Examenbespreking Havo maatschappijwetenschappen regulier Dinsdag 26 mei 2015

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Examenbespreking Havo maatschappijwetenschappen regulier Dinsdag 26 mei 2015"

Transcriptie

1 Examenbespreking Havo maatschappijwetenschappen regulier Dinsdag 26 mei 2015 Het correctievoorschrift van het CvTE is bindend. Het is niet toegestaan zelfstandig af te wijken van het beoordelingsmodel. Dit verslag is slechts een weergave van de bespreking van het examen en discussie over mogelijke antwoorden. Aanwezig: 47 docenten. Algemene opmerkingen: Eerste indruk: te doen. Dat blijkt bij nakijken altijd weer tegen te vallen. Weinig cadeautjes, duidelijk wat ze geleerd moesten hebben. Je kwam er niet met redeneren. Wel evenwichtig en niet te moeilijk. Interessante teksten, goed leesbaar. Een 6V-leerling die het examen maakte als oefening vond dit examen lastiger dan vwo, vanwege het aantal afgevraagde rijtjes. Manier van vragen stellen is duidelijk vergeleken met eerdere jaren (bijv. bullets gebruikt). Vraagstelling was helder. Compliment aan de examenmakers. Soms staat wat er gevraagd wordt niet altijd even duidelijk in de syllabus. Het examen discrimineert goed. Soms wordt er voor een tussenstap (redenering) een punt gegeven, terwijl die tussenstap niet expliciet wordt gevraagd in het examen. Veel rijtjes/feitjes vragen Iemand vraagt of er een paar meerkeuzevragen in het volgende examen kunnen, anderen zijn daar tegen omdat het volgens hen niet past bij maatschappijwetenschappen. Fijn dat er veel criminaliteit in zat. Weinig onderzoeksvragen, invalshoeken misten bijvoorbeeld Opmerkingen per vraag Vraag 1 Deze vraag neigt naar een stapelvraag. Als iemand de medewetgevende taak noemt is de daarop volgende uitleg ook niet goed. Niet alle leerlingen gaan in op het deel van het antwoord over de beschikking hebben over alle informatie. Een deel van de docenten vond dat ook niet essentieel voor het antwoord. In het antwoord moet wel staan dat het gaat om het controleren van de regering, eventueel het contoleren van het beleid. Vraag 2 In de syllabus staat informatiemaatschappij en niet informatiesamenleving. Dat is verwarrend voor leerlingen. Sommige docenten vinden ook de definitie van informatiemaatschappij in de syllabus heel slecht. Het is bovendien een erg economische invulling van het begrip. Constante stroom van informatie hebben veel docenten op vakinhoudelijke gronden goed gekeurd. 1

2 Digitalisering of toenemende informatiebehoefte of toegankelijkheid van informatie of toegenomen snelheid van informatiestromen? Bij veel docenten kan dit op draagvlak rekenen, mits goed gerelateerd aan de bron. Een aantal docenten vindt regel (diverse media) ook verdedigbaar als aanloop naar (de gegeven) regel 19/20. Verwijzingen naar waan van de minuut i.p.v. naar de dag (regel 33-34) vindt men ook te verdedigen als verwijzing naar enorme hoeveelheid informatie. Vraag 3 Controle-/waakhondfunctie? Is die te herkennen in de aangegeven regels? In de bron gaat het volgens veel docenten niet over controleren van politici. Dus geen draagvlak. Spreekbuisfunctie? Sommige docenten vinden dat de bron niet gaat over doorgeven van meningen uit de samenleving. Andere docenten benadrukken dat Kamerleden ook opiniewebsites (Joop) en opinies op nieuwswebsites als bron voor vragen gebruiken, dus zijn zien wel wat in spreekbuisfunctie. Poortwachtersfunctie is niet goed. Onderzoekende functie is niet goed. Kritiek op de syllabus: Opgemerkt wordt dat in de syllabus de informatiefunctie wordt opgedeeld in verschillende andere (deel)functies, dat is verwarrend. Ook is het voor leerlingen verwarrend dat ze drie rijtjes moeten onthouden en onderscheiden: individuele, politiek en maatschappelijke functies van de media. Bij individueel worden opiniërend en informatiefunctie apart genoemd, maar bij maatschappelijke functies is opiniërend dan weer een onderdeel van de informatiefunctie. Vraag 4 Meer mogelijkheden zoals geografisch dichtbij? Sommigen vinden dat wel goed, anderen niet (want deze Kamervragen onderscheiden zich niet op dit kenmerk). En de doelgroep wil het lezen? Dit staat onder andere factoren (p.45 in de syllabus) Negatief over prominent persoon: staat in correctievoorschrift als één, maar in de syllabus als twee. Kun je dus splitsen, vindt de meerderheid van de vergadering. Het is grappig of amuserend is niet een criterium voor nieuws, maar er staat in de syllabus wel aantrekkelijk maken van verslaggeving (zie weer p.45 van de syllabus). Beeldmateriaal? Niet zo logisch. Continuïteit (De Kamervragen sluiten aan bij een verhaal dat eerder besproken is een bepaald nieuwsmedium) kan wel op draagvlak rekenen. Vraag 5 Het uitgangspunt democratie kan rekenen op draagvlak onder de aanwezigen mét een goede toelichting: als een leerling zet dat goede informatie nodig is voor het functioneren van de democratie. Docenten verschillen van mening of leerlingen ook een synoniem voor bijv. pluriformiteit mogen noemen. Bijvoorbeeld een gevarieerd aanbod. Goede objectieve informatie is dat goed genoeg? Kijk goed of een antwoord vakinhoudelijk te verdedigen is. Kritiek op de vraag: Vooronderstelling is wel dat jongeren niet geïnteresseerd zijn in kwalitatief hoogwaardige informatie. Raar dat in deze vraag pluriformiteit aan één programma gekoppeld wordt, pluriformiteit gaat toch om het geheel van alle programma s. Vraag 6 De syllabus is uitgebreid ten opzichte van eerdere jaren. Als iemand werkt voor het 20 uur journaal (met goede toelichting) zou je wellicht tot de economische functie kunnen scharen, vinden een aantal docenten. Voor losse functie kun je wel een punt geven, maar niet voor een losse toelichting. Expressiefunctie? Volgens sommige docenten met een goede uitleg wel. Sociale functie en verbindende functie kunnen leerlingen apart noemen, maar dan ligt het wel erg dicht bij elkaar. Je moet dus wel een duidelijk onderscheid maken. De sociale functie kan ook zijn: samen voor de TV zitten. 2

3 Vraag 7 De meeste komen er wel uit. Alleen RTL noemen zonder toelichting is nul punten waard. Wel wat gek dat een leerling die NOS zegt en verder goed redeneert wel punten kan halen. Er is wat discussie of de vier antwoordelementen er allemaal in moeten zitten. Kunnen leerlingen volstaan met element 2 en 4 uit het antwoordmodel? Er wordt immers maar één verschil gevraagd. Leerlingen die zeggen dat de commerciële zenders hun kijkcijfers juist niet uit nieuwsprogramma s moeten halen, maar uit amusementsprogramma s, zeggen misschien ook wel iets verstandigs. Opvallend dat leerlingen hier niet een link hoeven leggen tussen hoge kijkcijfers en winst. Geen winst mogen maken als element in het antwoord (bij de publieke omroep) kan wel een deel van het antwoord zijn. Vraag 8 Doorgeven aan CvTE: Onafhankelijke zendgemachtigde: staat niet in de syllabus. Dit element is juist geschrapt uit de syllabus! NOS wordt in de syllabus niet gekoppeld aan de term onafhankelijk. Hierdoor heeft bijna niemand het volle aantal punten. Wel taakomroep, logisch dat leerlingen daarmee komen in hun antwoorden. Neutrale zender : er wordt instemmend geknikt. Vraag 9 Breed, heterogeen en relatief onbekend publiek: zijn twee kenmerken. Een deel van de mensen vindt ook groot en heterogeen twee verschillende elementen die los van elkaar een punt moeten opleveren. Ontvangers kunnen zelf bepalen wat ze ermee doen: er zijn geen eensluidende geluiden over de vakinhoudelijke juistheid van dit antwoord. Er lijkt geen draagvlak te zijn. Toegankelijkheid en openbaarheid liggen behoorlijk in elkaars verlengde. Jammer dat deze vraag gesteld wordt, de vraag klinkt wel erg antiek i.v.m. de opkomst van sociale media. Had de vraag niet beter kunnen luiden: Noem i.p.v. Leg uit. Vraag 10 Initiatief voor regelgeving: wel of niet (mede)wetgevende taak? Gemengde geluiden, veel mensen lijken dit wel te zien als onderdeel van de (mede)wetgevende taak. Controlerende taak vindt men niet vanzelfsprekend goed. De EC controleert de uitvoering van de EU-wetgeving als onderdeel van zijn uitvoerende taak. Dat moet wel duidelijk zijn. Aan de andere kant lijken de slashes tussen de antwoorden ruimte te geven voor controleert of EU wetgeving juist wordt toegepast als alternatief voor uitvoerende taak. Wel jammer dat in de stam dagelijks bestuur staat en dat het antwoordmodel dan de EC bestuurt goed rekent. Voor citaat r.5-9 lijkt ook wat te zeggen bij de uitvoerende taak. Vraag 11 Europees Gerechtshof? Er is veel discussie over of je dat goed mag rekenen. Europese rechtbank? Nee, er moet echt Hof van Justitie staan. Europees Hof voldoende? Nee, je hebt ook Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Anderen vinden het wel verdedigbaar. In de havo-syllabus staat maar één zin over Europees Hof van Justitie. Leerlingen vinden het lastig omdat het in die zin vooral over geschillen gaat (en in deze vraag niet). In de vwosyllabus staat het wel heel prachtig verwoord. Vraag 12 Europese Raad beslist in het geval dat de Raad van de Europese Unie en de Europees Parlement er niet uitkomen. Dat staat in de vwo-syllabus. Een deel van de vergadering vindt dat hier wat voor te zeggen is, het grootste deel van de aanwezigen vindt dat je Europese Raad niet goed mag rekenen. 3

4 Vraag 13 Leuke vraag. Sommige leerlingen zeggen: een pressiegroep houdt op te bestaan. Dat is niet goed (hoort bij actiegroep). Het antwoord: komt op voor deelbelangen (dierenbescherming) ligt zo voor de hand dat leerlingen te ingewikkeld gaan denken. Het is niet voldoende dat leerlingen maar één kant noemen, ze moeten altijd het kenmerk van een partij én het kenmerk van een pressiegroep noemen Een pressiegroep zit niet in de Tweede Kamer en een partij kan daar wel inzitten, vindt men met een goede toelichting wel verdedigbaar. Vraag 14 Terugkoppeling is misschien wel logisch, maar niet goed te rekenen. Zoals het in de syllabus staat past het volgens sommigen beter bij beleidsbepaling dan bij beleidsvoorbereiding. Let er zelf goed op of je het vakinhoudelijk te verdedigen vindt. Vraag 15 Straf eisen staat in correctievoorschrift (als antwoordelement 3) Ze hoeven geen regelnummers te nomen in het antwoord Is Onderzoek hetzelfde als ondervraging? Alleen het woordje onderzoek is te summier, maar als leerlingen laten zien dat ze met het onderzoek de ondervraging bedoelen, lijkt dat volgens een aantal docenten te verdedigen. Men vindt feiten op een rij zetten en straf eisen twee verschillende dingen, dus jammer dat dat bij antwoordelement 3 op één hoop wordt gegooid, zou afzonderlijk ook moeten tellen. Veel docenten vinden het ook goed als leerlingen als taak het eisen van een straf herkennen (wordt immers ook genoemd bij antwoordelement 3) Vraag 16 Moeilijk, maar leuke vraag. Leerlingen moeten laten zien dat het verschil tussen beide begrippen begrijpen. Als je strafwaardig aan een persoon koppelt (en niet per se aan de brede lagen van de bevolking) dan is dat volgens veel aanwezigen prima. Brede lagen van de bevolking is niet de kern van het antwoord. Vraag 17 Psychische overmacht staat niet in de syllabus, overmacht wel. Vervelend dat overmacht in de syllabus een paar keer tussen haakjes staat, lijkt dan niet belangrijk. Bijna alle leerlingen hebben dit fout gedaan, het is een frustrerende vraag. Als een leerling rechtvaardigheidsgrond noemt en overmacht toelicht dan is dat volgens de vergadering wel goed te keuren. Er staat een voorbeeld van een juist antwoord. geeft deze ruimte wel vindt de vergadering. Ontoerekeningsvatbaar is niet goed. Noodweer is ook fout. Psychische onmacht komt wel in de richting. Fout in antwoordmodel: schulduitsluitingsgrond neemt strafbaarheid van de dader weg en niet de strafbaarheid van het feit. Vraag 18 Individuele verantwoordelijkheid? Daar is draagvlak voor. Overheid moet terughoudend zijn/ passieve overheid. Niet iedereen ondersteunt dit, een deel van de aanwezigen vindt het wel goed als er een goede uitleg is. Rationeel individualisme? Daar is ook draagvlak voor. Vraag 19 Kritiek op antwoordmodel: bij spoeddebat maak je gebruik van recht op interpellatie, en spoeddebat staat niet in syllabus. Je kunt ze in ieder geval niet apart opvoeren. (Maar mochten leerlingen ze allebei noemen: dan antwoordmodel volgen en allebei goedkeuren). Discussie over recht van amendement. Niet goedkeuren vindt de vergadering. Parlementaire enquête ook niet goedkeuren. Referendum is niet goed. Recht van initiatief en daarna 4

5 stemrecht? Men vindt stemrecht niet goed. Er wordt gevraagd naar een toelichting, maar deze toelichting hoeft niet gekoppeld te zijn aan de bron (wordt immers niet gevraagd). Vraag 20 Zie vraag 19 over puntenaantallen. Protesteren en demonstreren? Actie of campagnevoeren? Deze antwoorden kunnen op redelijk wat draagvlak rekenen. Burgerinitiatief vindt men niet goed. Vraag 21 Veel discussie in de samenleving? -> met koppeling aan hevige emoties is daar draagvlak voor. Het gaat veel mensen aan? Met citaat erbij dat het ongewenst is emoties is daar draagvlak voor. Er moet een wet voor te maken zijn? Daar is draagvlak voor, als leerlingen aangeven dat het dus oplosbaar wordt geacht. Citaat r. 29 t/m 34 en r. 1 t/m 4 en r. 23 t/m 26 bij voorwaarde 3 (veranderbaar): daar is draagvlak voor. Dat geldt ook voor citaat r : het impliceert dat mensen erg betrokken zijn (bij hevige emoties ). Juist citaat maar geen juiste voorwaarde? Niet goed rekenen. Onduidelijkheid over de wet niet goed rekenen. Veel mensen hebben er een belang bij, kun je onder voorwaarde 1 scharen. Vraag 22 Leuke vraag. In de syllabus staan geen kenmerken van een argument, dus het is aan de docent om te beoordelen of goede argumenten gebruikt worden. Gebrek aan representativiteit moeten leerlingen wel koppelen aan het argument. Vraag 23 Ze noemen het begrip niet, maar leggen wel uit wat resocialisatie is. Dat vindt de vergadering geen probleem. Bij voorkomen van criminaliteit geldt dat ook (het woord preventie is niet essentieel, voorkomen mag ook) Regel 7-10 bij resocialisatie vindt me ook verdedigbaar als citaat. Regel niet goed, want leerlingen moet het citaat moet uit ander gedeelte gehaald worden. Voor re-integratie vindt men wat te zeggen? Terugkeren in de maatschappij: niet goed te keuren. Vraag 24 Mag je de bindingstheorie omdraaien (bindingen met foute vriendjes)? Nee, vinden de meeste docenten. De syllabus beschrijft de theorie als het niet willen verliezen van je (goede) bindingen. Als je weinig bindingen hebt dan verval je makkelijker in de criminaliteit: wel draagvlak voor. Vraag 25 Bij anomietheorie moeten leerlingen de theorie goed noemen en laten zien dat ze het begrijpen. Essentieel is dat anderen wel hebben wat jij niet kunt bereiken (maatschappelijke druk/ongelijkheid). Dus niet alleen je eigen doel bereiken, maar ook in vergelijking met anderen. Vraag 26 Zwakkeren helpen, mits goed uitgelegd, vindt men verdedigbaar. Grote rol voor de overheid? Niet op dit onderwerp onderscheidend voor links. Heropvoeden? Tuchtschool is ook opvoeden. Niet onderscheidend voor links. 5

6 Tweede kans bieden? Niet voldoende. Meer nadruk op resocialisatie en preventie vindt men ook wel goed als er een goede uitleg is. Het zou beter zijn als in het antwoordmodel ook het tegendeel (rechtse visie) wordt uitgelegd, er wordt in de vraag immers gesteld meer past bij links dan rechts Vraag 27 Onderscheiden van lichte en zware criminaliteit voldoende? Nee, het is niet voldoende, want dat onderscheid is alleen een aanleiding voor het beleid. Fragment bij kenmerk 1 oprekken tot Vraag 28 Leerlingen gaan hier los. Er staat niets in de syllabus uitgelegd over TBS. Dus schrijf dan in correctievoorschrift in ieder geval: een voorbeeld van een goed antwoord. TBS kan (levenslang) verlengd worden en TBO niet, daar is draagvlak voor. TBS voor jongeren kan niet. Dat heet anders, aldus een docent. Dus TBS is voor volwassenen en TBO kan wel opgelegd worden aan jongeren. Daar is discussie over, sommigen vinden leeftijd doelgroep geen goed verschil. TBS voor zware delicten, TBO niet, daar lijkt wel draagvlak voor. Fout in het antwoordmodel is dat TBS een gesloten inrichting is. Fout in het antwoordmodel: als je naar een verschil vraagt moet je niet een deel van het antwoord tussen haakjes zetten. Opmerking naar CvTE: Veel leerlingen halen hier wel punten, maar het staat onvoldoende in de syllabus. 6

Wel te maken, maar frustratie nam toe bij nakijken. Lln hebben het minder goed gedaan dan verwacht.

Wel te maken, maar frustratie nam toe bij nakijken. Lln hebben het minder goed gedaan dan verwacht. Examenbespreking HAVO maatschappijwetenschappen Dinsdag 29 mei Aanwezig: ongeveer 50 docenten Opmerking: Het antwoordmodel van het CvE is bindend. Het is niet toegestaan zelfstandig af te wijken van het

Nadere informatie

Examenbespreking vwo maatschappijwetenschappen Dinsdag 26 mei 2015

Examenbespreking vwo maatschappijwetenschappen Dinsdag 26 mei 2015 Examenbespreking vwo maatschappijwetenschappen Dinsdag 26 mei 2015 Het correctievoorschrift van het CvTE is bindend. Het is niet toegestaan zelfstandig af te wijken van het beoordelingsmodel. Dit verslag

Nadere informatie

Criminaliteit en rechtstaat NB: Nummers tussen haakjes zijn van gelijke vragen bij KB.

Criminaliteit en rechtstaat NB: Nummers tussen haakjes zijn van gelijke vragen bij KB. Examenbespreking vmbo maatschappijleer 2 Maandag 26 mei 2014 Het correctievoorschrift van het CvE is bindend. Het is niet toegestaan zelfstandig af te wijken van het beoordelingsmodel. Dit verslag is slechts

Nadere informatie

Examenbespreking VWO maatschappijwetenschappen Het antwoordmodel van het CvE is bindend. Algemene indruk: Opgave 1:

Examenbespreking VWO maatschappijwetenschappen Het antwoordmodel van het CvE is bindend. Algemene indruk: Opgave 1: Examenbespreking VWO maatschappijwetenschappen 17.00-18.30 uur, Martinus Ruppertgebouw, Utrecht, 30 mei 2011 Samengevoegd verslag van beide besprekingen. Opmerking: Het antwoordmodel van het CvE is bindend.

Nadere informatie

Examenbespreking vwo maatschappijwetenschappen Maandag 26 mei 2014. Aanwezig: 52 docenten

Examenbespreking vwo maatschappijwetenschappen Maandag 26 mei 2014. Aanwezig: 52 docenten Examenbespreking vwo maatschappijwetenschappen Maandag 26 mei 2014 Aanwezig: 52 docenten Opmerking: Het antwoordmodel van het CvE is bindend. Het is niet toegestaan zelfstandig af te wijken van het beoordelingsmodel.

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage Examen HAVO 2013 tijdvak 2 dinsdag 18 juni 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage Het examen bestaat uit 30 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 74 punten te behalen.

Nadere informatie

2. (regulier vraag 3) 10-6 vergeten bij opzoeken ρ: eerste bolletje weg. bij werken met de dichtheid kan de berekening nog wel worden gecompleteerd.

2. (regulier vraag 3) 10-6 vergeten bij opzoeken ρ: eerste bolletje weg. bij werken met de dichtheid kan de berekening nog wel worden gecompleteerd. Verslag examenbespreking pilot-examen VWO 2014 (eerste tijdvak) Utrecht, 19 mei 2015 Eerste resultaten: Totaal 62 kandidaten. Gemiddeld 40,3 punten. 5 lln 32+37+28+39+26 punten. (32,4 gemiddeld). 16 lln

Nadere informatie

Maatschappijwetenschappen HAVO

Maatschappijwetenschappen HAVO Maatschappijwetenschappen HAVO Examenbundel 999-205 Inhoudsopgave 205 I - Maatschappijwetenschappen 205 I - Maatschappijwetenschappen (pilot) 205 II - Maatschappijwetenschappen 205 II - Maatschappijwetenschappen

Nadere informatie

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN ENGELS VWO EERSTE TIJDVAK 2014

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN ENGELS VWO EERSTE TIJDVAK 2014 TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN ENGELS VWO EERSTE TIJDVAK 2014 Inleiding Quickscan Via WOLF (Windows Optisch Leesbaar Formulier) geven examinatoren per vraag de scores van hun kandidaten voor het centraal examen

Nadere informatie

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015

Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Maatschappijleer Parlementaire Democratie 10 VWO 2014-2015 Mensbeelden, ideologieën, politieke partijen Politieke partijen Welke politieke partijen zijn er eigenlijk in Nederland en wat willen ze? Om antwoord

Nadere informatie

Correctievoorschrift examen VMBO 2002

Correctievoorschrift examen VMBO 2002 orrectievoorschrift examen VMO 2002 donderdag 16 mei 09.00-10.30 uur MTSHPPIJLEER 2 VMO SISEROEPSGERIHTE LEERWEG MTSHPPIJLEER EXMEN UREU VO -EXMEN inzenden scores Vul de scores van de kandidaten van uw

Nadere informatie

Examen VMBO-GL en TL 2006

Examen VMBO-GL en TL 2006 Examen VMBO-GL en TL 2006 tijdvak 1 woensdag 31 mei 9.00 11.00 uur GESCHIEDENIS EN STAATSINRICHTING CSE GL EN TL Gebruik het bronnenboekje. Dit examen bestaat uit 37 vragen. Voor dit examen zijn maximaal

Nadere informatie

Bij dit examen hoort een bijlage. Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen.

Bij dit examen hoort een bijlage. Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen. Examen HAVO 2012 tijdvak 2 woensdag 20 juni 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage. Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen.

Nadere informatie

Verslag examenbespreking Economie VMBO GL/TL 2015

Verslag examenbespreking Economie VMBO GL/TL 2015 Verslag examenbespreking Economie VMBO GL/TL 2015 De door de VECON georganiseerde examenbesprekingen hebben tot doel dat de examencorrectie eenduidig plaats zal vinden. Uitgangspunt moet steeds zijn dat

Nadere informatie

Krachtenveld Europese Unie

Krachtenveld Europese Unie Krachtenveld Europese Unie Korte omschrijving De leerlingen plaatsen de begrippen op de juiste plek in de puzzel, waardoor ze een overzicht krijgen van de belangrijkste instellingen binnen de Europese

Nadere informatie

SAMENVATTING DIGITALE VELDRAADPLEGING CONCEPTSYLLABI NEDERLANDS 2017 HAVO EN VWO

SAMENVATTING DIGITALE VELDRAADPLEGING CONCEPTSYLLABI NEDERLANDS 2017 HAVO EN VWO SAMENVATTING DIGITALE VELDRAADPLEGING CONCEPTSYLLABI NEDERLANDS 2017 HAVO EN VWO April 2015 2 Inhoud 1 Resultaten digitale veldraadpleging 5 1.1 Opzet 5 1.2 Respons 5 1.3 Resultaten per vraag 5 1.3.1 Vragenlijst

Nadere informatie

Eindexamen maatschappijleer vwo 2008-I

Eindexamen maatschappijleer vwo 2008-I Opgave 1 Tbs ter discussie 1 maximumscore 2 beveiliging van de samenleving Voorbeeld van juiste toelichting bij beveiliging van de samenleving: In de tekst staat dat er steeds minder mensen uitstromen

Nadere informatie

Vak Maatschappijwetenschappen Klas Havo 5 Thema Criminaliteit en rechtsstaat Onderwerp Hoofdstuk 1 Wat is criminaliteit?

Vak Maatschappijwetenschappen Klas Havo 5 Thema Criminaliteit en rechtsstaat Onderwerp Hoofdstuk 1 Wat is criminaliteit? Vak Maatschappijwetenschappen Klas Havo 5 Thema Criminaliteit en rechtsstaat Onderwerp Hoofdstuk 1 Wat is criminaliteit? A 1. Aandachtspunten en belangrijke begrippen Criminaliteit als maatschappelijk

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2014 tijdvak 2 dinsdag 17 juni 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage. Het examen bestaat uit 32 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 74 punten te behalen.

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 1 donderdag 22 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 1 donderdag 22 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2014 tijdvak 1 donderdag 22 mei 9.00-12.00 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage. Het examen bestaat uit 30 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 73 punten te behalen.

Nadere informatie

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN BIOLOGIE VWO

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN BIOLOGIE VWO TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN BIOLOGIE VWO EERSTE TIJDVAK 2012 1 Inleiding 1. Quickscan Via WOLF (Windows Optisch Leesbaar Formulier) geven examinatoren per vraag de scores van hun kandidaten voor het centraal

Nadere informatie

Conflict en aangifte. module 3. Sport, dienstverlening en veiligheid

Conflict en aangifte. module 3. Sport, dienstverlening en veiligheid Conflict en aangifte module 3 INHOUDSOPGAVE INLEIDING...3 AANGIFTE DOEN...4 Hoe kan een aangifte worden gedaan?... 4 Wat gebeurt er met de aangifte?... 4 AMBTSHALVE VERVOLGBARE DELICTEN EN KLACHTDELICTEN...6

Nadere informatie

Tekst 1: Onderwijs is er niet voor zelfontplooiing

Tekst 1: Onderwijs is er niet voor zelfontplooiing Verslag eindexamenbespreking Nederlands 13 mei 2015 CSE 2015 havo, eerste tijdvak Het volgende verslag is de neerslag van een voorbespreking op 13 mei 2015 en de landelijke examenbespreking in Utrecht

Nadere informatie

Inventarisatie enquête over het gebruik van videofragmenten bij het onderwijs van Inleiding Staats- en Bestuursrecht

Inventarisatie enquête over het gebruik van videofragmenten bij het onderwijs van Inleiding Staats- en Bestuursrecht Inventarisatie enquête over het gebruik van videofragmenten bij het onderwijs van Inleiding Staats- en Bestuursrecht Faculteit der Rechtsgeleerdheid, Universiteit Leiden Afdeling ICT&O, Cleveringa Instituut,

Nadere informatie

Deelscores Deelscores mogen worden toegekend, tenzij het antwoordmodel bij een vraag dit uitdrukkelijk verbiedt.

Deelscores Deelscores mogen worden toegekend, tenzij het antwoordmodel bij een vraag dit uitdrukkelijk verbiedt. Verslag eindexamenbespreking Nederlands 15 mei 2014 CSE 2014 havo, eerste tijdvak Het volgende verslag is de neerslag van een voorbespreking op 14 mei 2014 en de landelijke examenbesprekingen in Utrecht

Nadere informatie

Examen VWO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 1 woensdag 21 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 1 woensdag 21 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2014 tijdvak 1 woensdag 21 mei 9.00-12.00 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage. Het examen bestaat uit 26 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 72 punten te behalen.

Nadere informatie

Examen VWO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 woensdag 20 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 woensdag 20 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2012 tijdvak 2 woensdag 20 juni 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage. Het examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 86 punten te behalen.

Nadere informatie

PTA maatschappijleer 1&2 KBL Bohemen cohort 14-15-16

PTA maatschappijleer 1&2 KBL Bohemen cohort 14-15-16 Dit is een gecombineerd PTA voor twee vakken: voor maatschappijleer 1 (basis, behorend tot het gemeenschappelijk deel van het vakkenpakket) en voor maatschappijleer 2 (verdieping, behorend tot de sectorvakken

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO

Correctievoorschrift HAVO Correctievoorschrift HAVO 2008 tijdvak 1 Arabisch 1,2 Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores 6

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 woensdag 22 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 woensdag 22 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2011 tijdvak 2 woensdag 22 juni 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage. Het examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 79 punten te behalen.

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijleer

Examen HAVO. maatschappijleer maatschappijleer Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 1 Woensdag 2 juni 9.00 12.00 uur 20 04 Vragenboekje Voor dit examen zijn maximaal 88 punten te behalen; het examen bestaat uit 40

Nadere informatie

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN WISKUNDE B VWO EERSTE TIJDVAK 2014

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN WISKUNDE B VWO EERSTE TIJDVAK 2014 TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN WISKUNDE B VWO EERSTE TIJDVAK 2014 Inleiding Quickscan Via WOLF (Windows Optisch Leesbaar Formulier) geven examinatoren per vraag de scores van hun kandidaten voor het centraal

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 1 donderdag 24 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen. tijdvak 1 donderdag 24 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2012 tijdvak 1 donderdag 24 mei 9.00-12.00 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bijlage. Het examen bestaat uit 31 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 75 punten te behalen.

Nadere informatie

Bestuurslagen in Nederland rijksoverheid provinciale overheid gemeentelijke overheid

Bestuurslagen in Nederland rijksoverheid provinciale overheid gemeentelijke overheid Vak Maatschappijwetenschappen Thema Politieke besluitvorming (katern) Klas Havo 5 Datum november 2012 Hoofdstuk 4 Het landsbestuur (regering en parlement) Het Koninkrijk der Nederlanden bestaat uit vier

Nadere informatie

Nee (het gedeelte na de woordoverschrijding

Nee (het gedeelte na de woordoverschrijding Verslag eindexamenbesprekingen Nederlands 18 mei 2016 CSE 2016 havo, eerste tijdvak Het volgende verslag is de neerslag van een voorbespreking op 17 mei 2016 en de landelijke examenbesprekingen in Utrecht

Nadere informatie

Correctievoorschrift VMBO-KB 2006

Correctievoorschrift VMBO-KB 2006 Correctievoorschrift VMBO-KB 2006 tijdvak 1 MAATSCHAPPIJLEER 2 CSE KB Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 1 REGELS

Nadere informatie

Docentenhandleiding Schrijven bij geschiedenis

Docentenhandleiding Schrijven bij geschiedenis Docentenhandleiding Schrijven bij geschiedenis In deze docentenhandleiding vindt u meer informatie over de schrijfinstructie-les, die aansluit bij de lessenserie Nederland als democratie. Het doel van

Nadere informatie

MODULE III BESLISSINGEN NEMEN IN EUROPA? BEST LASTIG!!!

MODULE III BESLISSINGEN NEMEN IN EUROPA? BEST LASTIG!!! MODULE III BESLISSINGEN NEMEN IN EUROPA? BEST LASTIG!!! De Europese Unie bestaat uit 27 lidstaten. Deze lidstaten hebben allemaal op dezelfde gebieden een aantal taken en macht overgedragen aan de Europese

Nadere informatie

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN SCHEIKUNDE VWO EERSTE TIJDVAK 2013

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN SCHEIKUNDE VWO EERSTE TIJDVAK 2013 TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN SCHEIKUNDE VWO EERSTE TIJDVAK 2013 Inleiding Quickscan Via WOLF (Windows Optisch Leesbaar Formulier) geven examinatoren per vraag de scores van hun kandidaten voor het centraal

Nadere informatie

Examen HAVO 2015. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 16 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bronnenboekje.

Examen HAVO 2015. maatschappijwetenschappen. tijdvak 2 dinsdag 16 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bronnenboekje. Examen HAVO 2015 tijdvak 2 dinsdag 16 juni 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen Bij dit examen hoort een bronnenboekje. Het examen bestaat uit 29 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 68 punten te

Nadere informatie

Correctievoorschrift VBO-MAVO-C. Nederlands leesvaardigheid

Correctievoorschrift VBO-MAVO-C. Nederlands leesvaardigheid Nederlands leesvaardigheid Correctievoorschrift VBO-MAVO-C Voorbereidend Beroeps Onderwijs Middelbaar Algemeen Voortgezet Onderwijs 0 00 Tijdvak Inzenden scores Uiterlijk 3 juni de scores van de alfabetisch

Nadere informatie

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u?

Wie beslist wat? Duur: 30 45 minuten. Wat doet u? Wie beslist wat? Korte omschrijving werkvorm: De werkvorm Wie-Beslist-Wat is een variant op het spel Ren je rot. De leerlingen worden ingedeeld in teams. Elk team strijdt om de meeste punten. Er zijn kennisvragen

Nadere informatie

Correctievoorschrift VWO 2012

Correctievoorschrift VWO 2012 Correctievoorschrift VWO 2012 tijdvak 1 Arabisch Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores 6 Bronvermeldingen

Nadere informatie

Correctievoorschrift examen VMBO-KB 2003

Correctievoorschrift examen VMBO-KB 2003 Correctievoorschrift examen VMBO-KB 2003 tijdvak 1 HANDEL EN VERKOOP CSE KB Inzenden scores Vul de scores van de alfabetisch eerste tien kandidaten in op de optisch leesbare formulieren of verwerk de scores

Nadere informatie

Examenbesprekingen Duits 2015

Examenbesprekingen Duits 2015 Examenbesprekingen Duits 2015 havo eindexamen bespreking 18 mei 2015 Marjorie Aalderink (OBS Helen Parkhurst, Almere) Erik Haandrikman (CSG Noordik Almelo) Emmy van Brussel (Gerrit Komrij College, Winterswijk)

Nadere informatie

Examen HAVO. Maatschappijleer (nieuwe stijl en oude stijl)

Examen HAVO. Maatschappijleer (nieuwe stijl en oude stijl) Maatschappijleer (nieuwe stijl en oude stijl) Examen HAVO Vragenboekje Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 1 Donderdag 15 mei 9.00 12.00 uur 20 03 Voor dit examen zijn maximaal 90 punten te behalen;

Nadere informatie

Getal en Ruimte wi 1 havo/vwo deel 1 hoofdstuk 4 Didactische analyse door Lennaert van den Brink (1310429)

Getal en Ruimte wi 1 havo/vwo deel 1 hoofdstuk 4 Didactische analyse door Lennaert van den Brink (1310429) Getal en Ruimte wi 1 havo/vwo deel 1 hoofdstuk 4 Didactische analyse door Lennaert van den Brink (1310429) - een lijst met operationele en concrete doelen van de lessenserie, indien mogelijk gerelateerd

Nadere informatie

Periode: CBT examens 15 april t/m 30 april 2014

Periode: CBT examens 15 april t/m 30 april 2014 Periode: CBT examens 15 april t/m 30 april 2014 1. Doet u dit examen voor de eerste keer of gaat het om een herexamen? Eerste keer 279 70% Herexamen 104 26% Niet beantwoord 16 4% Totaal 399 2. Als de voorlopige

Nadere informatie

Introductie. Onzichtbaar op internet. GEMAAKT DOOR: Redactie i-respect. ONDERWERP: Communiceren. DOEL: Spelen met identiteit

Introductie. Onzichtbaar op internet. GEMAAKT DOOR: Redactie i-respect. ONDERWERP: Communiceren. DOEL: Spelen met identiteit Onzichtbaar op internet introductie GEMAAKT DOOR: Redactie i-respect ONDERWERP: Communiceren DOEL: Spelen met identiteit DOELGROEP: 13-14 jaar, onderbouw voortgezet onderwijs KORTE BESCHRIJVING: Deze les

Nadere informatie

Examen HAVO. Nederlands

Examen HAVO. Nederlands Nederlands Examen HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Dinsdag 20 juni 13.30 16.30 uur 20 06 Vragenboekje Voor dit examen zijn maximaal 47 punten te behalen; het examen bestaat uit 22 vragen

Nadere informatie

Illustratie Doorlopende lijn Leren Leren Voortgezet Onderwijs (12-18 jr)

Illustratie Doorlopende lijn Leren Leren Voortgezet Onderwijs (12-18 jr) Het overgrote deel van de kinderen zijn, wanneer net geboren, al leerfabriekjes. De drang tot leren is een natuurlijk gegeven. Uitdagend onderwijs stimuleert en ontwikkelt het kunnen leren. Wanneer leerlingen

Nadere informatie

maatschappijwetenschappen (pilot) Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen.

maatschappijwetenschappen (pilot) Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift opgenomen. Examen HAVO 2014 tijdvak 1 donderdag 22 mei 9.00-12.00 uur maatschappijwetenschappen (pilot) Bij dit examen hoort een bijlage. Achter het correctievoorschrift is een aanvulling op het correctievoorschrift

Nadere informatie

Eindexamenbespreking Duits. Havo, 20 mei 2014. Locatie: Het Erasmus, vestiging havo/vwo te Almelo. Aanwezig: Havo Examen bespreking 20 mei

Eindexamenbespreking Duits. Havo, 20 mei 2014. Locatie: Het Erasmus, vestiging havo/vwo te Almelo. Aanwezig: Havo Examen bespreking 20 mei Eindexamenbespreking Duits Havo, 20 mei 2014 Locatie: Het Erasmus, vestiging havo/vwo te Almelo Aanwezig: Havo Examen bespreking 20 mei Marijke Bakker de Wilde (CSG Noordik Almelo )x Rob Wegdam (Canisius

Nadere informatie

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen maatschappijleer. tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen HAVO. maatschappijwetenschappen maatschappijleer. tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen HAVO 2010 tijdvak 2 woensdag 23 juni 13.30-16.30 uur tevens oud programma maatschappijwetenschappen maatschappijleer Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 36 vragen. Voor dit

Nadere informatie

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL Correctievoorschrift VMBO-GL en TL 2007 tijdvak 1 Duits CSE GL en TL Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden

Nadere informatie

Eindexamen filosofie vwo 2010 - II

Eindexamen filosofie vwo 2010 - II Opgave 2 Religie in een wetenschappelijk universum 6 maximumscore 4 twee redenen om gevoel niet te volgen met betrekking tot ethiek voor Kant: a) rationaliteit van de categorische imperatief en b) afzien

Nadere informatie

SAMENVATTING DIGITALE VELDRAADPLEGING. Syllabus Nederlands 2014 havo

SAMENVATTING DIGITALE VELDRAADPLEGING. Syllabus Nederlands 2014 havo SAMENVATTING DIGITALE VELDRAADPLEGING Syllabus Nederlands 2014 havo Juni 2012 2 Inhoud Inleiding 4 1. Resultaten digitale veldraadpleging 5 2. Samenvatting en conclusie syllabuscommissie 7 Bijlage 1: Vragenlijst

Nadere informatie

Instructie: Landenspel light

Instructie: Landenspel light Instructie: Landenspel light Korte omschrijving werkvorm In dit onderdeel vormen groepjes leerlingen de regeringen van verschillende landen. Ieder groepje moet uiteindelijk twee werkbladen (dus twee landen)

Nadere informatie

Examen VWO. Nederlands. tijdvak 2 dinsdag 19 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. Nederlands. tijdvak 2 dinsdag 19 juni 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2007 tijdvak 2 dinsdag 19 juni 13.30-16.30 uur Nederlands Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 19 vragen en een samenvattingsopdracht. Voor dit examen zijn maximaal 45 punten

Nadere informatie

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang:

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang: Spaans 1,2 Correctievoorschrift HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs 20 05 Tijdvak 1 Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel

Nadere informatie

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL Correctievoorschrift VMBO-GL en TL 2011 tijdvak 1 Duits CSE GL en TL Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden

Nadere informatie

Copyright Marlou en Anja Alle rechten voorbehouden Opeenrijtje.com info@opeenrijtje.com 3.0 [2]

Copyright Marlou en Anja Alle rechten voorbehouden Opeenrijtje.com info@opeenrijtje.com 3.0 [2] Copyright Marlou en Anja Alle rechten voorbehouden Opeenrijtje.com info@opeenrijtje.com 3.0 [2] Voorwoord Voor je ligt het e-book: Praktisch en Positief Opvoeden met structuur van de PEPmethode. Op basis

Nadere informatie

3. In de inleiding worden verschillende woorden gebruikt om de mate van aandacht van de media weer te geven. Welke woorden zijn dit?

3. In de inleiding worden verschillende woorden gebruikt om de mate van aandacht van de media weer te geven. Welke woorden zijn dit? Tekst lezen en woordenschat 1. Bekijk de buitenkant van de tekst van deze les. a) Wat voor soort tekst is dit (bijvoorbeeld: nieuwsbericht, achtergrondartikel, column)? Waarom denk je dat? b) Waar denk

Nadere informatie

Instructie: Quiz EU - Test je kennis!

Instructie: Quiz EU - Test je kennis! Instructie: Quiz EU - Test je kennis! Korte omschrijving werkvorm De leerlingen worden ingedeeld in teams. Elk team strijdt om de meeste punten. Er zijn kennisvragen en blufvragen. Bij kennisvragen kiest

Nadere informatie

VMBO-T / Nederlands / 2011 / tijdvak 1

VMBO-T / Nederlands / 2011 / tijdvak 1 VMBO-T / Nederlands / 2011 / tijdvak 1 Voorbeeld van een brief: Eigen naam Adres Postcode en plaats Naam geadresseerde Adres Postcode en plaats Geachte heer De Vries, Plaats, Datum Mijn naam is Mike Louwman,

Nadere informatie

DE RECHTERS ZIJN GESCHEIDEN

DE RECHTERS ZIJN GESCHEIDEN DE RECHTERS ZIJN GESCHEIDEN www.rechtvoorjou.nl Hoofdstuk 3.0 Wat is een democratische rechtsstaat? Maak de volgende oefeningen met behulp van de informatie op de website. Naam Leerling: Klas:. 3.0 a.

Nadere informatie

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang:

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang: Frans 1,2 Correctievoorschrift VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs 20 05 Tijdvak 1 Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4

Nadere informatie

Examenopgaven VMBO-MAVO-C

Examenopgaven VMBO-MAVO-C Examenopgaven VMBO-MAVO-C 2003 tijdvak 2 woensdag 18 juni 13.30-15.30 uur NEDERLANDS LEESVAARDIGHEID C Bij dit examen hoort een tekstboekje. Dit examen bestaat uit 26 vragen en een samenvattingsopdracht.

Nadere informatie

Werkvel opdracht 9 (Onderhandelingsspel: hoe neem je samen moeilijke besluiten?)

Werkvel opdracht 9 (Onderhandelingsspel: hoe neem je samen moeilijke besluiten?) Werkvel opdracht 9 (Onderhandelingsspel: hoe neem je samen moeilijke besluiten?) Toelichting op de opdracht Tijdens deze opdracht gaan jullie in kleine groepjes in onderhandeling met elkaar over een pakket

Nadere informatie

Examen HAVO. Maatschappijleer (nieuwe stijl en oude stijl)

Examen HAVO. Maatschappijleer (nieuwe stijl en oude stijl) Maatschappijleer (nieuwe stijl en oude stijl) Examen HAVO Vragenboekje Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs Tijdvak 2 Woensdag 18 juni 9.00 12.00 uur 20 03 Voor dit examen zijn maximaal 89 punten te behalen;

Nadere informatie

Maatschappijleer par. 1!

Maatschappijleer par. 1! Maatschappijleer par. 1 Iets is een maatschappelijk probleem als: 1. Het groepen mensen aangaat 2. Het samenhangt met of het is gevolg is van maatschappelijke verandering 3. Er verschillende meningen zijn

Nadere informatie

TERUGBLIK CENRAAL EXAMEN MAATSCHAPPIJLEER II VMBO GL/TL

TERUGBLIK CENRAAL EXAMEN MAATSCHAPPIJLEER II VMBO GL/TL TERUGBLIK CENRAAL EXAMEN MAATSCHAPPIJLEER II VMBO GL/TL EERSTE TIJDVAK 2011 1 Inleiding 1. Quickscan Via WOLF (Windows Optisch Leesbaar Formulier) geven examinatoren per vraag de scores van hun kandidaten

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO. Spaans oude en nieuwe stijl

Correctievoorschrift HAVO. Spaans oude en nieuwe stijl Spaans oude en nieuwe stijl Correctievoorschrift HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs 2 Tijdvak 1 Inzenden scores Uiterlijk op 6 juni op de daartoe verstrekte optisch leesbare formulieren naar het

Nadere informatie

9 Toets A PO Pluriforme samenleving Inleveren week 46 10% nee

9 Toets A PO Pluriforme samenleving Inleveren week 46 10% nee 2015-2016 Naam vak Maatschappijleer Niveau Mavo geldend voor klas 9 9 Toets A PO Pluriforme samenleving Inleveren week 46 10% nee 9 Toets B Toets Pluriforme samenleving + Criminaliteit 9/trim2/TW2B 20%

Nadere informatie

Enquête stichting Parentes Zoetermeer

Enquête stichting Parentes Zoetermeer Enquête stichting Parentes Zoetermeer In de afgelopen weken hebt u de mogelijkheid gehad om d.m.v. onze enquête uw stem te laten horen over diverse punten die spelen binnen onze stichting Parentes. In

Nadere informatie

Examen VWO. maatschappijwetenschappen maatschappijleer. tijdvak 1 donderdag 20 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. maatschappijwetenschappen maatschappijleer. tijdvak 1 donderdag 20 mei 9.00-12.00 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2010 tijdvak 1 donderdag 20 mei 9.00-12.00 uur tevens oud programma maatschappijwetenschappen maatschappijleer Bij dit examen hoort een bijlage. Het examen bestaat uit 34 vragen. Voor dit examen

Nadere informatie

REKENVAARDIGHEID BRUGKLAS

REKENVAARDIGHEID BRUGKLAS REKENVAARDIGHEID BRUGKLAS Schooljaar 008/009 Inhoud Uitleg bij het boekje Weektaak voor e week: optellen en aftrekken Weektaak voor e week: vermenigvuldigen Weektaak voor e week: delen en de staartdeling

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO. Management & Organisatie (nieuwe stijl)

Correctievoorschrift HAVO. Management & Organisatie (nieuwe stijl) Management & Organisatie (nieuwe stijl) Correctievoorschrift HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs 20 03 Tijdvak 2 Inzenden scores Vul de scores van de alfabetisch eerste vijf kandidaten per school

Nadere informatie

Examen VWO. maatschappijwetenschappen (pilot) tijdvak 1 vrijdag 22 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage.

Examen VWO. maatschappijwetenschappen (pilot) tijdvak 1 vrijdag 22 mei 13.30-16.30 uur. Bij dit examen hoort een bijlage. Examen VWO 2015 tijdvak 1 vrijdag 22 mei 13.30-16.30 uur maatschappijwetenschappen (pilot) Bij dit examen hoort een bijlage. Dit examen bestaat uit 30 vragen. Voor dit examen zijn maximaal 68 punten te

Nadere informatie

Datum 19 januari 2010 Onderwerp Beantwoording schriftelijke vragen De Roon en Brinkman (PVV)

Datum 19 januari 2010 Onderwerp Beantwoording schriftelijke vragen De Roon en Brinkman (PVV) > Retouradres Postbus 20301 2500 EH Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG Schedeldoekshaven 100 2511 EX Den Haag Postbus 20301 2500 EH Den Haag www.justitie.nl

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO

Correctievoorschrift HAVO Correctievoorschrift HAVO 2008 tijdvak wiskunde A,2 Het correctievoorschrift bestaat uit: Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden scores Regels

Nadere informatie

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL 2013

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL 2013 Correctievoorschrift VMBO-GL en TL 2013 tijdvak 1 Duits CSE GL en TL Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden

Nadere informatie

Workshop: Geweldloze Communicatie

Workshop: Geweldloze Communicatie Workshop: Geweldloze Communicatie ALV SIETAR NL Door Jackie van der Kroft www.jackievanderkroft.nl Programma: Geweldloze Communicatie Introductie Model 4 elementen Niet-verbindende communicatie Praktijk

Nadere informatie

Correctievoorschrift HAVO. Frans 1,2 (nieuwe stijl) en Frans (oude stijl)

Correctievoorschrift HAVO. Frans 1,2 (nieuwe stijl) en Frans (oude stijl) Frans 1,2 (nieuwe stijl) en Frans (oude stijl) Correctievoorschrift HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs 20 02 Tijdvak 2 Inzenden scores Uiterlijk op 21 juni de scores van de alfabetisch eerste vijf

Nadere informatie

Getallen 1 is een computerprogramma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip).

Getallen 1 is een computerprogramma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Getallen 1 Getallen 1 is een computerprogramma voor het aanleren van de basis rekenvaardigheden (getalbegrip). Doelgroep Rekenen en Wiskunde Getallen 1 Getallen 1 is geschikt voor groep 7 en 8 van de basisschool

Nadere informatie

Correctievoorschrift VWO. Engels (nieuwe stijl en oude stijl)

Correctievoorschrift VWO. Engels (nieuwe stijl en oude stijl) Engels (nieuwe stijl en oude stijl) Correctievoorschrift VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs 20 02 Tijdvak 2 Inzenden scores Uiterlijk op 21 juni de scores van de alfabetisch eerste vijf kandidaten

Nadere informatie

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang:

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang: Nederlands Correctievoorschrift HAVO Hoger Algemeen Voortgezet Onderwijs 20 06 Tijdvak 2 Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel

Nadere informatie

OptimaleGezondheid.com Training: Mini stress cursus 101, deel 1! Mini Cursus Anti-stress 101: Deel 1. Door Jack Boekhorst

OptimaleGezondheid.com Training: Mini stress cursus 101, deel 1! Mini Cursus Anti-stress 101: Deel 1. Door Jack Boekhorst Mini Cursus Anti-stress 101: Deel 1 Door Jack Boekhorst klantenservice@optimalegezondheid.com Pagina 1 Inleiding Zoals ik reeds in het artikel heb verteld, komen we er niet onderuit. Een stukje theorie

Nadere informatie

Correctievoorschrift VBO-MAVO-D 2004

Correctievoorschrift VBO-MAVO-D 2004 Correctievoorschrift VBO-MAVO-D 2004 tijdvak 2 ENGELS D inzenden scores Voor dit examen hoeft u geen afnamegegevens aan de Citogroep te verstrekken. 400030-2-516c Het correctievoorschrift bestaat uit:

Nadere informatie

Randvoorwaarden In les 2 hebben leerlingen individueel een computer met internet nodig. Alternatief: leerling voert les 2 thuis uit.

Randvoorwaarden In les 2 hebben leerlingen individueel een computer met internet nodig. Alternatief: leerling voert les 2 thuis uit. Brief over Annie M.G. Schmidt Schrijf een overtuigende brief aan een basisschool Korte lesomschrijving De lessen Advies over Annie M.G. Schmidt gaan over Nederlands bekendste kinderboekenschrijfster. Leerlingen

Nadere informatie

Correctievoorschrift VBO-MAVO-D. Spaans

Correctievoorschrift VBO-MAVO-D. Spaans Spaans Correctievoorschrift VBO-MAVO-D Voorbereidend Beroeps Onderwijs Middelbaar Algemeen Voortgezet Onderwijs 20 00 Tijdvak Inzenden scores Uiterlijk 6 juni de scores van de alfabetisch eerste tien kandidaten

Nadere informatie

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN NEDERLANDS HAVO

TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN NEDERLANDS HAVO TERUGBLIK CENTRAAL EXAMEN NEDERLANDS HAVO EERSTE TIJDVAK 2012 1 Inleiding 1. Quickscan Via WOLF (Windows Optisch Leesbaar Formulier) geven examinatoren per vraag de scores van hun kandidaten voor het centraal

Nadere informatie

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL

Correctievoorschrift VMBO-GL en TL Correctievoorschrift VMBO-GL en TL 2010 tijdvak 2 Duits CSE GL en TL Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel 5 Inzenden

Nadere informatie

PROGRAMMA VAN TOETSING EN AFSLUITING

PROGRAMMA VAN TOETSING EN AFSLUITING PROGRAMMA VAN TOETSING EN AFSLUITING VAK : : Maatschappijleer 2 METHODE : Essener Criminaliteit druk 4 KLAS: : 3 NIVEAU : BASIS CONTACTUREN PER WEEK 3 X MINUTEN PER WEEK UDIEJAAR : 205-206 EINDCIJFER KLAS

Nadere informatie

Instructies zijn niet alleen visueel, maar ook auditief, met hoogkwalitatief ingesproken geluid (geen computerstem).

Instructies zijn niet alleen visueel, maar ook auditief, met hoogkwalitatief ingesproken geluid (geen computerstem). Getallen 3 Doelgroep Getallen 3 is bedoeld voor leerlingen in klas 3-5 van de havo, klas 3-6 van het vwo en in mbo 3&4. Het programma is bijzonder geschikt voor groepen waarin niveauverschillen bestaan.

Nadere informatie

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang:

Voor de beoordeling zijn de volgende passages van de artikelen 41, 41a en 42 van het Eindexamenbesluit van belang: Engels Correctievoorschrift VWO Voorbereidend Wetenschappelijk Onderwijs 20 05 Tijdvak 1 Het correctievoorschrift bestaat uit: 1 Regels voor de beoordeling 2 Algemene regels 3 Vakspecifieke regels 4 Beoordelingsmodel

Nadere informatie