Na-isolatievan spouwmuren:

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Na-isolatievan spouwmuren:"

Transcriptie

1 Na-isolatievan spouwmuren: mogelijkheden & prestaties A. Janssens, M. Delghust Bouwfysica Groep Vakgroep Architectuur & Stedenbouw Faculteit Ingenieurswetenschappen (Firw) Universiteit Gent (Ugent) studiedag "Doorgedreven energetische renovatie van woongebouwen" 18 november 2009 Brussel

2 Na-isolatievan spouwmuren: Mogelijkheden & prestaties 1. Achtergrond Onderzoek Na-isolatie 2. Labo-metingen& simulaties In labo (thermisch & hygrisch) Computersimulaties (koudebruggen) 3. In-situ: metingen & praktijk U-waarde Luchtdichtheid Koudebruggen Energiebesparing studiedag "Doorgedreven energetische renovatie van woongebouwen" 18 november 2009 Brussel

3 Achtergrond -onderzoek TETRA-project Na-isolatie van bestaande spouwmuren Coördinatie Ugent Partners: CIR (Isolatie Raad) Sint-Lucas WTCB WTCB Gefinancierddoor IWT & gebruikerscommissie van bedrijven

4 Achtergrond -onderzoek TETRA-project Na-isolatie van bestaande spouwmuren Kennis verzamelen i.v.m. materialen en technieken Verbeterde technische richtlijnen Voorstudie, uitvoering, nazorg Kwaliteitsbewakingskader Informatie over resultaten na-isolatieprojecten Energiebesparing Kosteneffectiviteit Het onderzoeksproject Na-isolatie van bestaande spouwmuren wil richtlijnen en informatie ontwikkelen die bijdragen tot de kwaliteitsvolle toepassing van na-isolatie in bestaande spouwmuren met het oog op een grootschalige thermische renovatie van woningen.

5 Achtergrond na-isolatiespouw Wat? 1. Beoordeling spouwmuur 3. Vullen van de spouw 2. Boren vulopeningen 4. Opvoegen en nazorg

6 Achtergrond na-isolatiespouw Waarom? Verwarmde ruimtes isoleren VEA REG-enquete 2008 Q25: Welke ruimtes worden er overdag verwarmd als er iemand thuis is? Niet het vorstvrij houden van verwarming. (basis: allen) eet- en zitkamer 96 4 keuken slaapkamer(s) badkamer(s) hal % Ja Neen

7 Achtergrond na-isolatiespouw Waarom? Waarom een oude isolatietechniek nieuw leven inblazen? Verbetering muurisolatie bestaande woningen evolueert traag 100% 75% Figures: Flemish Energy Agency Nood aan maatregel Pragmatisch Goedkoop 50% 25% 0% double glazing floor insulation roof insulation wall insulation

8 Achtergrond na-isolatiespouw opties? isolatie van buitenmuren_renovatie buiten-isolatie binnen-isolatie spouwisolatie ruimte & esthetiek binnenafwerking ~ongewijzigd vervanging ~ongewijzigd buitenafwerking vervanging ~ongewijzigd ~ongewijzigd binnenruimte ~ongewijzigd ruimteverlies ~ongewijzigd buitenruimte rooilijn verschoven ~ongewijzigd ~ongewijzigd thermisch & hygrisch maximale isolatiedikte (ifv rooilijn, afbreken gevelsteen ) (ifv resterende binnenruimte) =spouwbreedte thermische massa ~ongewijzigd verkleind ~ongewijzigd koudebruggen & vocht ifv detaillering!! kritisch! analyse nodig! ~ongewijzigd (zie verder) uitvoering tijd detaillering vaak dag uiterst belangrijk uiterst belangrijk & kritisch (dichten van kieren) Investering kostprijs 100 /m² (incl. en ifv afwerking) ~18 à 25 /m²

9 Achtergrond na-isolatiespouw Ervaring in buitenland: Groot-Brittanië Navulling van bestaande spouw is veel toegepaste en gesubsidiëerde isolatietechniek Opvolging vanuit centrale garantie-instelling CIGA, gefinancierd door hele industrie CIGA: Cavity Insulation Guarantee Agency Geschat aantal woningen met ongeïsoleerde spouw: 7 à 9 miljoen (op 26 miljoen woningen) Aantal nagevulde woningen sinds 1995: 3 miljoen (momenteel 2500 / dag)

10 Onderzoek -materialen Materiaal-soorten Schuimen - PUR: polyurethaan - UF: ureumformaldehyde Vezels - MW: rotswol, glaswol Korrels - EPS: polystyreenparels - EP: perliet - EV: vermiculiet - SLS: silicaatschuim

11 Onderzoek materialen thermisch in labo & theoretisch Thermische eigenschappen 0.05 λ-waarde (W/mK) k.σ λ 0.03 UF PUR EPS-w EPS-s RW GW EP droog vochtinvloed veroudering => Warmtegeleidingscoëfficiënt λ: Gedeclareerde waarden à W/mK Bevestigd door eigen metingen Densiteit Vochtgehalte Veroudering

12 Onderzoek materialen thermisch in labo & theoretisch 1.80 Berekende U-waarde U-waarde (W/m²K) zwaar halfzwaar licht 0.00 ongeïsoleerd na-geïsoleerd 5 cm na-geïsoleerd 6 cm Niet-geïsoleerd: 1.1 à 2.2 W/m²K Geïsoleerd: 0.44 à 0.71 W/m²K Vermindering warmteverliezen: factor 2 à 3 Prestatie hangt af van: Type metselwerk (licht-zwaar) Effectieve breedte spouw λ-waarde isolatiemateriaal

13 Onderzoek materialen hygrisch Regenwerende functie spouwmuur Spouwmuur = In nagevulde spouwmuur tweetrapsdichting moet isolatiespouw deze functie vervullen Luchtspouw = capillaire snede tussen binnen-en buitenspouwblad Voorwaarden: Onbeschadigd gevelmetselwerk (scheuren, voegwerk) Verwaarloosbare wateropname isolatiemateriaal

14 Wateropname na 24 h (kg/m²) Onderzoek materialen hygrisch Wateropname isolatiematerialen (gedeeltelijke onderdompeling EN1609) Toelaatbare wateropname regenwerende buitenpleister Toelaatbare wateropname MW pren UF PUR EPS-w RW GW Gemeten wateropname zeer klein Kleiner dan maximaal toelaatbare wateropname van regenwerende buitenpleister Geen gevaar voor regendoorslag t.g.v. capillariteit isolatiemateriaal

15 Onderzoek koudebruggen computersimulaties Koudebruggen: Simulaties Metingen Toetsen tov binnenklimaat Koudebrug blijft, maar: Warmer binnenoppervlak Kleiner risico op schimmel & condensatie bij gelijk binnenklimaat (ook afh. van dampdrukken binnen& buiten) Traditionele details met spouwsluitingen θ si Luchtspouw Nagevulde spouw

16 Onderzoek validatie noodzakelijk Materiaal & uitvoering (1) Worden de berekende U-waarden gehaald in de praktijk? Koudebruggen (2)Verlaagt het risico op condens en schimmel bij koudebruggen, bij gelijk binnenklimaat, ook in de praktijk? Andere factoren, neveneffecten en bevindingen? (3) Vaststellen van positieve en/of negatieve neveneffecten? Energieverbruik (4) Reële besparingen?

17 Case-studies Prestaties in-situ? Metingen & analyses van case-studies Selectie: Oproep energiefora Contacten bedrijven

18 Case-studies: verschillen Bouwjaar : (1940) Jaar na-isolatie: (2009) Woning-typologie: (gesloten), half-open, open bebouwing Afmetingen, compactheid, Samenstelling gebouwschil Spouw-isolatie Spouw-isolatie: spouwbreedte Spouw-isolatie: materiaal (6)» UF (5)» PUR (4)» EPS (5)» Rotswol (4)» Glaswol (3)» Silicaatschuimkorrels(2) Niet rechtstreeks kwantitatief vergelijkbaar (individuele analyse!) Complementair & leerrijk Functies en bezetting: telkens woningen, maar soms ook kantoorruimte esthetische en praktische aspecten oriëntatie bestaande technieken (HVAC)

19 Gegevens: Data: Plannen Energiefacturen & meterstanden Bewonerservaringen & waarnemingen Metingen U-waardemeting Gebouwluchtdichtheid & Case-studies: meetgegevens Verzamelde gegevens per case thermografie Binnenklimaat & temperatuurfactor koudebruggen Analyses voor en na uitvoering na-isolatie In helft van cases (11) (van in totaal : 23 cases = 34 meetperiodes)

20 Onderzoek validatie noodzakelijk Materiaal & uitvoering (1) Worden de berekende U-waarden gehaald in de praktijk? Koudebruggen (2)Verlaagt het risico op condens en schimmel bij koudebruggen, bij gelijk binnenklimaat, ook in de praktijk? Andere factoren, neveneffecten en bevindingen? (3) Vaststellen van positieve en/of negatieve neveneffecten? Energieverbruik (4) Reële besparingen?

21 BUITEN In-situ cases in-situ meting_u-waarde Oppervlaktetemperaturen θ si en θ se Warmteflux q si Gedurende een week θ se Continue monitoring: se Bepaling U-waarde na uitmiddelen q si θ si BINNEN R M n θ sij j = 1 = n ( θ j = 1 q sij sej ) U M = ( R M + ) h i h e t

22 2,50 2,00 1,50 1,00 In-situ cases overzicht_u-waarde U-waarde VOOR NA U [W/(m².K)] Na-geïsoleerd 0.40 à 0.65 W/m²K Niet-geïsoleerd 1.1 à >2.1 W/m²K 0,50 0,00 materialen uitvoeringsdatum Case-studies [-]

23 In-situ cases overzicht_u-waarde 100% U-waarde_relatief (~warmte-verlies over de spouwmuren) 90% 80% U-waarde_relatief 70% 60% 50% 40% overschot besparing 50% 50% VOOR 30% 30% 70% NA 20% 10% 0% Case-studies [-]

24 Meetresultaten bevestigen berekende thermische prestaties na-geïsoleerde spouwmuren: 0.40 à 0.65 W/m²K (90% case-studies) Reductie warmteverlies met factor 2 à 3 In-situ cases overzicht_u-waarde Verschillen tussen isolatiematerialen niet groter dan verschillen ten gevolge van andere bouwlagen (bijv. metselwerk) Geen significante verschillen tussen oude en recent gerealiseerde projecten 1,00 U-waarde U [W/(m².K)] 0,50 NA 0,00 Case-studies [-]

25 Onderzoek validatie noodzakelijk Materiaal & uitvoering (1) Worden de berekende U-waarden gehaald in de praktijk? Koudebruggen (2)Verlaagt het risico op condens en schimmel bij koudebruggen, bij gelijk binnenklimaat, ook in de praktijk? Andere factoren, neveneffecten en bevindingen? (3) Vaststellen van positieve en/of negatieve neveneffecten? Energieverbruik (4) Reële besparingen?

26 In-situ case X1 : PUR koudebruggen Koudebruggen: Simulaties Metingen Toetsen tov binnenklimaat Temperatuursfactor: f = (θsi θae) / (θai θae) hoe groter f, des te kleiner het risico op condens en schimmel

27 In-situ case X1 : PUR koudebruggen Koudebruggen: Simulaties Metingen Toetsen tov binnenklimaat Temperatuursfactor: f = (θsi θae) / (θai θae) hoe groter f, des te kleiner het risico op condens en schimmel In-situ(voorbeeld): voor: f = 0,71

28 In-situ case X1 : PUR koudebruggen Koudebruggen: Simulaties Metingen Toetsen tov binnenklimaat Temperatuursfactor: f = (θsi θae) / (θai θae) hoe groter f, des te kleiner het risico op condens en schimmel In-situ(voorbeeld): voor: f = 0,71 na: f = 0,74 verbetering ook gemeten in-situ Condens en schimmel othermisch: θsi! odampdrukken Thermisch: warmteverlies

29 Onderzoek validatie noodzakelijk Materiaal & uitvoering (1) Worden de berekende U-waarden gehaald in de praktijk? Koudebruggen (2)Verlaagt het risico op condens en schimmel bij koudebruggen, bij gelijk binnenklimaat, ook in de praktijk? Andere factoren, neveneffecten en bevindingen? (3) Vaststellen van positieve en/of negatieve neveneffecten? Energieverbruik (4) Reële besparingen?

30 In-situ cases overzicht_luchtdichtheid 100% 90% overschot infiltratie_relatief besparing 95% 5% infiltratie bij 50Pa_relatief 80% 70% 60% 50% 40% 30% 80% 20% VOOR NA 20% 10% 0% Case-studies [-]

31 In-situ cases overzicht_luchtdichtheid Na-isolatie verhoogt de luchtdichtheid ( 5 à 20 % minder in-/ex-filtratie) Stijging van de luchtdichtheid is klein => weinig invloed op energetisch vlak Ongeacht het gebruikte isolatiemateriaal Afhankelijk van beginsituatie (Wat waren de voornaamste luchtlekken?) Ook bij andere isolatie-ingrepen!!(bijv. vervangen schrijnwerk, isoleren van daken en aanbrengen van onderdaken ) Stijgend belang van ventilatie bij stijgende luchtdichtheid!

32 In-situ cases luchtdichtheid & koudebruggen na-vullingvan spouwen: Goede vulling en dichting mogelijk van kieren, spleten en ter hoogte van moeilijke aansluitingen, om de continuïteit van de isolatielaag zo hoog mogelijk te houden. Belang van goede uitvoering! (o.a. boorpatroon, densiteit, ) (Voordelen ook toepasbaar bij nieuwbouw!)

33 Onderzoek validatie noodzakelijk Materiaal & uitvoering (1) Worden de berekende U-waarden gehaald in de praktijk? Koudebruggen (2)Verlaagt het risico op condens en schimmel bij koudebruggen, bij gelijk binnenklimaat, ook in de praktijk? Andere factoren, neveneffecten en bevindingen? (3) Vaststellen van positieve en/of negatieve neveneffecten? Energieverbruik (4) Reële besparingen?

34 In-situ case X2 : UF Vrijstaande woning 1994 Beschermd volume 749 m³ Bruto vloeroppervlakte 265 m² Verliesoppervlakte 514 m² Oorspronkelijke isolatie: Houten ramen - dubbel glas Dakisolatie 12 cm Navulling spouwmuur 2008 Ongevuld: U = 1.4 W/m²K Nagevuld: U = 0.5 W/m²K Analyse energiegebruik: Aardgasfacturen 600,00 500,00 400,00 300,00 200,00 100,00 0,00 oppervlakte-verdeling [m²] poorten & deuren: [m²] 2,63% raam: 4,76% dak: 11,27% plafond: 18,28% gevel: 35,88% vloer: 27,18%

35 In-situ case X2 : UF meetresultaten Fluxmeting luchtdichtheids-meting gemeten U-waarden gemeten v50-waarden 2,00 8 U [W/(m².K)] 1,50 1,00 0,50 1,40-66% v50 [m³/(h.m²)] ,93-16% 4,97 0,00 0,47 0 voor na (droog) voor na (droog)

36 In-situ case X2 : UF prestatie-indicatoren 150 E-peil & K-peil EPB EPB voor-na 100 -E = 31 -K = E = 105 K = 78 E = 74 K = 54 0 E voor K voor E na K na

37 In-situ case X2 : UF theoretisch vs. werkelijk verbruik 200 energieverbruik verwarming & sanitair warm water EPB voor -na (per jaar, per m² vloeroppervlakte) EPB vs. werkelijk werkelijk voor -na ,96-50,12 E/S vloer [kwh/(m².j)] ,44 29,96 11,00-14,20 11,00 besparing sww verw 50 86,32 71,70 57,50 0

38 In-situ case X2 : UF theoretisch vs. werkelijk verbruik energieverbruik & besparing verwarming & sanitair warm water (per jaar, per m² vloeroppervlakte en procentueel) 100% 90% -30,12% EPB EPB vs. werkelijk -17,17% werkelijk 14,20 kwh/(m².j) verbruik & besparing, [E/S vloer [kwh/(m².j)] & [%] 80% 70% 60% 50% 40% 30% 20% 50,12 kwh/(m².j) 116,28 kwh/(m².j) 68,50 kwh/(m².j) besparing verbruik NA (verw & sww) 10% 0% EPB werkelijk

39 Case-studies Bevestigen de metingen in-situ de metingen in labo & de theoretische berekeningen? JA: -U-waarde -Koudebruggen <>? NEE: -Energiebesparing Voornaamste verklaringen: o.a. te zoeken in de klimaatmetingen & Gebruiksinvloeden (+ theoretische berekeningen, vereenvoudigingen en aannames)

40 In-situ case X2 : UF analyse binnenklimaat 25 temperaturen_1.6-na1nat 20 temperatuur θ [ C] e il ik ic iso isk isk buiten / binnenruimtes buiten leefruimte keuken circulatie Slpk- ouders Slpk kind1 Slpk kind2 Verschillen naargelang de lokalen EPB: 18 C Spreiding

41 Spreiding 1 binnenklimaat ifv dagcyclus (buitenklimaat & gebruik) In-situ case X2 : UF analyse binnenklimaat temperatuur: gemiddeld dagverloop_1.6-na1nat EPB=18 C e il ik ic iso isk isk buiten leefruimte keuken circulatie Slpk- ouders Slpk kind1 Slpk kind2 gemiddelde temperatuur θ [ C] 00:15 01:15 02:15 03:15 04:15 05:15 06:15 07:15 08:15 09:15 10:15 11:15 12:15 13:15 14:15 15:15 16:15 17:15 18:15 19:15 20:15 21:15 22:15 23:15 uur [uu:mm] -

42 In-situ case X2 : UF analyse binnenklimaat Spreiding 2 binnenklimaat ifv buitenklimaat binnentemperatuur: dag-gemiddelde θi [ C] daggemiddelde temperatuur_1.6-na1nat θgem,i = θgem,e EPB=18 C gem_il gem_ik gem_ic gem_iso gem_isk gem_isk leefruimte keuken circulatie Slpk- ouders Slpk kind1 Slpk kind dag-gemiddelde buitentemperatuur θe [ C]

43 In-situ bewonersgedrag Aangepaste theoretische berekening => besparing Besparing t.o.v. ongeïsoleerde Verwarmingsgedrag verklaart woning met dubbel glas afwijking theoretisch-werkelijk Bij toepassing HR-glas + dakisolatie verbruik in case-studies 18 cm + muurisolatie 6 cm Verschil absolute besparing > factor 3 Kleinere relatieve besparing % Energiebesparing (MJ) rij hoek vrij Energiebesparing (%) 40% 35% 30% 25% 20% 15% 10% 5% 0% rij hoek vrij alles verwarmd leefruimtes verwarmd alles verwarmd leefruimtes verwarmd

44 analyse E-verbruik: In-situ cases theoretisch vs. werkelijk verbruik Absoluut verbruik werkelijk vaak < ½ x theoretisch verbruik volgens EPB besparing werkelijk < < theoretische besparing volgens EPB EPB: binnentemperatuur constant = 18 C <> werkelijk gemiddelde binnentemperatuur, zowel ruimtelijk als in de tijd! (gebruikspatronen) Overige aannames, vereenvoudigingen enz. bij berekeningen Relatief Proportionele besparing werkelijk <> theorethisch + Na-isolatievan wanden ter hoogte van de meest verwarmde ruimtes (leefruimtes op gelijkvloers) + Operatieve temperatuur vs. luchttemperatuur (stralingstemperatuur van de wanden verhoogt) => sommige gebruikers: thermostaat lager nà het na-isoleren - reboundeffect, evenwicht tussen winsten energetisch-ecologisch-financieel vs. comfort -Bewust of onbewust -Ifv haalbaar binnencomfort vóór de ingreep -Bewoners gaan mogelijk minder opletten op hun verbruik

45 < Parameters bij analyse E-verbruik: Bouwfysische theorie In-situ cases theoretisch vs. werkelijk verbruik EPB: statisch <> werkelijkheid: dynamisch Vereenvoudigingen, onbekenden Gebouwparameters Materiaal-en installatie-eigenschappen, afmetingen, aansluitingen, plannen vs. uitvoering Soms waarden bij ontstentenis (vnl. bij oudere woningen) (bijv. luchtdichtheid v50) Gebruiksparameters Ruimtelijk (bijv. leefruimtes <> slaapkamers ) Tijdsgebonden(gebruikscycli vnl. dagcycli, uitzonderingen bijv. vakantie ) Klimaatgebonden(adaptatie tov buitenklimaat) Gebonden aan de gebouwprestaties (comfort/besparing)! (wijzigend voor<>na renovatie! (bijv. thermostaat lager: θlucht,i <> θoperatief,i) Klimaatparameters EPB: statisch, vnl. maandgemiddelde waardes <> Wijzigend buitenklimaat in werkelijkheid

46 In-situ cases praktijk-analyses Analyses & keuzes : kritisch, genuanceerd en meerzijdig (*) Metingen van prestaties: Vullen elkaar aan (*) (*) Klimaat-metingen (bijv. thermografie & flux-meting) Koudebrug-metingen Flux-metingen Invloeden onderscheiden (bijv. gebruiker vs. gebouw) (*) Luchtdichtheid Thermografisch onderzoek Endoscopisch onderzoek Toetsen van resultaten: (*) Verbruikgegevens Bewonerservaringen 1. vooraf 2. na (*) Totaalaanpak (bijv. isolatie & luchtdichtheid/ventilatie) (*) Controle & nazorg op maat van de gebruiker & het gebouw leerschool

47 In-situ cases theoretisch vs. werkelijk verbruik Lager werkelijk energiebesparing is niet eigen aan na-isolatie van spouwmuren wil niet zeggen dat de gewenste isolatiewaarde niet gehaald zou zijn (zie o.a. flux-metingen en aangepaste theoretische berekeningen) Meermaatregelen nodig om de beoogde energetische, financiële en ecologische doelstellingen te halen Totaal-aanpak, op maat nodig (na individuele analyse: hiërarchie van de maatregelen is case-afhankelijk) Ook de mens inrekenen: balans met comfort-winsten Geen ongenuanceerde beloftes maken! Sensibilisering van de bewoner handleiding van de woning geven aan de bewoner ---

48 voorlopig einde

Navulling van spouwmuren: stand van zaken & ervaringen uit metingen

Navulling van spouwmuren: stand van zaken & ervaringen uit metingen Brussel 10 september 2009 Na-isolatie van muren wat zijn de mogelijkheden? Navulling van spouwmuren: stand van zaken & ervaringen uit metingen A. Janssens, M. Delghust Bouwfysica Groep Vakgroep Architectuur

Nadere informatie

Navullen van bestaande spouwmuren: bevindingen uit meetcampagnes

Navullen van bestaande spouwmuren: bevindingen uit meetcampagnes 21 mei 2015, Auditorium TU/e Navullen van bestaande spouwmuren: bevindingen uit meetcampagnes Arnold Janssens, Onderzoeksgroep Bouwfysica Faculteit Ingenieurswetenschappen en Architectuur Universiteit

Nadere informatie

Na-isolatie van bestaande muren: bouwfysische aandachtspunten

Na-isolatie van bestaande muren: bouwfysische aandachtspunten Na-isolatie van bestaande muren: bouwfysische aandachtspunten Prof. A. Janssens Onderzoeksgroep Bouwfysica Vakgroep Architectuur en Stedenbouw Universiteit Gent Overzicht Renovatie: evoluties en eisen

Nadere informatie

Duurzaam bouwen. Muren

Duurzaam bouwen. Muren Duurzaam bouwen Muren 1 % zonder isolatie Muren isoleren waar staan we?? 100 80 60 40 20 0 1998 2001 2003 2005 2008 2020 2 Ouderdom woning 3 Energieverlies per 100 m² ca. 1500 m³ aardgas of 1500 liter

Nadere informatie

Duurzaam bouwen. Muren

Duurzaam bouwen. Muren Duurzaam bouwen Muren 1 % zonder isolatie Muren isoleren waar staan we? 100 80 60 40 20 0 1998 2001 2003 2005 2008 2020 2 Ouderdom woning 3 Energieverlies per 100 m² ca. 1500 m³ aardgas of 1500 liter stookolie

Nadere informatie

Na-isoleren van bestaande buitenmuren

Na-isoleren van bestaande buitenmuren Na-isoleren van bestaande buitenmuren Spouwvulling meest kostenefficiënte techniek (Foto: Rockwool) Hoe isoleer je bestaande buitenmuren: in de spouw, aan de binnenzijde of aan de buitenzijde? In deze

Nadere informatie

Doorgedreven schilrenovatie bij woningen: lager energieverbruik of verbetering van binnencomfort?

Doorgedreven schilrenovatie bij woningen: lager energieverbruik of verbetering van binnencomfort? Doorgedreven schilrenovatie bij woningen: lager energieverbruik of verbetering van binnencomfort? Staf Roels, Mieke Deurinck Afdeling Bouwfysica, Kasteelpark Arenberg 40, KU LEUVEN Rebecca Meuleman Wienerberger

Nadere informatie

Lerarenopleiding Demodag 3 - Gevels

Lerarenopleiding Demodag 3 - Gevels Lerarenopleiding Demodag 3 - Gevels marcus.peeters@odisee.be stijn.vandermeersch@odisee.be 24 november 2015 Marcus Peeters & Stijn Van der Meersch Odisee Campus Dirk Martens Aalst Onderzoekskern DUBiT

Nadere informatie

Na-isolatie van bestaande buitenmuren Studiedag 7 februari 2012 Consciencegebouw, Brussel. Navullen van spouwmuren met isolatie in de praktijk

Na-isolatie van bestaande buitenmuren Studiedag 7 februari 2012 Consciencegebouw, Brussel. Navullen van spouwmuren met isolatie in de praktijk Na-isolatie van bestaande buitenmuren Studiedag 7 februari 2012 Consciencegebouw, Brussel Navullen van spouwmuren met isolatie in de praktijk Arnold Janssens, Onderzoeksgroep Bouwfysica (BFG) Faculteit

Nadere informatie

Isoleren bestaande muren!

Isoleren bestaande muren! Isoleren bestaande muren! Mogelijkheden en Beperkingen ir. Marcus Peeters - marcus.peeters@hubkaho.be Lector / onderzoeker KaHo Sint-Lieven Aalst KMO-loket LED-netwerk: Duurzaam Bouwen Onderzoekskern DUBiT

Nadere informatie

Binnenisolatie: fysische fenomenen van warmte- lucht en vochttransport

Binnenisolatie: fysische fenomenen van warmte- lucht en vochttransport Binnenisolatie: fysische fenomenen van warmte- lucht en vochttransport A. Janssens Onderzoeksgroep Bouwfysica, Constructie en Klimaatbeheersing Vakgroep Architectuur en Stedenbouw, Universiteit Gent Met

Nadere informatie

Superisolerende materialen, toepassing in proeftuinproject de Schipjes

Superisolerende materialen, toepassing in proeftuinproject de Schipjes Superisolerende materialen, toepassing in proeftuinproject de Schipjes Elisa Van Kenhove Onderzoeksgroep Bouwfysica, Constructie en Klimaatbeheersing Vakgroep Architectuur & Stedenbouw Faculteit Ingenieurswetenschappen

Nadere informatie

KOUDEBRUGGEN. hulpmiddelen om koudebruggen te begroten

KOUDEBRUGGEN. hulpmiddelen om koudebruggen te begroten KOUDEBRUGGEN overzicht wat zijn koudebruggen? koudebruggen en de regelgeving? hoe koudebruggen vermijden? praktijkvoorbeelden spouwmuur binnenisolatie buitenisolatie navullen van spouwmuren hellende daken

Nadere informatie

Lage energierenovatie van een 100 jarige woning. Cyndie Hanssens ; architect en bouwheer

Lage energierenovatie van een 100 jarige woning. Cyndie Hanssens ; architect en bouwheer Lage energierenovatie van een 100 jarige woning Cyndie Hanssens ; architect en bouwheer Algemeen Woning gelegen in Spiere, bouwjaar 1900, volsteense muur Authentieke elementen Goede structuur Groene ligging

Nadere informatie

BATIBOUW 2011 25 februari 2011

BATIBOUW 2011 25 februari 2011 Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf www.wtcb.be BATIBOUW 2011 25 februari 2011 Antoine Tilmans, ir Afdeling Klimaat, Installaties en Energieprestatie WTCB - Wetenschappelijk en Technisch

Nadere informatie

Bekeken vanuit de praktijk

Bekeken vanuit de praktijk Bekeken vanuit de praktijk Tom Sels: Voorzitter Vakvereniging binnen Confederatie bouw van na-isolatiebedrijven (CBI-CCI), sectorvertegenwoordiging voor de aannemer (31 actieve leden) Zaakvoerder van Vivixtum:

Nadere informatie

WP 2 uitvoeringsaspecten: inventarisatie / analyse van bestaande methodes en procedures van voorstudie, uitvoering en nazorg

WP 2 uitvoeringsaspecten: inventarisatie / analyse van bestaande methodes en procedures van voorstudie, uitvoering en nazorg Onderzoeksproject 70127 IWT-TETRA-fonds 2007 Na-isolatie van bestaande spouwmuren : analyse van kwaliteit en geschiktheid van materialen en uitvoeringstechnieken WP 2 uitvoeringsaspecten: inventarisatie

Nadere informatie

Na-isolatie, Yello-by-ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen.

Na-isolatie, Yello-by-ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen. Na-isolatie, Yello-by-ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen. Waarom uw bestaande muur na-isoleren? EVIDENTE VOORDELEN Met spouwmuurisolatie geniet een gebouw in de eerste plaats van alle

Nadere informatie

BELBLOCK betonmetselstenen & thermische isolatie samen wordt het goed

BELBLOCK betonmetselstenen & thermische isolatie samen wordt het goed De eerste parameter voor het comfortgevoel binnen een gebouw is de binnentemperatuur. Om deze zomer en winter op een economische wijze op een aangenaam peil te houden is een samenwerking tussen de en de

Nadere informatie

Na-isolatie, spouwmuur met ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen.

Na-isolatie, spouwmuur met ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen. Na-isolatie, spouwmuur met ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen. Waarom uw bestaande muur na-isoleren? Evidente voordelen Met spouwmuurisolatie geniet een gebouw in de eerste plaats van

Nadere informatie

Na-isolatie, Yello-by-ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen.

Na-isolatie, Yello-by-ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen. Na-isolatie, Yello-by-ISOVER Maximaal rendement met minimale inspanningen. Waarom uw bestaande muur na-isoleren? Evidente voordelen Met spouwmuurisolatie geniet een gebouw in de eerste plaats van alle

Nadere informatie

Van IER naar LTD the devil is in the details ( * )

Van IER naar LTD the devil is in the details ( * ) INGRIJPEND ENERGETISCHE RENOVATIE nieuwe aard werken vanaf 1/1/2015 2 Van IER naar LTD the devil is in the details ( * ) Benny Craenhals architect energieconsulent NAV ( * ) God is in the detail Ludwig

Nadere informatie

Inblaaswol. Losse rotswolvulling voor na-isolatie van spouwmuren

Inblaaswol. Losse rotswolvulling voor na-isolatie van spouwmuren Inblaaswol Losse rotswolvulling voor na-isolatie van spouwmuren NA-ISOLEREN: MEER COMFORT, LAGERE KOSTEN In woningen van voor de energiecrisis in 1973 zijn de stookkosten vaak hoog, omdat ze niet zijn

Nadere informatie

Na-isolatie van niet-woongebouwen

Na-isolatie van niet-woongebouwen Na-isolatie van niet-woongebouwen Luk Vandaele WTCB Energie en Binnenklimaat 1 Inhoud Isoleren vroeger en nu Wat hebben we geleerd? Nieuwe ontwikkelingen Uitdagingen 2 1 Het gebouwenpark in België In België

Nadere informatie

Gevels. 4.1. Inleiding. 4.2. Massieve gevel. 4.3. Spouwmuren. functie van de gevel prestatie-eisen van toepassing op gevels

Gevels. 4.1. Inleiding. 4.2. Massieve gevel. 4.3. Spouwmuren. functie van de gevel prestatie-eisen van toepassing op gevels Gevels 4.1. Inleiding 4.2. Massieve gevel 4.3. Spouwmuren functie van de gevel prestatie-eisen van toepassing op gevels traditionele gevel, isolerende blokken binnen- en buitenisolatie 4.1. Inleiding GEVELS

Nadere informatie

Het ENERGIEPRESTATIEPEIL (E-peil) en het ISOLATIEPEIL (K-peil) van gebouwen.

Het ENERGIEPRESTATIEPEIL (E-peil) en het ISOLATIEPEIL (K-peil) van gebouwen. Het ENERGIEPRESTATIEPEIL (E-peil) en het ISOLATIEPEIL (K-peil) van gebouwen. Inhoud _ Eisen op het niveau van Energieprestatie en Binnenklimaat _ K-peil of isolatiepeil van gebouwen _ E-peil of energieprestatiepeil

Nadere informatie

Thema Waarom isoleren? Waarom isoleren? Energieverbruik verminderen Verwarmingskosten besparen Milieu beschermen Waarde van gebouw verhogen

Thema Waarom isoleren? Waarom isoleren? Energieverbruik verminderen Verwarmingskosten besparen Milieu beschermen Waarde van gebouw verhogen Thema Waarom isoleren? Waarom isoleren? Energieverbruik verminderen Verwarmingskosten besparen Milieu beschermen Waarde van gebouw verhogen Details, illustraties, algemene technische informatie en diagrammen

Nadere informatie

Na-isolatie van muren

Na-isolatie van muren Na-isolatie van muren Aandachtspunten en kwaliteitsbewaking Joost Beke, expert-architect (joost.beke@expert-architect.be) Na-isolatie van muren Inleiding Mogelijkheden Algemene aandachtspunten Isolatietechnieken

Nadere informatie

Superisolerende materialen, toepassing in proeftuinproject de Schipjes. Elisa Van Kenhove, Onderzoeksgroep Bouwfysica UGent

Superisolerende materialen, toepassing in proeftuinproject de Schipjes. Elisa Van Kenhove, Onderzoeksgroep Bouwfysica UGent Superisolerende materialen, toepassing in proeftuinproject de Schipjes Elisa Van Kenhove, Onderzoeksgroep Bouwfysica UGent IWT Proeftuinen Woningrenovatie 2014-2019 Context woonerf de Schipjes in Brugge

Nadere informatie

Schimmelvorming en koudebrugproblematiek bij erfgoed. Arnold Janssens, UGent

Schimmelvorming en koudebrugproblematiek bij erfgoed. Arnold Janssens, UGent Schimmelvorming en koudebrugproblematiek bij erfgoed Arnold Janssens, UGent Stelling 1 Schimmelgroei is het gevolg van oppervlaktecondensatie Stelling 2 De aanwezigheid van enkel glas verhindert het ontstaan

Nadere informatie

Na-isolatie: geïntegreerd versus gefaseerd

Na-isolatie: geïntegreerd versus gefaseerd Passiefhuis-Platform vzw De REFLEX voor energiebewust bouwen Na-isolatie: geïntegreerd versus gefaseerd Na-isolatie: geïntegreerd versus gefaseerd Ir. Arch. Wouter Hilderson, technisch adviseur Wouter.hilderson@passiefhuisplatform.be

Nadere informatie

DUURZAAM RENOVEREN CASE STUDY: - PROJECT IN MELDERT - PROJECT IN LUMMEN. www.liesbethliefsoons.be

DUURZAAM RENOVEREN CASE STUDY: - PROJECT IN MELDERT - PROJECT IN LUMMEN. www.liesbethliefsoons.be CASE STUDY: - PROJECT IN MELDERT - PROJECT IN LUMMEN gespecialiseerd in lage energiewoningen en passiefhuizen bij nieuwbouw : ecologisch houtskeletbouw-concept laatste jaren meer en meer vraag naar verbouwingen

Nadere informatie

Na-Isolatie van Bestaande Spouwmuren:

Na-Isolatie van Bestaande Spouwmuren: IWT TETRA-project 70127 Na-Isolatie van Bestaande Spouwmuren: analyse van kwaliteit en geschiktheid van materialen en uitvoeringstechnieken Eindrapport Werkpakket 1: Materiaalaspecten 1a: Isolatiematerialen

Nadere informatie

Na-isoleren van bestaande buitenmuren

Na-isoleren van bestaande buitenmuren Na-isoleren van bestaande buitenmuren Tips om probleemloos binnenisolatie te voorzien Hoe isoleer je bestaande buitenmuren: in de spouw, aan de binnenzijde of aan de buitenzijde? In deze reeks artikels

Nadere informatie

Na-isolatie, Yello-by-Isover Maximaal rendement met minimale inspanningen.

Na-isolatie, Yello-by-Isover Maximaal rendement met minimale inspanningen. Na-isolatie, Yello-by-Isover Maximaal rendement met minimale inspanningen. Waarom uw bestaande muur na-isoleren? EVIDENTE VOORDELEN Met spouwmuurisolatie geniet een gebouw in de eerste plaats van alle

Nadere informatie

Waarom overgaan tot na-isolatie van gevels?

Waarom overgaan tot na-isolatie van gevels? Confederatie Bouw Afwerking 23 & 30 november 2010 Waarom overgaan tot na-isolatie van gevels? ir. arch. F. Dobbels Technologische Adviseerdienst «Duurzame Bouwschil» afdeling energie en klimaat WTCB waarom

Nadere informatie

Waarom isoleren? Spouwmuurisolatie Maandag 31 maart 2014 Wevelgem. Verbruik. Comfort stralingswarmte. Beperk de energievraag!

Waarom isoleren? Spouwmuurisolatie Maandag 31 maart 2014 Wevelgem. Verbruik. Comfort stralingswarmte. Beperk de energievraag! Waarom isoleren? Spouwmuurisolatie Maandag 31 maart 2014 Wevelgem Besparing Comfort Wettelijke eisen Wie Wat doet is VZW de VZW ZonneWinDT? ZonneWinDT vzw sensibiliseert rond energie en duurzaam bouwen

Nadere informatie

Het ABC van de energieprestatieregelgeving

Het ABC van de energieprestatieregelgeving Het ABC van de energieprestatieregelgeving De Vlaamse overheid streeft er naar dat alle gebouwen in Vlaanderen energiezuinig én comfortabel worden. Een van de middelen om dit te realiseren, is de energieprestatieregelgeving,

Nadere informatie

INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1. JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen

INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1. JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen INDIVIDUELE TAAK OPLEIDINSONDERDEEL CONSTRUCTIES 1 JULIE VANDENBULCKE MAK 1 E Aannemer: Luc Vandermeulen Inhoud 1. 1 ste constructiedetail... 2 2. 2 de constructiedetail... 3 3. Beschrijving van de opbouw

Nadere informatie

Supafil Efficiënt energiebesparing inblazen

Supafil Efficiënt energiebesparing inblazen Isolatie 11/2009 Supafil Efficiënt energiebesparing inblazen Inblaaswol voor het na-isoleren van spouwmuren Inblaaswol voor het na-isoleren van spouwmuren Knauf Insulation heeft een unieke inblaaswol voor

Nadere informatie

Renovatie van 5 woningen volgens de Passiefhuisstandaard. Marc Timbremont, directeur Volkshaard, Gent

Renovatie van 5 woningen volgens de Passiefhuisstandaard. Marc Timbremont, directeur Volkshaard, Gent Renovatie van 5 woningen volgens de Passiefhuisstandaard Marc Timbremont, directeur Volkshaard, Gent WOONFORUM 2009 Sociale Huisvestingsmaatschappij Volkshaard Ligging: EGKS-wijk te Wachtebeke (350 woningen)

Nadere informatie

Slimme Energetische Renovatie van de Gebouwschil

Slimme Energetische Renovatie van de Gebouwschil Slimme Energetische Renovatie van de Gebouwschil Paul Steskens, dr. ir. Afdeling Energie en Gebouw Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf 20 Maart 2014 07/03/2014 - Page 1 Inhoud Introductie

Nadere informatie

EGM adviseurs B09123.00. Renovatie 2 flats Groenoord KOUDEBRUG TER PLAATSE VAN GALERIJVLOEREN. Opdrachtgever: Woonplus Schiedam. Valeriusstraat 3-5

EGM adviseurs B09123.00. Renovatie 2 flats Groenoord KOUDEBRUG TER PLAATSE VAN GALERIJVLOEREN. Opdrachtgever: Woonplus Schiedam. Valeriusstraat 3-5 B09123.00 EGM adviseurs Wilgenbos 20 3311 JX Dordrecht postbus 298 3300 AG Dordrecht telefoon (078) 633 07 50 telefax (078) 614 00 71 e-mail egmadviseurs@egm.nl www.egm.nl gecertificeerd ISO 9001:2008

Nadere informatie

Na-Isolatie van Bestaande Spouwmuren:

Na-Isolatie van Bestaande Spouwmuren: IWT TETRA-project 70127 Na-Isolatie van Bestaande Spouwmuren: analyse van kwaliteit en geschiktheid van materialen en uitvoeringstechnieken Samenvattend eindverslag Prof. A. Janssens, Universiteit Gent

Nadere informatie

Stappenplan Energie Sparen

Stappenplan Energie Sparen Stappenplan Energie Sparen Energie-infotoer Dirk Van Laer Voorjaar 2013 Programma Stappenplan Energiesparen voor woningen 1. Inleiding : waarom? 2. Hoe beginnen?: Trias energetica! 3. De praktijk in drie

Nadere informatie

Buitengevelisolatie van bestaande gebouwen

Buitengevelisolatie van bestaande gebouwen Buitengevelisolatie van bestaande gebouwen Energiebesparingsforum 24 september 2010 Nicole Lens WTCB Wetenschappelijk en Technisch Centrum voor het Bouwbedrijf Overzicht van de thema s Waarom isoleren?

Nadere informatie

Intelligent luchtdicht renoveren

Intelligent luchtdicht renoveren Isoleren voor morgen Geselecteerde merken voor een duurzame constructie Intelligent luchtdicht renoveren Belang van luchtdichtheid bij isolatie (niet enkele energieverlies, condens,...) Hoe luchtdicht

Nadere informatie

Voor dak, wand, vloer en zolder

Voor dak, wand, vloer en zolder ISOLATIEPLATEN PIR Voor dak, wand, vloer en zolder DIVISION INSULATION www.unilininsulation.com Al meer dan 30 jaar maakt UNILIN, division insulation dakelementen met poly urethaanisolatie voor het hellende

Nadere informatie

Is investeren in energiebesparende producten nog interessant?

Is investeren in energiebesparende producten nog interessant? Is investeren in energiebesparende producten nog interessant? Energie verwarming en SWW Stijgende prijzen woningen zonder spouwisolatie Woningen met enkel glas Woningen zonder dakisolatie 2 1 Energie elektriciteit

Nadere informatie

BESTAANDE BUITENMUREN. Staf Roels. KU Leuven, Afdeling Bouwfysica Departement Burgerlijke Bouwkunde Kasteelpark Arenberg 40 B-3001 Heverlee Leuven

BESTAANDE BUITENMUREN. Staf Roels. KU Leuven, Afdeling Bouwfysica Departement Burgerlijke Bouwkunde Kasteelpark Arenberg 40 B-3001 Heverlee Leuven NA-ISOLATIE VAN BESTAANDE BUITENMUREN STUDIEDAG VEA WTCB 7 FEBRUARI 2012 BUITENISOLATIE VAN BESTAANDE BUITENMUREN Staf Roels KU Leuven, Afdeling Bouwfysica Departement Burgerlijke Bouwkunde Kasteelpark

Nadere informatie

Na-isolatie van spouwmuren door insitu vullen van de luchtspouw. Kwaliteitsborging

Na-isolatie van spouwmuren door insitu vullen van de luchtspouw. Kwaliteitsborging Na-isolatie van spouwmuren door insitu vullen van de luchtspouw Kwaliteitsborging Jörg Wijnants Afdeling Technisch Advies WTCB 1 Het Energierenovatieprogramma 2020 van de Vlaamse overheid Het programma

Nadere informatie

Isolatie en klimaatbeheersing van monumenten. Henk Schellen

Isolatie en klimaatbeheersing van monumenten. Henk Schellen Isolatie en klimaatbeheersing van monumenten Henk Schellen Inhoud Inleiding Thermische behaaglijkheid Energiegebruik gebouwen Noodzaak bouwfysische aanpassingen Isolatie gevel, isolatie vensters, zonwering,

Nadere informatie

Soudal Window System:

Soudal Window System: Soudal Window System: Luchtdichte bouwaansluiting in de praktijk Luc Thys Inleiding SWS : wat? = Soudal Window System Professioneel venster-aansluitsysteem: raaminstallatie volgens EPB Doordachte combinatie

Nadere informatie

Inblaaswol. Losse steenwolvulling voor na-isolatie van spouwmuren

Inblaaswol. Losse steenwolvulling voor na-isolatie van spouwmuren Inblaaswol Losse steenwolvulling voor na-isolatie van spouwmuren Na-isoleren: meer comfort, lagere kosten In woningen van voor de energiecrisis in 1973 zijn de stookkosten vaak hoog, omdat ze niet zijn

Nadere informatie

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020

Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 Renovatie in de bouw De zin en onzin van renovaties - bewustmaking Wat voorziet Vlaanderen op het gebied van EPB- methodiek & ERP2020 21/02/2013 Kamp C Energierenovatieprogramma 2020 Prioriteiten: dak/glas/verwarming/muur

Nadere informatie

Energiescan. van: De Brink 6 te: 9999 DM Ons Dorp op: 15 maart 2014 door: Matthes Advies

Energiescan. van: De Brink 6 te: 9999 DM Ons Dorp op: 15 maart 2014 door: Matthes Advies Energiescan van: De Brink 6 te: 9999 DM Ons Dorp op: 15 maart 2014 door: Matthes Advies Energiescan voor woningen in opdracht van: de heer E. Scanner Straat en nr. gekeurde woning: De Brink 6 Postcode:

Nadere informatie

VERSLAG EPB-STUDIE. Bouwheer. Projectlocatie. Projectomschrijving. Ons dossiernummer. Datum. Stad Gent. Gent. Kinderdagverblijf De Bron 14-066

VERSLAG EPB-STUDIE. Bouwheer. Projectlocatie. Projectomschrijving. Ons dossiernummer. Datum. Stad Gent. Gent. Kinderdagverblijf De Bron 14-066 VERSLAG EPB-STUDIE Bouwheer Projectlocatie Projectomschrijving Stad Gent Gent Kinderdagverblijf De Bron Ons dossiernummer 14-066 Datum April 2015 01/09/2015 p. 1-13 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. EPB-eisen

Nadere informatie

Onderzoekscompetenties. K-waarde woning. 1. Algemene lesgegevens. 2. Lesverloop. 3. Verwerking. Kennismaking met EPC-woning

Onderzoekscompetenties. K-waarde woning. 1. Algemene lesgegevens. 2. Lesverloop. 3. Verwerking. Kennismaking met EPC-woning Onderzoekscompetenties K-waarde woning Kennismaking met EPC-woning 1lgemene lesgegevens In de eerste plaats ontwerpen we een fictief huis, of gaan we uit van een bestaande woning. Vervolgens gaan we na

Nadere informatie

Zolder isoleren? Doe het met isoeasy Pro. isoeasy Pro

Zolder isoleren? Doe het met isoeasy Pro. isoeasy Pro Zolder isoleren? Doe het met isoeasy Pro isoeasy Pro isoeasy Pro De nummer 1 in zolderisolatie Het snelste systeem Het is zo eenvoudig, isoleren met isoeasy Pro. In slechts vijf stappen bevestigt u zowel

Nadere informatie

Alles over verbouwen en renoveren!

Alles over verbouwen en renoveren! 1. Algemeen Alles over verbouwen en renoveren! Belangrijkste functie van thermische isolatie is het beperken van het energieverbruik en de reductie van de CO 2 uitstoot (milieu). Voor het isoleren van

Nadere informatie

Condensatie op dubbele beglazingen

Condensatie op dubbele beglazingen Algemeen Het verschijnsel oppervlaktecondensatie op dubbele komt voor in drie vormen, te weten: op de buitenzijde of positie 1; op de spouwzijdes 2 en 3 van de dubbele beglazing; op de binnenzijde of positie

Nadere informatie

Kees van der Linden. - isoleren van de gebouwschil algemeen (ppt VENIN) - spouwmuur na-isolatie (onderzoek Milieu Centraal/RVO/BZK) - discussie

Kees van der Linden. - isoleren van de gebouwschil algemeen (ppt VENIN) - spouwmuur na-isolatie (onderzoek Milieu Centraal/RVO/BZK) - discussie Kees van der Linden - isoleren van de gebouwschil algemeen (ppt VENIN) - spouwmuur na-isolatie (onderzoek Milieu Centraal/RVO/BZK) - discussie Feiten en fabels over na-isolatie van spouwmuren Aanpak onderzoek

Nadere informatie

575 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van collectieve woongebouwen te vergelijken.

575 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van collectieve woongebouwen te vergelijken. nummer postnummer Smeyskens 64 bus 2 9200 gemeente Dendermonde bestemming collectief woongebouw type gesloten bebouwing bouwjaar - softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 575 De energiescore

Nadere informatie

XELLA. Ecologische gevelsystemen in detail

XELLA. Ecologische gevelsystemen in detail XELLA Ecologische gevelsystemen in detail Bouwmaterialen: in een oogopslag Minerale bouwmaterialen Uitzonderlijke isolerende en brandeigenschappen Cellenbeton Kalkzandsteen Minerale isolatieplaten Prefab

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Eggelstraat nummer 4 bus bestemming eengezinswoning type open bebouwing bouwjaar 1965 softwareversie 9.7.1 berekende energiescore (kwh/m²jaar):

Nadere informatie

Evaluaties van prestaties en risico s: methoden en modellen

Evaluaties van prestaties en risico s: methoden en modellen LBFLaboratory of Building Physics Kasteelpark Arenberg 40, bus 2447 BE-3001 Leuven (Heverlee) Belgium Evaluaties van prestaties en risico s: methoden en modellen S.Roels Laboratorium Bouwfysica, Departement

Nadere informatie

XELLA Bouwknopen eenvoudig oplossen

XELLA Bouwknopen eenvoudig oplossen XELLA Bouwknopen eenvoudig oplossen Bouwdetails in de praktijk CeDuBo VDAB Hamme 1 oktober 2015 Geteste luchtdichtheid Silka kalkzandsteen Dragende Silka muur blokken of elementen Zeer kleine maattoleranties

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Burgemeester Callewaertlaan nummer 83 bus bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar 1937 softwareversie 9.7.1 berekende

Nadere informatie

Profiel van een isolatie expert.

Profiel van een isolatie expert. Profiel van een isolatie expert. 1 Een team van isolatie-experten Isolteam, met vestigingen in Kortemark en Hoboken, beschikt over een dynamische ploeg van bedreven experten, zowel op vlak van studie

Nadere informatie

Zelf je zolder isoleren? Doe het met isoeasy

Zelf je zolder isoleren? Doe het met isoeasy Zelf je zolder isoleren? Doe het met isoeasy hellend dak ISOLEREN ÉN AFWERKEN IN ÉÉN HANDELING! isoeasy De nummer 1 in zolderisolatie Het snelste systeem Isoleren met isoeasy is zo makkelijk. In slechts

Nadere informatie

1216 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

1216 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Lammekensknok 94 8770 gemeente Ingelmunster bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar - softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 1216 De energiescore

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Wemmelsestraat nummer 54 bus bestemming eengezinswoning type gesloten bebouwing bouwjaar 1934 softwareversie 9.7.1 berekende energiescore

Nadere informatie

497 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

497 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Molentjes 9 8510 gemeente Kortrijk bestemming eengezinswoning type gesloten bebouwing bouwjaar 1945 softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 497 De energiescore laat

Nadere informatie

Click to edit Master title style

Click to edit Master title style Click to edit Master title style Ir. Els Bleus 1 Opmerkelijke voorbeelden : spouwisolatie Click to edit Master buitenisolatie title style - isolatie 2 1 Opmerkelijke voorbeelden : spouwisolatie buitenisolatie

Nadere informatie

3-6-2013. Doorontwikkeling Bouwtransparant (en in relatie tot Energielabel Nieuwbouw) Project dossier Energielabel Nieuwbouw voorbeeld: isolatie

3-6-2013. Doorontwikkeling Bouwtransparant (en in relatie tot Energielabel Nieuwbouw) Project dossier Energielabel Nieuwbouw voorbeeld: isolatie Ontwikkelingen in 2013-2014: Doorontwikkeling Bouwtransparant (en in relatie tot ) Vrijwillige invoering naar verwachting 1 september 2013. Uiteindelijk zal dit worden verplicht gesteld. Doel: weergave

Nadere informatie

Studiedag EPB passief 2015 CBB-H 30 mei 2013

Studiedag EPB passief 2015 CBB-H 30 mei 2013 De bouwknopen Studiedag passief 2015 CBB-H 30 mei 2013 Antoine Tilmans Laboratorium Energiekarakteristieken WTCB Met de steun van de Technologische Dienstverlening Ecobouwen en Duurzame ontwikkeling in

Nadere informatie

543 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

543 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Hert 25 2590 gemeente Berlaar bestemming eengezinswoning type open bebouwing bouwjaar 1982 softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 543 De energiescore laat toe om de

Nadere informatie

Rapportage Energiebus

Rapportage Energiebus Rapportage Energiebus Nieuwe Leliestraat Amsterdam Type woningen: 14 portiekwoningen, 70 m2 Bouwjaar: 1974 Op verzoek van: Bewonerscommissie Nieuwe Leliestraat Verhuurder: De Alliantie Datum: 21-10-2014

Nadere informatie

474 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

474 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Kerk 74 9940 gemeente Evergem bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar 1930 softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 474 De energiescore laat toe om

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Goorweg nummer 52 bus bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar - softwareversie 9.8.0 berekende energiescore (kwh/m²jaar):

Nadere informatie

323 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

323 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Albert Servaesdreef 40 3920 gemeente Lommel bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar 1981 softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 323 De energiescore

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Brugsesteenweg nummer 189 bus bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar 1945 softwareversie 9.9.0 berekende energiescore

Nadere informatie

ES10-095 ELK ZIJN DAK CVBA DE BOOMGAARD Duowoningen

ES10-095 ELK ZIJN DAK CVBA DE BOOMGAARD Duowoningen ES10-095 ELK ZIJN DAK CVBA DE BOOMGAARD Duowoningen VERSLAG DOORREKENING EPB dd.15.05.11 In het kader van de geplande werken zijn de volgende eisen betreffende de EPB-wetgeving van toepassing : Aard van

Nadere informatie

Aangifteplichtige : WoninGent. Ligging : Louis Schuermansstraat 4, Sint-Amandsberg. App 2.4 Resultaat : K-peil : geen (*) E-peil : geen (*)

Aangifteplichtige : WoninGent. Ligging : Louis Schuermansstraat 4, Sint-Amandsberg. App 2.4 Resultaat : K-peil : geen (*) E-peil : geen (*) Aangifteplichtige : WoninGent Ligging : Louis Schuermansstraat 4, Sint-Amandsberg Woord vooraf : Dit verslag (startberekening) geeft alle materialen/installaties weer die noodzakelijk zijn voor het behalen

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat straat Robbenwijk nummer 2 bus bestemming eengezinswoning type open bebouwing bouwjaar 1888 softwareversie 9.8.0 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 775 De energiescore laat

Nadere informatie

Algemeen: door het toepassen van gevelisolatie is dan ook veel energie te besparen.

Algemeen: door het toepassen van gevelisolatie is dan ook veel energie te besparen. Gevelisolatie Dit verhaal bevat: een korte beschrijving van een aantal voor gevelisolatie belangrijke bouwfysische principes. een uitleg over de berekening van de warmteweerstand uitleg diverse soorten

Nadere informatie

Buitenpleister systeem (ETICS) een andere blik op de mogelijkheden

Buitenpleister systeem (ETICS) een andere blik op de mogelijkheden Buitenpleister systeem (ETICS) een andere blik op de mogelijkheden Frank Vanhove Managing Director Benelux NOVEMBER 27, 2013 1 Wat is ETICS? bevestiging FOAMGLAS isolatieplaat wapeningslaag (voorstrijklaag)

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Dooistraat nummer 76 bus bestemming eengezinswoning type open bebouwing bouwjaar 1936 softwareversie 9.7.0 berekende energiescore (kwh/m²jaar):

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat nummer postnummer Kuilkensweg 26 3990 gemeente Peer bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar 2006 softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar):

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Prosper Van Langendonckstraat nummer 9 bus bestemming eengezinswoning type gesloten bebouwing bouwjaar - softwareversie 9.9.0 berekende

Nadere informatie

486 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

486 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Verkorting 76 9040 gemeente Gent bestemming eengezinswoning type gesloten bebouwing bouwjaar - softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 486 De energiescore laat toe om

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat nummer postnummer Kampelaar 62 1910 gemeente Kampenhout bestemming eengezinswoning type open bebouwing bouwjaar - softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 616

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat nummer postnummer Boesbeeklaan 13 9051 gemeente Gent bestemming eengezinswoning type open bebouwing bouwjaar 1999 softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 240

Nadere informatie

664 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

664 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Krekel 24 9052 gemeente Gent bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar - softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 664 De energiescore laat toe om de

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Vossenhoek nummer 32 bus bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar 1910 softwareversie 9.8.0 berekende energiescore

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat August Van Geertstraat nummer 74 bus bestemming eengezinswoning type gesloten bebouwing bouwjaar - softwareversie 9.8.0 berekende energiescore

Nadere informatie

Na-isolatie van spouwmuren premies en communicatie 2012

Na-isolatie van spouwmuren premies en communicatie 2012 Na-isolatie van spouwmuren premies en communicatie 2012 7 februari 2012 Geert Flipts Energierenovatieprogramma 2020 Prioriteiten: dak/glas/verwarming/muur Premies 2011 bestaande woningen Ruim 60.000 dakisolatiepremies

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Heidenskerkhofstraat nummer 27 bus bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar 1968 softwareversie 9.8.0 berekende energiescore

Nadere informatie

energieprestatiecertificaat

energieprestatiecertificaat energieprestatiecertificaat bestaand gebouw met woonfunctie straat Ommegangstraat nummer 10 bus bestemming eengezinswoning type halfopen bebouwing bouwjaar - softwareversie 9.7.1 berekende energiescore

Nadere informatie

212 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken.

212 De energiescore laat toe om de energiezuinigheid van woningen te vergelijken. nummer postnummer Basilieklaan 70 3270 gemeente Scherpenheuvel-Zichem bestemming eengezinswoning type gesloten bebouwing bouwjaar 1954 softwareversie 1.5.2 berekende energiescore (kwh/m²jaar): 212 De energiescore

Nadere informatie