Faciliteiten bedrijfsoverdracht gestroomlijnd

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Faciliteiten bedrijfsoverdracht gestroomlijnd"

Transcriptie

1 Faciliteiten bedrijfsoerdracht gestroomlijnd 1. Inleiding Bedrijfsopolging is meestal een lang proces dat zorguldig oorbereid moet worden. Daarbij spelen naast emotionele aspecten fiscale aspecten een grote rol. Zonder nadere regeling moet de oerdrager immers doorgaans afrekenen oer de stille reseres in de onderneming of oer de aanmerkelijkbelangclaim op de aandelen. De erkrijger moet financiële middelen aantrekken om de oername an de onderneming of de aandelen te kunnen financieren. Binnen het MKB is aak sprake an een bedrijfsoerdracht binnen de familie. De continuïteit an de onderneming kan daarbij een grotere rol spelen dan het erkrijgen an een zakelijke prijs oor de onderneming. Hierdoor komt naast de inkomstenbelasting ook de schenk- en erfbelasting om de hoek kijken. In de belastingplannen oor 2010 is eel aandacht besteed aan het stroomlijnen an fiscale regels oor bedrijfsoerdracht en het oorkomen an fiscale drempels oor bedrijfsoerdrachten. Op grond an de Wet oerige fiscale maatregelen 2010 is het bijoorbeeld mogelijk om met ingang an 2010 de aanmerkelijk belangclaim bij schenking an aandelen door te schuien naar de erkrijger an de aandelen. Voorheen gold die mogelijkheid slechts oor een oerdracht an een aanmerkelijk belang krachtens huwelijksen erfrecht. Het doorschuien in box 2 krachtens erfrecht is oerigens aanzienlijk beperkt door de materiële ondernemingseis, waardoor minder aandelenoerdrachten dan oorheen onder de doorschuifregeling allen. Naast de doorschuifmogelijkheden in de inkomstenbelasting is de bedrijfsopolgingsfaciliteit in de Successiewet aangepast. De regelingen samen bieden ruime mogelijkheden om op een fiscaal riendelijke manier ondernemingsermogen oer te dragen aan de bedrijfsopolger. In deze notitie worden slechts de fiscale aspecten an de oerdracht an een aanmerkelijk belang (hierna ab ) besproken. 2. Doorschuifmogelijkheden oor een aanmerkelijk belang algemeen 2a. Ab-claim in de inkomstenbelasting Vanaf 2010 kan bij een oerdracht an een ab de inkomstenbelastingclaim op de aandelen worden doorgeschoen naar de erkrijger an de aandelen in de olgende situaties: - de oergang krachtens huwelijksermogensrecht en de erdeling an de huwelijksgoederengemeenschap binnen twee jaar na de ontbinding an die huwelijksgoederengemeenschap (art Wet IB 2001); - de oergang krachtens erfrecht oor zoer de oerdrachtsprijs kan worden toegerekend aan het ondernemingsermogen (art. 4.17a Wet IB 2001); - de erdeling an de nalatenschap binnen twee jaar na het oerlijden an de erflater (art. 4.17b Wet IB 2001); - de oerdracht door (gedeeltelijke) schenking oor zoer de waarde an de aandelen kan worden toegerekend aan het ondernemingsermogen (art.4.17c Wet IB 2001). In deze notitie wordt de regeling an artikel 4.17a ( eren) en 4.17c (schenking) behandeld. 1

2 2b. Bedrijfsopolgingsfaciliteit in de Successiewet De zogenoemde bedrijfsopolgingsfaciliteit (hierna BOF) in de Successiewet is met ingang an 2010 gewijzigd. De regeling is enerzijds erruimd door bijoorbeeld een hogere rijstelling oor ondernemingsermogen en het erallen an de leeftijds- of arbeidsongeschiktheidseis bij schenken. Anderzijds zijn de oorwaarden aangescherpt om in aanmerking te komen oor de BOF, bijoorbeeld ten aanzien an de erkrijger/bedrijfsopolger en preferente aandelen. Ook deze regeling zal hierna uitoerig worden behandeld. 2c. Voorwaarden oor de IB en Successiewet In de bijlage op pagina 11 is een samenatting op hoofdlijnen opgenomen an de erschillende eisen die gelden oor de erschillende faciliteiten in de Inkomstenbelasting en de Successiewet. 3. Doorschuien ab-claim bij oergang krachtens erfrecht (art.4.17a Wet IB 2001) Op grond an artikel 4.17a Wet IB 2001 wordt de oergang krachtens erfrecht an aanmerkelijk belang aandelen niet aangemerkt als een erreemding an de aandelen. De erflater hoeft dan niet af te rekenen oer (een gedeelte an) de ab-claim. Hieroor gelden de olgende oorwaarden: er is sprake an een oergang an een ab, met uitzondering an een ab op grond an de meetrekregeling an artikel 4.10 Wet IB 2001, in een ennootschap die een materiële onderneming of een kwalificerende medegerechtigdheid houdt, waaran de erkrijger een binnenlandse belastingplichtig/natuurlijk persoon is, bij wie de erkregen aandelen niet gaan behoren tot het ermogen an een IBonderneming of een werkzaamheid, in het geal an een oergang krachtens erfrecht onder bijzondere titel moet deze oergang plaatsinden binnen twee jaar na oerlijden, (de ertegenwoordiger an) erflater en erkrijgers erzoeken gezamenlijk om doorschuiing. Van een kwalificerende medegerechtigdheid is sprake indien die medegerechtigdheid rechtstreeks is oortgekomen uit het drijen an een materiële onderneming door de ennootschap èn de erkrijger an de aandelen al (indirect) beherend ennoot is an de onderneming waarop de medegerechtigdheid betrekking heeft. Voorbeeld 1 De BV an ader is commanditair ennoot geworden in een oorheen door die BV gedreen onderneming en (de ennootschap an) zijn dochter is beherend ennoot geworden an die onderneming. Indien ader zijn aanmerkelijk belang oerdraag aan dochter, kunnen ader en dochter gezamenlijk erzoeken om de doorschuifregeling Verkoop werk-bv tegen schuldigerkenning koopsom óór 1 januari 2010 Als ondernemingsermogen wordt mede aangemerkt een (deel an de) ordering op de erkrijger an de aandelen of op een ennootschap waarin hij een (indirect) aanmerkelijk belang heeft, indien die ordering oortloeit uit een eerdere oerdracht an aandelen in een ennootschap óór 1 januari Voorwaarde daarbij is dat die ennootschap bij de 2

3 eerdere oerdracht an de aandelen een materiële onderneming dreef èn bij de huidige erkrijging een materiële onderneming drijft. Voorbeeld 2 De holding an ader heeft in het erleden, óór 1 januari 2010, de werkmaatschappij erkocht aan de holding an zijn zoon tegen schuldig blijen an de koopsom. Nu draagt ader de holding oer aan zoon. Vader kan op erzoek an hem en zijn zoon de ab-claim op de aandelen in de holding (gedeeltelijk) doorschuien naar zijn zoon. Doorschuien: alleen ondernemingsermogen Het deel an de (fictiee) oerdrachtsprijs an het ab dat kan worden toegerekend aan het ondernemingsermogen wordt geacht niet te zijn erreemd. Als ondernemingsermogen wordt aangemerkt de waarde an de ermogensbestanddelen an de onderneming, ermeerderd met het beleggingsermogen tot een maximum an 5% an de waarde an het ondernemingsermogen. Oer de waarde die niet kan worden toegerekend aan het ondernemingsermogen moet worden afgerekend. Daarbij mag de erkrijgingsprijs an de aandelen op grond an artikel 4.19 lid 2 Wet IB 2001 oor zoeel mogelijk worden toegerekend aan de waarde an de aandelen waaroer de erflater moet afrekenen. Een eentueel resterende erkrijgingsprijs wordt doorgeschoen naar de erkrijgers op grond an artikel 4.39a Wet IB Voorbeeld 3 De waarde an de aandelen an de b is en de erkrijgingsprijs an de erflater is De waarde an de aandelen heeft oor betrekking op een materiële onderneming en oor op beleggingsermogen. Voor de doorschuifregeling wordt maximaal plus (5% an ) 4000 aangemerkt als ondernemingsermogen. Voor worden de aandelen geacht niet te zijn erreemd. Oer ( / ) moet de erflater afrekenen, waarbij de erkrijgingsprijs zoeel mogelijk aan die waarde mag worden toegerekend. In dit oorbeeld kan an de totale erkrijgingsprijs worden toegerekend aan het belaste deel, zodat nog een erkrijgingsprijs an 2000 resteert. Het erreemdingsoordeel an de erflater is ( / ) nihil. De erkrijgingsprijs an de aandelen oor de erfgenamen is , namelijk oor het deel an de oerdracht dat als erreemding is aangemerkt plus 2000, zijnde het doorgeschoen deel an de erkrijgingsprijs an erflater. Holdingstructuur Indien sprake is an de oergang krachtens erfrecht an aandelen in een holding, dan mag het ermogen an de werk-b worden toegerekend aan de holding. Daarbij geldt als oorwaarde dat de erflater ook in de werk-b een indirect aanmerkelijk belang an 5% moet hebben. Met name oor familieennootschappen is een tegemoetkomende regeling getroffen oor het geal an erwaterde aandelenbelangen. Indien dat indirecte belang slechts 0,5% tot 5% is, dan moet dit belang bij de oorgangers an de erflater tot een aanmerkelijk belang hebben behoord en sprake zijn an een erwatering an het aanmerkelijk belang door erfrecht, huwelijksermogensrecht of schenking en direct oorafgaand aan de erwatering bij de ennootschap sprake zijn an een materiële onderneming. 3

4 Voorbeeld 4 De werking an de toerekeningsregel is als olgt: Holding Balans Deelneming 800 E.V 1000 Belegging 200 Werkmaatschappij Geconsolideerd: Balans M..a 600 E.V 800 Belegging 100 Liq.middelen 100 Geconsolideerde balans M..a 600 E.V 1000 Belegging 300 Liq.middelen 100 De waarde an de aandelen an de holding is De waarde toe te rekenen aan de onderneming is ( ) 700. Het beleggingsermogen bedraagt 300. Stel dat de erkrijgingsprijs an de aandelen in de holding 180 bedraagt. Als ondernemingsermogen wordt aangemerkt 700 plus het beleggingsermogen tot een maximum an 5% an 700 is 35. Op grond an de doorschuifregeling wordt de erflater geacht oor 735 het ab niet te hebben oergedragen. De oerdrachtsprijs toe te rekenen aan het beleggingsermogen is 300 -/- 35 is 265. Oer dit bedrag moet de erflater afrekenen. Het te belasten erreemdingsoordeel is ( 265 -/- 180) 85. Hieroer is 25% inkomstenbelasting erschuldigd. De erkrijgingsprijs an de erflater is olledig errekend met het te belasten gedeelte, zodat aan de erfgenamen geen erkrijgingsprijs wordt doorgeschoen. Hun erkrijgingsprijs oor de aandelen an de holding is het bedrag dat bij de erflater als erreemding is aangemerkt, derhale 265. Tip: Breng het tbs-pand in 2010 geruisloos in Wanneer nog een pand ter beschikking wordt gesteld aan de (onderneming an de) ennootschap dan is te oerwegen om dat pand nog in 2010 fiscaal geruisloos in te brengen in de holding of werk-b. Het pand kwalificeert dan als ondernemingsermogen, zodat ook het bedrijfspand ia de oerdracht an de aandelen geruisloos kan oergaan op de (toekomstige) erkrijgers. Let op de werking an de toerekeningsregel. Indien het pand in een aparte b wordt ingebracht naast de holding/werk-b dan kwalificeert het pand niet als ondernemingsermogen. Preferente aandelen: doorschuien mogelijk indien gefaseerde bedrijfsoerdracht Indien het aanmerkelijke belang (mede) bestaat uit preferente aandelen, dan komen deze aandelen slechts oor de doorschuiffaciliteit in aanmerking indien aan de olgende oorwaarden is oldaan. De omzetting an gewone aandelen in preferente aandelen heeft plaatsgeonden in het kader an een gefaseerde bedrijfsopolging, waarbij gewone aandelen zijn uitgegeen aan de beoogde bedrijfsopolger/huidige erkrijger. Deze laatste heeft al 5% an de geplaatste gewone aandelen erkregen bij de omzetting. Ten tijde an de omzetting an de aandelen in preferente aandelen moet de betreffende ennootschap een materiële onderneming hebben gedreen of een kwalificerende medegerechtigdheid hebben 4

5 gehouden. Met het Besluit an 17 december 2009, DB M, is de Uitoeringsregeling IB 2001 (hierna UR IB) aangepast. Op grond an artikel 26b UR IB kwalificeren ook preferente aandelen die zijn oortgekomen uit een omzetting an gewone aandelen in het kader an een aandelenfusie, juridische splitsing of juridische fusie. Situaties an reële bedrijfsoerdracht die niet precies oldoen aan de oorwaarden, kunnen worden oorgelegd aan de inspecteur. Let op! De al genoemde toerekeningsregel geldt oor indirect gehouden preferente aandelen slechts indien deze zijn uitgegeen in het kader an een gefaseerde bedrijfsoerdracht en is oldaan aan de oorwaarden genoemd in artikel 26b UR IB. Die oorwaarden komen grotendeels oereen met de hierboen genoemde oorwaarden oor direct gehouden preferente aandelen. Indirect gehouden preferente aandelen kwalificeren eeneens indien deze zijn uitgegeen in het kader an een bedrijfsfusie ex art. 14a (Bew: bedoeld zal zijn art. 14) Wet Vpb. Voorbeeld 5 Vader had gewone aandelen in werk-b. Middels een statutenwijziging zijn de gewone aandelen in de werk-b omgezet in preferente aandelen in de werk-b en de werk-b heeft nieuwe, gewone aandelen uitgegeen aan (de holding an) de zoon. Voorbeeld 6 Vader had gewone aandelen in werk-b. In het kader an een gefaseerde bedrijfsoerdracht heeft de oude werk-b (hierna Holding) een nieuwe werk-b opgericht. De onderneming an Holding is middels een bedrijfsfusie ex art. 14 Wet Vpb oergedragen aan werk-b tegen uitreiking an preferente aandelen. De holding an de zoon heeft gewone aandelen erkregen in werk-b. Verzoek om doorschuiing In afwijking an de doorschuiffaciliteit óór 1 januari 2010 moeten de gezamenlijke belanghebbenden nu zelf erzoeken om doorschuien an de ab-claim. De gezamenlijke belanghebbenden zijn de rechtsgeldige ertegenwoordiger(s) an de erflater en de erfgenamen. Dit erzoek dient op grond an art. 26a UR IB schriftelijk te worden gedaan bij de inspecteur belast met de aanslagregeling an de erflater. Vrijgestelde diidenduitkering binnen 24 maanden Op grond an artikel 4.12a wordt op erzoek een diidenduitkering binnen 24 maanden na de erkrijging krachtens erfrecht bij de erkrijgers niet als regulier oordeel in aanmerking genomen oor maximaal het bedrag waaroor bij de erflater terzake an die oergang inkomen uit aanmerkelijk belang in aanmerking is genomen en oorzoer dat oordeel wordt afgeboekt an de erkrijgingsprijs an de erkregen aandelen. Hoewel in de parlementaire behandeling is aangegeen dat deze maatregel erband houdt met het feit dat de doorschuifregeling niet kan worden toegepast op beleggingsermogen, beperkt de tekst an artikel 4.12a zich niet tot die situatie. De regeling an artikel 4.12a kan dus ook worden toegepast op een oergang krachtens erfrecht wanneer niet gekozen wordt oor doorschuien en is dan ook niet beperkt tot alleen het inkomen uit aanmerkelijk belang oer beleggingsermogen. Boendien is de maximale diidenduitkering niet beperkt tot de erschuldigde belasting oer het ab-inkomen an de erflater, maar tot het (hogere) inkomen uit ab zelf. In de Wet op de diidendbelasting 1965 is oor deze situatie een delegatiebepaling opgenomen in art. 4e. Op grond an het nieuwe artikel 1ab an de Uitoeringsbeschikking diidendbelasting 1965 mag inhouding an diidendbelasting achterwege blijen indien de 5

6 aandeelhouder/opbrengstgerechtigde óór het tijdstip an de diidenduitkering schriftelijk aan de ennootschap erklaart een erzoek te gaan doen om toepassing an art. 4.12a Wet IB Voorbeeld 7 Zie oorbeeld 3 in deze paragraaf. De erflater heeft geen inkomen uit aanmerkelijk belang genoten terzake an de oergang. Er kan geen gebruik worden gemaakt an de regeling an artikel 4.12a. Voorbeeld 8 Zie oorbeeld 4. Het inkomen uit ab oor de erflater terzake an de oergang is 85. Hieroer is 25% inkomstenbelasting erschuldigd, is 21. De erkrijgers mogen op grond an art. 4.12a onbelast een diidenduitkering ontangen an maximaal 85, mits dit bedrag wordt afgeboekt an de erkrijgingsprijs an 265. De erkrijgingsprijs wordt Doorschuien ab-claim bij oergang krachtens schenking (art. 4.17c Wet IB 2001) De systematiek oor de doorschuifregeling bij schenking werkt grotendeels hetzelfde als de doorschuifregeling bij de oergang krachtens erfrecht. Bij schenking dient de erkrijger echter gedurende een periode an minimaal 36 maanden oorafgaand aan de schenking in dienstbetrekking te zijn geweest an de ennootschap waarop de aandelen betrekking hebben. Onder oorwaarden is een periode korter dan 36 maanden mogelijk, bijoorbeeld in het geal an ziekte of faillissement an de erreemder (art. 26c UR IB). Ook kan onder oorwaarden gebruik worden gemaakt an de doorschuiffaciliteit, indien de dienstbetrekking bestaat met de werk-b en er aandelen in de holding worden geschonken (art. 26d UR IB). Ook bij schenking worden de aandelen geacht niet te zijn erreemd oor zoer de oerdrachtsprijs toerekenbaar is aan het ondernemingsermogen. In afwijking an de oergang krachtens erfrecht is de rijstelling slechts an toepassing tot maximaal het erschil tussen de oerdrachtsprijs en de tegenprestatie. Voorbeeld 1 De waarde an de aandelen an de b an ader is en de erkrijgingsprijs is De waarde an de aandelen heeft oor betrekking op een materiële onderneming en oor op beleggingsermogen. Vader schenkt de aandelen aan zijn zoon. De doorschuifregeling is an toepassing tot maximaal de waarde an het ondernemingsermogen an ( plus 5% an ). Vader moet afrekenen oer ( / ) is Hij kan hierop de erkrijgingsprijs oor in mindering brengen, zodat zijn erreemdingsoordeel nihil is. De resterende erkrijgingsprijs an schuift door naar zijn zoon. De totale erkrijgingsprijs oor de zoon bedraagt plus is (art. 4.39c Wet IB 2001). Voorbeeld 2 De waarde an de aandelen an de b an ader is en de erkrijgingsprijs is De waarde an de aandelen heeft oor betrekking op een materiële onderneming en oor op beleggingsermogen. Vader erkoopt de aandelen in de b oor aan de zoon. Nog een afgezien an de schenkbelasting heeft dit oor de afrekening an de ab-claim de olgende geolgen. De doorschuifregeling is an toepassing op het laagste an de olgende bedragen: het ondernemingsermogen an ( plus 5% an ) of 6

7 het erschil an ( / ) tussen de oerdrachtsprijs en de tegenprestatie (artikel 4.17c lid 2 Wet IB 2001). De aandelen worden dus geacht oor maximaal niet te zijn erreemd. Vader moet afrekenen oer de erreemding an Daarop mag de olledige erkrijgingsprijs an ader in mindering worden gebracht op grond an artikel 4.19 lid 2. Het erreemdingsoordeel an ader is dus / is Hieroer is ader 25% ab-heffing erschuldigd. De erkrijgingsprijs an de erkregen aandelen an de zoon is Schenken aandelen in de werk-b Schenken an aandelen in de holding kan ongewenst zijn. Te denken alt aan de situatie dat de holding an ader nog een pensioenerplichting heeft of relatief eel beleggingsermogen. Beleggingsermogen leidt tot afrekenen an de ab-claim (en ook geen rijstelling op grond an de BOF oor de schenkbelasting). Bij schenking an alleen de werkmaatschappij kan oor de schenkbelasting weliswaar onder oorwaarden de BOF an toepassing zijn, maar in de inkomstenbelasting moet worden afgerekend oer de waarde an de werk-b. Door de schenking an de werkmaatschappij erarmt de holding immers op erzoek an de aandeelhouder. Er is dan sprake an een uitdeling door de holding aan de aandeelhouder en daarmee an een regulier ab-oordeel. Wel bestaat hieroor anaf 2010 in de Inorderingswet een betalingsfaciliteit (art. 25 lid 11 IW). Ook oor de diidendbelasting is een regeling getroffen (art. 4f Wet DB juncto art. 1ac UB DB). Er is geen sprake an erreemding an aandelen in de holding, zodat doorschuien an de ab-claim in de inkomstenbelasting naar de erkrijger niet mogelijk is. Tip: Breng beleggingen en persoonlijk ermogen onder in afzonderlijke b In de parlementaire behandeling heeft de staatssecretaris gewezen op de mogelijkheid an een juridische splitsing op het nieau an de holding. Via deze faciliteit kan het beleggingsermogen, de pensioenerplichting e.d. in een afzonderlijke b worden ondergebracht, waarna de aandelen in de (afgesplitste) holding samen met de aandelen in de werk-b kunnen worden geschonken. Op die manier kan de ab-claim op erzoek toch worden doorgeschoen naar de erkrijger. Verzoek Om gebruik te kunnen maken an de doorschuiffaciliteit bij schenking dienen de gezamenlijke belanghebbenden een schriftelijk erzoek in te dienen bij de inspecteur belast met de aanslagregeling an de erreemder (art. 26a UR IB). De gezamenlijke belanghebbenden zijn de erreemder en de erkrijger. 5. De BOF in de Successiewet (art. 35b 35f) De bedrijfsopolgingsfaciliteit houdt in dat oor de erfbelasting of schenkbelasting een oorwaardelijke rijstelling wordt erleend (art. 35b SW); oor de erkrijging an ondernemingsermogen (art. 35c SW); dat wordt erkregen in het kader an een bedrijfsopolging; dat wil zeggen: o de erflater of schenker oldoet aan de bezitstermijn (art. 35d SW) en o de erkrijger oldoet aan de oortzettingseis (art. 35e SW). Voor de erf- en schenkbelasting bestaat alleen erschil in de oorwaarden ten aanzien an de bezitstermijn. 7

8 De hoogte an de (oorwaardelijke) rijstelling Op grond an artikel 35b SW kan oor ondernemingsermogen een maximale rijstelling worden erkregen an 100% oorzoer de waarde an de gehele, objectiee onderneming lager is dan Is de waarde an de objectiee onderneming hoger dan dan is de rijstelling als olgt: Vrijgesteld Liquidatiewaarde -/- waarde going concern indien positief (bij. bij agrarische 100% ondernemingen) Waarde going concern t/m % Waarde going concern oorzoer meer dan % Objectiee onderneming Voor de bepaling an de objectiee onderneming zijn aanullende regels gesteld in de Uitoeringsregeling Successiewet (art. 7 UR SW). In geal an een b behoort het ondernemingsermogen an de b tot de objectiee onderneming. Ook buitenennootschappelijk gehouden ondernemingsermogen an (alle) ennoten hoort tot de objectiee onderneming, mits dit onroerende zaken betreft. Ander buitenennootschappelijk ondernemingsermogen telt dus niet mee oor de objectiee onderneming. In de praktijk kan dit problemen opleeren bij de berekening an de omang an de BOF. Voorbeeld 1 Er is sprake an een of tussen b A en b B met een winsterdeling 50%:50%. b A heeft teens een bedrijfspand dat behoort tot zijn buitenennootschappelijk ermogen. De waarde an het ondernemingsermogen an de of is De waarde an het bedrijfspand is De waarde an de objectiee onderneming is is Die waarde is hoger dan , zodat slechts een gedeelte an de totale waarde an de onderneming oor 100% is rijgesteld. Stel dat de aandeelhouder an b A oerlijdt, dan is de berekening an de BOF als olgt. Het aandeel an b A in de totale objectiee onderneming is (50% an ) plus is Een bedrag an / * is is oor 100% rijgesteld. Het restant an / is is oor 83% rijgesteld. Voorbeeld 2 Er is sprake an een of tussen b A en b B met een winsterdeling an 50%:50%. De waarde an het ondernemingsermogen an de of is inclusief 2 auto s an ieder Stel dat de aandeelhouder an b A oerlijdt. In dit geal bedraagt de waarde an de totale objectiee onderneming Dat is minder dan de grens an , zodat op het aandeel an b A an een rijstelling an 100% an toepassing is. Voorbeeld 3 Hetzelfde oorbeeld als het orige oorbeeld 2, maar nu hebben b A en b B beiden een auto an die tot hun buitenennootschappelijk ermogen behoort en is de waarde an het ondernemingsermogen an de of Stel dat de aandeelhouder an b A oerlijdt. Het buitenennootschappelijk ermogen, de auto,an b B telt niet mee oor de bepaling an de waarde an de objectiee onderneming an b A. Hoewel dit niet duidelijk blijkt uit de (oorbeelden bij de) uitoeringsregeling, lijkt de totale waarde an de objectiee onderneming oor b A plus is te bedragen. Dat is lager dan , zodat de rijstelling an 100% an toepassing is op zowel de helft an de onderneming an de of ad als op de waarde an de auto an

9 Voorbeeld 4 Het zelfde oorbeeld als oorbeeld 3, maar nu bedraagt de waarde an de onderneming an de of 1 mio. De waarde an de buitenennootschappelijk gehouden auto is , zodat de totale waarde an de objectiee onderneming oor b A lijkt te zijn. Dat is meer dan De rijstelling bij oerlijden an de aandeelhouder an b A is dan als olgt te berekenen. De helft an het of-ermogen is Daar komt bij buitenennootschappelijk ermogen an b A, is totaal De rijstelling an 100% is an toepassing op / * is De resterende erkrijging an / is is oor 83% rijgesteld. Objectiee onderneming: TBS-pand Voor de bepaling an de hoogte an de rijstelling behoort ook de waarde an een ter beschikking gesteld pand in de zin an artikel 3.92 Wet IB 2001 tot de waarde an de objectiee onderneming an de ennootschap. Dat geldt niet alleen oor het ter beschikking gestelde pand an de erflater/schenker zelf, maar ook indien het een terbeschikkingstelling ex 3.92 door een andere aandeelhouder betreft. Concernstructuur In concernstructuren wordt de waarde an de objectiee onderneming bepaald door de bezittingen en schulden an alle onderdelen an het concern. Voorbeeld Een holding heeft twee deelnemingen an elk Voor de waarde an de objectiee onderneming wordt de waarde an het concern als totaal bezien, stel in dit geal Dat is meer dan Indien de erkrijger één deelneming krijgt, dan is oor 100% rijgesteld een bedrag an / * is Het restant an / is is oor 83% rijgesteld. Let op de uitdelingsaspecten bij schenking an een deelneming. Zie paragraaf 4. Ondernemingsermogen Het begrip ondernemingsermogen komt oor de toepassing an de BOF grotendeels oereen met die oor de doorschuiing an de ab-claim in de Inkomstenbelasting. Voor de Successiewet geldt de ordering op de erkrijger die is onstaan uit hoofde an een eerdere aandelenoerdracht niet als ondernemingsermogen. Zie oor het begrip ondernemingsermogen onderdeel 3 an deze notitie. Bezitseis Vanaf 1 januari 2010 zijn de leeftijdseis en de arbeidsongeschiktheidseis bij schenking komen te erallen. De erflater of schenker moet wel oldoen aan de bezitseis an artikel 35d. De ab-aandelen moeten gedurende één jaar oorafgaand aan het oerlijden of gedurende ijf jaar oorafgaand aan de schenking bij de erflater of de schenker in bezit zijn geweest. Gedurende die periode moet de betreffende ennootschap een onderneming hebben gedreen of een kwalificerende medegerechtigdheid hebben bezeten. Het aanwezige beleggingsermogen mag boendien niet gedurende die perioden zijn gestort in de ennootschap. In art. 9 UR SW zijn nadere regels opgenomen oor het bezitsereiste. Indien bijoorbeeld de IB-onderneming fiscaal geruisloos is omgezet in een b, dan mag de bezitsperiode an de IB-onderneming worden opgeteld bij de bezitsperiode an de ab-aandelen. 9

10 Voortzettingseis De erkrijger dient gedurende ijf jaar na de erkrijging te oldoen aan het oortzettingsereiste an artikel 35e. Dat wil zeggen dat de erkrijger de erkregen abaandelen niet mag erreemden of anderszins de aanspraak op toekomstige winst mag beperken, waarbij de betreffende ennootschap boendien gedurende dezelfde periode winst uit de onderneming of medegerechtigheid moet blijen genieten. In art. 10 UR SW zijn maatregelen getroffen oor situaties waarin formeel geen sprake is an oortzetting, maar in economische zin nog steeds sprake is an oortzetting. Bijoorbeeld de omzetting an een b in een IB-onderneming met toepassing an artikel 14c Wet Vpb (geruisloze terugkeer), de erreemding an aandelen in het kader an een aandelenfusie, de oerdracht an een onderneming in het kader an een bedrijfsfusie en dergelijke. De erkrijger moet hieroor wel een erzoek indienen. Voorwaardelijke rijstelling De BOF-rijstelling is anaf 2010 een oorwaardelijke rijstelling, waardoor oor bedrijfsoerdrachten anaf 1 januari 2010 geen consererende aanslag meer wordt opgelegd. De oorwaardelijke rijstelling wordt na ijf jaar definitief. Als de erkrijgers niet oldoen aan het oortzettingsereiste, dan eralt de oorwaardelijke rijstelling en krijgen zij op dat moment alsnog een (aanullende) aanslag. Daartegen staan dan weer rechtsmiddelen open, oorzoer tegen de grondslag an de aanslag niet eerder een rechtsmiddel openstond. Consererende aanslag oor niet rijgestelde deel an het ondernemingsermogen Het niet rijgestelde deel an het ondernemingsermogen wordt op erzoek aangemerkt als geconsereerde waarde. Dat geldt bij de erkrijging an ab-aandelen dus niet oor eentueel meegekregen beleggingsermogen oor zoer meer dan 5% an de waarde an de onderneming. Voor de betaling an de consererende aanslag kan rentedragend uitstel an betaling worden geraagd oor een periode an maximaal 10 jaar. Verzoek De erkrijger moet om toepassing an de BOF erzoeken. Het erzoek wordt gelijktijdig met de aangifte schenk- of erfbelasting gedaan. Bureau Vaktechniek Mr. drs. Onno Clous CB FB Drs. John Beljaars CB FB Drs. Diana de Vries CB FB Drs. Peter Goossens CB FB 10

11 Bijlage: Samenatting oorwaarden oor doorschuien ab-claim en BOF. Voorwaarden IB:4.17a ( eren ) IB 4.17c ( schenken ) Successiewet (BOF) Oergang krachtens erfrecht Oerdracht door schenking Op erzoek Oergang krachtens erfrecht onder bijz. titel (legaat) binnen 2 jaar na oerlijden Ab-aandelen excl. een ab ex 4.10 Preferente aandelen slechts indien ze zijn erkregen in het kader an een gefaseerde (materiële) bedrijfsoerdracht en de erkrijger oor ten minste 5% aandeelhouder is an de toen uitgegeen gewone aandelen. Voor zoer ondernemingsermogen (hierna OV). Of oor zoer medegerechtigdheid de rechtstreekse oortzetting is an onderneming èn erkrijger (middellijk) beherend ennoot is OV + beleggingsermogen max. 5% an OV Ook tbs-pand onder oorwaarden Ook ordering op erkrijger i..m. eerdere oerdracht aandelen óór is onder oorwaarden ondernemingsermogen Toerekeningsregel indien sprake is an een indirect ab of onder oorwaarden een indirect belang an 5% maar 0,5% dat is erwaterd Verkrijger is binnenlands bel.pl./nat.persoon Verkregen aandelen gaan niet behoren tot het ondernemingsermogen of een werkzaamheid an de erkrijger Verkrijger is 36 maanden in dienst bij de ennootschap Verkrijger houdt gedurende 5 jaar na erkrijging het erkregen belang in de aandelen en de ennootschap zet gedurende die periode de onderneming of medegerechtigdheid oort. Erflater is ab-houder gedurende 1 jaar oor oerlijden en gedurende die tijd werd ook (middellijk) de onderneming of medegerechtigdheid gedreen Schenker is ab-houder gedurende 5 jaar oor schenking en gedurende die tijd werd ook (middellijk) de onderneming of medegerechtigdheid gedreen 11

Bijlage: overzicht regelingen omtrent bedrijfsbeëindiging per 1 januari 2010

Bijlage: overzicht regelingen omtrent bedrijfsbeëindiging per 1 januari 2010 Bijlage: overzicht regelingen omtrent bedrijfsbeëindiging per 1 januari 2010 Onderstaand wordt een overzicht gegeven van de diverse regelingen omtrent bedrijfsbeëindiging in de Wet op de inkomstenbelasting

Nadere informatie

info &boon tips & boon

info &boon tips & boon tips & boon Bedrijf schenken of erven Nieuwe regels 2010 Om het voortbestaan van een onderneming niet in gevaar te brengen kent de Successiewet de bedrijfsopvolgingsregeling. Deze regeling is met de komst

Nadere informatie

Bedrijfsoverdracht 20-4-2011. Schenk- en erfbelasting Inkomstenbelasting. 20 april 2011. Inleiding mr. C. (Kees) Goeman

Bedrijfsoverdracht 20-4-2011. Schenk- en erfbelasting Inkomstenbelasting. 20 april 2011. Inleiding mr. C. (Kees) Goeman Bedrijfsoverdracht Schenk- en erfbelasting Inkomstenbelasting 20 april 2011 www.inventivecontrol.com 1 Inleiding mr. C. (Kees) Goeman Sprekers: mr. J.J.G.M. (Jolanda) van Nunen mr. G.J. (Govert) Vorstenbosch

Nadere informatie

Alles onder Controle!

Alles onder Controle! Alles onder Controle! Bedrijfsopvolgingsfaciliteit in de Successiewet 20 oktober 2009 Onderwerpen Bedrijfsopvolging in Nederland Inkomstenbelasting Successiewet Bedrijfsopvolging in België Samenloop Nederland

Nadere informatie

Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) Interne Cursus. Irma van der Zon

Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) Interne Cursus. Irma van der Zon Bedrijfsopvolgingsregeling (BOR) Interne Cursus Irma van der Zon BOR / BOF BOR: bedrijfsopvolgingsregeling BOF: bedrijfsopvolgingsfaciliteit Verschillende benamingen voor hetzelfde onderwerp. BOR faciliteiten:

Nadere informatie

Doorschuiffaciliteiten in het aanmerkelijkbelangregime

Doorschuiffaciliteiten in het aanmerkelijkbelangregime Doorschuiffaciliteiten in het aanmerkelijkbelangregime Mr. K. de Heus * en drs. A. Rozendal ** Indien aandelen die een aanmerkelijk belang vertegenwoordigen worden vervreemd, vindt op grond van art. 4.12

Nadere informatie

Knelpunten in de bedrijfsopvolgingsregelingen

Knelpunten in de bedrijfsopvolgingsregelingen Knelpunten in de bedrijfsopvolgingsregelingen Mr. Sabine A.M. de Wijkerslooth-Lhoëst en Paul-Johan Swank LLM 1 Met de verschillende doorschuiffaciliteiten in de Wet IB 2001 2 en de bedrijfsopvolgingsregeling

Nadere informatie

Seminar. Fiscaal vriendelijk erven en schenken

Seminar. Fiscaal vriendelijk erven en schenken Seminar Fiscaal vriendelijk erven en schenken Estate planning Fiscale en juridische begeleiding overgang en instandhouding (familie)vermogen Vermogen zo goedkoop mogelijk naar volgende generatie Wensen

Nadere informatie

DGA uit de loonheffing

DGA uit de loonheffing DGA uit de loonheffing Met ingang van 1 januari 2008 Art 6 lid 6 wet LB 1964 Degene tot wie uitsluitend één of meer directeuren-grootaandeelhouders als bedoeld in art. 6, eerste lid, onderdeel d, van de

Nadere informatie

2014 -- Successiewet -- Deel 2

2014 -- Successiewet -- Deel 2 Successiewet les 2 programma Successierecht Wetsficties Bedrijfsopvolgingsfaciliteit Aangifte 1 Wetsficties 1 van 11 Schuldigerkenning niet-registergoederen art. 8-1 SW Om het ontgaan van successierecht

Nadere informatie

info &boon tips & boon

info &boon tips & boon tips & boon Uw positie als DGA Fiscale actualiteiten 2010 Ruim één op de vijf ondernemers is directeur-grootaandeelhouder (dga). Voor het kabinet aanleiding om, zeker in het huidige economische klimaat,

Nadere informatie

Bedrijfsopvolging. Jolanda van Nunen. De successiewet in een notendop

Bedrijfsopvolging. Jolanda van Nunen. De successiewet in een notendop Bedrijfsopvolging Schenk- en erfbelasting Inkomstenbelasting Testamenten Andere civielrechtelijke zaken 0 Inleiding Mr. C. (Kees) Goeman Mr. E.J.Ph. (Ed) Bijnsdorp Sprekers: Mw. mr. J.J.G.M. (Jolanda)

Nadere informatie

Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuïteit staat voorop!

Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuïteit staat voorop! Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuïteit staat voorop! Waar moet u op letten bij een bedrijfsoverdracht? Voor familiebedrijven is continuïteit één van de belangrijkste doelstellingen. Het

Nadere informatie

Advieswijzer. Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuïteit staat voorop. 20-08-2015 Denk ondernemend. Denk Bol.

Advieswijzer. Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuïteit staat voorop. 20-08-2015 Denk ondernemend. Denk Bol. Advieswijzer Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuïteit staat voorop 20-08-2015 Denk ondernemend. Denk Bol. Inhoudsopgave 1. Belastingclaims bij bedrijfsoverdracht... 3 1.1 Wordt een onderneming

Nadere informatie

Aanpassingen in de inkomstenbelasting bij

Aanpassingen in de inkomstenbelasting bij Aanpassingen in de inkomstenbelasting bij schenking en vererving van aanmerkelijkbelangaandelen Mr. Maria de L. Monteiro 1 Ruim een jaar geleden schreef T.C. Hoogwout een lezenswaardig artikel in dit blad

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Schenk- en erfbelasting. Bedrijfsopvolgingsregeling

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Schenk- en erfbelasting. Bedrijfsopvolgingsregeling STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 2175 31 januari 2013 Schenk- en erfbelasting. Bedrijfsopvolgingsregeling 17 januari 2013 Nr. BLKB2012/1221M Belastingdienst/Landelijk

Nadere informatie

ECLI:NL:RBDHA:2015:9034

ECLI:NL:RBDHA:2015:9034 1 van 5 17-8-2015 11:55 ECLI:NL:RBDHA:2015:9034 Instantie Rechtbank Den Haag Datum uitspraak 30-07-2015 Datum publicatie 06-08-2015 Zaaknummer AWB - 14 _ 9248 Rechtsgebieden Belastingrecht Bijzondere kenmerken

Nadere informatie

Bedrijfsopvolgingsregeling (IBondernemer

Bedrijfsopvolgingsregeling (IBondernemer Kennisdocument Bedrijfsopvolgingsregeling (IBondernemer agrarisch) Bij de overdracht van een onderneming komt veel kijken. Naast het vinden van de koper(s) en het bepalen van de overdrachtswaarde, moet

Nadere informatie

32401 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Fiscale verzamelwet 2010)

32401 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Fiscale verzamelwet 2010) Overzicht van stemmingen in de Tweede Kamer afdeling Inhoudelijke Ondersteuning aan De leden van de vaste commissie voor Financiën datum 19 november 2010 Betreffende wetsvoorstel: 32401 Wijziging van enkele

Nadere informatie

Dit besluit actualiseert het besluit van 4 april 2011, nr. BLKB2011/68M. Het

Dit besluit actualiseert het besluit van 4 april 2011, nr. BLKB2011/68M. Het Schenk- en erfbelasting. Bedrijfsopvolgingsregeling Belastingdienst/Landelijk Kantoor Belastingregio s, Brieven en beleidsbesluiten Besluit van 17 januari 2013, nr. BLKB2012/1221M De staatssecretaris van

Nadere informatie

Kluwer Online Research Vermogende Particulieren Bulletin Vastgoed binnen de onderneming en overlijden. Mw. mr. L. Verploegh[1] Inleiding

Kluwer Online Research Vermogende Particulieren Bulletin Vastgoed binnen de onderneming en overlijden. Mw. mr. L. Verploegh[1] Inleiding Vermogende Particulieren Bulletin Vastgoed binnen de onderneming en overlijden Auteur: Mw. mr. L. Verploegh[1] Inleiding Ondernemers houden met veel rekening maar vaak niet met hun eigen overlijden. Het

Nadere informatie

VERERVING VAN AANDELEN IN EEN B.V. MET BELEGGINGSVERMOGEN

VERERVING VAN AANDELEN IN EEN B.V. MET BELEGGINGSVERMOGEN VERERVING VAN AANDELEN IN EEN B.V. MET BELEGGINGSVERMOGEN Vanaf 2010 kan overlijden met vererving van aandelen in een eigen B.V. met beleggingsvermogen (waaronder verhuurd onroerend goed) tot een onverwachte

Nadere informatie

Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuıẗeit staat voorop!

Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuıẗeit staat voorop! www.stolk-accountants.nl Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf: continuıẗeit staat voorop! Waar moet u op letten bij een bedrijfsoverdracht? Voor familiebedrijven is continuïteit één van de belangrijkste

Nadere informatie

Fiscaal voorsorteren naar een bedrijfsoverdracht

Fiscaal voorsorteren naar een bedrijfsoverdracht Fiscaal voorsorteren naar een bedrijfsoverdracht Fiscale tips voor het verkoopproces Mr Roelof Oldenziel Accountants + Adviesgroep Los Spacelab 12 3824 MR AMERSFOORT Tel. 033-460 38 38 www.los.nl Wat is

Nadere informatie

Nieuwe schenk- en erfbelasting in 2010

Nieuwe schenk- en erfbelasting in 2010 Nieuwe schenk- en erfbelasting in 2010 Nieuwe schenk- en erfbelasting De nieuwe Successiewet (deze wet regelt de schenk- en erfbelasting) is op 1 januari 2010 ingegaan en heeft gevolgen voor bijna iedereen!

Nadere informatie

De bedrijfsopvolgingsfaciliteiten Successiewet en de verkrijging van aandelen in houdstervennootschappen

De bedrijfsopvolgingsfaciliteiten Successiewet en de verkrijging van aandelen in houdstervennootschappen Mr. Almer M.A. de Beer 1 De bedrijfsopvolgingsfaciliteiten Successiewet en de verkrijging van aandelen in houdstervennootschappen Wanneer is een houdstervennootschap beleidsbepalend? 1 Werkzaam bij Arenthals

Nadere informatie

Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling

Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling Erf- en schenkbelasting en de 2012 Als u een onderneming erft of geschonken krijgt, dan moet u over de waarde van die onderneming erf- of schenkbelasting betalen. Zet u de onderneming voort, dan kunt u

Nadere informatie

Advieswijzer: Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf 2016

Advieswijzer: Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf 2016 Advieswijzer: Bedrijfsoverdracht van het familiebedrijf 2016 Waar moet u op letten bij een bedrijfsoverdracht binnen de familie? Voor familiebedrijven is continuïteit één van de belangrijkste doelstellingen.

Nadere informatie

1.1. Lijst van gebruikte begrippen en afkortingen. Successiewet Successiewet 1956. Burgerlijk Wetboek

1.1. Lijst van gebruikte begrippen en afkortingen. Successiewet Successiewet 1956. Burgerlijk Wetboek Schenk- en erfbelasting. Overdrachtsbelasting. Verwerping van een nalatenschap. Ongelukkige redactie testament. Vergeten testament. Informele wil Belastingdienst/ Directie Vaktechniek Belastingen. Besluit

Nadere informatie

Bij familiebedrijven staat het ondernemerschap en de continuïteit van generatie op generatie centraal.

Bij familiebedrijven staat het ondernemerschap en de continuïteit van generatie op generatie centraal. Position Paper van FBNed September 2009 In zake T.b.v. : Wijzigingsvoorstellen op de Successiewet : rondetafelgesprek vaste commissie voor Financiën woensdag 23 september 2009 Samenvatting Rode draad Belastingplan

Nadere informatie

Het ondernemingsvermogen in de Successiewet 1956

Het ondernemingsvermogen in de Successiewet 1956 ERASMUS UNIVERSITEIT ROTTERDAM Nadruk verboden Erasmus School of Economics Bachelorscriptie Het ondernemingsvermogen in de Successiewet 1956 Naam student: A.N. Klok Studentnummer: 320949 Begeleider: J.E.

Nadere informatie

! Er is geen notariële schenkingsakte vereist.! Ook schenkingen voor de aflossing van restschulden die zijn ontstaan vóór 29 oktober 2012

! Er is geen notariële schenkingsakte vereist.! Ook schenkingen voor de aflossing van restschulden die zijn ontstaan vóór 29 oktober 2012 Erf- en schenkbelasting - eindejaarstips Tijdelijk ruimere vrijstelling schenking voor eigen woning Vanaf 1 oktober 2013 tot 1 januari 2015 geldt een verruimde schenkingsvrijstelling van 100.000 als het

Nadere informatie

Kluwer Online Research Weekblad voor Fiscaal Recht Bedrijfsopvolging met preferente aandelen en indirecte aandelenbelangen

Kluwer Online Research Weekblad voor Fiscaal Recht Bedrijfsopvolging met preferente aandelen en indirecte aandelenbelangen Weekblad voor Fiscaal Recht Bedrijfsopvolging met preferente aandelen en indirecte aandelenbelangen Auteur: Mr. drs. M.G.H. van der Kroon[1] In dit artikel gaat de auteur in op de fiscale aandachtspunten

Nadere informatie

FISCALE SIGNALEN OPINIE: ONHANDIGE WETGEVING

FISCALE SIGNALEN OPINIE: ONHANDIGE WETGEVING FISCALE SIGNALEN Jaargang 2010, nummer 1 In het eerste nummer van onze nieuwsbrief in 2010 geven wij een aantal signalen die voor u van belang kunnen zijn. Geheel fiscaal zijn deze signalen deze keer niet.

Nadere informatie

2016 Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling

2016 Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling 2016 Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling Als u een onderneming erft of geschonken krijgt, dan moet u over de waarde van die onderneming erf- of schenkbelasting betalen. Zet u de onderneming

Nadere informatie

Inhoud I INLEIDEND DEEL 17

Inhoud I INLEIDEND DEEL 17 Inhoud I INLEIDEND DEEL 17 1 Positie van de DGA binnen het fiscale spectrum 19 1.1 Inleiding 19 1.2 De DGA fiscaal vergeleken met de IB-ondernemer 20 1.3 Vergelijking box 2 en box 3 Wet IB 2001 22 1.4

Nadere informatie

2015 Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling

2015 Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling 2015 Erf- en schenkbelasting en de bedrijfsopvolgingsregeling Als u een onderneming erft of geschonken krijgt, dan moet u over de waarde van die onderneming erf- of schenkbelasting betalen. Zet u de onderneming

Nadere informatie

2014 -- Inkomstenbelasting - AB -- Deel 2

2014 -- Inkomstenbelasting - AB -- Deel 2 Inkomstenbelasting AB 2 programma Verdieping aanmerkelijk belang Fictieve vervreemding, doorschuifregeling en fictief AB Bijzondere regelingen Vruchtgebruik Vervreemdingsprijs bij betaling in termijnen

Nadere informatie

info &boon tips & boon

info &boon tips & boon tips & boon Vermogen schenken of erven Nieuwe regels 2010 De Successiewet is per 1 januari 2010 drastisch gewijzigd. De termen successie- en schenkingsrecht zijn vervangen door erf- en schenkbelasting.

Nadere informatie

Minder belasting op erven en schenken, bedrijfsoverdracht eenvoudiger

Minder belasting op erven en schenken, bedrijfsoverdracht eenvoudiger DD-NR 0904-491 Regelingen en voorzieningen CODE 3.3.1.211 verwachte wijzigingen Minder belasting op erven en schenken, bedrijfsoverdracht eenvoudiger bronnen Nieuwsbericht ministerie van Financiën, 20.4.2009;

Nadere informatie

32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd:

32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd: 32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) NOTA VAN WIJZIGING Het voorstel van wet wordt als volgt gewijzigd: 1 Artikel I wordt als volgt gewijzigd:

Nadere informatie

2014 -- Inkomstenbelasting - Winst -- Deel 5

2014 -- Inkomstenbelasting - Winst -- Deel 5 Inkomstenbelasting winst 5 programma Staken onderneming Stakingsaftrek Stakingswinst Doorschuiven Staking en de fiscale oudedagsreserve Oefeningen 1 Enkele begrippen 1 van 3 Staken Ondernemer stopt de

Nadere informatie

Informatiebijeenkomst Rabobank Flevoland 16 december. Successiewet 2010. I.s.m. notariskantoor van Der Weele

Informatiebijeenkomst Rabobank Flevoland 16 december. Successiewet 2010. I.s.m. notariskantoor van Der Weele Informatiebijeenkomst Rabobank Flevoland 16 december Successiewet 2010 I.s.m. notariskantoor van Der Weele 0611083 1 mr. Jeroen van der Weele - Notaris 16 december 2009 Successiewet per 1 januari 2010

Nadere informatie

Bedrijfsopvolging Fusie en splitsing

Bedrijfsopvolging Fusie en splitsing Bedrijfsopvolging Fusie en splitsing Ruud van den Dool Aandachtspunten Realiseren herwaardering Flex- BV en belang behouden,verkoopklaar maken Verliesverrekening Stellingen 2 Flex BV Adequate tegenprestace

Nadere informatie

Fiscale aspecten van bedrijfsopvolging

Fiscale aspecten van bedrijfsopvolging Fiscale aspecten van bedrijfsopvolging 5 juni 2014 mr. A. (André) Verduijn mr. A. (Alies) Visscher a.verduijn@countus.nl a.visscher@countus.nl 06-46042291 06-12143005 Welke prijs? Overdracht tegen agrarische

Nadere informatie

Fiscale zaken voor BV ondernemers

Fiscale zaken voor BV ondernemers Fiscale zaken voor BV ondernemers Countus accountants + adviseurs Apeldoorn 28 mei 2013 Henk-Jan Roersma FB Programma Introductie Aandelenoverdracht Activa/passiva transactie Bedrijfsopvolging Pensioenvoorzieningen

Nadere informatie

RB EINDEJAARSTIPS EN AANDACHTSPUNTEN 2012. www.abincontrol.nl. Erven en schenken

RB EINDEJAARSTIPS EN AANDACHTSPUNTEN 2012. www.abincontrol.nl. Erven en schenken Erven en schenken Voordelen van schenken Uw erfgenamen kunnen een aanzienlijke besparing van schenk- en erfbelasting behalen als u tijdens uw leven (periodiek) aan hen schenkt. Voor de schenkbelasting

Nadere informatie

Dit besluit is vervangen door het besluit van 15 september 2010, DGB2010/602M

Dit besluit is vervangen door het besluit van 15 september 2010, DGB2010/602M Successiewet. Vrijstellingen successie- en schenkingsrecht. Juridische fusie 1 Dit besluit is vervangen door het besluit van 15 september 2010, DGB2010/602M Successiewet. Vrijstellingen successie- en schenkingsrecht.

Nadere informatie

Belastingrecht voor het ho 2014

Belastingrecht voor het ho 2014 Belastingrecht voor het ho 2014 Uitwerkingen opgaven Deel 7 Erfbelasting en schenkbelasting Henk Guiljam Noordhoff Uitgevers Groningen/Houten Belastingrecht voor het ho 2014 Uitwerkingen Noordhoff Uitgevers

Nadere informatie

Inhoudsopgave. 1. Bedrijfsopvolging: wat en hoe? Een korte schets van de problematiek... 1. 2. Juridisch vertrekpunt: de rechtsvorm...

Inhoudsopgave. 1. Bedrijfsopvolging: wat en hoe? Een korte schets van de problematiek... 1. 2. Juridisch vertrekpunt: de rechtsvorm... Voorwoord...................................................... VII 1. Bedrijfsopvolging: wat en hoe? Een korte schets van de problematiek................... 1 1.1. Waar hebben we het over?... 1 1.1.1.

Nadere informatie

Het verzamelbesluit inkomstenbelasting en aanmerkelijk belang: een samenvoeging van oude besluiten of toch wat nieuws onder de zon?

Het verzamelbesluit inkomstenbelasting en aanmerkelijk belang: een samenvoeging van oude besluiten of toch wat nieuws onder de zon? Het verzamelbesluit inkomstenbelasting en aanmerkelijk belang: een samenvoeging van oude besluiten of toch wat nieuws onder de zon? MR. MARGRIET G. EERENSTEIN 1 De minister van Financiën heeft op 23 november

Nadere informatie

ECLI:NL:RBDHA:2014:16718

ECLI:NL:RBDHA:2014:16718 1 van 5 12-3-2015 13:25 ECLI:NL:RBDHA:2014:16718 Instantie Rechtbank Den Haag Datum uitspraak 03-06-2014 Datum publicatie 10-03-2015 Zaaknummer AWB - 14 _ 1201 Rechtsgebieden Belastingrecht Bijzondere

Nadere informatie

1. Bedrijfsopvolging: wat en hoe? Een korte schets van de problematiek

1. Bedrijfsopvolging: wat en hoe? Een korte schets van de problematiek Voorwoord...IX 1. Bedrijfsopvolging: wat en hoe? Een korte schets van de problematiek 1.1. Waar hebben we het over?................................ 1 1.1.1. Cijfers... 1 1.1.2. Leven en dood..................................

Nadere informatie

Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van het CDA

Vragen en opmerkingen van de leden van de fractie van het CDA Fiscale positie directeur-grootaandeelhouder NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAG Inleiding Met belangstelling heb ik kennisgenomen van de vragen en opmerkingen van de fracties van het CDA, de PvdA, de

Nadere informatie

Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken

Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Fiscale eindejaarstips Erfbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Door tijdens leven (periodiek) te schenken aan de erfgenamen kan een aanzienlijke besparing van

Nadere informatie

Schenken tegen wil en dank. Maurice de Clercq 7 december 2011

Schenken tegen wil en dank. Maurice de Clercq 7 december 2011 Schenken tegen wil en dank Maurice de Clercq 7 december 2011 Inhoud 1. Inleiding 2. Schenken 3. Aanmerkelijk belang aandelen 4. Effecten 5. Onroerend Goed 6. Het huwelijk 7. Conclusie Inleiding Inleiding

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Schenk- en erfbelasting. Bedrijfsopvolgingsregeling

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Schenk- en erfbelasting. Bedrijfsopvolgingsregeling STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 6416 13 april 2011 Schenk- en erfbelasting. Bedrijfsopvolgingsregeling 4 april 2011 Nr. BLKB2011/68M Belastingdienst/Landelijk

Nadere informatie

EINDEJAARSTIPS 2015 1/5

EINDEJAARSTIPS 2015 1/5 EINDEJAARSTIPS 2015 Particulieren...2 Vermogenstoets voor zorgtoeslag en kindgebonden budget... 2 Verlaag uw box 3 grondslag... 2 Hypotheekrente vooruit betalen... 2 Let op lagere hypotheekrente in hoogste

Nadere informatie

Nieuwe schenk- erfbelasting Belangrijkste wijzigingen vanaf 2010

Nieuwe schenk- erfbelasting Belangrijkste wijzigingen vanaf 2010 . Nieuwe schenk- erfbelasting Belangrijkste wijzigingen vanaf 2010 Het successierecht is de meest onbegrepen belasting. Het kabinet wil deze belasting in stand houden, ondanks dat de schenker of erflater

Nadere informatie

Tijdelijk verruimde vrijstelling schenkbelasting. Inleiding. Belangrijkste vindplaatsen

Tijdelijk verruimde vrijstelling schenkbelasting. Inleiding. Belangrijkste vindplaatsen Tijdelijk verruimde vrijstelling schenkbelasting Inleiding In het kader van hun estate planning kiezen ouders er soms voor te schenken aan hun kinderen. In het Belastingplan 2014 zijn twee maatregelen

Nadere informatie

Eerste Kamer der Staten-Generaal

Eerste Kamer der Staten-Generaal Eerste Kamer der Staten-Generaal 1 Vergaderjaar 2009 2010 32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) A GEWIJZIGD VOORSTEL VAN WET 19 november

Nadere informatie

2. Geef aan wat de voor- en nadelen zijn van een verplicht wederkerig finaal verrekenbeding ten opzichte van een wettelijke gemeenschap.

2. Geef aan wat de voor- en nadelen zijn van een verplicht wederkerig finaal verrekenbeding ten opzichte van een wettelijke gemeenschap. EPN-EXAMEN EXAMEN 17 JUNI 2011 (OCHTENDGEDEELTE) I ONDERDEEL HUWELIJKSVERMOGENSRECHT 1. Geef aan welke vier varianten er bestaan op het geboed van finale verrekenbedingen en beschrijf de gevolgen voor

Nadere informatie

RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015

RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015 RB EINDEJAARSTIPS & AANDACHTSPUNTEN 2014 / 2015 Erf- en schenkbelasting Erf- en schenkbelasting Bespaar erfbelasting én inkomstenbelasting door bij leven te schenken Door tijdens leven (periodiek) te schenken

Nadere informatie

Financiële Planning. Nabestaandenpensioen in de SPMS regeling Erfrecht Successiewet, schenk- en erfbelasting Eigen bijdrage AWBZ

Financiële Planning. Nabestaandenpensioen in de SPMS regeling Erfrecht Successiewet, schenk- en erfbelasting Eigen bijdrage AWBZ Financiële Planning Nabestaandenpensioen in de SPMS regeling Erfrecht Successiewet, schenk- en erfbelasting Eigen bijdrage AWBZ Alisen Düzgün, financieel planner bestuursbureau SPMS advies@spms.nl 030-6937680

Nadere informatie

De Staatssecretaris van Financiën heeft een verweerschrift ingediend. De moeder van belanghebbende (hierna: erflaatster) is op [ ] 2010 overleden.

De Staatssecretaris van Financiën heeft een verweerschrift ingediend. De moeder van belanghebbende (hierna: erflaatster) is op [ ] 2010 overleden. Uitspraak 10 oktober 2014 Nr. 13/04777 Arrest gewezen op het beroep in cassatie van [X] te [Z] (hierna: belanghebbende) tegen de uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 29 augustus 2013, nr. 12/00472,

Nadere informatie

Checklist Deelnemingsvrijstelling

Checklist Deelnemingsvrijstelling Checklist Deelnemingsvrijstelling Wie een (persoonlijke) holding bezit met daarin aandelen in een werkmaatschappij, zal al snel achter het belang van de deelnemingsvrijstelling komen. De deelnemingsvrijstelling

Nadere informatie

Successiewet 1956; bedrijfsopvolging

Successiewet 1956; bedrijfsopvolging Successiewet 1956; bedrijfsopvolging 1 Successiewet 1956; bedrijfsopvolging Belastingdienst/Centrum voor Proces- en Productontwikkeling, Domein Belastingen op arbeid en vermogen Besluit van 16 maart 2004,

Nadere informatie

BELASTING, MAKKELIJKER KUNNEN WE HET NIET MAKEN, WEL LEUKER

BELASTING, MAKKELIJKER KUNNEN WE HET NIET MAKEN, WEL LEUKER BELASTING, MAKKELIJKER KUNNEN WE HET NIET MAKEN, WEL LEUKER 15 maart 2016 Mazars Private Clients: ESTATE PLANNING 1 WIE ZIJN WIJ? Mazars Private Clients Estate Planning Bianca de Kroon & Danka Saija Lange

Nadere informatie

Schenken, lenen. en nog 5 andere manieren om uw kind te helpen

Schenken, lenen. en nog 5 andere manieren om uw kind te helpen Schenken, lenen en nog 5 andere manieren om uw kind te helpen Bent u op zoek naar een manier om uw kind financieel te steunen? Bijvoorbeeld om die dure studie te betalen, die mooie woning te kunnen financieren

Nadere informatie

Fiscaal voordeling vermogen nalaten

Fiscaal voordeling vermogen nalaten Kennisdocument Estate planning Fiscaal voordeling vermogen nalaten U denkt er misschien liever niet aan, maar er komt ooit een moment dat u er niet meer zult zijn. Het is goed om daar nu al bij stil te

Nadere informatie

Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting

Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting Eindejaarstips voor erf- en schenkbelasting Schaap & Van Dijk wil u met het jaareinde in zicht graag attenderen op de vele mogelijkheden om nog dit jaar de belastingdruk in de zaak én in privé te verminderen.

Nadere informatie

32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010)

32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) 32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) Nota naar aanleiding van het verslag Inleiding Het kabinet heeft met belangstelling kennisgenomen van

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 2010 32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) Nr. 12 TWEEDE NOTA VAN WIJZIGING Ontvangen

Nadere informatie

Welke aandelen kwalificeren voor de bedrijfsopvolgingsfaciliteiten in de Successiewet?

Welke aandelen kwalificeren voor de bedrijfsopvolgingsfaciliteiten in de Successiewet? Mr. Almer M.A. de Beer 1 Welke aandelen kwalificeren voor de bedrijfsopvolgingsfaciliteiten in de Successiewet? Art. 4.6 Wet IB 2001 geeft antwoord op de vraag wie aanmerkelijkbelanghouder is De bedrijfsopvolgingsfaciliteiten

Nadere informatie

ESJ Accountants & Belastingadviseurs

ESJ Accountants & Belastingadviseurs ESJ Accountants & Belastingadviseurs Het realiseren van vermogen vanuit een vennootschap Juni 2013 Maurice de Clercq Programma Realiseren van vermogen 1. Inleiding 2. Emigratie België 3. Luxemburg/ Curaçao

Nadere informatie

2013/2014. Bedrijfsopvolgingsfaciliteiten ter zake van het schenken en vererven van een onderneming in Nederland en Vlaanderen

2013/2014. Bedrijfsopvolgingsfaciliteiten ter zake van het schenken en vererven van een onderneming in Nederland en Vlaanderen 2013/2014 Bedrijfsopvolgingsfaciliteiten ter zake van het schenken en vererven van een onderneming in Nederland en Vlaanderen Een rechtsvergelijkend onderzoek Auteur: Jeroen Smolenaers Tilburg School of

Nadere informatie

Erfbelasting. Toepassing van artikel 10 van de Successiewet 1956

Erfbelasting. Toepassing van artikel 10 van de Successiewet 1956 Erfbelasting. Toepassing van artikel 10 van de Successiewet 1956 Belastingdienst/Landelijk Kantoor Belastingregio s, Brieven en beleidsbesluiten Besluit van 4 april 2012, nr. BLKB2012/103M, Staatscourant

Nadere informatie

2009 -- Bedrijfsadministratie - GBE3.2 (FE) - Deel 2

2009 -- Bedrijfsadministratie - GBE3.2 (FE) - Deel 2 GBE3.2 (FE) les 4 programma Wat is een fusie Bedrijfsoverdracht en bedrijfsfusie Bedrijfsfusie Juridische fusie Een fusie is het samengaan van twee meer ondernemingen die daarna als economische eenheid

Nadere informatie

KPMG Meijburg & Co ABCD. Invoering van de Wet vereenvoudiging en flexibilisering bv-recht

KPMG Meijburg & Co ABCD. Invoering van de Wet vereenvoudiging en flexibilisering bv-recht Invoering van de Wet vereenvoudiging en flexibilisering bv-recht Op 12 juni 2012 heeft de Eerste Kamer de Wet vereenvoudiging en flexibilisering bv-recht en de Invoeringswet vereenvoudiging en flexibilisering

Nadere informatie

Fiscale aspecten van de flex-bv Bijvangst, maar toch

Fiscale aspecten van de flex-bv Bijvangst, maar toch Bijvangst, maar toch Mr. S.F.J.J. (Sylvester) Schenk FB Amersfoort, 31-01-2013 Fiscale aspecten Flex BV Flex BV: ingevoerd per 01-10-2012 Lang gewacht, stil gezwegen, niet verwacht, toch gekregen! Regeling

Nadere informatie

A. In artikel 2.5, tweede lid, wordt 4.17, 4.18 vervangen door: 4.17, 4.17a, 4.17b, 4.17c, 4.18.

A. In artikel 2.5, tweede lid, wordt 4.17, 4.18 vervangen door: 4.17, 4.17a, 4.17b, 4.17c, 4.18. Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) VOORSTEL VAN WET Allen, die deze zullen zien of horen lezen, saluut! doen te weten: Alzo Wij in overweging

Nadere informatie

2014 -- Inkomstenbelasting - Winst -- Deel 6

2014 -- Inkomstenbelasting - Winst -- Deel 6 0 -- Inkomstenbelasting - Winst -- Deel 6 Inkomstenbelasting winst 6 programma Inbreng eenmanszaak in BV Herhaling stakingswinst en stakingsaftrek Motieven voor oprichten BV Nadelen van inbreng eenmanszaak

Nadere informatie

ESJ Accountants & Belastingadviseurs

ESJ Accountants & Belastingadviseurs ESJ Accountants & Belastingadviseurs De eigen bijdrage in de AWBZ: Vermogensbescherming zonder te schenken Maurice De Clercq & Harjit Singh Juni 2013 Programma Inleiding Belastingdruk bij eigen bijdrage

Nadere informatie

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM

TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM TOELICHTEND INFORMATIEMEMORANDUM met betrekking tot de Gecombineerde Buitengewone Algemene Vergadering van Aandeelhouders (de"vergadering") van Insinger de Beaufort Umbrella Fund N.V. (de "Vennootschap")

Nadere informatie

DOORSCHUIF- EN BEDRIJFS- OPVOLGINGSREGELING VOOR ONROERENDE ZAKEN INTERPRETATIE ZORGPLICHT DOOR KIFID LIJFRENTE BIJ DE EIGEN BV

DOORSCHUIF- EN BEDRIJFS- OPVOLGINGSREGELING VOOR ONROERENDE ZAKEN INTERPRETATIE ZORGPLICHT DOOR KIFID LIJFRENTE BIJ DE EIGEN BV MEI 2014-5 NUMMER DOORSCHUIF- EN BEDRIJFS- OPVOLGINGSREGELING VOOR ONROERENDE ZAKEN Mr. T.C. Hoogwout INTERPRETATIE ZORGPLICHT DOOR KIFID Dhr J.M. Hengeveld LIJFRENTE BIJ DE EIGEN BV Mr. drs. J.J. van

Nadere informatie

Tweede Kamer der Staten-Generaal

Tweede Kamer der Staten-Generaal Tweede Kamer der Staten-Generaal 2 Vergaderjaar 2009 2010 32 129 Wijziging van enkele belastingwetten en enige andere wetten (Overige fiscale maatregelen 2010) Nr. 8 NOTA NAAR AANLEIDING VAN HET VERSLAG

Nadere informatie

Seminar Vermogensoverheveling

Seminar Vermogensoverheveling Seminar Vermogensoverheveling 12 juni 2013 Sprekers: Jolanda van Nunen belastingadviseur bij Inventive Control Accountants & Belastingadviseurs Kees Goeman belastingadviseur / partner bij Inventive Control

Nadere informatie

Echtscheiding en uw bedrijf De bedrijfscontinuïteit staat voorop!

Echtscheiding en uw bedrijf De bedrijfscontinuïteit staat voorop! Een echtscheiding is een ingrijpend en complex proces en vraagt om goede fiscale begeleiding Echtscheiding en uw bedrijf De bedrijfscontinuïteit staat voorop! Wanneer u als ondernemer gaat scheiden, dan

Nadere informatie

MEMORIE VAN ANTWOORD. Algemeen

MEMORIE VAN ANTWOORD. Algemeen 31 930 Wijziging van de Successiewet 1956 en enige andere belastingwetten (vereenvoudiging bedrijfsopvolgingsregeling en herziening tariefstructuur in de Successiewet 1956, alsmede introductie van een

Nadere informatie

Informatieblad 03-10-14. Bedrijfsoverdracht

Informatieblad 03-10-14. Bedrijfsoverdracht Informatieblad 03-10-14 Bedrijfsoverdracht Er komt een moment dat u uw bedrijf gaat overdragen. Of dat nu is om gezondheidsredenen, uw leeftijd of als appeltje voor de dorst. Wat de reden ook is, een bedrijfsoverdracht

Nadere informatie

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Schenk- en erfbelasting. Vrijstellingen. Omzetting, fusie of taakafsplitsing

Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Schenk- en erfbelasting. Vrijstellingen. Omzetting, fusie of taakafsplitsing STAATSCOURANT Officiële uitgave van het Koninkrijk der Nederlanden sinds 1814. Nr. 14580 22 september 2010 Schenk- en erfbelasting. Vrijstellingen. Omzetting, fusie of taakafsplitsing 15 september 2010

Nadere informatie

Schenk- en erfbelasting. Internationale aspecten

Schenk- en erfbelasting. Internationale aspecten Schenk- en erfbelasting. Internationale aspecten Besluit van 15 oktober 2014, nr. BLKB2013M/1870M, Belastingdienst/Directie Vaktechniek Belastingen De Staatssecretaris van Financiën heeft het volgende

Nadere informatie

Onder bepaalde voorwaarden kunnen pensioendotaties en inleg in de levensloopregeling in mindering komen op het gebruikelijk loon.

Onder bepaalde voorwaarden kunnen pensioendotaties en inleg in de levensloopregeling in mindering komen op het gebruikelijk loon. Inleiding: Hieronder kunt u de aandachtspunten en tips vinden voor de directeur-aandeelhouder van een besloten vennootschap relevant kunnen zijn. Wij hebben de aandachtpunten en tips zoveel als mogelijk

Nadere informatie

partners en kinderen kleinkinderen overig 0,00-121.296,00 10% 18% 30% 121.296,00 en meer 20% 36% 40%

partners en kinderen kleinkinderen overig 0,00-121.296,00 10% 18% 30% 121.296,00 en meer 20% 36% 40% SCHENKINGEN AAN KINDEREN, BESPARING ERFBELASTING Men kan schenken aan kinderen omdat men het leuk vindt daadwerkelijk iets aan de kinderen te geven. Het is ook mogelijk om te schenken aan kinderen zonder

Nadere informatie