-emissie in de praktijk

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "-emissie in de praktijk"

Transcriptie

1 Reductie van -emissie in de praktijk Uitgerekend -emissie

2 Samen werken aan -reductie Klimaatverandering staat ondanks of zoals sommigen zullen betogen, mede dankzij de financiële crisis nog steeds hoog op de agenda. Als de financiële crisis ons iets laat zien, dan is het wel de grote verwevenheid en onderlinge afhankelijkheid van sectoren, economieën en landen. Een dergelijke trend doet zich ook voor bij klimaatverandering, in toenemende mate aangeduid als klimaatcrisis. Een problematiek die is ontstaan door de handelingen van vele partijen en waarvan de bestrijding vraagt om intensieve samenwerking van dezelfde partijen. Dit geldt zeker ook voor de bouwsector die veel schakels en spelers kent. De noodzakelijke en overeengekomen -reductiedoelstellingen in de gebouwde omgeving zullen alleen tot stand komen indien opdrachtgevers en opdrachtnemers samenwerken, uiteraard ieder vanuit de eigen rol en verantwoordelijkheid. Het is een positieve ontwikkeling dat zowel onderzoek als praktijkvoorbeelden laten zien dat de bouwsector in veel gevallen kosteneffectief kan bijdragen aan -reductie. Tot op heden is terecht veel aandacht besteed aan het verlagen van het energieverbruik en de -uitstoot in de gebruiksfase van opgeleverde producten, met name in de burger- en utiliteitsbouwsector. De overheid heeft ambitieuze doelstellingen uitgevaardigd en de meeste initiatieven en (ontwerp) instrumenten richten zich op de gebruiksfase. Naar de overtuiging van Koninklijke BAM Groep een uitgelezen moment om ook aandacht te vragen voor -reductie in de inkoop- en bouwfase, een naar ons is gebleken relatief onontgonnen terrein. Om hieraan kwantitatief invulling te geven heeft BAM de Project Carbon Calculator (PCC) ontwikkeld, een praktisch instrument waarmee in samenwerking met ketenpartners de -reductiemogelijkheden in de inkoop- en bouwfase van een bouwproject kan worden bepaald. Uit de toepassing van de PCC in 8 projecten blijkt een gemiddelde -reductie van circa 8,1 procent mogelijk te zijn. Voor ons aanleiding om de PCC structureel te gaan inzetten en opdrachtgevers proactief te wijzen op -reductiemogelijkheden. Tussen droom en daad staan ongetwijfeld nog diverse praktische barrières, maar die slechten wij graag in samenwerking met onze ketenpartners. Wij zijn ervan overtuigd dat verdere benutting van dit middel kan leiden tot een aanzienlijk verdere reductie van de -emissie. Wij roepen opdrachtgevers op om -emissie te laten meewegen in het aanbestedingsproces en de markt uit te dagen en in staat te stellen om op innovatieve wijze bij te dragen aan het bestrijden van klimaatverandering. Met deze publicatie, het opzetten van het bijbehorende interactieve platform en het beschikbaar stellen van de Project Carbon Calculator wil BAM haar ervaring en kennis graag delen met de sector. Niet alleen vanuit onze maatschappelijke verantwoordelijkheid, maar ook vanuit het besef dat een adequate respons op de klimaatcrisis mede de toekomst van ons bedrijf zal bepalen. Wij hopen voor de toekomst het vertrouwen te blijven genieten van onze opdrachtgevers om met hen en andere ketenpartners een bijdrage te leveren aan verdere -reductie in de gebouwde omgeving. Nico de Vries vice-voorzitter raad van bestuur Koninklijke BAM Groep nv 3 Inhoud Inleiding Pag noodzakelijk, mogelijk en kosteneffectief Pag. 5. van gebruiksfase naar inkoop- en bouwfase Pag De Project Carbon Calculator Pag. 10 Projecten BAM Woningbouw De Kapiteyn en Het Kompas Utrecht Pag Woningen Rondolaan Heijplaat Rotterdam Pag. 16 Woon-zorgcomplex Zuidland Purmerend Pag. 18 Zuiderval Enschede Pag. 0 Blok 56A te IJburg Amsterdam Pag. Projecten BAM Utiliteitsbouw Kantoor DCMR Schiedam Pag. 6 Revitalisatie kantoor BAM Civiel Gouda Pag. 8 De Zomertuinen Spijkenisse Pag. 30 Gemeentehuis Bronckhorst Pag. 3 Arentheem College/Leerpark Presikhaaf Arnhem Pag. 34 Projecten BAM Civiel Hospesbrug Bloemendaal Pag. 50 AZN Moerdijk Pag. 5 Fietsenstalling Leiden Pag. 54 Parkeergarage Nijverdal Pag. 56 Sluizen 4,5 en 6 Noord-Brabant Pag. 58 Projecten BAM Infratechniek Delflanden Emmen Pag. 6 Subline PWN Andijk Pag. 64 VRI Helmond Pag. 66 Fiber to the Home Son en Breugel Pag. 68 Puur water Schoonebeek Pag. 70 Projecten BAM Rail PGO De Peel Pag. 74 Spoorvernieuwing Schiedam Hoek van Holland Pag. 76 Lightrail George Maduroplein Den Haag Pag. 78 Projecten BAM Wegen Oost Veluweweg Apeldoorn Pag. 38 N3 Beneden-Leeuwen-Druten Pag. 40 Geluidsscherm Uitgeest Pag. 4 Bodemsanering UCP Utrecht Pag. 44 Servaeshof Venray bouwrijp maken Pag. 46

3 Inleiding Tijdens het door Koninklijke BAM Groep georganiseerde symposium in 006 over maatschappelijk verantwoord ondernemen zijn tien thema s benoemd waarvan energieverbruik in relatie tot klimaatverandering er één was. Dit thema kreeg een verdere verdieping tijdens het symposium van 008 waar de reductie van -emissie centraal stond. BAM heeft bij die gelegenheid een berekeningsmethode voorgesteld aan de hand waarvan de carbon footprint van een bouwonderneming kon worden bepaald. Vervolgens heeft BAM de -emissie van de eigen onderneming berekend. Het symposium van 008 werd afgesloten met de opening van een desk op de website van BAM, waar partijen uit de bouwsector terecht konden met vragen over reductie van -emissie. Tijdens het symposium van 009 met als titel Uitgerekend -emissie staat de praktische invulling van de berekeningsmethode centraal. Uitgaande van de veronderstelling dat reductie in de gebruiksfase al op voldoende aandacht van de sector kan rekenen, wil BAM nu de nadruk leggen op de vermindering van -emissie die te verwezenlijken is in de inkoop- en bouwfase. Om dit te realiseren introduceert BAM de Project Carbon Calculator (PCC) waarmee de reductie van -emissie in de inkoop- en bouwfase gekwantificeerd wordt. BAM wil hiermee ook een aanzet geven voor een uniforme berekeningsmethode die een vast onderdeel zou kunnen uitmaken van de bestekken die vanaf 010 door een duurzaam aanbestedende overheid worden voorgeschreven. Het is de overtuiging van BAM dat het alleen mogelijk is met succes de PCC tot een uniforme berekeningsmethode te verheffen als de bouwsector ervan doordrongen is dat het efficiënter is met een en dezelfde methode te werken noodzakelijk, mogelijk en kosteneffectief Circa 40 procent van de wereldwijde -emissie wordt direct of indirect veroorzaakt door de gebouwde omgeving. Het is niet verwonderlijk dat de bouwsector in de discussie rondom klimaatverandering volop in de schijnwerpers staat. Minder bekend is het feit dat de gebouwde omgeving nog een enorm besparingspotentieel kent. Recent onderzoek toont aan dat de komende decennia energiebesparing in gebouwen meer -reductie oplevert dan de totale uitstoot van de transportsector groot is. Verder blijkt dat een groot deel van het besparingspotentieel op kosteneffectieve wijze te realiseren is. Het is duidelijk dat de bouwsector een grotere rol zal gaan spelen bij de aanpak van klimaatverandering. Overheden zetten in op -reductie Binnen de internationale gemeenschap ontstaat meer en meer consensus over de oorzaken en bestrijding van klimaatverandering. Los van de vraag of wereldleiders in 009 op de klimaattop in Kopenhagen overeenstemming bereiken over een nieuw en ambitieus internationaal klimaatverdrag, zetten overheden op alle niveaus in op - reductie. Maakte de Europese Unie al in 007 haar reductiedoelstelling van 30 procent voor 00 bekend, nu stelt ook de nieuwe regering in de Verenigde Staten zich ten doel in 050 een -reductie van 80 procent te behalen. In de VS moet hiervoor al in 00 alle nieuwbouw 50 procent minder energie verbruiken en de bestaande bouw 5 procent. Nederland heeft haar klimaatdoelstellingen voor de gebouwde omgeving gespecificeerd door in 00 alleen nog energieneutrale nieuwbouw te zullen realiseren. Daarnaast stelt Nederland zich een halvering van het totale energieverbruik in de bestaande gebouwde omgeving in 030 ten doel. project Energy Efficiency in Buildings (EEB) van de World Business Council for Sustainable Development werken internationale bedrijven uit de bouwketen samen aan vraagstukken over energieconsumptie in de gebouwde omgeving. Onderzoek van het EEB laat zien dat ondanks de complexiteit van de sector, met behulp van bestaande technologie en met behoud van commercieel succes, er voldoende kansen liggen om het energieverbruik in gebouwen terug te dringen. Een belangrijk obstakel voor het bereiken van de gewenste resultaten vormt het gebrek aan kennis bij betrokken partijen. Een groot deel van dit kennisgebrek berust op het feit dat men ten onrechte van de veronderstelling uitgaat dat het doorvoeren van -reductiemaatregelen hoge kosten met zich meebrengt: het merendeel van de bouwsector schat de kosten voor duurzame gebouwen 1 procent hoger dan ze werkelijk zijn. Verder is het onduidelijk welk deel van de keten deze kosten moet dragen. Technologie en acceptatie Onderzoek laat keer op keer zien dat het zowel technologisch als economisch mogelijk is te voldoen aan de ambitieuze (inter)nationale doelstellingen. Binnen het

4 Winst met -reductie -reducerende maatregelen in de gebouwde omgeving kennen veelal een positief rendement en leveren per saldo geld op. In vergelijking met andere sectoren zoals transport, zware industrie, bos- en landbouw, behoren maatregelen die genomen kunnen worden voor gebouwen zelfs tot de meest kosteneffectieve. Uit een door Siemens gesponsord onderzoek blijkt dat circa tweederde van de maatregelen die de stad Londen dient te treffen om haar klimaatdoelstellingen te behalen, zichzelf op termijn terugverdienen (zie figuur 1). De gebouwde omgeving is voor circa driekwart verantwoordelijk voor de -emissie van Londen. Ook voor de grondstoffenproducerende sector is een groot aantal maatregelen kosteneffectief. Hier geldt tevens dat de haalbaarheid van maatregelen om -reductie te verwezenlijken relatief groot is. Mede doordat in deze sector de -emissie eenvoudig is toe te wijzen aan een beperkt aantal grote processen zoals de productie van staal of glas. Dit in tegenstelling tot de keten van bedrijven die de ontwerp- en bouwfase van projecten voor zijn rekening neemt. De relatief complexe structuur van de bouwketen leidt ertoe dat energiebesparing, ondanks de financiële voordelen, niet tot stand komt. Bijvoorbeeld door gebrek aan kennis en informatie of omdat besparingen niet terechtkomen bij de partij die investeert in de -reducerende maatregelen. Gebouwde omgeving: Kostencurve voor reductie Greenhouse gas Londen (05, besluitvormers perspectief) Reductiekosten ( /t ) Woningen Openbaar en commercieel Dubbele beglazing Verlichting woningen Condensatieketels Muurisolatie Vloerisolatie Kantoorapparatuur Zolderisolatie Isolatie scholen Isolatie kantoorpanden Leidingisolatie Klimaatsystemen woningen Verlichting Verlichting etalages Keukenapparatuur commerciële Tochtwering Optimalisatie gebouwbeheersysteem gebouwen Energiebewust autorijden Warmteterugwinning Spouwmuurisolatie Openbare verlichting Elektrische toepassingen Verbeterde thermostaten Kleine klimaatsystemen Nieuwbouw met zeer lage epc Grote klimaatsystemen Koeling door hernieuwbare energie Cumulatief reductie potentieel (Mt / ) Bron: Rapport duurzame stedelijke infrastructuur, McKinsey & Company (008) Figuur 1. Kostencurve reductiemaatregelen GHG-emissies gebouwde omgeving Londen van gebruiksfase naar inkoop- en bouwfase Verhoudingen -emissie in de keten voor woningen Inkoop Bouw Gebruik Het onderwerp klimaatverandering heeft in een relatief korte periode een grote vlucht genomen. Toen BAM in 006 het eerste symposium over maatschappelijk verantwoord ondernemen in de bouw organiseerde, was klimaatverandering slechts een van de tien thema s. Sindsdien is klimaatverandering centraal komen te staan in de bouwsector. Daarbij is tot op heden terecht veel aandacht besteed aan het verlagen van het energieverbruik en de -uitstoot in de gebruiksfase van opgeleverde producten. Dat is de reden voor BAM om nu ook aandacht te vragen voor het reduceren van -emissie in de inkoopen bouwfase. Aandacht -reductie vooral gericht op gebruiksfase Uit het in 008 door BAM gepresenteerde rekenmodel van de carbon footprint blijkt dat het overgrote deel van -emissie veroorzaakt wordt door toeleveranciers en de opgeleverde producten in de gebruiksfase. In de afgelopen jaren is een reeks van initiatieven genomen om te komen tot duurzame producten en -reductie in de gebouwde omgeving. Uit een analyse blijkt dat deze initiatieven vooral gericht zijn op het einde van de bouwketen, de opgeleverde producten en in sommige gevallen in het begin van de keten: de inkoopfase of de bouwfase. Het merendeel van de aanpakken of methodes voorziet echter niet in instrumenten die -emissiecijfers berekenen. Bouwketen Keten Verhouding -emissie in de keten voor utilitaire gebouwen Inkoop Bouw Gebruik Reductie in de inkoop- en bouwfase Analyse van de carbon fooprint van de B&U-sector en de GWW-sector maakt duidelijk dat de -emissie in de keten gaat veranderen. Absoluut en relatief in de verdeling over de inkoop-, bouw- en gebruiksfase. Het relatieve belang van de inkoop- en bouwfase gaat toenemen ten opzichte van de gebruiksfase. Dit vraagt om een adequate respons vanuit de bouwwereld. Bouwketen Keten Figuur. Berekening carbon footprint burger- en utiliteitsbouwsector (008)

5 Hoewel het energieverbruik in de gebruiksfase nog lange tijd veel aandacht zal blijven vragen, wil BAM graag vooruitkijken. Met de nieuwe - emissieverdeling in het vooruitzicht zal de bouwsector zich meer dan voorheen moeten richten op reductiemogelijkheden in de inkoop- en bouwfase. Dit vraagt net als bij -reductie in de gebruiksfase om intensieve samenwerking tussen opdrachtgevers en opdrachtnemers. Door de verschuiving van de aandacht van de gebruiksfase naar de inkoop- en bouwfase ontstaat een andere verdeling van de carbon footprint over de verschillende fases. Die verschuiving is niet voor alle sectoren hetzelfde of in gelijke mate. Stand van zaken in de burger- en utiliteitsbouwsector (B&U-sector) De resultaten van het rekenmodel van de carbon footprint voor de keten van B&U-sector zijn duidelijk: het grootste deel van de -emissie ontstaat door energieverbruik van opgeleverde producten (woningen 80 procent en kantoren 91 procent) in de gebruiksfase. Naar verwachting zullen woningen en utilitaire gebouwen in de nabije toekomst aanmerkelijk energiezuiniger zijn. Niet alleen door aangescherpte wettelijke eisen zoals de energieprestatiecoëfficiënt, maar ook door de vraag van publieke en private opdracht gevers en vastgoedbeleggers. Er bestaat inmiddels een keur aan methoden en instrumenten zoals BREEAM en de GreenUp Tool die zich richten op het terugdringen van -emissie in de gebruiksfase. Het grootste energiebesparingspotentieel zit overigens niet in nieuwbouwprojecten maar juist in de bestaande bouw. In Nederland wordt slechts 1 procent van de woningvoorraad en 1 procent van de utilitaire gebouwen jaarlijks gerenoveerd. De praktijk wijst uit dat de door SenterNovem en BAM Woningbouw in november 008 uitgebrachte Toolkit Bestaande Bouw steeds vaker wordt toegepast. Vanwege het omvangrijke karakter van renovatietrajecten worden de eerste resultaten pas eind 009 verwacht. Door de voortvarende aanpak van energiebesparing in de gebruiksfase zal de -emissie van de opgeleverde producten de komende jaren naar verwachting sterk afnemen. Hierdoor zullen de verhoudingen in de B&U-keten wijzigen en zal het relatieve aandeel en het belang van -emissie vanuit de inkoop- en bouwfase sterk toenemen. 8 9 Stand van zaken in de grond-, weg- en waterbouwsector (GWW-sector) De wereld van de grond-, weg- en waterbouwsector bestaat uit autowegen, spoorwegen, civiele constructies en infratechniek activiteiten. De carbon footprint van deze producten ziet er heel anders uit dan die van woningen en utilitaire gebouwen. De -emissie van spoor- en autowegen zit voornamelijk aan de toeleverende kant en in de bouwfase en minder in de gebruiksfase. De realisatie van producten in de GWW-sector vraagt om de inzet van relatief veel -intensieve grondstoffen zoals asfalt, beton, staal en koper. Het gebruik van deze producten is laag, omdat het wegverkeer en spoorwegverkeer niet worden meegenomen in het rekenmodel om de carbon footprint te bepalen. De aandacht voor -reductie ligt in vergelijking met de burger- en utiliteitsbouwsector aanmerkelijk lager. Dit verklaart waarschijnlijk ook het beperkte aantal methoden en instrumenten om de hoogte van -reductie in de GWW-sector te bepalen. De beschikbare tools zoals DuboCalc, VPL, URBIS en LEMON richten zich bovendien niet of in mindere mate op -emissie in de inkoop- en bouwfase. Naar verwachting zal het voorgenomen duurzame inkoopbeleid van de overheid, en met name Rijkswaterstaat en ProRail, het onderwerp -reductie hoog op de agenda zetten. In de komende jaren zal de -emissie van de inkoopfase afnemen: enerzijds gedreven door het inkoopbeleid van de overheid en anderzijds door innovaties van toeleveranciers. Hierdoor zullen de verhoudingen in de GWW-keten wijzigen en zal het aandeel en het belang van -emissie in de bouwfase toenemen. Verhouding -emissie in de keten voor spoorwegen Verhouding -emissie in de keten voor autowegen Inkoop Bouw Gebruik Inkoop Bouw Gebruik Bouwketen Keten Bouwketen Keten Figuur 3. Berekening carbon footprint grond-, weg- en waterbouwsector (008)

6 3. De Project Carbon Calculator Carbon footprint van bouwprojecten De Project Carbon Calculator (PCC) is een praktisch instrument om in samenwerking met ketenpartners -reductiekansen te bepalen in inkoop- en de bouwfase van een bouwproject. Het instrument is in samenwerking met KPMG ontwikkeld en is toepasbaar in iedere fase van een project. Zowel tijdens het ontwerp, de aanbesteding, de bouw en het onderhoud kan worden bepaald wat de carbon footprint van een bouwproject is (of wordt) en waar het meest efficiënt reductiemaatregelen kunnen worden genomen. Hierdoor ontstaat inzicht in de werkprocessen van het bouwproject en de gevolgen hiervan voor de -emissie. Bij de toepassing van de PCC wordt onderscheid gemaakt tussen inkoop- en de bouwfase. Binnen deze onderdelen is weer een indeling gemaakt naar een aantal categorieën waarvan de -emissie exact gemeten wordt (scope en categorieën in figuur 4). Inkoop Grondstoffen en halffabricaten Bouw Onderaannemers en BAM Bouwketen Gebruik Energieverbuik product De Project Carbon Calculator in de praktijk getoetst Uit zes bouwsectoren waarin BAM actief is (Woningbouw, Utiliteitsbouw, Wegen, Civiel, Infratechniek en Rail) zijn in totaal 8 projecten geselecteerd waarvan de reductie van de -emissie met de Project Carbon Calculator is berekend. Deze projecten vormen een dwarsdoorsnede van de bouwprojecten die Koninklijke BAM Groep uitvoert. Bij ieder project wordt een korte beschrijving gegeven van de werkzaamheden, gevolgd door een verklaring van de -emissies en mogelijke reductiekansen. Ook wordt per project het PCC resultaat en de gerealiseerde of mogelijke -reductie gepresenteerd. In de meeste gevallen gaat het om een vermindering die ook daadwerkelijk binnen het project gerealiseerd is. In die projecten waar (nog) geen reductie gerealiseerd is, wordt een eerste aanzet voor direct realiseerbare reductiemaatregelen gegeven. Door verder te optimaliseren met ontwerpkeuzes en materiaalkeuzes kan een verdere reductie worden bereikt. Leveranciers Materiaal ( -emissiefactor: Cradle to gate) Personeel Bouwplaatsmaterieel Afval Transport BAM en onderaannemers Opdrachtgevers Energie Figuur 4: De carbon footprint van bouwprojecten Ontstane inzichten en conclusies Om de werking van de PCC te toetsen en de eerste ervaringen te kunnen delen, heeft BAM de PCC toegepast op bouwprojecten uit zowel de B&U-sector als de GWW-sector. De belangrijkste conclusies zijn: De PCC laat zien dat bij de geselecteerde bouwprojecten gemiddeld een -reductie van 8,1 procent mogelijk is [1]. Het doorrekenen [] van de verschillende projecten is een eerste stap, waarbij genomen reductiemaatregelen en kansen zijn geïnventariseerd. De projecten zijn verschillend van aard. Het ene project biedt betere reductiemogelijkheden dan het andere. Dit verklaart mede de spreiding in de reductiepercentages. Een aantal maatregelen dat in het verleden genomen is uit het oogpunt van efficiency, blijkt ook een positieve uitwerking te hebben op het reduceren van -emissie. Daarnaast is in enkele gevallen bij een project geconstateerd dat er nog geen concrete maatregelen zijn voor de categorieën die voor een groot deel van de -emissie op het betreffende project verantwoordelijk zijn. Het aanbod van leveranciers en de wijze waarop een opdrachtgever zijn vraag formuleert, heeft invloed op de -reductiemogelijkheden van bouwprojecten. Substantiële -reductie is uitsluitend te bereiken in samenwerking met toeleveranciers, bouwondernemingen en opdrachtgevers. Vanuit deze inzichten onderzoekt BAM nieuwe mogelijkheden voor energiebesparing en alternatieve materialen binnen de eigen bedrijfsonderdelen, maar ook bij toeleveranciers en opdrachtgevers. Daarnaast zal op de -desk vanaf 4 juni een platform worden gelanceerd dat vergelijkbaar is met Wikipedia. Volgens het principe van open source is het voor opdrachtgevers, leveranciers en andere bouwpartners mogelijk om het instrument uit te breiden en te verfijnen. Verder worden alle ketenpartners uitgenodigd op deze site eigen ervaringen, tips en informatie te plaatsen. [1] Per project is de -emissie weergegeven in tonnen (t) en de -reductie in percentages. [] Door afronding kunnen kleine verschillen in de berekening ontstaan. Aan de slag met de Project Carbon Calculator BAM heeft de ambitie om de PCC in samenwerking met partners in de keten verder te ontwikkelen. Via de wordt de PCC vanaf 4 juni 009 voor de hele bouwsector beschikbaar gesteld. Op deze website zijn ook de uitgangspunten van de rekenmethode en de gebruiksaanwijzing te vinden. Project Carbon Calculator

7 Projecten BAM Woningbouw Als marktleider realiseert BAM Woningbouw een substantieel deel van de woningen in Nederland. We werken met ruim.000 mensen vanuit negen zelfstandige regionale bedrijven. We ontwikkelen en realiseren woonomgevingen die inspireren en zijn actief op alle onderdelen van de Nederlandse woningmarkt, te weten projectontwikkeling, nieuwbouw, onderhoud en renovatie, alsook herbestemming van gebouwen. We vinden innoveren belangrijk en voor ons betekent dit onder andere inspelen op de zorg voor duurzaamheid, leefbaarheid en energiebesparing.

8 De Kapiteyn en Het Kompas Utrecht In samenwerking met Mitros is door BAM Woningbouw het appartementencomplex De Kapiteyn en Het Kompas ontwikkeld en gerealiseerd. Het complex ligt in Langerak, een oude wijk van Leidsche Rijn, Utrecht. De Kapiteyn omvat 116 luxe huurwoningen en een stallinggarage bestemd voor de vrije markt. In Het Kompas zijn 14 sociale huurwoningen en een stallinggarage ontwikkeld. Aan beide uiteinden van het appartementencomplex De Kapiteyn staan torens met zeven verdiepingen. De twee torens worden gekoppeld door laagbouw van vier verdiepingen. Het Kompas heeft twee torens met respectievelijk zeven en negen verdiepingen die ook door laagbouw aan elkaar zijn gekoppeld. Het woon-werkverkeer van het personeel en het gebruikte bouwplaatsmaterieel is een relatief grote bron van -emissie op dit project. Daarnaast is in dit project een flinke hoeveelheid materiaal toegepast waarvan de productie en het transport verantwoordelijk zijn voor veel -uitstoot. De volgende mogelijkheden om de -emissie te reduceren zijn benut: Als alternatief voor kalkzandsteen is hout toegepast waarmee het werkproces bovendien een efficiënter verloop kreeg. Door het gebruik van een groter gevelsteenformaat is minder metselmortel per vierkante meter nodig. Door het stimuleren van carpoolen is het woon-werkverkeer zoveel mogelijk beperkt. Op twaalf kilometer van de bouwplaats ligt een afvalverwerking. Dit zorgt voor een afname van afvalvervoer. Vanaf augustus 008 is er op het project groene stroom afgenomen Materiaal ,8% Personeel ,% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,4% Transport ,0% Energieverbruik ,5% Totale ,0% Gerealiseerde 3,0%

9 6 Woningen Rondolaan Heijplaat Rotterdam Het project Rondolaan maakt onderdeel uit van de herstructurering van het dorp Heijplaat. Projectontwikkelaar Kristal heeft de 6 eengezinswoningen ontwikkeld waarbij bestaande bebouwing is gesloopt. BAM Woningbouw heeft de woningen gerealiseerd. Waar mogelijk is voldaan aan de voorwaarde van opdrachtgever Woonbron om hoogwaardig hergebruik van de bij de sloop vrijgekomen materialen toe te passen. Behalve dat hierdoor duurzaam is gebouwd, heeft dit een esthetische uitstraling opgeleverd van woningen die in harmonie zijn met omliggende architectuur. Het materiaalgebruik draagt aanzienlijk bij aan de -emissie van het project: beton en kalkzandsteen hebben de grootste invloed. Daarnaast zorgt het woon-werkverkeer van personeel voor een relatief groot aandeel in de -emissie. De volgende mogelijkheden om -emissie op dit project te reduceren zijn benut: Door het gebruik van een groter gevelsteenformaat is minder metselmortel per vierkante meter oppervlak nodig. Het woon-werkverkeer is zoveel mogelijk beperkt door waar mogelijk personeel uit de regio in te zetten en door carpoolen te stimuleren. De woningscheidende wanden zijn van kalkzandsteen vervaardigd in plaats van beton. Dit leidt tot een toename van bouwmateriaal en van transport. Deze toename wordt gecompenseerd door inzet van minder bouwplaatsmaterieel. In augustus 008 is de bouwplaats overgegaan op het gebruik van groene stroom Materiaal ,% Personeel ,8% Bouwplaatsmaterieel ,% Afval ,0% Transport ,1% Energieverbruik ,5% Gerealiseerde Totale ,3% 4,3%

10 Woon-zorgcomplex Zuidland Purmerend In opdracht van De Zorgcirkel realiseert BAM Woningbouw een nieuw woon- en zorgcomplex Zuidland in de wijk Wijdevenne in Purmerend. Het complex bestaat uit 50 zorgeenheden, 47 luxe huurappartementen en 30 sociale huurwoningen. De woningen zijn bestemd voor senioren met een (toekomstige) zorgindicatie. Voor meer veiligheid en comfort zijn in een aantal woningen extra voorzieningen opgenomen. Het woon- en zorgcomplex bestaat uit drie gebouwen. De gebouwen verspringen van elkaar: de vorm kan vergeleken worden met lamellen. In het project is het casco vervaardigd van in het werk gestort beton. Er is gekozen om voor de kopgevels prefab beton toe te passen. De grote hoeveelheden beton en gevelstenen die in het project zijn verwerkt hebben de meeste invloed op de -emissie. Daarnaast draagt de categorie personeel voor een groot gedeelte bij aan de totale uitstoot. De volgende mogelijkheden om de -emissie te reduceren zijn benut: Door het personeel te laten carpoolen worden woon-werk kilometers verminderd. Per augustus 008 is op het project gebruikgemaakt van groene stroom Materiaal ,0% Personeel ,9% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,0% Transport ,0% Energieverbruik ,5% Totale % Gerealiseerde,4%

11 Zuiderval Enschede Woningcorporatie De Woonplaats is opdrachtgever voor de nieuwbouw van 9 appartementen, 500 m² aan commerciële ruimten en een parkeerkelder voor 9 auto s. BAM Vastgoed ontwikkelt en BAM Woningbouw realiseert het project. Het complex is gesitueerd in het Hofkwartier, een wijk van Enschede die nog in ontwikkeling is. Het ontwerp is van de Architecten Werkgroep uit Tilburg. Eén bouwdeel is een carré van vier bouwlagen waar plaats is voor zestig appartementen waarvan een aantal zorgwoningen. Het andere bouwdeel is een toren met op de begane grond commerciële ruimten en op de acht verdiepingen daarboven 3 appartementen. Tussen de beide bouwvolumes wordt een binnentuin aangelegd. De appartementen worden - in samenwerking met Eneco Energy - voorzien van warmte, tapwater en koeling door gebruik te maken van zonne-energie, warmtepompen en vloerverwarming met comfortkoeling via een bodemwisselaar. In het project draagt het toegepaste materiaal, voornamelijk beton, voor het grootste gedeelte bij aan de -emissie. De categorieën personeel en bouwplaatsmaterieel dragen ook voor een groot gedeelte bij aan de -uitstoot. De volgende mogelijkheden om -emissie te reduceren zijn benut: Prefab beton van de muren van de berging is vervangen door kalkzandsteen. Het toepassen van doorstrijkmortel in plaats van voegmortel leidt tot 6 liter minder mortel per m². Door het bouwplaatspersoneel te laten carpoolen is het woon-werkverkeer verminderd. Per augustus 008 is op het project gebruikgemaakt van groene stroom Materiaal ,% Personeel ,1% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,0% Transport ,0% Energieverbruik ,0% Gerealiseerde 3,3% Totale ,3%

12 Blok 56a te IJburg Amsterdam Het project Blok 56A op IJburg in Amsterdam omvat de realisatie van 74 appartementen. De appartementen op de begane grond zijn gekoppeld aan bedrijfsruimtes. De achterzijde van Blok 56A heeft uitzicht op de groene tunnel (groenstrook). De opdrachtgever van dit project is Stadsgenoot. Het project is ontwikkeld door Oosten Kristal. Voor dit project heeft BAM Woningbouw de Zilveren Helm gewonnen. De Zilveren Helm is een regionale veiligheidsprijs binnen BAM die jaarlijks binnen alle regio s wordt uitgereikt. In het project wordt de meeste -emissie veroorzaakt door materiaalgebruik, voornamelijk beton. Daarnaast zorgt woon-werkverkeer voor veel -uitstoot. De volgende mogelijkheden om -emissie te reduceren zijn benut: Voor de kopgevels is gebruikgemaakt van houtskeletbouw-elementen in plaats van prefab beton. Door verandering in het ontwerp is het mogelijk om de hoeveelheid staal te reduceren met ongeveer zes ton. Door bouwplaatspersoneel uit de regio in te zetten wordt het woonwerkverkeer beperkt. Per augustus 008 is op het project gebruikgemaakt van groene stroom. 3 Materiaal ,9% Personeel ,0% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,0% Transport ,0% Energieverbruik ,9% Totale ,8% Gerealiseerde 4,8%

13 Projecten BAM Utiliteitsbouw BAM Utiliteitsbouw is een landelijk opererende en ontwikkelende bouwer. Wij richten ons op het ontwikkelen, realiseren en onderhouden van huisvestingen voor bedrijven en instellingen. De meerwaarde voor klanten bestaat uit onze kennis, inzicht en ervaring in de gehele levenscyclus van een gebouw. BAM Utiliteitsbouw streeft ernaar vroeg bij projecten te worden betrokken. Want hoe vroeger wij worden ingeschakeld, hoe groter het voordeel dat de combinatie van onze manier van denken, ontwikkelen en bouwen voor onze klanten oplevert. Bij BAM Utiliteitsbouw werken medewerkers, verdeeld over elf regio s. Iedere regio is volledig toegerust om als ontwikkelende bouwer te opereren.

14 Kantoor DCMR Schiedam Op het nieuwe bedrijventerrein Schieveste tussen station Schiedam Centraal en de snelweg A0 realiseert BAM Utiliteitsbouw een casco kantoorruimte met bijbehorende parkeerkelder met daarin circa 134 parkeerplaatsen voor de gebruiker van het pand, de Milieudienst Rijnmond. De hoofdingang van het kantoorgebouw ligt aan een plein en de achtergevel grenst aan de A0. Om het geluid van het voorbijgaande verkeer te weren is over de volle breedte van het gebouw een glazen wand geplaatst. In het ontwerp worden de richtlijnen voor duurzaam bouwen gehanteerd. De duurzaamheidsmaatregelen die zijn toegepast zorgen voor energiereductie tijdens de gebruiksfase van het gebouw. De warmte-koude-opslag onder de grond levert de grootste energiewinst op. Daarnaast wordt op termijn aan de pleinkant een aantal zonnecollectoren of andere opwekkers voor duurzame energie geplaatst. Door detectie van aanwezigheid van mensen wordt op verlichting bespaard. Daarnaast reageert het verlichtingssysteem op de hoeveelheid licht van buitenaf. Door de lage energieprestatiecoëfficiënt (EPC) van 1 krijgt het nieuwe kantoorgebouw een groen energielabel A+. In het project zorgt de categorie materiaal voor de meeste -emissie, voornamelijk staal en beton. Daarnaast heeft woon-werkverkeer een relatief groot aandeel in de totale -emissie. De volgende mogelijkheden om -emissie te reduceren zijn benut: De raamkozijnen zijn in hout uitgevoerd met aan de buitenzijde een aluminium afwerking. In vergelijking met traditionele alumunium raamkozijnen is hierdoor minder aluminium toegepast. Door personeel gezamenlijk naar de bouwplaats te rijden is het woon-werkverkeer beperkt. Er is gebruikgemaakt van een afvalverwerking op slechts vijf kilometer afstand van de bouwplaats. Dit heeft geleid tot een vermindering van afvalvervoer. Vanaf augustus 008 heeft de bouwplaats groene stroom afgenomen. 6 7 Materiaal ,1% Personeel ,0% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,% Transport ,0% Energieverbruik ,3% Totale ,5% Gerealiseerde 6,5%

15 Revitalisatie kantoor BAM Civiel Gouda Het kantoor van BAM Civiel in Gouda is gerevitaliseerd door BAM Utiliteitsbouw. Het pand uit de jaren zeventig van de vorige eeuw heeft nu een moderne, eigentijdse uitstraling. De betonconstructie aan de buitenzijde is schoongemaakt en hersteld. In de plafonds is een luchtbehandelingssysteem aangebracht. Hiervoor zijn extra schachten geplaatst. De enkele beglazing is vervangen door dubbele beglazing. Daarnaast is de inrichting van het pand vernieuwd. Op dit project is het Attente Bouwers Plan toegepast. Hierbij wordt proactief gecommuniceerd met de omgeving van de bouwplaats, waaronder een middelbare school, en wordt extra rekening gehouden met de activiteiten in relatie tot deze omgeving. Naast het toegepaste materiaal vertegenwoordigt de inzet van personeel de grootste bron van -emissie. De volgende mogelijkheden om -emissie te reduceren zijn benut: Door aanpassingen in het ontwerp is het materiaalgebruik van voornamelijk beton en staal gereduceerd. Bijkomend voordeel is dat hiermee het esthetische uiterlijk van het gebouw is gewaarborgd. Voor het project is vanaf augustus 008 gebruikgemaakt van groene stroom. Een mogelijkheid om -emissie nog verder te reduceren: Door personeel gezamenlijk naar de bouwplaats te laten rijden, kan in de toekomst op dergelijke projecten het woon-werkverkeer worden beperkt Materiaal ,0% Personeel ,0% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,0% Transport 1 1 0,3% Energieverbruik ,5% Gerealiseerde 13,8% Totale ,8%

16 De Zomertuinen Spijkenisse Voor Woonbron Spijkenisse wordt door BAM Utiliteitsbouw het woon- en zorgcomplex de Zomertuinen ontwikkeld. Het is een lang uitgestrekt gebouw van vier verdiepingen. Toekomstige bewoners van de dertig woonappartementen kunnen kiezen voor huur of koop. De woningen zijn voorbereid op de aanleg van domotica (de integratie van technologie en diensten voor een betere kwaliteit van wonen en leven) waarmee bewoners onder andere gebruik kunnen maken van zorg- en servicediensten. Het project omvat bovendien de inrichting van de 1,6 hectare grote locatie met de aanleg van 130 parkeerplaatsen, wegen, tuinen en watergangen. Kort voor de start van de uitvoering heeft BAM Utiliteitsbouw een voorstel gedaan om een compleet warmtepompsysteem op te nemen in het ontwerp. De engineering van dit systeem vindt gelijktijdig plaats met de werkvoorbereiding van het project. Door deze milieuvriendelijke en duurzame keuze is de energieprestatiecoëfficiënt (EPC) teruggebracht tot circa 0,6. Door de combinatie van een lagere EPC en reductiemaatregelen tijdens de bouw wordt de totale -emissie teruggebracht. Het materiaalgebruik is de grootste bron van -emissie, vooral beton en staal. Daarnaast heeft de inzet van personeel en bouwplaatsmaterieel een aanzienlijk aandeel in de -emissie. De volgende kansen om -emissie te reduceren zijn voor dit project benut: In overleg met de installateur is een keuze gemaakt voor kunststof PVC-leidingen in plaats van koperen leidingen. Bijkomend voordeel is dat het gebruik van PVC-leidingen de kans op vandalisme vermindert. Daar waar in het ontwerp lood van toepassing was, is dit vervangen door kunststof. Bouwplaatspersoneel is afkomstig uit de regio en er wordt gecarpoold. Voor dit project is per augustus 008 gebruikgemaakt van groene stroom Materiaal ,5% Personeel ,0% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,% Transport ,0% Energieverbruik ,% Totale ,0% Gerealiseerde 7,0%

17 Gemeentehuis Bronckhorst BAM Utiliteitsbouw bouwt het nieuwe gemeentehuis aan de rand van Hengelo (Gld), een van de 43 dorpen en buurtschappen van de gemeente Bronckhorst. Het m² grote gebouw is ontworpen door Atelier Pro Architecten uit Den Haag. Het wordt een duurzaam kantoor: door de principes van Passief Bouwen te hanteren, zal het energieverbruik van dit gebouw slechts 36% zijn van de norm. Het gebouw is extreem goed geïsoleerd, volledig kierdicht en heeft vrijwel geen koudebruggen. De benodigde energie wordt duurzaam opgewekt. De vloerkoeling met bodemopslagsysteem koelt het gebouw in de zomer. De luiken van het gebouw sluiten zich automatisch om de inval van zonlicht te voorkomen en op het moment dat het vertrek niet wordt gebruikt. Om het energieverbruik tijdens de gebruiksfase te verlagen, is geïnvesteerd in extra isolatie. Dit leidt echter tot een hogere -emissie van de toegepaste materialen in vergelijking tot conventionele bouw. De categorie materiaal veroorzaakt het grootste deel van de -emissie. Om deze reden zijn genomen reductiemaatregelen gericht op materiaalverbruik en personeel. De volgende mogelijkheden om de -emissie te reduceren zijn benut: Waar mogelijk is licht beton toegepast in plaats van normaal beton. Dit heeft een gunstig effect op de -emissie doordat minder wapening nodig is om dezelfde sterkte te behalen. Er is gekozen voor een groter gevelsteenformaat, waardoor minder metselmortel nodig is. Waar mogelijk is bouwplaatspersoneel uit de regio ingezet zodat het woonwerkverkeer zoveel mogelijk beperkt is. Op de bouwplaats is tijdens de bouwfase groene stroom gebruikt Materiaal ,1% Personeel ,4% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval 6 4 0,% Transport ,0% Energieverbruik ,9% Gerealiseerde 9,5% Totale ,5%

18 Arentheem College/Leerpark Presikhaaf Arnhem Op de plek van de oude IJsseloordschool heeft het Arentheem College in Arnhem opdracht gegeven voor de bouw van een nieuwe school: Leerpark Presikhaaf. Drie scholen van het Arentheem College worden hier gehuisvest: een vmbo+-afdeling, een vmboafdeling en een praktijkschool. Rondom het gebouw wordt een vijverpartij aangelegd. Het gebouw heeft de uitstraling van een campus en vormt samen met het aangrenzende park een harmonieus geheel en wordt met drie voetgangersbruggen ontsloten. De schoolpleinen en de entree bevinden zich niet zoals gebruikelijk op de begane grond, maar op de eerste verdieping. Op de begane grond is een enorme praktijkruimte gesitueerd waar alle beroepsgerichte vakken worden gegeven. Om bouwterrein te creëren is de huidige vijver tijdelijk gedempt. Het project kent een aantal bijzondere aspecten zoals onderwaterbeton, gebruik van bestaande heipalen, nieuwe heipalen en bouwen op gedempte ondergrond. Het materiaalgebruik binnen dit project is de grootste emissiefactor. Daarnaast zorgen woon-werkverkeer en energieverbruik voor een relatief groot deel van de -emissie. De volgende mogelijkheden om -emissie te reduceren zijn benut: Woon-werkverkeer wordt zoveel mogelijk beperkt door het stimuleren van carpoolen. Vanaf begin augustus 008 is gebruikgemaakt van groene stroom. Met het projectteam is gekeken naar andere reductiemaatregelen. Berekeningen wijzen uit dat een extra -reductie van 85,15 ton mogelijk is: Het vervangen van transparante kunststof gevelpanelen door houten panelen. Het toepassen van houten plaatmateriaal in plaats van stalen dakplaten. Deze maatregelen leiden echter wel tot een esthetische verandering van het gebouw Materiaal ,7% Personeel ,5% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,0% Transport ,0% Energieverbruik ,3% Totale ,4% Mogelijke 4,4%

19 Projecten BAM Wegen De kernactiviteiten van BAM Wegen zijn ontwerp, aanleg, beheer en onderhoud van verkeersinfrastructuur, grond-, riool- en milieuwerkzaamheden, geluidsreductie en gebiedsontwikkeling. BAM Wegen telt ongeveer medewerkers, die in Nederland jaarlijks circa.500 projecten realiseren. De werkmaatschappij telt zeven regiokantoren en negen gespecialiseerde dochterondernemingen die onder meer actief zijn op het terrein van geluidsschermen, milieutechnieken, groenvoorzieningen, sportvelden, machinaal straten, (tijdelijke) verkeersmaatregelen en geleiderail.

20 Oost Veluweweg Apeldoorn In opdracht van de gemeente Apeldoorn wordt door BAM Wegen Regio Oost gewerkt aan het project Oost Veluweweg fase 1. Het project bestaat uit het verdubbelen van een toegangsweg in Apeldoorn. Het totale wegvak is circa 1.00 meter lang. Allereerst wordt een nieuwe rijbaan aangelegd langs de huidige Oost Veluweweg. Als deze gereed is en het verkeer hierover is omgeleid, wordt de huidige rijbaan gereconstrueerd. Bijzonderheid is dat de aan te leggen wegverharding bestaat uit een betonbaan die een geluidsreductie moet halen van db(a). Het is voor het eerst in Nederland dat een dergelijke betonconstructie wordt toegepast. Verder omvat het werk de reconstructie van een kruispunt van asfalt en de aanleg van een geluidsscherm van schanskorven. In het project wordt een grote hoeveelheid asfalt verwerkt. Dit betekent dat de categorie materialen en het transport verantwoordelijk is voor een groot deel van de totale CO -emissie. De volgende mogelijkheden voor reductie van -emissie zijn in dit project geconstateerd en deels toegepast: De toepassing van Laag Energie Asfalt Beton (LEAB) in plaats van standaard asfalt zou een reductie van CO -emissie van 86 ton hebben opgeleverd. Met de inzet van een mobiele puinbreker kan puin meteen worden hergebruikt en zijn minder transportbewegingen nodig Materiaal ,% Personeel ,0% Bouwplaatsmaterieel ,0% Afval ,0% Transport ,8% Energieverbruik ,0% Totale CO ,0% Gerealiseerde 4,0%

Aanleg van nutsvoorzieningen

Aanleg van nutsvoorzieningen 3: Analyse van GHG-genererende (ketens van) activiteiten Afdeling KAM Blad 1 van 11 Aanleg van nutsvoorzieningen Blad 2 van 11 Voorwoord In het kader van de gestelde eisen in de CO 2 -prestatieladder van

Nadere informatie

Aanleg van communicatienetwerken

Aanleg van communicatienetwerken BAM Infratechniek bv 3: Analyse van GHG-genererende (ketens van) activiteiten Afdeling Datum Blad KAM 27 mei 2010 1 van 14 Aanleg van communicatienetwerken Blad 2 van 14 Voorwoord In het kader van de gestelde

Nadere informatie

Carbon Footprint 2014

Carbon Footprint 2014 Carbon Footprint 2014 Opdrachtgever: Stuurgroep MVO Projectnummer: 550613 Versie: 1.1 Datum: 19-6-2015 Status: Defintief Adres Kievitsweg 13 9843 HA, Grijpskerk Contact Tel. 0594-280 123 E-mail: info@oosterhofholman.nl

Nadere informatie

COBRA KWARTIER. Amstelveen

COBRA KWARTIER. Amstelveen COBRA KWARTIER Amstelveen Innovatief Transformeren van wonen naar werken 3 Cobra Kwartier: luxe huurappartementen in voormalige kantoortoren Een voormalig kantoorgebouw aan het Kostverlorenhof in Amstelveen

Nadere informatie

Kwartaalrapportage MVO Q1 2013 BAM Civiel - EXTERN

Kwartaalrapportage MVO Q1 2013 BAM Civiel - EXTERN Afdeling Procesondersteuning Kwartaalrapportage MVO Q1 2013 BAM Civiel - EXTERN Rapportnummer : 1 Revisie : Extern 00 Datum : 29 april 2013 Datum document 30/9/2013 BAM Civiel bv Behandeld door : Bramske

Nadere informatie

Scope 3 Analyse 2011

Scope 3 Analyse 2011 Algemeen gedeelte Blad : 1 van 7 Scope 3 Analyse 2011 Ippel Civiele Betonbouw B.V. Scope 3 Analyse Pag. 1 van 7 Algemeen gedeelte Blad : 2 van 7 INHOUDSOPGAVE Inleiding Stap 1: De hoofdlijnen van de waardeketen

Nadere informatie

SCOPE 3 analyse van GHG genererende (keten) activiteiten

SCOPE 3 analyse van GHG genererende (keten) activiteiten SCOPE 3 analyse van GHG genererende (keten) Inhoud 1. Inleiding... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. 2. Bedrijf... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. 3. Energieverbruik en energieverbruikers... Fout!

Nadere informatie

Energie Management Programma 3.B.2

Energie Management Programma 3.B.2 Energie Management Programma 3.B.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 2 2 Reductiedoelstellingen 2012-2016... 3 3 Reductiemaatregelen... 5 4 Budgettering... 6 Schuuring Pagina 1 van 6 1 Inleiding Dit document

Nadere informatie

Ketenanalyse Papier. Rapportage: KAP 2015 Datum: 21 augustus 2015 Opgesteld door: Rick Arts Versie: 1.1

Ketenanalyse Papier. Rapportage: KAP 2015 Datum: 21 augustus 2015 Opgesteld door: Rick Arts Versie: 1.1 2015 Ketenanalyse Papier Rapportage: KAP 2015 Datum: 21 augustus 2015 Opgesteld door: Rick Arts Versie: 1.1 Inhoud 1 Inleiding... 3 2 Ketenanalyse papier... 4 1.1 Keten van papier... 4 2.2 Identificeren

Nadere informatie

Kwartaalrapportage MVO Q4 2014 BAM Civiel - EXTERN

Kwartaalrapportage MVO Q4 2014 BAM Civiel - EXTERN Afdeling Procesondersteuning Kwartaalrapportage MVO Q4 214 BAM Civiel - EXTERN Rapportnummer : CSR Q4 214 Versie : 1., Definitief Datum : 24-1-215 Datum document 17/8/214 BAM Civiel bv Behandeld door :

Nadere informatie

Carbon footprint 2011

Carbon footprint 2011 PAGINA i van 12 Carbon footprint 2011 Opdrachtgever: Stuurgroep MVO Besteknummer: - Projectnummer: 511133 Documentnummer: 511133_Rapportage_Carbon_footprint_2011_1.2 Versie: 1.2 Status: Definitief Uitgegeven

Nadere informatie

Koopmans Bouw b.v. Bank 59.24.39.100. KvK Veluwe en Twente 06038150 ISO 9001 gecertificeerd. Datum 23 april 2012. Behandeld door H.

Koopmans Bouw b.v. Bank 59.24.39.100. KvK Veluwe en Twente 06038150 ISO 9001 gecertificeerd. Datum 23 april 2012. Behandeld door H. Koopmans Bouw b.v. 10 Selectie ketenanalyses CO 2 emissie Marssteden 66 7547 TD Enschede Postbus 461 7500 AL Enschede Telefoon 053-4 600 600 Fax 053-4 600 622 enschede@koopmans.nl www.koopmans.nl Bank

Nadere informatie

Comfortabel, ruim & duurzaam wonen in Vlaardingen. 30 huurwoningen in een groene woonomgeving

Comfortabel, ruim & duurzaam wonen in Vlaardingen. 30 huurwoningen in een groene woonomgeving Comfortabel, ruim & duurzaam wonen in Vlaardingen 30 huurwoningen in een groene woonomgeving 2 Veel wooncomfort op een levendige locatie Drie identieke blokken met ieder veertig woningen. Negentig huurappartementen

Nadere informatie

Ketenanalyse PVC. in project Rioolvervanging en herinrichting Westereng te Bussum

Ketenanalyse PVC. in project Rioolvervanging en herinrichting Westereng te Bussum Ketenanalyse PVC in project Rioolvervanging en herinrichting Westereng te Bussum INHOUDSOPGAVE 1 Inleiding 3 1.1 Wat is een ketenanalyse... 3 1.2 Activiteiten.. 3 1.3 Opbouw 4 Stap 1: Dominantieanalyse

Nadere informatie

CO 2 Prestatieladder. Plan van Aanpak. Verkrijgen van niveau 4 op de CO 2 Prestatieladder

CO 2 Prestatieladder. Plan van Aanpak. Verkrijgen van niveau 4 op de CO 2 Prestatieladder CO 2 Prestatieladder Plan van Aanpak Verkrijgen van niveau 4 op de CO 2 Prestatieladder Auteur: Dhr. A.J. van Doornmalen Vrijgegeven: Dhr. A.J. van der Heul Datum: 28 februari 2012 Inhoud Plan van Aanpak...

Nadere informatie

Infra n Parkeren n Water n Industrie n Energie. BAM Civiel flexibel denken, flexibel bouwen

Infra n Parkeren n Water n Industrie n Energie. BAM Civiel flexibel denken, flexibel bouwen BAM Civiel flexibel denken, flexibel bouwen De maatschappelijke aandacht voor mens en milieu neemt steeds meer toe. Klimaatveranderingen, milieuvervuiling en de toenemende schaarste aan grondstoffen baren

Nadere informatie

Carbon footprint 2013

Carbon footprint 2013 PAGINA i van 13 Carbon footprint 2013 Opdrachtgever: Stuurgroep MVO Besteknummer: - Projectnummer: 511133 Documentnummer: 511133_Rapportage_Carbon_footprint_2013_2.0 Versie: 2.0 Status: Def Uitgegeven

Nadere informatie

Helmonds Energieconvenant

Helmonds Energieconvenant Helmonds Energieconvenant Helmondse bedrijven slaan de handen ineen voor een duurzame en betrouwbare energievoorziening. Waarom een energieconvenant? Energie is de drijvende kracht Energie is de drijvende

Nadere informatie

4.A.1 Ketenanalyse Downstream transport and distribution

4.A.1 Ketenanalyse Downstream transport and distribution 4.A.1 Ketenanalyse Downstream transport and distribution 4.A.1 Ketenanalyse Downstream Transport and Distribution versie 1.1 Pagina 1/7 Verantwoording Titel : Ketenanalyse Downstream transport and distribution

Nadere informatie

Logistiek in de bouw

Logistiek in de bouw Logistiek in de bouw 1. Waarom aandacht voor logistiek in de bouw? 2. Effect van optimale logistiek in de bouw 3. Wat vraagt de opdrachtgever (RWS) in de aanbestedingsleidraad? 4. Wat doen wij als Veluwe

Nadere informatie

CO 2 -reductiedoelstelling 2011-2013

CO 2 -reductiedoelstelling 2011-2013 CO 2 -reductiedoelstelling 2011-2013 Cauberg-Huygen Raadgevende Ingenieurs BV december 2011 2010.0001-15 Inleiding Cauberg-Huygen is sinds 1975 koploper in oplossingen voor de bouw- en infrasector, industrie

Nadere informatie

CO 2 - Footprint Bedrijventerrein Lorentz I & II te Harderwijk

CO 2 - Footprint Bedrijventerrein Lorentz I & II te Harderwijk CO 2 - Footprint Lorentz I & II te Harderwijk Periode: 211-213 Datum: 24-1- 214 Versie: 2 1 Inhoudsopgave Inleiding CO 2 - Footprint 211 CO 2 - Footprint 212 CO 2 - Footprint 213 Vergelijk Totalen Ambitie

Nadere informatie

Kwartaalrapportage MVO Q3 2012 BAM Civiel - EXTERN

Kwartaalrapportage MVO Q3 2012 BAM Civiel - EXTERN Afdeling Procesondersteuning Kwartaalrapportage MVO Q3 2012 BAM Civiel - EXTERN Rapportnummer : 1 Revisie : Extern 00 Datum : 3 december 2012 Datum document 30/9/2013 BAM Civiel bv Behandeld door : Bramske

Nadere informatie

CO-2 Rapportage 2014. Inhoudsopgave. Electrotechnische Industrie ETI bv Vierde Broekdijk 16 7122 JD Aalten Kamer van koophandel Arnhem 09080078

CO-2 Rapportage 2014. Inhoudsopgave. Electrotechnische Industrie ETI bv Vierde Broekdijk 16 7122 JD Aalten Kamer van koophandel Arnhem 09080078 CO-2 Rapportage 2014 Electrotechnische Industrie ETI bv Vierde Broekdijk 16 7122 JD Aalten Kamer van koophandel Arnhem 09080078 Aalten 28-04-2015 Versie 2.2 J.Nannings Directeur Inhoudsopgave 1. Inleiding

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Energiemanagement programma I GMB 2

Inhoudsopgave. Energiemanagement programma I GMB 2 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 3 2 Duurzaamheid beleid... 4 3 PLAN: Energieverbruik en reductiekansen... 6 3.1 Energieverbruik door GMB (scope 1 en 2)... 6 3.2 Energieverbruik in de keten (scope 3)... 7

Nadere informatie

Review CO 2 reductiedoelstellingen voestalpine WBN. Conform niveau 5 op de CO 2 -prestatieladder 2.2

Review CO 2 reductiedoelstellingen voestalpine WBN. Conform niveau 5 op de CO 2 -prestatieladder 2.2 Review CO 2 reductiedoelstellingen voestalpine WBN Conform niveau 5 op de CO 2 -prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Voortgang subdoelstellingen 4 2.1. Voortgang subdoelstelling kantoren 4

Nadere informatie

Ketenanalyse project Kluyverweg. Oranje BV. www.oranje-bv.nl. Conform de CO 2 -Prestatieladder 3.0. Versie : Versie 1.0 Datum : 10-11-2015

Ketenanalyse project Kluyverweg. Oranje BV. www.oranje-bv.nl. Conform de CO 2 -Prestatieladder 3.0. Versie : Versie 1.0 Datum : 10-11-2015 Ketenanalyse project Kluyverweg Oranje BV Conform de CO 2 -Prestatieladder 3.0 Versie : Versie 1.0 Datum : 10-11-2015 Handtekening autoriserend verantwoordelijk manager Autorisatiedatum: 3-12-2015 Naam

Nadere informatie

Ketenanalyse stalen kozijnen in project "Mauritshuis"

Ketenanalyse stalen kozijnen in project Mauritshuis Ketenanalyse stalen kozijnen in project "Mauritshuis" Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten Koninklijke Woudenberg 3 1.3. Opbouw 4 Stap 1: Globale berekening van

Nadere informatie

Voortgangsrapportage CO 2 reductiedoelstellingen

Voortgangsrapportage CO 2 reductiedoelstellingen Voortgangsrapportage CO 2 reductiedoelstellingen BAM Infra Nederland bv Periode Q4 2015 (cumulatief) Versie 1 Extern Datum 2016-02-19 Auteur J. van den Elshout, T. Wennink Goedkeuring C. K. den Uil, Hoofd

Nadere informatie

Carbon Footprint Welling Bouw Vastgoed

Carbon Footprint Welling Bouw Vastgoed Carbon Footprint Welling Bouw Vastgoed Dit document bevat de uitgewerkte actuele emissie-inventaris van Welling Bouw Vastgoed Rapportage 1 e halfjaar 2010 (januari juli 2010) Opgesteld door: TL Gecontroleerd

Nadere informatie

Rapportage 2015 S1 Swietelsky Rail Benelux B.V.

Rapportage 2015 S1 Swietelsky Rail Benelux B.V. Rapportage 2015 S1 Swietelsky Rail Benelux B.V. Energieverbruik en CO 2 emissies december 2015 Opgesteld door: E. Goudvis Rapportage 2015 S1 Energieverbruik en CO2 emissies Inhoud 1 Inleiding... 2 2 Energieverbruik

Nadere informatie

Rapportage 2014 Swietelsky Rail Benelux B.V.

Rapportage 2014 Swietelsky Rail Benelux B.V. Rapportage 2014 Swietelsky Rail Benelux B.V. Energieverbruik en CO 2 emissies juni 2015 Opgesteld door: M. Kelger Rapportage 2014 Energieverbruik en CO2 emissies Inhoud 1 Inleiding... 2 2 Energieverbruik

Nadere informatie

Emissie-inventarisrapport

Emissie-inventarisrapport Emissie-inventarisrapport CO 2 -prestatieladder MVO medewerker Naam: S. Gorter Algemeen directeur Naam: M. van Vuuren-Sanders Datum: Datum: Handtekening: Handtekening: Cofely Energy & Infra BV Kamer van

Nadere informatie

Ketenanalyse Woon- Werkverkeer

Ketenanalyse Woon- Werkverkeer 2014 Ketenanalyse Woon- Werkverkeer Rapportage: KAWWV 2014 Datum: 12 Augustus 2014 Opgesteld door: Rick Arts Versie: 1.1 Inhoud 1 Inleiding... 3 2 Doel... 4 2.1 Data inventarisatie... 4 2.1.1 Zakelijke

Nadere informatie

CO 2 prestatieladder, voortgang reductiedoelstellingen scope 3

CO 2 prestatieladder, voortgang reductiedoelstellingen scope 3 1. Stand van zaken mbt het uitvoeren van onderzoeken nieuwbouw versus renovatie. Doel: het uitvoeren van 3 onderzoeken naar nieuwbouw versus renovatie bij heronwikkeling van woonwijken om CO2 reductie

Nadere informatie

Kwartaalrapportage MVO Q2 2014 BAM Civiel - EXTERN

Kwartaalrapportage MVO Q2 2014 BAM Civiel - EXTERN Afdeling Procesondersteuning Kwartaalrapportage MVO Q2 2014 BAM Civiel - EXTERN Rapportnummer : CSR Q2 2014 - I Revisie : 1.0 Datum : donderdag 28 augustus 2014 Datum document 9/9/2014 BAM Civiel bv Behandeld

Nadere informatie

Auteurs: Martin Liebregts en Haico van Nunen

Auteurs: Martin Liebregts en Haico van Nunen 1 Auteurs: Martin Liebregts en Haico van Nunen V A N L E V E N S D U U R D E N K E N N A A R M I L I E U W A A R D E N A N A L Y S E ( M I W A ) Bij duurzaamheid gaat het om doen of laten. De praktijk

Nadere informatie

4.A.1 Ketenanalyse Use of sold products KONE B.V.

4.A.1 Ketenanalyse Use of sold products KONE B.V. 4.A.1 Ketenanalyse Use of sold products KONE B.V. 4.A.1 Ketenanalyse Use of sold products versie 1.0 Pagina 1/9 Verantwoording Titel : Ketenanalyse Use of sold products Revisie : 1.0 Datum : 23-7-2015

Nadere informatie

Graag informeren wij u over de behaalde resultaten van 2013 inzake de CO 2 -prestatieladder.

Graag informeren wij u over de behaalde resultaten van 2013 inzake de CO 2 -prestatieladder. MDB B.V. 5 Memo Onderwerp CO2-prestatieladder Graag informeren wij u over de behaalde resultaten van 2013 inzake de CO 2 -prestatieladder. Scope 1, directe CO 2-emissies door aardgas, diesel en benzine

Nadere informatie

Energie beoordeling 2015: 1 e half jaar. Versie 08 september 2015

Energie beoordeling 2015: 1 e half jaar. Versie 08 september 2015 Energie beoordeling 2015: 1 e half jaar Versie 08 september 2015 Inhoudsopgave 1 Energie beoordeling... 2 1.1 Inleiding... 2 1.2 Wijzigingen t.o.v. het Energie Management Aktieplan januari 2015... 2 2

Nadere informatie

CO 2. -Ketenanalyse. Duurzaamheidsprestaties in de waardeketen. Het slimme duurzame bouwconcept. Van VolkerWessels

CO 2. -Ketenanalyse. Duurzaamheidsprestaties in de waardeketen. Het slimme duurzame bouwconcept. Van VolkerWessels -Ketenanalyse Duurzaamheidsprestaties in de waardeketen Het slimme duurzame bouwconcept. Van VolkerWessels Een slimmer concept door inzicht in de keten Met PlusWonen streeft VolkerWessels naar het minimaliseren

Nadere informatie

Plan van aanpak CO2 reductiedoelstellingen 2015-2016. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2

Plan van aanpak CO2 reductiedoelstellingen 2015-2016. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2 Plan van aanpak CO2 reductiedoelstellingen -2016 Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Doelstellingen 3 2 Subdoelstellingen 4 2.1. Subdoelstelling elektraverbruik

Nadere informatie

Reductiebeleid en (kwantitatieve) doelstellingen (3.B.1)

Reductiebeleid en (kwantitatieve) doelstellingen (3.B.1) Reductiebeleid en (kwantitatieve) doelstellingen (3.B.1) Directie: K.J. de Jong Handtekening: KAM-Coördinator: D.T. de Jong Handtekening: Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Het CO 2 -reductiebeleid van

Nadere informatie

Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam"

Ketenanalyse Afval in project Nobelweg te Amsterdam Ketenanalyse Afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 4.A.1_2 Ketenanalyse afval in project "Nobelweg te Amsterdam" 1/16 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten Van

Nadere informatie

1 Achtergrond. 1.1 Overzicht uitstoot ketenanalyse. Onderwerp voortgangsrapportage. Aan J.M. Kuling. Datum 29 maart 2010

1 Achtergrond. 1.1 Overzicht uitstoot ketenanalyse. Onderwerp voortgangsrapportage. Aan J.M. Kuling. Datum 29 maart 2010 Memo Onderwerp voortgangsrapportage Aan J.M. Kuling 1 Achtergrond HVL B.V. heeft in het kader van een Carbon Footprint Analyse naast een inventarisatie van de organisatie eigen directe en indirecte CO

Nadere informatie

184406 Onderhoud Nederrijn en Lek Datum 28-8-2015 Projectvoortgangsrapport CO 2 -Prestatieladder Pagina 1 van 9

184406 Onderhoud Nederrijn en Lek Datum 28-8-2015 Projectvoortgangsrapport CO 2 -Prestatieladder Pagina 1 van 9 Projectvoortgangsrapport CO 2 -Prestatieladder Pagina 1 van 9 CO 2 -Presatieladder Onderhoud Nederrijn en Lek Voortgangsrapportage CO 2 -Prestatieladder 2012-week 1 t/m 2015-week 26 2.A.1. - 3.B.2. - 4.B.2.

Nadere informatie

Presentatie de Zonnewoning. Kennismaken met een duurzaam, comfortabel en energiezuinig woonconcept

Presentatie de Zonnewoning. Kennismaken met een duurzaam, comfortabel en energiezuinig woonconcept Presentatie de Zonnewoning Kennismaken met een duurzaam, comfortabel en energiezuinig woonconcept 2006 Waarom een Zonnewoning? Aansluiten bij (Klimaat-) beleid: Met het concept de Zonnewoning kunnen wij

Nadere informatie

Het kan minder! ing. P. Hameetman

Het kan minder! ing. P. Hameetman Het kan minder! ing. P. Hameetman manager innovatie BAM Vastgoed bv Inleiding Afbakening: Presentatie is toegespitst op woningbouw Verdieping van technische mogelijkheden 2 Klimaatakkoord Gemeenten en

Nadere informatie

Vervoersknooppunt voor 110.000 reizigers per dag

Vervoersknooppunt voor 110.000 reizigers per dag Vervoersknooppunt voor 110.000 reizigers per dag Een aantrekkelijk gebied, met een uitgebreid aanbod aan werkgelegenheid Onder de noemer Arnhem Centraal ondergaan station Arnhem en zijn directe omgeving

Nadere informatie

Samen naar een klimaatneutraal spoor. Frans Slats Thijs Cloosterman

Samen naar een klimaatneutraal spoor. Frans Slats Thijs Cloosterman Samen naar een klimaatneutraal spoor Frans Slats Thijs Cloosterman Samen? Vervoerders en infrabeheerders moeten samenwerken voor optimale CO 2 reductie 1+1=3 Samen naar een klimaatneutraal spoor 1 2 De

Nadere informatie

Ketenanalyse Asbestinventarisatie

Ketenanalyse Asbestinventarisatie Ketenanalyse Asbestinventarisatie Search Consultancy November 2012 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 1.1. Doelstelling van het onderzoek... 3 1.2. Projectafbakening... 3 2. Uitgangspunten... 4 3. Beschrijving

Nadere informatie

ENERGIE MANAGEMENT ACTIEPLAN 2015

ENERGIE MANAGEMENT ACTIEPLAN 2015 ENERGIE MANAGEMENT ACTIEPLAN 2015 Hemmen Aanneming Wegenbouw B.V. www.hemmen-bv.nl Emmen, juni 2015 INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding 3 2. Reductiedoelstellingen 3 2.1.1. Bedrijfsdoelstellingen 3 2.1.2. Scope

Nadere informatie

Voortgangsrapportage CO 2 - reductiedoelstellingen scope 1 & 2 -emissies

Voortgangsrapportage CO 2 - reductiedoelstellingen scope 1 & 2 -emissies Voortgangsrapportage CO 2 - reductiedoelstellingen scope 1 & 2 -emissies BESIX Nederland Branch 17 oktober 2011 Definitief rapport BESIX Nederland Branch Trondheim 22-24 Postbus 8 2990 AA Barendrecht

Nadere informatie

Carbon Footprint 2013. J.M. de Wit Groenvoorziening BV

Carbon Footprint 2013. J.M. de Wit Groenvoorziening BV Carbon Footprint 2013 J.M. de Wit Groenvoorziening BV Carbon footprint J.M. de Wit Groenvoorziening B.V. April 2014 Bedrijfsgegevens Bedrijf: J.M. de Wit Groenvoorziening BV Bezoekadres: Groenestein 12b

Nadere informatie

Onderbouwing van de duurzaamheid van staalconstructies = Large Valorisation on Sustainability of Steel Structures CASE STUDIES

Onderbouwing van de duurzaamheid van staalconstructies = Large Valorisation on Sustainability of Steel Structures CASE STUDIES Onderbouwing van de duurzaamheid van staalconstructies = Large Valorisation on Sustainability of Steel Structures CASE STUDIES November 2014 Agenda 12/10/2014 2 12/10/2014 3 Scope van de studie Doel: vergelijk

Nadere informatie

Voortgangsrapportage CO2 Prestatieladder (Q4 -) 2015 GKB Groep B.V.

Voortgangsrapportage CO2 Prestatieladder (Q4 -) 2015 GKB Groep B.V. Voortgangsrapportage CO2 Prestatieladder (Q4 -) 2015 GKB Groep B.V. Barendrecht, 25-01-2016 Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Algemeen... 3 3. Energiestromen... 3 3.1 Doelstellingen... 4 4. Inzage energieverbruik...

Nadere informatie

CO2 jaarverslag 2012* * Dit betreft alleen de A.Hak bedrijven die zijn gecertificeerd voor de CO2 Prestatieladder, niveau 3

CO2 jaarverslag 2012* * Dit betreft alleen de A.Hak bedrijven die zijn gecertificeerd voor de CO2 Prestatieladder, niveau 3 CO2 jaarverslag 2012* * Dit betreft alleen de A.Hak bedrijven die zijn gecertificeerd voor de CO2 Prestatieladder, niveau 3 Inhoudsopgave Inhoudsopgave 2 1. Inleiding 1 2. Beleid en doelstellingen 1 2.1

Nadere informatie

Scope 3 doelstelling Pilkes

Scope 3 doelstelling Pilkes Januari 2015 Extern Vanaf november 2013 is Pilkes door TÜV gecertificeerd voor niveau 3 van de CO 2-Prestatieladder. Begin 2015 hopen we dat ons CO2 reductiesysteem voldoet aan de eisen van niveau 5, de

Nadere informatie

Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort

Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort Binnenklimaat: energie efficiënte oplossingen besparing door comfort Rob Nagel Honeywell Dag van de Installatie VSK, Jaarbeurs Utrecht 2 februari 2010 Binnenklimaat besparing door comfort Woningmarkt in

Nadere informatie

CO 2 EN ENERGIE REDUCTIEDOELSTELLINGEN TIMMERHUIS GROEP

CO 2 EN ENERGIE REDUCTIEDOELSTELLINGEN TIMMERHUIS GROEP CO 2 EN ENERGIE REDUCTIEDOELSTELLINGEN TIMMERHUIS GROEP 1 1. INLEIDING De Timmerhuis Groep hecht waarde aan duurzaamheid en het milieu. Daarom worden de kwantitatieve en kwalitatieve reductiedoelstellingen

Nadere informatie

Steek Energie in je huis

Steek Energie in je huis Steek Energie in je huis 9 oktober 2012 Breda 1 Bouwbedrijf Boot B.V. Bouwbedrijf Boot is actief in de woningbouw (particulier, ontwikkeling), zorg huisvesting en utiliteit (scholen, kantoren, bedrijfsgebouwen).

Nadere informatie

KENNISBANK 2013. BOUWEN MET ZWARE ELEMENTEN: PLN-SYSTEEM Een serie over systeemwoningen -23-

KENNISBANK 2013. BOUWEN MET ZWARE ELEMENTEN: PLN-SYSTEEM Een serie over systeemwoningen -23- 1 Auteur: Haico van Nunen, 11 februari 2013 KENNISBANK 2013 BOUWEN MET ZWARE ELEMENTEN: PLN-SYSTEEM Een serie over systeemwoningen -23- De jaren zestig waren de jaren van de grote bouwopgave. De woningnood

Nadere informatie

Gebr. Griekspoor BV Griekspoor Vlamspuittechniek BV Arend de Winter Combigroen BV

Gebr. Griekspoor BV Griekspoor Vlamspuittechniek BV Arend de Winter Combigroen BV Carbon Footprint 2012 Gebr. Griekspoor BV Innovatief Proactief Duurzaam Betrokken Gebr. Griekspoor BV Griekspoor Vlamspuittechniek BV Arend de Winter Combigroen BV Carbon footprint Gebr. Griekspoor B.V.

Nadere informatie

MEMO. Aan: Rosemarie Bisseling. Van: Hero Boonstra. Kopie aan: Antonie Langelaan HSE Kernteam. Blad: 1 van 7. Onderwerp: CO2 Reductieplan

MEMO. Aan: Rosemarie Bisseling. Van: Hero Boonstra. Kopie aan: Antonie Langelaan HSE Kernteam. Blad: 1 van 7. Onderwerp: CO2 Reductieplan MEMO Aan: Rosemarie Bisseling Van: Hero Boonstra Kopie aan: Antonie Langelaan HSE Kernteam Onderwerp: CO2 Reductieplan Datum: 16-11-2014 Blad: 1 van 7 Plaats: Bunnik CO2 Reductieplan 2015-2020 Zoals gevraagd

Nadere informatie

Kwartaalrapportage MVO Q3 2014 BAM Civiel - EXTERN

Kwartaalrapportage MVO Q3 2014 BAM Civiel - EXTERN Afdeling Procesondersteuning Kwartaalrapportage MVO Q3 2014 BAM Civiel - EXTERN Rapportnummer : CSR Q3 2014 Versie : 1, Definitief Datum : 09-10-2014 Datum document 17/8/2014 BAM Civiel bv Behandeld door

Nadere informatie

CO 2. Ketenanalyse. Duurzaamheidsprestaties in de waardeketen. Het slimme duurzame bouwconcept. Van VolkerWessels

CO 2. Ketenanalyse. Duurzaamheidsprestaties in de waardeketen. Het slimme duurzame bouwconcept. Van VolkerWessels Ketenanalyse Duurzaamheidsprestaties in de waardeketen gehele waardeketen: upstream en downstream De waardeketen is onderverdeeld in twee stromen: de upstream en de downstream. In de upstream bevinden

Nadere informatie

Duurzaam woon- en werkcomfort door gebruik van natuurlijke energiebronnen! + =

Duurzaam woon- en werkcomfort door gebruik van natuurlijke energiebronnen! + = Duurzaam woon- en werkcomfort door gebruik van natuurlijke energiebronnen! + = Krachten gebundeld... Pionier op het gebied van bodemenergie! Energiezuinige verwarmings- en koelingsproducten Geotherm Energy

Nadere informatie

Zandkreekdam 2014 Eindrapportage 2.A.1. - 3.B.2. - 4.B.2. - 5.B.1. - 3.C.1. - 3.C.2. - 5.C.3. CO 2 -Presatieladder. Combinatie KWS / Van Oord

Zandkreekdam 2014 Eindrapportage 2.A.1. - 3.B.2. - 4.B.2. - 5.B.1. - 3.C.1. - 3.C.2. - 5.C.3. CO 2 -Presatieladder. Combinatie KWS / Van Oord Eindrapportage CO 2 -Prestatieladder Pagina 1 van 9 CO 2 -Presatieladder Zandkreekdam 2014 Eindrapportage 2.A.1. - 3.B.2. - 4.B.2. - 5.B.1. - 3.C.1. - 3.C.2. - 5.C.3. Combinatie KWS / Van Oord Eindrapportage

Nadere informatie

Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan

Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan Notitie Contactpersoon Manja Buijen Datum 7 december 2011 Kenmerk N001-0495501BUJ-evp-V03-NL Reductiedoelstelling scope 1 en 2 emissies en jaarplan Tauw streeft naar continue verbetering van de energie-efficiëntie

Nadere informatie

Energiezorgplan Van Dorp Installaties bv 2011 2015. Versie 2.0 (summary)

Energiezorgplan Van Dorp Installaties bv 2011 2015. Versie 2.0 (summary) Energiezorgplan Van Dorp Installaties bv 2011 2015 Versie 2.0 (summary) Auteurs: Van Dorp Dienstencentrum Datum: Februari 2012 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 2 2. Energiebeleid... 3 2.1 Continue verbetering...

Nadere informatie

Passiefhuis gecertificeerd & Energieneutraal

Passiefhuis gecertificeerd & Energieneutraal Passiefhuis gecertificeerd & Energieneutraal Sportpark Kilder Meer betrokkenheid Meer keuze Meer kwaliteit MeerWaarde Het consortium Het consortium van Campen heeft reeds meerdere energetisch hoogwaardige

Nadere informatie

Voortgangsrapportage CO 2 reductiedoelstellingen

Voortgangsrapportage CO 2 reductiedoelstellingen Voortgangsrapportage CO 2 reductiedoelstellingen BAM Infra Nederland bv Periode Q2 2015 (cumulatief) Versie 1 - Extern Datum 2015-09-18 Auteur J. van den Elshout, T. Wennink Goedkeuring C. K. den Uil,

Nadere informatie

Memo. extern. Beste belanghebbende,

Memo. extern. Beste belanghebbende, Van Spijker Infrabouw B.V. Aan: Alle belanghebbende van Van Spijker Infrabouw B.V. Van: Ester van Spijker / Gerrit Plaggenmars CC: Datum: 10 april 2014 Betreft: Voortgangsrapportage CO 2-prestatieladder,

Nadere informatie

CO 2 - en energiereductiedoelstellingen 2013-2014 Alfen B.V. Auteur: H. van der Vlugt Versie: 1.1 Datum: 26-mei-2014 Doc.nr: Red1314 Alfen B.V. CO 2-reductierapport 2013-2014 Doc. nr. Red1314 26-mei-2014

Nadere informatie

CO 2 EN ENERGIE REDUCTIEDOELSTELLINGEN Haarsma Groep

CO 2 EN ENERGIE REDUCTIEDOELSTELLINGEN Haarsma Groep CO 2 EN ENERGIE REDUCTIEDOELSTELLINGEN Haarsma Groep Infra & milieu Beton & Industrie bouw Infra Beheer Transport Kraanverhuur 1 1. Inleiding De Haarsma Groep hecht waarde aan duurzaamheid en het milieu.

Nadere informatie

TERSCHUUR/ACHTERVELD VRIJSTAANDE WONING WWW.VELDHUIZENTOTAALVASTGOED.NL

TERSCHUUR/ACHTERVELD VRIJSTAANDE WONING WWW.VELDHUIZENTOTAALVASTGOED.NL TERSCHUUR/ACHTERVELD VRIJSTAANDE WONING Type: Vrijstaande woning Adres: Vinkelaar 4 Perceel: Ca. 2.300 m 2 Vraagprijs: Vanaf 598.500 v.o.n. Publicatie: 2015-01-1 WWW.VELDHUIZENTOTAALVASTGOED.NL VAN HARTE

Nadere informatie

CO 2 -reductiedoelstelling 2011-2013

CO 2 -reductiedoelstelling 2011-2013 CO 2 -reductiedoelstelling 2011-2013 Cauberg-Huygen Raadgevende Ingenieurs BV juni 2011 2010.0001-07 Inleiding Cauberg-Huygen is sinds 1975 koploper in oplossingen voor de bouw- en infrasector, industrie

Nadere informatie

Overijssel maakt werk van nieuwe energie!

Overijssel maakt werk van nieuwe energie! Overijssel maakt werk van nieuwe energie! U wilt met uw onderneming of woningcorporatie werk maken van nieuwe energie of energiebesparing. Maar u krijgt de financiering niet (volledig) rond via een bancaire

Nadere informatie

Door Anna Gruber (FfE), Serafin von Roon (FfE) en Karin Wiesmeyer (FIW)

Door Anna Gruber (FfE), Serafin von Roon (FfE) en Karin Wiesmeyer (FIW) Energiebesparingspotentieel door isolatie Door Anna Gruber (FfE), Serafin von Roon (FfE) en Karin Wiesmeyer (FIW) Het is bekend dat de CO 2 uitstoot tegen 2020 fors naar omlaag moet. In Duitsland zijn

Nadere informatie

Communicatieplan Certificering op CO 2 -prestatieladder

Communicatieplan Certificering op CO 2 -prestatieladder Pagina 1 van 8 Communicatieplan Certificering op CO 2 -prestatieladder CO 2 -prestatieladder Gebr. Kloens B.V. Niveau 3 Auteur(s): De heer H. Hooftman De heer D. Slothouber 23 oktober 2013 Definitief rapport

Nadere informatie

CO 2 Prestatieladder. Inhoud. 1. Introductie. 2. Inventarisatie. 3. CO 2 reductie Scope I. 4. CO 2 reductie Scope II. 5. Voortgang

CO 2 Prestatieladder. Inhoud. 1. Introductie. 2. Inventarisatie. 3. CO 2 reductie Scope I. 4. CO 2 reductie Scope II. 5. Voortgang Inhoud blz. 1. Introductie 2. Inventarisatie 3. CO 2 reductie Scope I 3.1 Stationaire verbrandingsgassen 3.2 Eigen vervoer 3.3 Lease auto s 4. CO 2 reductie Scope II 4.1 Elektriciteit 4.2 Zakenreizen met

Nadere informatie

CO 2 reductiedoelstellingen 2017. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.1

CO 2 reductiedoelstellingen 2017. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.1 CO 2 reductiedoelstellingen 2017 Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Doelstellingen 3 2 Subdoelstellingen 4 2.1. Subdoelstelling kantoren 4 2.2. Subdoelstelling

Nadere informatie

Ketenanalyse Woon-werk verkeer VBK Noord B.V. Opgesteld volgens de eisen van ISO 14064-1 en het Greenhouse Gas Protocol

Ketenanalyse Woon-werk verkeer VBK Noord B.V. Opgesteld volgens de eisen van ISO 14064-1 en het Greenhouse Gas Protocol Ketenanalyse Woon-werk verkeer VBK Noord B.V. Opgesteld volgens de eisen van ISO 14064-1 en het Greenhouse Gas Protocol Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 1.1. Wat is een ketenanalyse 3 1.2. Activiteiten VBK

Nadere informatie

Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid

Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid Resultaten van ons duurzaamheidsbeleid In 2013 zijn we van start gegaan met de implementatie van ons duurzaamheidsbeleid en onderstaand ziet u de doelstellingen uit onze duurzaamheidsverklaring en de behaalde

Nadere informatie

INZICHT. Energieneutraal Flevogebouw. Nieuwe site Metaglas. Glazen winkelunits Utrecht Centraal. Uitgave 2 2013

INZICHT. Energieneutraal Flevogebouw. Nieuwe site Metaglas. Glazen winkelunits Utrecht Centraal. Uitgave 2 2013 Uitgave 2 2013 INZICHT Energieneutraal Flevogebouw Nieuwe site Metaglas Glazen winkelunits Utrecht Centraal Energieneutraal kantoor in monumentaal Flevogebouw Mede door de isolerende achterzetramen is

Nadere informatie

CO2 prestatieladder. Ordina stoot in 2020 ten opzichte van 2010 20% minder CO2 uit.

CO2 prestatieladder. Ordina stoot in 2020 ten opzichte van 2010 20% minder CO2 uit. CO2 prestatieladder Ordina vindt duurzaam ondernemen belangrijk. Dit betekent dat Ordina in de eigen bedrijfsvoering streeft naar een goed evenwicht tussen economische, ecologische en sociale belangen.

Nadere informatie

Privaat vastgoed. Optimaal renderend en toekomstbestendig

Privaat vastgoed. Optimaal renderend en toekomstbestendig Privaat vastgoed Optimaal renderend en toekomstbestendig Duurzaam huisvesten Royal HaskoningDHV is sinds jaar en dag een betrouwbare partner in commercieel vastgoed. Als adviseurs hebben wij mede het aanzicht

Nadere informatie

Carbon Footprint Rapportage 2014 3.A.1

Carbon Footprint Rapportage 2014 3.A.1 Carbon Footprint Rapportage 2014 3.A.1 Inhoudsopgave 1 Inleiding... 2 2 Afbakening... 3 2.1 Organisatiegrenzen... 3 2.2 Korte beschrijving rapporterende organisatie... 4 3 Inventarisatie CO2-emissies...

Nadere informatie

1 e half jaar 2015. Carbon Footprint. J.M. de Wit Groenvoorziening BV. Carbon footprint J.M. de Wit Groenvoorziening BV.

1 e half jaar 2015. Carbon Footprint. J.M. de Wit Groenvoorziening BV. Carbon footprint J.M. de Wit Groenvoorziening BV. Carbon Footprint 1 e half jaar 2015 J.M. de Wit Groenvoorziening BV Pagina 1 van 13 Carbon footprint J.M. de Wit Groenvoorziening B.V. Bedrijfsgegevens Bedrijf: J.M. de Wit Groenvoorziening BV Bezoekadres:

Nadere informatie

Review CO2 reductiedoelstellingenvoestalpine WBN. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.1

Review CO2 reductiedoelstellingenvoestalpine WBN. Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.1 Review CO2 reductiedoelstellingenvoestalpine WBN Conform niveau 5 op de CO2-prestatieladder 2.1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Voortgang subdoelstellingen 4 2.1. Voortgang subdoelstelling kantoren 4 2.2.

Nadere informatie

Passief renovatie. sociale huurwoningen Tilburg. Goed voor het milieu, goed voor de portemonnee. Genomineerd voor de Passief Bouwen Award 2011

Passief renovatie. sociale huurwoningen Tilburg. Goed voor het milieu, goed voor de portemonnee. Genomineerd voor de Passief Bouwen Award 2011 Passief renovatie sociale huurwoningen Tilburg Goed voor het milieu, goed voor de portemonnee Genomineerd voor de Passief Bouwen Award 2011 Genomineerd voor de VSK-Award 2012 Milieu en woonlasten hand

Nadere informatie

Inschrijving van start!

Inschrijving van start! LittleAmsterdam bouw nu uw eigen grachtenpand 14 appartementen + 2 bedrijfsruimtes Inschrijving van start! De karakteristieken: - een sfeervol energiebewust grachtenpand zonder de ongemakken van bestaande

Nadere informatie

inzending ARC15 Interieur Award Waal Vlaardingen

inzending ARC15 Interieur Award Waal Vlaardingen Waal Vlaardingen Opdrachtgever Waal, Vlaardingen Adres Schiedamsedijk 22, Vlaardingen Opgave herontwikkeling kantoorgebouw: interieur Ontwerp Van Ouwerkerk Architecten, Rotterdam Projectarchitect Arnold

Nadere informatie

CO 2 -update H1 2014. versie 2, 16 maart 2015

CO 2 -update H1 2014. versie 2, 16 maart 2015 CO 2 -update H1 2014 versie 2, 16 maart 2015 INLEIDING De belangrijkste milieu-impact van Beelen is haar CO 2 -uitstoot. Daarom hebben wij reeds in 2011 reductiedoelstellingen voor onze CO 2 -uitstoot

Nadere informatie

Energie meetplan CO2 reductiesysteem 2017-2020

Energie meetplan CO2 reductiesysteem 2017-2020 Transportbedrijf R.Vels & Zn. B.V. Energie meetplan CO2 reductiesysteem 2017-2020 Conform niveau op de CO2 prestatieladder 2.2 Inhoudsopgave 1 1 Inleiding... 3 2 Doelstellingen... 4 3 Planning meetmomenten...

Nadere informatie

Rapportage Jade Beheer 2012 versie 130206

Rapportage Jade Beheer 2012 versie 130206 2012 Meetresultaten Jade Beheer B.V. 2012 In navolging op de rapportages van 2013 Q1/Q2 en 2012 Q3/Q4 is het helaas met de kennis van nu noodzakelijk enkele wijzigingen op die rapportages kenbaar te maken.

Nadere informatie

Communicatieplan. CO 2 -prestatieladder Het Veldwerkbureau B.V. Niveau 3. Auteur(s): De heer G.R. Hartkamp De heer J.A. Möller

Communicatieplan. CO 2 -prestatieladder Het Veldwerkbureau B.V. Niveau 3. Auteur(s): De heer G.R. Hartkamp De heer J.A. Möller Communicatieplan CO 2 -prestatieladder Het Veldwerkbureau B.V. Niveau 3 Auteur(s): De heer G.R. Hartkamp De heer J.A. Möller Versie 2.0 12 december 2013 Definitief rapport 1. Introductie Voor u ligt het

Nadere informatie

Reductiemaatregelen versie 2. Plan van Aanpak CO2- Reductiemaatregelen uit ketenanalyses

Reductiemaatregelen versie 2. Plan van Aanpak CO2- Reductiemaatregelen uit ketenanalyses Plan van Aanpak CO2- Reductiemaatregelen uit ketenanalyses Naam Paraaf Datum Opgesteld M. Adriaans 13-9-2012 Gecontroleerd A.F. Verhallen 13-9-2012 Datum: 28-8-2011 Reductiemaatregelen Ketenanalyses Ippel

Nadere informatie