Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid 1998-2012"

Transcriptie

1 Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid drs. K.L. Bangma drs. A. Bruins drs. D. Snel drs. N. Timmermans Zoetermeer, 5 juli 2013

2 Rapportnummer : A Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap ( Panteia BV Panteia BV Bredewater 26 P.o. box CA Zoetermeer 2701 AA Zoetermeer The Netherlands Voor alle informatie over MKB en Ondernemerschap: De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia/EIM. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning in artikelen, scripties en boeken is toegestaan mits de bron duidelijk wordt vermeld. Vermenigvuldigen en/of openbaarmaking in welke vorm ook, alsmede opslag in een retrieval system, is uitsluitend toegestaan na schriftelijke toestemming van Panteia/EIM. Panteia/EIM aanvaardt geen aansprakelijkheid voor drukfouten en/of andere onvolkomenheden. The responsibility for the contents of this report lies with Panteia/EIM. Quoting numbers or text in papers, essays and books is permitted only when the source is clearly mentioned. No part of this publication may be copied and/or published in any form or by any means, or stored in a retrieval system, without the prior written permission of Panteia/EIM. Panteia/EIM does not accept responsibility for printing errors and/or other imperfections. 2

3 Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid In de periode is het aantal bedrijven per saldo elk jaar toegenomen. Startende bedrijven vormen het grootste deel van de nieuw opgerichte bedrijven. Vanaf de eeuwwisseling neemt het aantal startende bedrijven, met uitzondering van de jaren 2009 en 2012, jaar op jaar toe. Vanaf 2006 neemt het jaarlijkse aantal opheffingen van bedrijven toe; vanaf 2010 nog sterker dan in de jaren daarvoor. Tot en met 2010 is elk jaar het verlies van werkgelegenheid als gevolg van opheffingen van bedrijven minder dan de toename van de werkgelegenheid als gevolg van oprichtingen van bedrijven. In 2011 is er sprake van een licht negatief saldo en in 2012 gaat er aanzienlijk meer werkgelegenheid verloren als gevolg van opheffingen dan er bijkomt als gevolg van oprichtingen. Bij een derde van de bestaande bedrijven met ten minste 10 werknemers is in de periode de werkgelegenheid gegroeid. In de periode is de totale werkgelegenheid bij bestaande bedrijven per saldo toegenomen. Drie kwart van de groei van de werkgelegenheid komt voor rekening van de snelle groeiers onder de bestaande bedrijven. 1 Ontwikkeling van het aantal bedrijven In de periode zijn nieuwe bedrijven opgericht en zijn bedrijven opgeheven. Het totaal van de oprichtingen van nieuwe bedrijven wordt gevormd door startende bedrijven en nieuwe dochterbedrijven, dat wil zeggen bedrijven die zijn opgericht door reeds bestaande bedrijven. In de periode is het aantal bedrijven per saldo elk jaar toegenomen (zie Figuur 1). In de laatste jaren van de vorige eeuw neemt het groeisaldo elk jaar toe. In 2001 komt er een kentering, die aanhoudt tot in 2003, waarin het laagste groeisaldo in de hele periode wordt bereikt. Daarna versnelt de groei van het aantal bedrijven aanzienlijk, maar in 2008 is de groei alweer minder en in het eerste crisisjaar 2009 vertraagt de groei nog sterker. Zonder de nieuwe inschrijvers - bedrijven die sinds de wijziging van de Wet op het Handelsregister in 2008 ook inschrijvingsplichtig zijn geworden zou het groeisaldo in deze jaren nog lager zijn geweest. In 2012 is het groeisaldo maar net iets hoger dan in

4 Figuur 1 Jaarlijkse ontwikkeling van het aantal bedrijven (in procenten), ,0% 6,0% 6,2% 5,9% 5,4% 5,0% 4,5% 4,9% 4,8% 4,7% 4,8% 4,0% 3,6% 3,8% 3,5% 3,6% 3,0% 2,8% 2,2% 2,4% 2,0% 1,0% 0,0% Bron: Panteia/EIM, database bedrijvendynamiek. In paragraaf 2 gaan we nader in op de oprichtingen en opheffingen van bedrijven. In paragraaf 3 gaan we in op de werkgelegenheid van oprichtingen en opheffingen van bedrijven. De informatie in deze paragrafen is gebaseerd op de database bedrijvendynamiek van Panteia/EIM. Deze database bevat voor de periode cijfers over de bedrijvendynamiek in Nederland en de daarmee samenhangende ontwikkeling van de werkgelegenheid, uitgesplitst naar sectoren. Paragraaf 4 gaat over groei en krimp van de werkgelegenheid bij bestaande bedrijven. De informatie in deze paragraaf is gebaseerd op cijfers van het CBS. 2 Oprichtingen en opheffingen van bedrijven 2.1 Oprichtingen van bedrijven In de laatste jaren van de vorige eeuw neemt het aantal oprichtingen van bedrijven (startende bedrijven plus nieuwe dochterbedrijven) jaarlijks toe (zie Figuur 2). In 2000 bereikt het aantal oprichtingen een voorlopig hoogtepunt. Daarna volgen enkele jaren waarin steeds minder nieuwe bedrijven worden opgericht, waarna in 2004 het tij begint te keren. Tot en met 2008 blijft het aantal oprichtingen jaarlijks toenemen. Het eerste crisisjaar 2009 is een jaar waarin het aantal oprichtingen van bedrijven weer afneemt, maar in 2010 en 2011 is er sprake van een relatief forse toename van het aantal oprichtingen van bedrijven. In 2012 neemt het aantal oprichtingen van bedrijven af. De reeks laat zien dat het aantal oprichtingen mede door de economische conjunctuur wordt bepaald. Een voldoende afzetperspectief is stimulerend om te starten met een bedrijf. De krimp in 2002, 2009 en 2012 hangt nauw samen met de ongunstige conjunctuur. Trendmatig is 4

5 sprake van een sterke stijging van het aantal starters. Structurele oorzaken achter de snelle groei van het aantal oprichtingen zijn onder andere de opkomst van nieuwe diensten en een sterk stimulerend overheidsbeleid ten aanzien van ondernemerschap. Bovendien heeft de versobering van de sociale zekerheid het ondernemerschap in beeld gebracht als goed alternatief voor het werknemerschap. Figuur 2 Aantal startende bedrijven, nieuwe dochterbedrijven en opgeheven bedrijven, startende bedrijven nieuwe dochterbedrijven opgeheven bedrijven Bron: Panteia/EIM, database bedrijvendynamiek. Startende bedrijven Startende bedrijven vormen verreweg het grootste deel van het totale aantal oprichtingen van bedrijven: van alle oprichtingen van bedrijven in de periode is 74% een startend bedrijf. Bij elkaar gaat het om startende bedrijven. Het beeld van de ontwikkeling van het aantal oprichtingen wordt vooral bepaald door het aantal startende bedrijven en in beperktere mate door het aantal nieuwe dochterbedrijven (zie Figuur 2). In 2000 bereikt het aantal startende bedrijven een voorlopig hoogtepunt. Daarna volgen enkele jaren waarin steeds minder nieuwe bedrijven worden gestart, waarna in 2004 het tij begint te keren. Tot en met 2008 blijft het aantal startende bedrijven jaarlijks toenemen. Het eerste crisisjaar 2009 is een jaar waarin het aantal startende bedrijven weer afneemt, maar in 2010 en 2011 is er sprake van een relatief forse toename van het aantal startende bedrijven. In 2012 neemt het aantal startende bedrijven af. Het aantal startende bedrijven in vrijwel alle sectoren neemt toe (zie tabel 1). De groothandel en de financiële dienstverlening vormen hierop een uitzondering. Het aandeel van de groothandel in het totale aantal startende bedrijven is in 2012 vergeleken met 1998 veel lager. Dat geldt ook voor de detailhandel. De zakelijke dienstverlening is goed voor het grootste aandeel 5

6 startende bedrijven. Het aandeel van deze sector is in 2012 vergeleken met 1998 toegenomen. Dat geldt nog sterker voor de sector cultuur, recreatie en overige diensten en voor de niet-marktsector. Veel starters in deze laatste sector waren in 1998 nog niet inschrijvingsplichtig en zijn dat sinds de wijziging van de Wet op het Handelsregister in 2008 wel. Tabel 1 Ontwikkeling van het aantal startende bedrijven naar sector, aantal star- aantal ters in aandeel starters aandeel sector 1998 in 1998 in 2012 in 2012 industrie , ,6 bouw , ,4 autosector 704 1, ,5 groothandel , ,5 detailhandel , ,3 vervoer en opslag , ,0 horeca , ,2 informatie en communicatie , ,8 financiële dienstverlening 820 1, ,4 zakelijke dienstverlening , ,5 cultuur, recreatie en overige diensten , ,7 overig bedrijfsleven , ,1 marktsector totaal , ,1 niet-marktsector , ,9 totaal , ,0 Bron: Panteia/EIM, database bedrijvendynamiek. Nieuwe dochterbedrijven Bestaande bedrijven zoeken met het oprichten van dochterbedrijven naar optimale schaalgrootte. Daarnaast wordt hiermee risicospreiding gerealiseerd. Van alle oprichtingen van bedrijven in de periode is 26% een nieuw dochterbedrijf. Bij elkaar gaat het om nieuwe dochterbedrijven. Tot het midden van het eerste decennium van deze eeuw zijn er van jaar op jaar slechts geringe verschillen in het aantal nieuwe dochterbedrijven. Dan volgen enkele jaren waarin er meer nieuwe dochterbedrijven worden opgericht. Toch daalt dan het aandeel van de nieuwe dochterbedrijven in het totale aantal oprichtingen van nieuwe bedrijven, van rond een op de drie in de voorafgaande jaren naar rond een op de vier. Sinds 2009 daalt niet alleen het aantal nieuwe dochterbedrijven dat jaarlijks wordt opgericht, ook het aandeel in het totale aantal oprichtingen van nieuwe bedrijven neemt fors af, naar rond 15% in de laatste drie jaren. 6

7 Overleving van nieuwe bedrijven In het eerste jaar van oprichting blijkt 7% van de bedrijven er weer mee te stoppen. Na het derde jaar van oprichting blijkt nog 67% van de bedrijven te bestaan. Na vijf jaar blijkt de overlevingsfractie 47% te zijn. Er blijken belangrijke verschillen naar sectoren te zijn in overlevingsfractie. In industriële sectoren is de overlevingsfractie het hoogst. Deze sectoren zijn kapitaalintensiever, waardoor de toetredingsdrempels relatief hoog zijn. Dit vereist een grondige voorbereiding. Deze grondige voorbereiding draagt bij aan een hoger succespercentage. In de detailhandel en horeca liggen de overlevingsfracties het laagst. De toetredingsdrempels liggen hier lager, waardoor er eenvoudiger met een bedrijf gestart kan worden. Bovendien opereren deze bedrijven op relatief verzadigde markten, waardoor de concurrentie groot is en de kans op overleven kleiner is. Figuur 3 Overlevingfractie in eerste tot en met zevende jaar na oprichting van bedrijf 100% 93% 90% 80% 79% 70% 67% 60% 56% 50% 47% 40% 30% 40% 34% 20% 10% 0% 1-ste 2-de 3-de 4-de 5-de 6-de 7-de Bron: Panteia/EIM, database bedrijvendynamiek. 2.2 Opheffingen van bedrijven In de jaren 1998 tot en met 2003 neemt het aantal opheffingen van bedrijven jaarlijks toe (zie Figuur 2). Dan volgen enkele jaren waarin het aantal opheffingen van bedrijven jaar op jaar ongeveer gelijk blijft. Vanaf 2006 neemt het jaarlijkse aantal opheffingen van bedrijven weer toe; vanaf 2010 nog sterker dan in de jaren daarvoor. De stijging van het aantal opheffingen hangt voor een belangrijk deel samen met de sterke stijging van het aantal oprichtingen in de afgelopen jaren. Meer starters betekent op termijn meer opheffingen. In de laatste jaren speelt ook de verslechterde conjuncturele situatie van Nederland een rol bij de toename van het aantal opheffingen. Het aantal opgeheven bedrijven in alle sectoren neemt toe. Zowel in 1998 als in 2012 zijn de zakelijke dienstverlening en de detailhandel de sectoren 7

8 met het grootste aandeel opgeheven bedrijven (zie tabel 2). Het aandeel van de detailhandel is in 2012 echter wel veel lager dan in In 2008 komt de groothandel op de derde plaats. In 2012 is het aandeel van de groothandel gehalveerd en is het de niet-marktsector die op de derde plaats komt. Tabel 2 Ontwikkeling van het aantal opgeheven bedrijven naar sector, aantal aantal opheffingen aandeel opheffingen aandeel sector in 1998 in 1998 in 2012 in 2012 industrie , ,1 bouw , ,4 autosector 766 1, ,9 groothandel , ,1 detailhandel , ,2 vervoer en opslag , ,6 horeca , ,2 informatie en communicatie , ,3 financiële dienstverlening 984 2, ,3 zakelijke dienstverlening , ,4 cultuur, recreatie en overige diensten , ,3 overig bedrijfsleven 678 1, ,5 marktsector totaal , ,1 niet-marktsector , ,9 totaal , ,0 Bron: Panteia/EIM, database bedrijvendynamiek. Faillissementen Hoewel faillissementen vaak in de belangstelling staan, maken faillissementen maar een beperkt deel uit van de bedrijfsopheffingen. In de periode schommelde het percentage opgeheven door faillissement tussen de 7 en 11%. De sterke economische krimp in 2009 ging gepaard met een sterke piek in het percentage faillissementen van bijna 11%. Met het aantrekken van de economie in 2010 en 2011 daalde het percentage. De verslechtering van de Nederlandse economie in 2012 ging gepaard met een stijging van het aantal faillissementen tot bijna 9%. 8

9 Figuur 4 Ontwikkeling aantal faillissementen, in procenten van het aantal opheffingen 12,0 10,8 11,2 11,4 10,8 10,0 9,8 8,0 9,1 7,9 9,1 8,4 8,0 8,9 7,0 7,2 7,1 6,7 6,0 4,0 2,0 0, Bron: Panteia/EIM, database bedrijvendynamiek. 3 Werkgelegenheid van oprichtingen en opheffingen van bedrijven 3.1 Werkgelegenheid van nieuwe bedrijven Tot en met 2000 neemt de werkgelegenheid van nieuwe bedrijven elk jaar toe (zie Figuur 5). Dan volgen enkele jaren van geringere toename van de werkgelegenheid van nieuwe bedrijven, maar vanaf 2004 tot en met 2008 is de werkgelegenheid van nieuwe bedrijven weer elk jaar meer. In 2009 is er even sprake van een terugval, die in 2010 alweer wordt gecorrigeerd. Dit houdt niet lang aan, want in 2012 is de werkgelegenheid van nieuwe bedrijven minder dan deze sinds 2006 is geweest. 9

10 Figuur 5 Werkgelegenheid van nieuwe bedrijven en van opgeheven bedrijven in fte, werkgelegenheid van nieuwe bedrijven werkgelegenheid van opgeheven bedrijven Bron: Panteia/EIM, database bedrijvendynamiek. De gemiddelde werkgelegenheid van nieuwe bedrijven is in de periode afgenomen van 1,8 fte naar 1,4 fte. De sterke stijging van het aantal startende ZZP ers is hier een belangrijke reden voor. 3.2 Werkgelegenheid van opgeheven bedrijven In de jaren neemt jaarlijks de werkgelegenheid die verloren gaat bij opheffingen van bedrijven toe (zie Figuur 5). Dan volgt een periode waarin de werkgelegenheid van opgeheven bedrijven slechts weinig varieert. Vanaf 2008 komt hierin verandering: vanaf dan gaat er jaar op jaar meer werkgelegenheid verloren als gevolg van opheffingen van bedrijven. De gemiddelde werkgelegenheid van opgeheven bedrijven is in de periode weinig veranderd en bedraagt gemiddeld 2,2 fte. We hebben het dan wel over de werkgelegenheid op het moment dat de bedrijven worden opgeheven. Ondernemers die een (wat) groter bedrijf willen beëindigen, bouwen het bedrijf vooruitlopend op de beëindiging vaak al af, waardoor op het moment van de definitieve bedrijfsbeëindiging minder arbeidsplaatsen verdwijnen dan het bedrijf ooit heeft gehad. 3.3 Saldo van de werkgelegenheid Tot en met 2010 is elk jaar het verlies van werkgelegenheid als gevolg van opheffingen van bedrijven minder dan de toename van de werkgelegenheid als gevolg van oprichtingen van bedrijven. Hoewel in 2003 het saldo wel heel dicht bij nul ligt en ook al in 2002 relatief klein is. Met name in de jaren is er sprake van een groot positief werkgelegenheidssaldo. In 2011 verandert het beeld en is er sprake van een licht negatief saldo. 10

11 Vervolgens gaat er in 2012 aanzienlijk meer werkgelegenheid verloren als gevolg van opheffingen van bedrijven dan er bijkomt als gevolg van oprichtingen van bedrijven. 4 Groei en krimp van bedrijven Doordat er nieuwe bedrijven worden opgericht en bedrijven worden opgeheven treedt er verandering in de werkgelegenheid op. Verandering in de werkgelegenheid treedt ook op doordat bestaande bedrijven groeien of krimpen. In deze paragraaf komt de werkgelegenheidsontwikkeling bij bestaande bedrijven met tien of meer werknemers in de periode aan de orde. Daarbij worden vier groeitypen onderscheiden: snelle groeiers, normale groeiers, gelijkblijvers en krimpers. Onder snelgroeiende bedrijven wordt verstaan: bedrijven met een groei van 72,8% of meer in 3 jaar; normale groeiers realiseren een groei van 0,5% tot 72,8% in 3 jaar; in omvang stabiele bedrijven hebben groei tussen -0,5% en +0,5%, en krimpende bedrijven hebben een krimp van meer dan 0,5% in 3 jaar. We sluiten af met een overzicht van de werkgelegenheidsontwikkeling in de periode naar grootteklasse en groeitype. 4.1 Groeitypen Bij een derde van de bestaande bedrijven is in de periode de werkgelegenheid gegroeid (zie tabel 3). Dat is meestal een normale groei. Minder dan een op de tien bedrijven kan worden gerekend tot de snelle groeiers. Van de bedrijven die niet groeien, krimpt bij de overgrote meerderheid de werkgelegenheid. Bij slechts enkele bedrijven gebeurt er wat betreft de omvang van de werkgelegenheid niets. Dat is vooral het geval bij het middenbedrijf en het grootbedrijf. Het grootbedrijf kent wat meer dan gemiddeld snelle groeiers, terwijl het middenbedrijf wat meer dan gemiddeld krimpers kent. 11

12 Tabel 3 Verdeling bedrijven naar groeitype en naar grootteklasse 1, in procenten van de populatie bedrijven met 10 of meer werknemers in de periode groeitype kleinbedrijf middenbedrijf grootbedrijf totaal snelle groeiers normale groeiers gelijkblijvers krimpers totaal totaal aantal bedrijven (x 1.000) 28,6 4,3 0,3 33,1 Bron: Panteia/EIM op basis van NFO/ABR van het CBS. De verschillen tussen sectoren worden voornamelijk bepaald door de aandelen van de snelle groeiers en van de krimpers, want er is vrij weinig verschil wat betreft de aandelen van de normale groeiers en van de gelijkblijvers. De zorg gaat aan kop met een op de vijf bedrijven die behoren tot de snelle groeiers (zie figuur 4). Ook de informatie- en communicatiesector en de zakelijke dienstverlening kennen relatief veel snelle groeiers. Slechts een op de vijftig bedrijven in de bouw behoort tot de snelle groeiers. De zorg en de bouw bezetten ook de uiterste plaatsen aan het andere einde van het spectrum. De zorg heeft met de helft krimpers, het laagste aandeel bedrijven waar de werkgelegenheid is gekrompen (zie tabel 4). De bouw heeft met driekwart krimpers het hoogste aandeel bedrijven waar de werkgelegenheid is gekrompen. 1 Kleinbedrijf: bedrijven met werknemers in 2007; middenbedrijf: bedrijven met werknemers; grootbedrijf: bedrijven met 250 of meer werknemers. 12

13 Figuur 4 Percentage snelgroeiende bedrijven naar sectoren, in procenten van de populatie bedrijven met 10 of meer werknemers in de periode industrie 5 bouw 2 autosector 6 groothandel 6 detailhandel 8 horeca 9 vervoer en opslag 6 informatie en communicatie 12 zakelijke dienstverlening 11 overige diensten 8 zorg Bron: Panteia/EIM op basis van NFO/ABR van het CBS. Tabel 4 Verdeling bedrijven naar groeitype en sector, in procenten van populatie bedrijven 10 of meer werknemers in de periode sector snelle groeiers normale groeiers gelijkblijvers krimpers totaal industrie bouw autosector groothandel detailhandel horeca vervoer en opslag informatie en communicatie zakelijke dienstverlening overige diensten zorg Bron: Panteia/EIM op basis van NFO/ABR van het CBS. 13

14 4.2 Werkgelegenheidsontwikkeling In de periode is de werkgelegenheid bij bestaande bedrijven per saldo met personen toegenomen (zie tabel 5). Tegenover een per saldo groei van de werkgelegenheid in het grootbedrijf staat een afname van de werkgelegenheid in het middenbedrijf en een vrijwel gelijk gebleven werkgelegenheid in het kleinbedrijf. Bijna de helft van de toename van de werkgelegenheid (46%) komt voor rekening van het kleinbedrijf. Het middenbedrijf is goed voor 29% en het grootbedrijf voor 25% van de toename van de werkgelegenheid. Het kleinbedrijf neemt van de afname van de werkgelegenheid de helft (49%) voor zijn rekening, het middenbedrijf 33% en het grootbedrijf 18%. Het grootbedrijf speelt dus een veel belangrijker rol bij de toename van de werkgelegenheid dan bij de afname. Dat is in mindere mate het geval voor de rol van het middenbedrijf. Het kleinbedrijf speelt een iets grotere rol bij de afname van de werkgelegenheid dan bij de toename. Tabel 5 Werkgelegenheidsontwikkeling naar groeitype en naar grootteklasse 1 (aantal personen x 1.000) van de populatie bedrijven met 10 of meer werknemers in de periode groeitype kleinbedrijf middenbedrijf grootbedrijf totaal snelle groeiers normale groeiers gelijkblijvers krimpers totaal Bron: Panteia/EIM op basis van NFO/ABR van het CBS. Drie kwart van de groei van de werkgelegenheid komt voor rekening van de snelle groeiers (zie tabel 5). Met 83% nemen de snelle groeiers een bovengemiddeld deel van de werkgelegenheidsgroei in het grootbedrijf voor hun rekening. Bij het kleinbedrijf is het aandeel van de snelle groeiers in de groei van de werkgelegenheid met twee derde minder dan gemiddeld. Bij het middenbedrijf is het aandeel van de snelle groeiers overeenkomstig het gemiddelde voor alle bedrijven. 1 Kleinbedrijf: bedrijven met werknemers in 2007; middenbedrijf: bedrijven met werknemers; grootbedrijf: bedrijven met 250 of meer werknemers. 14

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Gelderland

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Gelderland Personeelsmonitor Provincies Benchmarkrapport Zoetermeer, september 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning

Nadere informatie

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Limburg

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Limburg Personeelsmonitor Provincies Benchmarkrapport Zoetermeer, september 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning

Nadere informatie

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Flevoland

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Flevoland Personeelsmonitor Provincies Benchmarkrapport Zoetermeer, september 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning

Nadere informatie

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Noord-Holland

Personeelsmonitor Provincies. Benchmarkrapport Provincie Noord-Holland Personeelsmonitor Provincies Benchmarkrapport Zoetermeer, oktober 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning

Nadere informatie

Stemming onder ondernemers in het MKB

Stemming onder ondernemers in het MKB Stemming onder ondernemers in het MKB ISBN : 978-90-371-1130-9 Rapportnummer : A201424 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap (www.ondernemerschap.nl) Panteia

Nadere informatie

Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid

Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid M201207 Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid 1987-2010 drs. K.L. Bangma drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Bedrijvendynamiek en werkgelegenheid In de periode 1987-2010 is het aantal bedrijven per saldo

Nadere informatie

BNA Conjunctuurmeting

BNA Conjunctuurmeting BNA Conjunctuurmeting September 2011 Koninklijke Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten Jollemanhof 14 Postbus 19606 1000 GP Amsterdam T 020 555 36 66 F 020 555 36

Nadere informatie

De Watersector Exportindex (WEX)

De Watersector Exportindex (WEX) De Watersector Exportindex (WEX) prognose 2006 drs. P. Gibcus drs. W.H.J. Verhoeven Zoetermeer, februari 2007 Dit onderzoek is gefinancierd door het programma Partners voor Water. De verantwoordelijkheid

Nadere informatie

De stand van Mediation in Nederland

De stand van Mediation in Nederland De stand van Mediation in Nederland drs. R.J.M. Vogels Zoetermeer, 17 november 2011 In opdracht van het Nederlands Mediation Instituut (NMI). De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Stratus.

Nadere informatie

De Watersector Exportindex (WEX)

De Watersector Exportindex (WEX) De Watersector Exportindex (WEX) Prognose 2005 drs. P. Gibcus drs. W.H.J. Verhoeven Zoetermeer, februari 2006 Dit onderzoek is gefinancierd door het programma Partners voor Water. De verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Vertrouwen in eigen bedrijf keldert Ondernemersvertrouwen door de jaren heen

Vertrouwen in eigen bedrijf keldert Ondernemersvertrouwen door de jaren heen Vertrouwen in eigen bedrijf keldert Ondernemersvertrouwen door de jaren heen Bram van der Linden Zoetermeer, december 2013 ISBN : 978-90-371-1107-1 Rapportnummer : A201373 Dit onderzoek is gefinancierd

Nadere informatie

Conjunctuurpeiling BNA Voorjaar 2015

Conjunctuurpeiling BNA Voorjaar 2015 Conjunctuurpeiling BNA Voorjaar René Vogels Zoetermeer, 10 april De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning in artikelen,

Nadere informatie

Benchmark klanten Qredits

Benchmark klanten Qredits Benchmark klanten Qredits Lia Smit Zoetermeer, maart 2013 Rapportnummer: A201308 Dit onderzoek is mede gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap (www.ondernemerschap.nl). Voor alle

Nadere informatie

Ergernissen van ondernemers in het MKB Minirapportage

Ergernissen van ondernemers in het MKB Minirapportage Ergernissen van ondernemers in het MKB Minirapportage drs. C.M. Wiggers Zoetermeer, augustus 2003 Nummer: M200304 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij EIM. Het gebruik van cijfers en/of teksten

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2011. Dienst inburgeren Universiteit van Amsterdam, INTT

Tevredenheidsonderzoek 2011. Dienst inburgeren Universiteit van Amsterdam, INTT Tevredenheidsonderzoek 2011 Dienst inburgeren Universiteit van Amsterdam, INTT Zoetermeer, zaterdag 4 februari 2012 In opdracht van Universiteit van Amsterdam, INTT De verantwoordelijkheid voor de inhoud

Nadere informatie

Bijdrage van buitenlandse werknemers aan innovatie in het MKB. drs. A. Bruins T. Span MSc drs. P. Gibcus

Bijdrage van buitenlandse werknemers aan innovatie in het MKB. drs. A. Bruins T. Span MSc drs. P. Gibcus Bijdrage van buitenlandse werknemers aan innovatie in het MKB drs. A. Bruins T. Span MSc drs. P. Gibcus Zoetermeer, december 2013 ISBN : 978-90-371-1096-8 Rapportnummer : A201363 Dit onderzoek is gefinancierd

Nadere informatie

Kunnen MKB-ondernemers de weg nog vinden? Veranderingen in de sociale zekerheid

Kunnen MKB-ondernemers de weg nog vinden? Veranderingen in de sociale zekerheid Kunnen MKB-ondernemers de weg nog vinden? Veranderingen in de sociale zekerheid Peter Brouwer Zoetermeer, april 2003 Dit onderzoek maakt deel uit van het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap, dat

Nadere informatie

De oudere starter in Nederland Quick Service

De oudere starter in Nederland Quick Service De oudere starter in Nederland Quick Service Heleen Stigter Zoetermeer, januari 2003 Dit onderzoek maakt deel uit van het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap, dat wordt gefinancierd door het Ministerie

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Dienst inburgeren Hogeschool Inholland Amsterdam/Diemen

Tevredenheidsonderzoek Dienst inburgeren Hogeschool Inholland Amsterdam/Diemen Tevredenheidsonderzoek 2011 Dienst inburgeren Hogeschool Inholland Amsterdam/Diemen Zoetermeer, zaterdag 4 februari 2012 In opdracht van Hogeschool Inholland Amsterdam/Diemen De verantwoordelijkheid voor

Nadere informatie

Uitgevoerd in opdracht van. Rapportage beoordelen en incidenteel belonen 2013 Provincies

Uitgevoerd in opdracht van. Rapportage beoordelen en incidenteel belonen 2013 Provincies Uitgevoerd in opdracht van Rapportage beoordelen en incidenteel belonen 2013 Provincies Zoetermeer, 17 september 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers

Nadere informatie

Belasting over de winst verdeeld naar sector en grootteklasse

Belasting over de winst verdeeld naar sector en grootteklasse Belasting over de winst verdeeld naar sector en grootteklasse Minirapportage ir. C.C. van de Graaff drs. W.H.J. Verhoeven drs. P. Vroonhof K. Bakker Zoetermeer, 18 september 2002 Dit onderzoek is uitgevoerd

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2012. Jobcoach organisatie Trace Daelzicht

Tevredenheidsonderzoek 2012. Jobcoach organisatie Trace Daelzicht Tevredenheidsonderzoek 2012 Jobcoach organisatie Trace Daelzicht Zoetermeer, maandag 4 februari 2013 In opdracht van Jobcoach organisatie Trace Daelzicht De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2011. Dienst inburgeren Studiecentrum Talen Eindhoven bv

Tevredenheidsonderzoek 2011. Dienst inburgeren Studiecentrum Talen Eindhoven bv Tevredenheidsonderzoek 2011 Dienst inburgeren Studiecentrum Talen Eindhoven bv Zoetermeer, zaterdag 4 februari 2012 In opdracht van Studiecentrum Talen Eindhoven bv De verantwoordelijkheid voor de inhoud

Nadere informatie

Cliëntenaudit Bureau ABC

Cliëntenaudit Bureau ABC Cliëntenaudit Bureau ABC 2014 Zoetermeer 17 april 2015 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning in artikelen, scripties

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015 / Hogeschool van Amsterdam

Tevredenheidsonderzoek 2015 / Hogeschool van Amsterdam Tevredenheidsonderzoek 2015 / 2016 Hogeschool van Amsterdam Zoetermeer, woensdag 9 november 2016 In opdracht van Hogeschool van Amsterdam De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015. Regionaal Autisme Centrum onderdeel Autismewerk.nl

Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015. Regionaal Autisme Centrum onderdeel Autismewerk.nl Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015 Regionaal Autisme Centrum onderdeel Autismewerk.nl Zoetermeer, vrijdag 13 november 2015 In opdracht van Regionaal Autisme Centrum onderdeel Autismewerk.nl De verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Algemeen beeld van het MKB in 2015

Algemeen beeld van het MKB in 2015 Algemeen beeld van het MKB in 2015 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap (www.ondernemerschap.nl) Drs. K.L. Bangma Drs. D. Snel Zoetermeer, 9 februari 2015 De

Nadere informatie

MKB Rating: smaakt naar meer Onderzoek naar bekendheid en gebruik van ratings door MKB-bedrijven

MKB Rating: smaakt naar meer Onderzoek naar bekendheid en gebruik van ratings door MKB-bedrijven MKB Rating: smaakt naar meer Onderzoek naar bekendheid en gebruik van ratings door MKB-bedrijven Lia Smit, Ro Braaksma, Pieter Fris Zoetermeer, december 2013 ISBN : 978-90-371-1108-8 Rapportnummer : A201374

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek De Opstap, Leerwerktraject van De Kapstok

Tevredenheidsonderzoek De Opstap, Leerwerktraject van De Kapstok Tevredenheidsonderzoek 2014-2015 De Opstap, Leerwerktraject van De Kapstok Zoetermeer, maandag 3 augustus 2015 In opdracht van De Opstap, Leerwerktraject van De Kapstok De verantwoordelijkheid voor de

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014 / De Nieuwe Werkgever

Tevredenheidsonderzoek 2014 / De Nieuwe Werkgever Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015 De Nieuwe Werkgever Zoetermeer, dinsdag 4 augustus 2015 In opdracht van De Nieuwe Werkgever De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek ROC De Leijgraaf

Tevredenheidsonderzoek ROC De Leijgraaf Tevredenheidsonderzoek 2015 ROC De Leijgraaf Zoetermeer, zondag 14 februari 2016 In opdracht van ROC De Leijgraaf De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Conjunctuurpeiling BNA. Voorjaar René Vogels

Conjunctuurpeiling BNA. Voorjaar René Vogels Conjunctuurpeiling BNA Voorjaar 2014 René Vogels Zoetermeer, 22 april 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015. AM Werk Reïntegratie BV

Tevredenheidsonderzoek 2015. AM Werk Reïntegratie BV Tevredenheidsonderzoek 2015 AM Werk Reïntegratie BV Zoetermeer, zondag 14 februari 2016 In opdracht van AM Werk Reïntegratie BV De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Wajong Talenten B.V.

Tevredenheidsonderzoek Wajong Talenten B.V. Tevredenheidsonderzoek 2015 Wajong Talenten B.V. Zoetermeer, zondag 14 februari 2016 In opdracht van Wajong Talenten B.V. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Jobcoach Company

Tevredenheidsonderzoek Jobcoach Company Tevredenheidsonderzoek 2014 Jobcoach Company Zoetermeer, vrijdag 13 februari 2015 In opdracht van Jobcoach Company De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Global Entrepreneurship Monitor 2002

Global Entrepreneurship Monitor 2002 Global Entrepreneurship Monitor 2002 Niels Bosma Zoetermeer, 14 november 2002 Dit onderzoek maakt deel uit van het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap, dat wordt gefinancierd door het Ministerie

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Nieuwland Opleidingen B.V.

Tevredenheidsonderzoek Nieuwland Opleidingen B.V. Tevredenheidsonderzoek 2015 Nieuwland Opleidingen B.V. Zoetermeer, zondag 14 februari 2016 In opdracht van Nieuwland Opleidingen B.V. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik

Nadere informatie

Algemeen beeld van het MKB in de. marktsector in 2013 en Update juni. drs. K.L. Bangma drs. D. Snel

Algemeen beeld van het MKB in de. marktsector in 2013 en Update juni. drs. K.L. Bangma drs. D. Snel Algemeen beeld van het MKB in de marktsector in 2013 en 2014 Update juni drs. K.L. Bangma drs. D. Snel Zoetermeer, juni 2013 Rapportnummer : A201335 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek

Nadere informatie

Brancheonderzoek BNA. Conjunctuurmeting oktober 2012. Koninklijke Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten

Brancheonderzoek BNA. Conjunctuurmeting oktober 2012. Koninklijke Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten Brancheonderzoek BNA Conjunctuurmeting oktober 2012 Koninklijke Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten Jollemanhof 14 Postbus 19606 1000 GP Amsterdam T 020 555 36 66

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2010 / Olympia uitzendbureau

Tevredenheidsonderzoek 2010 / Olympia uitzendbureau Tevredenheidsonderzoek 2010 / 2011 Olympia uitzendbureau Zoetermeer, donderdag 4 augustus 2011 In opdracht van Olympia uitzendbureau De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik

Nadere informatie

Is uw vereniging toekomstbestendig en voorbereid op de Generatie XYZ? Onderzoek onder branche- en beroepsorganisaties en verenigingen

Is uw vereniging toekomstbestendig en voorbereid op de Generatie XYZ? Onderzoek onder branche- en beroepsorganisaties en verenigingen Is uw vereniging toekomstbestendig en voorbereid op de Generatie XYZ? Onderzoek onder branche- en beroepsorganisaties en verenigingen Zoetermeer, 6 juni 2013 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014. STE Languages

Tevredenheidsonderzoek 2014. STE Languages Tevredenheidsonderzoek 2014 STE Languages Zoetermeer, vrijdag 13 februari 2015 In opdracht van STE Languages De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten

Nadere informatie

VBO Woonindex. Tweede kwartaal drs. P. Rosenboom

VBO Woonindex. Tweede kwartaal drs. P. Rosenboom VBO Woonindex Tweede 2008 drs. P. Rosenboom Zoetermeer, 10 juli 2008 In opdracht van VBO Makelaars. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Stratus. Het gebruik van cijfers en/of teksten als

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek ROC Alfa-college, unit Educatie

Tevredenheidsonderzoek ROC Alfa-college, unit Educatie Tevredenheidsonderzoek 2014 ROC Alfa-college, unit Educatie Zoetermeer, vrijdag 13 februari 2015 In opdracht van ROC Alfa-college, unit Educatie De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia.

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Dienst inburgeren Landstede

Tevredenheidsonderzoek Dienst inburgeren Landstede Tevredenheidsonderzoek 2011 Dienst inburgeren Landstede Zoetermeer, zaterdag 4 februari 2012 In opdracht van Landstede De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Friesland College, FC-Extra,School voor Volwasseneneducatie

Tevredenheidsonderzoek Friesland College, FC-Extra,School voor Volwasseneneducatie Tevredenheidsonderzoek 2014 Friesland College, FC-Extra,School voor Volwasseneneducatie Zoetermeer, vrijdag 13 februari 2015 In opdracht van Friesland College, FC-Extra,School voor Volwasseneneducatie

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015. Rijn IJssel, Educatie & Integratie

Tevredenheidsonderzoek 2015. Rijn IJssel, Educatie & Integratie Tevredenheidsonderzoek 2015 Rijn IJssel, Educatie & Integratie Zoetermeer, zaterdag 27 februari 2016 In opdracht van Rijn IJssel, Educatie & Integratie De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij

Nadere informatie

Effecten BTW-verandering op het. gedrag van consumenten in de. Schilders- en stukadoorsbranche. drs. K.L. Bangma drs. D. Snel

Effecten BTW-verandering op het. gedrag van consumenten in de. Schilders- en stukadoorsbranche. drs. K.L. Bangma drs. D. Snel Effecten BTW-verandering op het gedrag van consumenten in de Schilders- en stukadoorsbranche drs. K.L. Bangma drs. D. Snel Zoetermeer, 23 maart 2012 Dit onderzoek is gefinancierd door CNV Vakmensen, FNV

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Dienst inburgeren ROC Midden Nederland Participatieopleidingen

Tevredenheidsonderzoek Dienst inburgeren ROC Midden Nederland Participatieopleidingen Tevredenheidsonderzoek 2010 Dienst inburgeren ROC Midden Nederland Participatieopleidingen Zoetermeer, vrijdag 4 februari 2011 In opdracht van ROC Midden Nederland Participatieopleidingen De verantwoordelijkheid

Nadere informatie

M201218. Meer snelgroeiende bedrijven en meer krimpende bedrijven in Nederland

M201218. Meer snelgroeiende bedrijven en meer krimpende bedrijven in Nederland M201218 Meer snelgroeiende bedrijven en meer krimpende bedrijven in Nederland drs. D. Snel drs. N. Timmermans Zoetermeer, november 2012 Relatief veel snelgroeiende bedrijven in Nederland In deze rapportage

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015. Stap.nu Reïntegratie & Counseling

Tevredenheidsonderzoek 2015. Stap.nu Reïntegratie & Counseling Tevredenheidsonderzoek 2015 Stap.nu Reïntegratie & Counseling Zoetermeer, zaterdag 27 februari 2016 In opdracht van Stap.nu Reïntegratie & Counseling De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia.

Nadere informatie

De bijdrage van cohorten aan het niveau en de ontwikkeling van de arbeidsproductiviteit

De bijdrage van cohorten aan het niveau en de ontwikkeling van de arbeidsproductiviteit De bijdrage van cohorten aan het niveau en de ontwikkeling van de arbeidsproductiviteit Minirapportage drs. W.H.J Verhoeven dr. R.G.M. Kemp drs. H.H.M. Peeters Zoetermeer, 26 september 2002 Deze studie

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2011. BHP Groep Loopbaanadvisering

Tevredenheidsonderzoek 2011. BHP Groep Loopbaanadvisering Tevredenheidsonderzoek 2011 BHP Groep Loopbaanadvisering Zoetermeer, zaterdag 4 februari 2012 In opdracht van BHP Groep Loopbaanadvisering De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia/Stratus.

Nadere informatie

Evaluatie campagne Doe meer met Afval. mening betrokken gemeenten

Evaluatie campagne Doe meer met Afval. mening betrokken gemeenten Evaluatie campagne Doe meer met Afval mening betrokken gemeenten Zoetermeer, 10 maart 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting

Nadere informatie

Werken in startende bedrijven

Werken in startende bedrijven M201211 Werken in startende bedrijven drs. A. Bruins Zoetermeer, september 2012 Werken in startende bedrijven De meeste startende ondernemers hebben geen personeel. Dat is zo bij de start met het bedrijf,

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2013-2014. Stichting ActiefTalent

Tevredenheidsonderzoek 2013-2014. Stichting ActiefTalent Tevredenheidsonderzoek 2013-2014 Stichting ActiefTalent Zoetermeer, donderdag 21 mei 2015 In opdracht van Stichting ActiefTalent De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015 / Plan B Loopbaanbegeleiding en re-integratie

Tevredenheidsonderzoek 2015 / Plan B Loopbaanbegeleiding en re-integratie Tevredenheidsonderzoek 2015 / 2016 Plan B Loopbaanbegeleiding en re-integratie Zoetermeer, donderdag 4 augustus 2016 In opdracht van Plan B Loopbaanbegeleiding en re-integratie De verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Innovatie in het MKB in Noord-Nederland

Innovatie in het MKB in Noord-Nederland Innovatie in het MKB in C10978 Petra Gibcus en Yvonne Prince Zoetermeer, 16 juli 2014 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Wajong Talenten B.V.

Tevredenheidsonderzoek Wajong Talenten B.V. Tevredenheidsonderzoek 2014 Wajong Talenten B.V. Zoetermeer, zondag 3 mei 2015 In opdracht van Wajong Talenten B.V. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Lest Best

Tevredenheidsonderzoek Lest Best Tevredenheidsonderzoek 2014-2015 Lest Best Zoetermeer, maandag 3 augustus 2015 In opdracht van Lest Best De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014-2015. Staatvandienst B.V.

Tevredenheidsonderzoek 2014-2015. Staatvandienst B.V. Tevredenheidsonderzoek 2014-2015 Staatvandienst B.V. Zoetermeer, donderdag 13 augustus 2015 In opdracht van Staatvandienst B.V. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015 / Replooy re-integratie & coaching vof

Tevredenheidsonderzoek 2015 / Replooy re-integratie & coaching vof Tevredenheidsonderzoek 2015 / 2016 Replooy re-integratie & coaching vof Zoetermeer, dinsdag 19 juli 2016 In opdracht van Replooy re-integratie & coaching vof De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Nieuwe Koers BV

Tevredenheidsonderzoek Nieuwe Koers BV Tevredenheidsonderzoek 2014 Nieuwe Koers BV Zoetermeer, vrijdag 13 februari 2015 In opdracht van Nieuwe Koers BV De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015. P&M arbeidsreintegratie

Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015. P&M arbeidsreintegratie Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015 P&M arbeidsreintegratie Zoetermeer, dinsdag 4 augustus 2015 In opdracht van P&M arbeidsreintegratie De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek Work Solutions Nederland BV

Tevredenheidsonderzoek Work Solutions Nederland BV Tevredenheidsonderzoek 2014 Work Solutions Nederland BV Zoetermeer, vrijdag 13 februari 2015 In opdracht van Work Solutions Nederland BV De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015 / CS Works B.V.

Tevredenheidsonderzoek 2015 / CS Works B.V. Tevredenheidsonderzoek 2015 / 2016 CS Works B.V. Zoetermeer, donderdag 4 augustus 2016 In opdracht van CS Works B.V. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek id Plein

Tevredenheidsonderzoek id Plein Tevredenheidsonderzoek 2015 id Plein Zoetermeer, zondag 14 februari 2016 In opdracht van id Plein De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014. SWA HR Diensten

Tevredenheidsonderzoek 2014. SWA HR Diensten Tevredenheidsonderzoek 2014 SWA HR Diensten Zoetermeer, vrijdag 13 februari 2015 In opdracht van SWA HR Diensten De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2013-2014. Coaching en Advisering

Tevredenheidsonderzoek 2013-2014. Coaching en Advisering Tevredenheidsonderzoek 2013-2014 Coaching en Advisering Zoetermeer, zondag 3 augustus 2014 In opdracht van Coaching en Advisering De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek WNK Personeelsdiensten

Tevredenheidsonderzoek WNK Personeelsdiensten Tevredenheidsonderzoek 2014-2015 WNK Personeelsdiensten Zoetermeer, zondag 25 oktober 2015 In opdracht van WNK Personeelsdiensten De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik

Nadere informatie

Financieringsmonitor MKB

Financieringsmonitor MKB M200901 Financieringsmonitor MKB Eerste resultaten, december 2008 dr. J. Meijaard drs. W.D.M. van der Valk Zoetermeer, januari 2009 Dit onderzoek maakt deel uit van het programmaonderzoek MKB en Onderchap,

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek NCB Projecten BV

Tevredenheidsonderzoek NCB Projecten BV Tevredenheidsonderzoek 2015 NCB Projecten BV Zoetermeer, zondag 14 februari 2016 In opdracht van NCB Projecten BV De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014-2015. Arbo Coaching B.V.

Tevredenheidsonderzoek 2014-2015. Arbo Coaching B.V. Tevredenheidsonderzoek 2014-2015 Arbo Coaching B.V. Zoetermeer, maandag 20 juli 2015 In opdracht van Arbo Coaching B.V. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers

Nadere informatie

Algemeen beeld van het MKB in de marktsector in 2014 en 2015

Algemeen beeld van het MKB in de marktsector in 2014 en 2015 Algemeen beeld van het MKB in de marktsector in 2014 en 2015 drs. K.L. Bangma drs. D. Snel Zoetermeer, mei 2014 ISBN : 978-90-371-1126-2 Rapportnummer : A201420 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek

Nadere informatie

Financieringsmonitor MKB Starters

Financieringsmonitor MKB Starters Financieringsmonitor MKB Starters Starters en gevestigd MKB vergeleken Pim van der Valk Lia Smit Zoetermeer, 19 januari 2010 Dit onderzoek is gefinancierd door Ministerie van Economische Zaken Programmaonderzoek

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2012 / 2013. Baanfit verzuim en re-integratie

Tevredenheidsonderzoek 2012 / 2013. Baanfit verzuim en re-integratie Tevredenheidsonderzoek 2012 / 2013 Baanfit verzuim en re-integratie Zoetermeer, zaterdag 20 juli 2013 In opdracht van Baanfit verzuim en re-integratie De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij

Nadere informatie

Administratieve lasten Regeling invoer, uitvoer en verkeer van planten Nulmeting 2002

Administratieve lasten Regeling invoer, uitvoer en verkeer van planten Nulmeting 2002 Administratieve lasten Regeling invoer, uitvoer en verkeer van planten Nulmeting 2002 Frits Suyver Zoetermeer, 17 februari 2004 Dit onderzoek is gefinancierd door het Ministerie van Landbouw, Natuur en

Nadere informatie

Innovatie in het MKB. Ontwikkelingen in de periode 2002-2013. A. Ruis

Innovatie in het MKB. Ontwikkelingen in de periode 2002-2013. A. Ruis Innovatie in het MKB Ontwikkelingen in de periode 2002-2013 A. Ruis Zoetermeer, oktober 2013 ISBN : 978-90-371-1086-9 Rapportnummer : A201350 / C10193 Dit onderzoek is mede gefinancierd door het programmaonderzoek

Nadere informatie

Kostenstructuur zand en grindvaart 2015 en raming 2016

Kostenstructuur zand en grindvaart 2015 en raming 2016 Kostenstructuur zand en grindvaart 2015 en raming 2016 Uitgave januari 2016 Rapport uitgebracht aan: Centraal Bureau voor de Rijn- en Binnenvaart W. van der Geest C11540/2015/0187 Zoetermeer, 29 januari

Nadere informatie

Monitor MKB Bouw & Infra 27 november 2013

Monitor MKB Bouw & Infra 27 november 2013 Monitor MKB Bouw & Infra 27 november 2013 Onderzoek uitgevoerd door Panteia / EIM in opdracht van Aannemersfederatie Nederland Bouw en Infra Monitor MKB Bouw & Infra 27 november 2013 Onderzoek uitgevoerd

Nadere informatie

MKB in regionaal perspectief 2006

MKB in regionaal perspectief 2006 MKB in regionaal perspectief 2006 Zoetermeer, juli 2006 ISBN: 90-371-0971-3 Bestelnummer: A200606 Prijs: 25,- Dit onderzoek maakt deel uit van het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap, dat wordt gefinancierd

Nadere informatie

Wat drijft MKB-ondernemers?

Wat drijft MKB-ondernemers? Wat drijft MKB-ondernemers? Ontwikkeling doelstellingen 2004-2013 ISBN : 978-90-371-1109-5 Rapportnummer : A201403 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap (www.ondernemerschap.nl)

Nadere informatie

VBO Woonindex. Vierde kwartaal 2008. drs. J.J.J. Donkers

VBO Woonindex. Vierde kwartaal 2008. drs. J.J.J. Donkers VBO Woonindex Vierde kwartaal 2008 drs. J.J.J. Donkers Zoetermeer, 7 januari 2009 In opdracht van VBO Makelaars. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Stratus. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2009. Plooi Coaching

Tevredenheidsonderzoek 2009. Plooi Coaching Tevredenheidsonderzoek 2009 Zoetermeer, 19 mei 2010 In opdracht van De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Stratus. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning in

Nadere informatie

Starters zien door de wolken toch de zon

Starters zien door de wolken toch de zon M201206 Starters zien door de wolken toch de zon drs. A. Bruins Zoetermeer, mei 2012 Starters zien door de wolken toch de zon Enkele jaren nadat zij met een bedrijf zijn begonnen, en met enkele jaren financieel-economische

Nadere informatie

Minirapportage biomaterialen

Minirapportage biomaterialen Minirapportage biomaterialen Arnoud Muizer Zoetermeer, juni 2013 ISBN-nummer : 978-90-371-1067-8 Rapportnummer : A201325 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap

Nadere informatie

Effecten invoering nieuwe ziektekostenstelsel 2006

Effecten invoering nieuwe ziektekostenstelsel 2006 Effecten invoering nieuwe ziektekostenstelsel 2006 Gevolgen voor de werkgeversbijdrage voor het MKB en het grootbedrijf M. Folkeringa P.J.M. Vroonhof Zoetermeer, 30 december 2003 Bestelnummer: M200311

Nadere informatie

Concurrentie in het MKB Hoe concurrentie het MKB scherp houdt

Concurrentie in het MKB Hoe concurrentie het MKB scherp houdt Concurrentie in het MKB Hoe concurrentie het MKB scherp houdt drs. W.V.M. van Rijt-Veltman drs. J. Snoei Zoetermeer, maart 2013 Rapportnummer: A201313 Dit onderzoek is mede gefinancierd door het programmaonderzoek

Nadere informatie

Financiering bij familiebedrijven

Financiering bij familiebedrijven Financiering bij familiebedrijven Ro Braaksma Zoetermeer, 23 september 2011 Dit onderzoek is gefinancierd door het Centrum van het Familiebedrijf. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij EIM.

Nadere informatie

Innovatie in het MKB Ontwikkelingen in de periode 2002-2014

Innovatie in het MKB Ontwikkelingen in de periode 2002-2014 Innovatie in het MKB Ontwikkelingen in de periode 2002-2014 ISBN : 978-90-371-1133-0 Rapportnummer : A201427 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en Ondernemerschap (www.ondernemerschap.nl)

Nadere informatie

Brancheonderzoek BNA. Conjunctuurmeting voorjaar Koninklijke Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten

Brancheonderzoek BNA. Conjunctuurmeting voorjaar Koninklijke Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten Brancheonderzoek BNA Conjunctuurmeting voorjaar 2013 Koninklijke Maatschappij tot Bevordering der Bouwkunst Bond van Nederlandse Architecten Jollemanhof 14 Postbus 19606 1000 GP Amsterdam T 020 555 36

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015. Loopbaankamer

Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015. Loopbaankamer Tevredenheidsonderzoek 2014 / 2015 Loopbaankamer Zoetermeer, dinsdag 4 augustus 2015 In opdracht van Loopbaankamer De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2015. Werkelijk B.V.

Tevredenheidsonderzoek 2015. Werkelijk B.V. Tevredenheidsonderzoek 2015 Werkelijk B.V. Zoetermeer, zondag 31 januari 2016 In opdracht van Werkelijk B.V. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2014. Oog voor werk

Tevredenheidsonderzoek 2014. Oog voor werk Tevredenheidsonderzoek 2014 Oog voor werk Zoetermeer, vrijdag 30 januari 2015 In opdracht van Oog voor werk De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten

Nadere informatie

Second Opinion Achter de Lange Stallen

Second Opinion Achter de Lange Stallen Second Opinion Achter de Lange Stallen Henk J. Gianotten Capelle aan den IJssel, 5 februari 2013 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Henk Gianotten. Het gebruik van cijfers en/of teksten

Nadere informatie

Ontwikkelingen in belastingopbrengsten en belastingdruk

Ontwikkelingen in belastingopbrengsten en belastingdruk Ontwikkelingen in belastingopbrengsten en belastingdruk 2000-2004 Zoetermeer, 11 januari 2006 Dit onderzoek is gefinancierd door MKB-Nederland. De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij EIM bv.

Nadere informatie

Tevredenheidsonderzoek 2009. Renga BV

Tevredenheidsonderzoek 2009. Renga BV Tevredenheidsonderzoek 2009 Zoetermeer, 1 juni 2010 In opdracht van De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Stratus. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning in

Nadere informatie

Van baan naar eigen baas

Van baan naar eigen baas M200912 Van baan naar eigen baas drs. A. Bruins Zoetermeer, juli 2009 Van baan naar eigen baas Ruim driekwart van de ondernemers die in de eerste helft van 2008 een bedrijf zijn gestart, werkte voordat

Nadere informatie

Zoetermeer, 16 januari 2015

Zoetermeer, 16 januari 2015 Arbeidsmarkt Groothandel Bloemen en Planten 2014 Zoetermeer, 16 januari 2015 De verantwoordelijkheid voor de inhoud berust bij Panteia. Het gebruik van cijfers en/of teksten als toelichting of ondersteuning

Nadere informatie

Omvang en prestaties van het MKB in de topsectoren

Omvang en prestaties van het MKB in de topsectoren Omvang en prestaties van het MKB in de topsectoren drs. P. Fris Zoetermeer, april 2014 ISBN : 978-90-371-1122-4 Rapportnummer : A201416 Dit onderzoek is gefinancierd door het programmaonderzoek MKB en

Nadere informatie