Participatie 2.0 in 030

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Participatie 2.0 in 030"

Transcriptie

1 Participatie 2.0 in juli

2 Inhoudsopgave Inleiding 1. De projectopdracht e-participatie en social media 1 opdracht 2 uitvoering 3 opbouw rapport 2. Digitale participatie in ambities 2 stand van zaken 3 voorstel voor aanpak 3. De vijf sporen naar digitale participatie 1 basispakket e-participatie 2 aanpak social media 3 participatieportal op utrecht.nl 4 serious gaming 5 open data 4. Beheersaspecten 1 organisatie 2 kwaliteit 3 planning en producten 4 financien Bijlage 1: Evaluatie e-participatiemiddelen Bijlage 2: Businesscase basispakket e-participatie Bijlage 3: Utrechtse aanpak social media Bijlage 4: Participatieportal op utrecht.nl Bijlage 5: Verkennend onderzoek mogelijkheden serious gaming 2

3 Inleiding Bewonersparticipatie staat in Utrecht hoog op de politieke agenda. In het collegeprogramma Groen, Open en Sociaal spreekt het college van actief betrekken en benutten van mensen en organisaties in de stad bij het democratische beleids- en besluitvormingsproces. In Utrecht werken we bij het maken en realiseren van plannen in een vroeg stadium samen met inwoners, ondernemers en organisaties en gaan betekenisvolle en wederkerige verbindingen met de Utrechtse inwoners, organisaties, ondernemers en professionals aan. We noemen dit participatieve lokale democratie. In het collegeprogramma hebben we aangegeven de participatieve democratie te willen versterken door inzet van digitale middelen. We verwachten hierdoor meer dan voorheen gebruik te kunnen maken van de kennis en kunde van de stad bij het ontwikkelen van beleid. We koppelen daarvoor analoge middelen (zoals bijeenkomsten) aan digitale middelen (zoals crowdsourcing). Met de inzet van digitale middelen willen we óók vernieuwing in het denken te weeg brengen, nieuwe betrokkenen aanspreken en daarmee meer mensen laten meedoen aan het inhoudelijke debat. Ervaring met digitale participatiemiddelen is in Utrecht, evenals elders in het land, mondjesmaat aanwezig, terwijl de ambitie van het college verder reikt en digitale middelen niet meer weg te denken zijn uit het publieke debat. Een belangrijk deel van de publieke discussies vindt immers digitaal plaats. Contacten met bewoners en andere belanghebbenden verlopen in toenemende mate via het internet. Daarom ook is Participatie een van de zeven Actielijnen van het Investeringsprogramma modernisering processen en informatievoorzieningen Doel van het investeringsprogramma is de gemeentelijke ambities te verbinden met de daarbij behorende informatievoorzieningen. Om er zorg voor te dragen dat we in Utrecht de ambities rondom participatie kunnen behalen zijn in najaar 2011 binnen de Actielijn participatie de volgende twee projecten gestart: 1. vooronderzoek open data en 2. vooronderzoek e-participatie en social media. Deze nota geeft de resultaten weer van het project e-participatie en social media. Het college heeft de nota op 3 juli 2012 vastgesteld en daarmee ook de hier voorgestelde aanpak van digitale participatie in Utrecht volgens vijf sporen. 3

4 1 De projectopdracht e-participatie en social media 1.1 De opdracht Het Kenniscentrum Participatie van de gemeente Utrecht heeft van oktober 2011 tot maart 2012 in opdracht van de CIO het project e-participatie en social media uitgevoerd als onderdeel van de Actielijn Participatie uit het Investeringsprogramma modernisering processen en informatievoorzieningen Doel van het project was de bestaande ervaringen met digitale middelen in Utrecht in kaart te brengen, te evalueren, en op basis daarvan een voorstel te doen voor een structurele en betaalbare inzet van digitale participatiemiddelen in Utrecht. 1.2 De uitvoering In de periode oktober maart 2012 zijn in het kader van het project de volgende activiteiten ondernomen: In kaart brengen van inzet digitale participatiemiddelen in Utrecht (Kenniscentrum Participatie) Evaluatie-onderzoek naar gebruik van digitale middelen in Utrecht (Bestuursinformatie) Terugkoppeling evaluatie-onderzoek en verdere behoeften in beeld in expertmeeting e- participatie (Bestuursinformatie en Kenniscentrum) Verkenning van de mogelijkheden voor een integrale tool voor e-participatie (de tool voor alles). (Kenniscentrum i.s.m. Stadsontwikkeling, Communicatie, SCI) Onderzoek naar en opstellen van Utrechtse aanpak Social media met adviezen voor medewerkers en voorstel voor uitbouw van het gebruik van social media. (Communicatiebureau) Ontwikkelen van schetsontwerp voor een participatieportal op utrecht.nl (Kenniscentrum i.s.m. Communicatiebureau en ontwerpbureau Evident) Het Expertise Centrum Games en Gamedesign van de Taskforce Innovation deed in opdracht van het Kenniscentrum participatie een verkennend onderzoek naar de meerwaarde van games en play bij participatie Het Kenniscentrum Participatie heeft gesprekken gevoerd met projectmanagers e- participatie van de gemeenten Almere en Den Haag over de inzet van digitale middelen. Almere en Den Haag lopen gelijk op met Utrecht in uitvoering van de ambities meer digitale middelen in te zetten bij participatietrajecten. Den Haag gaat voor de zomer van start met een toolbox e-participatie. Almere werkt aan een nieuwe site waarin participatie en social media een belangrijke rol spelen. Afstemming over de opzet en uitvoering van het project is tot stand gekomen in nauw overleg met de gemeentebrede e-participatiegroep waarin Communicatie van alle diensten, Wijken en SCI zijn vertegenwoordigd. 4

5 1.3 Opbouw rapport In dit rapport schetsen we allereerst de Utrechtse ambitie voor digitale participatie. Daarna gaan we in op de stand van zaken en behoeften in Utrecht aan digitale middelen om in te zetten bij participatietrajecten. Op basis van deze ambities en behoeften komen we tot een voorstel voor een aanpak van digitale participatie in Utrecht via vijf sporen. 5

6 2 Digitale participatie in De Utrechtse ambities De Utrechtse samenleving is een snel veranderende en krachtige netwerksamenleving die om een moderne gemeente vraagt. Een gemeente die optimaal gebruik maakt van de kennis, kunde en innovatievermogen in de stad en die met inzet van digitale middelen de lokale democratie ondersteunt en versterkt. Dat betekent dat we digitaal extra instrumenten tot onze beschikking hebben om bewoners, ondernemers en organisaties in een vroeg stadium bij onze plannen te betrekken. Met de inzet van nieuwe middelen verwachten we óók vernieuwing in het denken te weeg te brengen, nieuwe betrokkenen aan te spreken en daarmee meer mensen te laten meedoen aan het inhoudelijke debat. Versterking van de lokale democratie met digitale middelen betekent ook dat we het zelforganiserend vermogen van de stad ondersteunen. Daarvoor willen we bewoners instrumenten in handen geven om elkáár steeds gemakkelijker te vinden, om zaken zelf ter hand te kunnen nemen, en daarbij als het nodig is een beroep te kunnen doen op de gemeente om samen op te trekken. 2.2 Stand van zaken en behoeften in kaart De afgelopen twee jaar is er in Utrecht een begin gemaakt met experimenteren met digitale participatiemiddelen. Het gaat om 12 verschillende middelen ingezet bij 12 verschillende participatietrajecten. Bestuursinformatie heeft deze middelen geëvalueerd door interviews met de projectleiders. Via de Benchmark participatie zijn een aantal van deze trajecten ook onderzocht op tevredenheid van participanten. De volgende conclusies uit deze twee onderzoeken zijn van belang voor de aanpak van digitale participatie in Utrecht. Groter bereik bij inzet digitale middelen Met de inzet van nieuwe middelen willen we grotere groepen mensen op een snelle manier bereiken. Dat dat in de praktijk ook zo werkt, blijkt uit de evaluatie. Het Dynamisch Stedelijk Masterplan, U-aan-Z, het Oude Houtensepad, en Bouwen aan Brieven waren trajecten met een groot bereik. Zo deden bij het online stadsdebat over het Dynamisch Stedelijk Masterplan ruim 3500 mensen mee, bij het crowdsourcetraject van U-aan-Z ruim 2000, en er waren 780 beoordelingen bij de wiki Bouwen aan Brieven dat is in absolute aantallen een factor 10 tot 100 x zo groot als de opkomst op een doorsnee bewonersavond. Bij kleinere projecten als het herinrichting Oude Houtensepad waar gestemd en gedebatteerd kon worden was het bereik meer dan 60%. Vanuit de stad: waardering inzet middelen, online discussie en behoefte aan meer dialoog Uit de benchmark participatie blijkt de participanten inzet van digitale middelen hoog waarderen, helemaal als de gemeente actief deelneemt aan de discussie. Deelnemers aan U-aan-Z prezen de digitale aanpak, maar gaven ook aan meer dialoog met de gemeente op prijs te hebben gesteld, zowel tijdens als na de online discussie. De hoge waardering voor inzet van digitale middelen blijkt ook uit het onafhankelijk onderzoek naar het online stadsdebat over het Dynamisch Stedelijk Masterplan door 4Motion. Maar liefst 25% van de deelnemers deed voor het eerst mee aan een dergelijk traject en 98% wil dit vaker gaan doen, zo blijkt uit dit onderzoek. 6

7 Vanuit de organisatie: behoefte aan meer functionaliteiten ineen Uit de evaluatie van Bestuursinformatie en gesprekken met onze huisleverancier van tools, SCI, is gebleken dat SCI met name enkelvoudige tools aanbiedt. De meeste participatietrajecten vragen om meer functionaliteiten ineen die bovendien nog eens op verschillende momenten kunnen worden ingezet: arrangementen van tools, bijvoorbeeld op een platform/website. SCI kan op dit moment deze arrangementen niet leveren. Uit de evaluatie blijkt dat er bij projectleiders behoefte bestaat aan middelen die debat mogelijk maken, een goede en beveiligde mogelijkheid tot stemmen aanbieden (dus niet meermaals kunnen stemmen) en een ruimtelijke component in zich hebben (bijvoorbeeld driedimensionaal of met (wijk)kaarten). Ze zijn over het algemeen tevreden over de arrangementen die dit leveren en die van buiten zijn ingekocht. Vanuit de organisatie: behoefte aan professionalisering van aanpak e-participatie en social media Medewerkers geven aan behoefte te hebben aan professionalisering van de aanpak. Allereerst gaat het om een behoefte aan basisinformatie: bijvoorbeeld over welk instrument je het beste op welk moment kunt gebruiken. Wanneer kies je voor eigen middelen in en wanneer sluit je aan bij bestaande social media platforms. En hoe zet je social media in bij participatie; welk middel is geschikt voor welk participatietraject? Ook bestaat er behoefte aan handvatten om overzicht te krijgen en te houden op de innovatieve ontwikkelingen op dit gebied. Serious Gaming een serious participatiemiddel? Utrecht is de Dutch Gamestad bij uitstek: geeft onderdak aan de Dutch Gamegarden en veel grote en kleine innovatieve gaming-bedrijven. Ook in de publieke sector worden games steeds vaker ingezet, meestal in voorlichtende of educatieve trajecten. Maar is dit medium ook geschikt om in te zetten bij participatietrajecten? De Utrecht Development Board pleitte onlangs voor inzet van serious gaming in besluitvormingsprocessen. Kan dat, hoe dan, en is dat wel betaalbaar? Het Expertise Centrum Games en Gamedesign van de Taskforce Innovation deed in opdracht van het Kenniscentrum participatie een eerste verkennend onderzoek naar de meerwaarde van games en play bij participatie. (zie bijlage) Interessant is met name het gegeven dat games (of eigenlijk play) een geschikt middel kunnen zijn om te experimenteren met de veranderende rol van overheid en bewoners in een participatieve democratie. Open data als te ontginnen gebied Open Data is voor de overheid en ook voor de gemeente Utrecht een te ontginnen gebied. Voor succesvolle participatie en het stimuleren van het zelforganiserend vermogen van de stad is het delen van informatie van eminent belang. Immers participatie en zelforganisatie beginnen met toegang tot relevante informatie. Open data stellen Utrechters in staat om zelf conclusies te trekken op basis van overheidsdata én om zelf toepassingen te maken die aansluiten bij de behoeften en belangen van de stad, wijk en buurt. Daarmee hebben open data ook veel te bieden aan ondernemers, creatieve sector en kennis- en maatschappelijke instellingen in de stad. Uit verschillende onderzoeken blijkt dat de markt voor open data in de Europese Unie een potentiële waarde van 27 miljard heeft. Voor Utrecht is deze berekening niet gemaakt, maar inmiddels wordt wel aangenomen dat open data naast transparantie, nieuwe kennis, diensten en producten ook financiële voordelen kunnen opleveren. 7

8 2.3 Voorstel voor aanpak via vijf sporen Om de versterking van de participatieve lokale democratie ook digitaal te ondersteunen stellen we in dit rapport voor volgens vijf sporen te werken: - basispakket e-participatiemiddelen - Utrechtse aanpak social media - participatieportal op utrecht.nl - serious gaming - open data De eerste twee sporen: het basispakket e-participatie en de Utrechtse aanpak social media zijn handvatten voor medewerkers van de gemeente Utrecht om digitale participatie in te passen in het dagelijkse werk. De te ontwikkelen participatieportal op utrecht.nl is bij uitstek een middel voor de bewoners om in een vroeg stadium geïnformeerd en betrokken te zijn over plannen in de buurt en om zelf te laten weten wat er nog meer gaande is in de buurt. Het spoor Serious gaming experimenteert met de veranderende rollen van gemeente en participanten in een lokale participatieve democratie. Het vijfde spoor Open data is strikt genomen een ander project, maar is zo verstrengeld met digitale participatie in het algemeen en met de participatieportal in het bijzonder, dat het van groot belang is dat beide projecten tegelijk met elkaar oplopen en elkaar zo versterken. 8

9 2 De vijf sporen naar digitale participatie Spoor 1: Basispakket e-participatie Waarom een basispakket? Het basispakket e-participatie is een handvat voor medewerkers van de gemeente Utrecht om digitale participatie in te passen in het dagelijkse werk. Met een basispakket aan e- participatiemiddelen voorkomen we dat verschillende organisatieonderdelen bij de uitvoering van een participatietraject zelf de gewenste applicaties moeten aanschaffen. De totale kosten voor uitvoering van participatietrajecten kunnen daarom met een basispakket vele malen lager uitvallen. Bovendien wordt met een dergelijk basispakket kennis en ervaring gemeentebreed gebundeld en verder ontwikkeld. Van essentieel belang is dat er ruimte blijft voor maatwerkinvulling bij ontwerp en uitvoering van een participatietraject. Extern of intern? Uit de evaluatie van Bestuursinformatie en gesprekken met onze huisleverancier van tools, SCI, is gebleken dat SCI met name enkelvoudige tools aanbiedt. Het gaat om functionaliteiten als bijvoorbeeld een forum, een formulier, een poll. De meeste participatietrajecten vragen om meer functionaliteiten ineen die bovendien nog eens op verschillende momenten kunnen worden ingezet: arrangementen van tools, bijvoorbeeld op een platform/website. SCI kan op dit moment deze arrangementen niet leveren. Projectleiders zijn over het algemeen tevreden over de arrangementen die dit leveren en die van buiten zijn ingekocht. Dit betekent dat er voor de samenstelling van het basispakket geen standaard functionaliteit aanwezig is. Daarom doen we in dit rapport een voorstel om gebruik te maken van nieuwe arrangementen. Wellicht dat de overgang naar een ander CMS (TYPO3) nieuwe mogelijkheden biedt om binnen de organisatie en dus binnen utrecht.nl dergelijke arangementen aan te bieden. Het voorstel voor dit basispakket e-participatie gaat dan ook gepaard met het voorstel dat SCI de ontwikkeling en uitvoering van het basispakket de komende tweeenhalf jaar volgt en in 2014 een onderzoek uitvoert naar de wensen en mogelijkheden en kosten van de ontwikkeling van dergelijk arrangementen in het nieuwe CMS. Voorstel voor een basispakket Op basis van de ambities over en behoefte aan digitale participatie komen we tot het volgende voorstel voor een basispakket e-participatie voor de komende twee jaar. 1. Bewonerspanel Bestuursinformatie: : voor significante informatie over de stad en e buurt Participatiedoelstelling: beter aansluiten bij de belangen en behoeften van stad en buurt. Participatieniveau: raadplegen Groot bereik: 4200 participanten. Individuele manier van raadplegen. Significante informatie voor gemeentelijke organisatie bij ontwikkelen van beleid. Geen transparantie tijdens traject, geen dialoog 2. Onze Wijk: voor belangen in beeld, discussie en draagvlakmeting 9

10 Participatiedoelstelling: beter aansluiten bij de belangen en behoeften van stad en buurt, transparantere en meer open manier van besluitvorming Participatieniveau: raadplegen, beslissen Groot bereik: 20%-60% Geschikt voor kleinere projecten. Geschikt voor draagvlakmeting. Niet geschikt voor complexe trajecten Transparante manier van raadplegen, dialoog mogelijk 3. Participatietool voor crowdsourcing en cocreatie Participatiedoelstelling: kennis en kunde van de stad beter te benutten; co-creatie mogelijk maken. Participatieniveau: raadplegen, co-productie Groot bereik mogelijk Geschikt voor grote en kleine groepen Geschikt voor complexe trajecten; verschillende fasen in een traject Transparante manier van raadplegen, dialoog en co-creatie mogelijk Niet geschikt voor draagvlakmeting Niet geschikt voor significante informatie Voor de ontwikkeling van deze tool zijn drie voorstellen in de maak van: - Politiek Online Politiek Online heeft voor de gemeente Utrecht in 2011 het crowdsourcetraject Dynamisch Stedelijk masterplan ontworpen en uitgevoerd. Zij maakten voor Arnhem een participatietool voor alles: - Social Impact Social Impact heeft voor de gemeente Utrecht het participatietraject Vernieuwend welzijn ontworpen. Zij ontwerpen in 2012 in opdracht van KING een co-creatie tool voor gemeenten - METT Businesscase Zie bijlage 10

11 Spoor 2: Utrechtse aanpak social media Het gebruik van social media mag groeien, zoveel is duidelijk. We willen er meer ervaring mee opdoen, met wanneer en hoe je social media inzet. Dit vraagt om een open structuur van loslaten en experimenteren, waarin initiatieven (mogen) ontstaan. Juist bij social media geldt dat het 'in het werkveld' gedaan moet worden: daar ontstaan de ideeën en initiatieven. De Utrechtse aanpak social media (zie bijlage) is een van de handvatten voor medewerkers van de gemeente Utrecht om digitale participatie in te passen in het dagelijkse werk. In vijf adviezen en vijf werkafspraken beschrijven we hoe we als gemeente en als medewerker social media goed kunnen inzetten. Om de inzet van social media in Utrecht verder te brengen, voeren we vijf pilots uit. Vijf adviezen 1. Ken de Utrechtse gedragscode en de gemeentelijke kernwaarden. 2. Scherp: maak duidelijk namens wie je spreekt. 3. Wendbaar: gebruik de kennis die je opdoet. 4. Open: luister naar anderen en naar je doelgroep. 5. Betrouwbaar: vergeet niet, Google onthoudt alles. Vijf werkafspraken 1. We zetten social media gericht in. 2. Als we social media inzetten, zorgen we voor goed beheer. 3. We zijn één gemeente, ook op de social media. 4. De website vervult een centrale rol. 5. We bieden de mogelijkheid om onze aanwezigheid te verifiëren. Vijf pilots 1. Webcare 2. Monitoren en luisteren. 3. Social media en de kracht van de stad 4. Werkwijze per platform 5. Crisiscommunicatie 11

12 Spoor 3: Participatieportal op Utrecht.nl Bij een gemeente die met inzet van digitale middelen de participatieve democratie ondersteunt past een gemeentelijke website waarmee Utrechters goed geïnformeerd de dialoog met ons en anderen kunnen aangaan over de plannen die hen raken. Een site ook waarmee we stad en buurt instrumenten in handen geven om elkaar steeds gemakkelijker te vinden, zaken ook zelf ter hand nemen en om al dan niet een beroep kunnen doen op de gemeente om een bijdrage te leveren. Om te kunnen voorzien in deze behoefte, werken we in dit spoor aan een participatieportal op de gemeentelijke website utrecht.nl. Deze portal maakt onderdeel uit van de nieuwe site die volgens planning eind 2013 live gaat. Een lightversie van deze portal gaat al eerder live, nl. in het najaar van Een portal ter versterking van de participatieve democratie in een netwerksamenleving ziet er heel anders uit dan de huidige site waarin de behoefte van de overheid om zich te legitimeren centraal staat. De nieuwe portal sluit aan bij de behoeften en belangen van bewoners van Utrecht om te weten wat er in hun buurt speelt, om het gesprek te kunnen voeren over de plannen van de gemeente in hun buurt en eigen initiatieven te kunnen delen en versterken. De nieuwe portal maakt daarbij op een slimme manier gebruik van de informatie die in de gemeentelijke organisatie en de stad aanwezig is. We verknopen data uit verschillende onderdelen van de gemeente én daarbuiten en tonen die op een aansprekende manier op de portal, via een kaartinterface. Spoor 4 Serious gaming Het spoor Serious gaming experimenteert met de veranderende rollen van gemeente en participanten in een lokale participatieve democratie. In games zijn de gebruikers niet langer ontvangers, maar worden ze aangesproken als actoren. De verhouding overheid bewoners kan op een andere manier worden vormgegeven nl die in de vorm van een spelleider en spelers. Bovendien zijn games in staat om mensen op een speelse, pakkende, wervende manier te laten omgaan met inhoud of processen zonder dat het als saai, zielloos of bureaucratisch wordt ervaren. De manieren waarop we met games inzicht te verschaffen in de veranderende rollen van overheid en bewoners werken we in dit spoor verder uit samen met de Hogeschool voor de Kunsten. In het verlengde hiervan ontwikkelen we een game voor de nieuwe participatieportal, over de mogelijkheden invloed uit te oefenen in Utrecht. Spoor 5: Open data Open Data is voor de overheid en ook voor de gemeente Utrecht een te ontginnen gebied met veel mogelijkheden. Binnen het project Open Data dat loopt tot eind 2012 zijn we begonnen met het creëren van draagvlak en kennis over de toepassingsmogelijkheden en meerwaarde van Open Data voor Utrecht. We delen kennis in workshops binnen en buiten de gemeentelijke organisatie, gaan ambtelijk en bestuurlijk de dialoog aan met kennispartners in de stad en voeren een aantal pilots uit op het gebied van duurzaamheid, bereikbaarheid en openbare ruimte. Hiermee krijgen we beter zicht op de randvoorwaarden voor toepassing van Open Data in Utrecht. 12

13 4 Beheersaspecten 1 organisatie Basispakket e-participatiemiddelen Succesvol inzetten van digitale middelen bij participatie begint bij goede ondersteuning van de projectleiders. De ondersteuning voor het basispakket e-participatiemiddelen bestaat uit drie delen: 1) beleidsvormend en advies rondom gebruik van de participatiemiddelen (participatie) 2) communicatie-advies rondom de inzet participatiemiddelen (communicatie) 3) coördinerend functioneel beheer (SCI) Dat betekent dat we de organisatie en daarmee eigenaarschap van een basispakket e-participatie onderbrengen bij het kenniscentrum Participatie en het coördinerend functioneel beheer bij het cluster werkpleksystemen van het SCI. Utrechtse aanpak Social Media Het communicatiebureau is eigenaar van de Utrechtse aanpak Social Media. Het Communicatiebureau is hierin beleidsvormend en adviserend. In de praktijk werken zij hierin nauw samen met het programma Publieksdienstverlening en het kenniscentrum Participatie. Participatieportal De participatieportal is onderdeel van en valt organisatorisch onder het project Digitaal Kanaal en valt daarmee onder verantwoordelijkheid van de directeur Publieksdienstverlening. Inhoudelijk ligt de aansturing hiervan bij de Redactieraad Participatie i.o. die wordt aangestuurd door het kenniscentrum Participatie. Serious gaming Tijdelijk project ondergebracht bij kenniscentrum Participatie. Open data Het project open data wordt uitgevoerd door Bestuursinformatie. Innovatie, training en scholing Digitale middelen zijn maar instrumenten; participatie daarentegen is géén instrumentarium. Het is onderdeel van ons professionele houding en gedrag. Omgaan met digitale middelen is dat ook. Dat betekent dat we naast het ondersteunen van projectleiders bij de inzet van digitale middelen moeten inzetten op: - meer expertise en bewustzijn bij de medewerkers, zodat (digitale) participatie geen trucje is maar onderdeel van het DNA van onze organisatie. - het volgen van innovatieve ontwikkelingen op het gebied van digitale participatie, en deze vertalen naar de Utrechtse lokale situatie om zonodig in te zetten in de dagelijkse participatiepraktijk. 2 kwaliteit Kwaliteit van de vijf sporen definiëren we allereerst in termen van belangen en behoeften van Utrechtse bewoners. Daarnaast moet ook de interne organisatie er mee uit de voeten kunnen. 13

14 3 planning en producten Basispakket Basispakket Basispakket Social Media Gaming Participatieportal Besluitvorming Bewonerspanel Crowdsource/cocreatie Beveiligd stemmen vooronderzoek vooronderzoek vooronderzoek vooronderzoek verkennend onderzoek 1-apr voorstel in basispakket Voorstel in basispakket + ontwikkeling voorstel in basispakket voorstel Utrechtse Aanpak rapport Schetsontwerp klaar Naar CIO 5 april staf Participatie Vergelijkend onderzoek inhoudelijk + technisch: Tool Politiek Online Tool METT Tool Social Impact uitvoering pilots webcare, monitoring en kracht van de stad SCI: - plan van aanpak uitvoering incl inventarisatie - data achterkant - knelpunten + oplossingsrichtingen 12 april schetsontwerpen utrecht.nl in staf PDIC 1 juni Keuze voorstel tool naar CIO Plan van aanpak incl Inventarisatie naar CIO Raad samen met Ontwikkeling tool uitvoering pilots algemeen verhaal particpatie 31 okt Online Online Participatiegame voor portal lightversie op huidig utrecht.nl uitvoering pilots Nieuwe site + content Resultaten onderzoek SCI naar integreren basispakket in TYPO3 14

15 4 financiën Financiën iën Digitale Participatie Capaciteit Basispakket e-participatie Evaluatie IP-ICT ICT aanschaf tool IP-ICT ICT PP io Diensten, SCI, BI, Com aanschaf tool DW Social Media Webcare pilot PDV Webcare tool def DW/Com Monitoren Com, PDV (trainees), PP io Diensten Werkwijze per platform DW Kracht van de stad Participatieportal Schetsontwerp DW Ontwerp Lightversie IP-ICT ICT Ontwerp def. versie def ontwerp t PP io Diensten, Com., SCI Serious gaming Onderzoek meerwaarde 0 ECG/HKU Project HKU Play en veranderende rollen PP io Diensten, Com., SCI Participatiegame op participatieportal IP-ICT ICT Open Data Open Data IP-ICT ICT IP-ICT ICT BI io PP, SCI 15

BESTURINGSFILOSOFIE GEMEENTE GOOISE MEREN

BESTURINGSFILOSOFIE GEMEENTE GOOISE MEREN BESTURINGSFILOSOFIE GEMEENTE GOOISE MEREN Projectleider Afdeling Iris van Gils Kerngroep Visie/Missie Datum 28 november 2014 Planstatus Vastgesteld in de Fusieraad 24 november 2014 Opdrachtgever Stuurgroep

Nadere informatie

VERTREKPUNT AAN DE SLAG PLANNING OVER 2 JAAR

VERTREKPUNT AAN DE SLAG PLANNING OVER 2 JAAR Mee DENK WERK SCHRIJF LEEF MEE MET DOE SPEEL KIJK CHAT PRAAT LEIDEN met Leiden Plan van aanpak publieksparticipatie 2013-2015 AANLEIDING VISIE UITGANGSPUNTEN PLAN VAN AANPAK AANLEIDING De gemeente Leiden

Nadere informatie

Gebieds- en Stedelijke Programma s. Leiding en Staf Stedelijke Programma s. Gemeente Vlaardingen RAADSVOORSTEL

Gebieds- en Stedelijke Programma s. Leiding en Staf Stedelijke Programma s. Gemeente Vlaardingen RAADSVOORSTEL RAADSVOORSTEL Registr.nr. 1423468 R.nr. 52.1 Datum besluit B&W 6juni 2016 Portefeuillehouder J. Versluijs Raadsvoorstel over de evaluatie van participatie Vlaardingen, 6juni 2016 Aan de gemeenteraad. Aanleiding

Nadere informatie

Participatie en social media. Futurawonen. Politiek Online Prinses Mariestraat 36 2514 KG Den Haag T: 070 362 97 97 F: 070 345 45 41

Participatie en social media. Futurawonen. Politiek Online Prinses Mariestraat 36 2514 KG Den Haag T: 070 362 97 97 F: 070 345 45 41 Participatie en social media Politiek Online Prinses Mariestraat 36 2514 KG Den Haag T: 070 362 97 97 F: 070 345 45 41 Futurawonen E: info@politiekonline.nl www.politiekonline.nl 21 april 2011 1 Inhoud

Nadere informatie

Benchmark Burgerparticipatie

Benchmark Burgerparticipatie Benchmark Burgerparticipatie meten, vergelijken, leren en ontwikkelen Jaarbijeenkomst 18 juni 2012 13.00 tot 17.30 uur Stadhuis, gemeente Almere hein albeda Jaarrapport De 11 deelnemende gemeenten in beeld

Nadere informatie

Startnotitie Interactieve Beleidsvorming

Startnotitie Interactieve Beleidsvorming Startnotitie Interactieve Beleidsvorming Status: concept Bestuurlijk opdrachtgever: Drs J.F.N. Cornelisse Ambtelijk opdrachtgever: Drs H.J. Beumer Ambtelijk opdrachtnemer: Drs M.M.H. de Boer Datum 17-03-2010

Nadere informatie

Implementatieplan interactief beleid

Implementatieplan interactief beleid Implementatieplan interactief beleid (juni 2010 t/m mei 2011) Gemeente Weert, 15 juli 2010 Portefeuillehouder interactief beleid: wethouder H. Litjens Regisseur wijkgericht werken: Marianne Schreuders

Nadere informatie

Kaders voor burgerparticipatie

Kaders voor burgerparticipatie voor burgerparticipatie 1 Inhoud Pagina Hoofdstuk 3 1. Inleiding 1.1 Doel van deze notitie 1.2 Opbouw van deze notitie 4 2. Algemeen 2.1 Twee niveaus: uitvoering en meedenken over beleid 2.2 Tweerichtingsverkeer

Nadere informatie

Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010

Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010 Raamwerk communicatiebeleid gemeente Heusden 2007-2010 Inhoudsopgave 1. Inleiding 2. Thema Profilering gemeente(-bestuur) 3. Thema Communicatie en samenwerking met inwoners 4. Thema Communicatief bewustzijn

Nadere informatie

SBC/1564221 Bestuur en Samenleving Pilot discussieplatform Argu - Motie Burger Beslist Mee 2

SBC/1564221 Bestuur en Samenleving Pilot discussieplatform Argu - Motie Burger Beslist Mee 2 DORDRECHT Aan de gemeenteraad Gemeentebestuur Spuiboulevard 300 3311 GR DORDRECHT Datum Ons kenmerk Begrotingsprogramma Betreft 2 februari 2016 SBC/1564221 Bestuur en Samenleving Pilot discussieplatform

Nadere informatie

elimineer De Burger!

elimineer De Burger! elimineer De Burger! (tegenover de Tweede Kamer in Den Haag) When the winds of change are blowing some people are building shelters, while others are building windmills (Chinees gezegde) Compactere overheid,

Nadere informatie

Bewonersparticipatie: de rode draad in ons werk!

Bewonersparticipatie: de rode draad in ons werk! NOTA BEWONERSPARTICIPATIE GEMEENTE BEST Bewonersparticipatie: de rode draad in ons werk! Refnummer: INT12-0110 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Waarom bewonersparticipatie? 3 3. Maatwerk 4 4. Kaders Best

Nadere informatie

Visualisaties, serious gaming en E participatie in MIRT projecten. Hans Gispen en Aad van den Burg Presentatie platfombijeenkomst 28 oktober 2014

Visualisaties, serious gaming en E participatie in MIRT projecten. Hans Gispen en Aad van den Burg Presentatie platfombijeenkomst 28 oktober 2014 Visualisaties, serious gaming en E participatie in MIRT projecten Hans Gispen en Aad van den Burg Presentatie platfombijeenkomst 28 oktober 2014 2 Korte terugblik symposium Gebruik van visualisaties en

Nadere informatie

plan van aanpak opschaling e- health

plan van aanpak opschaling e- health plan van aanpak opschaling e- health Matthijs Jantzen Projectleider E-health GGz Centraal even voorstellen Historicus Informatiemanager Webmaster Stafmedewerker historie e-health GGz Centraal 2008 eerste

Nadere informatie

Samen met leden beleid maken, we doen toch niets anders? Co-creatie versterkt het draagvlak. Adviezen, tips en regels.

Samen met leden beleid maken, we doen toch niets anders? Co-creatie versterkt het draagvlak. Adviezen, tips en regels. 06 Samen met leden beleid maken, we doen toch niets anders? Co-creatie versterkt het draagvlak. Adviezen, tips en regels. tekst: Erik van co- Laar en Therèse van t Westende-de Bijl 26 vm juni 2013 creatie

Nadere informatie

Onze Trainingen en Diensten

Onze Trainingen en Diensten KED-Quest Nederland Onze Trainingen en Diensten Het team van KED-SENS heeft haar aanbod van trainingen en diensten overzichtelijk in kaart gebracht. Alle mensen zijn uniek en leren en ontwikkelen zich

Nadere informatie

Plan van Aanpak. en Edutrainers samen op weg. Versie: 151027 EXPEDITIE 2015-2016

Plan van Aanpak. <naam school> en Edutrainers samen op weg. Versie: 151027 EXPEDITIE 2015-2016 Plan van Aanpak en samen op weg Versie: 151027 EXPEDITIE 2015-2016 De Expeditie Er gaan 85 docenten samen op pad. Doel: De docenten en leerlingen ervaren dat de inzet van ICT een meerwaarde

Nadere informatie

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen

We zien een datagedreven wereld vol kansen. Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien een datagedreven wereld vol kansen Toepassingscentrum voor big data oplossingen We zien succesvolle organisaties groeien door big data 50% van de meest succesvolle organisaties Volg ons op twitter:

Nadere informatie

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Traject Tilburg Aanvragers: Gemeente Tilburg Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Opgave: Beantwoorde ondersteuningsvraag In Tilburg is het traject Welzijn Nieuwe Stijl onderdeel van een groter programma

Nadere informatie

Presentatie dd 29/03/2007. Seminarie De gemeentelijke webstie Website stad Gent

Presentatie dd 29/03/2007. Seminarie De gemeentelijke webstie Website stad Gent Presentatie dd 29/03/2007 Seminarie De gemeentelijke webstie Website stad Gent Agenda 1. Waarom een nieuwe website? 2. Voorstelling nieuwe website 3. Het project 1. Fasering en sleuteldata 2. Projectstructuur

Nadere informatie

Whitepaper: samenwerking communicatie en participatie

Whitepaper: samenwerking communicatie en participatie Publieksparticipatie Whitepaper: samenwerking communicatie en participatie Waarom een whitepaper? Participatie- en communicatieadviseurs ondervinden over en weer dat er onduidelijkheid is over de doelen

Nadere informatie

Wijkraad Lent - Rekenkamer Nijmegen

Wijkraad Lent - Rekenkamer Nijmegen Wijkraad Lent - Rekenkamer Nijmegen Hieronder een eerste en tweede reactie van de Rekenkamer. 1 Bijlage: Ambitiedocument Burgerparticipatie met bijbehorende Verordening te downloaden via deze link. Eerste

Nadere informatie

Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen

Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen Voor het Huis voor democratie en rechtsstaat wordt geëxperimenteerd met proeftuinen Het Huis voor democratie en rechtsstaat is een nog op te richten instelling. Het Huis wil kennis van burgers over onze

Nadere informatie

Monoloog. Dialoog. Reactief. Co-actief. Gesloten. Open. Competitief. Collaboratief. Business. Klant. Massa productie.

Monoloog. Dialoog. Reactief. Co-actief. Gesloten. Open. Competitief. Collaboratief. Business. Klant. Massa productie. 20 januari 2011 Arnout de Vries User Empowerment en Participatie Strategieën (UEPS) Digitaal Bestuur Congres Monoloog Reactief Gesloten Competitief Business Massa productie Dialoog Co-actief Open Collaboratief

Nadere informatie

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM De tijd dat MVO was voorbehouden aan idealisten ligt achter ons. Inmiddels wordt erkend dat MVO geen hype is, maar van strategisch belang voor ieder

Nadere informatie

Gemeenschapstuinen. RadarGroep. Duurzaam instrument voor integrale wijkaanpak, sociale cohesie, participatie en re-integratie.

Gemeenschapstuinen. RadarGroep. Duurzaam instrument voor integrale wijkaanpak, sociale cohesie, participatie en re-integratie. RadarGroep Gemeenschapstuinen Duurzaam instrument voor integrale wijkaanpak, sociale cohesie, participatie en re-integratie. Bureau voor sociale vraagstukken Wie zaait zal oogsten is een veelgehoord gezegde.

Nadere informatie

COMMUNICATIE LAB WEST Nr. 2 #GEDEELDEBUURT

COMMUNICATIE LAB WEST Nr. 2 #GEDEELDEBUURT COMMUNICATIE LAB WEST Nr. 2 19.30 19.45 Korte terugkijk op 1 e LAB van 25 november 19.45 20.00 Rondje spontane pitches 20.00 20.15 Beeld van communicatiestrategie van stadsdeel West (door stadsdeel West)

Nadere informatie

Kennisdag HAN Sociaal 2013

Kennisdag HAN Sociaal 2013 Kennisdag HAN Sociaal 2013 Praktijkkennis in de aanbieding! Martha van Biene Marion van Hattum 1 HAN Sociaal Bevorderen participatie door, voor en met kwetsbare burgers in de samenleving Meedenken, meedoen,

Nadere informatie

Community Oplossingen Interactie met en tussen klanten op een eigen Klant Community

Community Oplossingen Interactie met en tussen klanten op een eigen Klant Community Community Oplossingen Interactie met en tussen klanten op een eigen Klant Community Opkomst van Social Media verandert klant contact Trend Beschrijving Consequenties Gebruik Social Media Ruim 70% van de

Nadere informatie

COMMUNICATIE & PARTICIPATIE. Samenleven in Leiderdorp. Met elkaar voor een sterke samenleving

COMMUNICATIE & PARTICIPATIE. Samenleven in Leiderdorp. Met elkaar voor een sterke samenleving 3D COMMUNICATIE & PARTICIPATIE Samenleven in Leiderdorp Met elkaar voor een sterke samenleving 1 Inhoud De opgave... 3 Communicatiedoelstellingen... 3 Communicatieaanpak... 5 Doelgroepen, belangen en invloed...

Nadere informatie

Benchmark Burgerparticipatie Participatiemonitor

Benchmark Burgerparticipatie Participatiemonitor Benchmark Burgerparticipatie Participatiemonitor meten en vergelijken, leren en ontwikkelen Brochure 2012 Contact www.benchmarkburgerparticipatie.nl info@benchmarkburgerparticipatie.nl 020 5141 340 Aan

Nadere informatie

Voorbij de geraniums. Visiestuk over vitaliteit en vitaliteitscoaching. Paulien Vermunt, Philip Spinhoven en Rudi Westendorp

Voorbij de geraniums. Visiestuk over vitaliteit en vitaliteitscoaching. Paulien Vermunt, Philip Spinhoven en Rudi Westendorp Voorbij de geraniums Visiestuk over vitaliteit en vitaliteitscoaching Paulien Vermunt, Philip Spinhoven en Rudi Westendorp 14 maart 2014 Voorbij de geraniums Visiestuk vitaliteitsdenken en vitaliteitscoaching

Nadere informatie

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole

De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole De ambtenaar als ambassadeur aan de slag met social business Door: Jochem Koole Sociale media hebben individuen meer macht gegeven. De wereldwijde beschikbaarheid van gratis online netwerken, zoals Facebook,

Nadere informatie

Graag maak wij van de gelegenheid gebruik om u op de hoogte te brengen van de recente ervaringen en ontwikkelingen bij De Regiecentrale.

Graag maak wij van de gelegenheid gebruik om u op de hoogte te brengen van de recente ervaringen en ontwikkelingen bij De Regiecentrale. 1 Geachte heer/mevrouw Graag maak wij van de gelegenheid gebruik om u op de hoogte te brengen van de recente ervaringen en ontwikkelingen bij De Regiecentrale. Bij verschillende gemeenten en instellingen

Nadere informatie

Kennis- en experimentenprogramma Langer Thuis

Kennis- en experimentenprogramma Langer Thuis Kennis- en experimentenprogramma Langer Thuis Vervolg 2016 2017 Platform31 In samenwerking met Aedes-Actiz Kenniscentrum Wonen-Zorg Den Haag, 21 maart 2016 Inhoudsopgave Langer Thuis in eigen buurt: activiteiten

Nadere informatie

BoZ! Bewoners op Zuid

BoZ! Bewoners op Zuid BoZ! Bewoners op Zuid Wie zijn wij? Noem ons de ambassadeurs of verbinders op Zuid. We zijn actieve bewoners en ondernemers die zich met plezier en naar eigen vermogen inzetten voor de gebieden IJsselmonde,

Nadere informatie

Virtu Open Innovatie Management

Virtu Open Innovatie Management Introductie Virtu Innovatie Management Van procesverbetering tot open innovatie. Van sociale media en stakeholderparticipatie tot oriëntatie op Organisatie 3.0. Virtu Innovatie Management biedt bestuurders

Nadere informatie

Kennis van de Overheid. Samenwerken met omgevingsdiensten? Richting goed opdrachtgeverschap. Training

Kennis van de Overheid. Samenwerken met omgevingsdiensten? Richting goed opdrachtgeverschap. Training Kennis van de Overheid Samenwerken met omgevingsdiensten? Training Inleiding Herkent u zich in de worsteling met uw rol als opdrachtgever van de omgevingsdienst? Gemeenten en provincies zijn immers zowel

Nadere informatie

Maatschappelijke structuurvisie 2013-2025. Projectopdracht / Plan van Aanpak

Maatschappelijke structuurvisie 2013-2025. Projectopdracht / Plan van Aanpak Maatschappelijke structuurvisie 2013-2025 Projectopdracht / Plan van Aanpak Afdeling Beleid, cluster Maatschappij januari 2013 Inhoudsopgave Aanleiding... 3 Doelstelling... 3 Resultaat... 3 Afbakening...

Nadere informatie

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Meedoen& Meetellen Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Samenstelling trainingsmodule Eline Roelofsen Roel Schulte www.verwondering.nu Illustratie

Nadere informatie

Samen werken aan duurzame verbetering van processen. Paul vos Programma Slim Werken NMKG - 12 december 2013

Samen werken aan duurzame verbetering van processen. Paul vos Programma Slim Werken NMKG - 12 december 2013 Samen werken aan duurzame verbetering van processen Paul vos Programma Slim Werken NMKG - 12 december 2013 Inhoud Doelstellingen en aanpak Resultaten Lessen en ervaringen Hoe we verder gaan Vragen? - 2

Nadere informatie

20-05-2014. Filmpje http://www.youtube.com/watch?v=9s3nzal hcc4 Casus. ICT of WMO. Warming up

20-05-2014. Filmpje http://www.youtube.com/watch?v=9s3nzal hcc4 Casus. ICT of WMO. Warming up Emmen Revisited van 1.0 naar 3.0! Perspectief Eigenaarschap Wie regisseert wie? ER 3.0 en 4.0? Simon Henk Luimstra s.luimstra@emmen.nl Warming up Filmpje http://www.youtube.com/watch?v=9s3nzal hcc4 Casus

Nadere informatie

Kick-off Kenniskring Zelfredzaamheid ICT, Zorg en Welzijn 20 maart 2014, In de Ruimte, Utrecht

Kick-off Kenniskring Zelfredzaamheid ICT, Zorg en Welzijn 20 maart 2014, In de Ruimte, Utrecht Kick-off Kenniskring Zelfredzaamheid ICT, Zorg en Welzijn 20 maart 2014, In de Ruimte, Utrecht 13.30 - Opening danielle@digitalestedenagenda.nl h.haveman@enschede.nl www.twitter.com/dezorgendestad 1 Digitale

Nadere informatie

Wij, de overheid - samenvatting

Wij, de overheid - samenvatting Wij, de overheid - samenvatting Inleiding: de complexe overheid Overal waar een grens wordt gelegd, ontstaat behoefte aan samenwerking en kennisuitwisseling over die grens heen, binnen organisaties, tussen

Nadere informatie

Voor de actualisering en modernisering van de Edese Welstandsnota wordt voorgesteld drie thema's nader te uit te werken:

Voor de actualisering en modernisering van de Edese Welstandsnota wordt voorgesteld drie thema's nader te uit te werken: Gemeente Ede Memo Aan : Raadcommissie Ruimtelijke Ontwikkeling Van : College van burgemeester en wethouders Datum : 30 oktober 2012 Registratienummer : 727161 Opgesteld door : Rob Luca Bijlage : Werkschema

Nadere informatie

Trendopedia Web 2.0 in organisaties

Trendopedia Web 2.0 in organisaties Trendopedia Web 2.0 in organisaties Mariëlle Nijsten, Menno Manschot Web 2.0 revolutie op internet Web 2.0 is interactieve webtechnologie die de wisdom of the crowds aanboort Voorbeelden: forum blog wiki

Nadere informatie

Kick-off programma Kwaliteit van de Samenleving in Zuid-Holland 10 december 2015

Kick-off programma Kwaliteit van de Samenleving in Zuid-Holland 10 december 2015 Kick-off programma Kwaliteit van de Samenleving in Zuid-Holland De aftrap Op heeft JSO met u de aftrap gegeven van het programma Kwaliteit van de Samenleving in Zuid- Holland. Het programma voorziet in

Nadere informatie

Implementatie EduArte, Onderwijscatalogus (uitfasering eigen applicatie T&S)

Implementatie EduArte, Onderwijscatalogus (uitfasering eigen applicatie T&S) Implementatie EduArte, Onderwijscatalogus (uitfasering eigen applicatie T&S) Roland Baks Harm Deiman 2 oktober 2015 1 Agenda Even voorstellen Vaststellen vragen - accenten presentatie Toelichting Discussie

Nadere informatie

Initiatieven, Participatie en Communicatie Plan van Aanpak (20141107)

Initiatieven, Participatie en Communicatie Plan van Aanpak (20141107) Initiatieven, Participatie en Communicatie Plan van Aanpak (20141107) 1. Achtergrond De ontwikkelstrategie ASW is een strategie van aanpakken en verbinden. Bewoners, ondernemers, eigenaren van panden én

Nadere informatie

Naar een nieuwe website voor het Alfa-college. April, 2011

Naar een nieuwe website voor het Alfa-college. April, 2011 Naar een nieuwe website voor het Alfa-college April, 2011 Wie zijn we? Waar zitten we? Wie zijn we? Portaal Bestuurder M&C Adviseur HRM Docent Student Anoniem Portaal Primair onderwijsproces Onderwijs

Nadere informatie

Voorbeeldrapportage Evaluatiemodel Brede School

Voorbeeldrapportage Evaluatiemodel Brede School Voorbeeldrapportage Evaluatiemodel Brede School Utrecht, 2004 Oberon Inhoud voorbeeldrapportage Het evaluatiemodel is breed in opzet. Dit betekent dat er bij het presenteren van de uitkomsten keuzes gemaakt

Nadere informatie

Startnotitie. Achtergrond. Probleemstelling

Startnotitie. Achtergrond. Probleemstelling Startnotitie Projectnaam Beleidskader burgerparticipatie Projectleider Natasja Spiekerman Telefoon (0181) 40 81 11 Afdeling Communicatie E-mail nherrewijnen@westvoorne.nl Functie Beleidsmedewerker Kostenplaats

Nadere informatie

netwerk platform inspiratiebron nieuwe vorm van democratie G250 werkt! 2015 - Terugblik

netwerk platform inspiratiebron nieuwe vorm van democratie G250 werkt! 2015 - Terugblik G250 werkt! in 2016 De G250 werkt! staat voor: Een netwerk van bewoners, ondernemers, professionals en ambtenaren uit de Pijp, die structureel samen willen bijdragen aan de ontwikkeling van de wijk. Een

Nadere informatie

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase)

Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) Startnotitie Visie winkelcentra Heemstede (eerste fase) 1. Inleiding In het collegeakkoord voor de periode 2014-2018 is als één van de doelstellingen geformuleerd: Het college zet zich in voor een florerende

Nadere informatie

Provinciaal blad 2012, 59

Provinciaal blad 2012, 59 ISSN 0920-105X Provinciaal blad 2012, 59 Besluit van gedeputeerde staten van Utrecht van 4 december 2012 nr 80CCBD4E, houdende nadere regels op grond van de Algemene subsidieverordening provincie Utrecht

Nadere informatie

Communicatie/participatieplan

Communicatie/participatieplan Bijlage 2 Communicatie/participatieplan 1. Omschrijving Het riool in het Engelse Werk, Dwarsakkers en Royenstein verkeert in slechte staat en moet worden vervangen. Ook moet het regenwater worden afgekoppeld

Nadere informatie

Social media monitoring & webcare

Social media monitoring & webcare Social media monitoring & webcare Over mij Anne-Frank Dekker Sinds 2001 actief in online Online marketeer / Social media adviseur Webrichtlijnen 2 gecertificeerd Google Analytics Professional Even voorstellen

Nadere informatie

COMMUNICATIEPLAN SOCIAAL (WIJK)TEAM

COMMUNICATIEPLAN SOCIAAL (WIJK)TEAM COMMUNICATIEPLAN SOCIAAL (WIJK)TEAM 1. Inleiding In dit PR en communicatieplan is te lezen op welke wijze invulling gegeven wordt aan de PR en communicatie voor de invoering van Sociaal (wijk) Teams in

Nadere informatie

Agendapunt 011015 BO GGDRU Vergadering Datum Onderwerp Bijlage Doel agendering Toelichting

Agendapunt 011015 BO GGDRU Vergadering Datum Onderwerp Bijlage Doel agendering Toelichting Agendapunt Mededelingen 011015 BO GGDRU Vergadering : BO Adviescommissie GGDrU Datum : 15 oktober 2015 Onderwerp : Voortgang gezondheidscommunicatie, alcoholpreventie en convenant jeugd Bijlage : Evaluatie

Nadere informatie

Welkom. Stelling 1. Project Opvoedmix. online opvoedingsondersteuning voor Marokkaans-Nederlandse ouders

Welkom. Stelling 1. Project Opvoedmix. online opvoedingsondersteuning voor Marokkaans-Nederlandse ouders Welkom Project Opvoedmix online opvoedingsondersteuning voor Marokkaans-Nederlandse ouders Stelling 1 Als je opvoedingsondersteuning laagdrempeliger wilt maken, betekent dat dat je geen gegevens kunt registreren

Nadere informatie

Doel: In samenwerking met maatschappelijke partners organiseren van een proces dat leidt tot een herijkte visie op Borne in 2030

Doel: In samenwerking met maatschappelijke partners organiseren van een proces dat leidt tot een herijkte visie op Borne in 2030 Projectvoorstel Projectopdracht / -voorstel Datum: 8 juli 2010 Versie: definitief t.b.v. definitiefase en ontwerpfase Pagina: 1 / 9 Soort project Extern/Lijn Projectnaam MijnBorne2030 (Herijking Toekomstvisie)

Nadere informatie

CIVIC CROWDFUNDING VOOR EINDHOVEN

CIVIC CROWDFUNDING VOOR EINDHOVEN Raadsnummer 15R6401 CIVIC CROWDFUNDING VOOR EINDHOVEN Inleiding Crowdfunding is een vorm van financiering voor projecten en ondernemingen. Een grote groep mensen legt een klein bedrag in om een project

Nadere informatie

Vervolg en gebiedsproces WBP 5

Vervolg en gebiedsproces WBP 5 Vervolg en gebiedsproces WBP 5 1 Inleiding Het WBP5 strategisch deel ligt voor. Hiermee is het WBP 5 niet af, maar staat het aan het begin van het gebiedsproces en het interne proces om tot een uitvoeringsprogramma

Nadere informatie

Implementatie: stappen, tips en trucs

Implementatie: stappen, tips en trucs Implementatie: stappen, tips en trucs - DR. CLAUDIA LOBO (HUISARTS, DOCENT HUISARTSOPLEIDING NIJMEGEN UMC ST RADBOUD) - MARJOLEIN TEN WOLDE (MSC, HEALTHCARE POLICY, INNOVATION AND MANAGEMENT, UNIV. MAASTRICHT).

Nadere informatie

Startdocument participatieproces LAB071

Startdocument participatieproces LAB071 Startdocument participatieproces LAB071 Dit startdocument beschrijft het participatieproces in het kader van de Verkenning Leidse Agglomeratie Bereikbaar (LAB071). Het bevat de nadere uitwerking van hoofdstuk

Nadere informatie

Richtlijnen voor het ontwerpen een Intranetportal Door Bas Fockens

Richtlijnen voor het ontwerpen een Intranetportal Door Bas Fockens Richtlijnen voor het ontwerpen een Intranetportal Door Bas Fockens Copyright Datacon www.datacon.nl Wat is een intranetportal? Een intranet is een online gepersonaliseerde en geïntegreerde toegang tot

Nadere informatie

Gelet op artikel 3, van de Algemene subsidieverordening gemeente Haarlem,

Gelet op artikel 3, van de Algemene subsidieverordening gemeente Haarlem, Uitvoeringsregeling Subsidiëring innovatieve projecten algemene voorzieningen en integratie algemene voorzieningen met specialistisch aanbod ingaande 1 april 2015 Het college van Burgemeester en Wethouders

Nadere informatie

Gemeente Leusden. Bomenplan 2012-2021. Module E: Bomen en burgers

Gemeente Leusden. Bomenplan 2012-2021. Module E: Bomen en burgers Gemeente Leusden Bomenplan 2012-2021 Module E: Bomen en burgers Colofon Gemeente Leusden 't Erf 1 3831 NA LEUSDEN september 2011 Samenvatting Goede communicatie is een van de peilers van goed bomenbeleid.

Nadere informatie

2 3 MEI 28H. uw kenmerk. ons kenmerk. Lbr. 14/042

2 3 MEI 28H. uw kenmerk. ons kenmerk. Lbr. 14/042 Brief aan de leden T.a.v. het college en de raad 2 3 MEI 28H Vereniging van Nederlandse Gemeenten informatiecentrum tel. (070) 373 8393 uw kenmerk bījlage(n) betreft Voortgang Informatieveiligheid ons

Nadere informatie

Jaar van de Ruimte 2015

Jaar van de Ruimte 2015 Jaar van de Ruimte 2015 Meedoen Het motto voor het Jaar van de Ruimte 2015 is Wie maakt Nederland. Van heinde en verre komt men onze polders, nieuwe steden, stadsvernieuwing en waterwerken bekijken. God

Nadere informatie

Verslag. Sub Regionale Samenwerkingsoverleg Zuid West Hervorming Langdurige Zorg Drenthe

Verslag. Sub Regionale Samenwerkingsoverleg Zuid West Hervorming Langdurige Zorg Drenthe Verslag Sub Regionale Samenwerkingsoverleg Zuid West Hervorming Langdurige Zorg Drenthe 18 februari 2015 WMO regio Drenthe Subregio Noord Midden Regionale Samenwerking Hervorming Langdurige Zorg Drenthe

Nadere informatie

(Burger) participatie. De raad aan zet!? ZomerRaad Dinsdag 14 juli 2015 Tessa van den Berg

(Burger) participatie. De raad aan zet!? ZomerRaad Dinsdag 14 juli 2015 Tessa van den Berg (Burger) participatie De raad aan zet!? ZomerRaad Dinsdag 14 juli Tessa van den Berg AGENDA - Welke soorten en vormen van (burger)participatie zijn er? - Een korte theoretische introductie - Wat is en

Nadere informatie

Startnotitie Digitaal Platform voor presentatie van het beste en mooiste van de Vlaams-Nederlandse culturele samenwerking

Startnotitie Digitaal Platform voor presentatie van het beste en mooiste van de Vlaams-Nederlandse culturele samenwerking Startnotitie Digitaal Platform voor presentatie van het beste en mooiste van de Vlaams-Nederlandse culturele samenwerking Commissie Cultureel Verdrag Vlaanderen - Nederland Brussel, april 2014 CVN heeft

Nadere informatie

Inbo Bouwkunde. Ketensamenwerking De ultieme vorm van werken in multidisciplinair teamverband is voor ons ketensamenwerking. Een samenwerkingsvorm

Inbo Bouwkunde. Ketensamenwerking De ultieme vorm van werken in multidisciplinair teamverband is voor ons ketensamenwerking. Een samenwerkingsvorm Ketensamenwerking Inbo Bouwkunde Inbo Bouwkunde heeft talentvolle professionals die ambities hebben om landelijke en stedelijke gebieden in te richten. Onze kracht is om in een professionele omgeving,

Nadere informatie

Aanpassingen vergaderstructuur. Voorstel. Inleiding. Toelichting vergaderstructuur

Aanpassingen vergaderstructuur. Voorstel. Inleiding. Toelichting vergaderstructuur Aanpassingen vergaderstructuur Voorstel 1. kennis nemen van de concept jaaragenda 2. vaststellen thematische indeling commissies 3. toevoegen beeldvormend deel, voorafgaand aan de reguliere commissievergadering

Nadere informatie

Ondertekening Retaildeal

Ondertekening Retaildeal Collegevoorstel Openbaar Onderwerp Ondertekening Retaildeal Programma Economie & Werk BW-nummer Portefeuillehouder B. van Hees Samenvatting Minister Kamp wil met 50 gemeenten een Retaildeal sluiten, om

Nadere informatie

Portal Planning Process

Portal Planning Process BROCHURE Portal Planning Process SAMENWERKEN AAN EEN WAARDEVOL PORTAAL BROCHURE PORTAL PLANNING PROCESS 2 Axians PORTAL PLANNING PROCESS BROCHURE Inhoud Introductie 4 3 Portal Planning Process 5 4 Uitdagingen

Nadere informatie

Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN

Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN Adviesraad Sociaal Domein ADVIESRAAD GILZE EN RIJEN Inleiding De Adviesraad Sociaal Domein is in de huidige opzet gestart sinds eind 2013. De wijze waarop voorheen de WMO raad was ingericht voldeed voor

Nadere informatie

Iedereen in s-hertogenbosch doet volwaardig mee in de samenleving. Breed Welzijn s-hertogenbosch. Nieuwe combinaties in een nieuwe tijd

Iedereen in s-hertogenbosch doet volwaardig mee in de samenleving. Breed Welzijn s-hertogenbosch. Nieuwe combinaties in een nieuwe tijd Nieuwe combinaties in een nieuwe tijd Iedereen in s-hertogenbosch doet volwaardig mee in de samenleving Breed Welzijn s-hertogenbosch Juvans Maatschappelijk Werk en Dienst verlening // Welzijn Divers //

Nadere informatie

Strategisch Communicatie Beleidsplan

Strategisch Communicatie Beleidsplan Strategisch Communicatie Beleidsplan Op weg naar moderne, actieve en open communicatie met onze inwoners gemeente Hendrik-Ido-Ambacht Communicatie Afdeling Bestuurszaken Visie op communicatie: De gemeente

Nadere informatie

WS16. Werven via sociale media

WS16. Werven via sociale media WS16 Werven via sociale media @nadjads Nadja Desmet WS16 Werven via sociale media Inleiding / context Sociale media strategie - elementen Werven via sociale media: tips en inspiratie Werven via sociale

Nadere informatie

DE BOUWCAMPUS GIDS VAN EEN MERK

DE BOUWCAMPUS GIDS VAN EEN MERK DE BOUWCAMPUS GIDS VAN EEN MERK VERSIE JUNI 2014 INLEIDING De Bouwcampus staat in de steigers: hier pakken we de uitdagingen binnen de bouw gezamenlijk op. In vraagstukken die zowel private als publieke

Nadere informatie

Bkkc connects. Kansen voor opdrachtgeverschap TABO GOUDSWAARD

Bkkc connects. Kansen voor opdrachtgeverschap TABO GOUDSWAARD Bkkc connects Kansen voor opdrachtgeverschap TABO GOUDSWAARD Wat leer je op de kunstacademie wel en op andere opleidingen niet? Omgaan met het ongewone, het onverwachte, het onbekende Zintuigen gebruiken

Nadere informatie

Stichting Cocreatie Culemborg opgericht bij notariskantoor Ton & Van den Broecke

Stichting Cocreatie Culemborg opgericht bij notariskantoor Ton & Van den Broecke StichtingCocreatieCulemborg ANBIinformatie versievanjuni2014 Heeftuvragenoverofnaaraanleidingvandeinformatieinditdocument (inclusiefbijlagen)?beldannaargerwinverschuur,telefoon0610405635. Ukuntookcontactopnemenviahetformulieropdesite.

Nadere informatie

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Inhoud 1. Inleiding 2 De Wmo-werkplaats 2 Schets van de context 2 Ontwikkelde producten 3 2. Doel onderzoek

Nadere informatie

Workshop Stakeholderparticipatie Hoe betrekken van verschillende doelgroepen bij het ontwikkelen van (beleids)plannen? 15/09/2015. CIVINET, Antwerpen

Workshop Stakeholderparticipatie Hoe betrekken van verschillende doelgroepen bij het ontwikkelen van (beleids)plannen? 15/09/2015. CIVINET, Antwerpen Workshop Stakeholderparticipatie Hoe betrekken van verschillende doelgroepen bij het ontwikkelen van (beleids)plannen? 15/09/2015 CIVINET, Antwerpen Welkom! Programma van de workshop Theoretische achtergrond

Nadere informatie

Werken aan kwaliteit oog voor onderwijs in de 21e eeuw

Werken aan kwaliteit oog voor onderwijs in de 21e eeuw inspireren motiveren realiseren Werken aan kwaliteit oog voor onderwijs in de 21e eeuw primair onderwijs Klassewijzer BV Lageweg 14c 9698 BN Wedde T 0597-464483 www.klassewijzer.nl info@klassewijzer.nl

Nadere informatie

Voorstel voor de Raad

Voorstel voor de Raad Voorstel voor de Raad Datum raadsvergadering : 10 mei 2012 Agendapuntnummer : VIII, punt 6 Besluitnummer : 389 Portefeuillehouder : Wethouder Mirjam Pauwels Aan de gemeenteraad Onderwerp: Programma Decentralisaties.

Nadere informatie

Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie

Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie Mr Roger VAN BOXTEL, Minister of City Management and Integration, Netherlands Tweede Europese Forum over de cohesie Georganiseerd door de Europese Commissie 21-22 mei 2001 Enkel gesproken tekst geldt Tweede

Nadere informatie

Teamkompas voor Zelfsturing

Teamkompas voor Zelfsturing Teamkompas voor Zelfsturing Wat is het teamkompas: Met dit instrument kun je inzicht krijgen in de ontwikkeling van je team als het gaat om effectief samenwerken: Waar staan wij als team? Hoe werken wij

Nadere informatie

Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020. Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding

Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020. Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding Aanpak arbeidsmarkt Zuidoost-Nederland 2016-2020 Illustratie regionaal arbeidsmarkt dashboard. Inleiding Wil Zuidoost-Nederland als top innovatie regio in de wereld meetellen, dan zal er voldoende en goed

Nadere informatie

portefeuillehouder ak e i e \* Secretaris akkoord

portefeuillehouder ak e i e \* Secretaris akkoord Gemeente Zandvoort B&W-ADVIES Verordening Nadere regels Beleidsnota Overig Na besluit (B&W/Raad): Uitgaande brief verzenden Stukken retour Publicatie Afdeling / werkeenheid: MD/BA Auteur : P. Haker Datum

Nadere informatie

Rapport 833 Derriks, M., & Kat, E. de. (2020). Jeugdmonitor Zeeland Amsterdam: Kohnstamm Instituut.

Rapport 833 Derriks, M., & Kat, E. de. (2020). Jeugdmonitor Zeeland Amsterdam: Kohnstamm Instituut. Samenvatting Rapport 833 Derriks, M., & Kat, E. de. (2020). Jeugdmonitor Zeeland Amsterdam: Kohnstamm Instituut. De Jeugdmonitor Zeeland De Jeugdmonitor Zeeland is een plek waar allerlei informatie bij

Nadere informatie

PO-VO EN HET WAT EN HOE VAN TAAL EN REKENEN

PO-VO EN HET WAT EN HOE VAN TAAL EN REKENEN PROCESBESCHRIJVING AANSLUITING PO-VO PO-VO EN HET WAT EN HOE VAN TAAL EN REKENEN SAMEN LEREN OVER REFERENTIENIVEAUS EN DIDACTIEK OM DE INHOUDELIJKE AANSLUITING TUSSEN PO EN VO IN GORINCHEM EN OMSTREKEN

Nadere informatie

HET ANTWOORD OP UW VRAGEN

HET ANTWOORD OP UW VRAGEN HET ANTWOORD OP UW VRAGEN Een netwerk van hoog opgeleide, ervaren zelfstandig FM-professionals. Wij zijn gepassioneerd bezig met ons vakgebied, zijn actueel en bieden onze opdrachtgevers daarmee het beste

Nadere informatie

Factsheet((NL)( Intranet,(Extranet,(Social(&(more

Factsheet((NL)( Intranet,(Extranet,(Social(&(more Multi Enterprise Social Network Platform 10 redenen om mee te doen Factsheet((NL)( Intranet,(Extranet,(Social(&(more Intranet, Extranet, Social Organiseer mensen en informatie op natuurlijke wijze TransportLAB

Nadere informatie

Visie GroenLinks Leiden in 2018

Visie GroenLinks Leiden in 2018 Visie GroenLinks Leiden in 2018 Inleiding GroenLinks afdeling Leiden staat stevig in haar schoenen. Afgelopen jaar is opnieuw bewezen dat wij, ondanks politieke tegenwind, als afdeling een goede verkiezingsuitslag

Nadere informatie

Hoe krijgen innovaties een kans?...

Hoe krijgen innovaties een kans?... Hoe krijgen innovaties een kans?... Inkoop Innovatie Urgent Meer doen met minder geld. De prestatiedruk van de Nederlandse overheid is groot en de verwachtingen zijn hoog. Het kabinet spant zich in om

Nadere informatie

Opleidingsgids Zorg en Welzijn

Opleidingsgids Zorg en Welzijn zelforganiserende teams relaties Opleidingsgids Zorg en Welzijn implementatiekunst kwaliteit cultuur sociaal kapitaal 2015 organisatienetwerken MVO projecten Leren & ontwikkelen bij Bureau de Bont Medewerkers

Nadere informatie

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company

Het BiSL-model. Een whitepaper van The Lifecycle Company Het BiSL-model Een whitepaper van The Lifecycle Company Met dit whitepaper bieden we u een overzicht op hooflijnen van het BiSL-model. U vindt een overzicht van de processen en per proces een beknopte

Nadere informatie