Korte Leergang. Inbesteden en Publiek-Publiek samenwerken nu en straks: hoe doen we dat?

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Korte Leergang. Inbesteden en Publiek-Publiek samenwerken nu en straks: hoe doen we dat?"

Transcriptie

1 Korte Leergang Inbesteden en Publiek-Publiek samenwerken nu en straks: hoe doen we dat? Welke mogelijkheden zijn er voor overheden om opdrachten en taken in eigen beheer uit te voeren of in samenwerking met andere overheden, zonder in strijd te handelen met het geldend recht? Data: dinsdag 11 en 18 november 2014 van uur, in de Raadzaal van de Universiteit Utrecht Voor de vijfde keer organiseert de Universiteit Utrecht de leergang Inbesteden en publiek-publiek samenwerken. Zoals het bij onze traditie past, is ook dit jaar de inhoud vernieuwd en afgestemd op de vele nieuwe vragen en ontwikkelingen uit de praktijk. De leergang is onder andere uiterst relevant voor de huidige decentralisatie binnen het sociaal domein! In deze korte leergang worden de grenzen behandeld die de interne markt (waaronder het mededingingsrecht, het staatssteunrecht, en het aanbestedingsrecht) en het Nederlands recht stellen aan uitvoering in eigen beheer en aan publiek-publieke samenwerking. Er wordt ook op de economische / inkoop-technische aspecten van de keuze voor inbesteding of voor samenwerking tussen overheden ingegaan. De leergang is zowel bedoeld voor overheden als voor marktspelers die met dergelijke juridische constructies worden geconfronteerd. Doel en doelgroep Het doel is om deelnemers op interdisciplinaire wijze op de hoogte te brengen van de allerlaatste ontwikkelingen op het terrein van inbesteden en Publiek-Publiek samenwerken: zowel vanuit juridisch perspectief (Europees en Nederlands recht) als vanuit inkoop-technisch perspectief. De leergang is gericht op advocaten, bedrijfsjuristen, juristen werkzaam bij de overheid, andere juridische beroepsbeoefenaars en bestuurders die regelmatig te maken krijgen met aanbestedingsrechtelijke kwesties, en die willen weten wat de actuele Europese en nationale ontwikkelingen ten aanzien van inbesteden en publiek-publiek samenwerken zijn. De leergang is ook goed toegankelijk voor niet-juristen die hetzij op operationeel niveau hetzij op beleidsniveau ervaring hebben met de regie over de keuze tussen inbesteden of uitbesteden en die meer willen weten over actuele juridische ontwikkelingen op dat terrein. NOvA: aan de leergang zijn 12 PO-punten toegekend. Inschrijven? Ga naar 1

2 Omschrijving thema Door de gewijzigde financiële en economische omstandigheden waarin Europa en haar lidstaten door de ingrijpende crisis verkeren, is de discussie over de omvang van de overheid gaan herleven. De vraag welke taken en werken (soms zelfs producten) beter door de overheid in eigen beheer of in samenwerking met andere overheden kunnen worden uitgevoerd, is op dit moment actueler dan ooit. Een aantal ontwikkelingen op Europees niveau maakt beantwoording van deze vraag moeilijker. Enerzijds heeft de Europese Commissie de afgelopen jaren het belang van marktwerking benadrukt als instrument om uit de economische crisis te komen. Anderzijds erkent het Verdrag van Lissabon een grotere beslissingsruimte voor decentrale overheden. Daarnaast bieden de nieuwe EU aanbestedingsrichtlijnen - gepubliceerd op 28 maart jl. - meer ruimte voor overheden om samen te werken dan voorheen. Er mag bijvoorbeeld voor uitvoering in eigen beheer gekozen worden, ook wanneer er geen sprake is van taken, diensten of werken gerelateerd aan het algemeen belang. In tegenstelling tot enkele jaren geleden, waarin de overheid in Nederland naar een steeds verdergaande liberalisering in tal van sectoren streefde, is men onder politieke druk steeds negatiever gaan denken over de noodzaak om tal van diensten aan te besteden, zoals de zorg, de thuiszorg, taalcursussen ten bate van het inburgeringsproces, het openbaar vervoer, het ophalen en verwerken van afval, op het terrein van de woningcorporaties, het forensisch onderzoek in strafzaken, vertaaldiensten, catering diensten, etc. In het laatste decennium is er mede hierdoor een sterke voorkeur bij tal van overheden ontstaan om deze taken in eigen beheer of in samenwerking met andere overheden uit te voeren. De trend werd in eerste instantie op decentraal niveau zichtbaar, vooral in de afvalsector. Sinds jaren kennen we ook het verschijnsel van de zogenoemde shared service centra, die als doel hebben om op tal van terreinen (ICT, personeel, inkoop) samen te werken. Door het huidige kabinet heeft inbesteden ook op Rijksniveau aandacht gekregen: sinds ruim een jaar is het kabinet aan het overwegen om nieuwe banen te creëren in de lage loonschalen. Om dit te realiseren zullen diensten op het terrein van beveiliging en schoonmaak worden inbesteed. Door de recente decentralisatie in het sociale domein overwegen overheden steeds vaker om samen te werken, bijvoorbeeld op het terrein van de AWBZ en Jeugdzorg. Welke juridische mogelijkheden zij tot hun beschikking hebben om deze samenwerking te realiseren, is voor deze overheden niet altijd even duidelijk. 2

3 De veronderstelling achter de keuze om in te besteden is dat een compactere overheidsorganisatie beter kan presteren en kosten kan reduceren. Los van de vraag of deze doelstellingen überhaupt met inbesteden en publieke samenwerking kunnen worden gerealiseerd, is het de vraag of de overheid wel of niet verplicht is om aan te besteden. In deze en soortgelijke gevallen gaat het immers om opdrachten die volgens het huidig aanbestedingsrecht aanbestedingsplichtig (kunnen) zijn. Omschrijving inhoudelijk programma De leergang start met een korte uiteenzetting van de meest actuele tendensen die zowel op Europees als op nationaal niveau de laatste jaren zichtbaar zijn geworden op het terrein van de publieke uitvoering van diensten, leveringen en werken. Daarna wordt aandacht besteed aan de democratische en rechtsstatelijke aspecten van de keuze voor publieke samenwerking, en aan de wijze waarop politieke verantwoordelijkheid en de democratische controle in Nederland plaatsvinden. Aansluitend daarop start de behandeling van de materieelrechtelijke aspecten van de mogelijkheden die overheden tot hun beschikking hebben om opdrachten en taken in eigen beheer uit te voeren - via een separate rechtspersoon of in samenwerking met andere overheden - binnen de kaders van het geldende en toekomstige aanbestedingsrecht. Welke criteria gelden überhaupt om te kunnen inbesteden of om met andere overheden samen te werken? Of om een alleenrecht/ exclusief recht te verlenen? Wat zijn de grenzen die het mededingingsrecht en de regels inzake de staatsteun aan de inbesteding en de publieke samenwerking stellen? Via welke juridische vormen kan op grond van het nationaal recht worden inbesteed of publiek worden samengewerkt? Wat zeggen rechtspraak en regelgeving hierover? En welke zijn de fiscaalrechtelijke implicaties, in het bijzonder die uit de BTW-regelgeving afkomstig zijn? Voorts is er aandacht voor de laatste ontwikkelingen op het gebied van de belastingplicht vennootschapsbelasting voor directe en indirecte overheidsbedrijven. Deze vragen zullen worden beantwoord aan de hand van het nieuwe juridisch Europees aanbestedingskader en de Aanbestedingswet 2012 en de Gids Proportionaliteit. Er zal ook aandacht worden besteed aan de gevolgen van de Wet Markt en Overheid. De leergang is interdisciplinair van aard. Naast de juridische problematiek wordt ook aandacht besteed aan de vraag of inbesteden of publiek samenwerken überhaupt voordelen met zich mee kunnen brengen aan de hand van overwegingen die ontleend worden aan de economische wetenschappen. Het inhoudelijke programma wordt afgesloten met een behandeling van deze problematiek bezien vanuit politiek-filosofisch perspectief. 3

4 Coördinator: prof. mr. Elisabetta Manunza hoogleraar Europees en Internationaal aanbestedingsrecht, Faculteit Recht Economie Bestuur en Organisatie, Universiteit Utrecht; tevens bijzonder hoogleraar aanbestedingsrecht wegens de Nederlandse Vereniging voor Aanbestedingsrecht bij dezelfde Faculteit, Universiteit Utrecht, co-directeur Public Procurement Research Centre ( Sprekers: mr. Maurice Essers, advocaat bij Loyens & Loeff te Amsterdam / expert alleenrechten-verlening en wisselwerking mededigingsrecht en aanbestedingsrecht; prof. dr. Paul Frissen, voorzitter en decaan van de NSOB te Den Haag, hoogleraar Bestuurskunde Universiteit van Tilburg, Lid Raad voor Maatschappelijke Ontwikkeling; prof. mr. Elisabetta Manunza, voornoemd prof. mr. Remco Nehmelman, hoogleraar Publiek organisatierecht, in het bijzonder waterbeheer mr. dr. Laura Parret, advocaat bij Houthoff Buruma te Brussel, expert op het gebied van staatsteunrecht Wladimir Rouwenhorst RB Tax Partner PWC, expert fiscale aspecten bij publieke samenwerking prof. dr. Jan Telgen, hoogleraar Inkoopmanagement voor de Publieke Sector, Faculteit Management en Bestuur, Universiteit Twente mr. Florian Theissen, partner bij KokxDeVoogd, PhD-onderzoeker Universiteit Leiden. 4

5 Programma dag 1: 11 november Ontvangst met koffie en thee Europese ontwikkelingen; Publiek-Publieke Samenwerking en Inbesteden in het Europees recht Prof. mr. Elisabetta Manunza - Nieuwe tendensen op Europees en nationaal niveau - Hoe denkt Europa over Inbesteden en Publieke samenwerking? - Hoe denkt Nederland over Inbesteden en Publieke samenwerking? - Laatste ontwikkelingen in het aanbestedingsrecht: Inbesteden en Publieke samenwerking in de nieuwe richtlijnen van de Europese Commissie - Keuze tussen inbesteden en uitbesteden - Hoe verhoudt zich de keuze voor publieke uitvoering van overheidstaken- en opdrachten met de EU interne markt regels? Nieuwe spanningen? Democratische en rechtsstatelijke aspecten van inbesteden en publieke samenwerking Prof.mr. Remco Nehmelman Pauze - Politieke verantwoordelijkheid - Democratische controle - Welke voorwaarden stelt het bestuursrecht aan publieke samenwerking? Vervolg Prof.mr. Remco Nehmelman Lunch Vervolg Europese aanbestedingsrechtelijke aspecten; wisselwerking met het vraagstuk van de Diensten van Algemeen (Economisch) Belang Prof.mr. Elisabetta Manunza Pauze - Welke ruimte heeft de overheid om te kiezen voor de Publieke uitvoering van overheidstaken? - Is het onderscheid tussen Diensten van Algemeen Belang en Diensten van Algemeen (Economisch) Belang nog relevant om die keuze te kunnen maken? Zo niet, wat dan wel? - Welke soorten opdrachten/ taken/ diensten mogen publiek (eigen beheer of in samenwerking) worden uitgevoerd? - Juridische voorwaarden om met een andere overheid samen te kunnen werken - Juridische voorwaarden om via een aparte entiteit / rechtspersoon te kunnen inbesteden: * toezicht als op eigen diensten ; * eisen om aan de voorwaarde het merendeel van de activiteiten te mogen voldoen. - Rol van het mededingingsrecht en het staatssteunrecht 5

6 Economische en inkoop-technische aspecten bij inbesteden en publieke samenwerking Prof. dr. Jan Telgen - Criteria voor de keuze tussen uitvoering door de markt of uitvoering door de overheid Fiscale aspecten, in het bijzonder de BTW aspecten Wladimir Rouwenhorst RB - De samenwerking via een Shared Service Centre leidt in veel situaties tot een kostenpost omzetbelasting. Zeker indien de in de samenwerking deelnemende partijen de status van compensatiegerechtigd lichaam ontberen. In dat kader heeft de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) de staatssecretaris verzocht om met een passende oplossing te komen. De laatste ontwikkelingen op het gebied van de belastingplicht vennootschapsbelasting voor de directe en indirecte overheidsbedrijven worden besproken. Programma dag 2: 18 november Verlening van alleenrechten; Handhaving bij inbesteding (i), bij samenwerking met een andere overheid (ii), en bij de verlening van een alleenrecht (iii); Mr. Maurice Essers Pauze - Welke voorwaarden worden in de rechtspraak van de Nederlandse en de Europese rechter gesteld om een aanbestedingsplicht te vermijden bij inbesteding, bij de verlening van alleenrechten en bij publiek-publieke samenwerking? - Hoe moet de Aanbestedingswet 2012 worden toegepast op inbesteding, samenwerking met andere overheden en de verlening van alleenrechten? - Welke rechtsmiddelen kunnen worden aangewend tegen onderhandse gunning van opdrachten, alleenrechten en concessies aan overheidsbedrijven? - Is het mogelijk om te klagen bij de ACM of bij de Europese Commissie? Mededingingsrechtelijke aspecten bij inbesteden en Publiek- Publiek samenwerken Mr. Maurice Essers - Is het mededingingsrecht (kartelverbod, verbod van misbruik van machtspositie) van toepassing op een overheid die een concessie verleent of op andere wijze een samenwerking met een andere overheid aangaat? - Op welke wijze kan het mededingingsrecht overheden dwingen om op een bepaald gebied marktwerking te stimuleren? - Hoe werkt het bevoordelingsverbod uit de Mededingingswet bij samenwerking tussen overheden? 6

7 Lunch - Onder welke omstandigheden kan de ACM optreden tegen publiek-publieke samenwerking? Staatssteunrechtelijke aspecten bij inbesteden en publiekpubliek samenwerken Dr. Laura Parret - Wanneer is er sprake van staatssteun? - Hoe kan staatssteun voorkomen worden? - Hoe kan aanmelden voorkomen worden? - Hoe kan een snelle goedkeuring door de Commissie worden bereikt? Inbesteden en publiek-publiek samenwerken in het nationaal recht: hoe te realiseren? Mr. Florian Theissen - Inbesteden en horizontale samenwerking en samenwerking tussen decentrale overheden - Samenwerkingsvormen van de Wgr - Op welke wijze kan aan inbesteding vorm worden gegeven op grond van het nationaal publiekrecht? Pauze Vervolg voorgaande aspecten Mr. Florian Theissen - Toepassing van inbesteden en horizontale samenwerking op de samenwerkingsvormen van de Wgr - Dilemma s in de praktijk - Welke in de praktijk toegepaste vormen van samenwerking zijn in strijd met het Europees recht? - Samenwerking tussen decentrale overheden op basis van privaatrecht - Op welke wijze kan aan inbesteden vorm worden gegeven op grond van het nationaal privaatrecht? Politiek-filosofische aspecten van inbesteden en publieke samenwerking Prof. dr. Paul Frissen - Het discours van de terugtredende overheid - Waarom economische en juridische argumentaties tekortschieten - Inbesteden, uitbesteden, aanbesteden: rationaliteit en ideologie - Politiek-filosofisch perspectief 7

8 Praktische en organisatorische informatie Data: dinsdag 11 november 2014 en dinsdag 18 november 2014 van 9.30 (ontvangst) tot uur Locatie: Organisatie: Kosten en NOVA: Raadzaal te Utrecht (te zien op de foto op pag. 2 van deze brochure), Achter Sint Pieter 200 te Utrecht Juridisch PAO, Universiteit Utrecht de kosten voor deelname bedragen 1180,-. Aan de leergang zijn 12 PO-punten toegekend Vorm: Niveau: Materiaal: Interactieve collegevorm met ruimte voor vragen en discussie Verdiepingsniveau Documentatiemap. Meer informatie en inschrijven Voor meer informatie kunt u contact opnemen met Mr. Lesley Fisscher via of telefoonnummer Inschrijven is mogelijk via 8

Executive onderwijs. Samenwerking tussen lokale en regionale overheden Succesvol samenwerken door een multidisciplinaire

Executive onderwijs. Samenwerking tussen lokale en regionale overheden Succesvol samenwerken door een multidisciplinaire i Executive onderwijs Samenwerking tussen lokale en regionale overheden 2018 Masterclass voor professionals Kijk voor meer informatie over onze opleidingen op www.uu.nl/rebo/executive Recht, Economie,

Nadere informatie

Executive onderwijs. Juridisch inzicht is essentieel voor succesvolle samenwerking tussen overheden.

Executive onderwijs. Juridisch inzicht is essentieel voor succesvolle samenwerking tussen overheden. Juridisch inzicht is essentieel voor succesvolle samenwerking tussen overheden. Mr. Willem Janssen i Executive onderwijs Samenwerking tussen lokale en regionale overheden 2018 Masterclass voor professionals

Nadere informatie

Specialisatieopleiding. Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk

Specialisatieopleiding. Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk Aanbestedingsrecht Cursussen & Opleidingen UU Specialisatieopleiding Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk Kennis van het aanbestedingsrecht / leren om doelmatig en correct in te kopen Vanuit belangen

Nadere informatie

Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk

Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk Specialisatieopleiding Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk - Kennis van het aanbestedingsrecht / leren om doelmatig en correct in te kopen - Vanuit belangen inkoper én bestuurder; doelmatigheid vs.

Nadere informatie

Opdrachtgeverschap en transformatie in het sociaal domein

Opdrachtgeverschap en transformatie in het sociaal domein Aanbestedingsrecht Cursussen & Opleidingen UU Opdrachtgeverschap en transformatie in het sociaal domein Hoe contracteren gemeenten succesvol zorgverleners in het sociaal domein? Welke mogelijkheden hebben

Nadere informatie

Keuzes van aanbesteders vóór of in het kader van een aanbesteding vergen juridische en economische inzichten. Public Procurement Research Centre

Keuzes van aanbesteders vóór of in het kader van een aanbesteding vergen juridische en economische inzichten. Public Procurement Research Centre Keuzes van aanbesteders vóór of in het kader van een aanbesteding vergen juridische en economische inzichten Public Procurement Research Centre Een samenwerkingsverband van de Universiteit Utrecht en de

Nadere informatie

Gunningsmethodieken: Juridische en economische aspecten

Gunningsmethodieken: Juridische en economische aspecten Aanbestedingsrecht Cursussen & Opleidingen UU Gunningsmethodieken: Juridische en economische aspecten Welke methodieken kunnen beter worden ingezet en welke juist niet? Vanuit juridisch en economisch perspectief.

Nadere informatie

Opdrachtgeverschap en transformatie in het sociaal domein

Opdrachtgeverschap en transformatie in het sociaal domein Faculteit Recht, Economie, Bestuur en Organisatie Executive en Masterprogramma s Opdrachtgeverschap en transformatie in het sociaal domein 2015 INHOUD Nederlandse gemeenten zijn verantwoordelijk voor een

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE. Voorwoord VII. Ten geleide. Lijst van afkortingen. I INLEIDING D. van Tilborg en S. Bakhtari

INHOUDSOPGAVE. Voorwoord VII. Ten geleide. Lijst van afkortingen. I INLEIDING D. van Tilborg en S. Bakhtari INHOUDSOPGAVE Voorwoord Ten geleide Lijst van afkortingen V VII XV I INLEIDING D. van Tilborg en S. Bakhtari 1. De overheid en de markt vanuit Europees perspectief 3 2. De overheid en de markt vanuit nationaal

Nadere informatie

Workshop Nieuwe aanbestedingsrichtlijnen. Stijn Bijleveld Landelijk seminar Inkoop Veiligheidsregio s 9 februari 2017

Workshop Nieuwe aanbestedingsrichtlijnen. Stijn Bijleveld Landelijk seminar Inkoop Veiligheidsregio s 9 februari 2017 Workshop Nieuwe aanbestedingsrichtlijnen Stijn Bijleveld Landelijk seminar Inkoop Veiligheidsregio s 9 februari 2017 Programma Algemene Inleiding wie zijn wij bij Europa decentraal? Thema I Juridisch raamwerk

Nadere informatie

Coöperaties en aanbestedingsrecht; de quasi-inhouse uitzondering

Coöperaties en aanbestedingsrecht; de quasi-inhouse uitzondering Coöperaties en aanbestedingsrecht; de quasi-inhouse uitzondering Annemieke van der Beek Kennedy Van der Laan TiasNimbas - VNG Symposium 15 januari 2014 Aanbestedingsrecht; algemeen Bronnen: Europees Verdrag;

Nadere informatie

Aanbestedingsrecht voor de Executive inkooppraktijk 2017 onderwijs Specialisatieopleiding voor professionals Recht, Economie,

Aanbestedingsrecht voor de Executive inkooppraktijk 2017 onderwijs Specialisatieopleiding voor professionals Recht, Economie, Aanbestedingsrecht is geen optelsom van procedurele regeltjes maar een krachtig instrument om de samenleving op duurzame en rechtvaardige wijze in te richten. Prof. mr. Elisabetta Manunza i Executive onderwijs

Nadere informatie

LEERGANG AANBESTEDINGSRECHT VOOR JURISTEN VOORJAAR 2016 VU LAW ACADEMY

LEERGANG AANBESTEDINGSRECHT VOOR JURISTEN VOORJAAR 2016 VU LAW ACADEMY VU LAW ACADEMY LEERGANG AANBESTEDINGSRECHT VOOR JURISTEN VOORJAAR 2016 Prof. mr. Chris Jansen (cursusleider): DE LEERGANG COMBINEERT EEN STERKE THEORETISCHE BASIS MET EEN GOED INZICHT IN DE PRAKTISCHE

Nadere informatie

Overheidsopdrachten, concessies, vergunningen en subsidies: het onderscheid vervaagt

Overheidsopdrachten, concessies, vergunningen en subsidies: het onderscheid vervaagt Overheidsopdrachten, concessies, vergunningen en subsidies: het onderscheid vervaagt Najaarsvergadering NVvA 24 november 2016 Prof. mr. Pieter Kuypers Hoogleraar Europees en nationaal aanbestedingsrecht,

Nadere informatie

Een nieuwe sociale Europese interne markt

Een nieuwe sociale Europese interne markt Een nieuwe sociale Europese interne markt Prof. mr. dr. E.R. Manunza Hanze Inkoopseminar 2013 On Moral Sentiments, people, profit & procurement Het thema van vandaag Solidariteit in ruime zin Bemoeilijken

Nadere informatie

Workshop Aanbestedingsrecht

Workshop Aanbestedingsrecht Workshop Aanbestedingsrecht Matanja Pinto 5 maart 2015 Inleiding 1. Kern 2. Wettelijk kader 3. Aanbestedingsplicht 4. Relevante uitzonderingen 5. Procedures 6. Criteria 7. Rechtsbescherming 8. Cases Kern

Nadere informatie

LEERGANG AANBESTEDINGSRECHT VOOR JURISTEN NAJAAR 2017 VU LAW ACADEMY

LEERGANG AANBESTEDINGSRECHT VOOR JURISTEN NAJAAR 2017 VU LAW ACADEMY VU LAW ACADEMY LEERGANG AANBESTEDINGSRECHT VOOR JURISTEN NAJAAR 2017 Prof. mr. Chris Jansen (cursusleider): DE LEERGANG COMBINEERT EEN STERKE THEORETISCHE BASIS MET EEN GOED INZICHT IN DE PRAKTISCHE TOEPASSING

Nadere informatie

Aanbestedingsrecht voor de Executive inkooppraktijk 2017 onderwijs Specialisatieopleiding voor professionals Recht, Economie,

Aanbestedingsrecht voor de Executive inkooppraktijk 2017 onderwijs Specialisatieopleiding voor professionals Recht, Economie, Aanbestedingsrecht is geen optelsom van procedurele regeltjes maar een krachtig instrument om de samenleving op duurzame en rechtvaardige wijze in te richten. Prof. mr. Elisabetta Manunza i Executive onderwijs

Nadere informatie

Beschouwingen naar aanleiding van het wetsvoorstel Aanbestedingswet

Beschouwingen naar aanleiding van het wetsvoorstel Aanbestedingswet Beschouwingen naar aanleiding van het wetsvoorstel Aanbestedingswet Preadviezen voor de Vereniging voor Bouwrecht Nr. 38 Beschouwingen naar aanleiding van het wetsvoorstel Aanbestedingswet prof. mr. J.M.

Nadere informatie

Inleiding en algemeen

Inleiding en algemeen I Inleiding en algemeen 1 Inleiding en omschrijving aanbestedingsrecht Aanbestedingsrecht Het aanbestedingsrecht is enerzijds een onderdeel van het economisch ordeningsrecht, wat op zijn beurt valt onder

Nadere informatie

MEDEDINGINGSRECHT VOOR OVERHEDEN. 22 Maart 2007 Prof. dr. Bart Hessel b.hessel@law.uu.nl

MEDEDINGINGSRECHT VOOR OVERHEDEN. 22 Maart 2007 Prof. dr. Bart Hessel b.hessel@law.uu.nl MEDEDINGINGSRECHT VOOR OVERHEDEN 22 Maart 2007 Prof. dr. Bart Hessel b.hessel@law.uu.nl EG-MEDEDINGINGSRECHT Europees mededingingsrecht voor ondernemingen: betreft het verbieden van mededingingsbeperkend

Nadere informatie

Sociaal ondernemerschap & de overheid. Prof. Dr. Mark van Twist

Sociaal ondernemerschap & de overheid. Prof. Dr. Mark van Twist Sociaal & de overheid Ondernemers zijn steeds vaker te vinden op de vervagende grenzen tussen markt, overheid en samenleving. Een ICT bedrijf met autistische werknemers met een Wajong-uitkering of een

Nadere informatie

Enkele beschouwingen over het nieuwe Europees juridisch aanbestedingskader. Prof. mr. E.R. Manunza

Enkele beschouwingen over het nieuwe Europees juridisch aanbestedingskader. Prof. mr. E.R. Manunza Enkele beschouwingen over het nieuwe Europees juridisch aanbestedingskader Prof. mr. E.R. Manunza Aandachtspunten Inleidende beschouwingen: Tendensen Duidelijkere omlijning contouren aanbestedingsrecht

Nadere informatie

Stuurgroep samenvoeging laboratoria Groot Salland en Regge en Dinkel Van:

Stuurgroep samenvoeging laboratoria Groot Salland en Regge en Dinkel Van: Aan: Stuurgroep samenvoeging laboratoria Groot Salland en Regge en Dinkel Van: Prof. mr. E. R. Manunza (Europa Instituut, Universiteit Utrecht) m.m.v. mr. F.H.K. Theissen (KokxDeVoogd) Datum: 05-06-2013

Nadere informatie

Leergang Aanbestedingsrecht voor juristen najaar 2013

Leergang Aanbestedingsrecht voor juristen najaar 2013 Leergang Aanbestedingsrecht voor juristen najaar 2013 Groeiende behoefte aan kennis van het aanbestedingsrecht Het aanbestedingsrecht is sterk in beweging. Als aanbesteders, het bedrijfsleven en overige

Nadere informatie

Executive onderwijs. Risico's en kansen beter inschatten door een integraal perspectief. Masterclass Overheidsaansprakelijkheid 2017

Executive onderwijs. Risico's en kansen beter inschatten door een integraal perspectief. Masterclass Overheidsaansprakelijkheid 2017 i Deze brochure is met zorg samengesteld. Aan de inhoud kunnen echter geen rechten worden ontleend. De inhoud geeft de stand van zaken op het moment van schrijven weer. Fotograaf: Ed van Rijswijk, Steven

Nadere informatie

Dankwoord 7 Lijst van afkortingen 17

Dankwoord 7 Lijst van afkortingen 17 Inhoudsopgave Dankwoord 7 Lijst van afkortingen 17 Hoofdstuk 1 Inleiding 21 1.1 Privatisering, verzelfstandiging, marktwerking en verstatelijking 21 1.2 De vloeiende grenzen van de overheid 22 1.3 Probleemstelling

Nadere informatie

Specialisatie Opleiding Faillissementsfraude. Integrale aanpak Faillissementsfraud e. Kennisplatform Faillissementsfraude

Specialisatie Opleiding Faillissementsfraude. Integrale aanpak Faillissementsfraud e. Kennisplatform Faillissementsfraude Specialisatie Opleiding Faillissementsfraude Integrale aanpak Faillissementsfraud e Kennisplatform Faillissementsfraude www.faillissements-fraude.nl Specialisatie Opleiding Faillissementsfraude Integrale

Nadere informatie

Social Return: juridisch fundament Presentatie voor Arbeidsparticipatie in afval 17 juni 2015, Utrecht Mr. Monique Pellinkhof

Social Return: juridisch fundament Presentatie voor Arbeidsparticipatie in afval 17 juni 2015, Utrecht Mr. Monique Pellinkhof Social Return: juridisch fundament Presentatie voor Arbeidsparticipatie in afval 17 juni 2015, Utrecht Mr. Monique Pellinkhof Agenda 1 2 3 4 5 6 Social Return landelijk Social Return Europees kader Social

Nadere informatie

Magna Charta Aanbestedingsrecht 2012-2013 Programma van de leergang

Magna Charta Aanbestedingsrecht 2012-2013 Programma van de leergang Magna Charta Aanbestedingsrecht 2012-2013 Programma van de leergang Module Spreker Datum 1 Introductie, Grondslagen aanbestedingsrecht, Algemene beginselen van aanbestedingsrecht - mr. G. Wo 3 oktober

Nadere informatie

Executive onderwijs. Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk 2018

Executive onderwijs. Aanbestedingsrecht voor de inkooppraktijk 2018 Aanbestedingsrecht is geen optelsom van procedurele regeltjes maar een krachtig instrument om de samenleving op duurzame en rechtvaardige wijze in te richten. Prof. mr. Elisabetta Manunza i Universiteit

Nadere informatie

Inbesteding of aanbesteding?

Inbesteding of aanbesteding? APRIL 2006 Inbesteding of aanbesteding? Opdrachten die door een aanbestedende dienst worden gegund aan een overheidsgedomineerde onderneming (met eigen rechtspersoonlijkheid) vallen in beginsel onder de

Nadere informatie

trekken Betrekken van arbeidsgehandicapten en werklozen bij overheidsopdrachten

trekken Betrekken van arbeidsgehandicapten en werklozen bij overheidsopdrachten 3. Visie PIANOo-vakgroep aanbestedingsrecht met betrekking tot Betrekken van arbeidsgehandicapten en werklozen bij overheidsopdrachten Dit document biedt een overzicht van de mogelijke vormen voor de inzet

Nadere informatie

Innovatie Wmo versus kleur gemeentelijke colleges B&W

Innovatie Wmo versus kleur gemeentelijke colleges B&W Innovatie Wmo versus kleur gemeentelijke colleges B&W Prof.dr. Jan Telgen 1, Niels Uenk MSc 2 De Universiteit Twente en het Public Procurement Research Centre 3 (PPRC) hebben de mate van innovatie in recente

Nadere informatie

Post doctorale Specialisatiecursus Privacy en Persoonsgegevens

Post doctorale Specialisatiecursus Privacy en Persoonsgegevens Post doctorale Specialisatiecursus Privacy en Persoonsgegevens Docenten: Corien Prins (Tilburg University), Lokke Moerel (De Brauw Blackstone Westbroek/Tilburg University), Peter van Schelven (Nederland

Nadere informatie

Post-Master Indirecte Belastingen 2017

Post-Master Indirecte Belastingen 2017 Post-Master Indirecte Belastingen 2017 WELKOM BIJ EFS, ERASMUS UNIVERSITY ROTTERDAM Europese Fiscale Studies (EFS) is een samenwerking van de secties fiscaal recht en fiscale economie van de Erasmus Universiteit

Nadere informatie

EMVI in de nieuwe aanbestedingswet

EMVI in de nieuwe aanbestedingswet EMVI in de nieuwe aanbestedingswet Prof. dr. Jan Telgen Public Procurement Research Centre Een samenwerkingsverband van de Universiteit Utrecht en de Universiteit Twente Public Procurement Research Centre

Nadere informatie

Academiegebouw Universiteit Utrecht. PUBLIC PROCUREMENT RESEARCH CENTRE De Inbesteding van Scanwerkzaamheden

Academiegebouw Universiteit Utrecht. PUBLIC PROCUREMENT RESEARCH CENTRE De Inbesteding van Scanwerkzaamheden Academiegebouw Universiteit Utrecht PUBLIC PROCUREMENT RESEARCH CENTRE De Inbesteding van Scanwerkzaamheden Deel I: Is de inbesteding van de scanwerkzaamheden door het Nationaal Archief aan de Belastingdienst

Nadere informatie

Leergang Aanbestedingsrecht voor juristen najaar 2014

Leergang Aanbestedingsrecht voor juristen najaar 2014 Leergang Aanbestedingsrecht voor juristen najaar 2014 Groeiende behoefte aan kennis van het aanbestedingsrecht Het aanbestedingsrecht is sterk in beweging. Als aanbesteders, het bedrijfsleven en overige

Nadere informatie

Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces

Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces Vrijdagen 31 oktober, 7 & 14 November 2014 Utrecht (Hotel NH Utrecht) Doelgroepen leergang:

Nadere informatie

Magna Charta Aanbestedingsrecht Programma van de leergang

Magna Charta Aanbestedingsrecht Programma van de leergang Magna Charta Aanbestedingsrecht Programma van de leergang Module Spreker Datum 1 Introductie, Grondslagen aanbestedingsrecht, Algemene beginselen van aanbestedingsrecht - mr. G. Wo 26 oktober 2011 10.00-14.00

Nadere informatie

MASTERCOURSE BEDRIJFSFISCALISTEN

MASTERCOURSE BEDRIJFSFISCALISTEN MASTERCOURSE BEDRIJFSFISCALISTEN FISCAAL ECONOMISCH INSTITUUT B.V. ERASMUS UNIVERSITEIT ROTTERDAM MASTERCOURSE BEDRIJFSFISCALISTEN INTRODUCTIE Het Fiscaal Economisch Instituut B.V. heeft een MasterCourse

Nadere informatie

VERDIEPING EN ACTUALITEITEN AANBESTEDEN IN DE TECHNOLOGIEBRANCHES Goed voorbereid, grotere slagingskans

VERDIEPING EN ACTUALITEITEN AANBESTEDEN IN DE TECHNOLOGIEBRANCHES Goed voorbereid, grotere slagingskans Inleiding Programma Aanmelden Route VERDIEPING EN ACTUALITEITEN AANBESTEDEN IN DE TECHNOLOGIEBRANCHES Tijdens de (basis)workshop AANBESTEDEN een onduidelijk bestek, wat nu? heeft u al kennis kunnen nemen

Nadere informatie

Nationaal Congres Openbaar Vervoer 14 maart 2013

Nationaal Congres Openbaar Vervoer 14 maart 2013 Nationaal Congres Openbaar Vervoer 14 maart 2013 Maurice Essers en Elisabetta Aarts Lunchbijeenkomst Wat op tafel komt I. Toegang in de spoorvervoerssector - Elisabetta Aarts II. Toegang en toetreding

Nadere informatie

Vormen van publiek-publieke samenwerking. N.V.v.A. 18 februari 2016 Prof. mr H.D. van Romburgh

Vormen van publiek-publieke samenwerking. N.V.v.A. 18 februari 2016 Prof. mr H.D. van Romburgh Vormen van publiek-publieke samenwerking N.V.v.A. 18 februari 2016 Prof. mr H.D. van Romburgh Inbesteden en aanbesteden Uitbesteden is het verstrekken van een overheidsopdracht aan een derde. Dat moet

Nadere informatie

[X] biedt aan Universitaire Medische Centra in Nederland een scholarship, hierna ook te noemen het Budget, aan.

[X] biedt aan Universitaire Medische Centra in Nederland een scholarship, hierna ook te noemen het Budget, aan. 30 maart 2015 ADVIES (AA15.022) van de Codecommissie op het verzoek van [X] van 4 maart 2015, op de voet van artikel 59 van het Reglement van de Codecommissie en de Commissie van Beroep van de Stichting

Nadere informatie

29-10-2015. Invloed van het aanbestedingsrecht op de verkoop van overheidseigendom. EMVI is concept bekend uit het aanbestedingsrecht

29-10-2015. Invloed van het aanbestedingsrecht op de verkoop van overheidseigendom. EMVI is concept bekend uit het aanbestedingsrecht Invloed van het aanbestedingsrecht op de verkoop van overheidseigendom Prof. mr. E.R. Manunza Type Alle hier u Invloed EU Aanbestedingsrecht op andere contracten met de overheid Cobouw: Blok onderzoekt

Nadere informatie

www.asser.nl/cursusaanbod-advocatuur

www.asser.nl/cursusaanbod-advocatuur Cursusaanbod Onderhoud Vakbekwaamheid (PO) voor de advocatuur T.M.C. Asser Instituut 6 dec 2013 IPR Familierecht. Echtscheiding en nevenvoorzieningen inzake boedelscheiding en alimentatie gewezen echtgenoten

Nadere informatie

Schaarse besluiten: openbare toekenning van rivaliserende rechten

Schaarse besluiten: openbare toekenning van rivaliserende rechten Schaarse besluiten: openbare toekenning van rivaliserende rechten Werkatelier VNG & Europa Decentraal, 20 september 2016 Olaf Kwast, wetgevingsjurist en oprichter Programma 13.00 Opening 13.15 Normenstelsel

Nadere informatie

Uitsluitingsgronden en concessies

Uitsluitingsgronden en concessies Uitsluitingsgronden en concessies Highlights Wetvoorstel Wijziging Aanbestedingswet Prof. Mr. Pieter Kuypers Hoogleraar Radboud Universiteit Nijmegen / Advocaat AKD 1. Uitsluitingsgronden What s different?

Nadere informatie

VNG Juridische 2-daagse

VNG Juridische 2-daagse VNG Juridische 2-daagse Ontwikkelingen binnen het brede vakgebied van gemeentejuristen volgen elkaar snel op. De VNG verzorgt een tweedaags juridisch congres met deelsessies die in het teken staan van

Nadere informatie

Midden-Holland. Aan de Europacoördinatoren. Datum 4 december 2008

Midden-Holland. Aan de Europacoördinatoren. Datum 4 december 2008 Inte~ gemeentehjk samenwerkingsorgaan Midden-Holland Thorbeckelaan 5 2805 CA Gouda Postbus 45 2800 AA Gouda Telefoon (0182) 54 55 55 www. bestu urszakenmiddenholland.nl Aan de Europacoördinatoren Datum

Nadere informatie

Inkoop- & Aanbestedingsbeleid. Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting

Inkoop- & Aanbestedingsbeleid. Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting Inkoop- & Aanbestedingsbeleid Stuurgroep Experimenten Volkshuisvesting 1 INLEIDING De SEV stimuleert de ontwikkeling van praktische, innovatieve oplossingen voor maatschappelijke vraagstukken op het gebied

Nadere informatie

Welkom! Workshop Juridische Handreiking Duurzame Energie en Grondstoffen. 5 maart 2015

Welkom! Workshop Juridische Handreiking Duurzame Energie en Grondstoffen. 5 maart 2015 Welkom! Workshop Juridische Handreiking Duurzame Energie en Grondstoffen 5 maart 2015 Welkom.het Berenschot-rapport (november 2014) UvW en STOWA; beg. cie en BKG Ondersteuning duurzame ambities waterschappen

Nadere informatie

Regie 3.0. een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen.

Regie 3.0. een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen. Regie 3.0 een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen. Regie 3.0 een stap verder... Een serie masterclasses

Nadere informatie

Belastingplicht overheidsondernemingen

Belastingplicht overheidsondernemingen Belastingplicht overheidsondernemingen Gered door de vrijstellingen? Marcel Buur marcel.buur@loyensloeff.com Vrijstellingen - inleiding Van vrijgesteld, tenzij naar belastingplichtig, tenzij Tenzij vormgegeven

Nadere informatie

Ontbijtsessie 2 juni Appeldoorn Tendermanagement -Croon advocaten: jurisprudentie update door. Nienke Keus en Eveline Snijders

Ontbijtsessie 2 juni Appeldoorn Tendermanagement -Croon advocaten: jurisprudentie update door. Nienke Keus en Eveline Snijders Ontbijtsessie 2 juni 2017 Appeldoorn Tendermanagement -Croon advocaten: jurisprudentie update door Nienke Keus en Eveline Snijders Onderwerpen: 1. Dienstenconcessies - Jurisprudentie - Nieuwe wet- en regelgeving

Nadere informatie

Inkoop- en Aanbestedingsbeleid Samenwerkingsverband Oost-Achterhoek

Inkoop- en Aanbestedingsbeleid Samenwerkingsverband Oost-Achterhoek 1 Inkoop- en Aanbestedingsbeleid Samenwerkingsverband Oost-Achterhoek Hoofdstuk 1 Inleiding Bij het inkopen en aanbesteden door de overheid worden publieke gelden aangewend. Hierop rust de verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Samenspel in ruimte Symposium voor gemeenten, corporaties en zorgorganisaties 29 oktober 2009

Samenspel in ruimte Symposium voor gemeenten, corporaties en zorgorganisaties 29 oktober 2009 De Gezonde Wijk J.F. Kennedylaan 100 3741 EH Baarn Postbus 168 3740 AD Baarn T 31 (0)35 543 43 43 F 31 (0)35 543 43 44 E info@atosborne.nl Kijk op onze website voor meer informatie: www.atosborne.nl Samenspel

Nadere informatie

Overheid & MKB Nederland

Overheid & MKB Nederland Overheid & MKB Nederland 14 /11 /2016 Programma Emerga Facts & Figures MKB & Overheidsopdrachten Nieuwe Aanbestedingswet Actuele Uitgangspunten Trends / Ontwikkelingen / Toekomst Vragen Organisatie Emerge

Nadere informatie

Nieuwe Aanbestedingswet

Nieuwe Aanbestedingswet Nieuwe Aanbestedingswet Ochtendseminar Staffing Management Services Bunnik, 13 september 2016 Anne Kusters en Walter Engelhart annekusters@vbk.nl walterengelhart@vbk.nl 030-2595572 Agenda Wijzigingen in

Nadere informatie

Vaste commissie voor Financiën uit de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG (070) ECGF/U

Vaste commissie voor Financiën uit de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus EA DEN HAAG (070) ECGF/U Vaste commissie voor Financiën uit de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA DEN HAAG doorkiesnummer (070) 373 8229 betreft Belastingplicht overheidsbedrijven uw kenmerk ons kenmerk ECGF/U201300422

Nadere informatie

Openingssymposium PPRC

Openingssymposium PPRC Openingssymposium PPRC NEVI wenst het Public Procurement Research Centre Veel succes toe! Financieel PMI Onze Values Kroonjuwelen 3e Inkoopvereniging ter Wereld 1e Wereldwijde erkenning IFPSM : Global

Nadere informatie

gemeente Steenbergen De Heen Dinteloord Kruisland Nieuw-Vossemeer Steenbergen Welberg

gemeente Steenbergen De Heen Dinteloord Kruisland Nieuw-Vossemeer Steenbergen Welberg IIMIM III III II III IIII BM1401251 De raad van de gemeente Steenbergen; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 4 juni 2014; gelet op: gelet op de artikelen 147 en 149 van de Gemeentewet,

Nadere informatie

Praktijkleergang Ondernemingsrecht

Praktijkleergang Ondernemingsrecht Praktijkleergang Ondernemingsrecht 7-daagse praktijkleergang / september 2014 december 2014 *basisniveau Doel van de praktijkleergang Ondernemingsrecht: Opfrissen van de huidige kennis van het ondernemingsrecht

Nadere informatie

Sociaal domein en flexibel contracteren

Sociaal domein en flexibel contracteren Sociaal domein en flexibel contracteren Gemeentedagen 2017 Nikee Groot en Christian de Ruiter Advocaten Europees en Mededingingsrecht Agenda 1. Inleiding 2. Subsidie en/of overheidsopdracht 3. Uitzonderingen

Nadere informatie

Wij Willem-Alexander, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden, Prins van Oranje-Nassau, enz. enz. enz.

Wij Willem-Alexander, bij de gratie Gods, Koning der Nederlanden, Prins van Oranje-Nassau, enz. enz. enz. wijziging van de Mededingingswet in verband met wijziging van de bepalingen over markt en overheid en wijzigingen in het concentratietoezicht, en wijziging van Boek 6 van het Burgerlijk Wetboek en de Overgangswet

Nadere informatie

INKOOP- en AANBESTEDINGSBELEID Metropoolregio Rotterdam Den Haag

INKOOP- en AANBESTEDINGSBELEID Metropoolregio Rotterdam Den Haag INKOOP- en AANBESTEDINGSBELEID Metropoolregio Rotterdam Den Haag Overwegingen bij het beleid: 1) Het inkoop- en aanbestedingsbeleid van de MRDH moet voldoen aan de huidige wet en regelgeving zoals die

Nadere informatie

Praktijkleergang Ondernemingsrecht

Praktijkleergang Ondernemingsrecht Praktijkleergang Ondernemingsrecht 7-daagse praktijkleergang september 2015 december 2015 *basisniveau Doel van de praktijkleergang Ondernemingsrecht: Opfrissen van de huidige kennis van het ondernemingsrecht

Nadere informatie

Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces op lokaal en regionaal niveau

Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces op lokaal en regionaal niveau Leergang Effectief Beleidsonderzoek Interactieve leergang over de rol van beleidsonderzoek in het beleidsproces op lokaal en regionaal niveau Vrijdagen 1, 15 & 29 November 2013 Utrecht (Hotel NH Utrecht)

Nadere informatie

NB. Wegens groot succes wordt deze workshop voor de zevende maal herhaald!

NB. Wegens groot succes wordt deze workshop voor de zevende maal herhaald! Inleiding Programma Aanmelden Route NB. Wegens groot succes wordt deze workshop voor de zevende maal herhaald! AANBESTEDEN een onduidelijk bestek, wat nu? Praktijkworkshop voor inschrijvers op aanbestedingen

Nadere informatie

Webinar Wijzigingen op de Aanbestedingswet. Door: Anke Stellingwerff Beintema Datum: 8 maart 2016

Webinar Wijzigingen op de Aanbestedingswet. Door: Anke Stellingwerff Beintema Datum: 8 maart 2016 Webinar Wijzigingen op de Aanbestedingswet Door: Anke Stellingwerff Beintema Datum: 8 maart 2016 1 Drempelwaarden m.i.v. 1 januari 2016 Drempels vanaf 1 januari 2016 Centrale overheid/ Decentrale overheid

Nadere informatie

februari 2012 De volgende vormen van verbonden partijen kunnen worden onderscheiden.

februari 2012 De volgende vormen van verbonden partijen kunnen worden onderscheiden. februari 2012 Verbonden partijen en aanbesteding 1. Algemeen Het takenpakket van gemeenten en provincies is groot. Deze taken worden niet altijd door de eigen ambtelijke organisatie van de gemeenten en

Nadere informatie

Leergang Aanbestedingsrecht voor inkopers najaar 2014

Leergang Aanbestedingsrecht voor inkopers najaar 2014 Leergang Aanbestedingsrecht voor inkopers najaar 2014 Inleiding Het komt in de praktijk steeds vaker voor dat een overeenkomst wordt gesloten na een daaraan voorafgaande aanbesteding. Wat er in de kern

Nadere informatie

Goddard, José Geachte raad, geacht college,

Goddard, José Geachte raad, geacht college, Page 1 of 2 Goddard, José Van: rec_postbus Verzonden: vrijdag 6 mei 2011 14:09 Aan: rec_secoostzaan; rec_secwormerland; Griffie Oostzaan; Griffie Wormerland Onderwerp: FW: Laatste herinnering Symposium

Nadere informatie

SERIE WERKCOLLEGES AANBESTEDINGSRECHT. Euro 1.300,--

SERIE WERKCOLLEGES AANBESTEDINGSRECHT. Euro 1.300,-- W W W. A V D R. N L SERIE WERKCOLLEGES AANBESTEDINGSRECHT Euro 1.300,-- Arms used by Hugh Bigod, as heir to the earldoms of Norfolk and Suffolk, and as recorded during the signing of Magna Charta. SERIE

Nadere informatie

REBO Carrière Symposium 2011

REBO Carrière Symposium 2011 PERIKLES REBO Carrière Symposium 2011 Studievereniging Perikles REBO Carrièresymposium REBO Carrièresymposium Onder de huidige studenten ontstaat steeds meer het besef dat zij zich niet kunnen beperken

Nadere informatie

De Gezonde Wijk. Samenspel in ruimte Symposium voor gemeenten, corporaties en zorgorganisaties 29 oktober 2009

De Gezonde Wijk. Samenspel in ruimte Symposium voor gemeenten, corporaties en zorgorganisaties 29 oktober 2009 De Gezonde Wijk Samenspel in ruimte Symposium voor gemeenten, corporaties en zorgorganisaties 29 oktober 2009 De Gezonde Wijk, thema van de toekomst AT Osborne organiseert op 29 oktober 2009 het symposium:

Nadere informatie

Gemeentelijke samenwerking juridische functie - workshop

Gemeentelijke samenwerking juridische functie - workshop Gemeentelijke samenwerking juridische functie - workshop Lustrumcongres Prettig Contact met de Overheid Den Haag, Dr. Henriëtte van den Heuvel Prof.dr. Heinrich Winter Bespreking essentie Handreiking Juridisch

Nadere informatie

Advieslijst van de vergadering van de raadscommissie Wonen & Vastgoed

Advieslijst van de vergadering van de raadscommissie Wonen & Vastgoed Advieslijst van de vergadering van de raadscommissie Wonen & Vastgoed Plaats: Gemeentehuis Deurne Datum: 17 november 2014 Tijd: 20:00 uur Aanwezig: J. van Lierop, voorzitter; C. Hendriks, griffier; M.

Nadere informatie

van alle BelanGrijKe OntwiKKelinGen

van alle BelanGrijKe OntwiKKelinGen & IURA ACTUA De uitdaging Als bedrijfsjurist weet u hoezeer het recht in beweging is. Voortdurende veranderingen in de rechtspraak en in de wet en regelgeving vragen uw aandacht. Van u wordt verwacht dat

Nadere informatie

EUROPESE SUBSIDIE EN AANBESTEDEN. Diederik Heij

EUROPESE SUBSIDIE EN AANBESTEDEN. Diederik Heij EUROPESE SUBSIDIE EN AANBESTEDEN Diederik Heij INHOUD PRESENTATIE 1. Wat is PIANOo? 2. Wat is aanbesteden? 3. Waar moet u als subsidieaanvrager op letten bij het aanbesteden? PIANOo (opgericht n.a.v. bouwfraude)

Nadere informatie

Aanvraag voor toegang tot microdata

Aanvraag voor toegang tot microdata Aanvraag voor toegang tot microdata versie 1 januari 2017 Een instelling die voor onderzoeksdoeleinden toegang tot CBS microdata wil verkrijgen dient daarvoor een aanvraag in te dienen. De toegang kan

Nadere informatie

mastertrack Governance & Law in Digital Society

mastertrack Governance & Law in Digital Society Bijlage 2 Samenvatting aanvraag nevenvestiging mastertrack Governance & Law in Digital Society Faculteit Rechtsgeleerdheid Campus Fryslân 1 Opmerking vooraf Mocht u de voorkeur geven aan openbaarmaking

Nadere informatie

Praktijkleergang Ondernemingsrecht

Praktijkleergang Ondernemingsrecht Praktijkleergang Ondernemingsrecht 7-daagse praktijkleergang maart 2016 juni 2016 *basisniveau Doel van de praktijkleergang Ondernemingsrecht: Opfrissen van de huidige kennis van het ondernemingsrecht

Nadere informatie

Advies Gegevensmagazijn Gemeente Rotterdam

Advies Gegevensmagazijn Gemeente Rotterdam Advies Gegevensmagazijn Gemeente Rotterdam Den Haag, 3 december 2013 Frank Oranje, Meine Dijkstra, Gijs van Midden en Jantine Muller Onderdeel ICT Meine Dijkstra advocaat ICT Uitgangspunten (1) Wij zijn

Nadere informatie

PIANOo INKOOP- EN AANBESTEDINGSKENNIS DELEN BIJ DE OVERHEID

PIANOo INKOOP- EN AANBESTEDINGSKENNIS DELEN BIJ DE OVERHEID PIANOo INKOOP- EN AANBESTEDINGSKENNIS DELEN BIJ DE OVERHEID PIANOo, Expertisecentrum Aanbesteden heeft als taak het inkopen en aanbesteden bij alle overheden te professionaliseren. Met oog voor rechtmatigheid

Nadere informatie

MANAGEMENT LUNCH Performantiemanagement en het red queen effect

MANAGEMENT LUNCH Performantiemanagement en het red queen effect MANAGEMENT LUNCH Performantiemanagement en het red queen effect Programma Vrijdag 28 oktober 2016 11:45 14:30 Gastspreker: Koen Vandenbempt De Management lunch, een bron van inspiratie Omdat we de korpschefs

Nadere informatie

Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013

Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013 Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013 Privaatrechtelijke Bouwregelgeving Editie 2013 samengesteld door: prof. mr. dr. M.A.B. Chao-Duivis ISBN 978-90-78066-82-8 NUR 822 2013, Stichting Instituut

Nadere informatie

Nota van B&W. Onderwerp Verordening gunning opdrachten door toekenning exclusief recht

Nota van B&W. Onderwerp Verordening gunning opdrachten door toekenning exclusief recht Nota van B&W Onderwerp Verordening gunning opdrachten door toekenning exclusief recht Portefeuille M. Divendal Auteur J.M. Koedooder Telefoon 5114615 E-mail: jkoedooder@haarlem.nl MS/JZ Reg.nr. 2008/44857

Nadere informatie

Handreiking aanbestedingsrecht en e- depotvoorzieningen decentrale overheden

Handreiking aanbestedingsrecht en e- depotvoorzieningen decentrale overheden Handreiking aanbestedingsrecht en e- depotvoorzieningen decentrale overheden Colofon Samenstelling Uitgebracht in opdracht van het project Archiefinnovatie Decentrale Overheden (AIDO) van Interprovinciaal

Nadere informatie

Datum 18 december 2014 Betreft Toezeggingen tijdens het wetgevingsoverleg wetsvoorstel modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen

Datum 18 december 2014 Betreft Toezeggingen tijdens het wetgevingsoverleg wetsvoorstel modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen > Retouradres Postbus 20201 2500 EE Den Haag De Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal Postbus 20018 2500 EA Den Haag Korte Voorhout 7 2511 CW Den Haag Postbus 20201 2500 EE Den Haag www.rijksoverheid.nl

Nadere informatie

MASTERCLASS FINANCIEEL MANAGEMENT & BEDRIJFSVOERING IN DE PUBLIEKE SECTOR

MASTERCLASS FINANCIEEL MANAGEMENT & BEDRIJFSVOERING IN DE PUBLIEKE SECTOR PROFESSIONAL LEARNING & DEVELOPMENT EXECUTIVE EDUCATION MASTERCLASS FINANCIEEL MANAGEMENT & BEDRIJFSVOERING IN DE PUBLIEKE SECTOR MASTERCLASS FINANCIEEL MANAGEMENT & BEDRIJFSVOERING IN DE PUBLIEKE SECTOR

Nadere informatie

Workshop aanbestedingsrecht

Workshop aanbestedingsrecht Workshop aanbestedingsrecht Over social return en het herstellen van gebreken 26 maart 2015 Willemijn Ritsema van Eck & Marianne Sprik Advocaten aanbestedingsrecht Inhoud Deel 1: Social Return Wat is Social

Nadere informatie

Aanbestedende diensten vaak de winnaar in rechtszaken over aanbestedingen

Aanbestedende diensten vaak de winnaar in rechtszaken over aanbestedingen ARTIKELEN Aanbestedende diensten vaak de winnaar in rechtszaken over aanbestedingen Theo van der Linden 1 Aanbestedende diensten zijn in 56% van de gevallen de winnende partij in rechtszaken over aanbestedingen.

Nadere informatie

Regionale samenwerking HA zorg Nico Eyck (ZOIJ) Marco Balhuizen (DVAN)

Regionale samenwerking HA zorg Nico Eyck (ZOIJ) Marco Balhuizen (DVAN) Regionale samenwerking HA zorg Nico Eyck (ZOIJ) Marco Balhuizen (DVAN) 18 september 2014 Agenda Introductie Naar een andere vorm van samenwerking in regio de Oude IJssel Aandachtspunten Mededingingsrecht

Nadere informatie

Collegereeks DYNAMISCH

Collegereeks DYNAMISCH Professional Learning & Development Executive Education Collegereeks DYNAMISCH EN STRATEGISCH TRANSFORMEREN in het Sociale Domein Locatie: Amersfoort Collegereeks DYNAMISCH EN STRATEGISCH TRANSFORMEREN

Nadere informatie

Bijlage 1: Europese en nationale regelgeving inzake de gunning van openbaar stads- en streekvervoer.

Bijlage 1: Europese en nationale regelgeving inzake de gunning van openbaar stads- en streekvervoer. Bijlage 1: Europese en nationale regelgeving inzake de gunning van openbaar stads- en streekvervoer. In deze bijlage wordt getracht antwoord te geven op de vraag wat de Europeesrechtelijke mogelijkheden

Nadere informatie

DECENTRALISATIES IN DE ZORG EUROPAPROOF?

DECENTRALISATIES IN DE ZORG EUROPAPROOF? DECENTRALISATIES IN DE ZORG EUROPAPROOF? Voorlichtingsbijeenkomst 1 oktober 2015 Laura Parret Houthoff Buruma Universiteit Utrecht OUTLINE o Decentralisatie en Europa o Bevoegdheden in de EU en sociaal

Nadere informatie

Praktijkleergang Ondernemingsrecht

Praktijkleergang Ondernemingsrecht Praktijkleergang Ondernemingsrecht 7-daagse praktijkleergang maart 2017 juni 2017 *basisniveau Doel van de praktijkleergang Ondernemingsrecht: Opfrissen van de huidige kennis van het ondernemingsrecht

Nadere informatie