Werkgroep 1 Reproductieve gezondheid. Anticonceptie, zwangerschap & zwangerschapsafbreking, bevalling, kinderwens en vruchtbaarheidsproblemen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Werkgroep 1 Reproductieve gezondheid. Anticonceptie, zwangerschap & zwangerschapsafbreking, bevalling, kinderwens en vruchtbaarheidsproblemen"

Transcriptie

1 Gebruikersgroep Titelpagina Sexpert 24 november 2011 Werkgroep 1 Reproductieve gezondheid Anticonceptie, zwangerschap & zwangerschapsafbreking, bevalling, kinderwens en vruchtbaarheidsproblemen

2 Structuur 1. Hoe meten we in Sexpert I anticonceptie zwangerschap bevalling kinderwens vruchtbaarheidsproblemen 2. Onderzoeksvragen vanuit het onderzoeksteam de stakeholders 3. Valorisatie

3 1. Hoe meten we in Sexpert I reproductieve gezondheid 1. Anticonceptie 2. Zwangerschap en zwangerschapsafbreking 3. Bevalling 4. Kinderwens en pogingen tot zwangerschap 5. Vruchtbaarheidsproblemen

4 1. Hoe meten we in Sexpert I anticonceptie Middelen ter bescherming van zwangerschap Onderverdeling in A. Algemeen anticonceptiegebruik B. Nood anticonceptie

5 A - Algemeen anticonceptiegebruik Lifetime gebruik van anticonceptie ( ooit ) al dan niet gebruik welke methodes Recent gebruik van anticonceptie ( laatste 6 maanden ) al dan niet gebruik welke methodes redenen voor geen gebruik, bij mannen en vrouwen redenen voor gebruik van hormonale anticonceptie bij vrouwen frequentie van gebruik onzorgvuldigheden in gebruik - frequentie correct gebruik - subjectieve inschatting van moeilijkheden bij gebruik - frequentie van vergeten anticonceptiepil(len) - enkel voor vrouwen

6 Huidig gebruik van anticonceptie ( nu ) Sterilisatie al dan niet gebruik welke methodes redenen voor geen gebruik

7 B Nood anticonceptie Al dan niet kennis van morning-after pil, voor vrouwen en mannen Al dan niet gebruik ervan ooit, zelf of de sekspartner

8 1. Hoe meten we in Sexpert I zwangerschap en zwangerschapsafbreking A. Zwangerschap(pen) gedurende de levensloop B. Verloop zwangerschap(pen) C. Bevalling

9 A - Zwangerschap(pen) gedurende de levensloop Huidige zwangerschap zelf of partner specifieke formulaering voor lesbische vrouwen Zwangerschappen uit het verleden aantal wanneer kennis van de zwangerschap Bedoelde zwangerschap(pen) gepland gewenst

10 B - Verloop zwangerschap(pen) Uitgedragen zwangerschappen data geboortes Niet voldragen zwangerschappen miskraam ( spontane afbreking ) na aantal weken abortus ( bewuste afbreking ) Voor elke zwangerschap apart, voor zowel mannen als vrouwen

11 1. Hoe meten we in Sexpert I bevalling Verloop van bevalling keizersnede of vaginaal Seksualiteit na bevalling periode van seksuele inactiviteit lichamelijke last/pijn bij het eerste seksuele contact Enkel voor vrouwen

12 1. Hoe meten we in Sexpert I kinderwens en pogingen tot zwangerschap Kinderwens ( nu/in de toekomst/vroeger kinderen gewenst? ) voor personen zonder kinderen voor personen die nooit seks hadden Toekomstige kinderwens ( nog kinderen gewenst? ) voor personen met kinderen Zwangerschapspogingen zelf of partner (specifieke formulering voor lesbische vrouwen) duurtijd pogingen

13 1. Hoe meten we in Sexpert I vruchtbaarheidsproblemen A. De aanwezigheid van problemen B. De hulpverlening m.b.t. problemen C. Behandelingen

14 A De aanwezigheid van vruchtbaarheidsproblemen Aanwezigheid van problemen met zwanger worden / iemand zwanger maken Aanwezigheid van diagnose subfertiliteit bij zelf of partner Oorzaak subfertiliteit

15 B Hulpverlening m.b.t. vruchtbaarheidsproblemen Contacten met hulpverleners i.v.m. vruchtbaarheidsproblemen ooit gehad soort hulpverleners of artsen frequentie van contacten Evaluatie hulpverlening Hulpbehoefte indien nog geen contact redenen voor geen contact

16 C Behandelingen voor vruchtbaarheidsproblemen Al dan niet gevolgd hebben/volgen van een behandeling voor zelf/partner Soorten behandelingen (hormonaal, inseminatie, IVF) Aantal behandelingen per soort

17 2. Onderzoeksvragen vanuit het onderzoeksteam 1. Het in kaart brengen van: het anticonceptiegebruik van Vlaamse mannen en vrouwen het risicogedrag van de Vlaming op vlak van zwangerschapsbescherming de zwangerschappen en bevallingen in Vlaanderen de zwangerschapsproblemen bij Vlaamse mannen en vrouwen de hulpverlening bij vruchtbaarheidsproblemen in Vlaanderen

18 m.a.w.: - Welke anticonceptiemiddelen gebruikt men? - Hoe vaak gebruikt men die goed? - Welke problemen ondervindt bij met het gebruik ervan? - Hoe vaak heeft men onbeschermde seksuele contacten? - Wat zijn redenen om geen anticonceptie te gebruiken? - Hoeveel uitgedragen zwangerschappen doorlopen vrouwen / mannen gemiddeld? - Hoe verlopen die bevallingen en hoe zit het met de seksualiteit daarna? - Hoe vaak wordt een zwangerschap afgebroken (spontaan of bewust)? - Hoe frequent zijn langdurige zwangerschapspogingen? - Hoe frequent zijn problemen met de vruchtbaarheid? - Welke hulpverleners worden gecontacteerd voor deze problemen? - Wat zijn barrières voor het niet zoeken van hulp? - Welke fertiliteitsbehandelingen worden gevolgd en hoe langdurig zijn die?

19 2. Het verband nagaan tussen a) risicogedrag en communicatie in het gezin van herkomst van jongeren sfeer in het huidige gezin communicatie en hechting in de partnerrelatie relatietevredenheid b) zwangerschap en zwangerschapsproblemen en seksuele gezondheid (objectief) seksueel welzijn (subjectief)

20 m.a.w. voor a): - Is er een slechtere communicatie over seks en relaties in gezinnen van personen die geen anticonceptie gebruiken? - Hangt er een negatievere sfeer (een kouder gezinsklimaat) in gezinnen van personen die geen anticonceptie gebruiken? - Is de kwaliteit van de communicatie en de hechting in de partnerrelatie slechter bij partners met onbeschermde seksuele contacten? - Is de relatietevredenheid hoger/lager bij partners met onbeschermde seksuele contacten?.

21 m.a.w. voor b): - Hebben personen met uitgedragen ongeplande/ongewenste zwangerschappen, minder frequent(e) seks en/of orgasmes dan personen met uitgedragen geplande/gewenste zwangerschappen? Zijn zij minder tevreden over hun seksuele leven? - Hebben personen die ooit een abortus of miskraam meemaakten, minder frequent(e) seks en/of orgasmes dan personen die hun zwangerschap(pen) uitdroegen? Zijn zij minder tevreden over hun seksuele leven? - Hebben personen met vruchtbaarheidsproblemen minder frequent(e) seks en/of orgasmes? Zijn zij minder tevreden over hun seksuele leven?

22 3. Het verband tussen zwangerschap en seksualiteit (b) biopsychosociaal verklaren a.d.h.v. verschillen in fysieke gezondheid? verschillen in mentale gezondheid? verschillen in relationele gezondheid? 4. Nagaan of dit verband variëert naargelang demografische kenmerken van de persoon oplossing voor de zwangerschapsproblemen religieuze en seksuele attitudes

23 m.a.w. voor 3: Is er een verschil in seksualiteit bij personen met zwangerschapsproblemen omdat - zij zich fysiek minder goed voelen? (bv. beperkt worden in hun activiteiten door hun gezondheid) - zij zich mentaal minder sterk voelen? (bv. minder zeker over hun uiterlijk) - hun partnerrelatie er slechter aan toe is? (bv. minder tevreden over de partner)

24 m.a.w. voor 4: Is de seksualiteitsbeleving bij personen met zwangerschapsproblemen (abortus/ miskraam / vruchtbaarheidsproblemen) slechter/beter wanneer. - zij in een andere gezinscontext leven? (bv. reeds kinderen hebben) - zij in een andere levensfase verkeren? (bv. jongeren versus ouderen) - zij (herhaaldelijk) hulp zochten voor deze problemen? - zij andere ideeën hebben over seksualiteit en religie (bv. het belang van seks of religie) - deze laatste (attitudes) misschien ook als verklaring (bv. minder belang hechten aan seks door het meegemaakt hebben van abortus)

25 2. Onderzoeksvragen vanuit stakeholders Onderzoeksvragen over anticonceptie? Onderzoeksvragen over zwangerschap? Ondezoeksvragen over bevalling? Onderzoeksvragen over kinderwens? Onderzoeksvragen over vruchtbaarheidsproblemen?

26 3. Valorisatie 1. Wat ging vooraf 2. Seks in Vlaanderen 3. Seksuele gezondheidsstrategie voor Vlaanderen

27 Gebruikersgroep Sexpert 24 november 2011 Werkgroep 2 Soa/hiv, seksueel (risico)gedrag en condoomgebruik

28 Structuur 1. Hoe meten we in Sexpert I: Seksueel (risico)gedrag Condoomgebruik SOA/HIV Uiterlijk en zekerheid 2. Onderzoeksvragen Vanuit theoretisch standpunt Vanuit de stakeholders 3. Valorisatie

29 1. Hoe meten we in Sexpert I: seksueel (risico)gedrag Seksuele ervaringen levensloop: seksuele aantrekking, totaal aantal partners, geslacht partners Seksuele ervaringen laatste zes maanden: o Seksuele ervaringen: ervaring seks, frequentie, aantal partners seks, geslachtsgemeenschap, geslacht partners, tevredenheid, belang, soort seksueel gestelde handelingen o Onthouding: redenen, tijdstip Laatste seksueel contact: tijdstip, aantal partners, soort relatie, geslacht, (on)gepland, locatie, beleving, alcohol/drugs, emoties, communicatie condoomgebruik, soa/hiv

30 1. Hoe meten we in Sexpert I: condoomgebruik Algemeen: attitudes, ooit gebruikt, verschillende mening met partner over condoomgebruik Laatste zes maanden: hoe vaak, redenen, communicatie met partner, correct condoomgebruik

31 1. Hoe meten we in Sexpert I: soa/hiv Testgedrag: soa/hiv HIV: status, besmettingswijze SOA: diagnoses

32 1. Hoe meten we in Sexpert I: uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie Uiterlijk o Lichaamsbeeld (UZ2) o Kledij (UZ7) Seksuele inhibitie/excitatie o SIS/SES = schaal rond interne inhibitie en excitatie (UZ4) o Externe factoren die seks gemakkelijker/moeilijker maken (UZ5-6)

33 1. Hoe meten we in Sexpert I: uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie Uiterlijk o Lichaamsbeeld UZ2. Met de volgende vragen willen we nagaan hoe jij je voelt over jouw uiterlijk. Gelieve elke vraag zorgvuldig te lezen en vervolgens aan te geven welk antwoord het gevoel dat je de voorbije week over jezelf had het best weergeeft. Helemaal niet Eerder niet Noch niet, noch wel Eerder wel Helemaal wel 1. Heb je je verlegen gevoeld over je uiterlijk? 2. Heb je je minder aantrekkelijk gevoeld? Ben je ontevreden geweest met je uiterlijk wanneer je was aangekleed?

34 1. Hoe meten we in Sexpert I: uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie Uiterlijk o Kledij UZ7. Ik zal je tot slot nog enkele uitspraken voorlezen omtrent jouw kledij en uiterlijk. In welke mate ben je het eens of oneens met volgende uitspraken? Helemaal oneens Eerder oneens Noch eens, noch oneens Eerder eens Helemaal eens 1.Ik krijg vaak de reactie van anderen dat ik erg opvallend gekleed ben Ik heb het gevoel de keuze te hebben om me te kleden zoals ik wil Ik krijg vaak complimenten over de manier waarop ik gekleed ben

35 1. Hoe meten we in Sexpert I: uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie Seksuele inhibitie/excitatie o SIS/SES = schaal rond interne inhibitie en excitatie UZ4. Hieronder vind je stellingen over hoe mensen kunnen reageren op verschillende seksuele situaties. Kan je voor elke situatie aangeven wat voor jou de meest waarschijnlijke reactie zou zijn? Indien je het gevoel hebt dat iets (nog) niet van toepassing is op jou, beeld je dan in hoe jij het meest waarschijnlijk zou reageren. 1. Wanneer een seksueel aantrekkelijke vreemde me per ongeluk aanraakt, word ik gemakkelijk opgewonden. 2. Als ik seks heb op een afgelegen plaats in openlucht en ik denk dat iemand in de buurt is, dan is het onwaarschijnlijk dat ik erg opgewonden zal geraken. 3. Wanneer ik telefoneer met iemand die een sexy stem heeft, dan word ik seksueel opgewonden. Helemaal oneens Eerder oneens Noch eens, noch oneens Eerder eens Helemaal eens

36 1. Hoe meten we in Sexpert I: uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie Seksuele inhibitie/excitatie o Externe factoren die seks gemakkelijker/moeilijker maken (UZ5-6) UZ5-UZ6. Hieronder geven we verschillende factoren die verband kunnen houden met iemands seksueel functioneren. Kan je aangeven in welke mate je de voorbije zes maanden vond dat één of meerdere van deze factoren een rol speelde met betrekking tot jouw seksleven? Geef aan in welke mate een factor seks beter of gemakkelijker of net slechter of moeilijker maakt? Als er bepaalde zaken voor jou niet van toepassing zijn, dan kan je dit ook aangeven. 1. tijd vrij maken voor seks 2. met mijn partner weg van huis zijn (bijvoorbeeld op vakantie) 3. stress hebben van dingen buiten de relatie en gezin Maakt seks veel slechter of moeilijker voor mij Maakt seks een beetje slechter of moeilijker voor mij Speelt voor mij geen of nauwelijks een rol Maakt seks een beetje beter of gemakkelijk er voor mij Maakt seks veel beter of gemakkelijk er voor mij Niet van toepassing

37 2. Onderzoeksvragen: vanuit het onderzoeksteam Onderzoeksvragen seksueel (risico)gedrag Prevalentie seksueel (risico)gedrag - Hoe vaak beschermen jongeren zich tegen soa/hiv? - Hoe vaak beschermen jongeren zich tegen zwangerschap? - Heeft de hechtingsstijl ten opzichte van de partner een invloed op het seksueel (risico)gedrag? - Hangt open communicatie over seks samen met minder seksueel risicogedrag? - Andere

38 2. Onderzoeksvragen: vanuit het onderzoeksteam Onderzoeksvragen seksueel (risico)gedrag Predictoren seksueel (risico)gedrag - Geslacht, leeftijd - Relationele componenten: relatietevredenheid, hechting, communicatie over condoomgebruik en zwangerschap, - Communicatie en sfeer binnen gezin van herkomst - Seksuele inhibitie/excitatie - Andere

39 Onderzoeksvragen condoomgebruik Prevalentie condoomgebruik: - Hoe vaak wordt een condoom gebruikt bij de eerste keer geslachtsgemeenschap? - Hoe vaak wordt een condoom gebruikt met de huidige partner? - Hoe vaak wordt er gecommuniceerd met de partner over condoomgebruik? - Andere Predictoren condoomgebruik: - Leeftijd, geslacht - Relationele componenten: relatietevredenheid, communicatie over seksuele wensen, relatieduur, - Seksuele inhibitie/excitatie - Communicatie in gezin van herkomst - Andere

40 Onderzoeksvragen SOA/HIV Prevalentie soa/hiv: - Hoeveel mensen rapporteren een positieve HIV-status? - Hoe vaak laten mensen zich testen op HIV? - Hoe vaak rapporteren mensen een andere soa dan HIV? - Andere Predictoren soa/hiv: - Geslacht, leeftijd - Condoomgebruik - Seksuele inhibitie/excitatie - Andere

41 Onderzoeksvragen uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie Prevalentie uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie - Vertonen personen met minder inhibities meer seksueel risicogedrag? - Gebruiken personen met minder inhibities minder vaak een condoom? - Communiceren personen met minder inhibities minder vaak over condoomgebruik? - Andere Predictoren uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie - Geslacht, leeftijd - Andere

42 2. Onderzoeksvragen: vanuit stakeholders Onderzoeksvragen over seksueel (risico)gedrag? Onderzoeksvragen over condoomgebruik? Onderzoeksvragen over SOA/HIV? Onderzoeksvragen over uiterlijk en seksuele inhibitie/excitatie?

43 3. Valorisatie 1. Wat ging vooraf 2. Seks in Vlaanderen 3. Seksuele gezondheidsstrategie voor Vlaanderen

44 Gebruikersgroep Sexpert Werkgroep 3 Partnerrelaties, seksuele disfuncties en grensoverschrijdend gedrag

45 Structuur 1. Hoe meten we in Sexpert I: Partnerrelaties Seksuele disfuncties Seksueel grensoverschrijdend gedrag 2. Onderzoeksvragen Vanuit onderzoeksteam Vanuit stakeholders 3. Valorisatie

46 1. Hoe meten we in Sexpert I: partnerrelaties Partnerkenmerken: geslacht, leeftijd Relatiekenmerken: relatieduur, vrijheid partnerkeuze, waar leren kennen,.. Beleving van de partnerrelatie o Relationeel functioneren: - relatietevredenheid - hechting (angstig vermijdend) - communicatie over seksuele noden o Seksueel functioneren: - frequentie seksuele activiteiten, orgasme (laatste 6md) - tevredenheid frequentie seks - weigeren seks met partner, seksuele handelingen tegen zin

47 1. Hoe meten we in Sexpert I: seksuele disfuncties 1. Seksuele disfuncties van de respondent zelf 2. Seksuele disfuncties van de vaste partner Op de zelfde wijze gemeten: volgens richtlijnen van de DSM-IV-TR, 2000 aangevuld met kritiek vanuit de literatuur

48 Soorten seksuele functieproblemen (DSM-IV-TR): Aversie Verlangen Opwinding Orgasme Pijn Man Afkeer van seks, geslachtsorganen Spontaan: te veel of te weinig Fysiek: erectie lukt niet of blijft niet lang Orgasme: geen, traag, snel Pijn Vrouw Afkeer van seks, geslachtsorganen Spontaan: te veel of te weinig Fysiek: lubricatie komt niet of blijft niet Geen orgasme, Traag orgasme, Pijn, Vaginisme Definitie seksuele disfunctie = seksueel functieprobleem dat last (distress) veroorzaakt

49 Soorten seksuele functieproblemen (DSM-IV-TR aangevuld met literatuur): Aversie Verlangen Opwinding Orgasme Pijn Man Afkeer van seks, geslachtsorganen Spontaan: te veel of te weinig Fysiek: erectie lukt niet of blijft niet lang Orgasme: geen, traag, snel Pijn Responsief: te weinig Emotioneel: geen gevoel opwinding Ejaculatie: geen, minder krachtig Vrouw Afkeer van seks, geslachtsorganen Spontaan: te veel of te weinig Responsief: te weinig Fysiek: lubricatie komt niet of blijft niet Emotioneel: geen gevoel opwinding Geen orgasme, Traag orgasme, Snel orgasme Pijn, Vaginisme Distress: persoonlijk, partner, relatie

50 Soorten seksuele functieproblemen: Geen functieprobleem Licht functieprobleem Duidelijk functieprobleem Extreem functieprobleem Distress: persoonlijk, partner, relatie Geen/lichte distress Duidelijke distress Ernstige distress

51 1. Hoe meten we in Sexpert I: grensoverschrijdend gedrag Ervaringen vóór 18 jaar: Ervaringen met fysieke en niet fysieke seksueel grensoverschrijdende gedragingen Meest ingrijpende gebeurtenis: - aantal plegers, relatie tot pleger(s), geslacht pleger(s) - frequentie gebeurtenis, leeftijd eerste laatste ervaring - communicatie met derden, gepercipieerde steun - mate van angst schuldgevoelens Ervaringen na 18 jaar: Ervaringen met fysiek, emotioneel partnergeweld (huidige /ex-partner) Ervaringen met fysieke en niet fysieke seksueel grensoverschrijdende gedragingen Meest ingrijpende gebeurtenis: idem

52 2. Onderzoeksvragen vanuit het onderzoeksteam Onderzoeksvragen rond partnerrelaties Hoe tevreden zijn mannen en vrouwen over hun relatie? Hoe tevreden zijn mannen en vrouwen over hun seksuele relatie? Leidt seksuele tevredenheid tot meer relatietevredenheid? - vinden we hiervoor verschillen tussen vrouwen en mannen? - is er een effect van relatieduur? Heeft de hechtingsstijl ten opzichte van de partner een invloed op het relationeel en seksueel functioneren met de partner? Hangt open communicatie over seks samen met meer seksuele tevredenheid?

53 Onderzoeksvragen seksuele disfuncties Prevalentie: - Hoe vaak komen seksuele functieproblemen zonder distress en met distress (=seksuele disfunctie) voor in Vlaanderen? - Welke seksuele functieproblemen komen relatief vaker voor met (algemene, persoonlijke, partner- of relatie-) distress? Predictoren van seksuele functieproblemen: - Leeftijd, fysiek en mentaal welbevinden - Relationele componenten: relatietevredenheid, communicatie over seksuele wensen, relatieduur, - Belang van seks - Andere

54 Onderzoeksvragen seksuele disfuncties Predictoren van distress: - Aanwezigheid, ernst of duur van het functieprobleem? - Leeftijd, fysiek en mentaal welbevinden - Relationele componenten: relatietevredenheid, communicatie over seksuele wensen, relatieduur,? - Het belang van seks? - Andere Predictoren van seksuele satisfactie: - Aanwezigheid, ernst of duur van een functieprobleem? - Aanwezigheid, ernst of type distress? - Andere

55 Onderzoeksvragen grensoverschrijdend gedrag Prevalentie: - Prevalentie van verschillende seksueel grensoverschrijdende gedragingen? a) voor de leeftijd van 18 jaar? b) na de leeftijd van 18 jaar? - Prevalentie van fysiek, psychologisch & seksueel partnergeweld? Individuele en relationele correlaten van seksueel grensoverschrijdend gedrag - Kenmerken van de slachtoffers volgens het biopsychosociaal model a) bio: geslacht, leeftijd, algemene gezondheid,.. b) psycho: mentale gezondheid,.. c) socio: opleidingsniveau, inkomen, sociaal netwerk,..

56 Onderzoeksvragen grensoverschrijdend gedrag Individuele en relationele correlaten van seksueel grensoverschrijdend gedrag - Hebben ervaringen met seksueel grensoverschrijdend gedrag een effect op het relationeel welbevinden? a) verband met relatietevredenheid, hechting met de partner, communicatie met de partner b) verband met partnergeweld - Hebben ervaringen met seksueel grensoverschrijdend gedrag een effect op het seksueel functioneren binnen partnerrelaties? a) verband met seksueel gedrag binnen de partnerrelatie b) verband met beleving seksualiteit binnen de partnerrelatie

57 2. Onderzoeksvragen vanuit stakeholders Onderzoeksvragen over partnerrelaties? Onderzoeksvragen over seksuele disfuncties? Onderzoeksvragen over grensoverschrijdend gedrag?

58 3. Valorisatie 1. Wat ging vooraf 2. Seks in Vlaanderen 3. Seksuele gezondheidsstrategie voor Vlaanderen

59 Gebruikersgroep Sexpert Werkgroep 4 Seksueel gedrag bij jongeren en RSV

60 Structuur 1. Hoe meten we in Sexpert I : Relationele en seksuele voorlichting De seksuele start Risicogedrag bij jongeren 2. Onderzoeksvragen Vanuit het onderzoeksteam Vanuit stakeholders 3. Valorisatie

61 1. Hoe meten we in Sexpert I: RSV Gezinsklimaat: Heeft betrekking op huidige gezin / gezin van herkomst Openheid omtrent seksualiteit en relaties Cohesie en conflict Gebruik en toegang tot informatie: Behoefte aan informatie Op wie wordt bij voorkeur beroep gedaan Informatie via de school

62 1. Hoe meten we in Sexpert I: De seksuele start De eerste seksuele ervaringen Masturbatie Eerste tongzoen Eerste keer seks Eerste keer geslachtsgemeenschap Context van de eerste geslachtsgemeenschap Beleving eerste keer Pijn/bloeden Gebruik anticonceptie

63 Maagdelijkheid Redenen Beleving Attitude m.b.t. wenselijke leeftijd eerste keer

64 1. Hoe meten we in Sexpert I: Risicogedrag bij jongeren A - Seksueel risicogedrag / seksuele gezondheid Leeftijd eerste keer Tijdsspanne tussen eerste tongzoen en eerste keer Condoom- en contraceptiegebruik bij eerste en laatste contact Aantal sekspartners Ervaring losse contacten Frequentie seksuele contacten Seks tegen de zin Tevredenheid over seks Soa s en ongewenste zwangerschap; ervaring morning after pil

65 B - Niet-seksueel risicogedrag Frequentie probleemgedrag van de jongere zelf (laatste 6 maanden): Middelengebruik Roken Alcoholgebruik Opzettelijke vernieling veroorzaken Diefstal Inbraak Fysiek geweld Wapenbezit Verbaal geweld Autodestructief gedrag (laatste 6 maanden): Automutilatie / gedachte aan automutilatie Zelfmoordgedachten Niet eten/overgeven ifv gewichtsverlies

66 C Gepercipieerd gedrag van de vrienden Gepercipieerd probleemgedrag bij de vrienden (laatste 6 maanden): Middelengebruik Diefstal Geweld Gepercipieerd seksueel gedrag van de vrienden (laatste 6 maanden): # vrienden al seksueel actief # vrienden ervaring met one night stand # vrienden veilig vrijen # vrienden die seks buiten een relatie ok vinden

67 D Verklarende factoren van (seksueel) gedrag bij jongeren: Gendersamenstelling van de vriendengroep Gevoeligheid voor groepsdruk Betrokkenheid van de ouders Mate waarin de ouders actief op zoek gaan naar informatie Betrokkenheid van de ouders Mate waarin de jongere spontaan informatie geeft Schoolbetrokkenheid en gevoel van zinloosheid mbt studeren Biologisch : vroeg in de puberteit komen en testosteronwaarden

68 2. Onderzoeksvragen: vanuit het onderzoeksteam A. Het seksuele gedrag van jongeren in kaart brengen Op zoek naar bepaalde typologieën/profielen van seksueel gedrag bij jongeren aan de hand van een ruim gamma aan seksuele gedragingen Associatie van seksuele profielen met socio-demografische achtergrondfactoren Associatie van seksuele profielen met uitkomsten van seksuele gezondheid (soa s, gebruik morning after pil, ongewenste zwangerschap, tevredenheid met seksleven, grensoverschrijding)

69 B. Seksueel gedrag van jongeren verklaren Kaderen van seksueel risicogedrag binnen syndroom van probleemgedrag Invloed van vrienden Correlatie tussen gedrag van de jongeren en het gepercipieerde gedrag van de vrienden? Isdeze correlatie sterker naarmate dejongere gevoeliger isvoor groepsdruk? Openheid binnen het gezin om te praten over seks/relaties Is het belangrijk dat de jongere daarover praat binnen het gezin? Volstaat het voor de jongere dat hij/zij het gevoel heeft hier met iemand over te kunnen praten? Is het belangrijk dat ouders actief vragen stellen over het gedrag van hun tienerkind? Is er een verband tussen impulsiviteit/sensatiezucht en het stellen van bepaald seksueel gedrag? Stellen vroegrijpe jongeren meer risicovol seksuele gedrag?

70 Samenvatting voorspellers van seksueel gedrag bij jongeren: Hogere hormoonwaarden + hogere hormoongevoeligheid Vroegere puberale ontwikkeling (relatief tov leeftijdsgenoten) Hogere impulsiviteit/sensatiezucht Het stellen van probleemgedrag Lagere schoolbetrokkenheid/gevoel van zinloosheid mbt studeren Hoeveelheid informatie die de ouders vragen Hoeveelheid informatie die de jongere vrijgeeft aan de ouders Gezinsklimaat en RSV binnen het gezin Kenmerken van de vriendengroep: deviantie, seksueel gedrag en attitudes, beïnvloedbaarheid door de vrienden

71 2. Onderzoeksvragen vanuit stakeholders Onderzoeksvragen over RSV? Onderzoeksvragen over seksuele trajecten? Onderzoeksvragen over seksueel risicogedrag bij jongeren?

72 3. Valorisatie 1. Wat ging vooraf 2. Seks in Vlaanderen 3. Seksuele gezondheidsstrategie voor Vlaanderen

SEXPERT. Seksuele gezondheid in Vlaanderen

SEXPERT. Seksuele gezondheid in Vlaanderen SEXPERT Seksuele gezondheid in Vlaanderen Introductie Sexpert I Waarom? Gebrek aan betrouwbare gegevens Maatschappelijk relevant Innovatie Wie? IWT Twee universiteiten, vier onderzoeksgroepen Hoe? Deelnemers

Nadere informatie

Seks en Seksuele Risico s bij12 tot 25 jarigen. Dr. Hanneke de Graaf

Seks en Seksuele Risico s bij12 tot 25 jarigen. Dr. Hanneke de Graaf Seks en Seksuele Risico s bij12 tot 25 jarigen Dr. Hanneke de Graaf Seks onder je 25e 2005 2012 Methode Werving via scholen en gemeenten; 3926 meisjes en 3915 jongens; 12-25 jaar (gemiddeld 18,4); Representatief

Nadere informatie

Seksuele ontwikkeling bij jongeren: risicovol of plezierig?

Seksuele ontwikkeling bij jongeren: risicovol of plezierig? Seksuele ontwikkeling bij jongeren: risicovol of plezierig? Katrien Symons, Vakgroep Sociologie, UGent Sexpertlezing 1 juni 2011 Seks en jongeren: een hot topic Jongeren Seks is leuk Beleid Seks is leuk,

Nadere informatie

DE SEKSUELE LEVENSLOOP

DE SEKSUELE LEVENSLOOP DE SEKSEE EVENSOOP Aart Beekman Polikliniek Psychosomatische gynaecologie en Seksuologie Keuzevak seksuologie 2008-2009 Psycho-seksuele anamnese Invloed van de persoonlijke geschiedenis op seksuele betekenisgeving

Nadere informatie

Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014

Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014 Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014 2 Kerncijfers leefstijlmonitor seksuele gezondheid 2014 Figuur 1 Aantal deelnemers naar geslacht en leeftijd 75 t/m 85 jaar 1 Over welke cijfers hebben

Nadere informatie

Richtlijn JGZ-richtlijn Seksuele ontwikkeling

Richtlijn JGZ-richtlijn Seksuele ontwikkeling Richtlijn JGZ-richtlijn Seksuele ontwikkeling 5. Determinanten van seksuele gezondheid-aanbevelingen Om kinderen en jongeren te kunnen ondersteunen in hun seksuele ontwikkeling is het van belang om de

Nadere informatie

WAT IS SEKSUALITEIT? EN, WAT KUNNEN WE

WAT IS SEKSUALITEIT? EN, WAT KUNNEN WE WAT IS SEKSUALITEIT? EN, WAT KUNNEN WE DAAROVER METEN/WETEN? P A U L E N Z L I N Consortium UGent en KULeuven in opdracht van het IWT Oefening Zet jullie per twee of per drie en vertel aan elkaar : Hoe

Nadere informatie

Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13

Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13 Omgaan met een sexprobleem.qxd 20-03-07 11:54 Pagina 5 Inhoud Voorwoord 11 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? 13 Waar hebben seksuele problemen mee te maken?

Nadere informatie

Verschil in verlangen

Verschil in verlangen Verschil in verlangen 1 Wat is normaal? Hoe vaak denk je dat mensen samen vrijen in een goede relatie? Twee keer per week, eens in de maand of alleen in de vakantie? Het antwoord op deze vraag zegt iets

Nadere informatie

Relaties en seksualiteit

Relaties en seksualiteit Seksualiteit ontwikkelt zich vanaf de geboorte en is een wezenlijk onderdeel van het mens-zijn gedurende het hele leven. Seksualiteit wordt geuit en ervaren in gevoelens, gedachten, opvattingen, rollen

Nadere informatie

Seksualiteit en seksuele ontwikkeling

Seksualiteit en seksuele ontwikkeling Seksualiteit en seksuele ontwikkeling Platform Smith Magenis syndroom 15 november 2014 - Leusden Yvonne Stoots Vanmiddag Seksualiteit Seksuele ontwikkeling Begeleiding bij seksuele ontwikkeling Seksualiteit

Nadere informatie

Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening

Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening Seksualiteit bij jongeren met een (chronische) aandoening Op de polikliniek van het Universitair Kinderziekenhuis St Radboud ziekenhuis willen wij je met deze folder informatie geven over seksualiteit

Nadere informatie

Bio Humans do it with their brains. Het belangrijkste seksorgaan is. Hersenletsel: wat gebeurt er nu met de seks? Seksualiteit is?

Bio Humans do it with their brains. Het belangrijkste seksorgaan is. Hersenletsel: wat gebeurt er nu met de seks? Seksualiteit is? Seksualiteit is? Hersenletsel: wat gebeurt er nu met de seks? Jim Bender Niels Farenhorst Seksualiteit + NAH is? Het belangrijkste seksorgaan is. 5 Bio Humans do it with their brains. 6 1 Dus: Hersenletsel

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Consortium UGent en KULeuven in opdracht van het IWT

Consortium UGent en KULeuven in opdracht van het IWT ASEKSUALITEIT: EEN ONBEKEND THEMA IN ONDERZOEK EN KLINIEK Consortium UGent en KULeuven in opdracht van het IWT Inhoud 1. Definitie: Wat is aseksualiteit 2. Prevalentie 3. Profiel van aseksuelen 4. Factoren

Nadere informatie

Aseksualiteit. ellen.vanhoudenhove@ugent.be

Aseksualiteit. ellen.vanhoudenhove@ugent.be ellen.vanhoudenhove@ugent.be Inhoud Wat is aseksualiteit? als seksuele oriëntatie? Kenmerken van aseksuele personen Identiteitsontwikkeling en coming-out Vooroordelen en moeilijkheden Hulpbehoefte Aseksuele

Nadere informatie

Harddnekkige mythes over abortus. Carine Vrancken (LUNA) Sexpert symposium 08/12

Harddnekkige mythes over abortus. Carine Vrancken (LUNA) Sexpert symposium 08/12 Harddnekkige mythes over abortus Carine Vrancken (LUNA) Sexpert symposium 08/12 Hardnekkige mythes over abortus (1) Mythe 1. Meisjes van 16 worden ongepland zwanger en hebben een abortus. Mythe 2. Als

Nadere informatie

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar

Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Alcoholgebruik Psychosociale gezondheid Genotmiddelen Voeding, bewegen en gewicht Seksueel gedrag Samenvatting en aanbevelingen Monitor jongeren 12 tot 24 jaar Jongerenmonitor In 2011 is in de regio IJsselland

Nadere informatie

Communicatie, intimiteit en seksualiteit bij mensen met een nieraandoening. Niervereniging zaterdag 16 januari 2016

Communicatie, intimiteit en seksualiteit bij mensen met een nieraandoening. Niervereniging zaterdag 16 januari 2016 Communicatie, intimiteit en seksualiteit bij mensen met een nieraandoening Niervereniging zaterdag 16 januari 2016 Even voorstellen Claudia van der Wel Consulent seksuele gezondheid in Deventer Inhoud

Nadere informatie

Verslag sessie 1: Seksuele start

Verslag sessie 1: Seksuele start Verslag sessie 1: Seksuele start a. Reactie discuttant (Lies Verhetsel): Enkele opvallende resultaten: o De resultaten van de seksuele startleeftijd lijken het effect van de mei 68/pil-generatie te tonen.

Nadere informatie

Basisgegevens van de survey naar seksuele gezondheid in Vlaanderen

Basisgegevens van de survey naar seksuele gezondheid in Vlaanderen S Basisgegevens van de survey naar seksuele gezondheid in Vlaanderen Promotoren Ann Buysse, Paul Enzlin, John Lievens, Guy T Sjoen, Mieke Van Houtte, Hans Vermeersch Onderzoeksteam Alexis Dewaele (coördinator),

Nadere informatie

Marrit-10-H10 24-06-2008 11:05 Pagina 131. chapter 10 samenvatting

Marrit-10-H10 24-06-2008 11:05 Pagina 131. chapter 10 samenvatting Marrit-10-H10 24-06-2008 11:05 Pagina 131 chapter 10 samenvatting Marrit-10-H10 24-06-2008 11:05 Pagina 132 Marrit-10-H10 24-06-2008 11:05 Pagina 133 Zaadbalkanker wordt voornamelijk bij jonge mannen vastgesteld

Nadere informatie

ANTICONCEPTIEKEUZE Achtergronden en uitkomsten van anticonceptiegebruik

ANTICONCEPTIEKEUZE Achtergronden en uitkomsten van anticonceptiegebruik ANTICONCEPTIEKEUZE Achtergronden en uitkomsten van anticonceptiegebruik Charles Picavet, Linda van der Leest en Cecile Wijsen Rutgers Nisso Groep, mei 2008 Achtergrond Hoewel er veel verschillende anticonceptiemethoden

Nadere informatie

Community / Etnische websites

Community / Etnische websites Community / Etnische websites Jos Poelman, Programma Jongeren Soa Aids Nederland Nationaal Congres Soa* Hiv* Seks* 1 dec. 2014 Community / Etnische websites Voorbeelden: Maroc.nl, Hababam.nl, Kitatin.com,

Nadere informatie

Interviews: - interview: vragen gast - vragen pleeggezin - vragen aan begeleider van Open Thuis - Interview met de dienst VMG :

Interviews: - interview: vragen gast - vragen pleeggezin - vragen aan begeleider van Open Thuis - Interview met de dienst VMG : Bijlage Interviews: - interview: vragen gast - vragen pleeggezin - vragen aan begeleider van Open Thuis - Interview met de dienst VMG : Interview: vragen gast : Levensgeschiedenis: Zie dossier Hoe vind

Nadere informatie

GEZONDHEIDSENQUETE 2013

GEZONDHEIDSENQUETE 2013 GEZONDHEIDSENQUETE 2013 RAPPORT 2: GEZONDHEIDSGEDRAG EN LEEFSTIJL Lydia Gisle, Stefaan Demarest (ed.) Wetenschappelijk Instituut Volksgezondheid Operationele Directie Volksgezondheid en surveillance J.

Nadere informatie

Belangrijkste conclusies Seks onder je 25 ste 2012

Belangrijkste conclusies Seks onder je 25 ste 2012 Belangrijkste conclusies Seks onder je 25 ste 2012 Januari 2012 SAMENVATTING Seks onder je 25 ste 2012 is een grootschalig representatief onderzoek naar de seksuele gezondheid van jongeren in Nederland.

Nadere informatie

Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008?

Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008? Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008? SSS 3% 8% Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008? Trends in seksualiteit in Nederland 1 2 Trends in seksualiteit in Nederland

Nadere informatie

Is seks een issue? U C L M

Is seks een issue? U C L M Is seks een issue? w. Drs. H.E de Groot w. Drs.. Tuijnman- Raasveld psycholoog/ seksuoloog Polikliniek Psychosomatische Gynaecologie & Seksuologie Is seks een probleem voor nierpatiënten? Wat weten we

Nadere informatie

Zwanger door seksueel misbruik. Stichting Ambulante Fiom 26 januari 2009

Zwanger door seksueel misbruik. Stichting Ambulante Fiom 26 januari 2009 Zwanger door seksueel misbruik Stichting Ambulante Fiom 26 januari 2009 DOEL WORKSHOP Hulpverleners handvatten bieden voor het signaleren en bespreekbaar maken van zwanger door seksueel misbruik zodat

Nadere informatie

jij Allochtone en autochtone jongeren over partnerkeuze en seksualiteit

jij Allochtone en autochtone jongeren over partnerkeuze en seksualiteit Wat vind jij daar van? nou Allochtone en autochtone jongeren over partnerkeuze en seksualiteit De Rutgers Nisso Groep ontwikkelt in opdracht van ZonMw een website voor en met jongeren met een Turkse, Marokkaanse

Nadere informatie

Intimiteit en seksuele gezondheid, een zorgprogramma voor kankerpatiënten

Intimiteit en seksuele gezondheid, een zorgprogramma voor kankerpatiënten Intimiteit en seksuele gezondheid, een zorgprogramma voor kankerpatiënten Tiny Van Keymeulen - Klinisch Psycholoog Oncologisch Psychosociaal Support Team 26 november 2012 Ongekende noden Reactie van de

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting 138 Uitstel van ouderschap De positie van de vrouw in de westerse maatschappij is de laatste tientallen jaren fundamenteel veranderd. Vrouwen zijn hoger opgeleid dan vroeger en werken vaker buitenshuis.

Nadere informatie

Jongeren en Gezondheid 2014: Seksualiteit en Relaties

Jongeren en Gezondheid 2014: Seksualiteit en Relaties Jongeren en Gezondheid 14: Seksualiteit en Relaties Inleiding Tijdens hun puberjaren, ondergaan jongens en meisjes diepgaande biologische, cognitieve, emotionele en sociale veranderingen. Deze periode

Nadere informatie

Onderzoek Wereldproblemen en Seks

Onderzoek Wereldproblemen en Seks Onderzoek Wereldproblemen en Seks 1V Jongerenpanel 24 oktober 2014 Over dit onderzoek Aan dit online onderzoek in samenwerking met dance4life, gehouden van 15 tot en met 23 oktober 2014, deden 1641 jongeren

Nadere informatie

Samenvatting (Dutch summary)

Samenvatting (Dutch summary) Samenvatting (Dutch summary) Deze studie onderzocht seksueel risicogedrag van homoseksuele mannen in vaste relaties, voornamelijk onder mannen die deelnemen aan de Amsterdamse Cohort Studies onder Homoseksuele

Nadere informatie

Seksualiteit, seksuologie en hiv. Tom Platteau Seksuoloog ITG/Helpcenter tplatteau@itg.be

Seksualiteit, seksuologie en hiv. Tom Platteau Seksuoloog ITG/Helpcenter tplatteau@itg.be Seksualiteit, seksuologie en hiv Tom Platteau Seksuoloog ITG/Helpcenter tplatteau@itg.be Overzicht van de presentatie Opzet van de presentatie Wat is seksualiteit? Hoe verloopt seksualiteit? Seksualiteit

Nadere informatie

Ong e pland. zwanger Onverwacht? Ongewenst? Wat nu?

Ong e pland. zwanger Onverwacht? Ongewenst? Wat nu? Ong e pland zwanger Onverwacht? Ongewenst? Wat nu? Alles over ongeplande zwangerschap Fara, luister- en informatiepunt rond zwangerschapskeuze tel. 016 38 69 50 www.faranet.be met Xtra voor jongeren LUNA

Nadere informatie

Ong e pland. zwanger Onverwacht? Ongewenst? Wat nu?

Ong e pland. zwanger Onverwacht? Ongewenst? Wat nu? Ong e pland zwanger Onverwacht? Ongewenst? Wat nu? Alles over ongeplande zwangerschap Fara, luister- en informatiepunt rond zwangerschapskeuze tel. 016 38 69 50 www.faranet.be met Xtra voor jongeren LUNA

Nadere informatie

Project. Projectgroep. Intimiteit en seksuele gezondheid,een zorgprogramma voor kankerpatiënten

Project. Projectgroep. Intimiteit en seksuele gezondheid,een zorgprogramma voor kankerpatiënten Ongekende noden Intimiteit en seksuele gezondheid,een zorgprogramma voor kankerpatiënten Tiny Van Keymeulen - Klinisch Psycholoog Oncologisch Psychosociaal Support Team 25 november 2011 Dixit Woet Gianotten

Nadere informatie

maak mij hier zorgen over. Actie op dit gebied moet De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, drs. Clémence Ross-van Dorp

maak mij hier zorgen over. Actie op dit gebied moet De Staatssecretaris van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, drs. Clémence Ross-van Dorp 18-09-2008 Anticonceptie is maatwerk (ongewenste) (en andere rampen) Rik HW van Lunsen, arts-seksuoloog seksuoloog NVVS De laatste jaren stijgt het aantal ongewenste zwangerschappen, abortus en seksueel

Nadere informatie

Seksuele gezondheid bij adolescenten

Seksuele gezondheid bij adolescenten Seksuele gezondheid bij adolescenten Lieve Peremans 18-3-2014 pag. 1 Seksualiteit en seksueel gedrag Seksualiteit is een wezenlijk onderdeel van het mens-zijn gedurende het ganse leven Is veel meer dan

Nadere informatie

Cultuursensitieve seksuele en reproductieve gezondheidsvoorlichting

Cultuursensitieve seksuele en reproductieve gezondheidsvoorlichting Cultuursensitieve seksuele en reproductieve gezondheidsvoorlichting Hanan Ben Abdeslam Expertisecentrum kraamzorg Volle Maan Ontwikkeld ism VGC Inhoud 1. Opzet 2. Projectdoel en projectresultaat 3. Inzichten

Nadere informatie

Onderzoek Veilig of niet?

Onderzoek Veilig of niet? Onderzoek Veilig of niet? 06 februari 2013 Over het onderzoek Aan dit online onderzoek, gehouden van 24 januari tot 04 februari 2013, deden 2.261 jongeren mee. Het onderzoek is gehouden in samenwerking

Nadere informatie

Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008?

Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008? Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008? SSS 3% 8% Trends in seksualiteit in Nederland Wat weten we anno 2008? Trends in seksualiteit in Nederland 1 2 Trends in seksualiteit in Nederland

Nadere informatie

Bijlage Lang Leve de Liefde

Bijlage Lang Leve de Liefde Bijlage Lang Leve de Liefde Deze bijlage hoort bij de beschrijving van de interventie Lang Leve de Liefde, zoals die is opgenomen in de databank Effectieve Jeugdinterventies. Meer informatie: www.nji.nl/jeugdinterventies

Nadere informatie

10 e Post O.N.S. Meeting. Jeroen-Martijn Plette oncologie verpleegkundige Gelre Apeldoorn

10 e Post O.N.S. Meeting. Jeroen-Martijn Plette oncologie verpleegkundige Gelre Apeldoorn 10 e Post O.N.S. Meeting Jeroen-Martijn Plette oncologie verpleegkundige Gelre Apeldoorn 10 e Post O.N.S. Meeting Safe seks en seksualiteit binnen de oncologische zorg Inleiding & doel presentatie Doel

Nadere informatie

Deelrapportage met resultaten uit de gezondheidsenquête volwassenen/ouderen 2010

Deelrapportage met resultaten uit de gezondheidsenquête volwassenen/ouderen 2010 Seksualiteit Deelrapportage met resultaten uit de gezondheidsenquête volwassenen/ouderen 2010 In de gezondheidsenquête is een aantal vragen opgenomen over seksuele gezondheid 1. Friezen van 19 tot en met

Nadere informatie

Studiedag 30 nov 2012 Gezondheidsgedrag van jongeren feiten en praktijk. Workshop 3: relationele en seksuele opvoeding Lies Verhetsel

Studiedag 30 nov 2012 Gezondheidsgedrag van jongeren feiten en praktijk. Workshop 3: relationele en seksuele opvoeding Lies Verhetsel Studiedag 30 nov 2012 Gezondheidsgedrag van jongeren feiten en praktijk Workshop 3: relationele en seksuele opvoeding Lies Verhetsel Juli 2011 Anne Hublet -> Lies Verhetsel De nieuwe cijfers vertonen een

Nadere informatie

HOOFDSTUK 3 SEKSUEEL GEDRAG, SEKSUELE BELEVING EN SEKSUELE PROBLEMEN VAN HOMO- EN BISEKSUELE MANNEN EN LESBISCHE EN BISEKSUELE VROUWEN

HOOFDSTUK 3 SEKSUEEL GEDRAG, SEKSUELE BELEVING EN SEKSUELE PROBLEMEN VAN HOMO- EN BISEKSUELE MANNEN EN LESBISCHE EN BISEKSUELE VROUWEN HOOFDSTUK 3 SEKSUEEL GEDRAG, SEKSUELE BELEVING EN SEKSUELE PROBLEMEN VAN HOMO- EN BISEKSUELE MANNEN EN LESBISCHE EN BISEKSUELE VROUWEN 3.1 Inleiding Hanneke de Graaf en Charles Picavet Seksueel gedrag

Nadere informatie

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Vraag de onderzoeksdeelnemers na hun aanmelding om deze basisvragenlijst in te vullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Vrouwelijke genitale verminking en gendergebonden geweld

Vrouwelijke genitale verminking en gendergebonden geweld Vrouwelijke genitale verminking en gendergebonden geweld Hieronder vindt u de praatplaten die u zelf kunt afdrukken. Druk het document recto-verso af (afdrukken vanaf pagina 2 - omdraaien langs korte zijde)

Nadere informatie

*Dit is het percentage ten opzichte van het totale aantal dialogen (23.507). Let wel, in één dialoog kunnen meerdere thema's aan bod komen.

*Dit is het percentage ten opzichte van het totale aantal dialogen (23.507). Let wel, in één dialoog kunnen meerdere thema's aan bod komen. THEMA'S TOP 10 TOTAAL thema rangorde aantal % van totaal* relatie tot ouders 1 3401 15% verliefdheid/ aanmaken/afwijzen 2 3380 15% vriendschap/ vrienden helpen/ vrienden maken 3 1936 8% problemen of ruzie

Nadere informatie

SEKS ONDER JE 25 e. Seksuele gezondheid van jongeren in Nederland anno 2005. Hanneke de Graaf Suzanne Meijer Jos Poelman Ine Vanwesenbeeck

SEKS ONDER JE 25 e. Seksuele gezondheid van jongeren in Nederland anno 2005. Hanneke de Graaf Suzanne Meijer Jos Poelman Ine Vanwesenbeeck SEKS ONDER JE 25 e RNG-STUDIES, NR. 7 ISBN 90 5972 098 9 Uitgeverij Eburon Postbus 2867 2601 CW Delft tel.: 015-2131484 / fax: 015-2146888 info@eburon.nl / www.eburon.nl Omslagontwerp: Studio 12 2005 Rutgers

Nadere informatie

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.1 - Oktober 2008-621-

Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.1 - Oktober 2008-621- Vlaams Parlement - Vragen en Antwoorden - Nr.1 - Oktober 2008-621- VLAAMS PARLEMENT SCHRIFTELIJKE VRAGEN STEVEN VANACKERE VLAAMS MINISTER VAN WELZIJN, VOLKSGEZONDHEID EN GEZIN Vraag nr. 321 van 9 september

Nadere informatie

Werkinstructie benaderen intermediairs Sense

Werkinstructie benaderen intermediairs Sense Werkinstructie benaderen intermediairs Sense BIJLAGE 7 Voorbeeld van de opzet van de presentatie in PowerPoint BIJLAGE 7 VOORBEELD VAN DE OPZET VAN DE PRESENTATIE IN POWERPOINT] 1 WERKINSTRUCTIE BENADEREN

Nadere informatie

Omgaan met een stoma: een versmald levenspad met een ongenode gast?

Omgaan met een stoma: een versmald levenspad met een ongenode gast? Omgaan met een stoma: een versmald levenspad met een ongenode gast? An Lievrouw psycholoog Oncologisch Centrum UZ Gent Stellingen 2 We moeten de patiënt zover krijgen dat hij zijn stoma aanvaardt. Ja Ik

Nadere informatie

Samenvatting. In één klap volwassen Over tienerzwangerschap

Samenvatting. In één klap volwassen Over tienerzwangerschap Samenvatting In één klap volwassen Over tienerzwangerschap In één klap volwassen: over tienerzwangerschap Samenvatting In 2015 en 2016 heeft Rutgers kwalitatief onderzoek gedaan naar ongeplande tienerzwangerschap:

Nadere informatie

Persoonlijk Plan Aandachtspunten omgangsvormen, verzorging, lichaamsbeleving, weerbaarheid relaties en seksualiteit

Persoonlijk Plan Aandachtspunten omgangsvormen, verzorging, lichaamsbeleving, weerbaarheid relaties en seksualiteit Persoonlijk Plan Aandachtspunten omgangsvormen, verzorging, lichaamsbeleving, weerbaarheid relaties en seksualiteit Het is belangrijk dat de begeleiding rond omgangsvormen, weerbaarheid en seksualiteit

Nadere informatie

Seksuele vorming en seksuele ontwikkeling van kinderen. Marianne Cense (Rutgers WPF) & Jos Poelman (Soa Aids Nederland)

Seksuele vorming en seksuele ontwikkeling van kinderen. Marianne Cense (Rutgers WPF) & Jos Poelman (Soa Aids Nederland) Seksuele vorming en seksuele ontwikkeling van kinderen Marianne Cense (Rutgers WPF) & Jos Poelman (Soa Aids Nederland) Programma 1. Seksuele ontwikkeling van kinderen en jongeren 2. Criteria om normaal

Nadere informatie

SEKSUELE GEZONDHEID IN NEDERLAND 2009

SEKSUELE GEZONDHEID IN NEDERLAND 2009 SEKSUELE GEZONDHEID IN NEDERLAND 2009 SEKSUELE GEZONDHEID IN NEDERLAND 2009 Dit onderzoek is gefinancierd door het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport Utrecht, 6 juli 2009 Auteurs: Floor

Nadere informatie

Instrument Risicotaxatie Seksueel grensoverschrijdend gedrag

Instrument Risicotaxatie Seksueel grensoverschrijdend gedrag Instrument Risicotaxatie Seksueel grensoverschrijdend gedrag Naam jeugdige: Geboortedatum: Sekse jeugdige: Man Vrouw Datum van invullen: Ingevuld door: Over dit instrument Dit instrument is een hulpmiddel

Nadere informatie

Aanvullende seksualiteitshulpverlening: de cijfers over 2013

Aanvullende seksualiteitshulpverlening: de cijfers over 2013 Aanvullende seksualiteitshulpverlening: de cijfers over 2013 1. Inleiding De aanvullende seksualiteitshulpverlening (ASH) is laagdrempelige zorg waar jongeren tot 25 jaar gratis en indien gewenst anoniem

Nadere informatie

SEKS ONDER JE 25 e DEFINITIEVE RESULTATEN

SEKS ONDER JE 25 e DEFINITIEVE RESULTATEN SEKS ONDER JE 25 e DEFINITIEVE RESULTATEN SEKS ONDER JE 25 e DEFINITIEVE RESULTATEN www.seksonderje25e.nl Utrecht, 8 september 2005 Auteurs: Hanneke de Graaf, Suzanne Meijer, Jos Poelman, Ine Vanwesenbeeck

Nadere informatie

PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com

PDF created with pdffactory Pro trial version www.pdffactory.com Invloed van autisme op relaties en seksualiteit Sylvie Carette Autisme Centraal 23 februari 2010 Overzicht Invloed van autisme op seksualiteit Seksualiteitsprofiel volwassenen met AS (Hénault enattwood)

Nadere informatie

Zie De Graaf e.a. 2005 voor een uitgebreide onderzoeksverantwoording van het onderzoek Seks onder je 25ste.

Zie De Graaf e.a. 2005 voor een uitgebreide onderzoeksverantwoording van het onderzoek Seks onder je 25ste. 6 Het is vies als twee jongens met elkaar vrijen Seksuele gezondheid van jonge allochtonen David Engelhard, Hanneke de Graaf, Jos Poelman, Bram Tuk Onderzoeksverantwoording De gemeten aspecten van de seksuele

Nadere informatie

Relatievorming en Seksualiteit bij jongeren met cerebrale parese

Relatievorming en Seksualiteit bij jongeren met cerebrale parese Relatievorming en Seksualiteit bij jongeren met cerebrale parese drs. Diana Wiegerink psycholoog / onderzoeker bij Erasmus MC / Rijndam revalidatiecentrum, Rotterdam Presentatie voor TransitieNet maart

Nadere informatie

Overgangen in de seksuele levensloop. Dr. Hanneke de Graaf Rutgers WPF

Overgangen in de seksuele levensloop. Dr. Hanneke de Graaf Rutgers WPF Overgangen in de seksuele levensloop Dr. Hanneke de Graaf Rutgers WPF Programma Het project Leeflijn seksuele ontwikkeling ; Theoretisch kader; De seksuele levensloop van -9 maanden tot 99 jaar: Kinderen

Nadere informatie

Seksuele gezondheid Uitdagingen voor migranten organisaties

Seksuele gezondheid Uitdagingen voor migranten organisaties Seksuele gezondheid Uitdagingen voor migranten organisaties Bijeenkomst bevordering seksuele gezondheid Noord Nederland en de rol van de zelforganisaties Drachten 15-3-2010 Bram Tuk Pharos, kennis en adviescentrum

Nadere informatie

Seksualiteit bij dementie Liefde, Lust of last? Dr. Susan van Hooren

Seksualiteit bij dementie Liefde, Lust of last? Dr. Susan van Hooren Seksualiteit bij dementie Liefde, Lust of last? Dr. Susan van Hooren Definitie Persoonlijk Taboe Seksualiteit Seksualiteit bij ouderen Representatief onderzoek is schaars Bias in groep: lichamelijke aandoening

Nadere informatie

Symposium Cheek to Cheek Seksualiteit: een menselijke behoefte. Kristel Mulders Seksuologe UZ-Leuven 7 mei 2015

Symposium Cheek to Cheek Seksualiteit: een menselijke behoefte. Kristel Mulders Seksuologe UZ-Leuven 7 mei 2015 Symposium Cheek to Cheek Seksualiteit: een menselijke behoefte Kristel Mulders Seksuologe UZ-Leuven 7 mei 2015 Wat is seksualiteit? Definities: Van Dale: Handelingen en gevoelens die te maken hebben met

Nadere informatie

KIJK! SEKSUALITEIT. mijn leven. Leerjaar 2. Leskatern 3. Ont wikkeld voor. praktijkonderwijs Basis - Kader

KIJK! SEKSUALITEIT. mijn leven. Leerjaar 2. Leskatern 3. Ont wikkeld voor. praktijkonderwijs Basis - Kader em ex jk ki In KIJK! mijn leven Leerjaar 2 aa pl SEKSUALITEIT Leskatern 3 r Ont wikkeld voor praktijkonderwijs Basis - Kader INLEIDING Seksualiteit Jongeren zijn veel bezig met relaties en seksualiteit.

Nadere informatie

The Contraceptive Cycle. Charles Picavet

The Contraceptive Cycle. Charles Picavet The Contraceptive Cycle Charles Picavet ISBN 9789077289082 Rutgers Postbus 9022 3506 GA Utrecht tel: 030-2313431 info@rutgers.nl / www.rutgers.nl AllthatChas info@allthatchas.nl / www.allthatchas.nl 2016

Nadere informatie

Consultatie en begeleiding bij seksuele problematiek. Centrumlocatie

Consultatie en begeleiding bij seksuele problematiek. Centrumlocatie Centrumlocatie In deze tijd van openheid in de media over seksualiteit lijkt het alsof seks iets vanzelfsprekends is en er geen problemen op dit gebied bestaan. De indruk wordt gewekt dat seks alleen voorkomt

Nadere informatie

Praten over anticonceptie met je kind: Hoe, wanneer, waarom?

Praten over anticonceptie met je kind: Hoe, wanneer, waarom? Praten over anticonceptie met je kind: Hoe, wanneer, waarom? Voor het eerst in z n leven heeft mijn zoon een lief. Moet ik nu condooms kopen voor hem en op zijn nachtkastje leggen? en Toen mijn dochter

Nadere informatie

Faq voor Studenten. Ongeplande zwangerschap, tienerzwangerschap, abortusverwerking en prenatale diagnose.

Faq voor Studenten. Ongeplande zwangerschap, tienerzwangerschap, abortusverwerking en prenatale diagnose. Faq voor Studenten Ongeplande zwangerschap, tienerzwangerschap, abortusverwerking en prenatale diagnose. Indien u na het grondig doornemen van de website (www.faranet.be) en het doornemen van dit document

Nadere informatie

Praten over anticonceptie met je kind: hoe, wanneer, waarom?

Praten over anticonceptie met je kind: hoe, wanneer, waarom? Praten over anticonceptie met je kind: hoe, wanneer, waarom? Voor het eerst in z n leven heeft mijn zoon een lief. Moet ik nu condooms kopen voor hem en op zijn nachtkastje leggen? Toen mijn dochter kwam

Nadere informatie

Peter heeft een erectieprobleem

Peter heeft een erectieprobleem Omgaan met een sexprobleem.qxd 20-03-07 11:54 Pagina 13 1 Wat is een seksueel probleem en welke verschillende seksuele problemen zijn er? In dit hoofdstuk wordt allereerst uitgelegd wat een seksueel probleem

Nadere informatie

Zuid-Limburgse jongeren seksueel ongezond. Seks onder je 25e Een factsheet van de GGD Zuid Limburg

Zuid-Limburgse jongeren seksueel ongezond. Seks onder je 25e Een factsheet van de GGD Zuid Limburg se jongeren seksueel ongezond Seks onder je 25e Een factsheet van de GGD Zuid Limburg se jongeren seksueel ongezond Seksueel gedrag van jongeren Seks onder je 25e: een factsheet van de GGD Zuid Limburg

Nadere informatie

Nationaal Studenten Sex Onderzoek. Rapportage 2009

Nationaal Studenten Sex Onderzoek. Rapportage 2009 Nationaal Studenten Sex Onderzoek Rapportage 2009 Samenvatting Totaal aantal respondenten: 1,658 Aantal totaal ingevulde vragenlijsten: 1,455 Algemene gegevens 85% van degenen die de vragenlijst hebben

Nadere informatie

VRAGENLIJST. Datum: Naam: Adres: GSM: Onderstreep welke van de volgende begrippen op u van toepassing is: 1: Hoofdpijn.

VRAGENLIJST. Datum: Naam: Adres: GSM: Onderstreep welke van de volgende begrippen op u van toepassing is: 1: Hoofdpijn. VRAGENLIJST Het doel van deze vragenlijst is een globaal beeld te krijgen van de aard van uw problemen. Het zal de gesprekken ten goede komen indien u deze vragen, onafhankelijk van elkaar, zo nauwkeurig

Nadere informatie

(On)g e pland. zwanger Verwacht of ongepland? Wat nu?

(On)g e pland. zwanger Verwacht of ongepland? Wat nu? (On)g e pland zwanger Verwacht of ongepland? Wat nu? Alles over zwangerschap Fara, luister- en informatiepunt rond zwangerschapskeuze tel. 016 38 69 50 www.faranet.be met Xtra voor jongeren LUNA alle vragen

Nadere informatie

ISBN 978-90-5972-621-5. Uitgeverij Eburon: info@eburon.nl/www.eburon.nl Omslagontwerp: www.ontwerpaandewinkel.nl

ISBN 978-90-5972-621-5. Uitgeverij Eburon: info@eburon.nl/www.eburon.nl Omslagontwerp: www.ontwerpaandewinkel.nl SEKS ONDER JE 25 e ISBN 978-90-5972-621-5 Uitgeverij Eburon: info@eburon.nl/www.eburon.nl Omslagontwerp: www.ontwerpaandewinkel.nl 2012 Rutgers WPF/Soa aids Nederland. Alle rechten voorberhouden. Niets

Nadere informatie

Een onderzoek naar seksuele voorlichtingslessen onder leerlingen uit de onderbouw van het Nederlands voortgezet onderwijs.

Een onderzoek naar seksuele voorlichtingslessen onder leerlingen uit de onderbouw van het Nederlands voortgezet onderwijs. Een onderzoek naar seksuele voorlichtingslessen onder leerlingen uit de onderbouw van het Nederlands voortgezet onderwijs. Uitgevoerd door Scholieren.com, in opdracht van Rutgers WPF. April/mei 2013 Voorwoord

Nadere informatie

Cultuur sensitief counselen over hiv ( testen) bij Subsaharaanse Afrikaanse migranten (SAM)

Cultuur sensitief counselen over hiv ( testen) bij Subsaharaanse Afrikaanse migranten (SAM) Cultuur sensitief counselen over hiv ( testen) bij Subsaharaanse Afrikaanse migranten (SAM) Dr Kristien Wouters, Dr Christiana Nöstlinger Instituut voor Tropische Geneeskunde / Helpcenter ITG Avondseminarie

Nadere informatie

Zwangerschap en geweld. NVKVV Congres 24 april 2009 Sylvia De Ryck en An-Sofie Van Parys

Zwangerschap en geweld. NVKVV Congres 24 april 2009 Sylvia De Ryck en An-Sofie Van Parys Zwangerschap en geweld NVKVV Congres 24 april 2009 Sylvia De Ryck en An-Sofie Van Parys Inhoud 1. Kader en wetenschappelijke achtergrond (An-Sofie Van Parys) 2. Praktijkvoorbeeld, PAREL-project (Sylvia

Nadere informatie

Voorstellen R E LA T I E S E N S E K S U A L I T E I T Mariette Haak Gezondheidsbevorderaar GGD HM mhaak@ggdhm.nl Aandachtsgebieden Gezonde school, genotmiddelen, seksualiteit, voeding, bewegen en mondzorg

Nadere informatie

stoppen zware drinkers minder vaak met het drinken van alcoholhoudende drank dan vrouwen met een lager alcoholgebruik.

stoppen zware drinkers minder vaak met het drinken van alcoholhoudende drank dan vrouwen met een lager alcoholgebruik. Samenvatting In Nederland gebruikt ongeveer 80% van de vrouwen in de vruchtbare leeftijd alcoholhoudende drank. Veel vrouwen staken het alcoholgebruik zodra ze zwanger zijn of eerder al, als ze zwanger

Nadere informatie

Seksuele vorming: gave (op-)gave

Seksuele vorming: gave (op-)gave Seksuele vorming: gave (op-)gave De Wegwijzer Oosterwolde, 28 januari 2016 Mieneke Aalberts-Vergunst Programma Introductie Stellingen De wereld om ons heen Onze opvoeding Seksualiteit Het Bijbelse beeld

Nadere informatie

Of niet? Dat moet kunnen! Houding, afspraken en grenzen op het gebied van seksualiteit, relaties en lichaamsbeleving van cliënten

Of niet? Dat moet kunnen! Houding, afspraken en grenzen op het gebied van seksualiteit, relaties en lichaamsbeleving van cliënten Dat moet kunnen! Of niet? Houding, afspraken en grenzen op het gebied van seksualiteit, relaties en lichaamsbeleving van cliënten Stichting Pedagogisch Sociaal Werk Midden- en Noord-Limburg (PSW) Aan de

Nadere informatie

Veiligheid en traumaverwerking

Veiligheid en traumaverwerking Veiligheid en traumaverwerking A.L. Struik Ontkenning van kindermishandeling Angst gevolgen van bekennen: Kinderen kwijt aan BJZ Geen omgang Strafvervolging Detentie Baan kwijt en financiele problemen

Nadere informatie

Instrument voor risicoscreening in de vrouwenopvang

Instrument voor risicoscreening in de vrouwenopvang Instrument voor risicoscreening in de vrouwenopvang Datum afname Naam intaker Naam cliënt Uitslag risicoscreening Groen A. Achtergrondinformatie 1. Wie weet er (vermoedelijk) dat u bij de vrouwenopvang

Nadere informatie

met liefde, geduld en begrip kan ook iemand met een longprobleem een prettige seksuele relatie hebben

met liefde, geduld en begrip kan ook iemand met een longprobleem een prettige seksuele relatie hebben Intimiteit en seksualiteit bij longziekten Inleiding Intimiteit en/of seksualiteit horen bij het leven. De een is hierin wat actiever dan de ander en in de ene periode loopt het beter dan in de andere.

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord bij de 24 e druk 11

Inhoud. Voorwoord bij de 24 e druk 11 Inhoud Voorwoord bij de 24 e druk 11 1 Inleiding Marcel van Aken en Wim Slot 13 1.1 Adolescentie: een eerste typering 13 1.2 Puberteit en adolescentie 14 1.2.1 Oorsprong van de begrippen puberteit en adolescentie

Nadere informatie

Seks en relaties Woordenlijst

Seks en relaties Woordenlijst Seks en relaties Woordenlijst Inhoud Vriendschappen en relaties 3 Lichaamsdelen 4 Seksualiteit 6 Seks en masturbatie 8 Veilige seks en voorbehoedsmiddelen 10 Misbruik 12 2 Vriendschappen en relaties Vriendje

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting

Nederlandse samenvatting Nicotine en alcohol kunnen de placenta passeren en zo het risico op nadelige uitkomsten voor het ongeboren kind verhogen. Stoppen met roken en alcoholgebruik tijdens de zwangerschap lijkt vanzelfsprekend,

Nadere informatie

Erectiestoornissen: wat vrouwen moeten weten.

Erectiestoornissen: wat vrouwen moeten weten. Erectiestoornissen: wat vrouwen moeten weten. Erectiestoornissen: wat vrouwen moeten weten. Inleiding Erectiestoornissen zijn min of meer bespreekbaar geworden, hoewel het onderwerp toch nog een beetje

Nadere informatie