SueTube: binnenkort ook een Nederlands fenomeen?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "SueTube: binnenkort ook een Nederlands fenomeen?"

Transcriptie

1 SueTube: binnenkort ook een Nederlands fenomeen? Aan de hand van welke criteria moet worden vastgesteld of een aanbieder van een User-Generated Content platform op het internet aansprakelijk is voor auteursrechtinbreuken door haar gebruikers? Bendert Zevenbergen Oktober

2 2

3 SueTube: binnenkort ook een Nederlands fenomeen? Aan de hand van welke criteria moet worden vastgesteld of een aanbieder van een User-Generated Content platform op het internet aansprakelijk is voor auteursrechtinbreuken door haar gebruikers? Afstudeerscriptie Master Informatierecht Universiteit van Amsterdam Instituut voor Informatierecht Naam: Bendert Zevenbergen Begeleidster: mr. dr. N. Helberger Datum: 7 oktober Studentnummer:

4 1. INLEIDING USER-GENERATED CONTENT (UGC) WAT IS USER-GENERATED CONTENT? VERSCHIL UGC EN USER CREATED CONTENT (UCC) POSITIEVE EN NEGATIEVE EXTERNE EFFECTEN UGC VERSCHILLENDE BEDRIJFSMODELLEN VAN UGC PLATFORM AANBIEDERS WAAROM DE UGC DIENST AANSPRAKELIJK WORDT GESTELD ARTIKEL 6:196C BW: FILTER VOOR AANSPRAKELIJKHEID VOOR DIENSTEN IN DE INFORMATIEMAATSCHAPPIJ...20 Hostingprovider CRITERIUM: KENNIS...22 Kennis verwerven...22 Actieve rol dienstverlener...23 Rechtspraak...24 Forum niet geacht kennis te hebben...25 Induceren...26 Opleggen Pro-actieve Toezichthouding...28 Kennis per intellectueel Eigendom...29 Conclusie CRITERIUM: PROMPT HANDELEN...30 Filters...31 Conclusie TUSSENANALYSE: VIACOM VS. YOUTUBE IN EUROPA EN NEDERLAND...33 Kennisvereiste...34 Prompt verwijderen...35 Bescherming of geen bescherming? AANSPRAKELIJKSTELLING OP GROND VAN HET GEMENE RECHT VERVEELVOUDIGERSCHAP...36 Inbreukmakende upload OPENBAARMAKERSCHAP ONRECHTMATIGE DAAD...41 Onrechtmatigheid...41 Causaal verband...43 Toerekening...43 Schade...44 Relativiteit...45 Vergelijking met een onrechtmatige zoekmachine EEN SCHAAL VAN TOEREKENBAARHEID...47 Posities op de schaal van toerekenbaarheid REMEDIES HET BESTAANDE RECHT VOLDOET NIET MOGELIJKE OPLOSSINGEN Zelfregulering...51 UGC Principles...53 Creative Commons...55 Algemene licenties...56 Invoering Amerikaans beginsel: Substantial Noninfringing Use CONCLUSIE...59 LITERATUURLIJST...61 JURISPRUDENTIELIJST...64 WEBSITES

5 1. Inleiding Op 13 maart 2007 speelde het mediabedrijf Viacom de hoofdrol in de discussie rondom auteursrechtelijk beschermde media op het Internet. In de Verenigde Staten stelde zij YouTube, een zogenaamde User-Generated Content (UGC) website van Internet gigant Google, aansprakelijk voor massale auteursrechtinbreuk door haar gebruikers en eiste een schadevergoeding van $1,000,000,000. Op YouTube kunnen gebruikers video s plaatsen, waarvan zij beweren de nodige rechten te bezitten. Desondanks worden toch vaak video s onrechtmatig door gebruikers op de website van YouTube gezet. YouTube zou hier baat bij hebben door extra inkomsten uit advertenties rondom deze onrechtmatige openbaarmaking te plaatsen, omdat dit vaak de populairste video s zijn. Naast Viacom hebben ook Europese mediabedrijven zoals het Spaanse Telecinco, het Franse TF1 en het Italiaanse Mediaset rechtszaken aangespannen tegen YouTube en andere UGC diensten. Deze rechtszaken, die vooral tegen YouTube worden aangespannen, hebben de bijnaam SueTube gekregen. In de huidige internetbubbel, die Web 2.0 wordt genoemd, zijn veel UGC platformen uit de grond gestampt. Deze diensten worden door de oude media bedrijven, die pre-internet mediadiensten exploiteren (zoals de Volkskrant of Sony BMG Music Entertainment, Inc.), als nieuwe concurrent gezien. Myspace.com is onlangs voor $500 miljoen gekocht door de oude media gigant News Corp, Inc. en de waarde van Facebook.com wordt geschat op $15 miljard. Andere bekende voorbeelden van UGC platformen zijn Hyves, Wikipedia, Flickr en Digg. Gebruikers worden uitgenodigd om op deze websites hun eigen content te plaatsen, waardoor de dienst zelf steeds waardevoller wordt. Vaak wordt content geplaatst, waarvan de plaatser geen rechten bezit. Het is duidelijk dat deze inbreukmakende gebruiker aansprakelijk is voor de openbaring, maar de centrale vraag van deze scriptie is of de aanbieder van de UGC dienst ook volgens Nederlands recht aansprakelijk kan worden gehouden. 5

6 De discussie omtrent aansprakelijkheid voor rechtsinbreuken van intermediairs op het internet is zo oud als de commerciële exploitatie van het medium. In de Verenigde Staten en in de Europese Unie is een grote hoeveelheid jurisprudentie, literatuur en wetten te vinden met betrekking tot aansprakelijkheid van Internet Service Providers (ISPs), zoekmachines en zogenaamde peer-to-peer (P2P) technologie voor rechtsinbreuken door hun gebruikers. In deze scriptie zal ik ook de lessen die geleerd zijn uit vorige conflicten toepassen op het UGC fenomeen. Het verschil tussen UGC websites en de genoemde diensten is dat media op de UGC dienst servers worden opgeslagen en deze vaak worden vertoond met advertenties er omheen, waar de UGC platform aanbieder direct aan verdient. Dit is vergelijkbaar met zogenaamde on-demand diensten, zoals Uitzendinggemist.nl. Bij de eerst genoemde diensten is de rol van het intermediair passiever van aard. Het doel van deze scriptie is een overzicht te bieden van de criteria op grond waarvan intermediairs op het internet aansprakelijk kunnen worden gesteld voor auteursrechtinbreuken gepleegd door hun gebruikers. Ik zal mij vooral richten op het in Nederland en Europa geldende recht, met incidentele verswijzingen naar wetten, literatuur of jurisprudentie uit het buitenland. Het transnationale karakter van het internet maakt dat het onmogelijk is dit onderwerp slechts in de Nederlandse jurisdische context te plaatsen; dat zou een miskenning van de problematiek zijn. Intermediairs kunnen ook op andere rechtsgebieden aansprakelijk worden gesteld, zoals de vrijheid van meningsuiting, privacy en oneerlijke concurrentie, maar deze gebieden vallen buiten het doel van deze scriptie. Het internet biedt een zeer gemakkelijk platform om media, die door de oude bedrijven gebundeld verkocht werden, binnen een fractie van seconden wereldwijd min of meer kosteloos ter beschikking te stellen. Volgens de huidige wet is gebeurt dit vaak onrechtmatig. De mate van aansprakelijkheid van UGC diensten voor auteursrechtinbreuken zal een grote invloed hebben op de volgende gebieden: 1. De verdere ontwikkeling van de UGC technieken en diensten, 6

7 2. De creativiteit die door de samenleving wordt geopenbaard op het internet, 3. De mate van controle die de oude media bedrijven op hun eigen gefinancierde werken hebben. In deze scriptie zal ik mij vooral concentreren op media, zoals video s, muziek en foto s. Geschreven tekst door gebruikers, die vaak slechts commentaar op andere media is, zal ik niet in beschouwing nemen. Het lijkt dat User- Generated Media is een betere term voor dat, waar deze scriptie op doelt. De term User-Created Content zal ik niet gebruiken, omdat dit impliceert dat de content ook inderdaad het werk van de gebruiker is. De termen User- Generated Content en User-Generated Media zijn voor deze scriptie synoniem. De onderzoeksvraag voor deze scriptie luidt: Aan de hand van welke criteria moet worden vastgesteld of een aanbieder van een User-Generated Content platform op het internet aansprakelijk is voor auteursrechtinbreuken door haar gebruikers? Terwijl ik dit onderzoek, is mijn subvraag: Zijn de criteria die uit de onderzoeksvraag blijken voldoende om een eerlijke en redelijke juridische balans tussen de belangen van auteursrechthebbende en UGC diensten te handhaven? In het volgende hoofdstuk geef ik een algemeen overzicht van UGC diensten, hun positieve en negatieve effecten en de verschillend tussen deze diensten. Een korte bespreking over het aansprakelijkstelling van UGC diensten voor het gedrag van hun gebruikers volgt in hoofdstuk drie. Het vierde hoofdstuk is een analyse van de bescherming die wordt geboden aan hostingproviders, zoals bedoeld in artikelen 14 van de Richtlijn Elektronische Handel en haar Nederlandse omzetting in 6:196c lid 4 BW. Indien diensten van de informatiemaatschappij niet voldoen aan de bescherming die is bedacht voor hostingproviders, moeten zij aan de hand van het gemene recht aansprakelijk worden gesteld. Aangezien dit niet ondenkbaar is voor UGC diensten, die 7

8 immers niet slechts passieve en facliterende hostingproviders zijn, maar actief met UGC omgaan, bespreek ik aansprakelijkheidstelling aan de hand van artikel 6:162 BW in hoofdstuk 5. In hoofdstuk 6 bespreek ik de tekortkomingen van het huidige recht en mogelijke oplossingen voor de strijd tussen UGC diensten en auteursrechthebbende. 8

9 2. User-Generated Content (UGC) 2.1 Wat is User-Generated Content? Sinds enkele jaren is er een trend bij bedrijven op het internet, om gebruikers te vragen content voor hun website te leveren. Deze bedrijven opereren als platform voor door hen bepaalde soorten van media. Bij YouTube 1 en DailyMotion 2 is dat video, bij Flickr 3 en istockphoto 4 zijn het foto s, bij Digg 5 nieuwsartikelen, bij Wikipedia 6 kennis, bij ebay 7 informatie over goederen in de verkoop, bij Facebook 8 of Hyves 9 persoonlijke informatie en in internetfora: discussies. De media of content die zij exploiteren wordt ook wel User- Generated Content genoemd. Men maakte voorheen al gebruik van werken van gebruikers, zoals bij de amateur muziek website Mp3.com, maar door het groeiend aantal internet gebruikers en beschikbare breedband connecties wordt dit fenomeen steeds vaker toegepast. Op deze wijze worden de media productie, distributie en aanbod democratischer 10. Dit in tegenstelling tot de oude media (televisie, radio en kranten), waar door enkele machthebbers, in verband met beperkingen in (zend)tijd en ruimte, werd besloten welke media werden uitgezonden of gedrukt. Hier werden consumenten van informatie slechts gezien als passieve ontvangers van informatie. Dit in tegenstelling tot gebruikers of zelfs actieve producenten 11 van informatie, zoals de consument op een Web2.0 platform. Het beste voorbeeld hiervan is de UGC encyclopedie Wikipedia, waar fouten of onvolledigheden door andere gebruikers voortdurend worden verbeterd. Uiteindelijk levert dit een Karp 2006, Democratizing the Economics of Content, <http://www.blogherald.com/2006/12/20/democratizing-the-economics-of-content/>, geraadpleegd op 30 juli Benkler 2000, p

10 gelijkwaardige encyclopedie op zoals de alom gerespecteerde Encyclopedia Britannica 12. Door hoge (marginale) kosten van productie en distributie voor de oude media, was het aantrekkelijk om informatie aan zo veel mogelijk mensen te verkopen, ter verspreiding van deze kosten. Bij de informatieproductie werd er op gelet dat, om zo veel mogelijk mensen tegelijkertijd aan te spreken, de laagste gemeenschappelijke noemer van interesse werd gekozen. Dit is ook wel een metafoor voor een compromis op het laagste niveau van informatieaanbod, met als dieptepunt de eindeloze belspelletjes overdag op de Nederlandse televisie. Op het internet, of op een ander digitaal netwerk, zijn de marginale kosten van distributie praktisch gelijk aan nul. Het is dus mogelijk om veel informatie te creëren, waarbij de consument uit een groter aanbod kan kiezen welke informatie hij gebruikt of zelfs welke informatie hij gaat creëren. Anderson beschrijft het fenomeen als The Long Tail : een groot aanbod dat slechts een klein publiek, ook wel een niche dient, maar gezamenlijk een groter marktpotentieel heeft dan de marktleider op zich 13. Volgens Benkler zijn informatievoorzieningen, die hand in hand gaan met de ontwikkeling van kennis en cultuur, van essentieel belang voor menselijke vrijheid en ontwikkeling 14. Volgens hem komt de democratisering van het informatieproces in een (netwerk) informatiesamenleving de mensheid in zijn geheel ten goede door: 1. cultuur transparanter te maken, en 2. cultuur buigzamer te maken 15. Door de informatieproductie in de handen van de gebruikers te geven, zoals op UGC platforms gebeurt, kunnen informatie en media die in het oude systeem niet geselecteerd werden, toch naar een potentieel wereldwijd publiek gedistribueerd worden. Over de kwaliteit van die media valt te twisten, 12 Zie <http://networks.silicon.com/webwatch/0, , ,00.htm>, geraadpleegd op 29 september Anderson 2006, p Benkler 2006, p Benkler 2006, p

11 maar beslissend is dat de vergroting van het informatieaanbod positieve effecten met zich mee brengt. De positieve en negatieve effecten van het gebruik van UGC platforms bespreek ik hieronder. 2.2 Verschil UGC en User Created Content (UCC) In de inleiding heb ik geschreven dat de term User Created Content (UCC) niet van toepassing is op deze scriptie, omdat hij aangeeft dat de gebruiker tevens maker van het werk in de zin van art. 1 Aw is. Het rapport van het OECD getiteld Participative Web: User-Created Content 16 geeft drie centrale karakteristieken voor UCC: 1. Publicatievereiste: publicatie op gesloten of open netwerk of platform 2. Creatieve inspanning: Een bepaalde hoeveelheid eigen creativiteit dient te worden gebruikt bij het maken van het werk. Dit is te vergelijken met de vereisten van eigen, oorspronkelijk karakter en persoonlijke stempel van het van Dale/Romme arrest Creatie buiten professionele routine en praktijk: Hiermee wordt gedoeld op creaties door amateurs, alhoewel de kwaliteit niet per se slecht hoeft te zijn. Het rapport geeft toe, dat het laatste criterium moeilijk te hanteren is, ook al begonnen UCC platformen wel op deze manier. Tegenwoordig worden inspanningen van gebruikers wel degelijk vergoed door UGC platformen, zoals bijvoorbeeld bij het UGC video platform Metacafe 18. Toch is vaak het oogmerk bij gebruikers van UGC niet direct commercieel. Het eerste criterium is vanzelfsprekend, terwijl het tweede criterium, het vereiste van creatieve inspanning, mijns inziens het verschil tussen UGC en UCC verduidelijkt. 16 OECD 2007, p HR 4 januari 1991, NJ 1991, 608 (Van Dale/Romme). 18 <http://www.metacafe.com> 11

12 Op UGC platformen kunnen met gemak ook werken die niet door de gebruiker zijn gemaakt worden geplaatst. Denk bijvoorbeeld aan content uit het publieke domein, citaten en andere werken die voldoen aan de beperkingen van het auteursrecht in artikelen 15a tot 25 Aw. Bovendien kunnen ook werken onrechtmatig op een platform worden gezet, hetgeen de essentie van deze scriptie is. Het woord Generated houd niet per sé in dat de gebruiker ook de maker is. Het woord Created houdt dit wel in. 2.3 Positieve en negatieve externe effecten UGC De positieve effecten van de vergroting van het informatieaanbod door middel van UGC platformen zijn talrijk. Naast het bieden van een plek waar fotografen, cineasten, musici en andere kunstenaars vaak gratis hun werk aan een wereldwijd publiek kunnen tentoonstellen, biedt het ook mogelijkheid tot communicatie. Een logisch voorbeeld is dat een artiest op deze wijze beter contact kan houden met zijn klanten of fans. Er is echter ook sprake van politieke participatie van gebruikers. Zo heeft Koningin Rania van Jordanië op YouTube haar eigen kanaal opgezet, om de interculturele dialoog tussen het westen en de Islam te bevorderen 19. Ook in de huidige Amerikaanse presidentsverkiezingen worden UGC platformen gebruikt als communicatiemiddel tussen geëngageerde burgers en politici. Via het platform wordt een politieke discussie teweeg gebracht 20. Verdere positieve effecten zijn bijvoorbeeld het ontdekken van talenten, het opbouwen van de grootste media en kennis collecties in onze geschiedenis en nog veel meer. Het mag duidelijk zijn dat deze ontwikkeling, door zijn positieve effecten, niet tijdelijk van aard is, maar blijvend zal zijn in het medialandschap. Helaas zijn er ook negatieve effecten verbonden aan het gebruik van UGC platforms. Auteursrechtelijk beschermde werken kunnen met gemak door 19 Zie <http://www.youtube.com/queenrania>, geraadpleegd op 30 juli Zie <http://www.youtube.com/contest/democraticdebate>, geraadpleegd op 30 juli

13 gebruikers op UGC platforms worden geopenbaard. Een auteursrechtinbreuk kan op het internet, mede door het gemak van de distributie, op grote schaal worden gepleegd. Viacom reageerde hier in 2007 op, door $1 miljard voor een massale auteursrechtinbreuk van YouTube en haar eigenaar Google te eisen. 21 Zij identificeerde 150,000 video s op de website van Youtube, die 1,5 miljard keer waren bekeken, waarvan zij het auteursrecht claimde en die daarom onrechtmatig op YouTube werden geopenbaard. Deze zaak is nog niet aangespannen bij een rechter, waarschijnlijk omdat Viacom vreest de zaak te verliezen op grond van de safe harbor provions die de Amerikaanse Digital Millenium Copyright Act YouTube biedt. Deze zijn vergelijkbaar met de artikelen 12 tot 14 van de Europese Richtlijn Elektronische Handel 22 (REH). Wel geeft dit aan dat de professionele mediaproductie het zwaar heeft met de opkomst van diensten op het internet waar het kopiëren van media centraal staat. Een nuance op dit negatieve externe effect kan worden aangebracht door een onderzoek van het bedrijf Vidmeter.com 23. Over een bepaalde periode werden 6,725 populaire video s op Youtube geanalyseerd. Slechts 9.23% van de video s bleken een inbreuk te maken op het auteursrecht. Bovendien waren de totale kijkcijfers van de inbreukmakende video s maar 5,93% van de totale kijkcijfers van de geanalyseerde video s. Dit onderzoek is niet gezaghebbend of compleet, maar zou een aanleiding kunnen geven dat YouTube onder, de later te bespreken, Amerikaanse Substantial Non- Infringing Use uitzondering valt. In Nederland is van deze uitzondering nog geen sprake, maar hij wordt in de literatuur wel eens geopperd Zie <http://news.cnet.com/viacom-sues-google-over-youtube-clips/ _ html>,. Zie ook de claim van Viacom <http://online.wsj.com/public/resources/documents/viacomyoutubecomplaint pdf>, beiden geraadpleegd op 30 juli Richtlijn nr. 200/31/EG (PbEG 2000 L 178/1) 23 Zie Analysis of Copyrighted Videos on YouTube.com, <http://www.vidmeter.com/i/vidmeter_copyright_report.pdf>, geraadpleegd op 30 juli Hugenholtz, Noot bij Pres. Rb. Amsterdam 29 november 2001, Mediaforum 2002, p. 188 (Kazaa/Buma) 13

14 2.4 Verschillende bedrijfsmodellen van UGC platform aanbieders In deze paragraaf bespreek ik enkele bedrijfsmodellen van UGC platformen die van belang zijn in het kader van deze scriptie. Een gangbare definitie van de term bedrijfsmodel luidt als volgt: Een omschrijving van de operaties van een onderneming, inclusief de componenten van de onderneming, de functies van de onderneming, en de inkomsten en uitgaven die de onderneming genereert. 25 Zoals de meeste websites op het internet, worden UGC platformen vaak gefinancierd door advertenties. Indien de advertenties naast inbreukmakende content staan, verdient de UGC dienstaanbieder direct aan het vertonen van deze content. Het is mogelijk, dat dit bijdraagt tot de aansprakelijkheid van de UGC platform aanbieder. Dit bespreek ik verder in de volgende hoofdstukken. In deze paragraaf zal ik niet de bedrijfsmodellen van individuele aanbieders bespreken. Wel maak ik een onderscheid tussen drie soorten UGC diensten: 1. De hostingprovider, wiens dienst primair gericht is op het vertonen van content. 2. De hostingprovider, die naast vooral passieve technische facilitering ook content vertoont. 3. Het sociale netwerk, dat een sjabloon-website biedt, waar gebruikers hun content in kunnen plaatsen. Deze is primair een communicatiedienst voor haar gebruikers. Daarnaast biedt zij de technische mogelijkheid content op te slaan en deze te vertonen aan een specifiek publiek. 25 Zie <http://www.investorwords.com/629/business_model.html>, geraadpleegd op 30 juli

15 Ik plaats videodiensten zoals YouTube en DailyMotion en informatiediensten als Digg en Wikipedia in de eerste categorie, omdat deze content verzamelen, die zij in zijn geheel ter beschikking stellen aan gebruikers. Deze diensten zijn goed doorzoekbaar, doordat deze diensten hun content indexeren. Op deze manier is het voor een gebruiker mogelijk is om bijna alle content van deze diensten te gebruiken. Deze dienst is eerder vergelijkbaar met een on-demand videodienst, zoals beschreven in preambule 20 de Audio Visuele Media Richtlijn 26, maar dan zonder redactionele verantwoordelijkheid. Een centrale vraag van deze scriptie is of diensten in deze categorie als hostingproviders in de zin van artikelen 6:196c lid 4 BW en artikel 14 Richtlijn Electronische Handel (REH) te kwalificeren zijn. Indien zij zich hiervoor kwalificeren, genieten zij van de uitsluiting van aansprakelijkheid die deze artikelen aan hostingproviders bieden. Ik bespreek deze bescherming verder in hoofdstuk 4. Indien deze diensten niet voldoen aan de definitie van een hostingprovider, komt hen geen speciale bescherming toe. In de tweede categorie plaats ik internetfora en veilingdiensten. Alhoewel deze diensten wel eens inbreukmakend materiaal kunnen inzetten, is het niet hun primaire bedrijfsoperatie deze te vertonen. Toch is het aannemelijk dat zij hiervan kunnen profiteren. Internetfora zijn beperkt doorzoekbaar, omdat deze hun content niet indexeren. Meestal bieden zij geen zoekfunctie, dus zijn deze slechts beperkt en indirect doorzoekbaar met zoekmachines. Veilingdiensten zoals Marktplaats en ebay plaats ik ook in deze categorie, omdat hun primaire dienst niet gericht is op beschikbaarstelling van content, maar het verkopen van goederen. Deze zijn wel doorzoekbaar, maar het beschikbaar stellen van content is niet de voornaamste rede van deze diensten. Diensten in deze categorie zijn, net zoals de in eerste categorie, hostingproviders. Omdat hun bedrijfsmodel niet primair op het beschikbaar stellen van mogelijk auteursrechtelijk inbreukmakend materiaal berust, staan zij verder weg van 26 Richtlijn nr. 2007/65/EG (PbEG 2007, L 332) 15

16 potentieel plagiaat door hun gebruikers. Deze afstand is van belang in hoofdstuk 5. Sociale netwerken in de derde categorie, zoals Facebook, Myspace en Hyves, bieden gebruikers veelal een vooraf vormgegeven platform om hun eigen content te plaatsen. Deze zijn te vergelijken met ISPs, die gebruikers hulp bieden met het maken van hun websites. 27 Sociale netwerken gaan wel een stap verder door volledig te bepalen hoe websites van gebruikers ingedeeld zijn en deze in de dienst die zij bieden te integreren. De aard van de dienst is echter niet het beschikbaar stellen van zo veel mogelijk content. Sociale netwerken indexeren ook niet de content die wordt geplaatst met als doeleinde deze doorzoekbaar te maken. De aard van de dienst is eerder een communicatiemiddel voor gebruikers dan een content provider. Wel kan het gebeuren dat gebruikers op een sociaal netwerk inbreukmakende content ter beschikking stellen. De vraag of deze diensten net zo aansprakelijk zijn voor deze openbaarmaking als content providers bespreek ik in hoofdstuk Van belang is dat deze diensten in eerste plaats hostingproviders zijn, die meer dan slechts technische facilitering bieden. De primaire inkomstenbron van deze diensten zijn advertenties rondom de UGC. 28 Als advertenties niet steeds te zien zijn naast de content, staat deze wel op de voorpagina. Er zijn diensten die een pro-account 29 aanbieden, waar de gebruiker tegen betaling meer mogelijkheden heeft. Wikipedia is een uitzondering. Zij rekent op donaties van gebruikers. Of gebruikers vergoed worden voor de door hen geplaatste content laat ik voor deze scriptie buiten beschouwing. Directe vergoeding is meestal ook niet het uitgangspunt van een gebruiker van deze diensten. Motiverende factoren zijn eerder het contact met gelijkgezinden ( peers ), het bereiken van een bepaald niveau van bekendheid of aanzien en de wens zich uit te drukken Zoals Yahoo! Geocities <http://geocities.yahoo.com/>, geraadpleegd op 30 juli, F. J. Cabrera Blazquez 2008, p <http://www.flickr.com/upgrade/>, geraadpleegd op 30 juli 30 OECD 2007, p.21 16

17 Het bereiken van een zulke status is later mogelijk verzilverbaar door verkoop van verwante producten of het professionaliseren van de act. Door de uitgebreide publiciteit, rechtszaken en controverse rondom YouTube is het handig om in deze scriptie YouTube als voorbeeld van een UGC platform te gebruiken. Ik zal ook naar andere platforms refereren indien het van toepassing is. 17

18 3. Waarom de UGC dienst aansprakelijk wordt gesteld Voordat kan worden bepaald of een UGC dienstverlener aansprakelijk is voor de gedragingen van zijn gebruikers, moet vast staan dat de gebruiker een inbreuk pleegt Op UGC diensten als YouTube, MySpace en Hyves wordt de gebruiker uitgenodigd om zijn eigen content te delen. De bedoeling is dat de gebruiker zijn eigen foto s, muziekstukken, blogcolumns en andere content uploadt. Het is echter zondermeer mogelijk content van anderen te uploaden, wat een onrechtmatige verveelvoudiging van hun werk is, ex. artikel 13 AW is. Volgens dit artikel heeft de maker van een werk de exclusieve bevoegdheid het werk te verveelvoudigen. In artikel 12 AW wordt de maker van een werk, de exclusieve bevoegdheid gegeven werken te openbaren. Deze rechten zijn subjectieve rechten van de maker. Deze worden ook wel economische rechten genoemd, omdat de maker door deze rechten zijn werk kan verzilveren. Indien een werk zonder toestemming van de maker wordt geopenbaard of verveelvoudigd, is dit een inbreuk op het subjectieve recht van de maker, en daardoor een onrechtmatige daad 31. Een maker, wiens auteursrecht op een UGC dienst is geschonden, spreekt in de eerste plaats de inbreukmakende gebruiker aan om een einde te maken aan de inbreuk en om eventuele schade te verhalen. Toch blijkt dat de content aanbieder liever de UGC dienst zelf aanspreekt. 32 De reden hiervoor kan zijn, dat het moeilijk is de gebruiker te identificeren 33, deze minder kapitaalkrachtig is en de gebruiker maar een van de vele inbreukmakers is. Volgens de auteursrechthebbende ligt het probleem bij de lakse houding van 31 Artikel 5 lid 2 Aw 32 Zoals te zien bij de zaken van o.a. Viacom, Telecinco, TF1 etc. tegen YouTube en DailyMotion 33 Misschien wel via een IP-adres, maar NAW gegevens worden minder snel door diensten geleverd. Zie zaak Brein/ISPs en recente ontwikkeling in de zaak Viacom v. YouTube, waar is afgesproken dat Google niet de persoonlijke gegevens van gebruikers aan Viacom hoeft te leveren. Zie <http://www.crn.com/security/ >, geraadpleegd op 30 juli

19 UGC aanbieders, die het erg makkelijk maken voor hun gebruikers inbreukmakende werken met anderen te delen en vervolgens minimale inzet tonen deze weer te verwijderen. Bovendien verwijten zij de rechthebbenden UGC diensten dat deze direct aan de populariteit van hun content verdienen, door advertenties er naast te plaatsen. Gebruikers worden slechts individueel aangesproken in het geval dat de rechthebbende geen mogelijkheid meer ziet de platformaanbieder aansprakelijk te stellen. Het Europese Parlement merkte al op dat dit tot maatschappelijk ongewenste situaties kan leiden. 34 Zij stellen dat: [...] criminalising consumers who are not seeking to make a profit is not the right solution to combat digital piracy Zie bijvoorbeeld <http://www.theglobeandmail.com/servlet/story/rtgam wgtjammie1005/bnstory/t echnology/home>, geraadpleegd op 30 juli Europees Parlement 2008 (17 e paragraaf) 19

20 4 Artikel 6:196c BW: Filter voor aansprakelijkheid voor diensten in de informatiemaatschappij De Richtlijn Elektronische Handel biedt in artikelen 12, 13 en beperkingen van aansprakelijkheid voor diensten in de informatiemaatschappij, die fungeren als tussenpersonen in de doorgifte of opslag van onrechtmatige informatie ten behoeve van derden. De werking van de artikelen gaat horizontaal over de rechtsgebieden, dus betreffen niet slechts auteursrechtinbreuken, maar ook andere onrechtmatige informatie, zoals hate speech, privacy inbreuken en kinderpornografie. In Nederland zijn deze artikelen in het uitgebreide artikel 6:196c BW geïmplementeerd. Deze dient als een soort filter, die vóór de vraag van aansprakelijkheidstelling komt. Koelman verwoordt dit duidelijk: Slechts indien artikel 6:196c niet verhindert om een intermediair aansprakelijk te houden, kan een rechter onderzoeken of de tussenpersoon op grond van het gemene recht de schade moet vergoeden. 37 In de Memorie van Toelichting 38 staat dat de rechter eerst moet toetsen of de dienst voldoet aan hetgeen in artikel 6:196c is bepaald, voordat hij aan de hand van het leerstuk onrechtmatige daad toetst of de dienst aansprakelijk gehouden kan worden. Het eerste en tweede lid van artikel 6:196c zijn van toepassing op telecommunicatiediensten en ISPs (zogenaamde mere conduits) die slechts toegang tot het internet bieden. Het derde lid is van toepassing op diensten die bepaalde informatie van het internet cachen, dat wil zeggen tijdelijk opslaan van informatie om het proces efficiënter te laten verlopen. Het vierde lid is van toepassing op hostingproviders, diensten die informatie ten behoeve 36 Deze sterk zijn beïnvloed door het safe harbour principe uit paragraaf 512 van de Amerikaanse Digital Millenium Copyright Act (DMCA) 37 K. Koelman, Noot bij Rb. Zwolle-Lelystad 3 mei 2006, AMI , p. 187 (Stokke/Marktplaats) 38 Kamerstukken II , , nr. 3, p. 47 (MvT) 20

21 van derden opslaan op hun server. Deze is het meest toepasselijk voor het grootste deel van UGC diensten. Het lid luidt: 6:196c lid 4: Degene die diensten van de informatiemaatschappij verricht [...], bestaande uit het op verzoek opslaan van een ander afkomstige informatie, is niet aansprakelijk voor de opgeslagen informatie, indien hij: a. niet weet van de activiteit of informatie met een onrechtmatig karakter en, in geval van een schadevergoedingsvordering, niet redelijkerwijs behoort te weten van de activiteit of informatie met een onrechtmatig karakter, dan wel b. zodra hij dat weet of redelijkerwijs behoort te weten, prompt de informatie verwijdert of de toegang daartoe onmogelijk maakt. Het artikel stelt twee voorwaarden. In sub a) is bepaald dat de betreffende dienstverlener geen daadwerkelijke kennis mag hebben van hetgeen op haar servers door derden wordt opgeslagen. Zodra de dienst van de onrechtmatigheid op de hoogte is, of dit redelijkerwijs hoort te zijn, wordt bepaald in sub b) dat de dienstaanbieder toegang tot informatie prompt toegang hier toe moet blokkeren of deze zelfs verwijderen. Indien de dienstaanbieder niet prompt handelt, voldoet hij niet aan de criteria van de filter en kan hij volgens het gemene recht aansprakelijk worden gesteld. Hostingprovider Een hostingprovider is de tussenpersoon, die aan een gebruiker geheugenruimte op zijn server ter beschikking stelt om informatie op te slaan en deze toegankelijk te maken voor derden. Hij handelt hierdoor actiever dan een mere conduit of een cacher. Volgens de voorwaarden die met deze kwalificering verbonden zijn, zoals verwoord in artikel 6:196c lid 4, kan de hostingproviders beter geen kennis hebben van de content die hij ten behoeve van anderen opslaat. Indien hij wel kennis heeft van de content, of deze redelijkerwijs behoort te hebben, wordt de hostingproviders een 21

Aansprakelijkheid voor user-generated content

Aansprakelijkheid voor user-generated content Aansprakelijkheid voor user-generated content door Arnoud Engelfriet - 06-06-2011 http://www.itpedia.nl/2011/06/06/aansprakelijkheid-voor-user-generated-content/ Op steeds meer sites kunnen mensen zelf

Nadere informatie

GEBRUIKERSVOORWAARDEN

GEBRUIKERSVOORWAARDEN GEBRUIKERSVOORWAARDEN Definities Gebruiker: geregistreerde gebruikers van de website [ondertitel.com] Bezoeker: niet geregistreerde personen die de website [ondertitel.com] bezoeken Gebruik: handelingen

Nadere informatie

Een Nieuwe Auteursrecht in het Web 2.0 Tijdperk

Een Nieuwe Auteursrecht in het Web 2.0 Tijdperk Een Nieuwe Auteursrecht in het Web 2.0 Tijdperk Afstudeerscriptie Master Informatierecht Universiteit van Amsterdam Naam: Gérardine V.C.L.M. Cohnen Begeleider: Mr. Dr. L. Guibault Datum: 17 augustus 2011-1

Nadere informatie

Buma 100 jaar: het openbaarmakingsrecht in 2025 11 oktober 2013

Buma 100 jaar: het openbaarmakingsrecht in 2025 11 oktober 2013 Buma 100 jaar: het openbaarmakingsrecht in 2025 11 oktober 2013 Jacqueline Seignette Jacqueline Seignette, Höcker advocaten, Amsterdam http://vimeo.com/2465906 Ideale situatie: creativiteit vrije loop

Nadere informatie

Aansprakelijkheid van veilingsites. Debat AIPPI Symposium Zeist, 14 maart 2012 Remy Chavannes

Aansprakelijkheid van veilingsites. Debat AIPPI Symposium Zeist, 14 maart 2012 Remy Chavannes Aansprakelijkheid van veilingsites Debat AIPPI Symposium Zeist, 14 maart 2012 Remy Chavannes De (onjuiste) stelling Veilingsites moeten, wanneer zij op een inbreukmakende advertentie worden gewezen, ervoor

Nadere informatie

Wat is de zorgplicht van Hyves, XS4ALL en Marktplaats?

Wat is de zorgplicht van Hyves, XS4ALL en Marktplaats? private aspecten Ars Aequi juli/augustus 2008 573 Wat is de zorgplicht van Hyves, XS4ALL en Marktplaats? Christiaan Alberdingk Thijm* * Christiaan Alberdingk Thijm is partner bij een advocatenkantoor te

Nadere informatie

DE PLICHTEN VAN UGC- PLATFORMS

DE PLICHTEN VAN UGC- PLATFORMS 22/12/2010 DE PLICHTEN VAN UGC- PLATFORMS De zorgplichten van UGC- platforms D.W. Rinsema 2 Afstudeerscriptie Master Informatierecht Universiteit van Amsterdam Instituut voor Informatierecht Naam: Dirk

Nadere informatie

FOTOREGELS. Uitleg en regels rondom het gebruik van foto s. Het auteursrecht. Als ik een foto koop, krijg ik dan ook de rechten op de foto?

FOTOREGELS. Uitleg en regels rondom het gebruik van foto s. Het auteursrecht. Als ik een foto koop, krijg ik dan ook de rechten op de foto? FOTOREGELS Uitleg en regels rondom het gebruik van foto s Over auteursrecht op foto s is bij consumenten wel eens onduidelijkheid. Soms kan dat tot vervelende situaties leiden voor zowel klant als fotograaf.

Nadere informatie

Intelligent agents. Automatisch contractsluiten (1) Automatisch contractsluiten (2) Recht en Informatica HC 3: Inhoud

Intelligent agents. Automatisch contractsluiten (1) Automatisch contractsluiten (2) Recht en Informatica HC 3: Inhoud Recht en Informatica HC 3: Automatisch contractsluiten / Aansprakelijkheid van Henry Prakken 4 Mei 2015 1 Inhoud Autonome systemen Automatisch contractsluiten EDI Intelligent agents Aansprakelijkheid van

Nadere informatie

Hoofdstuk 6 Aansprakelijkheid internet providers

Hoofdstuk 6 Aansprakelijkheid internet providers Hoofdstuk 6 Aansprakelijkheid internet providers door A.R. Lodder, M. Schimmel & Y. van den Winkel 1 Inleiding Als partijen een overeenkomst gesloten hebben kunnen zij als er iets niet verloopt zoals afgesproken

Nadere informatie

Privacy beleid. Algemeen

Privacy beleid. Algemeen Privacy beleid Algemeen In dit Privacy beleid wordt beschreven hoe wij omgaan met uw persoonsgegevens. Wij verzamelen, gebruiken en delen persoonsgegevens om de websites van JaMa Media, zoals Mijnkoopwaar

Nadere informatie

Auteursrecht. VVA/VMC bij KNAW, 22 februari 2011 Dirk Visser

Auteursrecht. VVA/VMC bij KNAW, 22 februari 2011 Dirk Visser Auteursrecht VVA/VMC bij KNAW, 22 februari 2011 Dirk Visser President van de KNAW Robbert Dijkgraaf over ACTA: Dergelijke wetten maken het erg eenvoudig om onwelgevallige websites te blokkeren, waarbij

Nadere informatie

informatie over de goederen; de aangever of houder van de goederen; de oorsprong en herkomst van de goederen.

informatie over de goederen; de aangever of houder van de goederen; de oorsprong en herkomst van de goederen. Directoraat-Generaal Belastingdienst 2070804650 Vragen van het lid Gerkens (SP) aan de staatssecretaris van Financiën en de Minister van Justitie over de doorgifte van NAW-gegevens door de douane aan private

Nadere informatie

BESCHIKKING M (2006) 6

BESCHIKKING M (2006) 6 BESCHIKKING van het Comité van Ministers van de Benelux Economische Unie houdende wijziging van het Benelux-verdrag inzake de intellectuele eigendom (merken en tekeningen of modellen), ondertekend te Den

Nadere informatie

Praktische gids voor het gebruik van sociale netwerksites

Praktische gids voor het gebruik van sociale netwerksites Rapport Praktische gids voor het gebruik van sociale netwerksites Je rechten en plichten eenvoudig uitgelegd Colofon Praktische gids voor het gebruik van sociale netwerksites auteur(s): Ellen Wauters,

Nadere informatie

INFORMATIEBEVEILIGING

INFORMATIEBEVEILIGING juli 2009 nummer 5 Vertrouwelijke informatie in het buitenland AutoNessus: makkelijk herhaald scannen Black Hat Europe European Identity Conference 2009 Anonimiteit versus verantwoording INFORMATIEBEVEILIGING

Nadere informatie

Gedragscode social media reddingsbrigade Heerhugowaard

Gedragscode social media reddingsbrigade Heerhugowaard Gedragscode social media reddingsbrigade Heerhugowaard Richtlijnen en regels voor het gebruik van social media door leden in relatie tot Reddingsbrigade Heerhugowaard. Augustus 2015 1 Inhoudsopgave: Inhoudsopgave:...

Nadere informatie

Nieuwe Europese wetgeving inzake consumentenrechten

Nieuwe Europese wetgeving inzake consumentenrechten INHOUD Legal Newsletter, 21 november 2011 Schrijf u in via newsletter@vlaamsedagbladpers.be 1. Nieuwe Europese wetgeving inzake consumentenrechten 2. Europees Parlement pleit voor een aanpassing van het

Nadere informatie

5. Auteursrecht op internet: waarom moeilijk doen als het makkelijk kan? Een pleidooi voor collectief beheer 1

5. Auteursrecht op internet: waarom moeilijk doen als het makkelijk kan? Een pleidooi voor collectief beheer 1 5. Auteursrecht op internet: waarom moeilijk doen als het makkelijk kan? Een pleidooi voor collectief beheer 1 Erwin Angad-Gaur E r worden, zowel nationaal als internationaal, veel discussies gevoerd over

Nadere informatie

ALGEMENE VOORWAARDEN. De Bedrijfsmakelaar.nl

ALGEMENE VOORWAARDEN. De Bedrijfsmakelaar.nl ALGEMENE VOORWAARDEN De Bedrijfsmakelaar.nl Deze algemene voorwaarden zijn van toepassing op de toegang en het gebruik van de website van De Bedrijfsmakelaar.nl. Deel I. Algemeen Artikel 1 Definities en

Nadere informatie

De bescherming van IE-rechten op platforms voor user-generated content

De bescherming van IE-rechten op platforms voor user-generated content Jurre Reus 1 De bescherming van IE-rechten op platforms voor user-generated content in hoeverre is een maatregel tot preventief filteren mogelijk? 50 1. Inleiding Platforms voor user-generated content

Nadere informatie

1"1\ Betreft Reactie op Business case Historische NAW. Datum Amsterdam, 8 juli 2010. Geachte heel

11\ Betreft Reactie op Business case Historische NAW. Datum Amsterdam, 8 juli 2010. Geachte heel I Stichting Bits of Freedom Postbus 10746 1001 ES Amsterdam 1"1\ E W www.bof.nl Bankrekening 554706 512 Bits of Freedom, Amsterdam KVK-nr. 34 12 1286 Betreft Reactie op Business case Historische NAW Datum

Nadere informatie

Aanvulllende info Workshop Social Media Humanitas district Noord

Aanvulllende info Workshop Social Media Humanitas district Noord Aanvulllende info Workshop Social Media Humanitas district Noord Defintie SocialMedia is een verzamelbegrip voor online platformen waar de gebruikers, zonder of met minimale tussenkomst van een professionele

Nadere informatie

Nieuwsflits praktijkgroep Technologie, Media en Entertainment

Nieuwsflits praktijkgroep Technologie, Media en Entertainment Nieuwsflits praktijkgroep Technologie, Media en Entertainment Geachte heer, mevrouw, Hierbij ontvangt u de 3 e nieuwsflits van onze praktijkgroep Technologie, Media en Entertainment. Met deze digitale

Nadere informatie

Auteursrecht voor Wikipedianen. WCN 2013 Sjo Anne Hoogcarspel Klos Morel Vos & Schaap

Auteursrecht voor Wikipedianen. WCN 2013 Sjo Anne Hoogcarspel Klos Morel Vos & Schaap Auteursrecht voor Wikipedianen WCN 2013 Sjo Anne Hoogcarspel Klos Morel Vos & Schaap Internationale regelingen Nederlandse boekverkopers miljoenen verdienen omdat de Fransen vlug van geest zijn (Voltaire)

Nadere informatie

ten gevolge van enige overtreding door u van dit Reglement.

ten gevolge van enige overtreding door u van dit Reglement. Forumreglement DCN Reglement voor het gebruik van de forums op de website van de Dehler Club Nederland (verder te noemen het Reglement ) Door deel te nemen aan de forums op de website van de Dehler Club

Nadere informatie

Juridische aspecten met betrekking tot Samenwerkende Catalogi

Juridische aspecten met betrekking tot Samenwerkende Catalogi Juridische aspecten met betrekking tot Samenwerkende Catalogi Versie 2.1 Datum 1 juni 2007 Status Definitief Inhoud 1 Inleiding 4 2 Juridische aspecten specifiek voor Samenwerkende Catalogi 5 2.1 Kan

Nadere informatie

Hoofdstuk 2 Internet, www en zoeksystemen technisch en functioneel verklaard / 35

Hoofdstuk 2 Internet, www en zoeksystemen technisch en functioneel verklaard / 35 Inhoudsopgave Voorwoord / 15 Lijst van afkortingen / 19 DEEL A Inleiding en feitelijk kader / 21 Hoofdstuk 1 Inleiding, vraagstelling en opbouw / 23 1. Maatschappelijke achtergrond van het onderzoek /

Nadere informatie

meest gestelde vragen over Auteursrecht De Gier Stam &

meest gestelde vragen over Auteursrecht De Gier Stam & meest gestelde vragen over Auteursrecht De Gier Stam & De 10 meest gestelde vragen over Auteursrechten De Gier Stam & Colofon De Gier Stam & Advocaten Lucasbolwerk 6 Postbus 815 3500 AV UTRECHT t: (030)

Nadere informatie

Svensson: en verder? HvJ EU Svensson Hoe verhoudt zich tot eerdere HvJ jurisprudentie? Hoe verhoudt zich tot eerdere NL jurisprudentie?

Svensson: en verder? HvJ EU Svensson Hoe verhoudt zich tot eerdere HvJ jurisprudentie? Hoe verhoudt zich tot eerdere NL jurisprudentie? Kamiel Koelman Svensson: en verder? www.vandiepen.com VVA 12 juni 2014 k.koelman@vandiepen.com Overzicht HvJ EU Svensson Hoe verhoudt zich tot eerdere HvJ jurisprudentie? Hoe verhoudt zich tot eerdere

Nadere informatie

The Right to be Forgotten

The Right to be Forgotten The Right to be Forgotten Een fundamenteel recht of fictie? 27-10-2014 Boukje Stoelinga ING Bank Data Protection Officer Agenda 1. Context: heden versus toekomst 2. De Google case 3. Verwijderen of vergeten;

Nadere informatie

HYPERLINK "https://www.priceless.com/en-gb/privacy-policy.html" \l "gotoblock-10"doorgifte

HYPERLINK https://www.priceless.com/en-gb/privacy-policy.html \l gotoblock-10doorgifte Priceless Surprises Privacyverklaring MasterCard respecteert uw privacy. Deze Privacyverklaring is van toepassing op het Priceless Surprises, ( het Programma ), te vinden op pricelesssurprises.nl. In deze

Nadere informatie

Nederlandse reactie op verslag & analysedocument behorende bij richtlijn 2004/48/EG.

Nederlandse reactie op verslag & analysedocument behorende bij richtlijn 2004/48/EG. Nederlandse reactie op verslag & analysedocument behorende bij richtlijn 2004/48/EG. 1.1 Inleiding Nederland dankt de Commissie voor de analyse en evaluatie van de richtlijn 2004/48/EG van het Europees

Nadere informatie

Nederlands Instituut van Psychologen 070-8888500. inzagerecht testgegevens

Nederlands Instituut van Psychologen 070-8888500. inzagerecht testgegevens POSTADRES Postbus 93374, 2509 AJ Den Haag BEZOEKADRES Juliana van Stolberglaan 4-10 TEL 070-88 88 500 FAX 070-88 88 501 E-MAIL info@cbpweb.nl INTERNET www.cbpweb.nl AAN Nederlands Instituut van Psychologen

Nadere informatie

Spam en het eigendom van netwerken. Studium Generale TUE - 30 maart 2004 Sjoera Nas, Bits of Freedom - sjoera@bof.nl

Spam en het eigendom van netwerken. Studium Generale TUE - 30 maart 2004 Sjoera Nas, Bits of Freedom - sjoera@bof.nl Spam en het eigendom van netwerken Studium Generale TUE - 30 maart 2004 Sjoera Nas, Bits of Freedom - sjoera@bof.nl Assurancetourix Zijn er grenzen aan de spambestrijding? 1. Anti-spam wetgeving Europa

Nadere informatie

Recht week 1 15-4-2013

Recht week 1 15-4-2013 Recht week 1 15-4-2013 Intellectueel eigendomsrecht * Uitsluitend recht van de mens op de producten van zijn denkarbeid * Geestelijk eigendom (want gaat over wat je denkt, eigenaar van eigen ideen) * een

Nadere informatie

1. Reikwijdte. 2. Definities. 4. Melding. 3. Eigen Notice-and-Take-Down beleid van tussenpersoon

1. Reikwijdte. 2. Definities. 4. Melding. 3. Eigen Notice-and-Take-Down beleid van tussenpersoon Gedragscode Notice-and-Take-Down Versie 1, oktober 2008 Gedragscode Notice-and-Take-Down 1. Reikwijdte a. Deze code richt zich op een procedure voor tussenpersonen voor het omgaan met meldingen van onrechtmatige

Nadere informatie

Artikel 2. Algemene bepalingen over de inhoud van de Website

Artikel 2. Algemene bepalingen over de inhoud van de Website Gebruiksvoorwaarden websites ViopTo ViopTo exploiteert diverse internet fora waar Bezoekers een schat aan informatie kunnen vinden en kunnen delen. Om de gebruikservaring van ViopTo websites zo optimaal

Nadere informatie

Publicatie Bescherming van het intellectueel eigendom als ondernemer met een modemerk

Publicatie Bescherming van het intellectueel eigendom als ondernemer met een modemerk Publicatie Bescherming van het intellectueel eigendom als ondernemer met een modemerk Hoe kan een Nederlandse startende ondernemer met een modelabel zijn intellectuele eigendom zo goed mogelijk beschermen?

Nadere informatie

DISCLAIMER Dairy Training Centre

DISCLAIMER Dairy Training Centre Gebruikersvoorwaarden Voor de toegang tot en het gebruik van deze website gelden, naast de toepasselijke wet- en regelgeving, de hierna genoemde condities en bepalingen. Gebruik van deze website betekent

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2003 2004 28 197 Aanpassing van het Burgerlijk Wetboek, het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering, het Wetboek van Strafrecht en de Wet op de economische

Nadere informatie

Algemene Voorwaarden Showroomsales.nl. Artikel 1. Definities. In deze Algemene Voorwaarden wordt verstaan onder

Algemene Voorwaarden Showroomsales.nl. Artikel 1. Definities. In deze Algemene Voorwaarden wordt verstaan onder Algemene Voorwaarden Showroomsales.nl Artikel 1. Definities. In deze Algemene Voorwaarden wordt verstaan onder de Website: de website www.showroomsales.nl, KVK nummer: 32146433 BTW identificatienummer:

Nadere informatie

WHITEPAPER INBOUND MARKETING

WHITEPAPER INBOUND MARKETING WHITEPAPER INBOUND MARKETING TeamForce Web Solutions BV Energieweg 47 4906 CG Oosterhout Nederland Postbus 6015 4900 HA Oosterhout Nederland Tel. +31 (0)162 468190 Fax +31 (0)162 468199 E mail:info@teamforce.com

Nadere informatie

Team IE & ICT. www.dehaanlaw.nl

Team IE & ICT. www.dehaanlaw.nl Team IE & ICT www.dehaanlaw.nl De Haan team intellectuele eigendom, internet, E-commerce en ICT-recht Intellectuele eigendom, internet, E-commerce en ICT-recht zijn verwante rechtsgebieden met een heel

Nadere informatie

Algemene voorwaarden Definities Rechten en plichten van Dream or Donate

Algemene voorwaarden Definities Rechten en plichten van Dream or Donate Algemene Voorwaarden Algemene voorwaarden Deze algemene voorwaarden van Dream or Donate zijn van toepassing op alle overeenkomsten tussen Dream or Donate en Dromers, Dream or Donate en Donateurs en Donateurs

Nadere informatie

Social Mediaprotocol

Social Mediaprotocol Social Mediaprotocol Versie: februari 2014 Voorgenomen besluit : maart 2014 Behandeld in MR : juni 2014 Inhoudsopgave Inleiding... 3 1 Social media... 4 1.1 Algemeen... 4 1.2 Inzet social media op het

Nadere informatie

YouTube handleiding voor de Groenteman

YouTube handleiding voor de Groenteman YouTube handleiding voor de Groenteman In deze speciale YouTube handleiding voor de groenteman leest u informatie over wat dit sociale medium precies inhoudt en hoe u als groente en/of fruitspecialist

Nadere informatie

Openbaarmaking op het internet. recente rechtspraak. Jacqueline Seignette Vereniging voor Auteursrecht 20 januari 2012

Openbaarmaking op het internet. recente rechtspraak. Jacqueline Seignette Vereniging voor Auteursrecht 20 januari 2012 Openbaarmaking op het internet recente rechtspraak Jacqueline Seignette Vereniging voor Auteursrecht 20 januari 2012 Diensten: - P2P (Mininova, TPB, Shareconnector) - Usenet (NSE) - Usenet index service

Nadere informatie

Notice & Take Down procedure NetMatters versie: 20110601

Notice & Take Down procedure NetMatters versie: 20110601 Notice & Take Down procedure NetMatters versie: 20110601 Artikel 1. Definities 1. Tussenpersoon: NetMatters gevestigd te Rotterdam in Nederland en ingeschreven bij de Nederlandse Kamer van Koophandel onder

Nadere informatie

databankenrecht Mr. F.J. Van Eeckhoutte ICT/IE-advocaat 6 juni 2006

databankenrecht Mr. F.J. Van Eeckhoutte ICT/IE-advocaat 6 juni 2006 databankenrecht Mr. F.J. Van Eeckhoutte ICT/IE-advocaat 6 juni 2006 Voorbeelden van db Telefoonboek Sportuitslagenoverzicht Encyclopedie Woordenboek Verzameling wetteksten Onroerend goed bestand gericht

Nadere informatie

Social Media Marketing

Social Media Marketing Social Media Marketing Get Social But, How? And Where? Tom Zoethout KvK Netwerkevent 23 nov 09 2 1 Moet je sociaal meedoen op het internet? 3 Social Media Marketing Quiz Wat weet ik eigenlijk al over Social

Nadere informatie

PRIVACY STATEMENT OUDERMATCH.NL

PRIVACY STATEMENT OUDERMATCH.NL PRIVACY STATEMENT OUDERMATCH.NL Oudermatch neemt uw privacy zeer serieus en zal informatie over u op een veilige manier verwerken en gebruiken. Om uw privacy te waarborgen, handelt Oudermatch altijd in

Nadere informatie

Reclamecode Social Media (RSM)

Reclamecode Social Media (RSM) Reclamecode Social Media (RSM) De achtergrond van en een toelichting op de totstandkoming van deze code is als bijlage bij deze code opgenomen. 1. Reikwijdte De Reclamecode Social Media ( de Code ) heeft

Nadere informatie

A creative commons presenteert: creatieve werken. delen met anderen - een strip. door alex roberts, rebecca royer en jon phillips

A creative commons presenteert: creatieve werken. delen met anderen - een strip. door alex roberts, rebecca royer en jon phillips A creative commons presenteert: creatieve werken delen met anderen - een strip door alex roberts, rebecca royer en jon phillips A creatieve werken delen met anderen Met Creative Commons gaat voor iedereen

Nadere informatie

De toenemende invloed van het Handvest op het auteursrecht AIPPI. woensdag 11 maart 2015

De toenemende invloed van het Handvest op het auteursrecht AIPPI. woensdag 11 maart 2015 De toenemende invloed van het Handvest op het auteursrecht AIPPI woensdag 11 maart 2015 1 Quaedvlieg 2006 Het lijkt geen goed idee dat iedere individuele rechter in ieder individueel geval een eigen afweging

Nadere informatie

Beginselen van behoorlijk ICTgebruik. Prof. mr. H. Franken Universiteit Leiden

Beginselen van behoorlijk ICTgebruik. Prof. mr. H. Franken Universiteit Leiden Beginselen van behoorlijk ICTgebruik Prof. mr. H. Franken Universiteit Leiden Behoorlijk gebruik van ICT gericht op vertrouwen - particulier dataverkeer; - e-commerce; - e-governance vermijden / voorkomen

Nadere informatie

!"#$%&'()*+,"#"-. 70-&6+*%"#"-!"#$%&'()*+)&#,#-.#/)01*1 +"7"#""- 9"#)&7(7:'3#)$#:;#/8#$)"$<#),"$:',:#$=) %'-#$;#/87$()#$)"/('$7%':7#%)>#/'$&#/#$?

!#$%&'()*+,#-. 70-&6+*%#-!#$%&'()*+)&#,#-.#/)01*1 +7#- 9#)&7(7:'3#)$#:;#/8#$)$<#),$:',:#$=) %'-#$;#/87$()#$)/('$7%':7#%)>#/'$&#/#$? 23'4)567/84 9"#)&7(7:'3#)$#:;#/8#$)"$#/'$&#/#$? /01"-20%%+-3&45567$%(8&9!"#$%&'()*+,"#"-. +"7"#""- 70-&6+*%"#"-!"#$%&'()*+)&#,#-.#/)01*1 D)E#'-)F!"#$$%&'($&!")*

Nadere informatie

GROEP GEGEVENSBESCHERMING ARTIKEL 29

GROEP GEGEVENSBESCHERMING ARTIKEL 29 GROEP GEGEVENSBESCHERMING ARTIKEL 29 10972/03/NL/def. WP 76 Advies 2/2003 over de toepassing van de gegevensbeschermingsbeginselen op de Whois directories Goedgekeurd op 13 juni 2003 De Groep is opgericht

Nadere informatie

KLACHTPLICHT BIJ NON-CONFORMITEIT

KLACHTPLICHT BIJ NON-CONFORMITEIT KLACHTPLICHT BIJ NON-CONFORMITEIT Bij de aankoop van een woning blijkt achteraf nogal eens dat iets anders geleverd is dan op grond van de koopovereenkomst mocht worden verwacht. Er kan bijvoorbeeld sprake

Nadere informatie

Vertaling Terms & Conditions Memosyne Ltd.

Vertaling Terms & Conditions Memosyne Ltd. Vertaling Terms & Conditions Memosyne Ltd. DISCLAIMER De thans voor u liggende Nederlandse vertaling van de Terms & Conditions van Memesyne Ltd. is slechts bedoeld om het lezen van de oorspronkelijke Terms

Nadere informatie

DISCLAIMER GEBRUIKSVOORWAARDEN

DISCLAIMER GEBRUIKSVOORWAARDEN DISCLAIMER GEBRUIKSVOORWAARDEN Verantwoordelijke uitgever Therabel Pharma s.a. Egide Van Ophemstraat 108 1180 Brussel Ondernemingsnummer: 0836.259.962 Tel. 00 32 (0)2 370 46 11 1. INTELLECTUELE EIGENDOMSRECHTEN

Nadere informatie

SCHOTELANTENNES. Wettelijk kader

SCHOTELANTENNES. Wettelijk kader SCHOTELANTENNES Ondanks de technologische ontwikkelingen met betrekking tot de ontvangst van televisiesignalen blijven schotelantennes populair om televisie mee te kijken. Ook VvE s worden geconfronteerd

Nadere informatie

Creative Commons Licenties. Rechtenvrije muziek, geluiden en afbeeldingen

Creative Commons Licenties. Rechtenvrije muziek, geluiden en afbeeldingen Creative Commons Licenties Rechnvrije muziek, geluiden en afbeeldingen Colofon Creative Commons Licenties auur(s): Maks vzw 2013-2014 Een publicatie van Mediawijs.be. Pleinlaan 9, 1050 Brussel mediawijs@iminds.be

Nadere informatie

Privacy Statement Snippit

Privacy Statement Snippit Privacy Statement Snippit Imagine IC neemt jouw privacy zeer serieus en zal informatie over jou op een veilige manier verwerken en gebruiken. Om jouw privacy te waarborgen, handelt Imagine IC altijd in

Nadere informatie

Rapport. Rapport over een klacht over het College van procureurs-generaal te Den Haag. Datum: 25 februari 2014. Rapportnummer: 2014/010

Rapport. Rapport over een klacht over het College van procureurs-generaal te Den Haag. Datum: 25 februari 2014. Rapportnummer: 2014/010 Rapport Rapport over een klacht over het College van procureurs-generaal te Den Haag. Datum: 25 februari 2014 Rapportnummer: 2014/010 2 Klacht Verzoeker klaagt erover dat het College van procureurs-generaal

Nadere informatie

Vertaling C-360/13-1. Zaak C-360/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing. Supreme Court of the United Kingdom (Groot-Brittannië)

Vertaling C-360/13-1. Zaak C-360/13. Verzoek om een prejudiciële beslissing. Supreme Court of the United Kingdom (Groot-Brittannië) Vertaling C-360/13-1 Datum van indiening: 27 juni 2013 Verwijzende rechter: Zaak C-360/13 Verzoek om een prejudiciële beslissing Supreme Court of the United Kingdom (Groot-Brittannië) Datum van de verwijzingsbeslissing:

Nadere informatie

Checkit maakt u vindbaar!

Checkit maakt u vindbaar! Checkit maakt u vindbaar! Neem voor meer informatie vrijblijvend contact op met één van onze Search Engine Marketing professionals of kijk op www.checkit.nl Pagina 2 van 12 Inhoud 1. Over Checkit... 3

Nadere informatie

Patiënt Intelligence Panel Limited ("wij", "ons" of "onze") is toegewijd aan het beschermen en respecteren van uw privacy.

Patiënt Intelligence Panel Limited (wij, ons of onze) is toegewijd aan het beschermen en respecteren van uw privacy. Patiënt Intelligence Panel Limited, Privacy Policy 1 Inleiding Patiënt Intelligence Panel Limited ("wij", "ons" of "onze") is toegewijd aan het beschermen en respecteren van uw privacy. Dit privacy-beleid

Nadere informatie

PRIVACY STATEMENT STUDYFLOW

PRIVACY STATEMENT STUDYFLOW PRIVACY STATEMENT STUDYFLOW StudyFlow neemt jouw privacy zeer serieus en zal informatie over jou op een veilige manier verwerken en gebruiken. Om je privacy te waarborgen, handelt Studyflow altijd in overeenstemming

Nadere informatie

Browsen: hoe zit het met het bekijken van een website met illegale publicaties?

Browsen: hoe zit het met het bekijken van een website met illegale publicaties? Browsen: hoe zit het met het bekijken van een website met illegale publicaties? Wieke During * De beslissing van het Hof van Justitie van de Europese Unie (hierna: Hof) van 5 juni 2014 in de Meltwaterzaak

Nadere informatie

2. De Stichting Rorate, beheerder van de website www.rorate.com kan nimmer aansprakelijk

2. De Stichting Rorate, beheerder van de website www.rorate.com kan nimmer aansprakelijk Algemene voorwaarden bij toetreding van de website www.rorate.com artikel 1. Algemeen 1. Stichting Rorate is eigenaar en beheerder van de website www.rorate.com Rorate is een onafhankelijke Rooms-katholieke

Nadere informatie

Algemene voorwaarden Gebruikers

Algemene voorwaarden Gebruikers Algemene voorwaarden Gebruikers Ten aanzien van de dienstverlening van Onlineschademelden.nl gelden de volgende voorwaarden en alle toepasselijke wettelijke regels. Door gebruik te maken van de Website

Nadere informatie

Verklaring Consumentenbond en Artiestenvakbonden

Verklaring Consumentenbond en Artiestenvakbonden Verklaring Consumentenbond en Artiestenvakbonden Gezamenlijke Verklaring Consumentenbond en Artiestenvakbonden Voorstel voor een nieuwe regeling De Consumentenbond, Ntb en FNV Kiem doen gezamenlijk een

Nadere informatie

De Algemene Voorwaarden van Ontwerpburo Lichting98

De Algemene Voorwaarden van Ontwerpburo Lichting98 De Algemene Voorwaarden van Ontwerpburo Lichting98 De Algemene Voorwaarden van Ontwerpburo Lichting98 zijn van toepassing op de totstandkoming, de inhoud en de nakoming van alle tussen de opdrachtgever

Nadere informatie

Nieuwsflits praktijkgroep Technologie, Media & Entertainment

Nieuwsflits praktijkgroep Technologie, Media & Entertainment Nieuwsflits praktijkgroep Technologie, Media & Entertainment Geachte heer, mevrouw, Hierbij ontvangt u de 4 e nieuwsflits van onze praktijkgroep Technologie, Media en Entertainment. Met deze digitale nieuwsflits

Nadere informatie

TOELICHTING MELDING ONRECHTMATIGE INFORMATIE

TOELICHTING MELDING ONRECHTMATIGE INFORMATIE TOELICHTING MELDING ONRECHTMATIGE INFORMATIE Vraag 1 Bij deze vraag dient u aan te geven wie de verzoeker is van deze melding. Eventuele correspondentie over de melding zal naar deze persoon worden verstuurd.

Nadere informatie

ZOEKMACHINEMISLEIDING

ZOEKMACHINEMISLEIDING ZOEKMACHINEMISLEIDING Mr F.J. Van Eeckhoutte ICT/IE-advocaat 20 juni 2006 zoekmachines Nemen alles mee met webcrawlers: www.google.nl : nl: 68%, mondiaal: 35-56% www.alttheweb.com www.altavista.com www.vindex.nl

Nadere informatie

Artikel 2. Overdracht en licentie (algemeen)

Artikel 2. Overdracht en licentie (algemeen) Artikel 2. Overdracht en licentie (algemeen) 1. Het auteursrecht gaat over bij erfopvolging en is vatbaar voor gehele of gedeeltelijke overdracht. 2. De maker, of zijn rechtverkrijgende, kan aan een derde

Nadere informatie

Copyright. Copyright. Copyright Stefan Rooyackers, Nederland Internet. 2 2011 www.nederlandinternet.nl

Copyright. Copyright. Copyright Stefan Rooyackers, Nederland Internet. 2 2011 www.nederlandinternet.nl Copyright Copyright Aan de inhoud van dit document kunnen geen rechten worden ontleend. Dit document is met grote zorg samengesteld door Nederland Internet. Incidentele onvolkomenheden kunnen zich desalniettemin

Nadere informatie

Verenigde Naties - Universele verklaring van de rechten van de mens (1948)

Verenigde Naties - Universele verklaring van de rechten van de mens (1948) Auteursrecht Auteursrecht is een, via de wet geregeld, recht dat jou als maker van een creatief werk (bijvoorbeeld film, tekst, muziek, foto s) toekomt om te bepalen wat een ander wel en niet met jouw

Nadere informatie

Subjectieve verwijtbaarheid Een toets om de aansprakelijkheid van internettussenpersonen voor het faciliteren van auteursrechtinbreuken te beoordelen

Subjectieve verwijtbaarheid Een toets om de aansprakelijkheid van internettussenpersonen voor het faciliteren van auteursrechtinbreuken te beoordelen Subjectieve verwijtbaarheid Een toets om de aansprakelijkheid van internettussenpersonen voor het faciliteren van auteursrechtinbreuken te beoordelen Het internet opent de deur voor de wereldwijde uitwisseling

Nadere informatie

iedere natuurlijke persoon die niet handelt in de uitoefening van een beroep of bedrijf die:

iedere natuurlijke persoon die niet handelt in de uitoefening van een beroep of bedrijf die: Algemene voorwaarden Consumenten Definities Hoorndeals: de vennootschap onder firma Hoorndeals, Hoorndeals V.O.F., statutair gevestigd te (1689WD) Zwaag, aldaar kantoorhoudende aan de Wierdijk 119. Hoorndeals

Nadere informatie

Samenvatting. Inleiding

Samenvatting. Inleiding Samenvatting Inleiding Dit onderzoek, dat is verricht in opdracht van WODC voor het Ministerie van Justitie, richt zich op een inventarisatie van de regelingen en initiatieven voor de aanpak van illegale

Nadere informatie

Welkom bij Stichting CIRAN gevestigd te Venlo en ingeschreven in het handelsregister onder nummer 14117844 (hierna: "CIRAN").

Welkom bij Stichting CIRAN gevestigd te Venlo en ingeschreven in het handelsregister onder nummer 14117844 (hierna: CIRAN). GEBRUIKSOVEREENKOMST Welkom bij Stichting CIRAN gevestigd te Venlo en ingeschreven in het handelsregister onder nummer 14117844 (hierna: "CIRAN"). Lees deze gebruiksvoorwaarden (hierna: "Voorwaarden")

Nadere informatie

OPTA Postbus 90420 2509 LK Den Haag. Geachte heer/mevrouw,

OPTA Postbus 90420 2509 LK Den Haag. Geachte heer/mevrouw, OPTA Postbus 90420 2509 LK Den Haag Geachte heer/mevrouw, Platform Internet Bureaus Nederland (hierna PIBN ) is de branchevereniging van internetbureaus. PIBN heeft met interesse kennis genomen van de

Nadere informatie

Recht en innovatie - Video in het onderwijs -

Recht en innovatie - Video in het onderwijs - presentatie op de themamiddag Video in het onderwijs op 4 maart 2010 Hogeschool Windesheim te Zwolle Recht en innovatie - Video in het onderwijs - Jaap Dijkstra Faculteit Rechtsgeleerdheid Rijksuniversiteit

Nadere informatie

18 december 2012. Social Media Onderzoek. MKB Nederland

18 december 2012. Social Media Onderzoek. MKB Nederland 18 december 2012 Social Media Onderzoek MKB Nederland 1. Inleiding Er wordt al jaren veel gesproken en geschreven over social media. Niet alleen in kranten en tijdschriften, maar ook op tv en het internet.

Nadere informatie

Rb. 's-gravenhage 6 juli 2012, LJN BX2021, JA 2012/183. Trefwoorden: Sommenverzekering, Voordeelstoerekening, Eigen schuld

Rb. 's-gravenhage 6 juli 2012, LJN BX2021, JA 2012/183. Trefwoorden: Sommenverzekering, Voordeelstoerekening, Eigen schuld Rb. 's-gravenhage 6 juli 2012, LJN BX2021, JA 2012/183 Trefwoorden: Sommenverzekering, Voordeelstoerekening, Eigen schuld Auteurs: mr. M. Verheijden en mr. L. Stevens Samenvatting In maart 2009 vindt een

Nadere informatie

MULTIMEDIA PLATFORM FAN

MULTIMEDIA PLATFORM FAN BJORN SCHIPPER 1 MULTIMEDIA PLATFORM FAN EXPLOITATIE VAN FANCONTENT DOOR FANSITES In de vorige Muziekwereld 2 ben ik ingegaan op de handelsnaam- en merkenrechtelijke aspecten van het gebruik van artiestennamen

Nadere informatie

Groep voor de bescherming van personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens. Aanbeveling 1/99

Groep voor de bescherming van personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens. Aanbeveling 1/99 5093/98/NL/def. WP 17 Groep voor de bescherming van personen in verband met de verwerking van persoonsgegevens Aanbeveling 1/99 inzake de onzichtbare en automatische verwerking van persoonsgegevens op

Nadere informatie

Samenvatting. Clay Shirky Iedereen Hoofdstuk 4 Eerst publiceren, dan filteren. Esther Wieringa - 0817367 Kelly van de Sande 0817383 CMD2B

Samenvatting. Clay Shirky Iedereen Hoofdstuk 4 Eerst publiceren, dan filteren. Esther Wieringa - 0817367 Kelly van de Sande 0817383 CMD2B Samenvatting Clay Shirky Iedereen Hoofdstuk 4 Eerst publiceren, dan filteren Esther Wieringa - 0817367 Kelly van de Sande 0817383 CMD2B Deze samenvatting gaat over hoofdstuk 4; eerst publiceren dan filteren,

Nadere informatie

1/ Wie zijn wij? 2/ Onze website

1/ Wie zijn wij? 2/ Onze website dejuristen IP and ICT Law Belliardstraat 2 B- 1000 Brussel Belgium Phone +32 (0) 2 540 20 66 Fax +32(0) 9 296 13 41 www.dejuristen.be contact@dejuristen.be DISCLAIMER Het gebruik van onze website gaat

Nadere informatie

Algemene Voorwaarden Boekenzoekdienst.nl

Algemene Voorwaarden Boekenzoekdienst.nl Algemene Voorwaarden Boekenzoekdienst.nl Artikel 1. Definities. In deze Algemene Voorwaarden wordt verstaan onder: de Website: de website www.boekenzoekdienst.nl, die in stand wordt gehouden door Boekwinkeltjes

Nadere informatie

Verhuurrichtlijn RICHTLIJN 2006/115/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD. van 12 december 2006

Verhuurrichtlijn RICHTLIJN 2006/115/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD. van 12 december 2006 Verhuurrichtlijn RICHTLIJN 2006/115/EG VAN HET EUROPEES PARLEMENT EN DE RAAD van 12 december 2006 betreffende het verhuurrecht, het uitleenrecht en bepaalde naburige rechten op het gebied van intellectuele

Nadere informatie

(C) Uw gegevens worden geanalyseerd om de informatie en aanbiedingen zo veel mogelijk op uw interesse af te stemmen.

(C) Uw gegevens worden geanalyseerd om de informatie en aanbiedingen zo veel mogelijk op uw interesse af te stemmen. Privacy en cookie policy Dit is de privacy en cookie policy van Linked2Work B.V. Linked2Work is de verantwoordelijke voor de verwerking van persoonsgegevens die worden verzameld via deze website. Verwerkte

Nadere informatie

Het doen en nalaten van een host en de risico's van user generated content

Het doen en nalaten van een host en de risico's van user generated content Het doen en nalaten van een host en de risico's van user generated content Margot Verbaan Begeleider: Prof. Mr T. Cohen Jehoram Tweede lezer: Prof. Mr J.G.J. Rinkes 850500938 1/45 Utrecht, maart 2014 Voorwoord

Nadere informatie

PRIVACY POLICY WANAGOGO

PRIVACY POLICY WANAGOGO PRIVACY POLICY WANAGOGO Alvorens Wanagogo te gebruiken dien je deze privacy policy aandachtig te lezen. Ben je jonger dan 18 jaar? Dan heb je toestemming nodig van één van je ouders of van je wettelijke

Nadere informatie

Inhoud. Recht en Informatica HC5: Reactie van consument. Juridische bescherming DRM. Reakties wetgever. Auteursrecht onder druk: Reactie producenten

Inhoud. Recht en Informatica HC5: Reactie van consument. Juridische bescherming DRM. Reakties wetgever. Auteursrecht onder druk: Reactie producenten Recht en Informatica HC5: Intellectuele eigendom (2) Henry Prakken 18 mei 2015 Inhoud Auteursrecht: reacties op technische ontwikkelingen: Digital Rights Management Heffingen Creative Commons licenties

Nadere informatie