Longitudinaal cohort onderzoek naar rendementsveranderingen als gevolg van een interventie

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Longitudinaal cohort onderzoek naar rendementsveranderingen als gevolg van een interventie"

Transcriptie

1 Longitudinaal cohort onderzoek naar rendementsveranderingen als gevolg van een interventie Gerda Korevaar 1#, Gijs van Duijn *, Roeland van der Rijst * & Dato de Gruijter * # Faculteit der Rechtsgeleerdheid, Universiteit Leiden * ICLON, Afdeling Hoger Onderwijs, Universiteit Leiden In deze studie wordt een cohort-onderzoek beschreven naar rendementsveranderingen van het propedeuseonderwijs aan de cohorten die begonnen in 2007, 2008 en 2009 aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit Leiden. In 2007 vonden er substantiële aanpassingen plaats in het propedeuseprogramma van deze opleidingen. De veranderingen waren onder meer gericht op het verbeteren van het rendement van de bacheloropleiding. Twee elementen van deze veranderingen worden in dit paper kort toegelicht, namelijk het bindend studie advies en de homogene indeling naar vermogen in werkgroepen. Over de jaren 2007 tot 2010 is het onderwijs bestudeerd. Met regelmatige tussenpozen zijn veranderingen in het studierendement bestudeerd aan de hand van studiepunten, tentamencijfers, bindend studieadvies en uitval. In dit paper wordt een onderdeel van het rendementsonderzoek gepresenteerd waarbij het accent ligt op de vraag of er veranderingen zijn aan te tonen met betrekking tot het studiesucces van de studenten. We gaan daartoe kort in op twee zaken, namelijk het bindend studie advies en de homogene indeling naar vermogen in werkgroepen. Paper gepresenteerd tijdens de Onderwijs Research Dagen, juni 2010, Enschede. 1 Contact: 1

2 Inleiding In deze studie wordt een cohort-onderzoek (cf. Cohen et al., 2000) beschreven naar rendementsveranderingen binnen de juridische bacheloropleiding en de bacheloropleiding Criminologie van de Universiteit Leiden. In 2007 vonden er substantiële aanpassingen plaats in het propedeuseprogramma van deze opleidingen. De aanpassingen hadden te maken met de invoering van een nieuw onderwijsconcept, genaamd Leiden Law School (LLS). Met de invoering van LLS koos de faculteit voor een forse verandering van het propedeuseonderwijs. Het concept was onder meer gericht op het verbeteren van het rendement van de bacheloropleiding. Het ging gepaard met wijzigingen in het curriculum, zoals het instellen van verplichte deelname aan tentamens, met conditionele herkansingen, het instellen van tutorgroepen met begeleiding door docenttutoren en studenttutoren, homogene werkgroepindeling naar vermogen (ability grouping; Slavin, 1987) en een verplichte aanwezigheid tijdens werkgroepen. Met daarnaast aanpassing van onderwijsmateriaal, zoals syllabi en Blackboard. Door het instellen van meer verplichtingen in het curriculum wilde de faculteit de vrijblijvendheid van het onderwijs beperken en de betrokkenheid en het studiesucces van studenten verhogen. De faculteit formuleerde vier beleidsdoelen, te weten: 1. het terugdringen van de door studenten gepercipieerde vrijblijvendheid van de studie; 2. het verminderen van het gevoel van studenten dat zij verloren lopen ; 3. het versterken van de betrokkenheid van docenten bij onder meer de studievoortgang van studenten; 4. het intensiveren van vaardighedenonderwijs in de Bachelor. Over de jaren 2007 tot 2010 is het LLS onderwijs geëvalueerd. Met regelmatige tussenpozen zijn studenten en docenten bevraag over hun ervaringen met (onderdelen) van het nieuwe onderwijsconcept. Verder zijn veranderingen in het studierendement bestudeerd aan de hand van studiepunten, tentamencijfers, bindend studieadvies en uitval. De gemeten veranderingen werden gerelateerd aan de cijfers uit 2006, het laatste jaar dat het propedeuseonderwijs oude stijl gegeven werd. Ook is de eerste cohort die onder het LLS viel gevolgd om te zien hoe men in het tweede bachelorjaar presteerde. 2

3 In dit paper wordt een onderdeel van het rendementsonderzoek gepresenteerd van het propedeuseonderwijs aan de cohorten die begonnen in 2007, 2008 en 2009 aan de Faculteit der Rechtsgeleerdheid van de Universiteit Leiden (Van Duijn & De Gruijter, 2008; Van Duijn & Van der Rijst, 2009). Het accent ligt daarbij op de vraag of er veranderingen zijn aan te tonen met betrekking tot het studiesucces van de studenten. In dit paper gaan we daartoe in op twee zaken, namelijk het bindend studie advies en de homogene indeling naar vermogen in werkgroepen (ability grouping; Slavin, 1987). Methode Voor het totale onderzoek naar de studentprestaties is gebruik gemaakt van de cohorten eerstejaars studenten voltijd , en ; voor de cohort uit worden de gegevens momenteel verzameld. In het onderzoek is onderscheid gemaakt tussen de opleidingen Rechten en Criminologie. De aantallen studenten per cohort en per opleiding zijn gepresenteerd in Tabel 1. Tabel 1. Aantal studenten per cohort, uitgesplitst naar opleiding opleiding Rechten Criminologie cohort Bindend Studie Advies Aan het einde van het eerste studiejaar worden de definitieve bindend studieadviezen (BSAadviezen) gegeven. Na een negatief BSA advies mag de student de studie niet vervolgen. Naast positieve adviezen en negatieve adviezen, zijn er adviezen waarbij negatieve resultaten niet tot een afwijzing leiden vanwege persoonlijke omstandigheden (bijvoorbeeld ziekte) of vanwege toepassing van de zogenaamde hardheidsclausule. Onderzocht wordt welke veranderingen er optreden met betrekking tot de BSA adviezen en het aantal studenten dat de studie staakt voordat ze met een definitief studieadvies te maken krijgen. Ook is, bij de afsluiting van ieder semester van het LLS, een digitale vragenlijst over de perceptie van de opleiding uitgezet onder de studenten van de betreffende cohorten. Naast de invloed van het LLS op studiesucces, levert dit informatie op over de wijze waarop de studenten het LLS waarderen. 3

4 Homogene indeling van werkgroepen In augustus 2009 had de cohort die in september 2007 met de studie Rechten/Criminologie was gestart de tentamens van het tweede semester van jaar twee achter de rug. Studenten uit dit cohort die aan het einde van het eerste jaar LLS 55 ects of meer hadden behaald, kregen bij de start van het tweede jaar de mogelijkheid zich te laten indelen in een werkgroep met medestudenten die evenveel ects hadden. Achtergrond hiervoor was de gedachte dat goede studenten tijdens het werkgroeponderwijs wellicht belemmerd werden door minder goede of minder gemotiveerde studenten. Tabel 2 toont dat 292 studenten na afloop van het eerste studiejaar 55 ects of meer hadden behaald. Van hen hebben 137 studenten zich in tenminste één van de snelle werkgroepen ingeschreven. Dat wil zeggen dat ze samen met anderen die ook tenminste 55 ects behaald hadden het werkgroeponderwijs van een vak volgden. Een groep bestaande uit 155 studenten die eveneens meer dan 55 ects behaalden, koos niet voor indeling in snelle werkgroepen. Enkele studenten uit de cohort 2007 (deze bestond bij de aanvang van de studie uit 747 eerstejaars) blijven buiten de tabel als gevolg van missing values. Tabel 2. Aantal studenten met 55 ECTS of meer en indeling in snelle werkgroepen Snelle werkgroepen nee ja Total ECTS 55 of meer nee ja Totaal Van de cohort zijn inmiddels (meer) studenten gestopt. Indien deze meegenomen worden in de berekeningen trekken ze het gemiddelde voor de langzame groep, de studenten die in het eerste studiejaar minder dan 55 ects behaalden, naar beneden. Daarom is de volgende selectie gemaakt: indien studenten aan het eind van hun eerste jaar 20 ects of minder hadden behaald én in het tweede studiejaar geen studiepunten hebben bijgehaald, nemen we aan dat ze niet langer actief zijn. Deze groep is in de nu volgende analyse buiten beschouwing gelaten. Aan het eind van het tweede studiejaar bestaat de actieve cohort daarmee nog uit 600 4

5 studenten, zijnde ruim 80% van de groep van 747 studenten die in september 2007 met Leiden Law School begonnen. Resultaten Bindend Studie Advies Aan 672 studenten rechten en aan 92 studenten Criminologie is aan het eind van studiejaar een advies gegeven. De (83) studenten die geen eindadvies kregen, hadden zich op tijd voor de studie afgemeld. Tabel 3 geeft de verdeling van de adviezen voor de selectie met een definitief advies. Tabel 3. De BSA-adviezen 2008 (- = afgewezen, + = propedeuse gehaald of voldoende punten om door te gaan; H = hardheidsclausule, P = persoonlijke omstandigheden) OPLEIDING RECHTEN CRIMINOLOGIE % % BSA advies - 13,5 14,1 + 79,8 76,1 H 1,2 2,2 P 5,5 7,6 De gegevens uit Tabel 3 kunnen worden vergeleken met die uit eerdere jaren. In kregen 523 studenten Rechten een definitief advies, en 80 studenten Criminologie. In waren dat er 596 resp. 94. Gegevens van deze cohorten staan in de Tabellen 4 en 5. Tabel 4. De BSA-adviezen 2007 (- = afgewezen, + = propedeuse gehaald of voldoende punten om door te gaan; H = hardheidsclausule, P = persoonlijke omstandigheden) opleiding rechten criminologie % % BSA advies - 20,5 24,5 + 73,5 74,5 H,5 P 5,5 1,1 5

6 Tabel 5. De BSA-adviezen 2006 (- = afgewezen, + = propedeuse gehaald of voldoende punten om door te gaan; H = hardheidsclausule, P = persoonlijke omstandigheden) opleiding rechten criminologie % % Bsa advies - 30,0 22,5 + 66,0 75,0 H,6 P 3,4 2,5 Geconcludeerd kan worden dat, binnen de groep studenten met een BSA-advies, het percentage positieve adviezen bij Rechten is toegenomen van 66 procent in 2006 naar 74 procent in 2007 en naar bijna 80% in Daarbij blijft het percentage dat vertrekt voordat ze een BSA advies krijgt, voor de drie cohorten vrij stabiel (bij Rechten tussen 7,5 en 10%, bij Criminologie tussen 4 en 7%). De indeling in werkgroepen voor het tweede studiejaar Tabel 6 toont dat de langzame groep aan het einde van jaar 1 gemiddeld 39,6 ects heeft behaald, na afloop van jaar 2 is dat voor deze groep toegenomen tot gemiddeld 66,5 ects. De snelle groep begon het tweede jaar met gemiddeld 60,3 ects (Studenten kunnen meer dan 60 ects halen door extra vakken te doen) en kwam aan het eind van jaar 2 uit op gemiddeld 105,2 ects. Het verschil tussen de langzame en snelle groep is aan het eind van het tweede jaar toegenomen. Gemiddeld heeft de snelle groep in het tweede jaar ruim 55 ects meer dan aan het eind van jaar 1 tegen ruim 27 ects voor de langzame groep. Een t-toets wijst uit dat de in Tabel 6 weergegeven verschillen tussen de langzame en snelle groep significant zijn. In totaal behoort 40% van de cohort die in begon, tot de snelle starters, dat wil zeggen met 55 ects of meer aan het eind van hun 1 e studiejaar Rechten / Criminologie. Van deze snelle starters (n=295) heeft een deel (138) ervoor gekozen om te worden ingedeeld in (tenminste één) werkgroepje waarin zij met andere snelle starters samen de werkcolleges volgen. Een ander deel heeft daar niet voor gekozen, zij volgden de werkcolleges in een gemêleerd gezelschap van snelle en minder snelle medestudenten. 6

7 Tabel 6. Langzame en snelle starters: gemiddelden en standaardeviaties > 55 EC Aantal Gemiddelde Std. Deviatie Std. Error Mean ECTS na 1 jaar ,64 9,50, ,32 5,76,34 ECTS na 2 jaar ,52 25,769 1, ,24 22,43 1,31 ECTS behaald in jaar ,48 20,43 1, ,75 19,73 1,15 Tabel 7 toont de gemiddelden en de standaarddeviaties van de snelle groepen en hun indeling in homogene respectievelijk heterogene groepen. Hun gemiddelde score aan het eind van het eerste jaar is gelijk, immers het criterium was 55 ects of meer behaald. Aan het eind van jaar 2 (ECTS na jaar 2; Tabel 7) zijn de door hen behaalde ects eveneens vrijwel gelijk. Er worden geen significante verschillen gevonden op de t-toets. Tabel 7. Studenten met 55 ECTS of meer en hun indeling in werkgroepen Std. Std. Error Werkgroep Aantal Gemiddelde Deviatie Mean ECTS na 1 jaar heterogeen ,45 6,39,51 homogeen ,18 4,96,42 ECTS na 2 jaar heterogeen ,57 25,26 2,02 homogeen ,14 18,60 1,58 ECTS behaald in jaar heterogeen ,68 21,39 1,72 2 homogeen ,96 17,69 1,51 Het lijkt er sterk op dat het voor de snelle starters niet uitmaakt of ze in een homogeen of in een heterogeen samengestelde werkgroep zitten. Zij blijven evengoed presteren. Discussie Naast kritische feedback konden de maatregelen en veranderingen op een positieve waardering en steun van de studenten rekenen. Gemiddeld krijgt LLS van de studenten een ruime voldoende. Een minderheid van de eerstejaars studenten pleit voor meer ruimte voor eigen verantwoordelijkheid en wijst zaken af die verplicht gesteld worden. Een meerderheid van de studenten kan echter het verplichtende karakter begrijpen en accepteren. Het merendeel van de studenten uit de bestudeerde cohorten geeft aan dat de vaste 7

8 werkgroepsamenstelling leidt tot toegenomen betrokkenheid bij elkaar en bij de studie. Daarentegen krijgen de tutoraatsbijeenkomsten en de conditionele herkansing in het algemeen een lagere waardering. Ook uit de toelichtingen blijkt daarover een tamelijk breed gedragen ontevredenheid. Men vindt de normen te streng en sommige geven aan dat de procedures voor bezwaarschriften niet duidelijk zijn. De positieve waardering voor de tutoren, voor de vaste groepssamenstelling en voor de conditionele herkansingen is gedurende de jaren licht gestegen. Veel van de enquêtevragen, bijvoorbeeld over de colleges, werden door de cohorten gemiddeld op dezelfde positieve wijze beantwoord. In relatie tot het begin van de studie neemt de motivatie voor de studie in de loop van het jaar nog toe. De studenten die docenttutoren hadden die slechts weinig aanwezig waren, vonden de rol van deze tutoren onduidelijk en de afwezigheid werd door sommigen gepercipieerd als desinteresse. Het rendementsonderzoek toont een toename van positieve BSA besluiten voor de opleiding en een stijging van het percentage voldoende eindresultaten over de jaren. Op basis van de gepresenteerde resultaten kan geconcludeerd worden dat, binnen de groep studenten met een BSA-advies, het percentage positieve adviezen bij Rechten is toegenomen. Daarbij blijft het percentage dat vertrekt voordat ze een BSA advies krijgt voor de drie cohorten vrij stabiel. Het idee dat goede studenten tijdens het werkgroeponderwijs belemmerd zouden worden door minder goede of minder gemotiveerde studenten blijkt niet uit de gepresenteerde resultaten. Het lijkt er sterk op dat het voor de snelle starters niet uitmaakt of ze in een homogeen of in een heterogeen samengestelde werkgroep zitten. Zij blijven evengoed presteren. Verantwoording: De auteurs danken de heer J. Dreef van het faculteitsbureau Rechten voor het verstrekken van de benodigde gegevens. Referenties Cohen, L., Manion, L., & Morrison, K. (2000) Research methods in education (5th ed). London: Routledge Falmer. Slavin, R.E. (1987). Ability grouping and student achievement in elementary schools: A best-evidence synthesis. Review of Educational Research, 57, Van Duijn, G., & De Gruijter, D. N. M. (2008). LLS monitor Rapport nr Leiden: Universiteit Leiden, ICLON. Van Duijn, G., & Van der Rijst, R. M. (2009). LLS monitor Rapport nr Leiden: Universiteit Leiden, ICLON. 8

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. Mei 2015 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs Mei 2015 Feiten en cijfers 2 Inleiding Op 19 mei 2015 hebben de hogescholen hun strategische agenda #hbo2025: wendbaar & weerbaar1

Nadere informatie

nadruk gelegd op het belang van discipline en

nadruk gelegd op het belang van discipline en Bijlage IV bij Praktijkbeschrijving Liberal Arts and Sciences: de nameting Opgesteld door: Steven Dijkstra Projectleider Studiekeuzegesprekken Liberal Arts and Sciences Universiteit Utrecht Ter inleiding

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. April 2016

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. April 2016 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs April 2016 Feiten en cijfers 2 Het algemene beeld Start van de studie uitval en wisselaars Tal van inspanningen bij hogescholen

Nadere informatie

Bindend Studieadvies (BSA)

Bindend Studieadvies (BSA) BSA_4luik_0708.qxp:BSA folder recht 06-06-2007 18:18 Pagina 1 Bindend Studieadvies (BSA) Neem contact op met het Bureau Studiebegeleiding Om dispensatie te krijgen van het negatief BSA moet u uw persoonlijke

Nadere informatie

Artikel 1. Definities...2. Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies...2. Artikel 3. Het studiebegeleidingsplan en het advies...2

Artikel 1. Definities...2. Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies...2. Artikel 3. Het studiebegeleidingsplan en het advies...2 REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN Inhoud Artikel 1. Definities...2 Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies...2 Artikel 3. Het studiebegeleidingsplan en het advies....2 Artikel 4. Dossiervorming...3

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 0 9 69 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellante tegen de Examencommissie Pedagogische Wetenschappen, verweerster 1.

Nadere informatie

STUDIEKEUZEGESPREKKEN BIJ LIBERAL ARTS AND SCIENCES

STUDIEKEUZEGESPREKKEN BIJ LIBERAL ARTS AND SCIENCES STUDIEKEUZEGESPREKKEN BIJ LIBERAL ARTS AND SCIENCES Over het voorkomen van studieuitval bij een universiteitsbrede, interdisciplinaire bacheloropleiding SURF ACADEMY: MASTERCLASS STUDIEKEUZEGESPREKKEN

Nadere informatie

Achtergrondinformatie

Achtergrondinformatie BIJLAGE 3 Achtergrondinformatie Diplomarendement Daling diplomarendement voltijd hbo-bacheloropleidingen De trend die de Inspectie van het Onderwijs de afgelopen jaren signaleerde in het hbo zet door:

Nadere informatie

Inhoud REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN. Artikel 1. Definities...2. Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies...2

Inhoud REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN. Artikel 1. Definities...2. Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies...2 REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN Inhoud Artikel 1. Definities...2 Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies...2 Artikel 3. Het studiebegeleidingsplan en het studieadvies....2 Artikel 4. Dossiervorming...3

Nadere informatie

OW Resultaten Nameting Go no go cohort 2009/ 2010 Hogeschool Windesheim School of Education

OW Resultaten Nameting Go no go cohort 2009/ 2010 Hogeschool Windesheim School of Education OW 10.2546 Resultaten Nameting Go no go cohort 2009/ Hogeschool Windesheim School of Education Auteur: Carlo van Varsseveld Datum: 15 november Herziene versie 25 nov. Inhoudsopgave - Inleiding 3 - Resultaten

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers April 2017 Inhoud 1 Het algemene beeld 2 2 Start van de studie: uitvallers 4 3 Start van de studie: wisselaars 5 4 Afsluiting van de studie: studiesucces

Nadere informatie

Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en de (mogelijke) invloed op instroom en studiesucces van (subgroepen) studenten

Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en de (mogelijke) invloed op instroom en studiesucces van (subgroepen) studenten Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam en de (mogelijke) invloed op instroom en studiesucces van (subgroepen) studenten Dr. Gerard Baars, drs. Paul van Wensveen, ing. Peter Hermus Aanleiding

Nadere informatie

OW 10.2440. Nameting project Studiekeuzegesprekken NHTV Opleiding International Game Architecture and Design

OW 10.2440. Nameting project Studiekeuzegesprekken NHTV Opleiding International Game Architecture and Design OW 10.2440 Nameting project Studiekeuzegesprekken NHTV Opleiding International Game Architecture and Design Bij de opleiding International Game Architecture and Design zijn de studenten die gestart zijn

Nadere informatie

REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN

REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN Het College van Bestuur van de Universiteit Leiden, gelet op artikel 7.8b van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek juncto artikel

Nadere informatie

Bindend studieadvies. Een onderzoek naar de meningen en ervaringen van eerstejaars bachelorstudenten aan de Universiteit Utrecht

Bindend studieadvies. Een onderzoek naar de meningen en ervaringen van eerstejaars bachelorstudenten aan de Universiteit Utrecht Bindend studieadvies Een onderzoek naar de meningen en ervaringen van eerstejaars bachelorstudenten aan de Universiteit Utrecht Stichting Onderwijs Evaluatie Rapport Utrecht, juli 2007 1 2 Bindend studieadvies

Nadere informatie

op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid 2014-2015

op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid 2014-2015 Welkom op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid 2014-2015 Bij ons Bij ons leer leer je je de de wereld kennen Inhoudsopgave Welkom 1 De faculteit 2 Bachelordiploma 3 Hoe ziet je eerste jaar eruit? 4 Leiden

Nadere informatie

Overgangsregelingen Nederlands recht, Fiscaal recht en Criminologie 2002

Overgangsregelingen Nederlands recht, Fiscaal recht en Criminologie 2002 Overgangsregelingen Nederlands recht, Fiscaal recht en Criminologie 2002 Inhoud 1. Uitgangspunten overgangsregelingen 2. Invoering nieuwe structuur 3. Studiepunten en ECTS-credits 4. Samenhang diploma

Nadere informatie

TOELICHTING INDICATOREN STUDIE IN CIJFERS WO d.d. mei 2017

TOELICHTING INDICATOREN STUDIE IN CIJFERS WO d.d. mei 2017 TOELICHTING INDICATOREN STUDIE IN CIJFERS WO d.d. mei 2017 Studie in Cijfers (vaak ook studiebijsluiter genoemd) geeft een beeld van hoe een opleiding aan een universiteit het doet in vergelijking met

Nadere informatie

BACHELOROPLEIDING WERKTUIGBOUWKUNDE TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT

BACHELOROPLEIDING WERKTUIGBOUWKUNDE TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT UITVOERINGSREGELING 2016 2017 BACHELOROPLEIDING WERKTUIGBOUWKUNDE TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT UITVOERINGSREGELING BACHELOR WERKTUIGBOUWKUNDE 2016 2017 1 INHOUDSOPGAVE Artikel 1 Samenstelling Bachelor

Nadere informatie

Handleiding bindend studieadvies

Handleiding bindend studieadvies Handleiding bindend studieadvies De Radboud Universiteit heeft in het studiejaar 2011-2012 het bindend studieadvies (BSA) ingevoerd. Deze brochure biedt een handleiding aan alle medewerkers van de Radboud

Nadere informatie

Uitgebreide Pilot Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam

Uitgebreide Pilot Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam Uitgebreide Pilot Nominaal = Normaal aan de Erasmus Universiteit Rotterdam Tussenrapportage onderzoek (februari 2013) Dr. Gerard Baars Dr. Brian Godor Ing. Peter Hermus Drs. Rick Wolff In samenwerking

Nadere informatie

7. Deelname en slagen in het hoger onderwijs

7. Deelname en slagen in het hoger onderwijs 7. Deelname en slagen in het hoger onderwijs Vergeleken met autochtonen is de participatie in het hoger onderwijs van niet-westerse allochtonen ruim twee keer zo laag. Tussen studiejaar 1995/ 96 en 21/

Nadere informatie

MAAK KENNIS MET CRIMINOLOGIE FACULTEIT DER RECHTSGELEERDHEID PROF.DR.MR. WIM HUISMAN

MAAK KENNIS MET CRIMINOLOGIE FACULTEIT DER RECHTSGELEERDHEID PROF.DR.MR. WIM HUISMAN MAAK KENNIS MET CRIMINOLOGIE FACULTEIT DER RECHTSGELEERDHEID PROF.DR.MR. WIM HUISMAN LIQUIDATIE NIJMAN Waarom liquidaties? Vechtsport & georganiseerde misdaad Criminele inlichtingen Forenisische opsporing

Nadere informatie

Nameting: Studiekeuzegesprekken: wat werkt? Voorstel voor een beroepsgerichte studieadvisering. Penvoerende instelling:

Nameting: Studiekeuzegesprekken: wat werkt? Voorstel voor een beroepsgerichte studieadvisering. Penvoerende instelling: Nameting: Studiekeuzegesprekken: wat werkt? Voorstel voor een beroepsgerichte studieadvisering. Penvoerende instelling: Hogeschool van Amsterdam Domein Media, Creatie en Informatie AMFI- Ingrid Dokter

Nadere informatie

Bijlagenummer GV 454. Behandeld in Voorbereidende GV 28 oktober 2013 Overlegvergadering GV op 4 november 2013 Afsluitende GV11 november 2013

Bijlagenummer GV 454. Behandeld in Voorbereidende GV 28 oktober 2013 Overlegvergadering GV op 4 november 2013 Afsluitende GV11 november 2013 GEZAMENLIJKE VERGADERING UGV/OR/SR Bijlagenummer GV 454 Onderwerp: Evaluatie bindend studieadvies (bsa) 2012-2013 Status Bespreking Voorbereidende commissie GVcie OOM-1 Behandeld in Voorbereidende GV 28

Nadere informatie

Figuur: Procentuele uitval studenten hbo lerarenopleidingen na het eerste studiejaar (instroomjaren 2004 tot en met 2008)

Figuur: Procentuele uitval studenten hbo lerarenopleidingen na het eerste studiejaar (instroomjaren 2004 tot en met 2008) Uitval van studenten aan lerarenopleidingen Bij de verschillende hbo lerarenopleidingen vallen in het algemeen minder studenten uit dan in het totale hbo. Bij de talenopleidingen vallen relatief veel studenten

Nadere informatie

SELECTIE EN TOEGANKELIJKHEID VAN HET HOGER ONDERWIJS SAMENVATTING EERSTE 2 RAPPORTEN:

SELECTIE EN TOEGANKELIJKHEID VAN HET HOGER ONDERWIJS SAMENVATTING EERSTE 2 RAPPORTEN: SELECTIE EN TOEGANKELIJKHEID VAN HET HOGER ONDERWIJS SAMENVATTING EERSTE 2 RAPPORTEN: A. VERKENNING NAAR MAATREGELEN ROND IN- EN DOORSTROOM IN HET BACHELORONDERWIJS B. VERSCHILLEN EN ONTWIKKELINGEN IN

Nadere informatie

Daarnaast bestaat de volledig Engelstalige bachelor International and European Law.

Daarnaast bestaat de volledig Engelstalige bachelor International and European Law. Inleiding op de overgangsregeling overstappen naar de brede bachelor Rechtsgeleerdheid voor bachelor studenten. (Deze regeling is niet bedoeld voor pre-master studenten) In september 2013 is als gevolg

Nadere informatie

Dit onderdeel gaat over diploma s van bekostigde opleidingen. Hierbij onderscheiden we diplomarendement en het aantal diploma s.

Dit onderdeel gaat over diploma s van bekostigde opleidingen. Hierbij onderscheiden we diplomarendement en het aantal diploma s. Na nominaal plus 1 jaar 45 procent een diploma... 2 Rendement wo stijgt, hbo-rendement daalt... 4 Hbo-ontwerpopleidingen laagste rendement van de sector... 6 Hoger rendement wo biologie, scheikunde en

Nadere informatie

Bijlagenummer GV 507

Bijlagenummer GV 507 GEZAMENLIJKE VERGADERING UGV/OR/SR Bijlagenummer GV 507 Onderwerp: Ophoging norm bindend studieadvies Status Voorbereidende commissie OOM-1 Behandeld in Voorbereidende GV 28 september 2015 Overlegvergadering

Nadere informatie

Introductie Bacheloropleiding Psychologie

Introductie Bacheloropleiding Psychologie Introductie Bacheloropleiding Psychologie 31 augustus 2015 Anna Zandvliet, Arjaan Wit Instituut Psychologie Welkom Organisatie Universiteit/Faculteit/Instituut Programma propedeuse In het kort: BSA & studiebegeleiding

Nadere informatie

Nominaal is Normaal bij FSW

Nominaal is Normaal bij FSW Faculteit der Sociale Wetenschappen Nominaal is Normaal bij FSW Tweede rapportage met resultaten over studiekeuze, instroom, studieresultaten en gerapporteerde zelfstudietijd Datum: Maart 2012 Auteurs:

Nadere informatie

Steeds meer niet-westerse allochtonen in het voltijd hoger onderwijs

Steeds meer niet-westerse allochtonen in het voltijd hoger onderwijs Steeds meer niet-westerse allochtonen in het voltijd hoger onderwijs Esther van Kralingen Tussen studiejaar 1995/ 96 en 21/ 2 is het aandeel van de niet-westerse allochtonen dat in het hoger onderwijs

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 1 2 1 2 2 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellante tegen het Bestuur van de Faculteit Sociale Wetenschappen, verweerder

Nadere informatie

Faculteit der Rechtsgeleerdheid: overgangsregeling bij herziening bachelorcurriculum

Faculteit der Rechtsgeleerdheid: overgangsregeling bij herziening bachelorcurriculum Faculteit der Rechtsgeleerdheid: overgangsregeling 2014-2015 bij herziening bachelorcurriculum 26 mei 2014 Aanvulling 10 juli 2014, betreft een explicitering van de overgangsbepaling voor het vak Economie.

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 0 9 1 0 6 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellante tegen de Examencommissie propedeuse Rechtsgeleerdheid, verweerster

Nadere informatie

De Studiekeuzecheck op de Radboud Universiteit

De Studiekeuzecheck op de Radboud Universiteit De Studiekeuzecheck op de Radboud Universiteit Carla van Wely, projectleider VSNU-conferentie Matching van Talent 01-04-2014 Onderwerpen Studiekeuzecheck op RU: korte beschrijving Voortraject Digitale

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 1 4 2 0 3 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van [naam], appellante tegen het Bestuur van de Faculteit der Sociale Wetenschappen,

Nadere informatie

Introductie 2014. Engelse Taal en Cultuur. Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6

Introductie 2014. Engelse Taal en Cultuur. Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6 Introductie 2014 Engelse Taal en Cultuur Lidwien Cluitmans - studieadviseur Maandag 18 augustus LIN6 Intro ETC 2014 Welkom bij de Radboud Universiteit Radboud Universiteit Voorzitter van CvB: Prof. dr.

Nadere informatie

Selectie aan de Poort Louise C. Urlings-Strop Ted A.W. Splinter

Selectie aan de Poort Louise C. Urlings-Strop Ted A.W. Splinter Afscheidssymposium Dato de Gruijter 12 februari 2009 Selectie aan de Poort Louise C. Urlings-Strop Ted A.W. Splinter Opleidingsinstituut Geneeskunde, Erasmus MC Rotterdam Waarom decentrale selectie? 100%

Nadere informatie

3. Groepen In deze overgangsregeling wordt uitgegaan van een indeling van studenten in vier groepen

3. Groepen In deze overgangsregeling wordt uitgegaan van een indeling van studenten in vier groepen Overgangsregeling Bacheloropleiding Fiscaal recht 2008 1. Uitgangspunten overgangsregeling Behaalde studiepunten in het onderwijsprogramma bacheloropleiding Fiscaal recht dat met ingang van 1 september

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 0 7 5 8 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van de heer XXX, appellant tegen het College van Bestuur, verweerder 1. Ontstaan en loop

Nadere informatie

Welkom op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid

Welkom op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid Welkom op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid 2009-2010 Universiteit Leiden. Universiteit om te ontdekken. Inhoudsopgave Welkom 1 Leids studiesysteem 7 De faculteit 2 Tentamenbeleid 8 Hoe ziet je eerste

Nadere informatie

A. Hieronder is voor zover van toepassing nadere facultaire invulling per artikel gegeven:

A. Hieronder is voor zover van toepassing nadere facultaire invulling per artikel gegeven: 10 SPECIFIEKE FACULTAIRE BEPALINGEN Faculteit: Faculteit Maatschappij & Recht A. Hieronder is voor zover van toepassing nadere facultaire invulling per artikel gegeven: Artikel 32 Inschrijving voor cursussen

Nadere informatie

Dit onderdeel gaat over diploma s van bekostigde opleidingen. Hierbij onderscheiden we diplomarendement en het aantal diploma s.

Dit onderdeel gaat over diploma s van bekostigde opleidingen. Hierbij onderscheiden we diplomarendement en het aantal diploma s. Na vijf jaar 38 procent met hbo-diploma Onderwijs... 2 Hbo-rendement tot voor kort dalend... 3 Wo-rendement stijgt... 4 Mbo ers in Onderwijs hoger rendement dan havisten... 6 Vrouwen halen hoger rendement

Nadere informatie

Het College van beroep voor de examens aan de Universiteit Utrecht (hierna: het College) heeft de volgende uitspraak gedaan op het beroep van:

Het College van beroep voor de examens aan de Universiteit Utrecht (hierna: het College) heeft de volgende uitspraak gedaan op het beroep van: CBE, Postbus 80125, 3508 TC Utrecht College van Beroep voor de Examens ex artikel 7.60 van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek Bezoekadres Heidelberglaan 8, Utrecht UITSPRAAK Ons

Nadere informatie

De Studiekeuzecheck: voor wie werkt het?

De Studiekeuzecheck: voor wie werkt het? De Studiekeuzecheck: voor wie werkt het? Onderzoek naar SKC bij de Randstad hogescholen Dr. F. Rutger Kappe 17 maart, Utrecht rutger.kappe@inholland.nl Opzet Landelijk overzicht SKC in het hbo Resultaten

Nadere informatie

TOELICHTING INDICATOREN STUDIE IN CIJFERS HBO d.d. mei 2017

TOELICHTING INDICATOREN STUDIE IN CIJFERS HBO d.d. mei 2017 TOELICHTING INDICATOREN STUDIE IN CIJFERS HBO d.d. mei 2017 Studie in Cijfers (vaak ook studiebijsluiter genoemd) geeft een beeld van hoe een opleiding aan een hogeschool het doet in vergelijking met dezelfde

Nadere informatie

: negatief bindend studieadvies, persoonlijke omstandigheden Datum uitspraak : 23 september 2005

: negatief bindend studieadvies, persoonlijke omstandigheden Datum uitspraak : 23 september 2005 Trefwoorden : negatief bindend studieadvies, persoonlijke omstandigheden Datum uitspraak : 23 september 2005 Hoofdoverwegingen : Het College is van oordeel dat, mede gezien het in het studiejaar behaalde

Nadere informatie

Bindend studieadvies bacheloropleiding Biologie

Bindend studieadvies bacheloropleiding Biologie Bindend studieadvies bacheloropleiding Biologie Concept 11 juni 2007 Inleiding Het College van Bestuur (CvB) heeft besloten dat alle bacheloropleidingen van de Universiteit Utrecht uiterlijk september

Nadere informatie

Intakeprocedures bij lerarenopleidingen Problemen, interventies mechanismen en uitkomsten. Jacqueline Kösters (HvA) & Floris van Blankenstein (ICLON)

Intakeprocedures bij lerarenopleidingen Problemen, interventies mechanismen en uitkomsten. Jacqueline Kösters (HvA) & Floris van Blankenstein (ICLON) Intakeprocedures bij lerarenopleidingen Problemen, interventies mechanismen en uitkomsten Jacqueline Kösters (HvA) & Floris van Blankenstein (ICLON) 1 Het onderzoek Wat: NRO-onderzoek naar de voorspellende

Nadere informatie

Preambule... 3 Sectie A... 3 Artikel 1. Definities... 3. Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies... 4

Preambule... 3 Sectie A... 3 Artikel 1. Definities... 3. Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies... 4 REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN Inhoud Preambule... 3 Sectie A... 3 Artikel 1. Definities... 3 Artikel 2. Eisen Bindend Studieadvies... 4 Artikel 3. Het studiebegeleidingplan en het studieadvies...

Nadere informatie

Premasterprogramma Psychologie 10 november Jan van Rooij Eva Bezemer Heleen Oostebrink

Premasterprogramma Psychologie 10 november Jan van Rooij Eva Bezemer Heleen Oostebrink Premasterprogramma Psychologie 10 november 2017 Jan van Rooij Eva Bezemer Heleen Oostebrink huishoudelijke mededelingen - voorlichting duurt tot 13.00 uur - vragen: 13.30 14.15 uur (centrale hal) - zaal

Nadere informatie

Welkom op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid

Welkom op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid Welkom op de Faculteit der Rechtsgeleerdheid 2012-2013 Universiteit Leiden. Universiteit om te ontdekken. Inhoudsopgave Welkom 1 De faculteit 2 Bachelordiploma 3 Hoe ziet je eerste jaar eruit? 4 Leiden

Nadere informatie

Curriculumevaluatie BA Wijsbegeerte

Curriculumevaluatie BA Wijsbegeerte Curriculumevaluatie BA Wijsbegeerte Beste student, U heeft onlangs alle onderdelen van uw bacheloropleiding Wijsbegeerte afgerond en kunt nu het BA-diploma aanvragen. Het bestuur van het Instituut voor

Nadere informatie

het College van Beroep voor de Examens van de Haagse Hogeschool (hierna: het CBE), verweerder.

het College van Beroep voor de Examens van de Haagse Hogeschool (hierna: het CBE), verweerder. Zaaknummer : CBHO 2015/293 en 2015/293.1 Rechter(s) : mr. Olivier Datum uitspraak : 12 januari 2016 Partijen : Appellant en Haagse Hogeschool Trefwoorden : bindend negatief studieadvies BNSA duidelijkheid

Nadere informatie

Informatie over het BINDEND STUDIEADVIES voor studenten Pedagogische Wetenschappen

Informatie over het BINDEND STUDIEADVIES voor studenten Pedagogische Wetenschappen Informatie over het BINDEND STUDIEADVIES voor studenten Pedagogische Wetenschappen. 2015-2016 Inleiding. Alle studenten van de Leidse universiteit die zich in 2015 voor de eerste keer ingeschreven hebben

Nadere informatie

REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN

REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN REGELING BINDEND STUDIEADVIES UNIVERSITEIT LEIDEN Het College van Bestuur van de Universiteit Leiden, gelet op artikel 7.8b van de Wet op het hoger onderwijs en wetenschappelijk onderzoek juncto artikel

Nadere informatie

Uitvoeringsreglement Studieadvies in de propedeutische fase

Uitvoeringsreglement Studieadvies in de propedeutische fase Uitvoeringsreglement Studieadvies in de propedeutische fase Zwolle, 8 december 2008 Gewijzigd op 9 juli 2012 1 Titel I - Algemeen Artikel 1 - Doel 1. Het doel van het uitvoeringsreglement is te garanderen

Nadere informatie

Cijfermatige achtergrondinformatie ten behoeve van Slotconferentie HO-tour

Cijfermatige achtergrondinformatie ten behoeve van Slotconferentie HO-tour Cijfermatige achtergrondinformatie ten behoeve van Slotconferentie HO-tour In deze bijlage zijn feiten en cijfers opgenomen over het hoger onderwijs die illustratief kunnen zijn voor de discussies in de

Nadere informatie

U I T S P R A A K 1 3 2 1 2

U I T S P R A A K 1 3 2 1 2 U I T S P R A A K 1 3 2 1 2 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellant tegen de Examencommissie Propedeuse van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid,

Nadere informatie

Analyse van de instroom van allochtone studenten op de pabo 1

Analyse van de instroom van allochtone studenten op de pabo 1 Analyse van de instroom van allochtone studenten op de pabo 1 Inleiding Hoeveel en welke studenten (autochtoon/allochtoon) schrijven zich in voor de pabo (lerarenopleiding basisonderwijs) en blijven na

Nadere informatie

Online-dating in studiekeuzeprocessen voor een succesvolle doorstroming naar het hbo

Online-dating in studiekeuzeprocessen voor een succesvolle doorstroming naar het hbo Online-dating in studiekeuzeprocessen voor een succesvolle doorstroming naar het hbo Cees Terlouw & Hans de Vries Workshop Studiekeuzeconferentie Utrecht, 29 september 2011 Kom verder. Saxion. KCOI - Kenniscentrum

Nadere informatie

Over verenigingslidmaatschap en studiesucces.

Over verenigingslidmaatschap en studiesucces. Over maatschap en studiesucces. Rapport nr 171 augustus 2006 D.N.M. de Gruijter Interfacultair centrum voor Lerarenopleiding, Onderwijsontwikkeling en Nascholing ICLON Over maatschap en studiesucces Rapport

Nadere informatie

Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER)

Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Uitleg over de OER Alles wat iedere student moet weten over zijn of haar Onderwijs- en Examenregeling (OER) Fractie VUUR, Universiteitsraad www.verenigingvuur.nl info@verenigingvuur.nl - 2 - Voorwoord

Nadere informatie

Randvoorwaarden. Geachte decaan, beste Karen,

Randvoorwaarden. Geachte decaan, beste Karen, Decaan Faculteit Natuurwetenschappen, Wiskunde en Informatica t.a.v. Karen Maex Postbus 94214 1090 GE Amsterdam (020) 525 5878 fnwi@studentenraad.nl studentenraad.nl/fnwi Datum 10 februari 2014 Ons kenmerk

Nadere informatie

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. mei 2010

Feiten en cijfers. Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs. mei 2010 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs mei 2010 1 Feiten en cijfers Afgestudeerden en uitvallers in het hoger beroepsonderwijs Inleiding Deze factsheet geeft informatie

Nadere informatie

INHOUDSOPGAVE. 1. Gevolgen invoering Brede bachelor voor zittende (schakel) studenten Inleiding 1

INHOUDSOPGAVE. 1. Gevolgen invoering Brede bachelor voor zittende (schakel) studenten Inleiding 1 INHOUDSOPGAVE 1. Gevolgen invoering Brede bachelor voor zittende (schakel) studenten 1 1.1 Inleiding 1 1.2 Hoe ziet het eerste jaar van de Brede bachelor er uit? 1 1.3 Hoe ziet de jaarindeling van het

Nadere informatie

Bij beslissing van 28 augustus 2013 heeft de examencommissie van de opleiding Informatica appellant een negatief bindend studieadvies gegeven.

Bij beslissing van 28 augustus 2013 heeft de examencommissie van de opleiding Informatica appellant een negatief bindend studieadvies gegeven. Zaaknummer : CBHO 2014/045 Rechter(s) : mr. Borman Datum uitspraak : 23 juni 2014 Partijen : Appellant tegen Hogeschool Leiden Trefwoorden : Bijzondere omstandigheden, duale opleiding NBSA, negatief bindend

Nadere informatie

1. Studenttevredenheid TOELICHTING

1. Studenttevredenheid TOELICHTING 1. Studenttevredenheid TOELICHTING Dit criteria geeft een beeld van het oordeel dat studenten over hun studie geven. Het is een eenvoudige maar robuuste indicatie van hoe de studenten de kwaliteit van

Nadere informatie

DE NIEUWE BACHELOR OPLEIDING

DE NIEUWE BACHELOR OPLEIDING DE NIEUWE BACHELOR OPLEIDING STUDIESUCCES: DE VRIJBLIJVENDHEID VOORBIJ Diagnose Doelstellingen Maatregelen Waar staan we? Effectmeting 2 DIAGNOSE - KERNPROBLEEM Lage studierendementen in de bachelor opleidingen

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 1 2 1 1 3 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellant tegen het Bestuur van de Faculteit Wiskunde & Natuurwetenschappen

Nadere informatie

Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen

Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen Faculteit der Wiskunde en Natuurwetenschappen Aanvullende regels en richtlijnen voor de opleidingen geldig vanaf 01 september 2010 Hoofdstuk 1 Bachelor Wiskunde... 2 Hoofdstuk 2 Master Mathematics... 2

Nadere informatie

Effectmeting na 1 bachelorjaar bij het project Studiekeuzegesprekken bij grote groepen studenten

Effectmeting na 1 bachelorjaar bij het project Studiekeuzegesprekken bij grote groepen studenten Nameting Studiekeuzegesprekken: wat werkt? Effectmeting na 1 bachelorjaar bij het project Studiekeuzegesprekken bij grote groepen studenten van de Rotterdam School of Management, Erasmus University (RSM)

Nadere informatie

TUSSENBERICHT SELECTIE VAN VOLTIJD MASTEROPLEIDINGEN IN HET WETENSCHAPPELIJK ONDERWIJS EN STUDENTENSTROMEN

TUSSENBERICHT SELECTIE VAN VOLTIJD MASTEROPLEIDINGEN IN HET WETENSCHAPPELIJK ONDERWIJS EN STUDENTENSTROMEN TUSSENBERICHT SELECTIE VAN VOLTIJD MASTEROPLEIDINGEN IN HET WETENSCHAPPELIJK ONDERWIJS EN STUDENTENSTROMEN December 2016 In de wet Kwaliteit in Verscheidenheid is met ingang van het studiejaar 2014/2015

Nadere informatie

Reactie bachelor OER

Reactie bachelor OER Spuistraat 134 1012 VB Amsterdam (020) 525 3278 fgw@studentenraad.nl studentenraad.nl/fgw Reactie bachelor OER 2015-2016 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 Artikel 3: Inrichting opleiding... 2 3.1 Indeling

Nadere informatie

Aandeel meisjes in de bètatechniek VMBO

Aandeel meisjes in de bètatechniek VMBO Vrouwen in de bètatechniek Traditioneel kiezen veel meer mannen dan vrouwen voor een bètatechnische opleiding. Toch lijkt hier de afgelopen jaren langzaam verandering in te komen. Deze factsheet geeft

Nadere informatie

De Studiekeuzecheck: heeft het gewerkt?

De Studiekeuzecheck: heeft het gewerkt? De Studiekeuzecheck: heeft het gewerkt? Resultaten Fontys onderzoek Evelyne Meens Fontys/Tilburg University Resultaten G5 onderzoek Rutger Kappe Inholland/Vrije Universiteit Chantal Gorissen Deze workshop

Nadere informatie

Uitval studenten. Sectorbeeld Onderwijs, Inspectie van het Onderwijs,

Uitval studenten. Sectorbeeld Onderwijs, Inspectie van het Onderwijs, Studenten sector Onderwijs vallen vaker uit... 2 Veel uitval bij 2 e graads hbo... 3 Meer uitval van pabo studenten met mbo-achtergrond... 5 Steeds meer mannen vallen uit bij pabo... 7 Studenten met niet-westerse

Nadere informatie

Bedrijfskunde. Introductie Lucas Meijssen studieadviseur bacheloropleiding bedrijfskunde

Bedrijfskunde. Introductie Lucas Meijssen studieadviseur bacheloropleiding bedrijfskunde Bedrijfskunde Introductie 2017 Lucas Meijssen studieadviseur bacheloropleiding bedrijfskunde Waar ik het over ga hebben Kenmerken opleiding Bedrijfskunde Vakken jaar 1; met name de drie startvakken Rechten

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 10-0 3 0 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellant tegen de Examencommissie Japanese Studies, verweerster 1. Ontstaan

Nadere informatie

Overgangsregelingen Technische Planologie

Overgangsregelingen Technische Planologie faculteit ruimtelijke wetenschappen Overgangsregelingen Technische Planologie 2014 2015 Opgesteld en vastgesteld door de Examencommissie 10 februari 2015 2 1. Een nieuw programma vanaf 2015-2016 Wat verandert

Nadere informatie

Kerncijfers. Onderwijs. Onderzoek [ 6 ]

Kerncijfers. Onderwijs. Onderzoek [ 6 ] [ 6 ] Kerncijfers Onderwijs Studenten 2010/2011 2011/2012 2012/2013 2013/2014 2014/2015 Instroom propedeuse bachelor 3.857 4.153 4.541 5.222 4.937 Deelnemers excellentie 7,2% 6,3% 6,0% 7,9% 10,4% Contacturen

Nadere informatie

U I T S P R A A K 0 8 9 1

U I T S P R A A K 0 8 9 1 U I T S P R A A K 0 8 9 1 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellant tegen het Bestuur van de Faculteit der Geesteswetenschappen, verweerder

Nadere informatie

(ZELF)SELECTIE IN DE LERARENOPLEIDING: PROBLEMEN, INTERVENTIES MECHANISMEN UITKOMSTEN. Jacqueline Kösters Velon 2017

(ZELF)SELECTIE IN DE LERARENOPLEIDING: PROBLEMEN, INTERVENTIES MECHANISMEN UITKOMSTEN. Jacqueline Kösters Velon 2017 (ZELF)SELECTIE IN DE LERARENOPLEIDING: PROBLEMEN, INTERVENTIES MECHANISMEN UITKOMSTEN Jacqueline Kösters Velon 2017 1 Wat: NRO-onderzoek naar de voorspellende waarde van selectie-instrumenten voor de toelating

Nadere informatie

5.6 Het Nederlands hoger onderwijs in internationaal perspectief

5.6 Het Nederlands hoger onderwijs in internationaal perspectief 5.6 Het s hoger onderwijs in internationaal perspectief In de meeste landen van de is de vraag naar hoger onderwijs tussen 1995 en 2002 fors gegroeid. Ook in gaat een steeds groter deel van de bevolking

Nadere informatie

U I T S P R A A K 1 3 1 5 4

U I T S P R A A K 1 3 1 5 4 U I T S P R A A K 1 3 1 5 4 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellant tegen het Bestuur van de Faculteit der Rechtsgeleerdheid, verweerder

Nadere informatie

Jaarverslag Kwaliteitszorg CMD

Jaarverslag Kwaliteitszorg CMD Jaarverslag Kwaliteitszorg CMD 2014-2015 INHOUD WAARDERING... 2 RENDEMENT... 2 AUDIT/ACCREDITATIE... 3 BIJLAGEN WAARDERING Rapportcijfers Propedeusevakken... 4 Rapportcijfers kernvakken V1... 4 Rapportcijfers

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 1 4 0 1 3 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van [naam en woonplaats], appellant tegen de Facultaire Examencommissie van de Faculteit

Nadere informatie

U I T S P R A A K

U I T S P R A A K U I T S P R A A K 0 9-0 9 1 van het College van beroep voor de examens van de Universiteit Leiden inzake het beroep van XXX, appellante tegen Examencommissie Talen en Culturen Japan, verweerster 1. Ontstaan

Nadere informatie

Anne Sytske Keijser secretaris examencommissie Talen en culturen van China

Anne Sytske Keijser secretaris examencommissie Talen en culturen van China Faculteit der Letteren Opleiding Talen en culturen van China Aan: alle BA-studenten van de opleiding Talen en culturen van China betreft: Generieke overgangsregeling voor de BA Leiden, 6 maart 2008 Geachte

Nadere informatie

STERKER AAN DE START:

STERKER AAN DE START: STERKER AAN DE START: INTAKE PROCEDURE AAN DE UNIVERSITEIT LEIDEN 8 STAPPEN VAN HET LEIDS STUDIESYSTEEM HOE KAN EEN VRAGENLIJST BIJDRAGEN AAN STUDIESUCCES? Dr Marc Cleiren Dustin Schaap Msc. 6 februari

Nadere informatie

Afgestudeerden en uitvallers in Avans en het hoger beroepsonderwijs

Afgestudeerden en uitvallers in Avans en het hoger beroepsonderwijs Leer- en Innovatiecentrum Breda, 's-hertogenbosch, Tilburg NOTITIE ons kenmerk IR24052017 contactpersoon Daniël Rijckborst telefoon 0610359505 onderwerp Factsheet Vereniging Hogescholen e-mail d.rijckborst@avans.nl

Nadere informatie

Studiebegeleiding aan de TU Delft

Studiebegeleiding aan de TU Delft aan de TU Delft Pascal de smidt, Studieadviseur CiTG Ouderavond 1 in de bachelor Wat kan uw kind verwachten? Begeleiding in het eerste bachelorjaar (propedeuse) Begeleiding in het tweede en derde bachelorjaar

Nadere informatie

LESS IS MORE 2 E GRAADS ENGELS, EERSTE ERVARINGEN MET DECENTRALE SELECTIE

LESS IS MORE 2 E GRAADS ENGELS, EERSTE ERVARINGEN MET DECENTRALE SELECTIE LESS IS MORE 2 E GRAADS ENGELS, EERSTE ERVARINGEN MET DECENTRALE SELECTIE MICHELLE WILLEMS (COÖRDINATOR OPLEIDING) ALESSANDRA CORDA (OPLEIDINGSMANAGER) ELKE VAN ERP (ONDERZOEKSTER) 1 INHOUD PRESENTATIE

Nadere informatie

Geneeskundestudenten met risico op studie-uitval en -vertraging: kenmerken en mogelijke interventies

Geneeskundestudenten met risico op studie-uitval en -vertraging: kenmerken en mogelijke interventies Geneeskundestudenten met risico op studie-uitval en -vertraging: kenmerken en mogelijke interventies Karen Stegers-Jager Institute of Medical Education Research Rotterdam (imerr) 5 april16 Het probleem

Nadere informatie

Mekelweg 4, kamer LB02.800 2628 CD Delft 015-2781430 j.vandeluitgaarden-ninaber@tudelft.nl

Mekelweg 4, kamer LB02.800 2628 CD Delft 015-2781430 j.vandeluitgaarden-ninaber@tudelft.nl Pagina 1/5 Mekelweg 4, kamer LB02.800 2628 CD Delft 015-2781430 j.vandeluitgaarden-ninaber@tudelft.nl Aan: TU Delft, College van Bestuur Van: Betreft: Prestatieafspraken TU Delft Datum: 2 januari 2011

Nadere informatie

Analyse van de vooraanmeldingen voor de lerarenopleidingen

Analyse van de vooraanmeldingen voor de lerarenopleidingen Analyse van de vooraanmeldingen voor de lerarenopleidingen Aanmelding voor opleidingen tot vo docent steeds vroeger, pabo trekt steeds minder late aanmelders juni 2009 Inleiding Om de (toekomstige) leraartekorten

Nadere informatie

UITVOERINGSREGELING BACHELOROPLEIDING TECHNISCHE AARDWETENSCHAPPEN TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT

UITVOERINGSREGELING BACHELOROPLEIDING TECHNISCHE AARDWETENSCHAPPEN TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT UITVOERINGSREGELING 2012-2013 BACHELOROPLEIDING TECHNISCHE AARDWETENSCHAPPEN TECHNISCHE UNIVERSITEIT DELFT Uitvoeringsregeling BSc TA 2012-2013, 21 juni 2012 INHOUDSOPGAVE Hoofdstuk 1 - Propedeutische

Nadere informatie