Hartje Sittard ontsnapt aan stadsbrand

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Hartje Sittard ontsnapt aan stadsbrand"

Transcriptie

1 Inhaalslag investering zo goed als afgerond Koning Willem-Alexandertunnel houdt Brandweer Zuid-Limburg bezig Sittard ontsnapt aan stadsbrand Nieuwe fitheidstest houdt gemoederen bezig Levensechte, virtuele opleidingen in Margraten Magazine van de Brandweer Zuid-Limburg December 2014 Hartje Sittard ontsnapt aan stadsbrand

2 Koning Willem-Alexandertunnel bepaalt nu al de agenda s Alle hens aan dek bij brandweer Maastricht De Koning Willem-Alexandertunnel in Maastricht gaat ergens in 2016 open. Voor de meeste mensen nog een vervan-mijn-bed show, maar dat geldt bepaald niet voor de Brandweer Zuid- Limburg. Voor ons is het vijf voor twaalf, zegt Léon Houben, sectorhoofd basiszorg repressie en risicobeheersing. We moeten heel veel mensen trainen in het omgaan met een tunnelincident. Daar komt meer bij kijken dan je denkt. Op het gebied van middelen is de Brandweer Zuid- Limburg helemaal toegerust op een eventueel ongeluk of brand in de tunnel. Naast de bestaande kazerne aan de noordzijde werd twee jaar geleden al aan de zuidzijde een compleet uitgeruste kazerne gebouwd. De met vrijwilligers bemande kazernes in Eijsden en Meerssen en de beroepsdagbezetting in Beek dienen als backup. Ja, dat is inderdaad allemaal al geregeld, bevestigt Léon Houben. Snel arriveren bij de tunnelmond is een cruciaal onderdeel van het veiligheidsplan. Bij elke brand of ongeluk geldt dat elke minuut telt. Als er iets in een tunnel gebeurt, is de factor tijd nog veel belangrijker. Om snel hulp te kunnen bieden én om ervoor te zorgen dat de tunnel zo kort mogelijk dicht gaat. Met twee kazernes aan beide zijden van de tunnelmonden is een snelle hulpverlening in geval van calamiteit gegarandeerd. Maar daarmee zijn we er nog niet. Aanpak Goed getrainde mensen zijn een tweede voorwaarde om optimaal hulp te kunnen bieden. Een brand in een tunnel vergt een speciale aanpak. Van de bevelvoerders en de brandweermensen zelf. De afspraak is dat bij een tunnelbrand alleen de brandweer naar binnen gaat. Geen enkele andere instantie; geen politie en geen ambulancemensen. Dat op zich is al heel afwijkend. Daarbij is werken in een tunnel met niets vergelijkbaar. Het wordt er snel heet, het rookgedrag is afwijkend en er is een hels lawaai. We zijn afgelopen jaar met een groep mensen naar Zwitserland geweest waar we in een oefentunnel een kleine brand hebben meege - maakt. Heftig en ook wel een beetje beangstigend. Speciale trainingen moeten de manschappen van de vijf genoemde kazernes voorbereiden. Dat gebeurt met onder andere virtuele trainingen (zie het artikel over opleidingen elders in deze uitgave), e-learning pakketten en praktijkoefeningen. Waar die laatste worden gehouden, is nog niet bekend. Wellicht ook in Zwitserland, zegt Marcel Eussen, projectleider Veiligheid rond het A2-project. Dat zou het meest realistisch zijn. Hoe dan ook, de trainingen achter het beeldscherm en in de praktijk moeten naast het reguliere werk ingepland worden. Het gaat om veel mensen, dus dat betekent overwerk, lagere bezetting en knelpunten. We werken daarin samen met andere hulpinstanties en Rijkswaterstaat. Naast een algemene opleiding zijn de trainingen en cursussen voor Die tunnel is ook een beetje van ons brandweermensen, ambulancediensten en politie op maat gemaakt. Er komt dus veel bij kijken hetgeen best voor wat complicaties binnen het korps zorgt. Het bepaalt voor een deel de agenda s. Natuurlijk gaat het lukken. We anticiperen zelfs op een eventuele eerdere openstelling van de tunnel dan de geplande datum eind Plezier Alle hens aan dek dus bij de brandweer het komende jaar. Léon Houben heeft daar verder geen moeite mee. Nu al kijkt hij met veel plezier terug op het project. We zijn vanaf het begin betrokken geweest. We hebben meegedacht in de ontwerpfase en uitvoering. Samen met Rijkswaterstaat, gemeente, politie, ambulancediensten en architect zijn we verschillende tunnels in Europa gaan bekijken. In een uitstekende samenwerking hebben we besluiten genomen over veiligheidsmaatregelen. We hebben geleerd van andere tunnelprojecten in Nederland waar de partijen vechtend over straat gingen en er uiteindelijk nog allerlei problemen waren bij de oplevering. Veel verliezers dus. Dat gaat hier in Maastricht niet gebeuren, daar ben ik zeker van. We hebben goed naar elkaar geluisterd en rekening gehouden met elkaars belangen. Hier zijn geen verliezers, enkel winnaars. De Koning Willem Alexander Tunnel zal goed te beheren zijn en is veilig. Veilig En is de A-tunnel straks dan honderd procent veilig? Honderd procent veiligheid bestaat niet. Je kunt je niet voorbereiden op een met lpg geladen tankwagen die midden in de tunnel ontploft. We houden rekening met reële scenario s en daarover kan ik helder zijn: deze tunnel is veilig. We hebben een optimale mix gemaakt tussen techniek en snelle bereikbaarheid. In de tunnel worden de gebruikelijke systemen aangebracht: detectiesysteem, camerabewaking en een vluchtroute voor voetgangers. Léon Houben: Uniek is beeldinformatie. Onze blusvoertuigen krijgen de beelden van de bewakingscamera s direct in de cockpit te zien. Daardoor kunnen de teams zich meteen een beeld vormen van wat hen te wachten staat. Voor zover ik weet, is de Brandweer Zuid- Limburg de eerste die hiervan gebruik maakt. Feestje In november is al gestart met de trainingen van de manschappen en bevelvoerders. Korte tijd voor de opening wordt een grootscheepse oefening met alle hulpdiensten gehouden. Daarvoor willen we drie tot vier weken in de tunnel kunnen oefenen, aldus Marcel Eussen. Dan zetten we alle puntjes op de i en kunnen we in de praktijk brengen wat we geleerd hebben. Niets staat dan nog een openstellings - vergunning in de weg. Ik weet het, nu is er niet meer te zien dan een betonnen bak. Maar wij hebben er alle vertrouwen in dat we in 2016 een prachtig feestje vieren. Laten we eerlijk zijn: het is toch mooi als je aan zo n megaproject mag meewerken. Die tunnel is ook een beetje van ons. De Brandweer Zuid-Limburg is vanaf de planning nauw betrokken bij de bouw van de Koning Willem-Alexandertunnel. De eerste oefeningen zijn ook al achter de rug 2 Focus Focus 3

3 Michel Zewald demonstreert het virtuele programma in het opleidingscentrum Margraten. We kunnen de stress flink opvoeren Virtueel oefenen achter het beeldscherm: goedkoper en effectiever Bijscholing brandweermensen met levensechte simulaties Op dit moment loopt er voor de bevelvoerders in het cluster industrie incident bestrijding een bijscholings - programma. Naast theorielessen en praktijksessies wordt het komende jaar ook gewerkt met speciale simulatie - software. In het trainingscentrum van Margraten wordt de laatste hand gelegd aan goed uitgeruste video- en oefenruimtes, inclusief een levensechte commando haakarmbak. Meer en realistisch oefenen tegen minder kosten, dat is de winst, zegt teamleider vakbekwaamheid Michel Zewald. De lamellen en de deur zijn dicht. In de verdonkerde lesruimte zwelt het geluid van loeiende sirenes en een naderende helikopter aan. Op het megagrote beeldscherm aan de muur voltrekt zich een kleine ramp. Op de autoweg zijn twee auto s met elkaar in botsing gekomen. Een vrachtwagencombinatie is in een uitwijkpoging door de vangrail geschoten. De vlammen slaan uit één van de auto s. Een vrouw kruipt uit het wrak en schreeuwt om hulp. Realistisch Er is weinig verbeeldingskracht nodig om het virtuele ongeluk als echt te ervaren. Ja, de animaties zijn zeer realistisch, zegt Michel Zewald. Uiteraard is hier bij de Brandweer Zuid-Limburg ook de vraag gesteld of computeranimaties de fysieke oefeningen op locatie kunnen vervangen. Zeker niet helemaal, we schrappen ook de oefeningen in het veld niet. Maar met dit programma kunnen we alle mogelijke ongelukken en incidenten nabootsen. Onze mensen leren hoe te handelen en krijgen tijdens de les direct feedback van de instructeur. De sessie kan worden opgeslagen om later terug te kijken tijdens het feedback geven. Dit is een beproefde methode die nog beter op de echte praktijk voorbereidt. Het systeem is vergelijkbaar met de flightsimulator, niet meer weg te denken in de pilotenopleidingen. Bijvoorbeeld ja. Elk vlieguur kost veel geld. Dat geldt ook voor brandweeroefeningen. Stel, we willen dat ongeluk zoals hierboven beschreven in het echt oefenen. Daarvoor heb je nogal wat nodig. Autowrakken, acteurs, eigen materieel. Dat is >> 4 Focus Focus 5

4 nog te doen, al is het al niet gemakkelijk om een weg te vinden waar je alles kunt opstellen. Lastiger wordt het al met een treinongeluk, vliegtuigcrash of scheepsramp. Zeker, er zijn plekken waar we terecht kunnen. Kleine oefeningen doen we in de omgeving. In Weeze is een groot terrein waar meerdere korpsen hun oefeningen houden. Dat vergt echter weer flink wat reistijd. Probleem met een oefening op locatie is ook dat je een auto maar één keer in brand kunt steken. Gaat er dan wat fout of de instructeur wil nog een of meerdere onderdelen opnieuw doen, dan gaat dat niet. De computeranimatie kun je eindeloos stopzetten, terugspoelen en analyseren. Muisklikken De software is speciaal geschreven door een bedrijf uit Delft. Letterlijk elke situatie kan op het scherm getoverd worden, laat Guido Leenders zien. Hij treedt regelmatig op als regisseur tijdens de lessen. Met enkele simpele muisklikken staat een huis in brand, wordt een kettingbotsing neergezet, is er een fabrieksbrand of ontsnappen er in een woonwijk gevaarlijke stoffen. Naast hem zit de instructeur die de cursist begeleidt en instructies geeft. De cursist reageert met de joystick in de hand op de situatie. Hij kruipt in de huid van de bevelvoerder ter plekke die de commando s geeft en zich een goed beeld van de situatie probeert te vormen. De wens is nu om de nog in aanbouw zijnde tunnel van Maastricht in het systeem te krijgen. In gesprekken met het project bureau van de A2 wordt geprobeerd om de 3D-tekeningen ter beschikking te krijgen. Komend jaar ligt het accent in de bijscholing op ondergrondse infrastructuur, legt Michel Zewald uit. Als de tunnel in 2016 open gaat, moeten onze mensen Opleiding Manschap A Een opleiding tot brandweerman of -vrouw, Manschap A in vaktaal, duurt drie jaar. Vrijwilligers of beroeps volgen exact dezelfde basisopleiding. Na het examen moeten er elk jaar oefeningen gevolgd worden, met een totale tijdsbesteding van 80 uren. geoefend hebben met eventuele calamiteiten in de tunnel. We zijn ons nog aan het oriënteren waar de realistische oefeningen plaats zullen gaan vinden maar met deze software kunnen we alvast beginnen. Details De softwarebouwer heeft honderden details verwerkt. De verschillende automerken zijn herkenbaar, alle mensen verschillen van elkaar, het is donker of licht, het regent of sneeuwt, het waait, er is geluid, enzovoort. Levensecht, inderdaad, vervolgt Michel Zewald. Net als geavanceerde games. Mensen gaan er helemaal in op. We kunnen met telkens nieuwe situaties de stress flink opvoeren. Dat is ook de bedoeling, zo werkt het in het echt ook. Onder druk beslissingen nemen en in de praktijk brengen wat je geleerd hebt. We weten zeker dat ze zich deze situaties herinneren als ze naar echte incidenten geroepen worden. Het mooie, vult regisseur Guido Leenders aan is dat je tijdens elke sessie elementen kunt toevoegen. Een traumahelikopter bijvoorbeeld. Dat is weliswaar geen taak van de brandweer, maar een helikoper maakt heel veel herrie. Dat maakt de communicatie moeilijker. Wat doet de cursist als plotseling blijkt dat er kogelgaten in de verongelukte auto zitten? Wat doet hij als er meerdere slachtoffers en brandhaarden zijn? Let hij op zijn eigen veiligheid? Er zijn talloze situaties denkbaar. Investering Het softwarepakket met de bijbehorende schermen en leermiddelen is niet goedkoop. Nou, nuanceert Michel Zewald, we besparen ook de nodige kosten. Er zijn vier lesruimtes en een na gebouwde commando haakarmbak ingericht. In deze ruimtes kunnen we zowel mono- als multi-oefeningen organiseren zonder dat er meteen wielen op de weg We kunnen alle mogelijke situaties en rampen nabootsen moeten. De vier ruimtes zijn gebaseerd op de realiteit als er een grote calamiteit is en politie, ambulancediensten, gemeente en brandweer nauw samenwerken. De investering doen we uit de ESF-reserve en is volgens ons meer dan verantwoord. Enkele screenshots uit het programma 6 Focus Focus 7

5 Uitgangspunten waren hierbij dat de organisatie sober en doelmatig ingericht moest worden. We hebben net een grote bezuinigingsronde achter de rug, het bestuur is kritisch. Er is heel scherp naar de kosten gekeken. Tegelijk vindt de korpsleiding dat we met goed materieel moeten kunnen werken. Investeringen in innovaties, slimme navigatie en communicatie horen daar nadrukkelijk bij. De ploegen op de wagens moeten beschikken over de best mogelijke middelen en dat geldt ook voor de ondersteunende diensten in de kazernes. Ik durf best te stellen dat we goede kwaliteit inkopen. Inhaalslag investeringen na twee jaar zo goed als afgerond Materieel weer up-to-date De Brandweer Zuid-Limburg heeft de afgelopen twee jaar heel veel geïnvesteerd in nieuw materieel. Van gloednieuwe tankautospuiten tot en met redvoertuigen, ademluchtap - paratuur, communicatieapparatuur en nog tientallen bedrijfsmiddelen. Nu zijn we weer bijna helemaal up-to-date, weet Jac Salemans, teamleider Kaderstelling. Hij gaat graag in op een aantal vragen. Het totale bedrag aan investering in 2013 en 2014 komt uit op ruim 13 miljoen euro. Een fors bedrag. Was dat nodig? Ja. Veel materieel bij verschillende posten was verouderd. Dit heeft vooral te maken met de fusie in In de aanloop naar de fusie werd er amper geïnvesteerd in nieuw materieel en ook in de eerste jaren van de nieuwe organisatie hadden de verschillen de afdelingen en kazernechefs wel wat anders aan hun hoofd. Alleen de meest noodzakelijke uitgaven werden gedaan. Zo is een forse achterstand ontstaan. In 2012 hebben we een beleidsplan met Er zijn onder andere enkele state-of-the-art tankautospuiten aangeschaft dekkingsplan gemaakt waarin ook is beschreven wat het korps nodig heeft. In 2013 en 2014 zijn we begonnen met de uitvoering. Het betreft in feite een grote inhaalslag. Heeft de Brandweer Zuid-Limburg dan een aantal taken de laatste jaren niet goed kunnen uitvoeren? Nee, absoluut niet. We hebben een inventarisatie gemaakt en stelden vast dat er heel grote verschillen waren in het soort voertuigen. Bestaande blusvoertuigen functioneerden nog wel goed, maar waren afgeschreven. De bedrijfszekerheid begon af te nemen en dan moet je echt gaan vervangen. Een goed moment om te investeren in meerdere nieuwe voertuigen met nieuwe technieken aan boord die ook onze nieuwe werkwijzen in de repressie beter kunnen ondersteunen. Heeft elke kazernechef zijn wensenlijstje kunnen indienen? Zo werkt het niet. Op basis van landelijke richtlijnen en het dekkingsplan is vastgesteld wat nodig is om de basistaken goed te kunnen uitvoeren en om adequaat op te treden bij een grootschalig incident. Zijn de kazernes dan niet betrokken bij de aanschaf van het materieel? Natuurlijk wel. Er zit zo enorm veel kennis en kunde bij het korps. Wij gaan vanuit het hoofdkantoor niet bepalen wat het beste is. Er is heel veel input geleverd en op basis daarvan zijn de keuzes gemaakt. Wel zijn er flink wat discussies geweest. Zo waren er verschillende merken en typen tankauto spuiten in bedrijf. Ooit gekocht met de beste bedoelingen. Mensen willen daar graag mee blijven werken. Maar we wilden overstappen naar één merk en type, er moesten keuzes gemaakt worden. Dat heeft hier en daar wel tot teleurstellingen en kritiek geleid. Begrijpelijk. Maar door groter in te kopen, kun je veel betere prijzen afdwingen. Het onderhoud wordt efficiënter met één merk. Daarnaast hebben de manschappen minder opleiding, oefening en training nodig bij eenheid van materieel. Dat geldt ook voor alle andere spullen zoals de ondersteunende auto s, pakken, helmen, perslucht, computers, enzovoort. Voor heel veel materieel hebben we een standaard ingevoerd, dat is duidelijk voor iedereen. Nu we de slag bijna gemaakt hebben, hoor ik weinig kritiek meer. Ik vind dat de medewerkers het goed opgepakt hebben. Nieuw materieel betekent ook anders werken, aanpassen. Die professionaliteit is er op alle kazernes. Een compliment, want we hebben hier best wat voor onze kiezen gehad de laatste zes jaar. En nu pas op de plaats met geld uitgeven? De brandweer investeert voortdurend. Daarvoor hebben we een egalisatiefonds opgezet waar we elk jaar geld in storten. We willen meegaan met innovaties en onze brandweerzorg verder verbeteren. Ook vinden er nog de nodige vervangings - investeringen plaats. Elk jaar zijn voertuigen en andere middelen technisch afgeschreven. Die vervangen we dan, uiteraard door de standaard waarvoor gekozen is. Het team Kaderstelling toetst elke uitgave aan de uitgangspunten die we hiervoor hebben ontwikkeld. Zoveel als de laatste twee jaar zullen we echter zeker niet uitgeven. Bij lange na niet. 8 Focus Focus 9

6 INCIDENT UITGELICHT Snelle inzet tweede bluswagen voorkomt erger Historisch centrum van Sittard ontsnapt aan stadsbrand Stadsbranden zijn zeldzaam. Gelukkig maar, want niemand zit te wachten op de verwoesting van historische stadscentra. Toch scheelde het afgelopen zomer maar een haartje als er brand uitbreekt in een klein pandje in hartje Sittard. De eerst aankomende bevelvoerder schat de situatie meteen goed in en schaalt op naar grote brand. Net op tijd wordt de tweede bluswagen ingezet die kan voorkomen dat het vuur overslaat naar een aangrenzend hotel en restaurant. Dit had verkeerd kunnen aflopen. Thei Weelen zal het staartje van augustus niet licht vergeten. Een week lang rent hij van de ene brand naar de andere. Eerst is er de brand op de Oude Markt in Sittard, kort daarna brandt de sporthal op het vroegere CIOS-terrein bijna af. En tussen - door zijn er nog wat kleinere brandjes en aangrijpende incidenten. Die weken heb je, zegt de commandant van de post in Stein. Daarbij kwam dan nog het nieuws van brandstichtingen door collega s. Een uitzondering, zeker. Maar zoiets voelt wel als een nederlaag voor het hele korps. Dat je grote branden goed hebt aangepakt en niet hebt laten escaleren; dat telt dan even niet mee. Discussie Goed. Het is een aangenaam warme, droge dinsdagavond als Thei Weelen om uur de melding krijgt van een brand aan de Oude Markt in hartje Sittard. Mijn kop stond er eerlijk gezegd niet naar, zegt hij. We hadden net een oefenavond en voerden een discussie over alle veranderingen binnen het korps. Een goede discussie; dan ga je niet graag weg. Maar als je dienst hebt, dan laat je alles vallen. Zo werkt dat. Foto midden: Thei Weelen tijdens een straatoverleg in hartje Sittard Een paar minuten later is Thei de hele discussie vergeten. In de auto krijgt hij de eerste details binnen. Bij aankomst op de markt onderkent hij meteen de ernst van de situatie. Een uitslaande, felle brand. In een oud pand met houten vloeren. Dan weet je genoeg. Die kan zomaar overslaan naar de aangrenzende panden, in dit geval een Chinees restaurant en hotel. Wat er dan gebeurt, weet je nooit. De huizen staan dicht op elkaar, het vuur kan zo overslaan naar de overkant van de straat. Dan is de ramp niet te overzien. Stoom De eerste bluswagen is dan al in stelling gebracht, een tweede voertuig arriveert. Amper vijf minuten na de melding bestrijden tientallen manschappen het vuur. De resultaten zijn meteen goed. Zwarte rook verandert in witte, een teken dat er stoom ontstaat en de bestrijding effectief is. Desondanks roept Thei de hulp in van een derde blusvoertuig dat ingezet wordt om overslaan te voorkomen. Een goede beslissing, zo blijkt tijdens de evaluatie. Met in totaal vijftig mensen wordt het vuur vrij snel bedwongen, alleen het pandje waar het vuur begon moet als verloren worden beschouwd. Slachtoffers zijn er niet; het pandje is leeg en omwonenden zijn op tijd op afstand gehouden. Of het moeten de hotelgasten zijn die uit voorzorg de nacht elders doorbrengen. Dezelfde avond nog bespreken burgemeester Cox, de politie en Thei Weelen wat de consequenties zijn. Kan de geplande Rosa-kermis doorgaan? Hoe zit het met de weekmarkt? Geen probleem, luidt de conclusie. Het is goed afgelopen. Asbest Thei knikt. Toch zal de brand in hartje Sittard hem lang bijblijven. En niet alleen omdat een compleet historisch centrum in vlammen had kunnen opgaan. Brand op zo n plek is altijd spannend, een uitdaging. Voor de eerste keer hebben we het asbestprotocol op specifieke manier toegepast. Er kwam een melding van de mannen dat er asbest platen in het gebouw zaten. Gelukkig gingen die niet mee met de rook. Collega Leon van Kalmthout bood aan om de procedure hieromtrent af te handelen. Dat betekent dat alle manschappen die in het verdachte gebied de brand bestreden hebben, geregistreerd worden. Ze krijgen schone kleren en het incident wordt vastgelegd op papier. Waarom? Als de mensen ooit asbest-gerelateerde klachten krijgen, dan kan een verband gelegd worden met dit incident. Ja, het is op dat moment een bureaucratisch gedoe. Formulieren invullen en schone kleren aantrekken als de brand nog helemaal niet geblust is. Wel was alles onder controle. De mannen willen echter hun werk afmaken. Maar asbest moet je serieus nemen. Het betekent papierwerk. Collega Leon heeft dat perfect afgehandeld. Dit soort dingen hoort ook bij ons werk. Toen de laatste collega s avonds naar huis ging was de asbestprocedure van a tot z helemaal afgewerkt. Ik kan elke collega adviseren dit zo aan te pakken. Overslaan Amper een week later staat Thei Weelen als bevelvoerder bij een totaal andere brand: de sporthal op het vroegere CIOSterrein. In tegenstelling tot het vuur op de markt in Sittard aangestoken. Hier was weinig te redden. Water had nauwelijks effect. We hebben de brand gecontroleerd laten uitwoeden. In het buitengebied is dat een optie, in de binnenstad niet. Daar is het gevaar van overslaan veel te groot. 10 Focus Focus 11

7 Zuid-Limburg eerste korps met nieuw systeem Slimme navigatie in uitrukvoertuigen Komend jaar worden alle blusvoertuigen van de Brandweer Zuid-Limburg uitgerust met een nieuw, slim navigatiesysteem. De verwachting is minder tijdverlies doordat het systeem gevoed kan worden met voor de uitruk cruciale wegafzettingen of andere blokkades in de route. En meer zekerheid dat de gekozen weg ook echt de beste is. Hiermee kunnen we tijdwinst boeken tijdens een uitruk, zegt projectleider en tevens kazernechef Simpelveld-Bocholtz Frank Vinken. Minuten die cruciaal kunnen zijn. De wagens van de korpsen in Kerkrade, Brunssum en Maastricht-Noord zijn al voorzien van het nieuwe navigatiesysteem. De eerste ervaringen zijn positief en het vertrouwen groeit, aldus Frank Vinken. Na een melding wordt vanuit de meldkamer het navigatiesysteem in de wagens gestart. De chauffeur hoeft verder alleen maar de route op het scherm te volgen. Het systeem houdt rekening met obstakels zoals wegmeubilair en zijstraten en welke wegen gemeden moeten worden. Zo kan het in sommige gevallen beter zijn een voorrangsweg te nemen zodat je niet bij elke kruising hoeft af te remmen. Ook al is die weg een halve kilometer om. Sneller en goedkoper Natuurlijk werkt de Brandweer Zuid-Limburg al jaren met navigatiesystemen. Klopt, maar de huidige systemen zijn erg onderhoudsgevoelig, vult Jordi Rohs aan, coördinator servicecenter verbindingen. Onze IT-mensen zijn veel tijd kwijt aan het actualiseren en updaten van de systemen. Dat gebeurt in elke wagen apart. Nu doen we dat centraal vanaf een server. Daarnaast is het invoeren van data veel gemakkelijker. We hoeven niet naar de provider of de leverancier, maar kunnen zelf een wegafsluiting invoeren en routes manipuleren zoals het navigeren over een busbaan of actualiseren van een nieuwe verkeersituatie. Dat gaat sneller en is bovendien veel goedkoper. De exploitatie van het complete navigatiesysteem gaat drastisch omlaag waardoor we veel meer voertuigen van slimme sys - temen kunnen gaan voorzien. Ook niet onbelangrijk. De Brandweer Zuid-Limburg zoekt al enkele jaren naar een betere vervanger voor het vorige navigatiesysteem. We hebben de grote jongens allemaal op bezoek gehad, zegt Frank Vinken. TomTom, Garmin, MSA en noem maar op. Voorstellen en ideeën kwamen echter niet van de grond. De grote organisaties zijn stroperig, het overleg gaat over te veel schijven. Door de specifieke eisen van een brandweer was het ook moeilijk om precies duidelijk te maken wat we willen. Een brandweer of ambulancedienst moet op regionale schaal het navigatiesysteem kunnen beheren en voeden. Dat kregen we uiteindelijk wel uitgelegd, maar leveranciers konden of wilden niet aan de eis voldoen. MTI De lange zoektocht naar een partij die wel een systeem op maat wilde en kon leveren, werd uiteindelijk beloond. Maar het is geen grote jongen die de oplossing biedt. Toevallig kwamen we erachter dat de brandweerkorpsen van Keulen, Hamburg en nog een aantal grote Duitse steden met een navigatie werken waarmee de mensen erg tevreden zijn. De grondlegger van de slimme navigatie was de Feuerwehr Hamburg en is vervolgens door een piepkleine onderneming in Amsterdam doorontwikkeld, MTI. Een tweemans - bedrijfje met een heel gedreven eigenaar; George van Brakel. Hij heeft goed geluisterd en onze wensen vertaald in een goed werkende navigatie. Met heel veel inspanningen. Soms kwamen de mails om half vijf s nachts binnen: ik heb het gevonden. Na de zomer hebben we de eerste apparaten ingebouwd, komend jaar volgt de rest van de ruim 60 eerstelijns uitrukvoertuigen. De IT-afdeling is blij met de gebruikersvriendelijkheid en de eenvoud. Een unit bestaat uit een antenne, scherm, voeding en gpsontvanger. De navigatie wordt aangestuurd door GPS, legt Frank Vinken uit. Heel nauwkeurig en je hebt er geen internetverbinding voor nodig. We gebruiken het C2000-netwerk dat tegenwoordig erg stabiel is. MTI goedkoper en eenvoudiger maar tijdwinst is cruciaal De chauffeur moet kunnen vertrouwen op zijn systeem, dat is het belangrijkste. Vroeger was dat anders. De brandweermensen kenden in hun werkgebied vaak elk weggetje en sluiproute. Na de reorganisaties en overplaatsingen is dat niet meer zo vanzelfsprekend. Ook worden vaak andere posten ingezet. Ook zij krijgen de route direct op het scherm te zien. Een chauffeur kan nu zijn aandacht volledig op de weg houden. Uit het oogpunt van veiligheid belangrijk, want het laatste wat we willen zijn aanrijdingen. Kwaliteit In vergelijking met het huidige systeem is de MTInavigatie beduidend goedkoper. Behalve besparingen in de exploitatie is de investering per voertuig teruggebracht. Mooi meegenomen in een tijd waarin ook de brandweer moet bezuinigen, aldus Jordi Rohs. Voorop staat echter de kwaliteit. We wilden een slim systeem waarmee we voor rijtijd kunnen Slimme navigatie in de bluswagens. Frank Vinken aan de slag met de pro - gram mering in de kazerne van Kerkrade winnen. Volgens de wet moeten we binnen acht minuten na een melding op onze bestemming zijn. In een ingewikkelde stad als Maastricht verlies je gemakkelijk een paar minuten als je niet de juiste route volgt of als er onverwachte obstakels zijn. Verder is het een slim systeem, omdat het goed uit te breiden is. Het is een groeimodel. We zetten er de posities van de brandkranen in. Volgende stap is de aanrijdende voertuigen door middel van coördinaten benedenwinds aan te laten rijden. Zo kun je de wagens om een rookwolk heen sturen. Interesse De Brandweer Zuid-Limburg is het eerste korps in Nederland met het nieuwe, slimme navigatiesysteem van MTI. Er zullen er meer volgen, verwacht Frank Vinken. De eerste telefoontjes en bezoeken van nieuwsgierige collega s hebben we al gehad. Ook de ambulancediensten hebben interesse. Logisch, ook voor ambulances is tijd een cruciale factor. Met de Limburgse GHOR hebben we al een overleg gehad. Het mooiste zou zijn als we in de toekomst alle informatie tussen ambulance, politie en brandweer via dit systeem kunnen uitwisselen. Zover is het nog niet, maar het kán wel. Dat is het bijzondere aan dit systeem: het is flexibel, gemakkelijk uit te breiden en toch eenvoudig te gebruiken. Ideaal. 12 Focus Focus 13

8 Eerste ervaringen met nieuwe PPMO positief Deze test sluit meer aan bij de praktijk De Brandweer Zuid-Limburg start in januari met een nieuwe keurings - methodiek voor de medewerkers in de repressieve dienst. Het Periodiek Preventief Medisch Onderzoek, kortweg PPMO, is verplicht voor alle bevelvoer - ders en manschappen, zowel beroeps als vrijwilligers. Grootste verschil met de oude keuring: er is geen fietstest meer. In plaats daarvan wordt de brandbestrij - dingsbaan gelopen en de traplooptest. Annelies Penders, adviseur personeelszaken, is eerlijk. Niet iedereen is blij met de nieuwe methodiek, zegt ze. Met name de traplooptest op de stairmaster roept onzekerheid op. Er zijn in het land de afgelopen periode enkele incidenten bij de uitvoering van de stairmaster geweest en dat beeld blijft bij medewerkers hangen. Overigens worden incidenten landelijk gemeld en onderzocht. Daaruit blijkt dat als de stairmaster consequent volgens protocol wordt gebruikt, incidenten tot een minimum worden beperkt. Veiligheid en gezondheid Ook zijn sommige medewerkers bang dat het PPMO zwaarder is en is bedoeld om op een indirecte manier brandweermensen te kunnen ontslaan. Om te bezuini - gen dus. Dit is absoluut niet aan de orde, zeker niet bij de Brandweer Zuid-Limburg. Ik begrijp die angst wel. Zonder goedkeuring mag je niet mee met de uitruk. Je moet ander werk doen en in het ergste geval staat je De testen worden grotendeels afgelegd met perslucht en bepakking baan op het spel. Maar daarvoor is de PPMO echt niet bedoeld. Het gaat om de veiligheid en gezondheid van de mensen. Wie de test niet haalt, kan begeleiding krijgen. Soms is iemand een paar kilo te zwaar of is er een medisch probleem dat opgelost moet worden. Uitgangspunt is dat iedereen de test haalt, desnoods in de herkansing. En lukt het echt niet, dan zoeken we een oplossing. Dit is overigens niet anders dan bij de huidige keuring met fietstest. Maar ook hier geldt dat het kan voorkomen dat een medewerker inderdaad blijvend ongeschikt wordt bevonden voor het uitoefenen van zijn repressieve functie. Voor vrijwilligers betekent dit dat ze zullen stoppen bij Brandweer Zuid- Limburg. Voor beroeps geldt dat er in het kader van de Wet Verbetering Poortwachter gezamenlijk naar een passende oplossing gezocht gaat worden. Weerstand Jos Dijk, Kazernechef van de post Geleen-Schinnen, herkent de terughoudendheid. Iets nieuws roept al gauw weerstand op. Zo zit de mens nu eenmaal in elkaar. Ik denk dat de nieuwe methodiek uiteindelijk in het voordeel is van de brandweermensen zelf en het publiek. De repressieve medewerkers moeten immers fit zijn. De PPMO sluit meer aan op de praktijk. Een brandend huis binnen gaan met een ademluchttoestel vergt nogal wat. Zeker als je dan ook nog slachtoffers naar buiten moet brengen >> Realistischer Bart Pepels, vrijwilliger van de korpsen in Stein en Sittard en lid van de ondernemingsraad, meldde zich vrijwillig voor het PPMO-nieuwe-stijl. Ik wilde eerst zelf ervaren wat de verschillen zijn alvorens te oordelen. Ik kan kort zijn: de test op de Stairmaster is zwaarder dan het fietsen. Maar wel te doen voor iedereen die gezond en fit is. Verder is het traplopen toch realistischer, meer toegespitst op het werk van de brandweer. 14 Focus Focus 15

9 of andere fysieke zware werkzaamheden moet uitvoeren. Het is cruciaal om te weten of een brandweerman of -vrouw dat aankan. De aangepaste keuring hangt nauw samen met het afschaffen van de pensioenleeftijd van 55 jaar voor repressief personeel. Annelies Penders: Brandweer - mensen moeten langer doorwerken. In de toekomst allemaal tot en met 67 jaar. De verwachting is dat niet iedereen dat volhoudt. Met een meer gedetailleerde en regelmatige keuring kun je op tijd knelpunten signaleren en verhelpen. Of je bereidt je tijdig voor op een tweede loopbaan bij de brandweer Veiligheid en gezondheid staan voorop of daarbuiten; zoals dit ook in het tweede loopbaanbeleid is bepaald. Er zijn andere functies waarvoor je misschien moet studeren of waarin je langzaam ervaring moet opdoen. Het is verstandig om daar goed en tijdig over na te denken en samen met de leidinggevende een plan hiervoor te maken. Test De afgelopen maanden hebben twintig brandweer - mensen binnen Brandweer Zuid-Limburg op vrijwillige basis het PPMO afgelegd in de kazerne van Geleen. Hier is plaats gemaakt voor de complete brandbestrij - dingsbaan, de stairmaster en de onderzoeksruimte voor de keurende arts en de assistente. Het is de bedoeling dat alle brandweer mensen hier hun PPMO afleggen. De test bestaat behalve uit het bespreken van een uitgebreide vragenlijst en een medisch onderzoek uit twee praktijkonderdelen. De praktijkonderdelen op de brandbestrijdingsbaan en de traplooptest worden in Pittig Het onderdeel met de Stairmaster is pittig. Zeker omdat je onder elke arm een slang hebt van tien kilo. Daardoor kun je je nergens aan vasthouden. Frank van Osch, vrijwilliger in Geleen en Sittard, wil de nieuwe test zeker niet als heel gemakkelijk omschrijven. Maar wel goed te doen als je in een normale conditie bent. Het is ook een kwestie van wennen, dat traplopen zonder vrije hand. Achteraf hoor ik dat het ook de bedoeling is om je evenwicht te testen. Ik heb er geen probleem mee. In de praktijk moet je ook met ademlucht en gewicht trappen op rennen. Dat is wat een brandweerman nu eenmaal vaak moet doen. (l) De test op de stairmaster is pittig (r) Het testcircuit in de kazerne van Geleen uitrukkleding uitgevoerd, voor het overgrote deel met ademlucht. Bij de huidige keuring was het dus fietsen in plaats van traplopen, legt Jos Dijk uit. Over de verandering is landelijk flink wat discussie geweest. Goed te doen Ik kan iedereen uit de brand helpen: de test is voor iedereen met een normale conditie goed te doen. Dat zegt Ellen Brands, veertien jaar in vaste dienst bij het korps in achtereenvolgens Heerlen en Kerkrade. Zij deed vrijwillig de test om de Indianenverhalen te ontzenuwen. Ik zie het probleem niet. De instructeur legt precies uit wat van je verwacht wordt. Er is niets moeilijk aan. Als brandweerman/vrouw heb je je verantwoor - delijkheid, je moet zorgen dat je fit bent zodat je de test kunt afleggen. Ik denk dat traplopen beter bij de praktijk aansluit. Er waren twijfels over de veiligheid. Nu zijn alle protocollen gereed en het overgrote deel van de ervaringen is positief. Er zijn altijd drie mensen aanwezig als de traplooptest wordt afgenomen. Een gecertificeerde testleider en twee ondersteuners die er samen voor zorgen dat de veiligheid van de kandi daat gewaarborgd wordt. Goed beschouwd wijkt de Brandbestrijdingsbaan weinig af van de Taak Specifieke Conditietest die binnen Brandweer Zuid-Limburg al ingevoerd was. De ervaringen van de pilotdagen geven aan dat het voor iedereen mogelijk moet zijn om het PPMO met goed resultaat af te leggen. Preventief Vijftigplussers moeten het PPMO elk jaar afleggen, brandweermensen tussen de veertig en vijftig één keer per twee jaar en veertig- minners één keer per vier jaar. Niemand hoeft onvoorbereid aan de test te beginnen, vult Annelies Penders aan. Iedereen kan eerst komen oefenen in Geleen of binnen de eigen Post en we hebben nog een tweede Stairmaster die kan rouleren tussen de verschillende kazernes. Uit ervaring weten we dat de meeste bezwaren snel verdwenen zijn als medewerkers kennis hebben gemaakt met de apparatuur. Dit PPMO heet niet voor niets preventief te zijn: je kunt problemen vóór zijn. Waardoor je langer je vak kunt blijven uitoefenen. En dat is toch wat elke brandweerman of -vrouw diep in zijn of haar hart het liefste wil. 16 Focus Focus 17

10 Meldpunt overtredingen arbeidstijdenbesluit voldoet aan verwachtingen Regels voor iedereen helder Twee jaar geleden nam de Brandweer Zuid-Limburg het Meldpunt overtre - dingen arbeidstijdenbesluit in gebruik. Na eerst een flinke stijging van het aantal meldingen over te veel overwerk, extra diensten of te weinig rusttijd, is het nu erg rustig bij de registrerende werkgroep. Nu is veel duidelijker wat er allemaal wel en niet kan volgens de Arbeidstijdenwet. Daarmee worden overtredingen voorkomen. De oprichting van het meldpunt had direct te maken met de nieuwe Europese regels waarop de Arbeids - tijdenwet is gebaseerd. Er was de nodige onduidelijkheid over het arbeidstijdenbesluit, één keer tikte de rechter de Brandweer Zuid-Limburg op de vingers en ook waren er opmerkingen van de Arbeidsinspectie. Er zit een groot grijs gebied in het arbeidstijdenbesluit, zegt Huub Pappers, lid van de ondernemingsraad en van de werkgroep die elke vermeende overtreding onderzoekt. De wettekst is ingewikkeld en op diverse punten voor verschillende uitleg vatbaar. Laat drie mensen de tekst lezen en je hebt drie meningen. Dat is natuurlijk lastig werken. Daarom is in overleg met de korpsleiding en de vakbonden besloten om een meldpunt in te stellen. Achter het meldpunt zit een breed samengestelde werkgroep die de vermeende overtredingen bespreekt en beoordeelt. Met de uiteindelijke bedoeling om vast te stellen wat we met z n allen acceptabel vinden en op basis daarvan duidelijke afspraken te maken. Uiteraard juridisch getoetst aan de wet. Uitgangspunt blijft de bescherming van de werknemer. In het eerste halfjaar kwamen er flink wat klachten binnen bij het meldpunt. Nee, dat was geen teken van ontevredenheid of een kwestie van klagen, zegt Mark Frijsinger, vakspecialist roosteren en ook lid van de werkgroep. We hebben iedereen, vast personeel en vrijwilligers, opgeroepen om alles te melden. Ook bij twijfel. Het was net de bedoeling om voldoende incidenten te verzamelen. Alleen dan kun je algemeen beleid maken en voorkomen dat er conflicten ontstaan met bijvoorbeeld een inspectie. Vanzelf De meeste meldingen gingen over te korte rusttijden na een 24-uursdienst, te veel aanwezigheid van vrijwilligers of te veel uren in een bepaalde periode. Er wordt dus toch regelmatig de hand gelicht met de regels? Dat kun je zo niet zeggen, aldus Huub Pappers. Heel veel mensen zijn graag bereid om een extra dienst te draaien als een collega ziek wordt. Een vergadering begint soms net iets te vroeg na een 24-uurs dienst. Een cursus is net gepland als een vrijwilliger mee is uitgerukt. Dan wordt amper nagedacht of dat precies volgens de regeltjes is. Het gaat vanzelf, onbewust. Door echter ook al deze zaken te melden, kunnen de ploegenchefs en planners veel overtredingen voorkomen. Het is een kwestie van zorgvuldig plannen. Uiteraard mag een uitruk nooit in gevaar komen door de strenge regels, vult Mark Frijsinger aan. Die wagen moet de weg op, dat staat nooit ter discussie. Je kunt ook overtredingen voorkomen door knelpunten vroegtijdig te melden. De medewerker gaat dan met personeelsplanning en de kazernechef in overleg om de schema s aan te passen. Leesbaar Een van de eerste taken van de werkgroep was een goed leesbare, eigen interpretatie van het besluit op papier te krijgen. Dat is gelukt, juridisch getoetst en wel. Het meldpunt en de werkgroep blijven voorlopig echter bestaan. Omdat, zegt Huub Pappers, er nog steeds nieuwe discussiepunten opduiken. Het document wordt telkens aangepast en uitgebreid. Weliswaar zijn er veel minder meldingen dan in het begin, maar er zijn nog wel wat zaken die verder uitgewerkt moeten worden. Er zijn vrijwilligers die voor twee en zelfs drie kazernes paraat zijn. Dat wil wel eens wringen. En wat te doen met de mensen die een andere baan hebben of een eigen bedrijf? Hoe zit het dan met rusttijden? Huub Pappers en Mark Frijsinger in de kazerne van Meerssen Natuurlijk heeft iedereen zijn of haar eigen verantwoordelijkheid, maar het zijn toch vraagstukken die in de toekomst aan de orde kunnen komen. Verder zien we dat de werkgroep de samenwerking binnen het korps Zuid-Limburg bevordert. We zijn met zes mensen uit verschillende disciplines en komen altijd tot een gefundeerd advies. Drie keer per jaar bespreken we de voortgang met onze korpschef Van Klaveren. Het zou wel fijn zijn als de vakbonden nog zouden aansluiten. Hun inbreng is welkom. Bewuster De werkgroep is unaniem van mening dat het meldpunt aan de verwachtingen voldoet. Zeker weten, zegt Mark Frijsinger. Dat zien we aan het aantal meldingen. Veel regels zijn nu helder, elke kazerne past ze op dezelfde manier toe. Daarnaast gaan de mensen bewuster om met de werktijden. Ze kennen de regels beter en houden daar rekening mee. Ze melden zich niet spontaan voor een invaldienst als ze weten dat dan de regels overtreden worden. Dat maakt het voor de chef ook weer makkelijker. We zien ook dat vergaderingen en cursussen nu anders gepland worden zodat het arbeidstijdenbesluit Mensen gaan bewuster om met werktijden makkelijker gerespecteerd kan worden. Binnenkort krijgen we nieuwe software waarmee wij en de ploegchefs nog beter kunnen plannen. Je ziet in één oogopslag per persoon of er knelpunten zijn. En is er een overtreding, dan is daar een goede reden voor. 18 Focus Focus 19

11 aaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaaa In november werden vijf bedrijven in de as gelegd tijdens de grote brand op industrieterrein Beatrixhaven in Maastricht. In de volgende Focus een uitgebreide reportage. Brandweer Zuid-Limburg Magazine van de Brandweer Zuid-Limburg. Tekst en realisatie: BCcommunicatie&Tekst Meerssen. Interviews: Jos Cortenraad. Fotografie: Johannes Timmermans, Foto- en Videoteam Brandweer Zuid-Limburg

brandweer Nieuwegein Zuid Jij ook? Kom bij de brandweer!

brandweer Nieuwegein Zuid Jij ook? Kom bij de brandweer! I brandweer Nieuwegein Zuid Jij ook? Kom bij de brandweer! Brandweer Veiligheidsregio Utrecht zoekt vrijwilligers Werken bij de brandweer: voor sommigen is het een droom, voor anderen een roeping. Werken

Nadere informatie

I K B E N B R A N D W E E R

I K B E N B R A N D W E E R IK BEN BRANDWEER Waar staat de brandweer voor? Wie zijn wij? Wat doen wij? En hoe willen wij gezien worden? Behulpzaam, deskundig en daadkrachtig. Dat is de brandweer. Maar wat betekent dit voor jou en

Nadere informatie

Functiehuis Bedrijfsbrandweer

Functiehuis Bedrijfsbrandweer Functiehuis Bedrijfsbrandweer Art. 31 Wet veiligheidsregio s 1. Bestuur veiligheidsregio kan inrichting die in geval van brand of ongeval bijzonder gevaar kan opleveren voor openbare veiligheid, aanwijzen

Nadere informatie

15 januari 2016. Onderzoek: Gevolgen reorganisatie brandweer

15 januari 2016. Onderzoek: Gevolgen reorganisatie brandweer 15 januari 2016 Onderzoek: Gevolgen reorganisatie brandweer Gevolgen reorganisatie brandweer 18 januari 2016 Over dit onderzoek Het online onderzoek is uitgevoerd door de redactie van het EenVandaag Opiniepanel

Nadere informatie

De brandweervrijwilliger en de Arbeidstijdenwet VNG februari 2010

De brandweervrijwilliger en de Arbeidstijdenwet VNG februari 2010 De brandweervrijwilliger en de Arbeidstijdenwet VNG februari 2010 Inhoud Inleiding 1. De Arbeidstijdenwet en de brandweervrijwilliger 1.1 Hoofdbetrekking en de brandweervrijwilliger 1.2 Uitzonderingen

Nadere informatie

Wat merkt u daarvan? Gooi en Vechtstreek

Wat merkt u daarvan? Gooi en Vechtstreek De brandweer verandert Wat merkt u daarvan? Gooi en Vechtstreek De brandweer verandert Wat merkt u van de veranderingen? De brandweer in onze regio verandert. Met het thema Nieuw Rood wordt er hard gewerkt

Nadere informatie

Brandweer Nederland Samen sterk, samen veilig

Brandweer Nederland Samen sterk, samen veilig Brandweer Nederland Samen sterk, samen veilig Met hart en ziel Brandweer Nederland staat voor 31.000 brandweermensen die zich met hart en ziel inzetten voor hun medemens. Die 24 uur per dag en 7 dagen

Nadere informatie

Plan van Aanpak. Onderzoek Zeer grote brand aan de Herenweg 6 te Houten op 25 juli 2015

Plan van Aanpak. Onderzoek Zeer grote brand aan de Herenweg 6 te Houten op 25 juli 2015 Plan van Aanpak Onderzoek Zeer grote brand aan de Herenweg 6 te Houten op 25 juli 2015 Inspectie Veiligheid en Justitie 7 september 2015 1. Inleiding Aanleiding Op zaterdag 25 juli 2015, omstreeks 15:40

Nadere informatie

Arbeidsvoorwaarden en voorzieningen voor medewerkers Veiligheidsregio Groningen

Arbeidsvoorwaarden en voorzieningen voor medewerkers Veiligheidsregio Groningen Onderwerp Vaststelling Aanvullende arbeidsvoorwaarden en voorzieningen Veiligheidsregio Groningen 2014 Vastgesteld 10 januari 2014 Inwerkingtreding met terugwerkende kracht tot 1 januari 2014 Blad bekendmakingen

Nadere informatie

Binnen het functioneringsgesprek is ook ruimte om de behoefte of noodzaak van een opleiding te bespreken en daarop actie te ondernemen.

Binnen het functioneringsgesprek is ook ruimte om de behoefte of noodzaak van een opleiding te bespreken en daarop actie te ondernemen. Leidraad Consult over: het functioneringsgesprek Functioneringsgesprekken verlopen vaak problematisch. Zowel leidinggevenden als medewerkers zien er nogal eens tegenop en zijn achteraf teleurgesteld over

Nadere informatie

hittebestendig? Kom DE BUSSUMSE BRANDWEER

hittebestendig? Kom DE BUSSUMSE BRANDWEER jij Ben hittebestendig? Kom DE BUSSUMSE BRANDWEER versterken! De brandweer van Bussum De brandweer van Bussum draagt zorg voor het beperken en bestrijden van gevaar voor onze inwoners (en dieren) bij brand

Nadere informatie

De Powerwords. Woorden die beïnvloeden. Auteur: Edwin Selij

De Powerwords. Woorden die beïnvloeden. Auteur: Edwin Selij Het volgende dat de bouwblokjes zijn van de yes set waar we zo direct nog even een inductie mee gaan doen. Gisteren zijn we begonnen met de yes set. Maar hoe kan je hem nog effectiever maken? Als je koppelwoorden

Nadere informatie

Basisdataset PPMO. Auteur: Mischa van der Vliet (AuditConnect) Redactie: Mark Luijten Jos Hendriks Input:

Basisdataset PPMO. Auteur: Mischa van der Vliet (AuditConnect) Redactie: Mark Luijten Jos Hendriks Input: Basisdataset PPMO Auteur: Mischa van der Vliet (AuditConnect) Redactie: Mark Luijten Jos Hendriks Input: Werkgroep Basisdataset PPMO Status: Definitief Versienummer: 1.0 Datum: 22 januari 2014 Doel Binnen

Nadere informatie

Brochure. Groepstraining - maatwerk. Modern Timemanagement Effectief Werken. 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief.

Brochure. Groepstraining - maatwerk. Modern Timemanagement Effectief Werken. 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Brochure Groepstraining - maatwerk Modern Timemanagement Effectief Werken 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Modern Timemanagement 100% overzicht. De juiste focus. In control.

Nadere informatie

Samenwerken aan Brandveiligheid

Samenwerken aan Brandveiligheid Gemeente Leiderdorp Gemeente Leiderdorp Wie zijn wij als Brandweer Hollands Midden? Wat mag u van ons verwachten en hoe zijn we aan elkaar verbonden? Samenwerken aan Brandveiligheid Missie Brandweer Hollands

Nadere informatie

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost

Deel 12/12. Ontdek die ene aanpak waarmee je al je problemen oplost Beantwoord eerst de volgende vragen: 1. Welke inzichten heb je gekregen n.a.v. het vorige deel en de oefeningen die je hebt gedaan? 2. Wat heb je er in de praktijk mee gedaan? 3. Wat was het effect op

Nadere informatie

Er gebeurt niets. Ze willen niet weg.

Er gebeurt niets. Ze willen niet weg. Veel nieuw bij de DUO Laatst was ik op bezoek bij de DUO om in het nieuwe gebouw in Groningen te kijken. Naar het gebouw zelf en het Nieuwe Werken dat ze daar toepassen. Er is veel nieuw, want is er blijkt

Nadere informatie

Timemanagement Kerngebieden onderscheiden

Timemanagement Kerngebieden onderscheiden Timemanagement Als manager heb je veel verschillende werkzaamheden: je geeft leiding aan je medewerkers, maar je hebt ook je eigen taken. Je hebt met je medewerkers te maken, met andere collega s en afdelingen

Nadere informatie

Open Training. Modern Timemanagement. 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief.

Open Training. Modern Timemanagement. 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Open Training Modern Timemanagement 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Modern Timemanagement 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Wil jij meer

Nadere informatie

Vaardigheidsmeter Communicatie

Vaardigheidsmeter Communicatie Vaardigheidsmeter Communicatie Persoonlijke effectiviteit Teamvaardigheden Een goede eerste indruk Zelfempowerment Communiceren binnen een team Teambuilding Assertiviteit Vergaderingen leiden Anderen beïnvloeden

Nadere informatie

b Anders, namelijk: op verzoek van bestuurlijke werkgroep toekomstvisie gemeente Eindhoven Raadsinformatiebrief Betreft Toekomstvisie Brandweerzorg 3

b Anders, namelijk: op verzoek van bestuurlijke werkgroep toekomstvisie gemeente Eindhoven Raadsinformatiebrief Betreft Toekomstvisie Brandweerzorg 3 gemeente Eindhoven Inboeknummer 14bst00846 Dossiernummer 14.21.104 20 mei 2014 Raadsinformatiebrief Betreft Toekomstvisie Brandweerzorg 3 Inleiding Sinds het najaar van 2013 werkt in opdracht van het Algemeen

Nadere informatie

Waarom PPMO? Periodiek Preventief Medisch Onderzoek voor repressief brandweerpersoneel

Waarom PPMO? Periodiek Preventief Medisch Onderzoek voor repressief brandweerpersoneel Waarom PPMO? CAO-afspraak: individuele monitoring i.p.v. leeftijdsgrens voor werken in repressieve functie Behoefte aan eenduidige keuringen en testen Bijzondere karakter van brandweerman of vrouw maakt

Nadere informatie

Daarom hebben Sociaal Zandvoort en de PvdA de volgende vragen aan het college.

Daarom hebben Sociaal Zandvoort en de PvdA de volgende vragen aan het college. Schriftelijke vragen van Zandvoort, 6 mei 2015. Aan het College van B&W Geachte College, Sociaal Zandvoort heeft een controle uitgevoerd naar de staat van brandkranen. Sociaal Zandvoort en de PvdA maken

Nadere informatie

o Gericht op verleden o Focus op oordelen o Eenrichtingsverkeer o Passieve bijdrage van de medewerker o Gericht op formele consequenties

o Gericht op verleden o Focus op oordelen o Eenrichtingsverkeer o Passieve bijdrage van de medewerker o Gericht op formele consequenties Het zorgen voor een goede basis. Elk bedrijf wil een goed resultaat halen. Dat lukt beter als u regelmatig met uw medewerkers bespreekt hoe het gaat, hoe dingen beter zouden kunnen en wat daarvoor nodig

Nadere informatie

Stop met vergelijken. Je bent uniek

Stop met vergelijken. Je bent uniek Stop met vergelijken. Je bent uniek Deze week schrijft Tineke Franssen, een van de wandelcoaches van Het Coach Bureau, het artikel. Vlak voor de zomer rondt zij het wandelcoachtraject af met Hanneke (43).

Nadere informatie

Nico bleef altijd rustig, legde dingen goed en duidelijk uit en nam de tijd, net zolang tot je het begreep.

Nico bleef altijd rustig, legde dingen goed en duidelijk uit en nam de tijd, net zolang tot je het begreep. Review van Denice: Beste Nico, Voordat ik bij Nico kwam lessen, zat ik bij een andere rijschool. Bij deze rijschool lukte het maar niet om verbetering te krijgen in mijn rijden. Dit was frustrerend en

Nadere informatie

Jeugdbrandweer Laarbeek www.brandweerlaarbeek.nl/jeugdbrandweer jeugdbrandweer@brandweerlaarbeek.nl. Veelgestelde vragen

Jeugdbrandweer Laarbeek www.brandweerlaarbeek.nl/jeugdbrandweer jeugdbrandweer@brandweerlaarbeek.nl. Veelgestelde vragen 1 Veelgestelde vragen 1. Hoe oud moet ik zijn? In het jaar dat je 12 jaar wordt kun je al toetreden. Als je in het jaar van aanmelden 17 wordt kun je jezelf helaas niet meer aanmelden. 2. Waarom mag ik

Nadere informatie

Zo verleid je de vrouw van je dromen! UITGELEKT Pagina 1

Zo verleid je de vrouw van je dromen! UITGELEKT Pagina 1 Zo verleid je de vrouw van je dromen! UITGELEKT Pagina 1 Hoofdstuk 5: Hoe Je De Kans Op Success Verruïneerd De Vijf Dodelijke Misvattingen Eén van de manieren om je kansen op succes gegarandeerd te verruïneren

Nadere informatie

TNO-onderzoeker Luc Dorenbosch over job crafting SLEUTEL AAN JE BAAN!

TNO-onderzoeker Luc Dorenbosch over job crafting SLEUTEL AAN JE BAAN! TNO-onderzoeker Luc Dorenbosch over job crafting SLEUTEL AAN JE BAAN! Foto s: Pim Geerts Eigenlijk is er geen goed Nederlands woord voor: job crafting. Sommigen noemen het kneden aan je werk. TNO-onderzoeker

Nadere informatie

Logistiek medewerker. Persoonlijke effectiviteit: 2. Accuratesse

Logistiek medewerker. Persoonlijke effectiviteit: 2. Accuratesse Persoonlijke effectiviteit: 2. Accuratesse Werkt gedurende langere periode nauwkeurig en zorgvuldig, met oog voor detail, gericht op het voorkómen van fouten en slordigheden, zowel in eigen als andermans

Nadere informatie

Aspecifieke klachten aan arm, nek en/of schouder 1

Aspecifieke klachten aan arm, nek en/of schouder 1 Aspecifieke klachten aan arm, nek en/of schouder 1 blijven? In de linkerkolom vindt u de verschillende onderwerpen die in deze folder behandeld worden. Door te klikken op deze items gaat u direct naar

Nadere informatie

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen

Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Voel je vrij en liefdevol 7 oefeningen Soms voel je je gevangen door het leven. Vastgezet door de drukte, en beklemd in je eigen hoofd. Je voelt je niet vrij en je voelt geen liefde. Met deze tips breng

Nadere informatie

Het Regionaal Risicoprofiel 2015-2018 Nieuwsbrief over de actualisatie van het Regionaal Risicoprofiel Zaanstreek-Waterland

Het Regionaal Risicoprofiel 2015-2018 Nieuwsbrief over de actualisatie van het Regionaal Risicoprofiel Zaanstreek-Waterland Het Regionaal Risicoprofiel 2015-2018 Nieuwsbrief over de actualisatie van het Regionaal Risicoprofiel Zaanstreek-Waterland Nieuwsbrief voor professionals met een functie in risico- en/of crisisbeheersing

Nadere informatie

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties

Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties DKTP Informatie Technologie Veembroederhof 1 1019 HD Amsterdam Telefoon 020 427 52 21 Kwaliteitsbewaking en testen in ICT beheerorganisaties Voor de meeste projectgroepen die software ontwikkelen vormt

Nadere informatie

Vragen D66 Het lijkt D66 belangrijk dat er keuzemogelijkheden zijn. Dat lijkt nu niet het geval.

Vragen D66 Het lijkt D66 belangrijk dat er keuzemogelijkheden zijn. Dat lijkt nu niet het geval. TECHNISCHE VRAGEN Onderwerp : Brandweer Hollands Midden, raad 16 juni 2014 Vraagsteller: verschillende fracties Datum : 6 juni 2014 COMMISSIEADVIES Behandeld in commissievergadering: BM 2 juni 2014 Raadsvergadering

Nadere informatie

Onderwijstechnieken.nl. Opbrengstgericht Werken zonder Groepsplan? Dat Kan!

Onderwijstechnieken.nl. Opbrengstgericht Werken zonder Groepsplan? Dat Kan! Opbrengstgericht Werken zonder Groepsplan? Dat Kan! 1 Inhoudsopgave: Voorwoord pagina 3 Inleiding pagina 4 Hoofdstuk 1 Hoe een middel een doel werd pagina 5 Hoofdstuk 2 Waar het eigenlijk om gaat pagina

Nadere informatie

Beroepsmatige instelling Bij beroepsmatige instelling wordt gekeken naar wat u motiveert en welke doelstellingen u op werkgebied heeft.

Beroepsmatige instelling Bij beroepsmatige instelling wordt gekeken naar wat u motiveert en welke doelstellingen u op werkgebied heeft. Pagina 1 van 21 BIP-werkgerelateerde persoonlijkheidsvragenlijst Dit rapport geeft een overzicht van uw positie op de vier persoonlijkheidsdimensies die relevant zijn voor het functioneren in een werkomgeving:

Nadere informatie

Inhoud. Inleiding... 3. Algemene gegevens... 4. Gevoel van veiligheid... 5. De mate waarin agressie voorkomt... 7. Omgaan met agressie...

Inhoud. Inleiding... 3. Algemene gegevens... 4. Gevoel van veiligheid... 5. De mate waarin agressie voorkomt... 7. Omgaan met agressie... Inhoud Inleiding... 3 Algemene gegevens... 4 Gevoel van veiligheid... 5 De mate waarin agressie voorkomt... 7 Omgaan met agressie... 8 Ontwikkeling van agressie... 11 Kwalitatieve analyse... 11 Conclusies...

Nadere informatie

Bedrijfshulpverlening: informatie voor werknemers

Bedrijfshulpverlening: informatie voor werknemers Bedrijfshulpverlening: informatie voor werknemers Elk bedrijf heeft één of meerdere bedrijfshulpverleners nodig. De bedrijfshulpverleners hebben een voorpostfunctie: zij treden op als voorpost van brandweer,

Nadere informatie

Modern Timemanagement Effectief Werken 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief.

Modern Timemanagement Effectief Werken 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Brochure Workshops Modern Timemanagement Effectief Werken 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Workshops 100% overzicht. De juiste focus. In control. Heerlijk productief. Wat

Nadere informatie

Brandveiligheid en uw beperking. Rookmelders laten je niet stikken!

Brandveiligheid en uw beperking. Rookmelders laten je niet stikken! Brandveiligheid en uw beperking Rookmelders laten je niet stikken! 1 Rookmelders laten je niet stikken! Gebruik een brandveilige asbak 2 Brandveiligheid en uw beperking We staan er niet altijd bij stil,

Nadere informatie

TRAINING DESLY HILL : VOORBEREIDING OP HET NIEUWE SEIZOEN

TRAINING DESLY HILL : VOORBEREIDING OP HET NIEUWE SEIZOEN TRAINING DESLY HILL : VOORBEREIDING OP HET NIEUWE SEIZOEN Een goede voorbereiding is immers het halve werk. Maar wat is nou een goede voorbereiding op een nieuw skeelerseizoen? Op www.skatepodium.com geeft

Nadere informatie

Zelfsturende teams hebben in de meeste organisaties 4 doelen: Tevreden cliënten Tevreden medewerkers Kwaliteit van zorg Financieel gezond zijn

Zelfsturende teams hebben in de meeste organisaties 4 doelen: Tevreden cliënten Tevreden medewerkers Kwaliteit van zorg Financieel gezond zijn 1 Kaders bij zelfsturing: financieel gezond zijn Zelfsturende teams hebben in de meeste organisaties 4 doelen: Tevreden cliënten Tevreden medewerkers Kwaliteit van zorg Financieel gezond zijn Financieel

Nadere informatie

De kansen van online samenwerken

De kansen van online samenwerken De kansen van online samenwerken Independent Insurances Whitepaper 10/10 10-2015 De kansen van online samenwerken Independent Insurances Whitepaper 10/10 10-2015 INDEPENDENT INSURANCES Introductie De

Nadere informatie

Vragenlijst Samen Werken

Vragenlijst Samen Werken TNO Arbeid TNO-vragenlijst 01830254 V0312563.v2 Vragenlijst Samen Werken Polarisavenue 151 Postbus 718 2130 AS Hoofddorp www.arbeid.tno.nl T 023 554 93 93 F 023 554 93 94 Datum Februari 2003 Auteurs Aukje

Nadere informatie

KIJK IN JE BREIN LESMODULE VMBO LEERLING

KIJK IN JE BREIN LESMODULE VMBO LEERLING LESMODULE VMBO LEERLING 1. DE HERSENEN 1.1 WAT ZIJN HERSENEN? VRAAG WAT ZIJN HERSENEN PRECIES? 1.2 WANNEER GEBRUIK JE ZE? DENKOEFENING WAAR- VOOR GEBRUIK JE OP DÍT MOMENT JE HERSENEN? DENKOEFENING KUN

Nadere informatie

Inzetten op winstgevendheid door beter te plannen

Inzetten op winstgevendheid door beter te plannen Inzetten op winstgevendheid door beter te plannen Over onze visie op planning en hoe een centrale planningsapplicatie organisaties in de professionele dienstverlening kan helpen de kosten te drukken en

Nadere informatie

Algemeen bestuur Veiligheidsregio Groningen

Algemeen bestuur Veiligheidsregio Groningen AGENDAPUNT 2 Algemeen bestuur Veiligheidsregio Groningen Vergadering 12 december 2014 Strategische Agenda Crisisbeheersing In Veiligheidsregio Groningen werken wij met acht crisispartners (Brandweer, Politie,

Nadere informatie

32 Kwaliteitsbevordering

32 Kwaliteitsbevordering DC 32 Kwaliteitsbevordering 1 Inleiding In dit thema gaan we in op de begrippen kwaliteit, kwaliteitszorg en kwaliteitsbeleid. Het zijn onderwerpen die niet meer weg te denken zijn uit het Nederland van

Nadere informatie

Veiligheidsbewustzijn bij de Brandweer

Veiligheidsbewustzijn bij de Brandweer Veiligheidsbewustzijn bij de Brandweer De risico s van het vak!? William Heinen Operationele Voorbereiding Doel Presentatie (on)veiligheid bij de brandweer en de beleving ervan praktisch operationele benadering

Nadere informatie

ZES VORMEN VAN GEZAG

ZES VORMEN VAN GEZAG ZES VORMEN VAN GEZAG OVER LEIDERSCHAP VAN DE ONDERNEMINGSRAAD Gezag is in de moderne maatschappelijke verhoudingen steeds minder vanzelfsprekend. Er is sprake van een verschuiving van verkregen gezag (op

Nadere informatie

Deze folder legt uit hoe je SNAP kan gebruiken voor een blijvende verandering.

Deze folder legt uit hoe je SNAP kan gebruiken voor een blijvende verandering. Bij SNAP leren we ouders en kinderen vaardigheden om problemen op te lossen en meer zelfcontrole te ontwikkelen. Deze folder legt uit hoe je SNAP kan gebruiken voor een blijvende verandering. SNAP (STOP

Nadere informatie

MOED brandweer VNOG T.b.v. de 22 gemeenteraden

MOED brandweer VNOG T.b.v. de 22 gemeenteraden MOED brandweer VNOG T.b.v. de 22 gemeenteraden ü Aanleiding MOED ü Algemene informatie brandweer in de veiligheidsregio ü Inhoud MOED ü Samenvatting uitspraken algemeen bestuur 1. Aanleiding MOED De wereld

Nadere informatie

Wat zeggen deelnemers over de 1-daagse cursus in Utrecht

Wat zeggen deelnemers over de 1-daagse cursus in Utrecht Verhalen, informatie en nieuwtjes van het meditatiecentrum Bestemd voor kinderen en tieners Zomer 2015 Wat zeggen deelnemers over de 1-daagse cursus in Utrecht Als je vindt dat je te druk bent, dan kun

Nadere informatie

Magazine van de Brandweer Zuid-Limburg

Magazine van de Brandweer Zuid-Limburg Samenwerking Brandweer Zuid-Limburg en bedrijfsbrandweer Chemelot Gratis rookmelders in Stein Servicecenter Ademlucht Relatief kalme zomer zonder grote branden of incidenten Magazine van de Brandweer Zuid-Limburg

Nadere informatie

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN

HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN HET BELANGRIJKSTE OM TE WETEN OM MEER ZELFVERTROUWEN TE KRIJGEN Gratis PDF Beschikbaar gesteld door vlewa.nl Geschreven door Bram van Leeuwen Versie 1.0 INTRODUCTIE Welkom bij deze gratis PDF! In dit PDF

Nadere informatie

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken

Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken Medic Special Forces: de hogere kunst van het pleisterplakken tekst: sgt. Derek de Vries Lees het volledige artikel in de FALCON Grizzly, this is Mike ready to copy nine-liner This is grizzly, ready to

Nadere informatie

Sterk in maatwerk. Amsterdam-Amstelland. Behulpzaam Deskundig Daadkrachtig

Sterk in maatwerk. Amsterdam-Amstelland. Behulpzaam Deskundig Daadkrachtig Sterk in maatwerk Amsterdam-Amstelland Behulpzaam Deskundig Daadkrachtig BOCAS Brandweer Amsterdam-Amstelland 2 Jaarlijks trainen honderden brandweerlieden en bedrijfshulpverleners bij BOCAS. Het opleidingscentrum

Nadere informatie

HET PROJECTPLAN. a) Wat is een projectplan?

HET PROJECTPLAN. a) Wat is een projectplan? HET PROJECTPLAN a) Wat is een projectplan? Vrijwel elk nieuw initiatief krijgt de vorm van een project. In het begin zijn het wellicht vooral uw visie, ideeën en enthousiasme die ervoor zorgen dat de start

Nadere informatie

Rapport Duurzame Inzetbaarheid

Rapport Duurzame Inzetbaarheid Rapport Duurzame Inzetbaarheid Naam Adviseur Piet Pieterse Reinier van der Hel Datum 31-08-2015 Inleiding Duurzame inzetbaarheid is talenten optimaal benutten, gezond en met plezier werken, nu en in de

Nadere informatie

Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven

Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven Cursusboek Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven Mindfulness, de weg naar meer geluk in uw leven Beste cursist, De eerste stap is gezet! U gaat starten met een mindfulnesstraining van 8 lessen.

Nadere informatie

Sectorwerkstuk 2010-2011

Sectorwerkstuk 2010-2011 Sectorwerkstuk 2010-2011 Namen: ---------------------------------------------------------------------------------------- Klas: -------------------- Sector: --------------------------------------------

Nadere informatie

Verordening brandveiligheid en hulpverlening Coevorden 1998

Verordening brandveiligheid en hulpverlening Coevorden 1998 Verordening brandveiligheid en hulpverlening Coevorden 1998 Wetstechnische informatie Gegevens van de regeling Overheidsorganisatie gemeente Coevorden Officiële naam regeling Verordening brandveiligheid

Nadere informatie

STICHTING SCHOLENGROEP PRIMATO

STICHTING SCHOLENGROEP PRIMATO STICHTING SCHOLENGROEP PRIMATO OPENBAAR PRIMAIR ONDERWIJS HENGELO OV. PROTOCOL AGRESSIE EN GEWELD (TUSSEN OUDERS EN SCHOOL) Indien er sprake is van een calamiteit in de zin van geweld op school kan het

Nadere informatie

Ik-Wijzer Ik ben wie ik ben

Ik-Wijzer Ik ben wie ik ben Ik ben wie ik ben Naam: Lisa Westerman Inhoudsopgave Inleiding... 3 De uitslag van Lisa Westerman... 7 Toelichting aandachtspunten en leerdoelen... 8 Tot slot... 9 Pagina 2 van 9 Inleiding Hallo Lisa,

Nadere informatie

Asbestincidenten Zijn brandweermensen asbestwerkers?

Asbestincidenten Zijn brandweermensen asbestwerkers? Asbestincidenten Zijn brandweermensen asbestwerkers? Jetty Middelkoop AGS BAA Waarom heeft I-SZW aandacht voor de brandweer? Melding uit Rotterdam Rijnmond over onverantwoord omgaan met asbest door de

Nadere informatie

Je gedachten gestructureerd op papier

Je gedachten gestructureerd op papier Online training: Je gedachten gestructureerd op papier Start: 14 september 2015 Een online programma, mét coaching, voor ondernemers en werknemers Voor als je logisch opgebouwde teksten wil leren schrijven,

Nadere informatie

Beginnerscursus TYRE. H. van Uden (www.bikersplace.nl)

Beginnerscursus TYRE. H. van Uden (www.bikersplace.nl) Beginnerscursus TYRE. H. van Uden (www.bikersplace.nl) De schermafdrukken zijn afkomstig uit versie 6.10 Professional (6.101) van TYRE en van TomTom Home versie 2.9.2.2837 en kunnen (enigszins) afwijken

Nadere informatie

De Budget Ster: omgaan met je schulden

De Budget Ster: omgaan met je schulden De Budget Ster: omgaan met je schulden Budget Ster Copyright EffectenSter BV 2014 Budget Ster MOTIVATIE EN VERANTWOORDELIJKHEID STRESS DOOR SCHULDEN BASISVAARDIGHEDEN STABILITEIT FINANCIEEL ADMINISTRATIEVE

Nadere informatie

voor al uw maatwerk trainingen

voor al uw maatwerk trainingen voor al uw maatwerk trainingen voor al uw maatwerk trainingen Als u wilt dat uw medewerkers weten hoe te handelen bij calamiteiten of dat u uw medewerkers handvatten aan wilt reiken waardoor zij waardevoller

Nadere informatie

Registreren, analyseren en verantwoorden

Registreren, analyseren en verantwoorden Registreren, analyseren en verantwoorden Inhoud DAS in het kort DAS in het kort 3 De voordelen voor u 4 Effecten meten 4 Uw opdracht verantwoorden 5 Werkwijze methodiseren 6 Samenwerking bevorderen 7 Kosten

Nadere informatie

De 5 stappen om goede voornemens te laten slagen

De 5 stappen om goede voornemens te laten slagen De 5 stappen om goede voornemens te laten slagen Op 1 januari worden volop goede voornemens gemaakt. We willen stoppen met roken, afvallen, meer bewegen, gezonder leven en ga zo maar door. Afvallen is

Nadere informatie

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster

[PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster [PILOT] Aan de slag met de Hoofdzaken Ster! Hoofdzaken Ster Copyright EffectenSter BV 2014 Hoofdzaken Ster SOCIALE VAARDIGHEDEN VERSLAVING DOELEN EN MOTIVATIE 10 9 8 10 9 8 7 6 4 3 2 1 7 6 4 3 2 1 10 9

Nadere informatie

NIEUWSBRIEF INTERGEMEENTELIJKE CRISISORGANISATIE I VIJFDE EDITIE I mei 2013

NIEUWSBRIEF INTERGEMEENTELIJKE CRISISORGANISATIE I VIJFDE EDITIE I mei 2013 NIEUWSBRIEF INTERGEMEENTELIJKE CRISISORGANISATIE I VIJFDE EDITIE I mei 2013 Beste medewerkers van Bevolkingszorg Kennemerland, Hierbij ontvangen jullie een nieuwe editie van de nieuwsbrief van Bevolkingszorg

Nadere informatie

Sprinklers in de zorg. Onze hoogwaardige techniek garandeert de vereiste veiligheid

Sprinklers in de zorg. Onze hoogwaardige techniek garandeert de vereiste veiligheid Sprinklers in de zorg Onze hoogwaardige techniek garandeert de vereiste veiligheid Sprinklers in de zorg Veel zorginstellingen hebben te maken met personele onderbezetting. Lastig in de dagelijkse praktijk,

Nadere informatie

Rostar CAS: online personeelsplanningssoftware voor dienstenchequekantoren. software consultancy training

Rostar CAS: online personeelsplanningssoftware voor dienstenchequekantoren. software consultancy training Rostar CAS: online personeelsplanningssoftware voor dienstenchequekantoren software consultancy training De markt heeft nood aan een flexibele en complete planningsoplossing. De invoering van de dienstencheques

Nadere informatie

Juridische medewerker

Juridische medewerker 28-11-2013 Sectorwerkstuk Juridische medewerker Temel, Elif HET ASSINK LYCEUM Inhoudsopgave Inhoud Inhoudsopgave... 1 Inleiding... 2 Hoeveel procent van de opleiding bestaat uit stage?... 6 o Begeleiding...

Nadere informatie

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg Stap 6: Deel 2 6.2.1 Dealen met afleiding onderweg In het tweede deel van jullie experiment ga je verder met het ondernemen van ACTies die je met de anderen hebt afgesproken te doen. Daarnaast krijg je

Nadere informatie

Branchestandaard blijvende vakbekwaamheid

Branchestandaard blijvende vakbekwaamheid Branchestandaard blijvende vakbekwaamheid Functie verkenner (gevaarlijke stoffen) werkzaam bij de brandweer De Brandweeracademie is onderdeel van het Instituut Fysieke Veiligheid 2 Branchestandaard blijvende

Nadere informatie

Ik-Wijzer Ik ben wie ik ben

Ik-Wijzer Ik ben wie ik ben Ik ben wie ik ben Naam: Johan Vosbergen Inhoudsopgave Inleiding... 3 De uitslag van Johan Vosbergen... 7 Toelichting aandachtspunten en leerdoelen... 8 Tot slot... 9 Pagina 2 van 9 Inleiding Hallo Johan,

Nadere informatie

Elementaire oefening. Oefenkaart 102D: Levensreddend handelen 2 202D 302E. Opdracht A t/m D

Elementaire oefening. Oefenkaart 102D: Levensreddend handelen 2 202D 302E. Opdracht A t/m D Elementaire oefening Oefenkaart 102D: Levensreddend handelen 2 202D 302E Opdracht A t/m D Draaiboek : 102D-DB02 Datum : 20-8-2007 Locatie : Kantoor Emmalaan Inhoud Opmerking [LMB1]: Deze inhoudsopgave

Nadere informatie

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid

18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid 18 tips om te werken aan je eigen inzetbaarheid Goed, gezond en gemotiveerd aan het werk tot je pensioen? Dat bereik je door kansen te pakken op het werk. Leer aan de hand van onderstaande punten hoe je

Nadere informatie

HOE DE KANS OP EEN SUCCESVOLLE ERP- IMPLEMENTATIE TE VERGROTEN

HOE DE KANS OP EEN SUCCESVOLLE ERP- IMPLEMENTATIE TE VERGROTEN WHITEPAPER HOE DE KANS OP EEN SUCCESVOLLE ERP- IMPLEMENTATIE TE VERGROTEN..HET EFFECT VAN VREEMDE OGEN.. Copyright 2014 OPDIC W www.implementatie-erp.nl E info@implementatie-erp.nl Hoe de kans op een succesvolle

Nadere informatie

Alles onder de knie? 1 Herhalen. Intro. Met de docent. 1 Werk samen. Lees het begin van de gesprekjes. Maak samen de gesprekjes af.

Alles onder de knie? 1 Herhalen. Intro. Met de docent. 1 Werk samen. Lees het begin van de gesprekjes. Maak samen de gesprekjes af. Intro Met de docent Wat ga je doen in dit hoofdstuk? 1 Herhalen: je gaat herhalen wat je hebt geleerd in hoofdstuk 7, 8 en 9. 2 Toepassen: je gaat wat je hebt geleerd gebruiken in een situatie over werk.

Nadere informatie

Schudden, delen, geven

Schudden, delen, geven Schudden, delen, geven Flexibilisering is een belangrijk begrip geworden. Niet alleen de tijdsindeling van mensen is flexibeler, ook de binding van mensen met organisaties is aan verandering onderhevig.

Nadere informatie

In de complexe utiliteits- en industriebouw is Visser & Smit Bouw een begrip

In de complexe utiliteits- en industriebouw is Visser & Smit Bouw een begrip In de complexe utiliteits- en industriebouw is Visser & Smit Bouw een begrip Kantoorgebouwen, onderwijsgebouwen, ondergrondse parkeergarages, ziekenhuizen, energiecentrales, zuiveringsinstallaties en afvalverbrandingsinstallaties:

Nadere informatie

Inge Test 07.05.2014

Inge Test 07.05.2014 Inge Test 07.05.2014 Inge Test / 07.05.2014 / Bemiddelbaarheid 2 Bemiddelbaarheidsscan Je hebt een scan gemaakt die in kaart brengt wat je kans op werk vergroot of verkleint. Verbeter je startpositie bij

Nadere informatie

In gesprek met medewerkers over verzuim

In gesprek met medewerkers over verzuim TIP: dit is een interactieve pdf. de inhoudsopgave en het menu onder aan de pagina s zijn clickable. In gesprek met medewerkers over verzuim Inhoud 1. verzuim bespreken met medewerkers Het is belangrijk

Nadere informatie

Whitepaper. Hoe de kans op een succesvolle ERP-implementatie te vergroten. ..het effect van vreemde ogen.. VERTROUWELIJK. www.implementatie-erp.

Whitepaper. Hoe de kans op een succesvolle ERP-implementatie te vergroten. ..het effect van vreemde ogen.. VERTROUWELIJK. www.implementatie-erp. Whitepaper Hoe de kans op een succesvolle ERP-implementatie te vergroten..het effect van vreemde ogen.. VERTROUWELIJK W E www.implementatie-erp.nl info@opdic.nl Hoe de kans op een succesvolle ERP-implementatie

Nadere informatie

Competence Navigator - Individueel rapport. Piet Pienter 16.03.2015. Competence Navigator - Individueel rapport Piet Pienter 16.03.2015 11:05 1.

Competence Navigator - Individueel rapport. Piet Pienter 16.03.2015. Competence Navigator - Individueel rapport Piet Pienter 16.03.2015 11:05 1. 16.03.2015 16.03.2015 11:05 1. Algemene verdeling van de indicaties Aantal deelnemers: 7, Aantal indicaties 136 / 140 In het 360 diagnose proces over jouw competenties, hebben 7 mensen, waaronder jijzelf,

Nadere informatie

Resultaten enquête vakbekwaamheid

Resultaten enquête vakbekwaamheid Resultaten enquête vakbekwaamheid In hoeverre bent u het eens met onderstaande stellingen? De nieuwe vakbekwaamheideisen hebben geen gevolgen voor mijn werkzaamheden. 1. Helemaal oneens 307 36,08% 2. Oneens

Nadere informatie

Hoe Zeker Ben Ik Van Mijn Relatie

Hoe Zeker Ben Ik Van Mijn Relatie Hoe Zeker Ben Ik Van Mijn Relatie Weet jij in welke opzichten jij en je partner een prima relatie hebben en in welke opzichten je nog wat kunt verbeteren? Na het doen van de test en het lezen van de resultaten,

Nadere informatie

Maak jij het uit? Informatiebijeenkomst Brandweer IJsselland

Maak jij het uit? Informatiebijeenkomst Brandweer IJsselland Maak jij het uit? Informatiebijeenkomst Brandweer IJsselland vrijdag 6 februari 2015 Welkom! Doel van de informatiebijeenkomst Vooraf informatie delen Wat wordt er van je verwacht als brandweervrijwilliger

Nadere informatie

Amsterdam Ymond Mutual Aid System (AYMA) nieuwsbrief juli 2011

Amsterdam Ymond Mutual Aid System (AYMA) nieuwsbrief juli 2011 Amsterdam Ymond Mutual Aid System (AYMA) nieuwsbrief juli 2011 Introductie Voor u ligt een nieuwe nieuwsbrief met een update over AYMA. Het afgelopen jaar is hard gewerkt aan het uitwerken van inzetplannen,

Nadere informatie

In de beantwoording hieronder is de indeling van de brief van de VBV aangehouden.

In de beantwoording hieronder is de indeling van de brief van de VBV aangehouden. In deze factsheet wordt puntsgewijs ingegaan op de diverse onderwerpen welke door de Vakvereniging Brandweer Vrijwilligers (VBV) in hun schrijven van 7 juli 2015 zijn aangedragen ten aanzien van het project

Nadere informatie

april 2016 Magazine van de Brandweer Zuid-Limburg

april 2016 Magazine van de Brandweer Zuid-Limburg Reportage tunneloefeningen Zwitserland Verkenningseenheden en meten Informatieachterstand in het eerste uur Groot project rond vakmanschap Management Development Gekantelde truck legt verkeer lam Magazine

Nadere informatie

5 manieren om je eigen pad te bewandelen

5 manieren om je eigen pad te bewandelen 5 manieren om je eigen pad te bewandelen Hierbij het nieuwe artikel met als onderwerp: 5 manieren om je eigen pad te bewandelen. Het is geschreven door wandelcoach Tineke Franssen. Tineke wandelt al een

Nadere informatie