HUIDIGE CONTEXT: EVOLUTIE VAN DE SECTOR NAAR EEN GROTERE BETROKKENHEID VAN DE ACTOREN IN HET PROJECT.

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "HUIDIGE CONTEXT: EVOLUTIE VAN DE SECTOR NAAR EEN GROTERE BETROKKENHEID VAN DE ACTOREN IN HET PROJECT."

Transcriptie

1 1 In teamverband bouwen: kwaliteit, doeltreffendheid, snelheid! Leefmilieu Brussel HUIDIGE CONTEXT: EVOLUTIE VAN DE SECTOR NAAR EEN GROTERE BETROKKENHEID VAN DE ACTOREN IN HET PROJECT. Liesbet TEMMERMAN Facilitator Duurzaam Gebouw Specialiste Eco-constructie 1

2 Inhoudstafel : «lineaire» aanpak 2. Verbanden tussen de actoren van een project 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken 3 Inhoudstafel : «lineaire» aanpak 2. Verbanden tussen de actoren van een project 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken 4 2

3 De bouwheer Wenst een project te realiseren Stelt een Programma van Eisen op (min of meer gedetailleerd) voorbeeld 1: bouw van een kinderdagverblijf voor 25 kinderen voorbeeld 2: renovatie van een eengezinswoning Bepaalt een budgettaire enveloppe voorbeeld 1: bouwbudget van euro voorbeeld 2: renovatiebudget van euro Legt de te behalen prestatiedoelstellingen vast (energie en/of milieu) voorbeeld 1: bouw van een passief kinderdagverblijf voor 25 kinderen met geprefabriceerde elementen voorbeeld 2: renovatie van een eengezinswoning: lage energie-peil + keuze van materialen met een beperkte milieu- en gezondheidsimpact 5 De bouwheer Wenst een project te realiseren Doet beroep op een architect/architectenbureau Wedstrijd, openbare aanbesteding, rechtstreeks contact met één of meerdere ontwerpers (die met elkaar in concurrentie worden gebracht) 6 3

4 De bouwheer Wenst een project te realiseren Doet beroep op een architect/architectenbureau Komt tot een overeenkomst met (een) studiebureau(s) Openbare aanbesteding, rechtstreeks contact met één of meerdere studiebureaus (die met elkaar in concurrentie worden gebracht) 7 De bouwheer Wenst een project te realiseren Doet beroep op een architect/architectenbureau Komt tot een overeenkomst met (een) studiebureau(s) Komt tot een overeenkomst met (een) aannemer(s) Openbare aanbesteding, rechtstreeks contact met één of meerdere aannemers (die met elkaar in concurrentie worden gebracht) 8 4

5 De architect Staat in voor het ontwerp Analyseert het (min of meer gedetailleerde) Programme van Eisen, opgesteld door de bouwheer, rekening houdend met het voorziene budget en de (eventuele) prestatiedoelstellingen (energie en/of milieu) waaraan moet worden voldaan voorbeeld 1: bouw van een passief kinderdagverblijf voor 25 kinderen met geprefabriceerde elementen binnen een budget van euro voorbeeld 2: renovatie van een eengezinswoning: lage energie-peil + keuze van materialen met een beperkte milieu- en gezondheidsimpact binnen een budget van euro Verzorgt het ontwerp (schetsontwerp/ voorontwerp/ ontwerp/ uitvoerings-/ aanbestedings-dossier) in samenwerking met studiebureau(s) gekozen/aangeduid door de bouwheer of in samenspraak met deze. 9 De architect Staat in voor het ontwerp Staat de bouwheer bij tijdens de analyse van de offertes opgesteld door de aannemer(s) 10 5

6 De architect Staat in voor het ontwerp Staat de bouwheer bij tijdens de analyse van de offertes opgesteld door de aannemer(s) Controleert de werken Uitgevoerd door de aannemer(s) gekozen door de bouwheer 11 De architect Staat in voor het ontwerp Staat de bouwheer bij tijdens de analyse van de offertes opgesteld door de aannemer(s) Controleert de werken Staat de bouwheer bij bij de oplevering van de werken 12 6

7 De architect Staat in voor het ontwerp Staat de bouwheer bij tijdens de analyse van de offertes opgesteld door de aannemer(s) Controleert de werken Staat de bouwheer bij bij de oplevering van de werken Garantie 13 Het studiebureau Staat in voor studies (stabiliteit, HVAC, milieuprestatie ) Op vraag van de bouwheer, die hij ook adviseert In overleg met de architect 14 7

8 Het studiebureau Staat in voor studies (stabiliteit, HVAC, milieuprestatie ) Levert de documenten aan (plannen, berekingen, lastenboekclausules) eigen aan de hem gegunde opdracht: in de ontwerpfase, voor het aanbestedingsen uitvoeringsdossier Staat de bouwheer bij tijdens de analyse van de offertes Controle op de werf van de werken volgens contractuele bepalingen en lastenboek 15 De aannemer Dient een offerte in voor de uitvoering van de werken Op vraag van de bouwheer Op basis van het aanbestedingsdossier en het lastenboek 16 8

9 De aannemer Dient een offerte in voor de uitvoering van de werken Voert de werken uit Op basis van het uitvoeringsdossier en het lastenboek Zorgt ervoor dat wordt voldaan aan de bepalingen vastgelegd in het lastenboek en de (eventuele) prestatiedoelstellingen die moeten worden behaald Overlegt met de architect en studiebureau(s) (uitvoeringsdossier, werf) 17 De aannemer Dient een offerte in voor de uitvoering van de werken Voert de werken uit Garantie 18 9

10 Inhoudstafel : «lineaire» aanpak 2. Verbanden tussen de actoren van een project 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken Verbanden tussen de actoren van een project van de/het Bouwheer Architect Aannemer Studiebureau naar Bouwheer / klant klant klant Architect opdrachtgever / studies en tech.gegevens (bv. stabiliteit, HVAC) Aannemer opdrachtgever controle / controle Studiebureau opdrachtgever studies en / 20 10

11 2. Verbanden tussen de actoren van een project naar van de/het Bouwheer Architect Aannemer Studiebureau Bouwheer / klant klant klant Architect opdrachtgever / studies en tech.gegevens (bv. stabiliteit, HVAC) Toekomstige gebruikers (indien bouwheer) klant wensen Aannemer opdrachtgever controle / controle / wensen Studiebureau opdrachtgever studies en / / Indien de toekomstige gebruikers (indien bouwheer) vòòr de uitvoering van de werken gekend zijn, is hun inbreng in het project meestal erg beperkt. Het delen en overdragen van informatie naar de eindgebruikers is nochtans essentiëel voor het gebruik van het gebouw en het behalen van de beoogde prestatieniveaus Verbanden tussen de actoren van een project Verbanden tussen de actoren van de/het Bouwheer Architect Aannemer Studiebureau naar Bouwheer / klant klant klant Architect opdrachtgever / studies en tech.gegevens (bv. stabiliteit, HVAC) Aannemer opdrachtgever controle / controle Studiebureau opdrachtgever studies en / De bouwheer is de opdrachtgever van alle andere actoren van het project. Hij is de klant van elke actor afzonderlijk, maar zijn doelstelling is enig: de realisatie van het project (programma, budget, prestaties)

12 2. Verbanden tussen de actoren van een project Verbanden tussen de actoren van de/het Bouwheer Architect Aannemer Studiebureau naar Bouwheer / klant klant klant Architect opdrachtgever / studies en tech.gegevens (bv. stabiliteit, HVAC) Aannemer opdrachtgever controle / controle Studiebureau opdrachtgever studies en / In verschillende fases van het project kan/zal een actor ertoe komen om met een andere actor te overleggen, minstens om een antwoord te vinden voor bepaalde vraagstukken (meestal van aard) Verbanden tussen de actoren van een project Verbanden tussen de actoren van de/het Bouwheer Architect Aannemer Studiebureau naar Bouwheer / klant klant klant Architect opdrachtgever / studies en tech.gegevens (bv. stabiliteit, HVAC) Aannemer opdrachtgever controle / controle Studiebureau opdrachtgever studies en / In verschillende fases van het project kan/zal een actor ertoe komen om met een andere actor te overleggen, minstens om een antwoord te vinden voor bepaalde vraagstukken (meestal van aard). Bepaalde zouden kunnen worden opgelost voor ze onvermijdelijk worden door overleg eerder in het project. Dit is nog meer van toepassing wanneer aan prestatiedoelstellingen moet worden voldaan

13 2. Verbanden tussen de actoren van een project Verbanden tussen de actoren van de/het Bouwheer Architect Aannemer Studiebureau naar Bouwheer / klant klant klant Architect opdrachtgever / studies en tech.gegevens (bv. stabiliteit, HVAC) Aannemer opdrachtgever controle / controle Studiebureau opdrachtgever studies en / De aannemer staat tijdens de uitvoering onder toezicht. Een verhouding gecontroleerde/toezichthouder ontstaat. Meningsverschillen veroorzaakt door een verschillende interpretaite van de documenten (bv. lastenboek) kunnen ontstaan Verbanden tussen de actoren van een project Verbanden tussen de actoren van de/het Bouwheer Architect Aannemer Studiebureau naar Bouwheer / klant klant klant Architect opdrachtgever / studies en tech.gegevens (bv. stabiliteit, HVAC) Aannemer opdrachtgever controle / controle Studiebureau opdrachtgever studies en / De aannemer staat tijdens de uitvoering onder toezicht. Een goed begrip door alle actoren (gaande van de doelstellingen van de bouwheer tot de behalen prestaties, over de bepalingen en uitvoeringstechnieken) kan enkel worden bekomen door (minstens) gezamenlijk overleg en (bij voorkeur) een zo groot mogelijke samenwerking zo vroeg mogelijk in het project en voor 26 aanvang van de uitvoeringsfase. 13

14 Inhoudstafel : «lineaire» aanpak 2. Verbanden tussen de actoren van een project 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken marktaandeel van formules die van bij de aanvang meerdere actoren bij het ontwerp betrekken: Design & Build DBFM (Design, Build, Finance & Manage) Afkomstig uit de angelsaksische landen en Noord-Europa. Dit type projecten heeft de laatste 5 tot 10 jaar meer en meer ingang gevonden bij openbare bouwheren.. Ze bieden een aantal voordelen, in het bijzonder door de betrekking van verschillende sleutelactoren zeer vroeg in het project: Technische doelstellingen en prestatie-eisen worden makkelijker behaald (i.e. risico op «onaangename verrassingen» in de loop van het project). Betere beheersing van het budget Betere definitie van de respectievelijke verantwoordelijkheden 28 14

15 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken eisen inzake energieprestatie van gebouwen: Gebouwschil die de warmteverliezen sterk beperkt Belang van een goed uitgevoerde thermische isolatie Nood aan grondige kennis in hoofde van de verschillende actoren (architect, aannemer, studiebureau) of op z n minst doorgedreven overleg en delen van kennis en ervaring Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken eisen inzake energieprestatie van gebouwen: Gebouwschil die de warmteverliezen sterk beperkt Luchtdichtheid Uitvoering van elementen van de gebouwschil + integratie van onderdelen van de installaties die door de schil heen gaan Ventilatie (dampkappen inbegrepen), systemen voor warmteproductie Vastleggen van de verantwoordelijkheden: indien de blowerdoortest een slecht resultaat oplevert, aan wie de schuld? 30 15

16 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken eisen inzake energieprestatie van gebouwen: Gebouwschil die de warmteverliezen sterk beperkt Luchtdichtheid Uitvoering van elementen van de gebouwschil + integratie van onderdelen van de installaties die door de schil heen gaan Ventilatie (dampkappen inbegrepen), systemen voor warmteproductie Technische installatie Rendement Optimalisatie van het geheel van de installaties binnen het project: kosten en baten Hernieuwbare energiebronnen Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken eisen inzake energieprestatie van gebouwen: Gebouwschil die de warmteverliezen sterk beperkt Luchtdichtheid Technische installatie Specifieke studies Dynamische simulaties EPB-berekeningen PHPP-berekening Life Cycle Costing Migratie van waterdamp doorheen de elementen van de gebouwschil 32 16

17 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken Certificaties Duurzaam Gebouw (vb. BREEAM, HQE): Definitie van de te behalen doelstellingen Het Programma van Eisen en de beoogde prestaties (doorheen alle geëvalueerde thema s) moeten van bij de start van het project duidelijk worden vastgelegd Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken Certificaties Duurzaam Gebouw (vb. BREEAM, HQE): Definitie van de te behalen doelstellingen Alle actoren informeren over de beoogde doelstellingen In het kader van een certificatieprocedure is de doorgedreven betrokkenheid van alle actoren het sleutelelement in het behalen van het beoogde prestatieniveau. «Alle neuzen in één richting zetten»: de doelstellingen moeten door alle actoren worden begrepen en gedeeld

18 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken Certificaties Duurzaam Gebouw (vb. BREEAM, HQE): Definitie van de te behalen doelstellingen Alle actoren informeren over de beoogde doelstellingen Nood aan interdisciplinaire methodologie van bij de start van het project Indien de oplevering van het gebouw het eerste echte tijdpunt is waarop de globaal behaalde prestatie wordt geëvalueerd, dan is het risico dat niet wordt voldaan aan de initiële doelstellingen erg groot Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken Certificaties Duurzaam Gebouw (vb. BREEAM, HQE): Definitie van de te behalen doelstellingen Alle actoren informeren over de beoogde doelstellingen Nood aan interdisciplinaire methodologie van bij de start van het project Beheersing van het budget In de loop van een project een doelstelling «certificatie duurzaam gebouw» kan zorgen voor een niet te verwaarlozen meerkost: het project moet van bij het begin rond deze doelstelling worden uitgedacht en uitgewerkt

19 3. Huidige evoluties die de beperkingen van een lineaire aanpak benadrukken Gebruik van geprefabriceerde elementen en «droge» bouwwijzen Tijdswinst tijdens de uitvoeringsfase Vergt, lang voor de werffase, een uitstekende samenwerkng en doorgedreven overleg tussen de verschillende actoren: architect, aannemer, studiebureau De ontwerpfase is intensiever, door deze samenwerking. Het project worden gedetailleerder uitgewerkt, omwille van de aard van de elementen: assemblagedetails, modulering, doorsnede van de elementen 37 Te onthouden uit de uiteenzetting De lineaire aanpak is de. De verbanden tussen de verschillende actoren ontstaan wanneer overleg strikt noodzakelijk is gezien de realiteit van de studies en de werf, maar zelden vroeger. Nochtans toont een schematisch overzicht van de onvermijdelijke verbanden duidelijk aan dat er meer elementen zijn die de actoren verbinden dan vaak wordt gedacht, en dit in verschillende fases van het project

20 Ce qu il faut retenir de l exposé In het bijzonder binnen het gebied van duurzaam bouwen en renoveren vraagt de evolutie van de te behalen doelstellingen enerzijds om meer vakkennis en anderzijds om een transversale aanpak en het leggen van verbanden tussen de vakgebieden. Teamwork wordt onvermijdelijk. 39 Contact Liesbet TEMMERMAN Facilitator Duurzaam Gebouw Specialiste Eco-constructie Gegevens : 0800/

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzamer werfbeheer

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzamer werfbeheer Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzamer werfbeheer Leefmilieu Brussel GLOBALE AANPAK VAN HET DUURZAAM BOUWEN Anne-Laure MAERCKX Cenergie cvba Doelstelling(en) van de presentatie Bespreken welke gevolgen de

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzaam bouwen van A tot Z

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzaam bouwen van A tot Z Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzaam bouwen van A tot Z Leefmilieu Brussel TERTIAIRE GEBOUWEN: (R)EVOLUTIE VOORBEELDGEBOUWEN IN HET BRUSSELS HOOFDSTEDELIJK GEWEST Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstellingen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Stimuli en hinderpalen voor doeltreffende renovaties Leefmilieu Brussel GEDETAILLEERD VOORBEELD VAN EEN RENOVATIE Voorbeeldgebouwen [047] Stuckensstraat Madeline DEMOUSTIER Fhw

Nadere informatie

EEN SUCCESVOL BOUWPROCES VRAAGT EEN SPECIFIEKE AANPAK

EEN SUCCESVOL BOUWPROCES VRAAGT EEN SPECIFIEKE AANPAK 01 ONTWERPPROCES EEN SUCCESVOL BOUWPROCES VRAAGT EEN SPECIFIEKE AANPAK Een succesvol bouwproces, van beleidsvisie tot realisatie en dus tot beleving, vraagt een specifieke aanpak. Er bestaat dan ook geen

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame renovatie: kort overzicht Leefmilieu Brussel Duurzaam bouwen vanuit de invalshoek van energie. Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie Een denkoefening

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding

Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding Leefmilieu Brussel VOORSTELLING VAN DE DIENST FACILITATOR DUURZAME GEBOUWEN EN VAN EEN STAAL VAN ECOLOGISCHE MATERIALEN Liesbet TEMMERMAN DIENST FACILITATOR

Nadere informatie

Ontwerp van protocol van bouwwerken uitgevoerd door een zelfbouwer

Ontwerp van protocol van bouwwerken uitgevoerd door een zelfbouwer Ontwerp van protocol van bouwwerken uitgevoerd door een zelfbouwer 1. Zelfbouw: Voorafgaande uiteenzetting Zelfbouw - dit is de uitvoering van een deel van de werken door de opdrachtgever zelf is een nieuwe

Nadere informatie

Massief Passief op de werf: Processen Bouwen is een proces, en de architect is de manager van dit proces. Contacten met de bouwheer

Massief Passief op de werf: Processen Bouwen is een proces, en de architect is de manager van dit proces. Contacten met de bouwheer Massief Passief op de Bouwen is een proces, en de architect is de manager van dit proces Massief Passief op de Contacten met de bouwheer 1 Massief Passief op de Ontwerp bouwaanvraag - aanbesteding Massief

Nadere informatie

Samenwerking bij Renovaties Bouwteams Standpunt van de aannemer

Samenwerking bij Renovaties Bouwteams Standpunt van de aannemer Samenwerking bij Renovaties Bouwteams Standpunt van de aannemer Ir. Jef Lembrechts Gedelegeerd bestuurder Vanhout NV ONZE OMGEVING Bouwproces steeds complexer Renovatie: onvoorzienbaarheden / onbekenden

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding

Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding Opleiding Duurzaam Gebouw : Algemene opleiding Leefmilieu Brussel INTEGRATIE VAN CRITERIA EN EISEN INZAKE DUURZAAM BOUWEN IN LASTENBOEKEN Liesbet TEMMERMAN CERAA vzw Opleiding tot stand gebracht door de

Nadere informatie

Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen

Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen Leefmilieu Brussel Afd. Energie, Lucht, Klimaat et Geluid Dpt Ecoconstructie Sophie Duterne 21/04/09 Opleiding voor een ecologische keuze van bouwmaterialen

Nadere informatie

DBFM programma Scholen van morgen. Ervaringen van een Ontwerper. Philip Verplancke 28 november 2013

DBFM programma Scholen van morgen. Ervaringen van een Ontwerper. Philip Verplancke 28 november 2013 DBFM programma Scholen van morgen Ervaringen van een Ontwerper Philip Verplancke 28 november 2013 INHOUD 1. ELD + Coady = ELCO 2. ELCO en Scholen van Morgen 3. Programma en tijdsverloop 4. Programma per

Nadere informatie

Passieve sociale woningen. Veerle De Meulenaer, burgerlijk ir. Projecten VMSW

Passieve sociale woningen. Veerle De Meulenaer, burgerlijk ir. Projecten VMSW Passieve sociale woningen Veerle De Meulenaer, burgerlijk ir. Projecten VMSW Passieve sociale woningen Sessie 14 Woonforum 2009 Welkom Demonstratieproject PASW Wat is een Passief Huis? Doelstellingen van

Nadere informatie

16 oktober 2006. Vorming Energieadviseur Woonsector. Procedure van de energieaudit. Spreker

16 oktober 2006. Vorming Energieadviseur Woonsector. Procedure van de energieaudit. Spreker 16 oktober 2006 Vorming Energieadviseur Woonsector Procedure van de energieaudit Spreker Nicodème Lonfils Energieadviseur Brussels Energie Agentschap (ABEA) De Stadswinkel vzw Wettelijk kader Europese

Nadere informatie

FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist

FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist FUNCTIEFAMILIE 1.3 Technisch specialist Doel van de functiefamilie Vanuit de eigen technische specialisatie voorbereiden en opmaken van plannen, ontwerpen of studies en de uitvoering ervan opvolgen specialistische

Nadere informatie

De opdrachtgever van DBFM(O)

De opdrachtgever van DBFM(O) De opdrachtgever van DBFM(O) Rob Peters DACE contactbijeenkomst Soest Innovatieve contractvormen DBFM(O) Innovatief aanbesteden Life cycle Fysieke beschikbaarheid Operationele beschikbaarheid Bezettingsgraad

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzamer werfbeheer Leefmilieu Brussel REKENING HOUDEN MET HET DUURZAAM WERFBEHEER Sébastien BREELS + Liesbet Temmerman MATRIciel + CERAA DOELSTELLINGEN Richtlijnen voor een

Nadere informatie

De werkzaamheden zullen hierna per fase worden toegelicht, in fig.1 is een globaal overzicht te zien van de werkzaamheden per fase.

De werkzaamheden zullen hierna per fase worden toegelicht, in fig.1 is een globaal overzicht te zien van de werkzaamheden per fase. Bijlage C: Fasering 1 Inleiding Het ontwerpproces kent een aantal fasen die elkaar opvolgen tot het moment dat daadwerkelijk wordt begonnen met de uitvoering van het ontwerp door een aannemer. Bij het

Nadere informatie

DE BLOEMENWINKEL. WINVORM OW1601 Bouwen van 9 appartementen voor sociale huur op de hoek van de Nieuwpoortsesteenweg en de Goedheidstraat te Oostende

DE BLOEMENWINKEL. WINVORM OW1601 Bouwen van 9 appartementen voor sociale huur op de hoek van de Nieuwpoortsesteenweg en de Goedheidstraat te Oostende DE BLOEMENWINKEL WINVORM OW1601 Bouwen van 9 appartementen voor sociale huur op de hoek van de Nieuwpoortsesteenweg en de Goedheidstraat te Oostende FVWW architecten i.s.m. LIME, AA&O, Gevelinzicht en

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDIG DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF E (ZEER) LAGE EERGIE Dag 1.1 Inleiding LETE 2015 Muriel Brandt écorce sprl team@ecorce.be www.ecorce.be 2 IHOUDSOPGAVE DE OPLEIDIG "DUURZAAM GEBOUW" DE MODULE "PASSIEF

Nadere informatie

Barema 2006 - architect

Barema 2006 - architect Barema 2006 - architect BAREMA 1 : NIEUWBOUW EN VERVANGINGSBOUW Van toepassing op Het barema is van toepassing op alle vormen van nieuwbouw, inclusief vervangingsbouw. Eventuele niet-residentiële ruimten

Nadere informatie

Seminarie Duurzaam Bouwen

Seminarie Duurzaam Bouwen Seminarie Duurzaam Bouwen Leefmilieu Brussel Brusselse stadswoningen gerenoveerd tot passiefhuizen: Voorbeeldgebouwen Camille DE SMET LEEFMILIEU BRUSSEL/ DPMT PROMOTIE DUURZAAM BOUWEN Doelstellingen van

Nadere informatie

Nulenergie in Brussel: perspectieven?

Nulenergie in Brussel: perspectieven? Nulenergie in Brussel: perspectieven? Seminarie Duurzaam Gebouw 22 maart 2013 Ir. Ismaël Daoud Politiek adviseur, Duurzaam bouwen en Energie Kabinet d'evelyne Huytebroeck, Brussels Minister voor Leefmilieu,

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.1 Inleiding LENTE 2016 Op basis van de presentatie van ECORCE bvba Thomas DEVILLE Pulsis sprl thomas.deville@pulsis.be 2 INHOUDSOPGAVE DE

Nadere informatie

BIM voor een éénmanszaak

BIM voor een éénmanszaak BIM voor een éénmanszaak Binnen de disciplines architectuur, engineering en constructie (AEC) is een revolutie op kousenvoeten aan de gang. Terwijl eerder het inruilen van de tekenplank voor de digitale

Nadere informatie

BURO II & ARCHI+I urban planning architecture engineering interior design

BURO II & ARCHI+I urban planning architecture engineering interior design BUREAU PROJECT ST-AGATHA BURO II & ARCHI+I is een multidisciplinair bureau met een solide groep van een 140-tal medewerkers, verspreid over de vestigingen in Brussel, Gent en Brussel. BURO II & ARCHI+I

Nadere informatie

RICHTLIJNEN VOOR EEN GEÏNTEGREERDE HAALBAARHEIDSSTUDIE

RICHTLIJNEN VOOR EEN GEÏNTEGREERDE HAALBAARHEIDSSTUDIE RICHTLIJNEN VOOR EEN GEÏNTEGREERDE HAALBAARHEIDSSTUDIE 1. CONTEXT In het kader van de Ordonnantie houdende de energieprestatie en het binnenklimaat van gebouwen van 7 juni 2007 dient een geïntegreerde

Nadere informatie

HET BELANG VAN LUCHTDICHTE VENTILATIESYSTEMEN. Partnerevent Rf-Technologies. Joris Mampaey Voorzitter ATIC

HET BELANG VAN LUCHTDICHTE VENTILATIESYSTEMEN. Partnerevent Rf-Technologies. Joris Mampaey Voorzitter ATIC 17/09/2009 HET BELANG VAN LUCHTDICHTE VENTILATIESYSTEMEN Partnerevent Rf-Technologies Joris Mampaey Voorzitter ATIC ATIC TECHNISCHE VERENIGING VERWARMING KLIMAATREGELING DOORHEEN ALLE GELEDINGEN ontwerpers,

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Duurzaam materiaalgebruik: problematiek en uitdagingen Liesbet TEMMERMAN cera a asbl Doelstellingen van de presentatie Stilstaan

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 1.1 Inleiding LENTE 2013 Stéphan Truong Beheerder van de opleiding voor rekening van Leefmilieu Brussel TRAINING.IBGEBIM@ecorce.be 2 INHOUDSOPGAVE

Nadere informatie

Werken in bouwteams. Marc Dillen. Directeur-generaal VCB

Werken in bouwteams. Marc Dillen. Directeur-generaal VCB Werken in bouwteams Marc Dillen Directeur-generaal VCB Hoe loopt een traditioneel bouwproces? Opdracht (PvE) Opmaak ontwerp Opmaak bestek Bouw Vergunningsprocedure Ingebruikname Wie participeert in een

Nadere informatie

Seminarie Duurzaam bouwen

Seminarie Duurzaam bouwen 1 Seminarie Duurzaam bouwen Kantoorgebeouwen duurzaam herbestemmen Leefmilieu Brussel STEDELIJK GEMENGD GEBIED IN DE EUROPESE WIJK Philippe DELVALLÉE ALTIPLAN architects 3 Doelstellingen van deze uiteenzetting

Nadere informatie

BOUW VAN HET NIEUWE ADMINISTRATIEF CENTRUM

BOUW VAN HET NIEUWE ADMINISTRATIEF CENTRUM BOUW VAN HET NIEUWE ADMINISTRATIEF CENTRUM VAN DE GEMEENTE ETTERBEEK Technisch rapport betreffende de energie- en milieuprestatie-indicatoren Juni 2015 Verspreiding: Jaspers-Eyers Architects Bureau d Architecture

Nadere informatie

Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd

Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd Een comfortabel en duurzaam gebouw, gegarandeerd Ministerie van Financiën, Den Haag Manesco helpt gebouweigenaren met comfortverbetering, energiebesparing én, tegen lagere exploitatiekosten. Manesco is

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z

Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z Opleiding Duurzaam Gebouw : Duurzaam bouwen van A tot Z Leefmilieu Brussel Duurzaam bouwen vanuit de invalshoek van energie. Anne-Laure MAERCKX CENERGIE Doelstelling(en) van de presentatie Een denkoefening

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel

Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Opleiding Duurzaam Gebouw: Duurzame materialen: hoe kiezen? Leefmilieu Brussel Duurzaam materiaalgebruik: problematiek en uitdagingen Liesbet TEMMERMAN cera a asbl Doelstellingen van de presentatie Stilstaan

Nadere informatie

meer werk of meerwaarde? Pps bij scholenbouw in Nederland

meer werk of meerwaarde? Pps bij scholenbouw in Nederland meer werk of meerwaarde? Pps bij scholenbouw in Nederland Overweegt u nieuwbouw of renovatie van een school? Deze folder geeft u inzicht in wat publiekprivate samenwerking (pps) bij scholen inhoudt. Wanneer

Nadere informatie

'DE ZWAAN' vof. Inhoud. 01 Bouwmanagement. 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw

'DE ZWAAN' vof. Inhoud. 01 Bouwmanagement. 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw 0 T Inhoud 01 ouwmanagement 02 Initiatieffase bij het kopen van een gebouw. 03 Initiatieffase bij bestaande bouw 04 Initiatieffase bij nieuwbouw 05 Schetsfase bij verbouwing of nieuwbouw 06 Voorontwerp

Nadere informatie

ESCO. Energienamiddag Limburg 28 maart 2014

ESCO. Energienamiddag Limburg 28 maart 2014 ESCO Energienamiddag Limburg 28 maart 2014 Infrax Distributienetbeheerder: ELEKTRICITEIT KABELTELEVISIE RIOLERING AARDGAS 126 Gemeenten alle gemeenten in Limburg 2 mio aansluitingen 1 600 medewerkers Infrax

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN

OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN LENTE 2012 Pierre WILLEM écorcesprl team@ecorce.be www.ecorce.be OPLEIDING DUURZAME PASSIEF-EN (ZEER) LAGE- ENERGIEGEBOUWEN Dag 1 Inleiding Muriel

Nadere informatie

opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten

opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten opleidingen energieneutraal bouwen eprojecten BEN je mee? Modulaire opleidingscyclus energieneutraal bouwen Vlaanderen zet de route uit met de BEN-doelstellingen. Dit schept enorme kansen, maar vraagt

Nadere informatie

Warmtekrachtkoppeling : offerteaanvraag, vergelijking en keuze van de aannemer

Warmtekrachtkoppeling : offerteaanvraag, vergelijking en keuze van de aannemer Een rendabele warmtekrachtkoppeling voor elk gebouw! BIM, 2009-10-08 Warmtekrachtkoppeling : offerteaanvraag, vergelijking en keuze van de aannemer Voorbeeld - justitiepaleis in Brussel Regie der gebouwen

Nadere informatie

Onderhoud of vervanging installatie met resultaatverbintenis (totale waarborg)

Onderhoud of vervanging installatie met resultaatverbintenis (totale waarborg) Onderhoud of vervanging installatie met resultaatverbintenis Marc Van Isterdael 17 februari 2009 Operations Manager Axima Services Bestuurder Sportoase Totale waarborg, een basiselement van het dienstenaanbod

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw: Follow-up en monitoring van duurzame gebouwen

Opleiding Duurzaam Gebouw: Follow-up en monitoring van duurzame gebouwen Opleiding Duurzaam Gebouw: Follow-up en monitoring van duurzame gebouwen Leefmilieu Brussel INLEIDING: BEPALENDE FACTOREN VOOR EEN OPTIMAAL BEHEER VAN DUURZAME GEBOUWEN Thomas DEVILLE Cenergie cvba Doelstelling(en)

Nadere informatie

VCA functie / aanwijzing FORMULIER. Formulier 131.14 Functieomschrijving Projectmanager (11) FUNCTIEOMSCHRIJVING. Organisatie

VCA functie / aanwijzing FORMULIER. Formulier 131.14 Functieomschrijving Projectmanager (11) FUNCTIEOMSCHRIJVING. Organisatie Formulier 131.14 Functieomschrijving Projectmanager (11) FUNCTIEOMSCHRIJVING Functie benaming Projectmanager (11) Aanwijzing verantwoording Installatie verantwoordelijke / VCA Coordinator / Opleider /

Nadere informatie

Duurzaam bouwen vandaag Certificatie van de competenties en realisaties op het gebied van duurzaam bouwen

Duurzaam bouwen vandaag Certificatie van de competenties en realisaties op het gebied van duurzaam bouwen Duurzaam bouwen vandaag Certificatie van de competenties en realisaties op het gebied van duurzaam bouwen Samenvatting 3 Inleiding 5 Voor u: Valideo 7 De aanpak van Valideo 8 De 4 thema s van het Valideoreferentieel

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Diagnosetools voor renovatie Leefmilieu Brussel Diagnose van de isolatie van de luchtichteid Gauthier KEUTGEN ICEDD Doelstelling(en) van de presentatie De aandacht vestigen op

Nadere informatie

Instrument om een duurzame (woon)wijk te ontwikkelen

Instrument om een duurzame (woon)wijk te ontwikkelen voor de duurzame (her)ontwikkeling van woongebieden in Vlaanderen versie 1.0 Departement Kanselarij en Bestuur Team Duurzame Ontwikkeling Departement Leefmilieu, Natuur en Energie Dienst Beleidsvoorbereiding

Nadere informatie

be.passive Brussel Passief 2015

be.passive Brussel Passief 2015 02 DEC JAN FEB 200 flash 08 focus 2 humor global view 6 perspectief 8 carte blanche 22 de missionnaris 2 woord en beeld 26 gedeelde architectuur 29 dossier 39 phpp 52 woning 59 renovatie 6 detail 69 tante

Nadere informatie

OPLEIDINGEN BEHEER VAN WATER IN GEBOUWEN 2008. Voorstelling

OPLEIDINGEN BEHEER VAN WATER IN GEBOUWEN 2008. Voorstelling OPLEIDINGEN BEHEER VAN WATER IN GEBOUWEN 2008 Voorstelling Een nieuwe opleidingscyclus in ecologisch bouwen Bouwen, renoveren of beheren van gebouwen met respect voor het milieu is vandaag onontkoombaar.

Nadere informatie

TEVREDENHEIDSENQUÊTE VOORBEELDGEBOUWEN

TEVREDENHEIDSENQUÊTE VOORBEELDGEBOUWEN Kenmerken van de woning: TEVREDENHEIDSENQUÊTE VOORBEELDGEBOUWEN Naam ven het project Type van werken Bestemming Energieklasse Aantal kamers Nieuwbouw Renovatie Eengezinswoning Appartement in een collectieve

Nadere informatie

mijnepb.be MijnEPB.be Broekstraat 6 9030 Mariakerke T 09 226 12 33 M 0497 53 84 10 info@mijnepb.be

mijnepb.be MijnEPB.be Broekstraat 6 9030 Mariakerke T 09 226 12 33 M 0497 53 84 10 info@mijnepb.be mijnepb.be MijnEPB.be Broekstraat 6 9030 Mariakerke T 09 226 12 33 M 0497 53 84 10 info@mijnepb.be Wat is mijnepb? Veiligheidscoördinatie Wij voeren de veiligheidscoördinatie uit voor mijnepb.be is een

Nadere informatie

DEELNAMEFORMULIER BESTE BOUWTEAM 2017

DEELNAMEFORMULIER BESTE BOUWTEAM 2017 DEELNAMEFORMULIER BESTE BOUWTEAM 2017 Om uw deelname aan de wedstrijd het beste bouwteam 2017 te vergemakkelijken, hebben wij voor u een vragenlijst samengesteld. Door deze nauwkeurig in te vullen geeft

Nadere informatie

3/06/2015. Garantieverzekering Gevelrenovatie. 2 juni 2015. Situering van de garantieverzekering

3/06/2015. Garantieverzekering Gevelrenovatie. 2 juni 2015. Situering van de garantieverzekering Garantieverzekering Gevelrenovatie 2 juni 2015 Situering van de garantieverzekering 1 Omvang van de waarborg vergoeden van de herstelkosten (afbraak, product, toegangsmiddelen, arbeid) van schade voortvloeiende

Nadere informatie

Advies. Besluit haalbaarheidsstudie alternatieve energiesystemen

Advies. Besluit haalbaarheidsstudie alternatieve energiesystemen Brussel, 12 september 2007 091207 Advies besluit haalbaarheidsstudie alternatieve energie Advies Besluit haalbaarheidsstudie alternatieve energiesystemen Inhoud Inhoud... 2 1. Inleiding en krachtlijnen...

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam gebouw:

Opleiding Duurzaam gebouw: Opleiding Duurzaam gebouw: Energiebeheer (energieverantwoordelijke) Leefmilieu Brussel Beheer van het verbruik: energieboekhouding Jonathan FRONHOFFS CENERGIE Doelstellingen van de presentatie Het nut

Nadere informatie

CASESTUDY STUDY PROLOGIS DC 4 TE TILBURG

CASESTUDY STUDY PROLOGIS DC 4 TE TILBURG CASESTUDY STUDY PROLOGIS DC 4 TE TILBURG Project: Prologis Tilburg DC 4 Adres: Asteriastraat 4 te Tilburg Datum: 19-08 08-2015 Onderdeel: MAN 9 Publiceren van gebouwinformatie Omschrijving project: Het

Nadere informatie

Maximale waarden K65 + eisen naar nieuwe installaties. EPB - Minimale materiaaleisen v16-07-2012. Dossier 150397 Stad Aalst Scheerlinck Wendy K22

Maximale waarden K65 + eisen naar nieuwe installaties. EPB - Minimale materiaaleisen v16-07-2012. Dossier 150397 Stad Aalst Scheerlinck Wendy K22 STUDIEBUREAU TECHNIEKEN (HVAC / ELEKTRO / SANITAIR / BRAND) - STABILITEIT - EPB Veiligheidscoördinatie niveau A - Energiecoördinator - EPC Vlaanderen Brussel Wallonië - Blowerdoor - Test prive rioleing

Nadere informatie

De NESK scholen duurzaam opgeleverd. Het Klaverblad gebouwd voor de toekomst

De NESK scholen duurzaam opgeleverd. Het Klaverblad gebouwd voor de toekomst De NESK scholen duurzaam opgeleverd Het Klaverblad gebouwd voor de toekomst Tabel actoren Projectfase Organisatie Programma van Eisen (PvE) Ontwerp Bestek/Inkoop Realisatie Gebruik Janssen de Jong projectontwikkeling

Nadere informatie

Werfafval tot het minimum beperken en optimaal benutten

Werfafval tot het minimum beperken en optimaal benutten Werfafval tot het minimum beperken en optimaal benutten Leefmilieu Brussel Voorkomen van afval De Muntpuntwerf Sven GROOTEN B-Architecten INHOUDSTAFEL Inleiding Geschiedenis van het project Beschrijving

Nadere informatie

Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen

Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen De keuze van een geschikt en betaalbaar ventilatiesysteem voor een gezonde sociale woning VMSW ir Bernard Wallyn Vlaamse Maatschappij voor Sociaal Wonen Sociale huisvesting en ventilatie Sociale projecten

Nadere informatie

DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB)

DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB) DE ENERGIEPRESTATIES EN HET BINNENKLIMAAT VAN GEBOUWEN (EPB) Nieuwe ordonnantie aangenomen op 1 juni 2007, van kracht in de loop van 2008 1. WAAROM EEN ORDONNANTIE OVER EPB? In Europa is de bouw verantwoordelijk

Nadere informatie

Energie en comfort in duurzame gebouwen

Energie en comfort in duurzame gebouwen Energie en comfort in duurzame gebouwen Aluminium Experience Day 30 augustus 2011 Dr.ir.arch. Griet Verbeeck (PHL & K.U.Leuven) DUURZAME GEBOUWEN KLIMAATSVERANDERING UITPUTTING NATUURLIJKE RIJKDOMMEN DUURZAAMHEID

Nadere informatie

Stappenplan. U (ver)bouwd uw huis niet zomaar. U wilt dat uw huis mooier wordt en beter bij u past. Daar heeft u ongetwijfeld al ideeën over.

Stappenplan. U (ver)bouwd uw huis niet zomaar. U wilt dat uw huis mooier wordt en beter bij u past. Daar heeft u ongetwijfeld al ideeën over. Introductie U (ver)bouwd uw huis niet zomaar. U wilt dat uw huis mooier wordt en beter bij u past. Daar heeft u ongetwijfeld al ideeën over. Het idee omzetten in werkelijkheid is voor velen een grote stap.

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw : BOUWAFVAL

Opleiding Duurzaam Gebouw : BOUWAFVAL Opleiding Duurzaam Gebouw : BOUWAFVAL Leefmilieu Brussel Voorkomen van afval - De Muntpuntwerf Sven Grooten, B-Architecten LENTE 2013 www.b-architecten.be INHOUDSTAFEL Inleiding Geschiedenis van het project

Nadere informatie

Energie Bouwbesluit en het Activiteitenbesluit

Energie Bouwbesluit en het Activiteitenbesluit Rijkswaterstaat Ministerie van Infrastructuur en Milieu Energie Bouwbesluit en het Activiteitenbesluit Het behalen van energie-efficiëntieverbetering in een bepaald type gebouw wordt zowel door het Bouwbesluit

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Follow-up en monitoring van duurzame gebouwen Leefmilieu Brussel Op zoek naar de beste combinaties van technieken om de kosten van HEP-gebouwen te verlagen Antoine HUPIN URBANI

Nadere informatie

AGENDA. Energiepremies 2008 en financiële hulpen voor de tertiaire sector in het Brussel Hoofdstedellijk Gewest. Xavier Meersseman

AGENDA. Energiepremies 2008 en financiële hulpen voor de tertiaire sector in het Brussel Hoofdstedellijk Gewest. Xavier Meersseman Energiepremies 2008 en financiële hulpen voor de tertiaire sector in het Brussel Hoofdstedellijk Gewest Xavier Meersseman Brussel, 16 april 2008 AGENDA! Diensten van de Energiefacilitator Tertiaire Sector!

Nadere informatie

Serviceflats Invest (SFI) Van harte welkom! Brugge, 19 juni 2013 Mol, 20 juni 2013 Sint-Niklaas, 24 juni 2013

Serviceflats Invest (SFI) Van harte welkom! Brugge, 19 juni 2013 Mol, 20 juni 2013 Sint-Niklaas, 24 juni 2013 Van harte welkom! Brugge, 19 juni 2013 Mol, 20 juni 2013 Sint-Niklaas, 24 juni 2013 Peter Van Heukelom Algemeen directeur Eric Van Herzele Commercieel adviseur Oorsprong en Geschiedenis Vastgoedbevak:

Nadere informatie

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen

Welkom. Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Welkom Energiediensten voor lokale besturen : Gerealiseerde energieprojecten Energiedag VVSG Antwerpen Aanbod Energiediensten voor Lokale Besturen Wat zijn EnergieDiensten voor Lokale Besturen? Energie

Nadere informatie

Gaan we verbouwen? De vertrouwde begeleiding van PrachtNova

Gaan we verbouwen? De vertrouwde begeleiding van PrachtNova Gaan we verbouwen? De vertrouwde begeleiding van PrachtNova Een verbouwing is een mooie stap naar een woning die beter past bij persoonlijke wensen en eisen. Maar de verbouwing kan ook een bron zijn van

Nadere informatie

D U U R Z A A M O N T W E R P O P U W M A A T

D U U R Z A A M O N T W E R P O P U W M A A T D U U R Z A A M O N T W E R P O P U W M A A T persoonlijke en professionele begeleiding bij de realisatie van uw droom D U U R Z A A M O N T W E R P O P U W M A A T Op zoek naar een architect die u met

Nadere informatie

DOSSIER: hsreno02 lot 4 elektr. GDR-architecten bvba tel. 09/331.57.90 info@gdr-architecten.be DATUM:31/01/2012

DOSSIER: hsreno02 lot 4 elektr. GDR-architecten bvba tel. 09/331.57.90 info@gdr-architecten.be DATUM:31/01/2012 DEEL 0 - AANNEMING / WERF INHOUDSOPGAVE 00. INLEIDING / ALGEMEEN... 2 00.10. voorwoord - algemeen... 2 00.20. uitgangspunten - algemeen... 2 00.30. structuur & opvatting - algemeen... 2 00.40. gebruiksaanwijzing

Nadere informatie

SAMENWERKEN IN DE BOUW. Het bouwteam. Inhoud

SAMENWERKEN IN DE BOUW. Het bouwteam. Inhoud Het bouwteam Inhoud Doelgroep Vakgebied Duur Materialen Doelen Aan de hand van een folder voor mensen met bouwplannen zoeken de leerlingen uit welke taken en verantwoordelijkheden de bouwheer, architect

Nadere informatie

Living Labs Brussels Retrofit IWT Drie Hofsteden 29/09/2016

Living Labs Brussels Retrofit IWT Drie Hofsteden 29/09/2016 ECO-Life IWT Living Labs Brussels Retrofit IWT Drie Hofsteden 29/09/2016 ECO-Life Drie Hofsteden Pilootproject Drie Hofsteden Situering Huidige toestand Pijnpunten Geplande ingrepen Schema s Lessons learned

Nadere informatie

Dankzij EPB uw verwarmingsinstallatie performant maken

Dankzij EPB uw verwarmingsinstallatie performant maken Seminarie Duurzaam Bouwen: Dankzij EPB uw verwarmingsinstallatie performant maken 21 oktober 2014 Leefmilieu Brussel EEN STOOKPLAATS RENOVATIE MET CORRECTE TOEPASSING VAN DE REGELS VAN DE EPB-VERWARMING

Nadere informatie

OPLEIDING ENERGIEADVISEUR 2009 VOOR DE WOONSECTOR

OPLEIDING ENERGIEADVISEUR 2009 VOOR DE WOONSECTOR OPLEIDING ENERGIEADVISEUR 2009 VOOR DE WOONSECTOR INLEIDING Rekening houden met het energetisch aspect bij investeringen, renovaties of het dagelijks beheer in gebouwen is vandaag een prioriteit geworden.

Nadere informatie

V O O R S T E L L I N G

V O O R S T E L L I N G V O O R S T E L L I N G BVBA KREJO architect Jos Bex Grootstraat 57 3570 011/59.32.05 0475/35.46.77 jos.bex@krejo.eu www.krejo.eu r e f l e c t i e In mijn carrière heb ik reeds vele bouwopdrachten verwezenlijkt.

Nadere informatie

DUURZAAM overheidsgebouw. Implementatie van afwegingsinstrumenten in bestekken extra last of must

DUURZAAM overheidsgebouw. Implementatie van afwegingsinstrumenten in bestekken extra last of must DUURZAAM overheidsgebouw Implementatie van afwegingsinstrumenten in bestekken extra last of must Voorstelling 2 Planning en Design Services Consulting services Trajectbegeleiding van klassieke opdrachten

Nadere informatie

Een nieuwe tool om meer te weten te komen over fotovoltaïsche zonne-energie De 9 referentiedocumenten van Leefmilieu Brussel Ontwikkeld in het kader van een openbare aanbesteding in 2008 door Leefmilieu

Nadere informatie

Uw persoonlijk adviseur. Copyright 2002 TIAB.

Uw persoonlijk adviseur. Copyright 2002 TIAB. TIAB Uw persoonlijk adviseur Maak kennis met TIAB TIAB Uw persoonlijk adviseur TIAB DETACHERING Wij zijn uw persoonlijk adviseur, waar u op terug kunt vallen, in iedere discipline TIAB OPLEIDINGEN TIAB

Nadere informatie

Wedstrijd : Haalbaarheidsstudie Hernieuwbare Energie 2008. Toelichtingsnota

Wedstrijd : Haalbaarheidsstudie Hernieuwbare Energie 2008. Toelichtingsnota Wedstrijd : Haalbaarheidsstudie Hernieuwbare Energie 2008 Facilitator hernieuwbare energie - grote systemen Contact : Bernard Huberlant Tel. 0800 85 775 @ : fac.her@ibgebim.be Brussel Leefmilieu Gulledelle,

Nadere informatie

VLAAMS BELEID Bijna-energieneutrale gebouwen. Maarten De Groote - Vlaams Energieagentschap De toekomst van de bouw, Kamp C, 20 maart 2014

VLAAMS BELEID Bijna-energieneutrale gebouwen. Maarten De Groote - Vlaams Energieagentschap De toekomst van de bouw, Kamp C, 20 maart 2014 VLAAMS BELEID Bijna-energieneutrale gebouwen Maarten De Groote - Vlaams Energieagentschap De toekomst van de bouw, Kamp C, 20 maart 2014 Vlaamse energieprestatieregelgeving sinds 2006 Nieuwbouw moet gezond

Nadere informatie

Thermische prestatie contracten

Thermische prestatie contracten 10 november 2005 Thermische prestatie contracten Conform ISSO-publicatie 74 Bert Elkhuizen Chrit Cox TNO Bouw en Ondergrond te Delft Contactgegevens: 015 276 33 10 Bert.Elkhuizen@tno.nl Inhoudsopgave 1.

Nadere informatie

INFOFICHES EPB-BOUWBEROEPEN ZONWERINGEN

INFOFICHES EPB-BOUWBEROEPEN ZONWERINGEN INFOFICHES EPB-BOUWBEROEPEN ZONWERINGEN Inleiding De gewestelijke EPB-regelgevingen houden rekening met het energieverbruik voor koeling. Bovendien nemen de geldende regelgevingen voor nieuwe woningen

Nadere informatie

BIM in de praktijk. Voorstelling. - LLOX architecten uit Wilrijk. - Geert Bekaert, projectarchitect + BIM coördinator

BIM in de praktijk. Voorstelling. - LLOX architecten uit Wilrijk. - Geert Bekaert, projectarchitect + BIM coördinator Voorstelling - LLOX architecten uit Wilrijk - Geert Bekaert, projectarchitect + BIM coördinator - 80% - 20% specialisatie, bouwbudget 5.000.000-200.000.000 - Ca. 22 medewerkers - Autodesk Revit sinds 2010

Nadere informatie

LEVENSLOOPGESCHIKT BOUWEN: PRAKTISCHE OVERWEGINGEN

LEVENSLOOPGESCHIKT BOUWEN: PRAKTISCHE OVERWEGINGEN LEVENSLOOPGESCHIKT BOUWEN: PRAKTISCHE OVERWEGINGEN 'Ons streven is 6.000 nultredenwoningen in de gemeente in 2020'. En: 'Alle nieuwbouw realiseren wij levensloopgeschikt'. Dit zijn voorbeelden van ambities

Nadere informatie

ENERGIEADVISEUR OPLEIDING 2010. Voor de woonsector OPROEP TOT KANDIDAATSTELLING

ENERGIEADVISEUR OPLEIDING 2010. Voor de woonsector OPROEP TOT KANDIDAATSTELLING ENERGIEADVISEUR Voor de woonsector OPLEIDING 2010 OPROEP TOT KANDIDAATSTELLING Inleiding Rekening houden met het energetisch aspect bij investeringen, renovaties of het dagelijks beheer in gebouwen is

Nadere informatie

www.wyckaert.eu DUURZAAM BOUWEN STANDPUNT VAN DE AANNEMER

www.wyckaert.eu DUURZAAM BOUWEN STANDPUNT VAN DE AANNEMER www.wyckaert.eu DUURZAAM BOUWEN STANDPUNT VAN DE AANNEMER www.wyckaert.eu Standpunt van de aannemer waarom duurzaam bouwen duurzaam bouwen en de rol van de aannemer 2 case studies nieuwe afdeling kleuterschool

Nadere informatie

Klimaatplatform Lokale Overheden. De energiestandaard als basis voor klimaatbeleid voor het gebouwenpark

Klimaatplatform Lokale Overheden. De energiestandaard als basis voor klimaatbeleid voor het gebouwenpark Klimaatplatform Lokale Overheden De energiestandaard als basis voor klimaatbeleid voor het gebouwenpark 1-6/02/2015 Energiestandaard Deel I: Hoe zijn we tot de energiestandaard gekomen. Door Wim Van Acker

Nadere informatie

EPB-eisen voor ingrijpende energetische renovaties vanaf 2015

EPB-eisen voor ingrijpende energetische renovaties vanaf 2015 1 EPB-eisen voor ingrijpende energetische renovaties vanaf 2015 Inhoudstafel INHOUDSTAFEL... 1 INLEIDING... 2 1. INGRIJPENDE ENERGETISCHE RENOVATIE... 2 1.1 Definitie en eisen bij ingrijpende energetische

Nadere informatie

MARIAKERKE PROJECT STANI Fase I. (lot 3-4 - 5-6)

MARIAKERKE PROJECT STANI Fase I. (lot 3-4 - 5-6) MARIAKERKE PROJECT STANI Fase I (lot 3-4 - 5-6) AFWERKING Samen met u en de architect streven wij ernaar esthetiek en gebruiksvriendelijkheid hand in hand te laten gaan. ZEKER WONEN Als algemeen aannemer

Nadere informatie

Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012

Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012 Programma van Eisen Frisse Scholen april 2012 Voor u ligt het Programma van Eisen Frisse Scholen. Dit Programma van Eisen dient als leidraad voor opdrachtgevers van nieuw- en verbouw van scholen (schoolbesturen

Nadere informatie

SINT-AMANDSBERG PROJECT STAF

SINT-AMANDSBERG PROJECT STAF SINT-AMANDSBERG PROJECT STAF AFWERKING Samen met u en de architect streven wij ernaar esthetiek en gebruiksvriendelijkheid hand in hand te laten gaan. In de afwerking van deze woningen streven wij steevast

Nadere informatie

Het ABC van de energieprestatieregelgeving

Het ABC van de energieprestatieregelgeving Het ABC van de energieprestatieregelgeving De Vlaamse overheid streeft er naar dat alle gebouwen in Vlaanderen energiezuinig én comfortabel worden. Een van de middelen om dit te realiseren, is de energieprestatieregelgeving,

Nadere informatie

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE

OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE OPLEIDING DUURZAAM GEBOUW: PASSIEF EN (ZEER) LAGE ENERGIE Dag 6.3 Systemen: ontwerpproces Koeling Piotr Wierusz-Kowalski LENTE 2016 p.kowalski@mkengineering.be www.mkengineering.be 2 DOELSTELLING(EN) VAN

Nadere informatie

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING

NIEUWE VISIE OP ZONREGELING NIEUWE VISIE OP ZONREGELING Zon en daglicht regeling als deel van de energieprestaties in gebouwen Peter Winters President of the European Solar Shading Organization Director Shading & Building Dickson

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: Gedeeltelijke en gefaseerde renovatie Leefmilieu Brussel Gedeeltelijke en gefaseerde renovatie van een collectieve woning Sylvie Reuter Adjunct Algemeen Directeur Anderlechtse

Nadere informatie

Opleiding Duurzaam Gebouw:

Opleiding Duurzaam Gebouw: Opleiding Duurzaam Gebouw: De EPB-eisen vanaf 2015: hoe ze toe te passen? Leefmilieu Brussel Regelgevend kader: Welke evolutie mogen we verwachten vanaf 2015? Frederic LUYCKX, architect & onderzoeker Doelstelling(en)

Nadere informatie

A ESR. Aanvrager. Minister Fremault Aanvraag ontvangen op 12 mei 2016 Aanvraag behandeld door

A ESR. Aanvrager. Minister Fremault Aanvraag ontvangen op 12 mei 2016 Aanvraag behandeld door ADVIES Voorontwerp van besluit van de Brusselse Hoofdstedelijke Regering houdende wijziging van meerdere uitvoeringsbesluiten van de ordonnantie van 2 mei 2013 houdende het Brussels Wetboek van Lucht,

Nadere informatie