beleggingsstatuut NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "beleggingsstatuut NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN"

Transcriptie

1 beleggingsstatuut NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN

2 Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen Aldus vastgesteld door het Algemeen bestuur d.d. 14 juli 2009 Voorzitter, Secretaris, Mw. J.R.H. Maij-Weggen drs. W.G.H.M. Rutten Provincie Noord-Brabant

3 Jaarstukken

4 Inhoudsopgave 1 Introductie De karakteristieken van de verplichtingen De beleggingsstrategie Duurzaamheid De administratie van het Nazorgfonds De kosten van het Nazorgfonds 5 2 Doel 7 3 Beleidsaanpassing 9 4 Organisatie 11 5 Beleidsuitgangspunten Algemene beleidsuitgangspunten vermogensbeheer Het strategisch beleggingsbeleid voor sluiting: het opbouwen van het doelvermogen Het strategische beleggingsbeleid na sluiting: het in stand houden van het doelvermogen Beleidsuitgangspunten beleggingsfondsbeheer Beleidsuitgangspunten beleggingsfonds en bewaarbedrijf selectie 16 6 Risico paragraaf 17 Bijlagen 18 Bijlage A: Onderbouwing beleggingsmixen 18 Bijlage B: Definities 20 Inhoudsopgave 1

5 Jaarstukken

6 1 Introductie Het Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen Provincie Noord-Brabant (hierna te noemen het Nazorgfonds) beheert zelfstandig gelden die op grond van de nazorgheffing in het Nazorgfonds worden ontvangen. Het opzetten en het beheer van het Nazorgfonds valt onder de verantwoordelijkheid van de Gedeputeerde Staten en heeft tot doel de werkzaamheden en taken te vervullen die de Wet Milieubeheer (WM) in artikel voorschrijft of mogelijk maakt. Het Nazorgfonds is rechtspersoon en is gevestigd te s- Hertogenbosch ten kantore van de Provincie Noord-Brabant. Het Nazorgfonds wordt gevoed met baten als bedoeld in artikel 15.47, vijfde en zesde lid van de wet. Eind 2008 is het fondsvermogen 82 miljoen Euro. Het zal de komende jaren, op basis van de nog te ontvangen nazorgheffing en de rendementen nog groeien tot circa 150 miljoen Euro. Begin 2009 zijn alle stortplaatsen nog open. De eerste sluiting van een stortplaats wordt verwacht in 2011/ De karakteristieken van de verplichtingen De nazorgheffingen worden ontvangen van de vergunninghouders. Op basis van een nazorgplan en het RINAS model worden de nazorgheffingen per stortplaats berekend. De nazorgheffingen inclusief het daarop te halen fondsrendement dienen voldoende te zijn om een vastgesteld doelvermogen op het tijdstip van sluiting van een stortplaats te bereiken. Het doelvermogen is het vermogen dat nodig is voor de eeuwigdurende nazorg van een gesloten stortplaats. Indien door tegenvallende resultaten in het Nazorgfonds het doelvermogen op sluitingsdatum niet wordt behaald dienen de vergunninghouders het verschil bij te leggen op basis van een definitieve aanslag. Indien het behaalde vermogen groter is dan het doelvermogen op sluitingsdatum zal het overschot worden uitgekeerd aan de vergunninghouder. De vergunninghouder loopt tot sluitingsdatum van de stortplaats het beleggingsrisico. In sommige gevallen echter ligt het beleggingsrisico niet bij de vergunninghouder maar bij een derde die zich garant heeft gesteld voor het resultaat. Voor deze derde gelden dezelfde richtlijnen. Gedurende de exploitatieperiode van een stortplaats kunnen er zich echter zaken voordoen die van invloed zijn op de hoogte van het doelvermogen en het tijdstip van sluiten van de stortplaats. In dergelijke gevallen wordt een nieuw nazorgplan door de vergunninghouder aangeleverd. Op basis van het nazorgplan wordt met behulp van het RINAS model de nieuwe hoogte van het doelvermogen uitgerekend. Na het sluiten van een stortplaats in de provincie Noord-Brabant is de Provincie Noord- Brabant verantwoordelijk voor de eeuwigdurende nazorg. Indien de fondsresultaten van het Nazorgfonds niet voldoende zijn om dit te financieren dient de Provincie Noord- Brabant dit verschil bij te leggen. De Provincie Noord-Brabant loopt na sluitingsdatum van de stortplaats het (beleggings) risico. Na sluiting wordt jaarlijks een liquiditeitsprognose opgesteld. Hierin worden alle inkomsten en uitgaven geprognosticeerd. Bij het beleggen wordt met dit saldo rekening gehouden, zodat de benodigde uitgaven uit het Nazorgfonds kunnen worden betaald. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 3

7 1.2 De beleggingsstrategie De beleggingsstrategie van het Nazorgfonds sluit aan bij de karakteristieken van de achterliggende verplichtingen. De eindigheid van de beleggingshorizon voor open stortplaatsen en de eeuwige nazorg voor reeds gesloten stortplaatsen leiden tot verschillende beleggingsstrategieën in het Nazorgfonds. Tevens is gedifferentieerd beleggen mogelijk. Hiermee wordt bedoeld dat vanaf vijf jaar voor de sluitingsdatum van een stortplaats het risicoprofiel van de aan deze stortplaats toegewezen beleggingen kan worden verlaagd. Enerzijds door de beleggingsmix aan te passen naar minder zakelijke waarden. Anderzijds, indien door middel van deposito s het vereiste doelvermogen wordt gehaald, er gematched wordt belegd naar de sluitingsdatum. Het langdurige karakter van de achterliggende verplichtingen maakt de tijdshorizon van het Nazorgfonds ook lang. Hiermee tendeert het rendement van het Nazorgfonds naar de gemiddelde lange termijn marktrendementen. De noodzaak voor het actief managen van het Nazorgfonds is hierdoor minder relevant geworden. Er wordt gekozen voor passief management ofwel voor een buy and hold strategie. Het vermogensbeheer beperkt zich dan ook tot het selecteren van beleggingsfondsen en of trackers. Binnen een te selecteren beleggingsfonds is het overigens wel mogelijk dat er een actief management wordt gevoerd. Dit te allen tijde binnen de vastgestelde tracking error limiet per beleggingsfonds. De gekozen vorm van vermogensbeheer is kostenefficiënt en het monitoren van de performance is eenvoudig. 1.3 Duurzaamheid Het Nazorgfonds heeft de wens uitgesproken dat bij uitzettingen nadrukkelijk de mogelijkheden van duurzame beleggingen worden betrokken. Duurzaam beleggen is een niet scherp te definiëren begrip. Voor de benadering van duurzaam beleggen willen we aansluiten bij de uitgangspunten die hierover zijn vastgelegd binnen de Verenigde Naties. De desbetreffende Principles for Responsible Investment van de United Nations Environment Programme zijn in april 2006 vastgesteld en inmiddels door een groot aantal institutionele beleggers ondertekend (onder andere ABP en PGGM). In het licht van deze uitgangspunten betekent duurzaam beleggen dat bij het beleggingsproces rekening gehouden wordt met milieu, sociale en corporate governance factoren. De criteria betreffen de manier waarop een bedrijf omspringt met grondstoffen en op de impact van producten en diensten op de natuurlijke omgeving en maken de sociale verhoudingen met bijvoorbeeld werknemers en omwonenden inzichtelijk. Tot slot speelt het een rol of een bedrijf zich houdt aan de regels voor behoorlijk bestuur, in Nederland vastgelegd in de code Tabaksblat. Bij de selectie van beleggingsfondsen zullen we nadrukkelijk laten meewegen in hoeverre deze beleggingsfondsen rekening houden met de bovengenoemde ESG factoren (Environment, Social, Corporate Governance factoren). Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 4

8 1.4 De administratie van het Nazorgfonds De administratie van het Nazorgfonds wordt uitgevoerd door de Provincie Noord- Brabant. Het vermogen wordt totaal beheerd, maar de administratie van het vermogen vindt per stortplaats plaats. De in artikelen 216 eerste lid en 217 eerste lid van de Provinciewet bedoelde verordeningen zijn zoveel als mogelijk van toepassing op het Nazorgfonds. 1.5 De kosten van het Nazorgfonds De totale kosten, zoals beschreven in lid 7 en 8 van artikel 15.47, zijn de kosten voor het managen van het Nazorgfonds door de Provincie Noord-Brabant en de beleggingsfondskosten. Eventueel zijn er nog kosten voor de inhuur van derden. Deze kosten worden direct ten laste gebracht aan het vermogen van het Nazorgfonds. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 5

9 Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 6

10 2 Doel Het Nazorgfonds dient op prudente wijze de gelden die op grond van de nazorgheffing in het Nazorgfonds worden ontvangen te beheren. Gestreefd wordt naar maximalisatie van de kans op het behalen van de beoogde doelstellingen. De doelstellingen zijn: 1 Het opbouwen van het belegde vermogen tot minimaal het doelvermogen in de periode tot sluiting van de stortplaats. Bij het bepalen van de beleggingsmix wordt uitgegaan van drie risicoprofielen, 1) Hoog risicoprofiel met een verwacht jaarlijks rendement van 5%, 2) Middel risicoprofiel met een verwacht jaarlijks rendement van 4%, 3) Laag risicoprofiel met een gefixeerd rendement dat voldoende is om het doelvermogen te halen (middels gematchte beleggen in deposito s). 2 Het eeuwig in stand houden van dit doelvermogen na sluiting van de stortplaats ten behoeve van de eeuwigdurende nazorg. Bij het bepalen van de beleggingsmix is uitgegaan van een verwacht jaarlijks rendement van 5%. 3 In het Nazorgfonds dient er jaarlijks voldoende liquiditeit te zijn om de benodigde uitgaven ten behoeve van de nazorg te kunnen voldoen. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 7

11 Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 8

12 3 Beleidsaanpassing Een voorstel voor aanpassing van het beleggingsstatuut wordt geïnitieerd door het Dagelijks bestuur. De aanpassing van het beleggingsstatuut wordt uitgevoerd door een werkgroep met vertegenwoordigers van Directie Middelen en van Directie Ecologie. Het aangepaste beleggingsstatuut wordt in de eerste plaats ter advisering neergelegd bij de Treasury commissie. Deze komt met een advies. Het beleggingsstatuut en het advies van de Treasury commissie wordt ter advisering besproken in het Dagelijks bestuur. Na beoordeling door het Dagelijks bestuur wordt de eindversie ter advisering voorgelegd aan de Bestuursraad. Na vaststelling door het Algemeen bestuur wordt het aangepaste beleggingsstatuut van kracht. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 9

13 Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 10

14 4 Organisatie Dit hoofdstuk beschrijft de taken en verantwoordelijkheden van de direct belanghebbenden van het Nazorgfonds tot het moment van sluiting van een stortplaats. Deze tabel is niet uitputtend maar voor zover hier relevant. Een uitgebreide beschrijving is terug te vinden in het Reglement fonds nazorg gesloten stortplaatsen Provincie Noord-Brabant zoals vastgesteld in de vergadering GS d.d. 22 februari 2000 (wijziging d.d. 23 mei 2006). Het Nazorgfonds heeft een bestuur dat bestaat uit een Algemeen bestuur, een Dagelijks bestuur en een Bestuursraad. Het Nazorgfonds wordt bestuurd door het Algemeen bestuur. De Treasury commissie van de Provincie Noord-Brabant adviseert op verzoek. De vergunninghouders verplichten zich tot het tijdig aanleveren van de Nazorgplannen alsmede het voldoen van de geldelijke verplichtingen. Actor Taken en verantwoordelijkheden Algemeen bestuur Bestuurder van het Nazorgfonds. Hieronder valt onder andere de volgende taak: Vaststelling van het beleggingsstatuut Vaststelling begroting, jaarrekening en jaarverslag Bestuursraad Adviseert ten behoeve van besluitvorming door het Algemeen bestuur over de volgende zaken: Wijzigingen van het beleggingsstatuut en fondsreglement betreffende het Nazorgfonds. De begroting, de jaarrekening en jaarverslag Dagelijks bestuur Belast met de dagelijkse gang van zaken van het Nazorgfonds. Hieronder vallen onder andere de volgende taken: Initiëren van aanpassingen van het beleggingsstatuut Vermogensbeheer van het Nazorgfonds: - Liquiditeiten beheer (o.a. jaarlijkse update van de benodigde liquiditeiten voor de nazorg) - Beleggingsfondsselectie - Monitoren van de beleggingsfondsen - Herallocatie Opstellen van de begroting, de jaarrekening en het jaarverslag Het jaarlijks toezenden van het jaarverslag en eventuele updates van het beleggingsstatuut aan BZK. Administratie van het Nazorgfonds Treasury commissie van de Adviseert op verzoek het Dagelijks bestuur over de Provincie Noord-Brabant volgende zaken: Het vermogensbeheer van het Nazorgfonds Tabel 4.1: Taken en verantwoordelijkheden tabel 1 van 2 Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 11

15 Actor Taken en verantwoordelijkheden Vergunninghouders Dienen het volgende op te leveren: Een nazorgplan, ten behoeve van het gedifferentieerd beleggen. Indien gebruik wordt gemaakt van gedifferentieerd beleggen in de periode voor sluiting van een stortplaats dient de Provincie Noord-Brabant in het bezit te zijn van een geaccordeerd recent nazorgplan dat niet ouder is dan 5 jaar, tenzij anders wordt overeengekomen tussen de Provincie Noord-Brabant en de exploitant. Betalingen nazorgheffing Tabel 4.1: Taken en verantwoordelijkheden tabel 2 van 2 Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 12

16 5 Beleidsuitgangspunten In dit hoofdstuk worden de beleidsuitgangspunten beschreven van het Nazorgfonds. 5.1 Algemene beleidsuitgangspunten vermogensbeheer De volgende beleidsuitgangspunten zijn gedefinieerd: Het beleggingsbeleid dient te voldoen aan de wettelijke kaders zoals vastgelegd in het Beleidskader Financieel Toezicht en Wet FIDO. Eén van de uitgangspunten is dat er minimaal 42% in vastrentende waarden wordt belegd. De beleggingsstrategie dient aan te sluiten op de karakteristieken van de verplichtingen. Bij het hanteren van verschillende beleggingsmixen voor de verschillende stortplaatsen zullen de rendementen en kosten per stortplaats verschillen. Rendementen en kosten worden toegerekend aan de stortplaatsen waarop deze betrekking hebben. Besluiten over wijzigingen in de beleggingsmix worden genomen op basis van een door Gedeputeerde Staten goedgekeurd en vastgesteld nazorgplan en de daarbij behorende voorlopige of definitieve aanslag nazorgheffing. Die aanslag moet ook onherroepelijk zijn geworden. Het vermogensbeheer van het Nazorgfonds is passief. Het vermogensbeheer beperkt zich tot de aankoop en verkoop van geselecteerde beleggingsfondsen en of trackers. Er wordt rechtstreeks belegd in beleggingsfondsen en of trackers. Er worden geen individuele schuldtitels aangekocht. Uitzondering hierop wordt gemaakt indien wordt belegd in (meerjarige) deposito s waarbij het behalen van het doelvermogen wordt veilig gesteld (paragraaf 5.2 4e bullet). Jaarlijks op basis van de stand per 31 december vindt herallocatie van de beleggingscategorieën naar de strategische wegingen plaats. Herallocatie vindt te allen tijde plaats na overleg met degene die het beleggingsrisico loopt. Herallocatie vindt alleen plaats wanneer dit materieel is. Materialiteit is als volgt gedefinieerd: - Aandelen: bij een absolute afwijking van 2,5% van de strategische asset weging. - Vastrentende waarden: bij een absolute afwijking van 2,5% van de strategische asset weging. - Vastgoed: bij een absolute afwijking van 1% van de strategische asset weging. Overige: bij een absolute afwijking van 1% van de strategische asset weging. Het is niet toegestaan om te investeren in direct vastgoed. Binnen de beleggingscategorie aandelen wordt gestreefd naar wereldwijde spreiding. Binnen een asset klasse wordt ten behoeve van diversificatie voordelen een verdere spreiding toegepast. Er dient te worden belegd in euro s, of er dient te allen tijde gehedged te worden naar euro s. Valutarisico s binnen een beleggingsfonds worden niet gehedged. Het Nazorgfonds kan gebruik maken van externe advisering. Bij calamiteiten veroorzaakt door extreme marktbewegingen en of disfunctioneren van een beleggingsfondsbeheerder heeft het Dagelijks bestuur het recht om in te grijpen. Ook als daarbij wordt afgeweken van de in dit statuut beschreven richtlijnen. Alle stake holders zullen in een dergelijk geval direct worden ingelicht. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 13

17 Jaarlijks wordt het jaarverslag van het Nazorgfonds en de laatste versie van het beleggingsstatuut van het Nazorgfonds ter kennisgeving verzonden aan de BZK. 5.2 Het strategisch beleggingsbeleid voor sluiting: het opbouwen van het doelvermogen De strategische beleggingsmix bevat de volgende beleggingscategorieën: aandelen, vastrentende waarden, vastgoed en overige. De beleggingsmix is als volgt: - 25% aandelen - 65 % vastrentende waarden (wet fido) - % vastgoed - % overige (themafondsen, commodities, credits, etc.) Zie bijlage A voor de onderbouwing van de beleggingsmix. Het volgende geldt voor stortplaatsen met het hoge beleggingsrisicoprofiel: - Op verzoek van de partij die het beleggingsrisico loopt kan op elke willekeurig moment, binnen de periode van 5 jaar voorafgaand aan de sluiting van de stortplaats, het risico profiel naar beneden worden aangepast. Hierbij wordt te allen tijde de volgende beleggingsmix gehanteerd: - 10 % aandelen - 85 % vastrentende waarden (wet Fido) - 2,5 % vastgoed - 2,5% overige (themafondsen, commodities, credits, etc.) Zie bijlage A voor de onderbouwing van de beleggingsmix. - De duration van de beleggingsklasse vastrentende waarden wordt ondanks de korte beleggingshorizon niet aangepast. Er vindt in dit risicoprofiel nog geen duration matching plaats. - Het is niet meer toegestaan terug te gaan naar de beleggingsmix met het hoge risicoprofiel. Ook niet mocht de sluiting van de stortplaats gedurende deze periode worden uitgesteld. - De aanpassing van de wegingen van de verschillende asset klassen gebeurt op één moment. Het volgende geldt voor stortplaatsen met het hoge beleggingsrisicoprofiel en voor stortplaatsen met het middel beleggingsrisicoprofiel: - Op verzoek van de partij die het beleggingsrisico loopt kan op elk willekeurig moment, binnen de periode van 5 jaar voorafgaand aan de sluiting van de stortplaats, het risicoprofiel naar beneden worden aangepast door te beleggen in (meerjarige) deposito s indien daardoor het doelvermogen kan worden veilig gesteld. Dit door middel van een exacte afstemming van de looptijd van de deposito s met de resterende looptijd tot sluiting van de stortplaats (einddatum van het doelvermogen). De duration van de uitzettingen in deposito s wordt exact gematched met de duration van de verplichtingen. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 14

18 - Indien is overgegaan op het beleggen in deposito s wordt niet meer teruggegaan naar het beleggen in enige andere beleggingsmix. Ook niet mocht de sluiting van de stortplaats gedurende deze periode worden uitgesteld. - De transitie naar de een portefeuille met meerdere en meerjarige deposito s vindt plaats op één moment. De portefeuille wordt in overleg met de partij die het beleggingsrisico loopt samengesteld. Een aanpassing van de beleggingsportefeuille, in het kader van gedifferentieerd beleggen, dient te allen tijde te worden goedgekeurd door het Dagelijks bestuur. De transitiekosten bij overgang naar een andere beleggingsmix zijn voor rekening van de desbetreffende stortplaats. 5.3 Het strategische beleggingsbeleid na sluiting: het in stand houden van het doelvermogen De strategische beleggingsmix bevat de volgende beleggingscategorieën: Aandelen, vastrentende waarden, vastgoed en overige. De beleggingsmix is als volgt: - 25% aandelen - 65% vastrentende waarden (wet Fido) - 5% vastgoed - 5% overige (themafondsen, commodities, credits, etc.) Zie bijlage A voor de onderbouwing van de beleggingsmix. Jaarlijks wordt een update van de liquiditeitenprognose voor de nazorg aangeleverd. De jaarlijks benodigde liquiditeiten dienen te worden voorzien door het Nazorgfonds. 5.4 Beleidsuitgangspunten beleggingsfondsbeheer Het is mogelijk zowel beurs- als niet beursgenoteerde beleggingsfondsen te selecteren. Tenminste eens per vijf jaar wordt middels een aanbestedingsprocedure meerdere beleggingsfondsen en of trackers geselecteerd. Binnen de asset categorie aandelen dienen minimaal drie afzonderlijke beleggingsfondsen en of trackers te worden geselecteerd. Binnen de asset categorie vastgoed en overige dienen minimaal twee afzonderlijke beleggingsfondsen en of trackers te worden geselecteerd. Het belegde vermogen in één beleggingsfonds mag nooit meer dan 25% van het totale Nazorgfondsvermogen zijn. Uitzondering hierop is de beleggingscategorie vastrentende waarden. Hier is het wel mogelijk slechts één beleggingsfonds of tracker te selecteren voor het totale vermogen van de beleggingscategorie vastrentende waarden. De performance van de beleggingsfondsbeheerders wordt minimaal op kwartaalbasis gemonitord en binnen één maand na kwartaaleinde gerapporteerd aan het Dagelijks bestuur. Het Dagelijks bestuur rapporteert daarover aan de Bestuursraad. Bij een underperformance van drie opeenvolgende kwartalen of een éénmalige materiële underperformance groter dan de tracking error wordt de relatie met de beleggingsfondsbeheerder heroverwogen. De beleggingsfondsbeheerder wordt uitgenodigd en een gespreksverslag wordt verzonden naar het Dagelijks bestuur. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 15

19 Bij grove nalatigheid en bij mogelijke reputatieschade voor de Provincie Noord- Brabant wordt direct afscheid genomen van het beleggingsfonds en of van de beleggingsfondsbeheerder. De kosten van het totale beleggingsfondsbeheer dienen te allen tijde inzichtelijk te zijn. Er mag geen sprake zijn van verborgen kosten. In ieder geval eens per vijf jaar kan middels een aanbestedingsprocedure een bewaarbedrijf geselecteerd. Er wordt géén gebruik gemaakt van security lending. 5.5 Beleidsuitgangspunten beleggingsfonds en bewaarbedrijf selectie Het totaal vermogen van een beleggingsfonds waarin belegd wordt dient groter dan 50 miljoen euro te zijn. De initiële deelname in één beleggingsfonds mag niet meer dan10% zijn. Indien de deelname op een gegeven moment groter is dan 15% dient te worden afgebouwd naar de norm van 10%. De binnen het beleggingsfonds gehanteerde benchmark dient representatief te zijn voor de beleggingsstrategie binnen het beleggingsfonds. De tracking error van een beleggingsfonds is maximaal 3% ten opzichte van de daarvoor geldende benchmark. De beleggingsfondsselectie criteria zijn als volgt: - Risico rendement verhouding (Sharp Ratio). - Kosten van het beheer. - Track record performance (1, 3, 5 en 10 jaar). - Beleggingsstijl (actief en passief of agressief). Hierbij wordt agressief uitgesloten. - Consistentie van het beleggingsbeleid. Zijn er majeure strategiewijzigingen geweest of te verwachten en of zijn er niet te verklaren rendementsuitslagen geweest. - Track record van de beheerder. Hoe lang zit het management er al en wat is hun ervaring. - Jurisdictie. - In- en uitstap mogelijkheden. - Alle overige binnen dit beleggingsstatuut opgenomen voorwaarden (transparant, duurzaamheid, reputatie beheerder, etc). Indien van toepassing zijn de bewaarbedrijf selectie criteria als volgt: - Kosten. - Track record van het bewaarbedrijf. Hoe lang zit het management er al en wat is hun ervaring. - Alle overige binnen dit beleggingsstatuut opgenomen voorwaarden (transparantie, reputatie, etc). Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 16

20 6 Risico paragraaf De beleggers moeten zich ervan bewust zijn dat de beleggingen in elk risicoprofiel onderhevig zijn aan normale en uitzonderlijke marktschommelingen. De waarde ontwikkeling van de beleggingen kan zowel dalen als stijgen. Het is mogelijk dat de beleggers hun doelvermogen niet zullen halen of zelfs de oorspronkelijke inleg niet zullen halen. Het is voor de belegger belangrijk te beseffen dat het Nazorgfonds streeft naar vermogensgroei op de lange termijn. De vermogensgroei is afhankelijk van het beleggingsuniversum. De verschillende onderdelen zoals beleggingen in aandelen, veranderende rentecurve, wijzigingen in de kredietwaardigheid, wisselkoersen (maar geen direct valutarisico!), commodities en nog meer specifiek de ondernemingen of sectoren waarin wordt belegd kunnen de volatiliteit dusdanig beïnvloeden dat het totale risico aanzienlijk kan toenemen. Dit kan dan een positief of negatief gevolg hebben op de waarde ontwikkeling. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 17

21 Bijlagen Bijlage A: Onderbouwing beleggingsmixen De strategische beleggingsmixen worden bepaald aan de hand van een Monte Carlo simulatie model. Elke simulatie resulteert in ontwikkeling van het beleggingsvermogen. Het jaarlijkse rendement dat wordt behaald over een bepaalde periode kan groter of kleiner zijn dan het rendement dat wordt nagestreefd. Het aantal simulaties dat resulteert in een rendement kleiner dan het rendement dat wordt nagestreefd gedeeld door het aantal simulaties is een schatting voor de kans dat een bepaalde beleggingsmix resulteert in een rendement kleiner dan het streefrendement. De mix met de kleinste kans hierop is de strategische mix. De aannames en parameters van het model De rendementen op de beleggingen zijn onzeker en hangen af van de gekozen beleggingscategorieën. Voor de diverse beleggingscategorieën dienen aannames te worden gehanteerd die de onzekerheid beschrijven. Deze aannames zijn gebaseerd op historische rendementen van representatieve indices. Zo worden de verwachte rendementen, de verwachte afwijkingen ten opzichte van de rendementen (standaarddeviaties) en de correlaties tussen de categorieën beschreven. De indices die per beleggingscategorie gebruikt worden zijn: Aandelen: Eurostoxx 50 Index Vastrentende waarden: JP Morgan EMU 7-10 jr. bond index Index Vastgoed: GPR250 EU Vastgoed De uitgangspunten voor de ontwikkeling van de indices zijn: De rendementen kennen een zogenaamde Brownian motion ofwel random walk, dat wil zeggen dat de rendementen onafhankelijk zijn van de rendementen uit het verleden. De rendementen van de indices op maandbasis zijn lognormaal verdeeld. Het kredietrisico wordt niet meegenomen. De ontwikkeling van de beleggingsrendementen zijn gedeeltelijk afhankelijk van elkaar. Deze afhankelijkheden worden in de modellering ingebouwd door middel van correlaties. De uitgangspunten van de correlaties zijn: De correlaties blijven constant over de tijd. De onderlinge correlaties worden gewaarborgd door toepassing van de zogenaamde Cholesky-decompositie op de gekozen storingstermen en de gekozen econometrische modellen Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 18

22 De streefrendementen en de bijbehorende beleggingsmixen De tabel hieronder laat voor verschillende streefrendementen en voor verschillende simulatie perioden de kans op een jaarlijks rendement dat kleiner is dan het streefrendement zien. Jaarlijks rendement Kans op jaarlijks rendement minder dan: gemeten over: 4% 5% 7% 1 jaar 34.0% 42.2% 52.4% 3 jaar 24.2% 36.6% 52.0% 5 jaar 18.3% 33.0% 52.8% 10 jaar 10.2% 27.1% 52.9% 25 jaar 2.3% 16.5% 52.2% Jaarlijks rendement Assetmix (%Aandelen, %VRW, %Vastgoed) gemeten over: 4% 5% 7% 1 jaar {10;90;0} {30;70;0} {55;45;0} 3 jaar {15;85;0} {20;70;10} {55;45;0} 5 jaar {15;85;0} {20;70;10} {55;45;0} 10 jaar {10;85;5} {20;70;10} {55;45;0} 25 jaar {10;85;5} {25;65;10} {50;45;5} Verwacht rendement van 7% Indien het Nazorgfonds over een langere periode een gemiddeld jaarlijks rendement nastreeft van 7% dan zou het Nazorgfonds moeten kiezen voor een strategische mix van 50% aandelen, 45% vastrentende waarden en 5% vastgoed. Verwacht rendement van 5% Indien het Nazorgfonds over een langere periode een gemiddeld jaarlijks rendement nastreeft van 5% dan zou het Nazorgfonds moeten kiezen voor een strategische mix van 25% aandelen, 65% vastrentende waarden en 10% vastgoed. Uit diversificatie overwegingen wordt de 10% vastgoed gesplitst naar 5% vastgoed en 5% overige. Verwacht rendement van 4% Indien het Nazorgfonds jaarlijks een rendement nastreeft van 4%, bij een tijdshorizon van drie jaar, zou het Nazorgfonds moeten kiezen voor een strategische mix van 15% aandelen en 85% vastrentende waarden. Uit diversificatie overwegingen wordt de 15% aandelen gesplitst naar 10% aandelen en nog eens 2,5% vastgoed en 2,5% overige. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 19

23 Bijlage B: Definities Item Benchmark Bewaarbedrijf Brownian motion Buy and hold strategie Cash Cholesky decompositie Commodities Credits Deposito s Doelvermogen Duration Tabel 1 van 3: Definities Beschrijving Een benchmark wordt in het vermogensbeheer gebruikt om de prestaties van een vermogensbeheerder af te meten aan een bepaalde objectieve maatstaf. Bedrijf dat beursgenoteerde effecten bewaard en zorg draagt voor de financiële afhandeling van deze effecten. Dat wil zeggen dat de rendementen onafhankelijk zijn van de rendementen uit het verleden. Een beleggingsstrategie waarbij eenmaal aangekochte beleggingsfondsen voor de langere termijn worden aangekocht. Ergo niet tussentijds op basis van marktvisie worden verhandeld. Liquiditeiten die worden aangehouden op rekeningcourant. Wiskundige methode om afhankelijkheid tussen variabelen te simuleren. Een commodity is een beleggingsklasse en heeft betrekking op grondstoffen en bulkgoederen. De commodity's worden voornamelijk verhandeld via termijncontracten op de beurs. Deze wordt meegenomen in de beleggingsklasse overige. Credits zijn beleggingen in met name kredieten en of tegenpartijen. Deze wordt meegenomen in de beleggingsklasse overige en valt niet binnen de beleggingsklasse vastrentende waarde. Zijn beleggingen in nul tot en met vijf jaar obligaties (onderhands of beursgenoteerd) die voldoen aan de richtlijnen van wet Fido. Overeenkomstig vallen hier ook de korte termijn geldmarktuitzettingen of deposito s onder. Netto contante waarde (exclusief btw) benodigd op het moment van start nazorg ter financiering van de reguliere nazorgactiviteiten inclusief het risicobedrag. Het doelvermogen wordt berekend door het kapitaliseren van alle nazorgkosten. Duration is een maatstaf voor de rentegevoeligheid van een obligatie of een portefeuille obligaties. Dit wordt veel gebruikt bij het beheer van obligaties binnen een beleggingsportefeuille, maar kan evengoed gebruikt worden voor ieder vaste inkomstenzekerstelling. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 20

24 Item Duration matching ETF/ Index beleggingsfonds of Tracker Beleggingsfondsbeheerder Beleggingsfondsen Gematchte belegging Hedgen Monte Carlo Simulaties Nazorg heffing Nazorgkosten RINAS model Security Lending Sharp Ratio Themafondsen Tabel 2 van 3: Definities Beschrijving Situatie waarbij de rentegevoeligheid (duration) van de beleggingen gelijk is aan de rentegevoeligheid (duration) van de verplichtingen. Er wordt geen renterisico gelopen. Een Exchange Traded Fund (ETF), ook wel indexfonds of indextracker genoemd, is een beleggingsfonds dat op de beurs verhandeld wordt. Het investeringsdoel van een ETF is het zo nauwkeurig mogelijk volgen van een onderliggende beursindex. Geld in een beleggingsfonds wordt beheerd door een beleggingsfondsbeheerder/ beleggingsfondsmanager - of soms een team van managers. Voor zijn diensten wordt een management fee betaald. Een beleggingsfonds is in feite een juridische entiteit waar beleggers geld in beleggen. Het totaalbedrag wordt het beleggingsfondsvermogen genoemd. Beleggingsstrategie waarbij de ontvangsten vanuit de belegging exact worden afgestemd op de uitgaven Door het innemen van een tegengestelde positie immuniseren van het risico. Wiskundige techniek waarbij onzekere variabelen worden gesimuleerd op basis van aannames. Termijnen ter financiering van het doelvermogen. Kosten voor instandhouding, controlemetingen, inspecties en onderhoud. Rekenmodel IPO Nazorg Stortplaatsen. Het RINAS model berekent het doelvermogen van stortplaatsen en baggerdepots. Het uitlenen van effecten voor een bepaalde periode tegen liquiditeit of andere effecten. Het doel is extra rendement te halen. De Sharpe ratio is een meting van de naar risico gecorrigeerde prestatie van een investering of handelsstrategie. Een beleggingsfonds die een specifiek beleggingsthema heeft, Bijvoorbeeld een windmolenfonds of een waterfonds. Deze wordt meegenomen in de beleggingsklasse overige. Beleggingsstatuut Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen 21

PROVINCIAAL BLAD. Vaststelling Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe

PROVINCIAAL BLAD. Vaststelling Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe PROVINCIAAL BLAD Nr. 2211 19 september Officiële uitgave van provincie Drenthe. 2014 Vaststelling Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe Besluit van Gedeputeerde Staten

Nadere informatie

Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe

Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe (geconsolideerde versie, geldend vanaf 1-11-2014) Gegevens van de regeling Overheidsorganisatie provincie Drenthe Officiële naam

Nadere informatie

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011

VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 19 APRIL 2011 VERKLARING BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING PENSIOENFONDS AVEBE 1.1 Het beleggingsproces Het beleggingsproces vormt de randvoorwaarden

Nadere informatie

Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe

Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe Beleggingsstatuut Fonds nazorg gesloten stortplaatsen provincie Drenthe (geconsolideerde versie, geldend vanaf 3-3-2011 tot 2-9-2014) Gegevens van de regeling Overheidsorganisatie provincie Drenthe Officiële

Nadere informatie

Jaarverslag 2012 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN

Jaarverslag 2012 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN Jaarverslag 2012 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen Jaarstukken 2012 Vastgesteld door het Algemeen bestuur d.d. 4 juni 2013 Voorzitter, secretaris, prof. dr. W.B.H.J.

Nadere informatie

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen

Verklaring inzake de beleggingsbeginselen Verklaring inzake de beleggingsbeginselen van Stichting Bedrijfspensioenfonds AVH 1. Introductie 1.1 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft beknopt de uitgangspunten weer van het

Nadere informatie

Onderzoek Indextrackers. Samenvatting

Onderzoek Indextrackers. Samenvatting Onderzoek Indextrackers Samenvatting 1. Inleiding De stichting Autoriteit Financiële Markten (AFM) houdt toezicht op correcte, duidelijke en niet misleidende informatieverstrekking aan consumenten. Het

Nadere informatie

Het college van Gedeputeerde Staten verzoekt de leden van Provinciale Staten om:

Het college van Gedeputeerde Staten verzoekt de leden van Provinciale Staten om: STATENBRIEF Onderwerp: Begroting 2014 Fonds nazorg stortplaatsen Gelderland Doel van deze brief: Het college van Gedeputeerde Staten verzoekt de leden van Provinciale Staten om: Te besluiten conform het

Nadere informatie

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer

Consumentenbrief beleggingen van. Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Consumentenbrief beleggingen van Tielkemeijer & Partners Vermogensbeheer Introductie Een groot aantal brancheorganisaties waaronder DSI, DUFAS, NVB, VBA en VV&A hebben het initiatief genomen om Consumentenbrief

Nadere informatie

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor

Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Het beleggingsbeleid van Berben s Effectenkantoor Waarschijnlijk baseert u uw keuze voor een vermogensbeheerder op diverse gronden. Mogelijk heeft u binnen uw netwerk al goede berichten over ons vernomen.

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen STICHTING PENSIOENFONDS RECREATIE Mei 2011 INHOUDSOPGAVE 0. Introductie 3 1. Doelstelling van het beleggingsbeleid 4 2. Organisatie en risicobeheerprocedures 5 3. Beleggingsbeginselen 7 Mei 2011 Pagina

Nadere informatie

2. STrUCTUUr 3. De BeHeerDer Michiel Goris (1956)

2. STrUCTUUr 3. De BeHeerDer Michiel Goris (1956) 1. profiel Het MM Fortune Fund ( hierna: het fonds) is een open-end beleggingsfonds voor gemene rekening, opgericht op 15 april 2008 en gevestigd te Rijswijk. Een fonds voor gemene rekening is geen rechtspersoon

Nadere informatie

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds Oncologie Holland. April 2015. Beleggingsstatuut SFOH 30 april 2015, pag. 1 BELEGGINGSSTATUUT Stichting Fonds Oncologie Holland April 2015 30 april 2015, pag. 1 Inhoudsopgave I Beleid.... 3 Algemeen 4 Hefbomen 4 Restricties....4 II Middelenverdeling......5 Strategische asset allocatie

Nadere informatie

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord:

Op welke beleggingsstrategie baseert de beleggingsonderneming haar dienstverlening? Antwoord: Om beleggingsondernemingen goed met elkaar te vergelijken is o.a. inzicht in het beleggingsproces een belangrijke maatstaf. Door vragen te stellen over het beleggingsbeleid krijgt u een goed beeld van

Nadere informatie

JAARVERSLAG 2010 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN

JAARVERSLAG 2010 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN JAARVERSLAG 2010 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen Jaarstukken 2010 Aldus vastgesteld door het Algemeen bestuur d.d. 7 juni 2011 Voorzitter, Secretaris, prof. dr. W.B.H.J.

Nadere informatie

ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U?

ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U? ONS BELEGGINGSBELEID PAST ONZE BELEGGINGSFILOSOFIE BIJ U? Waarschijnlijk baseert u uw keuze voor een vermogensbeheerder op diverse gronden. Mogelijk heeft u binnen uw netwerk al goede berichten over ons

Nadere informatie

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd

Risico pariteit -1- 1 Aandelen Wereldwijd Ontwikkelde Markten - MSCI World Index MSCI Daily Net TR World Euro, Aandelen Wereldwijd Risico pariteit Risico pariteit is een techniek die wordt ingezet om de risico s in een beleggingsportefeuille te reduceren. Sinds 2008 heeft risico pariteit om drie redenen veel aandacht gekregen: 1.

Nadere informatie

Indexmatig beheer indexmatig beheer.

Indexmatig beheer indexmatig beheer. Indexmatig beheer Naast actief beheer van beleggingen, wint een andere aanpak veld: die van het indexmatig beheer. Bij deze beheersvorm streeft men naar een marktconform rendement tegen een zo laag mogelijke

Nadere informatie

27 oktober 2015 Corr.nr. 2015-46.491, OM Nummer 69/2015 Zaaknr. 600103

27 oktober 2015 Corr.nr. 2015-46.491, OM Nummer 69/2015 Zaaknr. 600103 27 oktober 2015 Corr.nr. 2015-46.491, OM Nummer 69/2015 Zaaknr. 600103 Voordracht van Gedeputeerde Staten aan Provinciale Staten van Groningen ter vaststelling van de wijziging van de Verordening op de

Nadere informatie

Op verzoek van een belanghebbende bij het pensioenfonds wordt de Verklaring verstrekt.

Op verzoek van een belanghebbende bij het pensioenfonds wordt de Verklaring verstrekt. VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van De Nederlandsche

Nadere informatie

Jaarverslag 2013 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN

Jaarverslag 2013 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN Jaarverslag 2013 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen JAARSTUKKEN 2013 Vastgesteld door het Algemeen bestuur d.d. 3 juni 2014 Voorzitter, Secretaris, prof. dr. W.B.H.J.

Nadere informatie

Generali Beleggingsmogelijkheden Pensioen

Generali Beleggingsmogelijkheden Pensioen 1. Algemene informatie over dit document Waarom krijgt u dit document U krijgt deze informatie omdat u via uw werkgever deelneemt aan een pensioenregeling bij Generali. In uw pensioenregeling staat hoe

Nadere informatie

Treasury- en beleggingsstatuut

Treasury- en beleggingsstatuut Treasury- en beleggingsstatuut It Fryske Gea It Fryske Gea heeft als doel: bescherming, behoud en ontwikkeling van natuur en landschap en de bescherming van cultuurhistorische waarden in Fryslân. De vereniging

Nadere informatie

Aan: de voorzitter en leden van provinciale staten van Drenthe

Aan: de voorzitter en leden van provinciale staten van Drenthe Aan: de voorzitter en leden van provinciale staten van Drenthe Assen, 21 september 2006 Ons kenmerk 38/5.8/2006010773 Behandeld door de heer J.M.J. Scholte (0592) 36 56 96 Onderwerp: Jaarverslag en Jaarrekening

Nadere informatie

Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking

Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking Toelichting beleggingsbeleid Triodos Bank Private Banking Heeft u vragen? Neemt u dan telefonisch contact op met Triodos Bank Private Banking via 030 693 65 05. Of stuur een e-mail naar private.banking@triodos.nl.

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Xerox

Stichting Pensioenfonds Xerox Verklaring inzake beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds Xerox 1 juli 2015 Paragraaf 1 ~ Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017

Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017 Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Zuivel en aanverwante industrie (BPZ) Verklaring inzake beleggingsbeginselen 2015-2017 Inleiding Deze verklaring inzake de beleggingsbeginselen geeft de uitgangspunten

Nadere informatie

Beleggingsbeginselen

Beleggingsbeginselen Beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds voor de Architectenbureaus Versie april 2015 Deze Verklaring beleggingsbeginselen maakt onderdeel uit van het beleggingsbeleid van het pensioenfonds en is aangepast

Nadere informatie

Individuele aandelen, Individuele obligaties, Vastgoed, Grondstoffen, Beleggingsfondsen, Trackers

Individuele aandelen, Individuele obligaties, Vastgoed, Grondstoffen, Beleggingsfondsen, Trackers Bedrijfsprofiel Care IS Vermogensbeheer Vermogensbeheerder Naam Website Beschrijving Care IS Vermogensbeheer www.careis.nl/ Care IS Vermogensbeheer is sinds 2010 actief en gevestigd in Volendam. Care IS

Nadere informatie

Jaarverslag 2014 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN

Jaarverslag 2014 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN Jaarverslag 2014 NAZORGFONDS GESLOTEN STORTPLAATSEN Fonds Nazorg Gesloten Stortplaatsen JAARSTUKKEN 2014 Vastgesteld door het Algemeen bestuur d.d. 23 juni 2015 Voorzitter, Secretaris, prof. dr. W.B.H.J.

Nadere informatie

Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de deelnemer

Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de deelnemer Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de deelnemer Inhoudsopgave Algemene informatie over dit document 2 1. Zorgvuldig beleggingsbeleid 3 2. Algemene informatie over een pensioen op

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011

Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg Beleggingsplan 2011 April 2011 ING Investment Management / ICS Inleiding Jaarlijks stelt het Bestuur van de Stichting Pensioenfonds Huntsman Rozenburg (Huntsman)

Nadere informatie

ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd.

ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. ABN AMRO Multi Manager Profiel Fondsen. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. Toegang tot een selectie van de best presterende beleggingsfondsen wereldwijd. Beleggen

Nadere informatie

Vragenlijst. - in te vullen door financieel adviseur -

Vragenlijst. - in te vullen door financieel adviseur - Vragenlijst - in te vullen door financieel adviseur - Vaststelling risicoprofiel Voor de bepaling van het risicoprofiel dient uw cliënt de volgende acht vragen naar waarheid te beantwoorden. 1. Met welke

Nadere informatie

Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de werkgever

Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de werkgever Generali beleggingsmogelijkheden pensioen informatie voor de werkgever Inhoudsopgave Algemene informatie over dit document 2 1. Zorgvuldig beleggingsbeleid 3 2. Algemene informatie over een pensioen op

Nadere informatie

Achmea life cycle beleggingen

Achmea life cycle beleggingen Achmea life cycle beleggingen Scheiden. Uw pensioengeld in vertrouwde handen Wat betekent dat voor uw ouderdomspensioen? Interpolis. Glashelder Achmea life cycle beleggingen Als pensioenverzekeraar beleggen

Nadere informatie

Essentiële Beleggersinformatie

Essentiële Beleggersinformatie Essentiële Beleggersinformatie Dit document verschaft u essentiële beleggersinformatie aangaande dit fonds. Het is geen marketingmateriaal. De verstrekte informatie is bij wet voorgeschreven en is bedoeld

Nadere informatie

Methodiek Nominaties Gouden Stier 2015

Methodiek Nominaties Gouden Stier 2015 Methodiek Nominaties Gouden Stier 2015 September 2015 AF Advisors Content - Introductie - Nominatiemethodiek op hoofdlijnen - Methodiek Beste Beleggingsfonds - Methodiek Beste Duurzame Beleggingsfonds

Nadere informatie

Indexbeleggen bij Legal & General met BlackRock, wereldwijd marktleider in indextrackers

Indexbeleggen bij Legal & General met BlackRock, wereldwijd marktleider in indextrackers Indexbeleggen bij Legal & General met BlackRock, wereldwijd marktleider in indextrackers Wat is indexbeleggen? Wat zijn Exchange Traded Funds (ETF s)? Wat zijn de voordelen van ETF s? BlackRock Funds of

Nadere informatie

Generali beleggingsmogelijkheden Generali pensioen

Generali beleggingsmogelijkheden Generali pensioen Generali beleggingsmogelijkheden Generali pensioen informatie voor de deelnemer INHOUDSOPGAVE Algemene informatie over dit document 2 1. Zorgvuldig beleggingsbeleid 3 2. Algemene informatie over een pensioen

Nadere informatie

De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen. LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak

De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen. LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak De LifeCycle Mix bij Mijn Pensioen LifeCycle Mix (LCM): online oplossing met maximale transparantie en gemak Gespecialiseerd team onderhoudt en ontwikkelt LCM WWW.INGIM.COM 2 ING INVESTMENT MANAGEMENT

Nadere informatie

ALM als basis van Zorgvuldig Beleggen

ALM als basis van Zorgvuldig Beleggen ALM als basis van Zorgvuldig Beleggen Samenhang en voorbeelden Ronald Janssen, Ortec Finance 1 Klant centraal stellen: Doelstelling Managen van de verwachtingen van onze cliënten Hoe kunnen we dat doen?

Nadere informatie

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux

Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Kort jaarverslag Stichting Pensioenfonds nv Linde Gas Benelux Beleggingen Het totaal rendement over het afgelopen boekjaar 2010 is uitgekomen op 15,6%. Als we naar de onderverdeling kijken zien we het

Nadere informatie

Risicoprofiel bepalen

Risicoprofiel bepalen Handleiding voor de adviseur: Met dit formulier heeft u een hulpmiddel om het risicoprofiel van uw cliënt te bepalen. De acht vragen leiden tot een standaard risicoprofiel. De risicobereidheid van uw cliënt

Nadere informatie

Op verzoek van een belanghebbende bij het pensioenfonds wordt de Verklaring verstrekt.

Op verzoek van een belanghebbende bij het pensioenfonds wordt de Verklaring verstrekt. Bijlage 2 Verklaring inzake beleggingsbeginselen Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van

Nadere informatie

1. De Consumentenbrief moet uiterlijk 1 juli aanstaande op uw website staan; en

1. De Consumentenbrief moet uiterlijk 1 juli aanstaande op uw website staan; en TOELICHTING VOORAF In dit stuk hebben wij geprobeerd de vragen de beantwoorden die volgens de Consumentenbrief door een potentiele cliënt gesteld zouden moeten worden aan zijn beoogde vermogensbeheerder.

Nadere informatie

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds 1818 tot nut van het algemeen

BELEGGINGSSTATUUT. Stichting Fonds 1818 tot nut van het algemeen BELEGGINGSSTATUUT Stichting Fonds 1818 tot nut van het algemeen A. ALGEMENE DOELSTELLINGEN 1. Doelstelling van Fonds 1818 Stichting Fonds 1818 tot nut van het algemeen heeft als doel het verhogen van de

Nadere informatie

BELEGGINGSSTATUUT NATUURMONUMENTEN (aangepast 2014-08) 1. Inleiding. 2. Uitgangspunten en richtlijnen beleggingsbeleid

BELEGGINGSSTATUUT NATUURMONUMENTEN (aangepast 2014-08) 1. Inleiding. 2. Uitgangspunten en richtlijnen beleggingsbeleid BELEGGINGSSTATUUT NATUURMONUMENTEN (aangepast 2014-08) 1. Inleiding 2. Uitgangspunten en richtlijnen beleggingsbeleid 3. Uitvoering van het vermogensbeheer 4. Rapportage en evaluatie Bijlagen: A. Uitwerking

Nadere informatie

Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later

Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later Vermogensbeheer Voor een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later Een houdbaar en betaalbaar inkomen voor later. Dat is de belofte van uw pensioenfonds aan uw deelnemers. Verder gaan is nu zorgen voor

Nadere informatie

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015

KWARTAALVERSLAG. Philips Pensioenfonds. 1. In het kort. 2. Financiële positie Philips Pensioenfonds 1/5 DERDE KWARTAAL 2015 KWARTAALVERSLAG DERDE KWARTAAL 2015 1. In het kort De beleidsdekkingsgraad per 30 september 2015 bedroeg 112,6% Het rendement van 1 juli tot en met 30 september 2015 bedroeg -1,6% Het pensioenvermogen

Nadere informatie

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES

VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES ONDERZOEK NAAR VERVANGENDE FONDSEN VOOR DE BLACKROCK FUNDS OF ISHARES NOVEMBER 2014 Met dank aan: Naar aanleiding van het besluit van BlackRock om per 31 december 2014 de Funds of ishares op te heffen

Nadere informatie

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag

Informatiewijzer. Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen. Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Informatiewijzer Beleggingsdoelstelling & Risicoprofielen Today s Tomorrow Morgen begint vandaag Beleggen op een manier die bij u past! Aangenomen mag worden dat beleggen een voor u een hoger rendement

Nadere informatie

31.07.2015 VOORSTEL EN TOELICHTING TOT WIJZIGING VAN DE VOORWAARDEN VAN DEELNAME VAN

31.07.2015 VOORSTEL EN TOELICHTING TOT WIJZIGING VAN DE VOORWAARDEN VAN DEELNAME VAN DELTA LLOYD CORPORATE BOND FUND, DELTA LLOYD COLLATERALIZED BOND FUND, DELTA LLOYD SOVEREIGN BOND FUND, DELTA LLOYD SOVEREIGN LT BOND FUND, DELTA LLOYD SOVEREIGN XLT BOND FUND, DELTA LLOYD SUB SOVEREIGN

Nadere informatie

Beleggingsstatuut ten behoeve van R.K. parochies binnen het Bisdom van s-hertogenbosch

Beleggingsstatuut ten behoeve van R.K. parochies binnen het Bisdom van s-hertogenbosch Versie 2012/PB/WM/002 Beleggingsstatuut ten behoeve van R.K. parochies binnen het Bisdom van s-hertogenbosch Februari 2013 (eerste versie: november 2010) Inleiding In de afgelopen jaren zijn de opbrengsten

Nadere informatie

Persoonlijk Pensioen Plan

Persoonlijk Pensioen Plan Persoonlijk Pensioen Plan Verstandig beleggen voor een goed pensioen Zorgvuldig uw pensioen opbouwen Natuurlijk denkt u wel eens aan uw financiële situatie na uw pensionering. Misschien wilt u minder werken,

Nadere informatie

Begrippenlijst. Algemeen Pensioenfonds 1 / 5. Aandeel

Begrippenlijst. Algemeen Pensioenfonds 1 / 5. Aandeel Begrippenlijst Aandeel Aandelenfonds Achtergestelde obligatie Actief beheer AFM Allocatie Bewijs van deelneming in het kapitaal van een vennootschap. Bezit van een aandeel geeft het recht om te delen in

Nadere informatie

Statuut middelenbeheer en betalingsverkeer

Statuut middelenbeheer en betalingsverkeer Inleiding In dit document worden de uitgangspunten voor het middelenbeheer en betalingsverkeer van vastgesteld. Het statuut wordt gebruikt om de afspraken tussen Stichting, Cedar B.V. en vermogensbeheerders/banken

Nadere informatie

ETF s als bouwblokken voor een goed gespreide portefeuille Kant-en-klaar indexbeleggen

ETF s als bouwblokken voor een goed gespreide portefeuille Kant-en-klaar indexbeleggen ETF s als bouwblokken voor een goed gespreide portefeuille Kant-en-klaar indexbeleggen Vrijdag 22 april 2016 Wie geeft deze presentatie? Martijn Rozemuller Voormalig arbitrage handelaar bij Optiver Oprichter

Nadere informatie

UW MENSEN, UW KAPITAAL. Beleggingsinformatie. Vrij beleggen. Life Cycle beleggen. Rendement en risico s. Kosten

UW MENSEN, UW KAPITAAL. Beleggingsinformatie. Vrij beleggen. Life Cycle beleggen. Rendement en risico s. Kosten UW MENSEN, UW KAPITAAL Beleggingsinformatie 2 Life Cycle beleggen Vrij beleggen Rendement en risico s 4 6 8 Kosten 9 Beleggingsinformatie Hoe werkt het beleggingspensioen van Cappital? In de pensioenregeling

Nadere informatie

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2013 Portfolio Management Ostrica BV Februari 2013 Rendementsverwachtingen Ostrica 2013 In dit document wordt een onderbouwing gegeven van de rendementsverwachtingen

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen Verklaring inzake beleggingsbeginselen 1. Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van Stichting

Nadere informatie

Reglement Finles/IEX Hollandse hedge fund indices

Reglement Finles/IEX Hollandse hedge fund indices Reglement Finles/IEX Hollandse hedge fund indices Mei 2010 1 1. Voorwoord Finles Capital Management heeft zich ten doel gesteld de Nederlandse hedge fund industrie te stimuleren. Een van de pijlers in

Nadere informatie

Beleggingsbeleid Ardanta Risicobewustzijn Doelstellingen Beleggingsbeleid

Beleggingsbeleid Ardanta Risicobewustzijn Doelstellingen Beleggingsbeleid Beleggingsbeleid Ardanta Het beleggingsbeleid van Ardanta is uitbesteed aan de afdeling Financial Markets van ASR Nederland. Jaarlijks stellen wij het beleid in samenspraak met deze afdeling vast, waarna

Nadere informatie

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG

VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG VERKLARING INZAKE BELEGGINGSBEGINSELEN STICHTING BEDRIJFSTAKPENSIOENFONDS VOOR HET BEROEPSVERVOER OVER DE WEG 1. Introductie 1.1. Inleiding De Verklaring inzake de beleggingsbeginselen ( Verklaring ) beschrijft

Nadere informatie

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen behorende bij de beleggingsverzekeringen van Achmea Pensioen- en Levensverzekeringen N.V. Begrip Uitleg 01 Aandeel Bewijs van deelneming in het kapitaal van

Nadere informatie

Triodos Bank Private Banking Meer over duurzaam beleggen met Triodos Advies op Maat

Triodos Bank Private Banking Meer over duurzaam beleggen met Triodos Advies op Maat Triodos Bank Private Banking Meer over duurzaam beleggen met Triodos Advies op Maat Heeft u vragen? Neemt u dan telefonisch contact op met Triodos Bank Private Banking via 030 693 65 05. Of stuur een e-mail

Nadere informatie

NN First Class Balanced Return Fund

NN First Class Balanced Return Fund NN First Class Balanced Return Fund Alle Fonds onder de loep cijfers zijn per 31/03/015 Het NN First Class Balanced Return Fonds won in het eerste kwartaal 8,9% Zeer sterke performances van aandelen en

Nadere informatie

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen penlijst Unit Linked Beleggingsfondsen behorende bij de beleggingsverzekeringen van Achmea Pensioen- en Levensverzekeringen N.V. Begrip Aandeel Aandelenfonds Aanvullend Prospectus Achtergestelde obligatie

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen Verklaring inzake beleggingsbeginselen 1. Inleiding De verklaring beschrijft de door het bestuur vastgestelde uitgangspunten voor het beleggingsbeleid van de Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de

Nadere informatie

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN

INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN INFORMATIE BELEGGINGSFONDSEN (NETTO) WERKNEMERS PENSIOEN Informatie voor werkgevers Ingangsdatum 1 januari 2016 Als uw werknemer niet kiest voor een gegarandeerde uitkering wordt zijn premie belegd. Dit

Nadere informatie

Informatie beleggingsfondsen per 30 juni 2015

Informatie beleggingsfondsen per 30 juni 2015 Levensloop Rendement Informatie beleggingsfondsen per 30 juni 2015 Productomschrijving Met Levensloop wordt geld gereserveerd waarmee in de toekomst (tussentijds) verlof kan worden gefinancierd. Door Loyalis

Nadere informatie

Raads informatiebrief (Financiele pijler)

Raads informatiebrief (Financiele pijler) gemeente Eindhoven Raadsnummer O4.R854.OOI Inboeknummer o4joo6aas Classificatienummer oz Dossiernummer 4sa.aor 25 mei 2004 Raads informatiebrief (Financiele pijler) Betreft overzicht beleggingen. 1 Inleiding

Nadere informatie

Vermogen opbouwen via Mijn Pensioen

Vermogen opbouwen via Mijn Pensioen Deelnemersbrochure Mijn Pensioen 2014 Stichting Pensioenfonds Gasunie Vermogen opbouwen via Mijn Pensioen Een unieke pensioenoplossing: Pensioenopbouw op maat; Altijd online inzage in uw vermogensopbouw.

Nadere informatie

Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016

Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016 Aanpassing Prospectussen Aegon, AEAM en Aegon Paraplu 1 Funds Per 1 augustus 2016 Per 1 augustus 2016 voert de beheerder van de Aegon Funds, de AEAM Funds en de Aegon Paraplu 1 Funds, Aegon Investment

Nadere informatie

Provincie Noord-Brabant Fonds nazorg gesloten stortplaatsen Jaarstukken 2013

Provincie Noord-Brabant Fonds nazorg gesloten stortplaatsen Jaarstukken 2013 Provincie Noord-Brabant Fonds nazorg gesloten stortplaatsen Jaarstukken 2013 s-hertogenbosch, 16 april 2014 1 1. Inhoudsopgave 1. Jaarverslag 2013 3 1.1. Samenvatting 3 1.2. Algemene uitgangspunten 4 1.3.

Nadere informatie

Fondsen van De Goudse

Fondsen van De Goudse Fondsen van De Goudse Informatie voor de klant In deze brochure vindt u de verkorte jaarverslagen van de beleggingsfondsen binnen Aktief Sparen en het Flexx Vermogensplan. Als u het volledige jaarverslag

Nadere informatie

Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis

Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis Het strategisch beleggingsplan van ABP is stapsgewijs opgebouwd. De strategie is gebaseerd op vier pijlers: 1) de doelstelling van ABP 2) beleggingsovertuigingen

Nadere informatie

Informatiedocument Noordam Vermogensbeheer B.V.

Informatiedocument Noordam Vermogensbeheer B.V. Informatiedocument Noordam Vermogensbeheer B.V. INLEIDING U wilt een deel van uw vermogen beleggen, maar mist de kennis en ervaring, zin of tijd om dat zelf te doen. Wij helpen u graag. Bij Noordam Vermogensbeheer

Nadere informatie

NN First Class Return Fund

NN First Class Return Fund NN First Class Return Fund Fonds onder de loep Alle cijfers zijn per 30/06/015 Het NN First Class Return Fund leverde in het tweede kwartaal 1,7% in De wereldeconomie vertraagde sterk, aandelen begonnen

Nadere informatie

Notulen Participantenvergadering Global Multi Asset Fund d.d. 23 april 2008 te Haarlem

Notulen Participantenvergadering Global Multi Asset Fund d.d. 23 april 2008 te Haarlem Notulen Participantenvergadering Global Multi Asset Fund d.d. 23 april 2008 te Haarlem Voorzitter: F.Y.M. van Zinnicq Bergmann Beheerder: M.J. Gieling, F.Y.M. van Zinnicq Bergmann, M.P. Vijver en R.J.

Nadere informatie

FEB/2011 MAAND. Rapportage Vermogensbeheer. Stichting Pensioenfonds Productschappen

FEB/2011 MAAND. Rapportage Vermogensbeheer. Stichting Pensioenfonds Productschappen FEB/2011 MAAND Rapportage Vermogensbeheer Stichting Pensioenfonds Productschappen Inhoudsopgave Inleiding... 2 1. Kerncijfers... 3 1.1. Dekkingsgraad... 3 1.2. Rendement... 4 1.3. Vermogensmutaties...

Nadere informatie

Duurzaam Vermogensbeheer

Duurzaam Vermogensbeheer Duurzaam Vermogensbeheer Een keuzeafweging Keuze maken, afwegingscriteria Wat zijn de mogelijke afwegingscriteria bij het maken van een keuze uit de mogelijke oplossingen binnen het beleggingsbeleid. Versie:2001-11-02

Nadere informatie

Risico s en kenmerken van beleggen

Risico s en kenmerken van beleggen Risico s en kenmerken van beleggen 1. Risico s en kenmerken in het algemeen Beleggen brengt risico s met zich mee. Vaak geldt: hoe hoger het verwachte rendement, hoe meer risico s. Ook geldt dat in het

Nadere informatie

Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis

Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis Waarom onze beleggingsstrategie staat als een huis Het strategisch beleggingsplan van ABP is stapsgewijs opgebouwd. De strategie is gebaseerd op vier pijlers: 1) de doelstelling van ABP 2) beleggingsovertuigingen

Nadere informatie

Verklaring van Beleggingsbeginselen. Joachim Aelvoet CBFA

Verklaring van Beleggingsbeginselen. Joachim Aelvoet CBFA Verklaring van Beleggingsbeginselen Joachim Aelvoet CBFA 17 maart 2011 Onderzoek 29 IBP's +/- 4,5 miljard euro vermogen +/- 100.000 aangeslotenen methode: eerste analyse individueel gesprek conclusies

Nadere informatie

Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Verklaring inzake beleggingsbeginselen Verklaring inzake beleggingsbeginselen Stichting Pensioenfonds Medisch Specialisten Zeist, 4 maart 2014 1. Inleiding De verklaring inzake beleggingsbeginselen beschrijft de uitgangspunten van het beleggingsbeleid

Nadere informatie

Informatie beleggingsfondsen per 31 december 2015

Informatie beleggingsfondsen per 31 december 2015 Levensloop Rendement Bouw Informatie beleggingsfondsen per 31 december 2015 Productomschrijving Met Levensloop wordt geld gereserveerd waarmee in de toekomst (tussentijds) verlof kan worden gefinancierd.

Nadere informatie

1. ALGEMENE RICHTLIJNEN

1. ALGEMENE RICHTLIJNEN Beleggingsstatuut JULI 2015 1. ALGEMENE RICHTLIJNEN 1.1. Statutaire doelstelling De Stichting voor Vluchteling-Studenten UAF, zich beroepend op de Universele Verklaring van de Rechten van de Mens, stelt

Nadere informatie

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen behorende bij de beleggingsverzekeringen van Achmea Pensioen- en Levensverzekeringen N.V.

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen behorende bij de beleggingsverzekeringen van Achmea Pensioen- en Levensverzekeringen N.V. Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen behorende bij de beleggingsverzekeringen van Achmea Pensioen- en Levensverzekeringen N.V. Begrip Aandeel Aandelenfonds Aanvullend Prospectus Achtergestelde

Nadere informatie

Begrutting 2013. Fûns Neisoarch Stoarten Fryslân

Begrutting 2013. Fûns Neisoarch Stoarten Fryslân Omslag_nw_fondsnazorgstortpl.qxp:421x297 1-9-212 16:59 Pagina 1 Begrutting 213 Fûns Neisoarch Stoarten Fryslân Doel van dit document: Deze begroting bevat het beleid en de baten en lasten voor 213 van

Nadere informatie

Ambassador Investments Fondsen

Ambassador Investments Fondsen Ambassador Investments Fondsen Ambassador Investments Fondsen Vanaf het vierde kwartaal 2013 is het voor beleggers mogelijk te participeren in de beleggingsstijl van Ambassador Investments door zelfstandig

Nadere informatie

Supplement J Think iboxx AAA-AA Government Bond Tracker

Supplement J Think iboxx AAA-AA Government Bond Tracker Supplement J Think iboxx AAA-AA Government Bond Tracker Aandelen Serie J in ThinkCapital ETF s N.V. 15 oktober 2012 I. Belangrijke informatie Dit Supplement moet worden gelezen in samenhang met, en maakt

Nadere informatie

Uw gids voor financiële eenvoud

Uw gids voor financiële eenvoud SPUYBROEK ADVIES Het realiseren van uw doelen, wensen en dromen Januari 2015 Uw gids voor financiële eenvoud Beleggingsbeleid Spuybroek Advies in het kort Uw doelen, wensen en dromen gerangschikt naar

Nadere informatie

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen.

Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen. Begrippenlijst Unit Linked Beleggingsfondsen. Begrippenlijst behorende bij de beleggingsverzekeringen van Achmea Pensioenen Levensverzekeringen N.V. Begrip Nieuwe voorwaarden (LBB 14) Aandeel Aandelenfonds

Nadere informatie

Bijlage 2 Verklaring inzake beleggingsbeginselen

Bijlage 2 Verklaring inzake beleggingsbeginselen Bijlage 2 Verklaring inzake beleggingsbeginselen Introductie Deze Verklaring inzake beleggingsbeginselen (hierna: Verklaring) beschrijft op beknopte wijze de uitgangspunten van het beleggingsbeleid van

Nadere informatie

FONDSHUIS PERFORMANCE ANALYSE. Armgard Investment Management. 31 december 2011

FONDSHUIS PERFORMANCE ANALYSE. Armgard Investment Management. 31 december 2011 Specialist in Vermogensbeheer PERFORMANCE ANALYSE feb-02 aug-02 feb-03 aug-03 feb-04 aug-04 feb-05 aug-05 feb-06 aug-06 feb-07 aug-07 feb-08 aug-08 feb-09 aug-09 feb-10 aug-10 feb-11 aug-11 Beleggingsstrategie

Nadere informatie

Rendement versus risico:

Rendement versus risico: Rendement versus risico: Een belangrijke keuze! 1. Uw risicoprofiel is de hoeksteen van een goed beleggingsadvies Het gepersonaliseerd beleggingsadvies dat u van KBC krijgt is gebaseerd op uw risicoprofiel.

Nadere informatie

Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste!

Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste! Vaak is de eenvoudigste oplossing ook de beste! 12 december 2014 Martijn Rozemuller Thinketfs.nl Wat is indexbeleggen? Indexbeleggen is passief beleggen Ac8ef beleggend fonds Er wordt geprobeerd een hoger

Nadere informatie

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014

Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014 Onderbouwing van de rendementsverwachtingen 2014 Portfolio Management Ostrica BV Januari 2014 Rendementsverwachtingen Ostrica 2014 In dit document wordt een onderbouwing gegeven van de rendementsverwachtingen

Nadere informatie

De klant in beeld. Aanbevelingen voor zorgvuldig beleggingsadvies en vermogensbeheer

De klant in beeld. Aanbevelingen voor zorgvuldig beleggingsadvies en vermogensbeheer De klant in beeld Aanbevelingen voor zorgvuldig beleggingsadvies en vermogensbeheer Autoriteit Financiële Markten De AFM bevordert eerlijke en transparante financiële markten. Wij zijn de onafhankelijke

Nadere informatie