gevorderden mobiel integratie total cost of ownership (tco) management rapportages netwerken en ict vm en hosted oplossingen business manager integratie bedrijfs applicaties voip

Nadere informatie

Mail Service. Dienstbeschrijving. Copyright The Voip Company 2011 Pagina 1 van 9

Mail Service. Dienstbeschrijving. Copyright The Voip Company 2011 Pagina 1 van 9 Mail Service Dienstbeschrijving Copyright The Voip Company 2011 Pagina 1 van 9 Inhoud Hoofdstuk 1... 3 1.0 Introductie... 3 1.1 Inhoud van de dienst... 3 1.2 Bestaande accounts migreren... 3 1.3 Nieuw

Nadere informatie

Certificate Policy Bedrijfstestomgeving ZOVAR

Certificate Policy Bedrijfstestomgeving ZOVAR Certificate Policy Bedrijfstestomgeving ZOVAR Uitgave : agentschap Versie : 1.0 Definitief Datum : 26-7-2007 Bestandsnaam : 20070726 CP bedrijfstestomgeving ZOVAR 1.0.doc Organisatie ZOVAR Pagina 2 van

Nadere informatie

Software Test Plan. Yannick Verschueren

Software Test Plan. Yannick Verschueren Software Test Plan Yannick Verschueren November 2014 Document geschiedenis Versie Datum Auteur/co-auteur Beschrijving 1 November 2014 Yannick Verschueren Eerste versie 1 Inhoudstafel 1 Introductie 3 1.1

Nadere informatie

Dienstroosterplanning een probleem?

Dienstroosterplanning een probleem? Dienstroosterplanning een probleem? Niet met ICMT & SAGA Gebruikersvriendelijke en overzichtelijke planningssoftware ICMT Dienstroosters 2 Hét zorg-informatiesysteem Een zorg-informatiesysteem heeft geen

Nadere informatie

Prijzen RIVOS. RIVOS Prijzen Pagina 1

Prijzen RIVOS. RIVOS Prijzen Pagina 1 Prijzen RIVOS De totale investering voor RIVOS bestaat uit de basis aanschafprijs, optionele modules, bijkomende kosten en jaarlijks terugkerende kosten. De basis aanschafprijs wordt bepaald door het aantal

Nadere informatie

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden

ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Drechtsteden Technische Architectuur (DTA) ICT Beheermodel informatiesystemen Drechtsteden Baseline inrichting ICT beheermodel Drechtsteden Status : Definitief 1.0 Redactie : DTA Datum : 29-08-2007 1 Versiebeheer

Nadere informatie

ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid

ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid ITIL en/of eigen verantwoordelijkheid Leo Ruijs 20 SEPTEMBER 2011 INNOVATIEDAG MANSYSTEMS Service8 B.V. Stelling ITIL BEPERKT DE EIGEN VERANTWOORDELIJKHEID VAN MEDEWERKERS EN HEEFT DAARMEE EEN NEGATIEVE

Nadere informatie

Virtueel of Fysiek. Uitdagingen bij migratie naar Windows 7

Virtueel of Fysiek. Uitdagingen bij migratie naar Windows 7 Het jaar 2011/2012 staat voor veel organisaties in het teken van Windows 7. De overstap van Windows XP naar Windows 7 lijkt in eerste instantie eenvoudig te zijn maar blijkt in de praktijk toch complex.

Nadere informatie

Generieke eisen ten aanzien van datacomnetwerken voor het transport van het PINbetalingsverkeer

Generieke eisen ten aanzien van datacomnetwerken voor het transport van het PINbetalingsverkeer PIN B.V. BIJLAGE J Rules & Regulations bepalingen Generieke eisen ten aanzien van datacomnetwerken voor het transport van het PINbetalingsverkeer Versie : 3.2 Datum : januari 2009 Inhoudsopgave 1 Inleiding...

Nadere informatie

Gebruiksaanwijzing Remote Backup

Gebruiksaanwijzing Remote Backup Gebruiksaanwijzing Remote Backup December 2015 Versie 1.3 Auteur : E.C.A. Mouws Pagina 1 Inhoudsopgave BusinessConnect Remote Backup... 3 Ondersteunde browsers... 3 Inloggen in portal... 3 Gebruik op meerdere

Nadere informatie

Aan de slag met DNS Jeroen van Herwaarden, Robbert-Jan van Nugteren en Yannick Geerlings 19-3-2010

Aan de slag met DNS Jeroen van Herwaarden, Robbert-Jan van Nugteren en Yannick Geerlings 19-3-2010 Aan de slag met DNS Jeroen van Herwaarden, Robbert-Jan van Nugteren en Yannick Geerlings 19-3-2010 Inhoud Hoofdstuk 1 Inleiding... 3 Hoofdstuk 2 Algemene informatie over DNS... 4 Hoofdstuk 3 Verschillende

Nadere informatie

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202

Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Functieprofiel: Manager Functiecode: 0202 Doel Zorgdragen voor de vorming van beleid voor de eigen functionele discipline, alsmede zorgdragen voor de organisatorische en personele aansturing van een of

Nadere informatie

5/5 Red Carpet. 5/5.1 Inleiding

5/5 Red Carpet. 5/5.1 Inleiding Management Services 5/5 Red Carpet 5/5.1 Inleiding Met de overname van Ximian is Novell ook eigenaar geworden van de Red Carpet-technologie. Hoewel het aannemelijk is dat het hier een tijdelijke oplossing

Nadere informatie

Service Support - Service Desk

Service Support - Service Desk Service Support - Service Desk INLEIDING ASSESSMENT; HOE VRAGEN IN TE VULLEN/TE WERK TE GAAN. TOEVOEGEN INLEIDING? ZIE DOC ASSESSMENT SERVICE SUPPORT VRAGEN BELEID EN LEIDERSCHAP OPNEMEN (INK-MODEL) Aandachtsgebied:

Nadere informatie

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement.

Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement. Functionele beschrijving: scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement. Algemeen Met KYOCERA scannen naar UNIT4 Cura Documentmanagement beschikt u over een efficiënte oplossing om uw documenten te scannen

Nadere informatie

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid»

Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» Sectoraal Comité van de Sociale Zekerheid en van de Gezondheid Afdeling «Sociale Zekerheid» SCSZ/11/135 ADVIES NR 11/16 VAN 8 NOVEMBER 2011 BETREFFENDE DE AANVRAAG VAN HET NATIONAAL ZIEKENFONDS PARTENA

Nadere informatie

VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen

VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen Missie-Visie Het succes van de leerling is de reden van ons bestaan.

Nadere informatie

Bent u ook zoveel tijd kwijt met het zoeken naar de laatste en enig juiste! - versie van uw marktonderzoek

Bent u ook zoveel tijd kwijt met het zoeken naar de laatste en enig juiste! - versie van uw marktonderzoek Bent u ook zoveel tijd kwijt met het zoeken naar de laatste en enig juiste! - versie van uw marktonderzoek Heeft u zich ook al eens afgevraagd waarom uw concurrent zo veel goedkoper kan zijn? Waarschijnlijk

Nadere informatie

Syllabus FSM Introductietraining Structuur en doelen

Syllabus FSM Introductietraining Structuur en doelen Syllabus FSM Introductietraining Structuur en doelen Datum: 12-03-2014 Versie: 1.1 Functional Service Management Inhoud De FSM Introductietraining... 3 Doelgroep... 3 Leerdoelen... 3 Inhoud... 3 Werkvormen...

Nadere informatie

Functieprofiel: Teamleider Functiecode: 0203

Functieprofiel: Teamleider Functiecode: 0203 Functieprofiel: Teamleider Functiecode: 0203 Doel Plannen en organiseren van de werkzaamheden en aansturen van de medewerkers binnen een team, binnen het vastgestelde beleid van een overkoepelende eenheid

Nadere informatie