Trots op wat Lize in 20 jaar heeft bereikt

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Trots op wat Lize in 20 jaar heeft bereikt"

Transcriptie

1 jaargang 18 / nr 62 / oktober 2009 Emiliano Ruiz Trots op wat Lize in 20 jaar heeft bereikt In dit nummer o.a: Lize vrouwendag 2009 pag. 3 Netwerkbijeenkomsten in 2009 pag. 4 Zorg en welzijn in beweging pag. 6 Meertalig opvoeden: hoe doe je dat? pag. 7 Emiliano Ruiz is geboren op 13 maart 1939 in La Pola de Gordón, van oudsher een steenkolenmijnenstreek in het noordwesten van Spanje. Tussen zijn 17de en 21ste volgt Emiliano een militaire opleiding. Lang genoeg om te leren wat discipline is (iets waar hij zijn hele leven profijt van heeft), maar ook om te ontdekken dat hij géén militair wil zijn, zoals zijn vader en grootvader. Op z n 21ste gaat hij in de mijnen werken, als hulpelektricien. Toevallig leert hij enkele Nederlandse geologen kennen die hem uitnodigen om eens naar Nederland te komen. De jonge Emiliano twijfelt géén moment. In 1963 komt hij voor een korte vakantie naar Rotterdam, dat is althans de bedoeling. Want eenmaal hier ontdekt hij dat de banen voor het oprapen liggen. Hij solliciteert bij enkele bedrijven en tot zijn verbazing kan hij maar liefst uit vier werkgevers kiezen. Min of meer willekeurig kiest hij de Rotterdamse Droogdok Maatschappij, waar hij tot zijn 60ste blijft werken.

2 Begin jaren 60 is het centrum van Rotterdam een kale vlakte, waar koeien grazen naast het Centraal Station, een dorp van mensen dat nog volop bezig is de puinhopen van de Tweede Wereldoorlog te verwerken. Er zijn in geen velden of wegen restaurants te bekennen, op de Chinees en het Holland Huis na. Voor een fles wijn moest je naar De Bijenkorf, want dat behoorde tot de exotische producten. Emiliano komt in een pension in Rotterdam-Zuid te wonen, een destijds elitaire naoorlogse wijk, waar hij met 12 man op een kamer van 4 x 4 meter sliep, een emmer in het trappenhuis dienst deed als WC (om de dag kwam iemand met de paardenwagen langs om die te legen) en je voor een douche naar het badhuis moest. Hij houdt het er niet lang uit. Hij is enorm gedreven en begint vrijwel direct aan een opleiding bij de RDM, waar hij al snel een leidinggevende positie bekleedt. De Nederlandse taal leert hij echter niet op school, maar op de werkvloer en in zijn vrije tijd. Want zeker in die beginjaren trekt Emiliano nauwelijks op met de vele andere Spanjaarden die inmiddels ook bij de RDM en andere Rotterdamse bedrijven werken. Hij vindt hen namelijk ongelooflijk gierig, omdat ze maar één gedachte hebben: zo snel mogelijk geld bij elkaar sparen om weer naar Spanje terug te kunnen keren. Zij hebben geen enkele belangstelling voor de Nederlandse samenleving of voor Nederlanders, iets wat Emiliano juist enorm trekt. Het is dan ook niet vreemd dat hij met de Nederlandse Arien trouwt, een rasechte Brabantse die hij tijdens carnaval leert kennen, op één van zijn vele ontdekkingstochten door Nederland. Zij trouwen al snel, ook al hebben haar ouders nog wel enige moeite met die vreemdeling. Want zowel in Rotterdam als in Brabant was je in de jaren zestig nogal bijzonder, herinnert Emiliano zich. In die beginjaren richt hij zich volledig op zijn gezin, opleiding en werk. Toch komt hij begin zeventiger jaren in het bestuur van de vereniging die een aantal Spaanse werknemers van de RDM opricht om hun landgenoten te helpen bij calamiteiten. Want die waren er genoeg in die tijd. Geen wonder dat alle 400 Spanjaarden die bij de RDM werkten, lid waren en maandelijks hun contributie van 10 gulden(!) betaalden. Het is midden jaren 80 als hij besluit om in te gaan op de uitnodiging voor de ledenvergadering van de toen net opgerichte Federatie van Spaanse verenigingen in Nederland, die belangenbehartiging tot doel had. Tot op de dag van vandaag is hij actief in het bestuur van de FAEEH. Emiliano voelt zich trots op Rotterdam en de mentaliteit van de Rotterdammers die in de eigen kracht geloven om vooruit te komen. Diezelfde mentaliteit motiveert hem om zich niet alleen voor de Spanjaarden in te zetten, maar ook om actief te worden bij een organisatie die nog niet eens goed en wel is opgericht: het Landelijk Inspraakorgaan Zuid-Europeanen. Want hij gelooft heilig in de noodzaak om je stem te laten horen, in de dialoog met degenen die het beleid bepalen. En aangezien de Spanjaarden als groep te klein zijn voor een eigen inspraakorgaan, ligt het voor de hand om samenwerking te zoeken met de andere kleine Zuideuropese gemeenschappen. Het is in die tijd dat hij andere Lize-bestuurders van het eerste uur leert kennen zoals Ivan Bagaric en Ivica Lupi. Ook hier zorgen zijn doorzettingsvermogen en discipline, naast zijn geloof in Lize, ervoor dat hij jarenlang deel uitmaakt van het dagelijks bestuur en enkele jaren voorzitter is. Daarbij ligt één thema hem zeer aan het hart: samen met Dario Secchi is hij één van de eersten die aandacht vraagt voor de problemen die oudere migranten ervaren naarmate zij ouder worden in den vreemde. Hij kan zich enorm opwinden over hoe de Nederlandse samenleving deze ouderen simpelweg afschrijft, terwijl hij om zich heen ziet dat de meesten van hen zich kapot hebben gewerkt en om die reden vaak niet eens van hun oude dag kunnen genieten. Ook Emiliano betaalt nu de tol van zijn lange dienstverband bij de RDM: onlangs is longkanker bij hem geconstateerd als gevolg van jarenlange blootstelling aan asbest. Dat hij de persoon niet is om vervolgens het bijltje erbij neer te gooien, is typerend voor hem. Hij maakt zich eerder zorgen over al die oudere migranten die ook kanker door asbest krijgen, maar die niet worden geïnformeerd over het asbestfonds en dus ook de financiële tegemoetkoming daaruit niet ontvangen. Velen van hen zijn immers geremigreerd. Met hetzelfde enthousiasme als hij zich de afgelopen 20 jaar voor Lize heeft ingezet, zet hij zich nu als vertegenwoordiger van de Zuideuropese ouderen in voor het Netwerk van Organisaties van Oudere Migranten, het NOOM. Ook hier is zijn drijfveer: zelf voor je belangen opkomen! En aangezien de belangen van oudere migranten vrijwel gelijk zijn, ligt het voor de hand om de samenwerking aan te gaan met andere migrantenouderen maar ook met de Nederlandse ouderen. Naast de gemeenschappelijke belangen staat voor hem als een paal boven water dat wederzijds respect de basis vormt voor deze samenwerking. Tot slot heeft Emiliano een advies aan Lize: Blijf je inzetten voor de herkenning én erkenning van de Zuid-Europeanen in Nederland. Draag daarbij de boodschap uit dat het van belang is om je wortels te kennen en te koesteren, ook wanneer je tot de tweede of zelfs derde generatie behoort. Maar koppel direct daaraan ook de boodschap dat wij hier in Nederland wonen en volledig in de Nederlandse samenleving dienen te participeren. Want voor Emiliano staat integratie gelijk aan participatie, niet meer maar ook niet minder. Het kabinetsbeleid zou er dan ook op gericht moeten zijn om die participatie te vergroten, in de eerste plaats via werk, maar net zozeer via politieke participatie en participatie in het vrijwilligerswerk. Zelf is hij wellicht daar het beste voorbeeld van. Want ook al is hij een echte levensgenieter, zijn voorliefde voor de Zuideuropese keuken en reizen weet hij als geen ander te combineren met een grote maatschappelijke inzet. Ook 10 jaar na zijn pensionering! // Lucía Lameiro García Lizebulletin / nr 62 / oktober

3 Lize vrouwendag 2009 Moeders & dochters De Lize vrouwendag vond dit jaar plaats op zondag 14 juni in Instituto Cervantes in Utrecht. Samen met de Lize vrouwencommissie was weer een bijzonder programma samengesteld waarbij het thema moeders & dochters centraal stond. Ruim 100 vrouwen namen deel aan het programma. Het middagdeel bestond uit verschillende creatieve workshops. Er zijn portretten gemaakt van moeders en dochters waarin het persoonlijke beeld van de ander naar voren kwam en bij de theaterworkshop kropen de vrouwen in de huid van de speelsters uit de ochtendvoorstelling. Interessant was ook de andere theaterworkshop waarin de vrouwen in tweetallen en door middel van een touw de relatie met hun moeder uitbeeldden. Bij de een zat het touw strak om het lijf, bij de ander was het touw een lijn om te volgen. Voor de workshop tegelwijsheid hebben de vrouwen wijsheden uitgewisseld en vastgelegd, adviezen en tips die zij hebben meegekregen en graag door willen geven aan de volgende generatie. Om de Lize vrouwendag te openen was Indigo wereld, een expertisenetwerk op het gebied van diversiteit, uitgenodigd om een aantal scènes uit het stuk Van moeder op dochter te spelen. Dit ontroerende stuk is gebaseerd op de herinneringen van de vrouwen uit het multiculturele vrouwennetwerk van Indigowereld, genaamd IndiNet. Vrouwen afkomstig uit allerlei delen van de wereld vertellen elkaar hierin verhalen over de relatie met hun moeder, over opvoeding, tradities en rolverdeling. Na de voorstelling kreeg de zaal de gelegenheid om met regisseuse Sara Joan van der Kallen, initiatiefneemster Carola Eijsenring, en de speelsters van gedachten te wisselen. Dit leverde prachtige familiegeschiedenissen en waardevolle plaatjes op. Voor sommige vrouwen waren de foto s extra bijzonder omdat ze een van de weinig tastbare herinneringen vormden aan vroeger. Wanneer alle vrouwen aan het eind van de middag weer bij elkaar komen in de grote zaal heeft iedereen een nieuwe ervaring bij zich om te delen. Het podium is van hen en daar maken de vrouwen dan ook gretig gebruik van. Om te laten zien wie ze zijn en wat hun verhaal is. // Monica Moreno Diniz Nog voor de lunch deden de vrouwen mee aan een kennismakingsworkshop. Aan de vrouwen was gevraagd een foto mee te nemen waar zij zelf met hun moeder of dochter op staan. In kleine groepen hebben de vrouwen elkaar beter leren kennen door verhalen uit te wisselen over de plaats, context en tijd van de meegebrachte foto. Trainingsweekenden voor vrouwen en voor jongeren! In november organiseert Lize twee trainingsweekenden. De training voor vrouwen is op 7 & 8 november; tijdens dit weekend komen onderwerpen als empowerment, vrijwilligerswerk, weerbaarheid en assertiviteit aan bod. Wilt u zich opgeven of wilt u meer informatie, neem dan contact op met Monica Moreno Diniz of bel De training voor jongeren tussen jaar is in het weekend van 14 & 15 november. Deze training is vooral bedoeld voor jongeren die willen leren om beter te kunnen functioneren binnen bestaande of nog op te richten organisaties. Na deze training hebben de deelnemers kennis van elkaars visie, globaal inzicht in de principes van (fondsen)werving en handvatten om activiteiten op te zetten voor/met andere jongeren. Voor meer informatie en aanmelding kunt u terecht bij Dimitris Grammatikas Deelname aan beide trainingen is kosteloos. 3 Lizebulletin / nr 62 / oktober 2009

4 Netwerkbijeenkomsten in 2009 Ook in 2009 hebben de Zuideuropese lidorganisaties van Lize netwerkactiviteiten georganiseerd, die in het teken stonden van de versterking van de onderlinge band en de samenwerking met Lize. De samenwerking heeft er toe geleid dat in het eerste half jaar van 2009 veel activiteiten zijn georganiseerd, waaraan vele Zuid-Europeanen en Nederlanders hebben deelgenomen. Op deze bladzijden een impressie van de activiteiten. De vereniging Vrienden van Slovenië heeft de presentatie van het boek Met de buik het brood achterna - Mijn Sloveense geschiedenis van Milena Mulders aangegrepen om op zaterdag 14 februari in het Limburgs Museum in Venlo een Sloveense culturele bijeenkomst te organiseren. Meer dan tweehonderd Sloveense Nederlanders, waaronder de leden van het Sloveense zangkoor ZVON, Vrienden van het Limburgs Museum en andere geïnteresseerden, hebben genoten van Sloveense muziek, een Sloveens getint buffet en niet te vergeten het Sloveense gebak van voorzitter Mojca Gustin. Ook was een expositie ingericht met veel foto s uit de rijke historie van de Slovenen in Zuid Limburg. De nieuwe ambassadeur van Slovenië, Leon Marc, was op 14 februari nog niet in Nederland en heeft het boek later gekregen. Op 14 juni hebben ACLI en COMITES een landelijke netwerkbijeenkomst georganiseerd in de zalen van wijkcentrum De Roef in Enschede. De organisatie was in handen van de Italiaanse verenigingen Tutti Noi uit Enschede, Circolo ACLI uit Oldenzaal en de C.R.L.I uit Hengelo. Deze regionale Italiaanse verenigingen kennen elkaar goed en bezoeken regelmatig elkaars activiteiten. Het programma stond in het teken van Europa met presentaties van Han Volkers van het Nederlands Migratie Instituut, Andrea Mantione van ACLI - COMITES over sociale zekerheid en Isabella Magioncalda, voorzitter van Lize en actief in de Italiaanse gemeenschap, over de Europese regelgeving. Ook werd de film Enkele reis Utrecht vertoond, over de geschiedenis van de DEMKA-fabriek. De dansgroep Dagro uit Hengelo verzorgde een optreden en leden van de toneelgroep Sipario uit Rijswijk verzorgden een workshop verhalen en tekeningen voor de kinderen. De bijeenkomst werd opgeluisterd met tussentijdse optredens van het trio La Rosa uit Sittard. Meer dan 100 bezoekers hebben genoten van een sfeervolle en informatieve netwerkbijeenkomst. Een groep ervaren (mannelijke) vrijwilligers had een uitgebreide Twentse-Italiaanse lunch bereid die door hen met schwung werd uitgeserveerd. De Islamitische Vereniging van Bosniërs in Nederland (IVBN) heeft op 16 mei in het kader van hun jaarvergadering een kadertraining effectief vergaderen georganiseerd voor de (vrijwillige) bestuurders van de bij de IVBN aangesloten verenigingen. De bijeenkomst is druk bezocht en bestuurders uit Arnhem, Nijmegen, Den Bosch, Eindhoven, Roermond, Enschede, Utrecht, Veenendaal, Amsterdam en Rotterdam hebben de contacten met elkaar verstevigd. Naast de training was er ook ruimte voor een kort cultureel programma. Ahmo Turbo is inmiddels als voorzitter opgevolgd door Elvedin Kajmovic. De Griekse federatie in Nederland heeft, samen met de verenigingen uit Eindhoven, Utrecht, Gorinchem, Breda, Den Haag, Tiel, Rotterdam, Amsterdam en Uden op 24 mei een landelijk voetbaltoernooi georganiseerd op de velden achter het FC Utrecht stadion. In een zonnetje van 26 graden, met heel veel toeschouwers, de geur van souvlaki s en kinderen die het naar hun zin hadden, werd er aardig gezweet op de voetbalvelden. De beste speler van het toernooi werd Tassos Lilitzis van het team Minos Pallas uit Eindhoven en de sportiefste ploeg waren de veteranen van het team Apollon uit Utrecht. De jongeren van de Griekse federatie, o.a. Eleftheria Triantafyllidou en Alexandros Theodoropoulos, hebben op 5 april een jongerendag georganiseerd in Utrecht. De dag was bedoeld om de betrokkenheid van de Griekse jongeren te vergroten, met elkaar kennis te maken, ideeën uit te wisselen en te komen tot een vaste kern van actieve jongeren. De Macedonische Gemeenschap Nederland organiseerde op 30 mei een middag vol met Macedonische zang en dans, poezie en cultuur in hartje Amsterdam. In het Zonnehuis aan het Zonneplein werden de meer 150 mensen verwelkomd door Goce Naumoski, voorzitter van de Macedonische Gemeenschap Nederland. De bezoekers hebben genoten van optredens van zangeres Aleksandra (Koca), die begeleid werd door Zoli Soos op gitaar en Cvetanka aan de piano, dichteres Kostadinka en een dans & muziekgroep uit Hoorn. Het Lizebulletin / nr 62 / oktober

5 Zoet & Zout afgerond Zoet Zout Nederlandse koor Jan en Alleman trad ook op en maakte promotie voor hun nieuwe CD, waarvan de opbrengst naar goede doelen in Zuid Amerika gaat. Onder de bezoekers waren vele Nederlanders en vertegenwoordigers van Bosnische en Kroatische organisaties. De Portugese verenigingen uit Rotterdam, Amsterdam (Os Lusitanos en APA), Den Haag, Amstelveen en Zaandam hebben samen met de Portugese federatie op 21 juni in Rotterdam De Dag van Portugal gevierd. De vereniging Rotterdam was gastheer en de nieuwe ambassadeur Manuel Nuno Tavares de Sousa van Portugal was aanwezig. Hij benadrukte in zijn toespraak het belang van deze nationale dag voor alle Portugezen in de wereld. Het accent van de viering lag op de Portugese folklore met optredens van de volksdansgroepen San Martinho, As Lavradeiras, de groep van de Portugese School uit Amsterdam en Fitas do Guadiana uit Rotterdam. De laatstgenoemde groep bestaat al ruim 25 jaar en is opgericht om de Portugese muziek en traditie in Nederland te behouden. Tot in de kleine uurtjes werd er gedanst op muziek van de band Dominó. Een zaalvoetbaltoernooi en na afloop een culturele activiteit waren de ingrediënten van de netwerkbijeenkomst van de Kroaten op 20 juni, georganiseerd door vrijwilligers van de Kroatische Katholieke Missie in Rotterdam, onder leiding van Gordana Andrusic. Om uur begonnen teams uit Rotterdam, Groningen, Haarlem, Gouda, Den Bosch, Den Haag, Rijswijk en de regio Haaglanden in de sportzaal Margriet in Schiedam met het toernooi, terwijl de vrouwen in de keuken van het gebouw van de kerk druk bezig waren met het bereiden van Kroatische hapjes. Het team uit Den Bosch kreeg de beker voor de eerste prijs en de meer dan 100 bezoekers hebben tot laat genoten van muziek, zang en dans en natuurlijk van de lekkere (zelfgemaakte) hapjes. De stichting Avanço, die ondersteuning biedt aan de Kaapverdiaanse gemeenschap in Rotterdam en omgeving, heeft in plaats van een netwerkactiviteit, gekozen voor het maken van een inventarisatie van de Kaapverdiaanse zelforganisaties. Op 10 juli werd de quickscan Kaapverdiaanse Op 9 september 2009 heeft Isabella Magioncalda, voorzitter van Lize, in Theater de Regentes in Den Haag, het methodiekboekje van het project Zoet & Zout overhandigd aan Fouad Sidali, stadsdeelbestuurder van Amsterdam Bos en Lommer, Tweede Kamerlid Samira Bouchibti en wethouder Rabin Baldewsingh van Den Haag. De expertise en ervaringen die tijdens het project van het ZID theater Amsterdam en Lize zijn opgedaan, zijn beschreven in het methodiekboekje en te zien op de dvd The making of. Iets wat werkt, hoe klein ook, is niet om voor jezelf te houden aldus projectleider Monica Moreno Diniz van Lize. Het boekje met dvd is voor 2 euro administratiekosten verkrijgbaar bij Lize. zelforganisaties in Rotterdam en omstreken gepresenteerd bij Avanço in Rotterdam. Ivone Mendes, directeur van Avanço overhandigde het eerste exemplaar aan haar opvolgster Beatris Rocha. De quicksan is een handzame brochure waarin de organisaties van Kaapverdianen staan die o.a. voetballen, voorlichting en hulp geven, muziek- en danslessen verzorgen en ontwikkelingsprojecten ondersteunen op de eilanden van Kaapverdië. Meer dan 50 bezoekers van diverse maatschappelijke organisaties waren aanwezig, evenals de Kaapverdianen zelf zoals stadsdeelvoorzitter van Delfshaven Carlos Gonçalves en nestor van de Kaapverdiaanse gemeenschap João Silva. Op 28 juni heeft de Servisch-Orthodoxe parochie in Rotterdam ter gelegenheid van Sint Vitusdag, samen met diverse Servische instellingen in Nederland, een culturele netwerkbijeenkomst georganiseerd in de aula van het Wolfert Dalton Lyceum in Rotterdam. Aan de bijeenkomst namen meer dan 100 bezoekers deel, jong en oud, en deze duurde tot laat in de avond. Aartspriester Vojislav Bilbija ging voor in een inspirerende dienst en na afloop hiervan volgde een gastoptreden van de speciaal voor deze gelegenheid ingevlogen Servische volkszanger Rade Jorovic. Ook werden gedichten voorgedragen door kinderen van de Servische School, a capella liederen gezongen en gedanst. Predrag Vitkovic, bestuurslid van Lize en actief binnen de Servische gemeenschap, stond vanachter het buffet te genieten van deze geslaagde netwerkbijeenkomst. De Federatie van Spaanse verenigingen in Nederland (FAEEH) heeft op 27 september in Utrecht een symposium georganiseerd over meertalige opvoerding (zie pagina 7). De Bosnische jongerenorganisatie Mladi BiH organiseert op 7 november een culturele jongerenbijeenkomst in Utrecht. 5 Lizebulletin / nr 62 / oktober 2009

6 1 januari 2010 ondersteuning vragen bij de zogenoemde MEE-organisaties in hun omgeving. Deze hebben extra geld gekregen van het ministerie van VWS om te helpen bij het zoeken naar oplossingen. U kunt naar het ouderenwerk of naar het WMO-loket gaan in uw gemeente. Zorg en welzijn in beweging In Nederland is veel aan het veranderen op het terrein van zorg en welzijn. Vorig jaar organiseerde Lize een aantal bijeenkomsten over de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) en nu zijn de veranderingen in de Algemene Wet Bijzondere Bijstand (AWBZ) aan de orde. Veranderingen in de AWBZ De AWBZ is gemaakt voor de financiering van langdurige zorg, waarvan de kosten de laatste jaren enorm zijn gestegen. Politiek Den Haag heeft daarom besloten om enkele veranderingen aan te brengen bij de uitvoering van de AWBZ. Veel oudere migranten hebben de laatste jaren ondersteunende begeleiding gekregen omdat ze de Nederlandse taal niet goed spreken of hulp nodig hebben bij contacten met (Nederlandse) instellingen en organisaties. Sommige ouderen krijgen individuele begeleiding thuis, anderen kunnen een paar keer per week naar de dagopvang. De voorwaarden om in aanmerking te komen voor begeleiding zijn strenger gemaakt en mensen met een lichte beperking krijgen geen geld meer voor begeleiding. Taalproblemen alléén zijn geen reden meer om voor begeleiding in aanmerking te komen. Mensen met grote fysieke beperkingen kunnen nog wel een beroep doen op de AWBZ, maar krijgen wel een indicatie voor minder uren. In 2009 worden alle mensen die tot nu toe geld kregen voor begeleiding benaderd voor een herindicatie. Ze krijgen hiervoor schriftelijk bericht van het Centrum Indicatiestelling Zorg (CIZ). De herindicatie bepaalt of u voortaan nog in aanmerking komt voor begeleiding. Het NOOM heeft een aantal tips voor u bij het aanvragen van begeleiding in het kader van de AWBZ en hoe u bezwaar kunt maken als u het niet eens bent met het besluit van het CIZ. Laat u bij het invullen van het herindicatieformulier helpen door iemand die er verstand van heeft, bijvoorbeeld een zorgbemiddelaar of coördinator van de dag opvang. Vraag het CIZ om nadere informatie voordat u het formulier invult en verstuurt. Als de persoon van het CIZ bij u thuis komt, vraag dan of er iemand van u bij kan zijn. Twee weten meer dan een! Het CIZ zal u zeker vragen of u kinderen heeft om u te helpen. Geef daarom duidelijk aan dat u de begeleiding echt nodig heeft, omdat u niet altijd kunt terugvallen op uw kinderen. Wie het niet eens is met het herindicatiebesluit kan bezwaar aantekenen bij het CIZ. Dat moet u binnen zes weken doen. Mensen die minder of helemaal geen begeleiding meer krijgen kunnen tot Op 1 oktober hebben een aantal Zuid-Europeanen deelgenomen aan de training over de veranderingen in de AWBZ die door het NOOM werd georganiseerd. Als u als (lokale) zelforganisatie een voorlichtingsbijeenkomst wilt organiseren over de AWBZ, dan kunt u contact opnemen met Lize. Een van de Zuid-Europeanen die de training hebben gevolgd, kan dan bij uw organisatie voorlichting over de AWBZ komen geven. ActiZ geeft kleur aan de Zorg ActiZ is een organisatie van zorgondernemers en zet zich in voor ondernemerschap in zorg, wonen, welzijn, preventie en aanverwante diensten. Naar aanleiding van het rapport Wij komen eraan in 2005 van de LOM-samenwerkingsverbanden en de Integratieraad allochtone ouderen is het project Op weg naar een interculturele ouderenzorg door ActiZ en de LOM-samenwerkingsverbanden ontwikkeld en uitgevoerd. Een vervolg hierop is het nieuwe project ActiZ geeft kleur aan de Zorg. Het doel van het project is het creëren van mogelijkheden en randvoorwaarden om meer nieuwe Nederlanders op alle niveaus binnen de zorg succesvol aan de slag te laten gaan en ze te behouden. Daarnaast wil het project zorgen voor een optimale afstemming van vraag en aanbod op het brede terrein van zorg, welzijn en wonen aan de specifieke vragen, ambities en leefstijlkenmerken van de nieuwe cliëntengroepen. Inmiddels hebben veel zorginstellingen uit geheel Nederland zich aangemeld die mee willen doen. Het project heeft twee delen. Het ene is gericht op de beleidsbeïnvloeding van besturen, professionals en vrijwilligers van de zorginstellingen om te komen tot een multicultureel personeelbeleid. Het andere deel richt zich op het informeren en voorlichten van migranten (vrouwen, jongeren en ouderen) over de (arbeids)mogelijkheden die de deelnemende zorginstellingen in de regio s te bieden hebben en wil hen in contact brengen met deze instellingen. Lize wil een of meer voorlichtingsbijeenkomsten organiseren voor de Zuideuropese achterban om hen te informeren over de mogelijkheden die dit project biedt om in de zorg te gaan werken. // Boudewijn Sittrop met dank aan Yvonne Heygele van NOOM Lizebulletin / nr 62 / oktober

7 Meertalig opvoeden: hoe doe je dat? De Federatie van Spaanse verenigingen in Nederland (FAEEH) heeft op 27 september 2009 samen met Lize een succesvol symposium georganiseerd om antwoorden te formuleren op bovenstaande vraag. Vanuit de achterban van FAEEH kwamen steeds meer vragen van ouders, vooral met gemengde relaties, die graag wat meer informatie en tips wilden hebben bij de meertalige opvoeding van de kinderen. Ouders zitten vaak met vragen als: - Welke taal kun je het beste thuis spreken? - In welke situaties spreek je de ene en in welke situatie de andere taal? - Bij welke leeftijd kan je het beste beginnen met het aanbieden van een tweede taal? - Welke tips en trucs zijn er om meertaligheid te bevorderen en te behouden? Tijdens het plenaire deel van de bijeenkomst was er veel aandacht voor het verwervingsproces van taal en de mogelijke knelpunten bij meertalige opvoeding. Een belangrijke factor is bijvoorbeeld het taalaanbod. Als ouders willen dat hun kind meerdere talen goed leert dan moet er ruim aanbod zijn in alle talen. Een van de vragen was dan ook: hoe zorg je voor voldoende aanbod buitenshuis? Het ontkrachten van verschillende vooroordelen over meertaligheid was een ander belangrijk aspect van het eerste deel van het symposium. Langdurig en omvangrijk onderzoek in de Verenigde Staten heeft uitgewezen dat meertaligheid niet in relatie staat tot onderwijs- of taalachterstanden. Tijdens de workshops zijn veel tips genoemd en evaringen uitgewisseld, voornamelijk over het behoud en bevorderen van meertaligheid. Er kwamen verschillende vragen aan bod: - Wat helpt een kind bij het leren van de talen? - Hoe houd je een kind gemotiveerd om de moedertaal te behouden? - Waarom weigert mijn kind één van de talen te spreken? - Wanneer is het moeilijk voor een kind om twee of meer talen te leren? Bewuster omgaan met taal Een van de workshopleiders was Birgit Bakker van De Taalstudio. Een organisatie die een vernieuwend programma heeft ontwikkeld van vier bijeenkomsten, voor ouders die hun kinderen meertalig (willen) opvoeden. Het programma heet Talen in Balans en is bedoeld als ondersteuning voor ouders in meertalige gezinnen. De ervaring leert dat er vaak sprake is van onwetendheid en onbegrip met betrekking tot de meertalige opvoeding in de sociale omgang buitenshuis. De algemene aanname en associatie van meertaligheid met achterstanden maakt het voor ouders ingewikkelder om hun kind meertalig op te voeden. Talen in Balans helpt hen daarbij. Omdat Talen in Balans een uniek initiatief is, vroegen wij aan Birgit Bakker hoe het idee is ontstaan en wat de beweegredenen waren om Talen in Balans tot stand te brengen. Het idee is ontstaan bij Maaike Verrips, eigenaar en directeur van De Taalstudio. Zij constateerde dat er bij ouders veel onwetendheid is over meertaligheid en dat ouders in meertalige gezinnen vaak niet weten waar ze naartoe kunnen met vragen over het onderwerp. In samenwerking met Taal op Maat (een taalaanbieder in Amsterdam) is toen Talen in Balans opgezet om in deze behoefte te voorzien. Op de vraag wat de meest voorkomende vooroordelen/problemen zijn die door de ouders genoemd worden, antwoordde mw. Bakker dat de heersende angst van de maatschappij dat kinderen geen Nederlands zullen leren als thuis de taal van de ouders gesproken wordt, een veelgenoemd punt is. In de praktijk lopen de ouders er bij hun kinderen juist tegenaan dat zij de thuistaal niet goed kunnen of willen spreken vanaf het moment dat de kinderen naar de voorschool of de kleuterklas gaan. Er worden veel vragen gesteld over adviezen die ouders hebben gekregen om alleen Nederlands of juist alleen de eigen taal tegen hun kinderen te spreken. Ook vinden ouders het soms lastig om te gaan met wat de stille periode wordt genoemd: een periode waarin het kind weigert één van de talen te spreken. Daarnaast is receptieve meertaligheid een veelbesproken onderwerp: een kind begrijpt een taal prima, maar spreekt deze taal niet of wil hem niet spreken. Ouders vragen zich af of dat voldoende is en hoe ze er mee om kunnen gaan. Mw. Bakker legt uit dat de ouders veel opsteken van de bijeenkomsten. Ze leren beslissingen nemen over de meertalige opvoeding van hun kinderen, worden zich bewust van hun eigen rol in de taalontwikkeling van hun kind, krijgen algemene kennis over meertalig opvoeden en krijgen praktische tips over hoe om te gaan met meertalig opvoeden. Ook maken ze kennis met andere ouders en hun aanpak en worden zich bewust van hun eigen taalgebruik tegen hun kinderen: hoe gaat het bij ons thuis, welke talen spreken wij wanneer etc. Bovendien hebben de ouders aan het eind van het programma de doelen die zij hebben met de meertalige opvoeding duidelijker voor ogen. De ongeveer 150 ouders die het programma tot nu toe hebben gevolgd, hebben aangegeven er erg veel aan gehad te hebben. Niet alleen aan de theorie, maar juist ook aan de gesprekken met andere ouders en aan de tips. Na deelname zeggen de ouders veel bewuster met de talen bezig te zijn. // Dimitris Grammatikas Nederland Meertalenland van Jacomine Mortier, ISBN: Lizebulletin / nr 62 / oktober 2009

8 20 jaar Lize In de afgelopen jaren heeft Lize samengewerkt met allerlei politieke, culturele en maatschappelijke organisaties in Nederland. Wij vroegen enkele van hen hoe zij deze samenwerking hebben ervaren. Brahim Fattah, Instituut voor Publiek en Politiek Geacht bestuur, directie en medewerkers van Lize, namens het IPP wil ik u hierbij feliciteren met deze mijlpaal in uw bestaan: 20 jaar, wat een enorme prestatie! Daar moet beslist een dynamische organisatie aan ten grondslag liggen. In de afgelopen acht jaar heb ik dit ook van nabij mogen ervaren. Sinds 2001 werken we samen met de LOM-samenwerkingsverbanden om de allochtone kiezers te informeren en te mobiliseren om van hun stemrecht gebruik te maken. Jullie vervullen een belangrijke maatschappelijke rol in Nederland, vooral voor de Zuideuropese gemeenschappen. Jullie zijn een voorbeeld voor andere organisaties. Ga vooral zo door! Op naar de volgende 20 jaar. Annemarie Cottaar, Centrum voor de Geschiedenis van Migranten Sinds 2003 werk ik met de Stichting Lize samen in verschillende culturele migrantenprojecten. Er is één man bij Lize op wie ik altijd een beroep kan doen en die met zijn kennis, ervaring en inzet, veel ondersteuning biedt. Op het kantoor van Lize aan de Utrechtse Maliebaan blijkt hoezeer hij deel uitmaakt van een grotere Lize familie. Ik kan namelijk geen betere omschrijving bedenken voor hem en zijn collega s. En uiteraard draagt ook de geur van een verse Griekse frappe-koffie daar toe bij. Ik hoop dat we de samenwerking nog lang kunnen voortzetten en feliciteer jullie van harte met het 20-jarig bestaan. Linda Rigters, beleidsmedewerker FNV Ik wil Lize van harte feliciteren met dit jubileum. Ik heb altijd zeer prettig samengewerkt met Lize, waarvan onze belangrijkste actie was onze gezamenlijke strijd voor oplossingen voor het AOW-gat van migranten. Zonder deze hartelijke en constructieve samenwerking waren we nooit zover gekomen. En we hebben nog een aantal wensen, dus we gaan door met onze gezamenlijke strijd voor een fatsoenlijke ouderdagvoorziening voor iedereen in Nederland. Voor vragen over dit blad of andere zaken: Lize Postbus SC Utrecht tel fax Kopij voor het Lize bulletin naar bovenstaand adres sturen. Eindredactie: Gonnie Kaptein Foto s: Lize Illustraties: Gustavo Garcia Vormgeving: C&P Communicatie ISSN Lizebulletin / nr 62 / oktober Harry Mertens, senior projectleider MOVISIE Lize heb ik leren kennen in mijn werk met en voor oudere migranten. Dario Secchi en Emiliano Ruiz waren de eerste vertegenwoordigers van Lize die ik leerde kennen. Het klikte vanaf het eerste moment en ik werk sindsdien met veel plezier met Lize samen. De oudere Zuid-Europeanen, bestuur en staf van het bureau zijn echte bondgenoten om er voor te zorgen dat er ook een waardige oude dag is voor ouderen waarvan hun wieg niet in Nederland heeft gestaan. De aandacht voor intergenerationele projecten waarbij kunst en cultuur als middel ingezet worden, spreken mij zeer aan. Lize is niet bang om onconventionele middelen in te zetten en is deskundig, betrouwbaar, betrokken en vasthoudend. Wim Willems, hoogleraar Sociale Geschiedenis, universiteit Leiden Als iedereen de organisatie krijgt die hij verdient, dan zijn de voormalig Joegoslaven, samen met de Spanjaarden, Grieken, Italianen, Portugezen en Kaapverdianen, echt grootverdieners. De staf van Lize ontfermt zich over hun groepen, en dan met name de jongeren, alsof zij ze zelf hebben uitgevonden. Met een toewijding en een vanzelfsprekenheid die het idee van belangenbehartiging verre overstijgen. Hier zijn gedreven mensen aan het werk, die niemand aan hun aandacht laten ontsnappen. Jong en oud eren zij, op een wijze die respect afdwingt. Dus mijn hoed af ter gelegenheid van jullie jubileum. En gewoon op de ingeslagen weg voortgaan het politieke tij kan wel wat weerwerk gebruiken. Nino Zilli, beleidsadviseur arbeidsmarkt hoofdkantoor UWV WERK-bedrijf Lize vervult een essentiële brugfunctie tussen de belangen van de mediterrane gemeenschappen en de Nederlandse samenleving. De kracht van Lize is alertheid op signalen van de achterban en adequaat inspelen op ontwikkelingen van de Nederlandse arbeidsmarkt. Deze relevante maatschappelijke rol die Lize vervult, heeft een waardevolle toekomst. Een felicitatie waard! Lize behartigt bij de landelijke over heid de belangen van personen afkomstig uit Bosnië-Herzegovina, Griekenland, Italië, Kaapverdië, Kroatië, voormalige Joegoslavische Republiek Macedonië, Montenegro, Portugal, Servië, Slovenië en Spanje en hun nakomelingen. Lize maakt deel uit van het Landelijk Overleg Minderheden dat de belangen behartigt van alle doelgroepen van het rijks integra tie beleid. Lize vervult met haar kennis van en haar relatie met de Zuideuropese gemeenschappen een beleidsbeïnvloedende rol bij de overheid. Lize functioneert tevens als informatiemakelaar tussen overheid en achterban. In haar belangenbehartiging zoekt Lize de balans tussen het belang van de achterban en het politiek haalbare. Om haar kerntaak uit te voeren, voert Lize regelmatig overleg met de minister van integratiebeleid, bewinds lieden, ambtenaren en leden van de Tweede Kamer. Daarnaast werkt Lize nauw samen met andere landelijke partners.

Verslag Deeltraject campagne Ouderen in veilige handen. - Een veilig thuis, daar maak je je toch sterk voor? -

Verslag Deeltraject campagne Ouderen in veilige handen. - Een veilig thuis, daar maak je je toch sterk voor? - Verslag Deeltraject campagne Ouderen in veilige handen - Een veilig thuis, daar maak je je toch sterk voor? - Stichting Lize Maart 2014 Naar schatting zijn er elk jaar 200.000 ouderen slachtoffer van mishandeling.

Nadere informatie

Senioren ontmoeten elkaar. Verslag van 2 oktober 2010

Senioren ontmoeten elkaar. Verslag van 2 oktober 2010 Senioren ontmoeten elkaar Verslag van 2 oktober 2010 Meer overeenkomsten dan verschillen Dit is, in het kort, de conclusie van de lunchbijeenkomst Senioren ontmoeten elkaar 1 op 2 oktober 2010. De lunchbijeenkomst

Nadere informatie

Ik geniet van het vrijwilligerswerk

Ik geniet van het vrijwilligerswerk jaargang 17 / nr 58 / september 2008 Dona Zinha, vrijwilligster in hart en nieren: Ik geniet van het vrijwilligerswerk In dit nummer o.a: Zoet en zout pag. 3 Netwerkbijeenkomsten pag. 4 en 5 Zuideuropese

Nadere informatie

van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Jet Bussemaker, tijdens de 4 e Nationale Mantelzorglezing 2009 Rotterdam, 11 juni 2009

van de staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, Jet Bussemaker, tijdens de 4 e Nationale Mantelzorglezing 2009 Rotterdam, 11 juni 2009 Directie Voorlichting en Communicatie Parnassusplein 5 Postbus 20350 2500 EJ Den Haag T 070 340 79 11 T 070 340 60 00 F 070 340 62 92 Hebt u 's avonds of in het weekend dringend een voorlichter nodig,

Nadere informatie

Inventarisatie. Zuid-Europese zelforganisaties & Maatschappelijke positie achterban

Inventarisatie. Zuid-Europese zelforganisaties & Maatschappelijke positie achterban Inventarisatie Zuid-Europese zelforganisaties & Maatschappelijke positie achterban Stichting Lize Maart 2014 Inleiding Als onderdeel van de borging zoals beschreven in het activiteitenplan 2013-2014 is

Nadere informatie

Jonge mensen hebben inspiratie nodig

Jonge mensen hebben inspiratie nodig jaargang 18 / nr 60 / maart 2009 Vojislav Bilbija Jonge mensen hebben inspiratie nodig In dit nummer o.a: In elk hart zit een talent pag. 3 Het is belangrijk om actief te blijven pag. 6 Kiezen voor Europa

Nadere informatie

FC Portugal: vriendenclub met een missie

FC Portugal: vriendenclub met een missie jaargang 17 / nr 57 / juni 2008 FC Portugal: vriendenclub met een missie In dit nummer o.a: Zuideuropese lintjesregen pag. 3 Interview met Kristina Goikoetxea Langarika, schrijfster van het boek Evamar

Nadere informatie

De Hyves-generatie. jaargang 16 / nr 55 /december 2007. In dit nummer o.a:

De Hyves-generatie. jaargang 16 / nr 55 /december 2007. In dit nummer o.a: jaargang 16 / nr 55 /december 2007 De Hyves-generatie In dit nummer o.a: Zuideuropese zelforganisaties blijven als sociaal netwerk noodzakelijk pag. 3 Ouderen horen niet in de bijstand! pag. 5 Zuideuropese

Nadere informatie

Medezeggenschap van Vrijwilligers

Medezeggenschap van Vrijwilligers Terugkoppeling netwerkbijeenkomst 1 december 2014 Medezeggenschap van Vrijwilligers In deze derde en laatste bijeenkomst keken we opnieuw naar verschillende mogelijkheden om meedenken en meepraten van

Nadere informatie

Beeldverslag Symposium Stichting Chaja Voel je goed!

Beeldverslag Symposium Stichting Chaja Voel je goed! Beeldverslag Symposium Stichting Chaja Voel je goed! Vrijdag 15 november 2013 Stichting Chaja Inleiding Stichting Chaja Oss e.o. biedt alweer vijf jaar een creatief platform aan mensen die zelf of in hun

Nadere informatie

Nieuwe wetten voor zorg en ondersteuning bij wonen en werken

Nieuwe wetten voor zorg en ondersteuning bij wonen en werken (in)formatieblad - eenvoudig verteld Nieuwe wetten voor zorg en ondersteuning bij wonen en werken november 2014 2 De Wet maatschappelijke ondersteuning 13 Ben je ouder dan 18 jaar? Woon je in je eigen

Nadere informatie

Verslag donateursdag FHP, zaterdag 12 mei 2012

Verslag donateursdag FHP, zaterdag 12 mei 2012 Verslag donateursdag FHP, zaterdag 12 mei 2012 Voor de zesde keer heeft er op zaterdag 12 mei jl. de donateursdag van Family Help Programme Holland-Sri Lanka plaatsgevonden. Dit jaar was gekozen voor de

Nadere informatie

Welkom / Swagatam. Stichting Vrouwen organisatie Sarita

Welkom / Swagatam. Stichting Vrouwen organisatie Sarita Welkom / Swagatam Stichting Vrouwen organisatie Sarita Stichting Sarita Vrouwenorganisatie Sarita opgericht 4 juni 1994 Nieuwe logo Betekenis De naam Sarita betekent letterlijk: een snel stromende rivier.

Nadere informatie

Notitie Opvoeding en participatie

Notitie Opvoeding en participatie Notitie Opvoeding en participatie Landelijk Netwerk Moeder- en vadercentra Datum MOVISIE Utrecht, 09 maart 2009 Opvoeding en participatie Het Landelijk Netwerk Moedercentra is verheugd over de aandacht

Nadere informatie

Jaarverslag 2014. Tilburg. Stichting Prisma Tilburg

Jaarverslag 2014. Tilburg. Stichting Prisma Tilburg 2014 Jaarverslag 2014 Tilburg Stichting Prisma Tilburg Voorwoord Sinds 2008 zetten wij ons als stichting in voor een harmonieuze samenleving. We streven naar een samenleving waarin iedereen meedoet, waar

Nadere informatie

Zelfredzaamheid en participatie in praktijk

Zelfredzaamheid en participatie in praktijk Van verzorgingsstaat naar handen uit de mouwen Training Zorg Verandert op zaterdag 13 juni leidt vrijwilligers op tot voorlichter en gespreksbegeleider voor oudere migranten Zelfredzaamheid en participatie

Nadere informatie

Werk. Omdat een andere blik je leven verrijkt

Werk. Omdat een andere blik je leven verrijkt Werk vanuit bekeken Omdat een andere blik je leven verrijkt (Samen)werken met autisme Autisme heeft invloed op het hele leven, dus ook op de werkplek. Autisme brengt talenten en kwaliteiten met zich mee

Nadere informatie

WERELDS Diversiteits-trainingen

WERELDS Diversiteits-trainingen WERELDS Diversiteits-trainingen Diversiteitsmanagement Interculturele Communicatie Diversiteit voor politici Interculturele personele gespreksvoering Integreren in uw organisatie (voor allochtone medewerkers)

Nadere informatie

Taaltrainingen voor professionals. Engels Frans Spaans Duits Nederlands Italiaans Portugees

Taaltrainingen voor professionals. Engels Frans Spaans Duits Nederlands Italiaans Portugees Taaltrainingen voor professionals Engels Frans Spaans Duits Nederlands Italiaans Portugees European Language Centre > Professionele werkwijze met een persoonlijke aanpak Een ieder die een taal wil leren

Nadere informatie

Alle bestuursleden zijn gezamenlijk bevoegd om besluiten te nemen namens Stichting De Gouden Generatie

Alle bestuursleden zijn gezamenlijk bevoegd om besluiten te nemen namens Stichting De Gouden Generatie ALGEMENE GEGEVENS DE GOUDEN GENERATIE Naam instelling Adres Postcode Woonplaats Website Stichting De Gouden Generatie Smyrnastraat 2A 7413 BB Deventer www.goudengeneratie.nl RSIN 809261042 KvK Inschrijvingsnummer

Nadere informatie

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid 18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid Goed, gezond en gemotiveerd aan het werk tot je pensioen? Dat bereik je door kansen te pakken op het werk. Leer aan de hand van onderstaande punten hoe je

Nadere informatie

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen

Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Onderzoeksopzet Vrijwilligers in de Wmo Wmo-werkplaats Noord Jolanda Kroes Hanzehogeschool Groningen Inhoud 1. Inleiding 2 De Wmo-werkplaats 2 Schets van de context 2 Ontwikkelde producten 3 2. Doel onderzoek

Nadere informatie

Kaapverdiaanse organisaties in beeld

Kaapverdiaanse organisaties in beeld jaargang 14 / nr 48 / november 2005 In dit nummer o.a: // Versterking maatschappelijke binding / pag. 3 // Eindelijk een Lize vrouwendag / pag. 4 // Kiezen voor een nieuwe zorgverzekering / pag. 7 Voor

Nadere informatie

Mats Werkt! WWW.MATSWERKT.NL DÉ CURSUS VOOR HET BEGELEIDEN VAN MENSEN MET EEN ARBEIDSBEPERKING OP DE WERKVLOER.

Mats Werkt! WWW.MATSWERKT.NL DÉ CURSUS VOOR HET BEGELEIDEN VAN MENSEN MET EEN ARBEIDSBEPERKING OP DE WERKVLOER. Mats Werkt! DÉ CURSUS VOOR HET BEGELEIDEN VAN MENSEN MET EEN ARBEIDSBEPERKING OP DE WERKVLOER. WWW.MATSWERKT.NL Mats werkt: Dé cursus voor het begeleiden van mensen met een arbeidsbeperking op de werkvloer.

Nadere informatie

SENIOREN REGELING. in de Hovenierssector. Arbeidsmarkt. Uitgevoerd door Colland Arbeidsmarkt www.collandarbeidsmarkt.nl

SENIOREN REGELING. in de Hovenierssector. Arbeidsmarkt. Uitgevoerd door Colland Arbeidsmarkt www.collandarbeidsmarkt.nl SENIOREN REGELING in de Hovenierssector Arbeidsmarkt Uitgevoerd door Colland Arbeidsmarkt www.collandarbeidsmarkt.nl WAT IS DE SENIORENREGELING? Vier dagen werken in plaats van vijf, zonder er financieel

Nadere informatie

Met de wervingscirkel kun je stap voor stap een wervingsactie voorbereiden:

Met de wervingscirkel kun je stap voor stap een wervingsactie voorbereiden: Wervingscirkel 1 Veel vrijwilligersorganisaties hebben probelemen met het werven van vrijwilligers. Je hebt tenslotte geen baan te bieden met salaris, maar je biedt een vorm van vrijetijdsbesteding. In

Nadere informatie

De indicatie voor de Sociale Werkvoorziening Informatie voor mensen met een arbeidshandicap

De indicatie voor de Sociale Werkvoorziening Informatie voor mensen met een arbeidshandicap De indicatie voor de Sociale Werkvoorziening Informatie voor mensen met een arbeidshandicap Werken in de Sociale Werkvoorziening Voor mensen met een beperking is een gewone baan soms niet mogelijk. Misschien

Nadere informatie

Rotterdams Ambassadrices Netwerk

Rotterdams Ambassadrices Netwerk De ambassadrice als werver van inburgeraars 1. Inleiding; eigen ervaringen 2 A. Wat is werven 2 B. Het belang van werven 2 C. Verwachtingen 3 D. Rollenspel 4 E. Opdracht 4 2. Voortraject: 4 A. Doel 4 B.

Nadere informatie

Inhoud van de cursussen van DLB, najaar 2012

Inhoud van de cursussen van DLB, najaar 2012 Inhoud van de cursussen van DLB, najaar 2012 Hieronder volgt een beschrijving van de cursussen die vanuit het project DLB in het najaar van 2012 worden georganiseerd. Er zijn drie cursussen, bedoeld voor:

Nadere informatie

Werkplan project Eergerelateerd Geweld Eervol Arnhem

Werkplan project Eergerelateerd Geweld Eervol Arnhem Werkplan project Eergerelateerd Geweld Eervol Arnhem Datum: November 2009 Project periode Mei 2009 - mei 2011 Van Nuray Kanik, Projectleider Eergerelateerd geweld Hera. Opdrachtgever Gemeente Arnhem Inhoudsopgave

Nadere informatie

Nieuwe A. Amsterdammers en taalcoaches gaan samen op stap

Nieuwe A. Amsterdammers en taalcoaches gaan samen op stap Nieuwe A Amsterdammers en taalcoaches gaan samen op stap Mixen in Mokum Nieuwe Amsterdammers en taalcoaches gaan samen op stap Volwassen Amsterdammers met verschillende culturele achtergronden ontmoeten

Nadere informatie

Stichting Kansvol Jaarverslag 2014

Stichting Kansvol Jaarverslag 2014 Stichting Kansvol Jaarverslag 2014 Inhoud 1. De organisatie p.2 Oprichting Stichting Kansvol Doelstellingen Werkwijze Opstartfase Onderweg naar 2015 2. Activiteiten p.3 Kunstproject met Toevlucht Activiteitenmiddag

Nadere informatie

E-QUALITY KENNISCENTRUM VOOR EMANCIPATIE, GEZIN EN DIVERSITEIT. Vaderschap 2.0 Opvoedingsondersteuning voor vaders van nu

E-QUALITY KENNISCENTRUM VOOR EMANCIPATIE, GEZIN EN DIVERSITEIT. Vaderschap 2.0 Opvoedingsondersteuning voor vaders van nu E-QUALITY KENNISCENTRUM VOOR EMANCIPATIE, GEZIN EN DIVERSITEIT Vaderschap 2.0 Opvoedingsondersteuning voor vaders van nu Vaderschap 2.0 E-Quality 55 UIT DE PRAKTIJK 3.3 Interview met Arno Janssen en Caroline

Nadere informatie

STICHTING DIALOOGHUIS VERSLAG EMANCIPATIE ACTIVITEITEN NOVEMBER 2013 - APRIL 2014

STICHTING DIALOOGHUIS VERSLAG EMANCIPATIE ACTIVITEITEN NOVEMBER 2013 - APRIL 2014 STICHTING DIALOOGHUIS VERSLAG EMANCIPATIE ACTIVITEITEN NOVEMBER 2013 - APRIL 2014 Inleiding De Stichting Dialooghuis heeft zich in de periode vanaf november 2013 - april 2014 intensief ingezet op het thema

Nadere informatie

Nieuwsbrief Op Weg. April 2015

Nieuwsbrief Op Weg. April 2015 Nieuwsbrief Op Weg April 2015 Logo: Met trots hebben wij vandaag aan onze leerlingen ons nieuwe logo gepresenteerd. Nee, het is echt geen 1 april grap. Ons nieuwe logo is de moderne uitvoering van het

Nadere informatie

PCOB. Actief netwerk van en voor senioren. Gemeenschappelijk actief

PCOB. Actief netwerk van en voor senioren. Gemeenschappelijk actief PCOB Actief netwerk van en voor senioren Gemeenschappelijk actief PCOB: gemeenschappelijk actief! Dynamisch, betrokken, professioneel en christelijk geïnspireerd; het zijn dé kenmerken van de PCOB. We

Nadere informatie

Tineke Boudewijns VERSTAG

Tineke Boudewijns VERSTAG Tineke Boudewijns VERSTAG Colofon Eindredactie Joost Pool Redactie Boris Goddijn Vormgeving Pien Vermazeren Fotografie Boris Goddijn Beeldbewerking Pien Vermazeren Copyright en disclaimer Het overnemen

Nadere informatie

Zorgcentrum Symfonie, Boxmeer

Zorgcentrum Symfonie, Boxmeer Zorgcentrum Symfonie, Boxmeer Uniek gelegen locatie met stijlvolle uitstraling Voelt beter Uniek gelegen locatie met stijlvolle uitstraling Zorgcentrum Symfonie in Boxmeer trekt mensen vanuit alle omliggende

Nadere informatie

Projectplan Pak je Kans Flevoland

Projectplan Pak je Kans Flevoland Projectplan Pak je Kans Flevoland Inhoudsopgave 1. Inleiding en achtergrond... 4 2. ProjectPak je Kans... 6 2.1 Doelgroep... 6 2.2 Doel... 6 2.3 Inhoud project... 6 Projectplan Pak je Kans 2014-2015 2

Nadere informatie

Trainershandboek Man actief. Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie

Trainershandboek Man actief. Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Trainershandboek Man actief Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Trainershandboek Man Actief Activering van allochtone mannen in een kwetsbare positie Perihan Utlu en Wil Verschoor

Nadere informatie

Trends. Het rijksbeleid en het gemeentelijk beleid op het terrein waarmee VPTZ-organisaties te maken hebben,

Trends. Het rijksbeleid en het gemeentelijk beleid op het terrein waarmee VPTZ-organisaties te maken hebben, Jaarverslag 2013 Trends De doelgroep waarvoor VPTZ-organisaties zich inzetten bestaat voor het grootste deel uit oude(re) mensen. Aan eenieder in zijn laatste levensfase en diens naasten, bieden opgeleide

Nadere informatie

Nieuwsbrief Odensehuis Hoeksche Waard no.3. 1 e kwartaal 2015. Inleiding

Nieuwsbrief Odensehuis Hoeksche Waard no.3. 1 e kwartaal 2015. Inleiding Nieuwsbrief Odensehuis Hoeksche Waard no.3. 1 e kwartaal 2015 Inleiding Over 3 maanden is het Odensehuis al weer een jaar open. We beginnen goed op gang te komen. Het is duidelijk dat er behoefte is aan

Nadere informatie

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals

Meedoen& Meetellen. Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Meedoen& Meetellen Wat betekent het voor mensen met een verstandelijke beperking? Trainingsmodules voor professionals Samenstelling trainingsmodule Eline Roelofsen Roel Schulte www.verwondering.nu Illustratie

Nadere informatie

professionele tussenschoolse opvang

professionele tussenschoolse opvang professionele tussenschoolse opvang Bent u medewerker of coördinator tussenschoolse opvang en wilt u meer weten over hoe u het beste kunt omgaan met de leerlingen in uw groep? Kom ook naar een van onze

Nadere informatie

met de wmo doet iedereen gewoon mee

met de wmo doet iedereen gewoon mee De Wet maatschappelijke ondersteuning eenvoudig verteld Dit boekje met informatie over de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) legt de belangrijkste onderdelen van de Wmo uit. Wilt u meer weten over

Nadere informatie

Theateractiviteiten voor, door en met mensen met een verstandelijke beperking.

Theateractiviteiten voor, door en met mensen met een verstandelijke beperking. Studio Sterk: Sterker door Participatief Drama Theateractiviteiten voor, door en met mensen met een verstandelijke beperking. Theater als middel om een stem te geven aan mensen die nauwelijks gehoord worden.

Nadere informatie

REINAERDE Reinaerde Kijker

REINAERDE Reinaerde Kijker REINAERDE Reinaerde Kijker 2 REINAERDE IN DE KIJKER Vragen voor het WMO loket 4 BEN IK IN BEELD!? De WMO voor ambulante begeleiding 5 RICHARD REIST ROND Anton Maas neemt afscheid van Reinaerde 7 ONDER

Nadere informatie

MEE. Ondersteuning bij leven met een beperking. Algemene brochure. voor mensen met een beperking. MEE maakt meedoen mogelijk

MEE. Ondersteuning bij leven met een beperking. Algemene brochure. voor mensen met een beperking. MEE maakt meedoen mogelijk MEE Ondersteuning bij leven met een beperking Algemene brochure voor mensen met een beperking MEE maakt meedoen mogelijk 1 Colofon Tekst en samenstelling Eenvoudig Communiceren Amsterdam Afd. Communicatie

Nadere informatie

Samenwerken èn netwerken

Samenwerken èn netwerken Samenwerken èn netwerken Stappenplan voor versterken van zelforganisaties Auteurs Saskia van Grinsven en Jamila Achahchah Fotografie: Guillermo Dazelle MOVISIE Juni 2012 Inleiding Voor je ligt een stappenplan

Nadere informatie

Bruggenbouwers Linko ping, Zweden

Bruggenbouwers Linko ping, Zweden Bruggenbouwers Linko ping, Zweden Het Bruggenbouwers project wordt in de Zweedse stad Linköping aangeboden en is één van de succesvolle onderdelen van een groter project in die regio. Dit project is opgezet

Nadere informatie

Het gaf mij veel energie om een eigen evenement te organiseren.

Het gaf mij veel energie om een eigen evenement te organiseren. Het Cruyff Foundation Community Program De Johan Cruyff Foundation wil jongeren langdurig binden aan het Cruyff Court en de wijk. Wij willen jongeren meer zelfvertrouwen geven, kansen bieden om hun talent

Nadere informatie

Participatieverslag Nieuw & Anders

Participatieverslag Nieuw & Anders Participatieverslag Nieuw & Anders Op 26 en 31 maart vonden twee bijeenkomsten plaats met de titel Nieuw & Anders plaats. Twee bijeenkomsten die druk bezocht werden door vrijwilligers, verenigingen en

Nadere informatie

Bank: NL97INGB0007619758 t.n.v. Stichting Mudanthe

Bank: NL97INGB0007619758 t.n.v. Stichting Mudanthe Stichting Mudanthe Mudanthe brengt mensen samen in diverse laagdrempelige activiteiten en projecten. Onze sleutelwoorden zijn diversiteit, ontmoeting, enthousiasme, laagdrempelig en gewoon doen. Mudanthe

Nadere informatie

Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Samenwerken met vrijwilligers

Wmo-werkplaats Twente. Scholingshandleiding voor cursist en trainer. Samenwerken met vrijwilligers Wmo-werkplaats Twente Scholingshandleiding voor cursist en trainer Samenwerken met vrijwilligers De vrijwilliger als vanzelfsprekende partner in zorg en welzijnswerk juli 2011 Saxion. Alle rechten voorbehouden.

Nadere informatie

Meetellen en Meedoen

Meetellen en Meedoen Vrijdag 23 november, 13.00-17.00 uur, RASA, Pauwstraat 13a, Utrecht Meetellen en Meedoen Debat over sociale uitsluiting, armoede en diversiteit in Nederland MOVISIE organiseert een publiek debat met experts

Nadere informatie

Ik heb een vraag over: Voorwoord. Ik voel me thuis niet prettig, kan ik met iemand praten?

Ik heb een vraag over: Voorwoord. Ik voel me thuis niet prettig, kan ik met iemand praten? Ik heb een vraag...... over zorg, huiselijk geweld en kindermishandeling, hulp en ondersteuning, opvoeding en jeugdhulp, ziekenhuisopname, beschermd wonen, schulden, werkloosheid, mijn arbeidsbeperking

Nadere informatie

Nieuwsbrief Kiddy s en Mini s Roda 46

Nieuwsbrief Kiddy s en Mini s Roda 46 Nieuwsbrief en Mini s Roda 46 Nummer 18 29-01-2008 mag nu op het podium staan. Nog spannender wordt het doordat Spanje eindelijk Hongarije van plek 1 heeft gekregen. Weet Hongarije zich volgende week toch

Nadere informatie

Kids United Inhoudsopgave. Kids United Voorwoord Henk Sijtsma. Inhoudsopgave 02 Voorwoord 03 Terugblik 04 Samenwerking 08 Hoofdsponsor 10

Kids United Inhoudsopgave. Kids United Voorwoord Henk Sijtsma. Inhoudsopgave 02 Voorwoord 03 Terugblik 04 Samenwerking 08 Hoofdsponsor 10 Kids United Inhoudsopgave Kids United Voorwoord Henk Sijtsma Inhoudsopgave 02 Voorwoord 03 Terugblik 04 Samenwerking 08 Hoofdsponsor 10 Enthousiast, gedreven, betrokken, respect: dat waren de woorden die

Nadere informatie

Bijeenkomst 1 Zet je eigen Jong ontmoet oud op! Tijdens deze bijeenkomst ontdekken de leerlingen hoe je van de activiteit een succes maakt.

Bijeenkomst 1 Zet je eigen Jong ontmoet oud op! Tijdens deze bijeenkomst ontdekken de leerlingen hoe je van de activiteit een succes maakt. Lesmateriaal: jong ontmoet oud In een lessenreeks van vier bijeenkomsten bereidt u de leerlingen voor op het project Jong Ontmoet Oud: een activiteit dat jong en oud met elkaar in contact brengt. Tijdens

Nadere informatie

Integratieambassadeur van het eerste uur

Integratieambassadeur van het eerste uur jaargang 14 / nr 46 / maart 2005 In dit nummer o.a: // De Griekse ridder uit Rotterdam / pag. 3 // Samen en apart verder / pag. 6 Na ruim zeven jaar als bestuurslid, wordt het tijd om te vertrekken en

Nadere informatie

Voorbereiden door krachten te bundelen... 2. Visie op nieuwe taken... 2. Vernieuwingen in welzijn, (jeugd)zorg en werk... 2

Voorbereiden door krachten te bundelen... 2. Visie op nieuwe taken... 2. Vernieuwingen in welzijn, (jeugd)zorg en werk... 2 Nieuwsbrief sociaal domein, #1 Vernieuwing welzijn, (jeugd)zorg en werk Inhoud Voorbereiden door krachten te bundelen... 2 Visie op nieuwe taken... 2 Vernieuwingen in welzijn, (jeugd)zorg en werk... 2

Nadere informatie

Samenvatting. Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,6 8,7 8,7 8,6

Samenvatting. Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,6 8,7 8,7 8,6 Samenvatting Scores Interactie Informatiewaarde Werkrelevantie Totale waardering 8,6 8,7 8,7 8,6 Uit de opmerkingen van de deelnemers blijkt dat zij de training als leerzaam, interactief en praktijkgericht

Nadere informatie

Inleiding door de burgemeester

Inleiding door de burgemeester Toespraken ter gelegenheid van de uitreiking van Koninklijke Onderscheidingen bij de Algemene Gelegenheid van 2012 (vrijdag 27 april 2012, in de Raadzaal van het gemeentehuis van Soest), uitgesproken door

Nadere informatie

Alles is genade en Stel, ik zoek een kerk

Alles is genade en Stel, ik zoek een kerk Alles is genade en Stel, ik zoek een kerk De Werkgroep Vorming en Toerusting ontwikkelde een programma voor de parochies om te benutten bij de promotie dvd en het artikel Alles is genade uit het Identiteitsnummer

Nadere informatie

Stichting SAN Inhoudelijke jaarverslag 2014

Stichting SAN Inhoudelijke jaarverslag 2014 Inhoudelijke jaarverslag 2014 Inhoudsopgave Voorwoord... 2 Inleiding... 3 Activiteiten... 4 SPIOR... 4 Discriminatie... 5 Thema-avonden voor ouders... 6 Sport voor jongeren en ouderen... 7 Samenwerking

Nadere informatie

academie Leren en doen! Trainingen en bijeenkomsten Voorjaar 2013 www.zorgbelang-brabant.nl

academie Leren en doen! Trainingen en bijeenkomsten Voorjaar 2013 www.zorgbelang-brabant.nl academie Leren en doen! Trainingen en bijeenkomsten Voorjaar 2013 www.zorgbelang-brabant.nl Academie Zorgbelang Brabant Trainingen Welkom! Voor u ligt de brochure van Academie Zorgbelang Brabant voor het

Nadere informatie

de agenda 3e periode 2013 sept t/m dec, van het CLI

de agenda 3e periode 2013 sept t/m dec, van het CLI de agenda 3e periode 2013 sept t/m dec, van het CLI CLI Centrum voor Leven en Intuïtie opleidingen workshops reading & healing Maliebaan 66, 3581 CT Utrecht, Nederland telefoon: 030-2300310, fax: 030-2331217

Nadere informatie

UITNODIGING G23 Netwerkdag 13 februari 2012

UITNODIGING G23 Netwerkdag 13 februari 2012 UITNODIGING G23 Netwerkdag 13 februari 2012 Op: donderdag 12 april 2012 in Utrecht Graag nodigen wij u uit voor de eerste Stadsingenieurs G23 Netwerkdag in Utrecht. Deze dag staat vooral in het teken om

Nadere informatie

Werk en kanker: je hoeft er niet alleen voor te staan.

Werk en kanker: je hoeft er niet alleen voor te staan. Kanker, waarbij het verleden, het heden en de toekomst niet langer met elkaar verbonden lijken. Kanker... je hebt het niet alleen en je hoeft er niet alleen voor te staan Werk en kanker: je hoeft er niet

Nadere informatie

Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking

Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking Begeleiding, wonen en dagbesteding voor mensen met een verstandelijke beperking 1 Er zíjn in zorg Ieder mens is uniek. Mensen met een verstandelijke beperking hebben vaak wat meer hulp nodig om hun eigen,

Nadere informatie

OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET JONGEREN MISSION POSSIBLE

OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET JONGEREN MISSION POSSIBLE OPLOSSINGSGERICHT WERKEN MET JONGEREN MISSION POSSIBLE OPEN INSCHRIJVING IN UTRECHT WAT IS MISSION POSSIBLE? Bent u geïnteresseerd te ontdekken waar de motivatie van jongeren ligt om hun problemen zelf

Nadere informatie

overblijven Voor een verantwoorde overblijf

overblijven Voor een verantwoorde overblijf overblijven Voor een verantwoorde overblijf De VOO is de grootste opleider in de tussenschoolse opvang op school en maakt zich sterk voor een professionele overblijf in het primair onderwijs. Kiest u voor

Nadere informatie

Werkzoekende van de maand februari

Werkzoekende van de maand februari 1e jaargang nummer 4, Netwerkgroep JobRunners Rijswijk bestaat uit gemotiveerde maart 2015 40+ leden die elkaar ondersteunen bij het vinden van werk. Uitgangspunt is het versterken van de positie om zodoende

Nadere informatie

Bijeenkomst Stedelijke Alliantie Cultuursensitieve zorg voor Hagenaars met een beperking

Bijeenkomst Stedelijke Alliantie Cultuursensitieve zorg voor Hagenaars met een beperking Bijeenkomst Stedelijke Alliantie Cultuursensitieve zorg voor Hagenaars met een beperking 11 april 2012 1 AL AMAL Steenhouwersgaarde 1 DEN HAAG, locatie Florence Tijd Programma 12.15 13.00 Inloop en ontvangst

Nadere informatie

Groot in kleinschalig werken

Groot in kleinschalig werken Groot in kleinschalig werken Groter worden omdat je kleinschalig wilt werken. Deze schijnbare tegenstelling ligt aan de basis van de fusie van KVV en NZR. Bestuurders Ids Thepass en Marc Scholten blikken

Nadere informatie

Verslag lanceringsbijeenkomst Handreiking patiëntenparticipatie van migranten in de gezondheidszorg

Verslag lanceringsbijeenkomst Handreiking patiëntenparticipatie van migranten in de gezondheidszorg Verslag lanceringsbijeenkomst Handreiking patiëntenparticipatie van migranten in de gezondheidszorg CBO en Pharos hebben de handen ineen geslagen om samen met de migranten organisaties SIGN en NOOM een

Nadere informatie

Betrokken ondernemen? Steun vluchtelingenwerk!

Betrokken ondernemen? Steun vluchtelingenwerk! Betrokken ondernemen? Steun vluchtelingenwerk! VluchtelingenWerk Noord-Nederland Informatiefolder voor bedrijven Stelt u zich eens voor dat u vanwege oorlog en vervolging huis en haard moet ontvluchten

Nadere informatie

hr Duurzaam succesvol

hr Duurzaam succesvol hr Duurzaam succesvol Duurzaamheid is een thema binnen veel organisaties. Logisch, iedere organisatie wil graag goed gekwalificeerde, gemotiveerde en gezonde medewerkers. In steeds meer Cao s worden dan

Nadere informatie

GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT. Training en ondersteuning in mentaal fit werken

GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT. Training en ondersteuning in mentaal fit werken GEZOND WERKEN INDIGO BRABANT Training en ondersteuning in mentaal fit werken 2 Gezond Werken Gezonde werknemers gaan met plezier naar het werk. Ze zijn geestelijk fit en blijven fit. Gezonde werkdruk biedt

Nadere informatie

Nieuws om door te geven

Nieuws om door te geven 3 Nieuws om door te geven Info 153 (oktober 2014) Haarlem, 25 september 2014 Inhoud 1. Bijbel in Gewone Taal: activiteiten in heel Nederland 2. Nieuw: Bijbel in Gewone Taal 3. Bijbel in Gewone Taal: duidelijk

Nadere informatie

Trainingsaanbod. Studiecentrum Bureau Jeugdzorg Utrecht Voor beroepskrachten die met ouders en kinderen werken

Trainingsaanbod. Studiecentrum Bureau Jeugdzorg Utrecht Voor beroepskrachten die met ouders en kinderen werken Trainingsaanbod Studiecentrum Bureau Jeugdzorg Utrecht Voor beroepskrachten die met ouders en kinderen werken 1 Trainingsaanbod Als beroepskracht hoort en ziet u veel en bent u vaak de eerste die mogelijke

Nadere informatie

AWBZ-zorg in 2012: hoe krijgt u de zorg waar u recht op heeft?

AWBZ-zorg in 2012: hoe krijgt u de zorg waar u recht op heeft? AWBZ-zorg in 2012: hoe krijgt u de zorg waar u recht op heeft? De Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ) regelt dat u de zorg krijgt die u bijvoorbeeld nodig heeft als u langdurig ziek bent. Of als

Nadere informatie

Hoe voorkomen we eergerelateerd geweld?

Hoe voorkomen we eergerelateerd geweld? Hoe voorkomen we eergerelateerd geweld? ARTIKEL - 30 OKTOBER 2015 Het Platform Eer en Vrijheid organiseerde op 8 oktober een landelijke bijeenkomst over eergerelateerd geweld. Hilde Bakker (Kennisplatform

Nadere informatie

Foundation for Dutch Heritage Overseas BELEIDSPLAN NEW HOLLAND FOUNDATION 2016-2020. Hoofdstuk 1 Inleiding p. 2. Hoofdstuk 2 Huidige situatie p.

Foundation for Dutch Heritage Overseas BELEIDSPLAN NEW HOLLAND FOUNDATION 2016-2020. Hoofdstuk 1 Inleiding p. 2. Hoofdstuk 2 Huidige situatie p. BELEIDSPLAN NEW HOLLAND FOUNDATION 2016-2020 Hoofdstuk 1 Inleiding p. 2 Hoofdstuk 2 Huidige situatie p. 2 Hoofdstuk 3 Visie en Missie p. 3 Hoofdstuk 4 Ambities p. 4 Hoofdstuk 5 Stappenplan p. 5 1 Hoofdstuk

Nadere informatie

De parels benutten! Meedoen, meepraten en meedenken! Samenspraak! Medezeggenschap en participatie van vrijwilligers in de besluitvorming!

De parels benutten! Meedoen, meepraten en meedenken! Samenspraak! Medezeggenschap en participatie van vrijwilligers in de besluitvorming! Drie workshops over medezeggenschap en participatie van vrijwilligers in de besluitvorming 1. De parels benutten - voor leidinggevenden en medewerkers van organisaties 2. Meedoen, meepraten en meedenken

Nadere informatie

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen

eflectietool Reflectietool Reflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool eflectietool Reflectietool Test jezelf op professioneel ondersteunen Redactie: Marieke Haitsma en Corrie van Dam Eindredactie: afdeling communicatie

Nadere informatie

Iedereen moet kunnen meedoen

Iedereen moet kunnen meedoen Nieuwe wet voor maatschappelijke ondersteuning in uw gemeente Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Inhoud 2 Voorwoord 5 Wat is de Wmo? 5 Waarom is de Wmo belangrijk? 9 Negen taken voor uw

Nadere informatie

Stichting In de Ruimte Suriname

Stichting In de Ruimte Suriname Stichting INFORMATIE MATERIAAL Een stichting met hart voor mensen met een lichamelijke beperking Colofon De Stichting Stichting In de Ruimte is een onafhankelijke Christelijke organisatie die het welzijnsniveau

Nadere informatie

Beleidsplan 2012 t/m 2016

Beleidsplan 2012 t/m 2016 Beleidsplan 2012 t/m 2016 Mei 2012 Beleidsplan 2012 t/m 2016 Inleiding Dit beleidsplan is het resultaat van een voortgaand proces, waar we sinds twee jaar aan werken. In die periode is het volgende gebeurd.

Nadere informatie

begeleiding naar werk voor politieke ambtsdragers in het kader van de APPA

begeleiding naar werk voor politieke ambtsdragers in het kader van de APPA Wilt u meer weten of heeft u vragen? Wij informeren u graag. 020 673 40 39 Carina Benninga Marc Smeulers Riky Boom begeleiding naar werk voor politieke ambtsdragers in het kader van de APPA Groningen Amsterdam

Nadere informatie

Masterclass Aan de slag met zorgverzekeraars: hoe organiseer ik dat? Voorjaar/zomer 2013

Masterclass Aan de slag met zorgverzekeraars: hoe organiseer ik dat? Voorjaar/zomer 2013 Uitnodiging Masterclass Aan de slag met zorgverzekeraars: hoe organiseer ik dat? Voorjaar/zomer 2013 Voor de burger is het straks van belang dat gemeenten en zorgverzekeraars tot een goede afstemming van

Nadere informatie

FOTO S VIERDE KWARTAAL EINDRAPPORTAGE OPLEIDINGSPROJECT V

FOTO S VIERDE KWARTAAL EINDRAPPORTAGE OPLEIDINGSPROJECT V FOTO S VIERDE KWARTAAL EINDRAPPORTAGE OPLEIDINGSPROJECT V WORKSHOP CURSISTEN EIGEN BEDRIJF IN COORDINATIE MET AFD SOCIALE ZAKEN BIJ DE GEMEENTE CUSCO WORKSHOP CURSISTEN EIGEN BEDRIJF IN COORDINATIE MET

Nadere informatie

Mobiliseren van mensen met levenservaring

Mobiliseren van mensen met levenservaring Mobiliseren van mensen met levenservaring Zo lang mogelijk je kennis, kunde en levenservaring inzetten. Dat is de beste manier om gezond en plezierig ouder te worden. Ook de samenleving vaart er wel bij

Nadere informatie

Coachend Leidinggeven. Zo werk je prettiger!

Coachend Leidinggeven. Zo werk je prettiger! Coachend Leidinggeven Zo werk je prettiger! Wensen voor een gezonde onderneming Directies grotere betrokkenheid medewerkers bij het bedrijf kwaliteiten van de mensen aan bod laten komen beter met klanten

Nadere informatie

Trots op je vak! Hoe ben je dat, blijf je dat en hoe word je dat? UITNODIGING

Trots op je vak! Hoe ben je dat, blijf je dat en hoe word je dat? UITNODIGING Trots op je vak! Hoe ben je dat, blijf je dat en hoe word je dat? UITNODIGING Dinsdag 10 november 2015 Vanaf 12.00 uur Grolsch Veste Colosseum 65 7521 PP ENSCHEDE (ingang kanaalzijde) Om kennis over de

Nadere informatie

SAMEN STA JE STERK S U P P O R T F R Y S L Â N B E L E I D S P L A N 2 0 1 5-2 0 1 7

SAMEN STA JE STERK S U P P O R T F R Y S L Â N B E L E I D S P L A N 2 0 1 5-2 0 1 7 SAMEN STA JE STERK SUPPORT FRYSLÂN BELEIDSPLAN 2015-2017 INLEIDING Maatjesproject Support Fryslân startte in 2001 als onderdeel van Solidair Fryslân. Per 1 januari 2014 is Support Fryslân een zelfstandige

Nadere informatie