Marc Vandenbruaene Instituut Tropische Geneeskunde, Antwerpen

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Marc Vandenbruaene Instituut Tropische Geneeskunde, Antwerpen"

Transcriptie

1 Pharmacoprevention HIV-drugs for prevention Marc Vandenbruaene Instituut Tropische Geneeskunde, Antwerpen

2 Farmaco-preventie Conclusie Het werkt als je jouw medicatie neemt.

3 Concept drugs for prevention Anti-malaria-pills Anticonception pill Early 1960 s Penicillin Splenectomy Vaccines!! Anti-gonorhoe-shot, Vietnam War Early 1960

4

5 A + B

6 C1

7 C2

8 T-C3

9 Casus 2 weken geleden MSM/ Belg Nooit eerder getest Aanmeldingsklacht bij HA: rode vlekken huid Klinisch: Kaposi Sarcoma CD4 44 per µl < 200 = extreme immuundepressie Viral load > 1 miljoen kopijen per ml» Meer dan » Arbitrair zeer hoge waarde Wellicht > 10 jaar al besmet!!!

10 Kaposi sarcoma op de huid

11 Kaposi sarcoma op de huid

12 Kaposi sarcoma in de mond

13 STI

14 M

15 PEP

16 exposure to HIV Clinical Pharmacology & Therapeutics September 2010

17 PEP: Post-Exposure prophylaxis Well known & implemented concept Risk situations Professional exposure Sexual exposure What is order of magnitude Protective effect?

18 Wat is belangrijkste instrument om PEP voor te schrijven?

19 Wat is belangrijkste instrument om PEP voor te schrijven? Telefoon Bel aidsreferentiecentrum Risico-inschatting Is PEP aangewezen? Tweede opinie in huis, door 2 de arts Wat? Met wie? Waar ter wereld? Hoe lang geleden? Hep-B-vaccinatie-status?

20 Waarom aidsreferentiecentrum contacteren? Kosten Gratis PEP-medicatie Non-professionele accidenten: NON-O-PEP» Non-occupational Post-exposure prophylaxis Seksuele blootstelling In werksetting Occupational PEP: vb prikaccident In loondienst» Ziektekostenverzekeraar betaalt medicatie terug Zelfstandigen» Gratis PEP-hiv-medicatie via ARC s

21 Waar vind je aidsreferentiecentra? Google Aidsreferentiecentrum

22 PrEP

23 exposure to HIV Clinical Pharmacology & Therapeutics September 2010

24 Vorige week in de media Onderzoek: Prik elke drie maanden kan HIV voorkomen Tom Vandyck Journalist en correspondent in de Verenigde Staten voor Knack.be Amerikaanse onderzoekers boeken veelbelovende resultaten in de preventie van aids. Zij hebben een prik ontwikkeld die mensen zo goed als onkwetsbaar belooft te maken voor het HIV-virus. Bij apen werkt het al. KNACK.BE PS: in cursief = ongenuanceerde en niet correcte stelling, kan daarbij niet afgeleid worden uit de research die ze bespreken! Depot-toediening: IM ook gebruikt andere domeinen Anticonceptie-injecties: Depo-Provera Psychiatrische medicatie

25 Vorige week in de media CROI-2014 Conference on Retroviruses & Opportunistic Infections Vrouwelijke apen: niet besmet met SHIV blootgesteld SHIV 6 apen placebo-injecties» Allemaal besmet 6 apen actieve-stof-injecties» Geen enkele besmet SHIV: Simian Immunodefiency Virus, met HIV-elementen Apen-aidsvirus met artificieel hiv-structuren incorporatie

26

27 Protection If optimal adherence % TDF/FTC = Truvada Dus 2 hiv-remmers in 1 pil Zie schema s slide 104 Optimal adherence = > 90% van trial-medicatie ingenomen

28 PrEP already in use? Survey USA Hiv-healthcare workers Responding 189/ % had questions about PrEP last 6 months 19% made a perscription IDSA-2011 Weblink to: Poster at Infectious Diseases Society of America Congres

29 PrEP: More questions then answers Acceptability Medics & paramedics level Patient level Agree to be tested? Stigma related to PrEP? Adherence: Will people take their drugs? Impact Does is reduce transmission? Can we handle resistance?

30 PrEP: More questions then answers Ethically Low income countries: no antivirals for all HIVpositives High income countries: antivirals for HIV-negatives Economically. Cost-effectiviness Who will pay? Health Insurance? Generic drugs in low income countries?

31 Pre-exposure profylaxis: meer vragen dan antwoorden Guidelines Wie schrijft voor? In welke setting? Aan wie toedienen? Hoogrisico-situaties Seksueel risico Gezondheidswerkers? Chirurgen? Gynaecologen? Follow up Neveneffecten medicatie? Indien hiv-positief Hiv-resistentie-testen

32 TASP

33 C1 TASP+ B

34 In 2011 in de media

35 Dosis-effect-relatie: Virale lading &hiv-overdracht bij discordante koppels Quinn NEJM 2000;342:921-9 % Transmissiekans per 100 persoonsjaren A B C D E Virale lading hiv-positieve index A: <400 B: C: D: E >

36 TASP Treatment as prevention What is magnitude of the effect Of TASP In trial setting?

37 TASP Treatment as prevention HPTN 052-trial Heterosexual discordant couples Sub-Saharan Africa Brazil Thailand Boston Index HIV-positive CD Therapy-groups Early start: 886 koppels Late start: 877 koppes

38 Highlights of AIDS 2012 clinicaloptions.com/hiv HPTN 052: HIV Transmission Reduced by 96% in Heterosexual Serodiscordant Couples Linked Transmissions: 28 Index no hivtherapy 27 P <.001 Index on hivtherapy 1 Single transmission in patient in immediate ART arm believed to have occurred close to time therapy began and prior to HIV-1 RNA suppression Cohen MS, et al. N Engl J Med. 2011;365:

39 Magnitude of TASP-effect, in trial-setting 96% and more Biologically

40 Highlights of AIDS 2012 clinicaloptions.com/hiv HPTN 052: HIV Transmission Reduced by 96% in Heterosexual Serodiscordant Couples Total HIV-1 Transmission Events: 39 (4 in immediate arm and 35 in delayed arm; P <.0001) Linked Transmissions: 28 Unlinked Transmissions: 11 Cohen MS, et al. N Engl J Med. 2011;365:

41 Magnitude of TASP-effect, in trial-setting 96% and less Behaviourly

42 C1 TASP+ B

43 Clinical trial evidence for preventing sexual HIV transmission June 2011 Study Efficacy Magnitude of protective effect (confidence limits) Treatment for prevention (HPTN 052; Africa, Asia, America s) 96% (73; 99) Medical male circumcision (Orange Farm, Rakai, Kisumu) 54% (38; 66) Oral PrEP for MSMs (iprex: Americas, Thailand, Africa) 44% (15; 63) STD treatment (Mwanza) 42% (21; 58) Microbicide (CAPRISA 004 tenofovir gel) 0% % Sten Vermund, June 2011 HPTN Annual Meeting 39% (6; 60)

44 Extra info TASP Oorspronkelijk artikel New England J of Med HPTN-Website

45 Krantenkoppen 18 september Condoom niet noodzakelijk bij hiv Gazet van Antwerpen, met Link naar VTM-Nieuws-clip 2.Niet alle hiv-patiënten moeten met condoom vrijen Vrt-Nieuws-clip 3.Je mag zonder condoom vrijen met seropositieve partner in sommige gevallen De Standaard, Het Nieuwsblad 4.Je mag zonder condoom vrijen met seropositieve partner 4nieuws.be, Overgenomen uit Het Nieuwsblad 5.Hiv-patiënten kunnen onder voorwaarden zonder condoom vrijen De Morgen 45

46 Links Advies Hoge Gezondheidsraad Sensoa-web-Nieuws 46

47 Hiv-therapie als preventie? Kunnen hiv-positieve mensen het condoom weglaten in een geselecteerd aantal situaties?

48 HIV plan ACTIE 9: Serodiscordante koppels stabiele vaste relatie geen condoom meer te gebruiken Op voorwaarde -persoon met hiv-infectie een behandeling volgt & virale lading > 6 maand lager dan opsporingsgrens 48

49 Hoge Gezondheidsraad 2013 (HGR) (advies nr. 8902) Gebruik condoom blijft basis preventie HIV en talrijke andere SOA s Toch is de HGR van oordeel: 49

50 Hoge Gezondheidsraad 2013 (HGR) (advies nr. 8902) 2 HIV-serodiscordante partners duurzame relatie seropositieve partner cart behandeling volgt, hoeveelheid virus in het bloed al 6 maanden onder de grensdetectie is, Beide personen geen condooms meer wensen te gebruiken Kinderwens verbeteren levenskwaliteit ontplooiing van het seksleven 50

51 Geen condooms meer te gebruiken, als en alleen als: Medische-paramedische begeleiding medische en psychologische informatie Beide partners een systematische screening Hiv, HCV, syfilis, andere SOA's rekening houdend incubatietijden voor de verschillende verwekkers; 51

52 beide partners sinds de SOA screening geen andere seksuele partners hebben gehad; de seropositieve partner ononderbroken zijn behandeling volgt; keuzevrijheid van de seronegatieve partner altijd voorrang eindbeslissing ligt altijd bij hem/haar; 52

53 gebruik condooms tijdens de menstruatieperiodes Bij herpes irritaties van het urogenitaal stelsel, enz.; informatie verschil risico verschillende praktijken anale of vaginale seksuele betrekkingen duidelijk aangeven en definiëren waarover men spreekt. 53

54 Messages to patients Hiv-therapy lowers risk but no elimination Condoms remain recommended Stopping hiv-therapy Viral load peak possible Risk reduction transmission anal sex Not well known High and consistant adherence hiv-therapy needed VL undetectable Can take months 54

55 Casus 1 discordant hetero-koppel Vrouw 38 jaar Hiv-positief: diagnose okt 2013 VL > CD4 > 500 Nieuwe partner sinds 6 maanden, 58 Hij: hiv-negatief Okt & dec 2013 Uitgebreid gecounseld Medisch/ sociaalverpleegkundige/ therapiecounelor Geen erg spraakzame mensen 55

56 Casus 1 discordant hetero-koppel Vrouw 38 jaar Nieuwe partner sinds 6 maanden, 58 Jan 2014 Mijn mannelijke inuïtie zei Zet haar op hiv-therapie als preventie Atripla (3 in één-pil) Week nadien Partner testte ook hiv-positief We waren gestart met condooms, maar al snel achterwege gelaten 56

57 Casus 2: MSM-patiënt MSM, 28 jaar Nieuwe hiv-diagnose Van de hand Gods geslagen Het was onmogelijk. Ik heb een vaste partner. Al meer dan 2 jaar samen. Hij is hiv-positief en neemt hiv-therapie. De virale lading is al jaren beneden detectielimiet. Ik liet me testen bij de start van de relatie en 3 maand later Dus het verhaal van hiv-therapie en niet meer doorgeven van hiv klopt niet? 57

58 Casus 2: MSM-patiënt Wat bleek nadien Open gesprek met partner Hiv-positieve partner Was al meer dan een jaar gestopt met hiv-therapie. Had het niet gezegd Extra criterium voor Hoge Gezondheidsraadadvies nodig? Is er genoeg vertrouwen in de relatie? Zijn partners open tegenover elkaar? 58

59 Casus 3 via Sensoa MSM 50 jaar Hiv-positief > 20 jaar Ondetecteerbaar Heeft vaste partner MSM 45 jaar, hiv-negatief Probleem: Condoom gebruiken wordt steeds moeilijker: Erectieverlies bij de hiv-negatieve partner Bespreekt situatie met 2 artsen uit zelfde ARC Arts 1: Condoom toch te blijven gebruiken. Arts 2: Condoom kan achterwege gelaten worden. Grote verwarring...

60 Casus 4 ITG Keniaanse vrouw, 30 jaar Sinds 6 jaar op hiv-therapie, VL < 50 Geen vaste partner Wenst hiv-status niet aan partners te zeggen Kinderwens Hoorde op BBC over stoppen met condooms indien VL zeer laag. Welk advies? Zal ze nog condooms gebruiken? 60

61 Casus 5 ITG MSM 30 jaar Hiv-negatief Geen andere partner dan vaste partner Consulteert met soa-klachten Urethritis Chlamydia-test positief Vaste partner Hiv-pos; onder c-art meer dan 6 maanden; VL < 20 Ik hoorde op tv over condooms weglaten. Kunnen wij dat ook? Conclusie & vraag Hoe komt de boodschap meestal via de media, over bij de eindgebruiker?

62

63 Post-exposure prophylaxis Zeer goed naslagartikel New England J Med Landovitch and Currier

64 Lenti-virusses HIV SIV Simian Immunodeficiency Virus Lenti: slow In 1970 Time between Infection First pathology

65 Lenti-virusses Ashley Haase In Nature 2010 Lenti-virussen not slow at all! In first phase of infection!

66 Vaginal transmission of SIV: fast phase of lenti-virusses PEP opportunity < 72 hours Nature Vol March

67 PEP/ PrEP: impregneer toegangspoort met hiv-remmers

68 Farmacologisch standpunt PrEP = zeer vroege PEP

69 Timing post exposure profylaxis As soon as possible after accident > 72 hour after exposure No sense anymore Contact with regional lymfnodes

70 PEP: does it work? PEP-trials Started end 1980 s never ended Animal studies Health care workers Case-control study: monotherapy (Retrovir) 80% reduction

71 PEP: does it work? Derived evidence Mother to child transmission, PMTCT First trial 1990 s Monotherapy (Retrovir) 80% reduction transmission risk Pharmaco-prevention works PrEP = very early PEP

72 Prevention of SIV in macaques with Tenofovir 24 macaques 6 groups Intravenous infection SIV Initiation / duration SIV infected 24h / 28d 0/4 48h / 28d 2/4 72h / 28d 2/4 24h / 10d 1/4 24h / 3d 4/4 control group 4/4 Tsai et al, J Virol, 1998;72:4265

73 Prevention of SIV in macaques with Tenofovir 24 macaques 6 groups Intravenous infection SIV Conclusion: succes of PEP Timing start Duration of therapy Tsai et al, J Virol, 1998;72:4265

74 PEP-Cases at ITM Last 2 years No injuries reported Case Lab-technician Takes tube HIV cultures out of minus 70 refrigirator Splash in eye Antivirals taken Reported to administration What can be done to prevent in the future?

75 Surgeons in training US % with needle stick injury High risk patient HIV or HBV or HCV-positif Surgeons in training 51% did not report Injury Cause injury % Rushed 57 Fatigue 15 Lack skills 12 Lack assistance 9 Not preventable 20 New England J Med, Makary ;26:

76 U.S. Health-Care Workers Documented Occupationally Acquired HIV (Registration until 1999) OCCUPATION Nurse 24 Clinical laboratory technician 16 Physician (non-surgeon) 6 Non-clinical laboratory technician 3 Surgical technician 2 Housekeeper / maintenance worker 2 Morgue technician 1 Emergency med technician/paramedic 1 Respiratory therapist 1 Dialysis technician 1 Total 57

77 PEP Risk evaluation Type of contact: what happened? Professional accident Sexual exposure Injecting drugs Profile index Patient Sex partner Needle sharing How long ago? Hepatitis-B-vaccination status HIV-test done before?

78 PEP after sexual exposture Risk evaluation Type of contact: what happened? With whom? How long ago?

79 NOT Considered Infectious for HIV On mucosa Feces Nasal Secretions Saliva Sputum Sweat Tears Urine Vomitus

80 NOT Considered Infectious for HIV Blood on intact skin

81 Transmission risk per contact if index hiv-positive (estimate) % transmission per injuries Professional risk Needle stick injury 0,3 30 Mucosa contact 0,09 9 Overview article, Raphael Landovitz and Judith Currier, New England J of Med, 2009; 361:

82 Risk Factors for HIV Transmission CDC Case Control Study Risk Factor Adjusted Odds Ratio (95% CI) Deep Injury 16.2 Visible blood 6 Terminal illness 6 In vessel 4 Retrovir use 0.2 Cardo et al., NEJM;1997;337: (updated)

83 Seroconversion % Occupational Blood-borne Exposures Relative Risk of Seroconversion with Percutanous Injury % % % 2% HIV HCV HBsAg+ HBeAg- HBsAg+ HBeAg+ From:. CDC. MMWR 2001;50 (RR11):1-42. DHS/Occupational Exposure/PP

84 Dosis-effect-relatie: Virale lading &hiv-overdracht bij discordante koppels Quinn NEJM 2000;342:921-9 % Transmissiekans per 100 persoonsjaren A B C D E Virale lading hiv-positieve index A: <400 B: C: D: E >

85 Transmission risk per contact if index hiv-positive (estimate) % transmission per contacts Receptive anale sex Anus hiv-negative Receptive vaginal sex 0, Vagina hiv-negative Insertive vaginal sex 0, Penis hiv-negative Insertief anale sex 0, Penis hiv-negativ Overview article, Raphael Landovitz and Judith Currier, New England J of Med, 2009; 361:

86 Transmission risk per contact if index hiv-positive (estimate) % transmission per contacts Receptive oral sex: Insertive oral sex considerably lower, good estimates lacking considerably lower, good estimates lacking Overview article, Raphael Landovitz and Judith Currier, New England J of Med, 2009; 361:

87 VL Plasma Tot 100 miljoen Kopijen per ml VL Sperma Indien soa Theoretische curve Verloop Hiv-virale lading: RNA (VL) Soa-therapie Weken Jaren

88 PEP after sexual exposture Risk evaluation Type of contact: what happened? With whom? How long ago? Drugs use? Previous sexually transmitted infections? PEP-use Hepatitis-vaccination status HIV-test done before?

89 Hoogste hiv-cijfers 1. Hivpositieven 2. Hoger risico populatie 3. Brugpopulatie 4. Algemene populatie

90 Risk groups/ situations/ behaviour MSM Men who have seks with men HIV-prevalence Overall Belgium: 2,5-4% Higher risk settings: 15 (30)%

91 HIV prevalence : biological Wim Vanden Berghe, Institute of Tropical Medicine, Antwerp 14,5 N2: clubs algemene uitgaansetting ,9 1,8 0 N1=152 range : 3,2-31,8 N1: bars, sauna's, clubs Seks ter plaatse mogelijk N2=205 N3=221 range : 0,9-7,1 Sample N3: plaatsen Met jonge msm < 25

92 Risk groups/ situations/ behaviour African migrants No good data 1/3 of HIV-patients in Belgium 0,65% of Belgian population

93 HIV prevalence (%) HIV prevalence (%) HIV by age and sex in Africa 15 Cameroon Men Women Lesotho Men Women New directions for HIV Prevention Research in Africa Sten H. Vermund, Vanderbilt University School of Medicine

94 2. Hoger risico-populatie: kleine reeksen Prostitueés: vrouwen Blanke vrouwen, West-Europese origine Gent 2000: 0/400 Gent 2002: 0/486 Antwerpen 2002: 1/80 (1%) Centraal-Afrikaanse origine Gent 2002: 1/96 (1%) Antwerpen 2002: 6/74 (8%)

95 2. Hoger risico-populatie: kleine reeksen Prostitueés: mannen Antwerpen 2002: 3/11 (27%) Brussel 2000: 8/21 (38%) 20/23 (87%)

96 2. Hoger risico-populatie: kleine reeksen Drugsgebruikers Antwerpen, Free Clinic Mannen Vrouwen 2001: 9/175 (5,1%) 2002: 10/171 (5,8%) 2001: 6/79 (7,6%) 2002: 6/88 (6,8%)

97 PEP after sexual exposture Risk evaluation Type of contact: what happened? With whom? How long ago?

98 Vaginal transmission of SIV: fast phase of lenti-virusses PEP opportunity < 72 hours Nature Vol March

99 PEP indications

100 HIV drugs available

101

102

103

104

105

106

107 Toekomst hiv-therapie? + dolutegravir-variant In 1of 3-maandelijks toediening IM

108 PEP drugs used Tri-therapy= Standard 2 Reverse transcriptase inhibitors 1 Protease inhibitor Bi-therapy 2 Reverse transcriptase inhibitors

109 Often used schedules Reverse transcriptase inhibitors 2 drugs in one Combivir Truvada Protease inhibitors Kaletra (booster included) Reyataz +booster Darunavir +booster

110 Institute of Tropical Medicine/ UZA Standard schedule Combivir Kaletra If index HIV-positive & resistance profile known Adaptation schedule

111 Institute of Tropical Medicine/ UZA Practically Often high rish exposures Weekends Night Starters-kit at emergency ward UZA 4 days dose Consult ITM as soon as possible Counselling Follow-up dose

112 Proposal for prisons Organise 1. Starters-kit 2. Ask advice Local AIDS reference center Next working day

113

114 Do not use Viramune Hepatotoxicity Hypersensitivity Stocrin In pregnant women Ziagen hypersensitivity

115 Beware Protease inhibitors Anticonception pill not reliable

116 Communication double message HIV Often not very infectious But if infected Early HIV-infection Transmission rates extremely high Avoid sex Use condoms Do not get pregnant

117 VL Plasma Tot 100 miljoen Kopijen per ml VL Sperma Indien soa Theoretische curve Verloop Hiv-virale lading: RNA (VL) Soa-therapie Weken Jaren

118 Lab-tests If patient in high risk group Is patient already HIV-positive? HIV-antibody test: quick test If HIV quick test Positive: no PEP

119 Lab-tests Baseline Hemato Transaminases HIV-antibody test HIV-antigen test Syfilis (RPR, TPPA) or (VDRL, TPHA) Hepatitis A, B, C-serology Women: pregnancy test Hepatitis-B-vaccination Rapid schedule if not vaccinated

120 Lab-tests 6 weeks, 3 months HIV-antibody test Syfilis (RPR, TPPA) or (VDRL, TPHA) Hepatitis A, B, C-serology If accident in professional setting Also testing at 6 months

121

122 Conclusions Pharmaco-prevention It works, if you take your pills PEP Window of opportunity: short < 72 hours If PEP-start Tri-therapy by preference Expert advice TASP +/- 100% effective, biologically Less effective, if sexual contact outside relationship PrEP More questions than answers

Marc Vandenbruaene Instituut Tropische Geneeskunde, Antwerpen

Marc Vandenbruaene Instituut Tropische Geneeskunde, Antwerpen Farmaco-prevention HIV-remmers als preventie 4 februari 2016 Marc Vandenbruaene Instituut Tropische Geneeskunde, Antwerpen Afkortingskunde Hiv-positieve persoon Hiv-negatieve PMTCT Prevention Mother To

Nadere informatie

Hiv-therapie als preventie? Kunnen hiv-positieve mensen het condoom weglaten in een geselecteerd aantal situaties? Bob Colebunders

Hiv-therapie als preventie? Kunnen hiv-positieve mensen het condoom weglaten in een geselecteerd aantal situaties? Bob Colebunders Hiv-therapie als preventie? Kunnen hiv-positieve mensen het condoom weglaten in een geselecteerd aantal situaties? Bob Colebunders Casus 29 jarige HIV positieve man Onder ART sinds geboorte, laatste 10j

Nadere informatie

MSM (mannen die seks hebben met mannen) & HIV infectie Debat

MSM (mannen die seks hebben met mannen) & HIV infectie Debat MSM (mannen die seks hebben met mannen) & HIV infectie Debat Organisatie Instituut voor Tropische Geneeskunde, ITG MSM (mannen die seks hebben met mannen) & hiv-infectie Moderatie Filip Moerman, infectioloog,

Nadere informatie

HIV preventie 2.0: meer dan condoom alleen

HIV preventie 2.0: meer dan condoom alleen HIV preventie 2.0: meer dan cndm alleen Inge Derdelinckx Algemene Interne Geneeskunde UZ Leuven HIV preventie 1 HIV preventie: praktijk Vr veel persnen bestaan er verschillende barrières m bij elk seksueel

Nadere informatie

Soa hiv en spoed. Marc Vandenbruaene. Arts, Instituut voor Tropische Geneeskunde Soa hiv raadpleging. 19 mei 2016

Soa hiv en spoed. Marc Vandenbruaene. Arts, Instituut voor Tropische Geneeskunde Soa hiv raadpleging. 19 mei 2016 Soa hiv en spoed Marc Vandenbruaene Arts, Instituut voor Tropische Geneeskunde Soa hiv raadpleging 19 mei 2016 Mijn slides komen op www.itg.be Wetenschap Documentatie 2 Assistent meegebracht Legt uit Hoe

Nadere informatie

Sectie Infectieziekten

Sectie Infectieziekten Sectie Infectieziekten 1 December 2015 U kunt helpen de HIV / AIDS epidemie te beëindigen You can help to end the HIV / AIDS epidemic Sectie Infectieziekten Weet uw HIV status Know your HIV status by 2020

Nadere informatie

Intro tussen 19.30-20.00

Intro tussen 19.30-20.00 Intro tussen 19.30-20.00 Pianoconcerto Rachmaninov No. 3 http://www.youtube.com/watch?v=aapjpeqmvim Voor mij, één van de mooiste pianostukken ooit. Naar t schijnt ook het moeilijkste en meest virtuoze

Nadere informatie

Alcohol policy in Belgium: recent developments

Alcohol policy in Belgium: recent developments 1 Alcohol policy in Belgium: recent developments Kurt Doms, Head Drug Unit DG Health Care FPS Health, Food Chain Safety and Environment www.health.belgium.be/drugs Meeting Alcohol Policy Network 26th November

Nadere informatie

Séverine Caluwaerts, ITG 31 mei 2016

Séverine Caluwaerts, ITG 31 mei 2016 Séverine Caluwaerts, ITG 31 mei 2016 1 2 A. 10 0% 0% 0% 0% 10 3 A. Ja, altijd B. ja, als ze ondetecteerbaar is C. neen 0% 0% 0% Ja, altijd ja, als ze ondetecteerbaar

Nadere informatie

Socio-economic situation of long-term flexworkers

Socio-economic situation of long-term flexworkers Socio-economic situation of long-term flexworkers CBS Microdatagebruikersmiddag The Hague, 16 May 2013 Siemen van der Werff www.seo.nl - secretariaat@seo.nl - +31 20 525 1630 Discussion topics and conclusions

Nadere informatie

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and

Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch. en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa. Physical factors as predictors of psychological and Lichamelijke factoren als voorspeller voor psychisch en lichamelijk herstel bij anorexia nervosa Physical factors as predictors of psychological and physical recovery of anorexia nervosa Liesbeth Libbers

Nadere informatie

Chemoprofylaxe voor HIV. Charles Boucher

Chemoprofylaxe voor HIV. Charles Boucher Chemoprofylaxe voor HIV Charles Boucher Elk jaar 2.5 millioen nieuwe infecties De epidemie is niet onder controle!!! Voor elke twee patienten die met therapie starten raken vijf nieuwe patienten besmet

Nadere informatie

Prikaccidenten en psychosociale opvang

Prikaccidenten en psychosociale opvang Prikaccidenten en psychosociale opvang Séverine Caluwaerts ITG 12/3/2009 1.Casus 2.Wat is PEP? 3. Welke infecties? 4.Procedure 5.Problemen 6.wat heeft de patient/hcw nodig? 1.Casus Verpleegkundige 23 j,

Nadere informatie

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth

Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Fidelity of a Strengths-based method for Homeless Youth Manon krabbenborg, Sandra Boersma, Marielle Beijersbergen & Judith Wolf s.boersma@elg.umcn.nl Homeless youth in the Netherlands Latest estimate:

Nadere informatie

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior

De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag. The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior De Invloed van Perceived Severity op Condoomgebruik en HIV-Testgedrag The Influence of Perceived Severity on Condom Use and HIV-Testing Behavior Martin. W. van Duijn Student: 838797266 Eerste begeleider:

Nadere informatie

wat kunnen we leren van andere specialismen?? Kees Brinkman Amsterdam

wat kunnen we leren van andere specialismen?? Kees Brinkman Amsterdam nationale hepatitisdag 16 September 2014 behandeling en monitoring wat kunnen we leren van andere specialismen?? Kees Brinkman Amsterdam monitoring in Nederland waarom??? maatschappelijke relevantie: prevalentie

Nadere informatie

HET PARTNER-ONDERZOEK

HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie en geïnformeerde voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief;

Nadere informatie

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher

Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Healthy people want everything, sick people want only one thing. would love to see a Hospital Teacher Consultant Education Sick Pupils Educational Service Centre University Medical Centre The Netherlands

Nadere informatie

Chemotherapie en stolling

Chemotherapie en stolling Chemotherapie en stolling Therapie, preventie en risicofactoren Karen Geboes UZ Gent 4 december 2015 Avastin en longembolen: hoe behandelen en Avastin al dan niet verder? Chemotherapie en stolling: Therapie,

Nadere informatie

Doe aan preventie en neem klachten serieus

Doe aan preventie en neem klachten serieus RSI heet voluit repetitive strain injury. Vroeger werd het ook wel muisarm genoemd, maar dat is te beperkt. RSI is een verzamelnaam voor vage maar wel èchte klachten aan nek, schouders, armen, polsen,

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-NEGATIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-NEGATIEVE MAN Pagina van 6 AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot 6 maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim

De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim De Relatie tussen Werkdruk, Pesten op het Werk, Gezondheidsklachten en Verzuim The Relationship between Work Pressure, Mobbing at Work, Health Complaints and Absenteeism Agnes van der Schuur Eerste begeleider:

Nadere informatie

Is hepatitis-c een soa? Soa-hiv-seminarie

Is hepatitis-c een soa? Soa-hiv-seminarie Is hepatitis-c een soa? Soa-hiv-seminarie Woensdag 19 mei 2010 Ludwig Apers Met steun van Overzicht presentatie Is Hep C een SOA? Is enkel Hep C bezig aan een opmars als SOA? HIV en Hep C: double trouble?

Nadere informatie

Deelnemersinformatie en geïnformeerde toestemming voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK

Deelnemersinformatie en geïnformeerde toestemming voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie en geïnformeerde voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief;

Nadere informatie

Epidemiologie van HIV/AIDS en Testbeleid

Epidemiologie van HIV/AIDS en Testbeleid Epidemiologie van HIV/AIDS en Testbeleid W. Peetermans Algemene Interne Geneeskunde UZ Leuven HIV/AIDS : historiek Diagnose van een nieuw verworven immuundeficiëntie syndroom in 1981 Virale etiologie in

Nadere informatie

Deze informatie is bestemd voor mensen die mee willen doen aan het AMPrEP project.

Deze informatie is bestemd voor mensen die mee willen doen aan het AMPrEP project. Deze informatie is bestemd voor mensen die mee willen doen aan het AMPrEP project. U kunt deze informatie ook vinden op de website van de soa poli van de GGD Amsterdam. Wat is het AMPrEP project? AMPrEP

Nadere informatie

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.

Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing. Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet. Expert at a distance Creating a marketplace where expertise is made available through videoconferencing Roland Staring Community Support Manager roland.staring@surfnet.nl Working together for education

Nadere informatie

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur

Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur Invloed van het aantal kinderen op de seksdrive en relatievoorkeur M. Zander MSc. Eerste begeleider: Tweede begeleider: dr. W. Waterink drs. J. Eshuis Oktober 2014 Faculteit Psychologie en Onderwijswetenschappen

Nadere informatie

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Vraag de onderzoeksdeelnemers na hun aanmelding om deze basisvragenlijst in te vullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

Understanding and being understood begins with speaking Dutch

Understanding and being understood begins with speaking Dutch Understanding and being understood begins with speaking Dutch Begrijpen en begrepen worden begint met het spreken van de Nederlandse taal The Dutch language links us all Wat leest u in deze folder? 1.

Nadere informatie

Is valpreventie kosteneffectief?

Is valpreventie kosteneffectief? Is valpreventie kosteneffectief? Prof. Dr. Lieven Annemans Ghent University, Brussels University Lieven.annemans@ugent.be Lieven.annemans@vub.ac.be Maart 2014 1 Reactie van de overheden op de crisis Jaarlijkse

Nadere informatie

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS

COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS COGNITIEVE DISSONANTIE EN ROKERS Gezondheidsgedrag als compensatie voor de schadelijke gevolgen van roken COGNITIVE DISSONANCE AND SMOKERS Health behaviour as compensation for the harmful effects of smoking

Nadere informatie

Soa en hiv in België Is het actueel?

Soa en hiv in België Is het actueel? Soa en hiv in België Is het actueel? Sandra.vandeneynde@sensoa.be Let s talk about hiv & soa 9 mei 2014 - Thomas More Mechelen Presentatie in vogelvlucht + Hiv en soa: waarover hebben we het? + Epidemiologie

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-NEGATIEVE VROUW

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-NEGATIEVE VROUW AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat u de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten moeten

Nadere informatie

Implementation of the new guidelines in the inpatient setting. Monika Waskiewicz & Hilde Stevens June 10, 2015 Brussels

Implementation of the new guidelines in the inpatient setting. Monika Waskiewicz & Hilde Stevens June 10, 2015 Brussels Implementation of the new guidelines in the inpatient setting Monika Waskiewicz & Hilde Stevens June 10, 2015 Brussels CF-center Antwerp: St. Vincentiushospital Antwerpen UZA Edegem UZA: children St. Vincentiusziekenhuis:

Nadere informatie

Maak PrEP toegankelijk in Nederland

Maak PrEP toegankelijk in Nederland Maak PrEP toegankelijk in Nederland Een standpunt van Aids Fonds en Soa Aids Nederland. Aids Fonds - Soa Aids Nederland Contactpersoon Cor Blom Keizersgracht 392 Datum 3 oktober 2014 1016 GB Amsterdam

Nadere informatie

HIV SAM AFRIKANEN TEGEN HIV. Instituut voor Tropische Geneeskunde

HIV SAM AFRIKANEN TEGEN HIV. Instituut voor Tropische Geneeskunde HIV SAM AFRIKANEN TEGEN HIV Instituut voor Tropische Geneeskunde Introductie Deze brochure geeft je informatie over HIVtesten (het Human Immunodeficiency Virus dat AIDS of Acquired ImmunoDeficiency Syndrome

Nadere informatie

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE VROUW

BASISVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE VROUW Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Vraag de onderzoeksdeelnemers na hun aanmelding om deze basisvragenlijst in te vullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten

De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en. proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten De relatie tussen depressie- en angstsymptomen, diabetesdistress, diabetesregulatie en proactieve copingvaardigheden bij type 2 diabetespatiënten The relationship between depression symptoms, anxiety symptoms,

Nadere informatie

Advies biomedische preventie van hiv in Nederland 2013. Een standpunt van Aids Fonds en Soa Aids Nederland

Advies biomedische preventie van hiv in Nederland 2013. Een standpunt van Aids Fonds en Soa Aids Nederland Advies biomedische preventie van hiv in Nederland 2013 Een standpunt van Aids Fonds en Soa Aids Nederland Amsterdam, april 2013 2 20130642/CB/GEW Inhoud 1. Inleiding... 3 2. Onderbouwing... 4 2.1. Hiv-behandeling

Nadere informatie

Introduction Henk Schwietert

Introduction Henk Schwietert Introduction Henk Schwietert Evalan develops, markets and sells services that use remote monitoring and telemetry solutions. Our Company Evalan develops hard- and software to support these services: mobile

Nadere informatie

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond.

Opgave 2 Geef een korte uitleg van elk van de volgende concepten: De Yield-to-Maturity of a coupon bond. Opgaven in Nederlands. Alle opgaven hebben gelijk gewicht. Opgave 1 Gegeven is een kasstroom x = (x 0, x 1,, x n ). Veronderstel dat de contante waarde van deze kasstroom gegeven wordt door P. De bijbehorende

Nadere informatie

Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting. aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen

Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting. aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen Determinanten en Barrières van Seksuele Patiëntenvoorlichting aan Kankerpatiënten door Oncologieverpleegkundigen Determinants and Barriers of Providing Sexual Health Care to Cancer Patients by Oncology

Nadere informatie

Prikaccidenten: epidemiologie, opvang en mogelijkheden voor reductie

Prikaccidenten: epidemiologie, opvang en mogelijkheden voor reductie Prikaccidenten: epidemiologie, opvang en mogelijkheden voor reductie Paul van Wijk, september 2014 VU medisch centrum, Amsterdam Jeroen Bosch Ziekenhuis, s-hertogenbosch Inhoud Prikaccidenten risico s

Nadere informatie

The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy. on Sociosexuality. Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie. op Sociosexualiteit

The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy. on Sociosexuality. Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie. op Sociosexualiteit The Effect of Gender, Sex Drive and Autonomy on Sociosexuality Invloed van Sekse, Seksdrive en Autonomie op Sociosexualiteit Filiz Bozkurt First supervisor: Second supervisor drs. J. Eshuis dr. W. Waterink

Nadere informatie

Eenmalig seksueel geweld

Eenmalig seksueel geweld Eenmalig seksueel geweld Iva Bicanic Coordinator Landelijk Psychotraumacentrum UMC Utrecht Eenmalig seksueel geweld At risk: 14-24 jaar At risk: eerder misbruik Dader meestal bekende Minderheid onthult

Nadere informatie

23-4-2012. Conclusie: Zorg voor Seksuele Gezondheid. Opzet: Seksuele gezondheid in Ned. Seksuele gezondheid. Schuivende paradigma's

23-4-2012. Conclusie: Zorg voor Seksuele Gezondheid. Opzet: Seksuele gezondheid in Ned. Seksuele gezondheid. Schuivende paradigma's Conclusie: Zorg voor Seksuele Gezondheid Schuivende paradigma's NHG VOORJAARSCONGRES 19 APRIL 211 Jan van Bergen, huisarts Hoogleraar soa hiv in de 1 e lijn AMC Soa Aids Nederland De huisarts speelt een

Nadere informatie

HIV/AIDS and African migrants in Belgium

HIV/AIDS and African migrants in Belgium HIV/AIDS and African migrants in Belgium Marie Laga Institute of Tropical Medecine Antwerp Regional HIV and AIDS statistics and features, 2008 Sub-Saharan Africa Middle East & North Africa South and South-East

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST HIV-POSITIEVE MAN Pagina van AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop dat je de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten

Nadere informatie

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages

The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages The Dutch mortgage market at a cross road? The problematic relationship between supply of and demand for residential mortgages 22/03/2013 Housing market in crisis House prices down Number of transactions

Nadere informatie

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability

Researchcentrum voor Onderwijs en Arbeidsmarkt The role of mobility in higher education for future employability The role of mobility in higher education for future employability Jim Allen Overview Results of REFLEX/HEGESCO surveys, supplemented by Dutch HBO-Monitor Study migration Mobility during and after HE Effects

Nadere informatie

Profile visitors NRC Q

Profile visitors NRC Q NRC Media presents About NRC Q A unique concept Business news platform for ambitious people on the go Short, sharp articles with professional infographics Daily newsletter at 5.30am News updates via WhatsApp

Nadere informatie

Zorgmodel behandeling patiënten in Maastricht, samenwerking infectie-ziekten/ MDL, en de rol van de hepatitisverpleegkundige

Zorgmodel behandeling patiënten in Maastricht, samenwerking infectie-ziekten/ MDL, en de rol van de hepatitisverpleegkundige Zorgmodel behandeling patiënten in Maastricht, samenwerking infectie-ziekten/ MDL, en de rol van de hepatitisverpleegkundige Nationale hepatitis dag 2015 Beurs van Berlage Amsterdam Ger H. Koek, M.D. PhD

Nadere informatie

Houdt u er alstublieft rekening mee dat het 5 werkdagen kan duren voordat uw taalniveau beoordeeld is.

Houdt u er alstublieft rekening mee dat het 5 werkdagen kan duren voordat uw taalniveau beoordeeld is. - Instructie Deze toets heeft als doel uw taalniveau te bepalen. Om een realistisch beeld te krijgen van uw niveau,vragen we u niet langer dan één uur te besteden aan de toets. De toets bestaat uit twee

Nadere informatie

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit

Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 1 Intercultural Mediation through the Internet Hans Verrept Intercultural mediation and policy support unit 2 Structure of the presentation - What is intercultural mediation through the internet? - Why

Nadere informatie

Feedback WG System Operations 21 November 2012

Feedback WG System Operations 21 November 2012 Feedback WG System Operations 21 November 2012 User Group 06/12/2012 Wim Michiels Content Feedback IGCC Winter action plan Draft ENTSO-E winter outlook 2012 2013 Capaciteit noordgrens Overview of dynamic

Nadere informatie

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market

Aim of this presentation. Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Aim of this presentation Give inside information about our commercial comparison website and our role in the Dutch and Spanish energy market Energieleveranciers.nl (Energysuppliers.nl) Founded in 2004

Nadere informatie

Hepatitis A. Transmissiedag Infectieziekten 14 september 2010

Hepatitis A. Transmissiedag Infectieziekten 14 september 2010 Hepatitis A Transmissiedag Infectieziekten 14 september 2010 Pierre Van Damme, MD, PhD Centrum voor de Evaluatie van Vaccinaties Vaccin & Infectieziekten Instituut Referentiecentrum WGO, Universiteit Antwerpen

Nadere informatie

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-POSITIEVE MAN

OPVOLGVRAGENLIJST - HIV-POSITIEVE MAN AANWIJZINGEN VOOR ONDERZOEKSMEDEWERKERS: Laat de onderzoeksdeelnemers om de tot maanden een opvolgvragenlijst invullen. Let erop da tu de juiste vragenlijst uitdeelt. De ingevulde vragenlijsten moeten

Nadere informatie

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch

Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Knelpunten in Zelfstandig Leren: Zelfregulerend leren, Stress en Uitstelgedrag bij HRM- Studenten van Avans Hogeschool s-hertogenbosch Bottlenecks in Independent Learning: Self-Regulated Learning, Stress

Nadere informatie

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet.

Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. Settings for the C100BRS4 MAC Address Spoofing with cable Internet. General: Please use the latest firmware for the router. The firmware is available on http://www.conceptronic.net! Use Firmware version

Nadere informatie

Hepatologie; naar een volwaardige discipline. Jeoffrey Schouten

Hepatologie; naar een volwaardige discipline. Jeoffrey Schouten Hepatologie; naar een volwaardige discipline Jeoffrey Schouten 3 Inleiding 1978: Stevie Wonder en Fleetwood Mac winnen de music awards Eerste aflevering van Dallas op de Amerikaanse TV Première van Grease

Nadere informatie

SAMENVATTING PARTNER-PROTOCOL

SAMENVATTING PARTNER-PROTOCOL SAMENVATTING PARTNER-PROTOCOL Een onderzoek naar serodiscordante stellen om het risico van overdracht van HIV in te schatten en factoren met betrekking tot condoomgebruik te bestuderen. Partners van mensen

Nadere informatie

Hoe is het revalidatie zorggebied op dit moment vormgegeven. Innovaties in de revalidatiezorg. Nieuwe vormen van revalidatie.

Hoe is het revalidatie zorggebied op dit moment vormgegeven. Innovaties in de revalidatiezorg. Nieuwe vormen van revalidatie. Inleiding in de revalidatiegeneeskunde 2011. Hoe is het revalidatie zorggebied op dit moment vormgegeven. De rol van de zorgverzekeraars. Innovaties in de revalidatiezorg. Wat is multidisciplinair. Pijnrevalidatie.

Nadere informatie

Kristien Wouters Tom Platteau Instituut voor Tropische Geneeskunde Antwerpen kwouters@itg.be tplatteau@itg.be

Kristien Wouters Tom Platteau Instituut voor Tropische Geneeskunde Antwerpen kwouters@itg.be tplatteau@itg.be HIV testen en teststrategieën Kristien Wouters Tom Platteau Instituut voor Tropische Geneeskunde Antwerpen kwouters@itg.be tplatteau@itg.be Structuur van de les Epidemiologie in België: www.wiv-isp.be;

Nadere informatie

Deelnemersinformatie voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK

Deelnemersinformatie voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie voor de HIV-negatieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief; (ii)

Nadere informatie

INVLOED VAN CHRONISCHE PIJN OP ERVAREN SOCIALE STEUN. De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren

INVLOED VAN CHRONISCHE PIJN OP ERVAREN SOCIALE STEUN. De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren De Invloed van Chronische Pijn en de Modererende Invloed van Geslacht op de Ervaren Sociale Steun The Effect of Chronic Pain and the Moderating Effect of Gender on Perceived Social Support Studentnummer:

Nadere informatie

Comics FILE 4 COMICS BK 2

Comics FILE 4 COMICS BK 2 Comics FILE 4 COMICS BK 2 The funny characters in comic books or animation films can put smiles on people s faces all over the world. Wouldn t it be great to create your own funny character that will give

Nadere informatie

We will never see a reduction in new infections and deaths without investing in the strategic capacity of the most directly affected: HIV-positive

We will never see a reduction in new infections and deaths without investing in the strategic capacity of the most directly affected: HIV-positive We will never see a reduction in new infections and deaths without investing in the strategic capacity of the most directly affected: HIV-positive women. Terry McGovern, Ford Foundation Hiv/aids bij vrouwen

Nadere informatie

Kosten en baten van lokale gezondheidspromotie

Kosten en baten van lokale gezondheidspromotie Kosten en baten van lokale gezondheidspromotie Prof. Dr. Lieven Annemans Ghent University, Brussels University Lieven.annemans@ugent.be Lieven.annemans@vub.ac.be VIGeZ April 2013 1 Growth 7% Eén van de

Nadere informatie

479a. Hiv, de behandeling en relevante informatie

479a. Hiv, de behandeling en relevante informatie Hiv, de behandeling en relevante informatie Wat is hiv? Hiv is een infectieziekte (hiv is de afkorting voor human immunodeficiency virus). Hiv is een virus dat het immuunsysteem (het afweersysteem tegen

Nadere informatie

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016

Ius Commune Training Programme 2015-2016 Amsterdam Masterclass 16 June 2016 www.iuscommune.eu Dear Ius Commune PhD researchers, You are kindly invited to attend the Ius Commune Amsterdam Masterclass for PhD researchers, which will take place on Thursday 16 June 2016. During this

Nadere informatie

Deelnemersinformatie voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK

Deelnemersinformatie voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Deelnemersinformatie voor de HIV-positieve partner HET PARTNER-ONDERZOEK Het PARTNER-onderzoek is een onderzoek naar stellen, waarbij: (i) de ene partner HIV-positief is en de ander HIV-negatief; (ii)

Nadere informatie

Juni 2015 SAMENVATTING SCREENINGSSCHEMA UIT LEIDRAAD VOOR MEDISCHE CONSULTATIES BIJ SEKSWERKERS. Pasop vzw

Juni 2015 SAMENVATTING SCREENINGSSCHEMA UIT LEIDRAAD VOOR MEDISCHE CONSULTATIES BIJ SEKSWERKERS. Pasop vzw SAMENVATTING SCREENINGSSCHEMA UIT LEIDRAAD VOOR MEDISCHE CONSULTATIES BIJ SEKSWERKERS Pasop vzw 1 KERNBOODSCHAP Sekswerkers: zeer gevarieerde groep qua leeftijd, nationaliteit, werksector, taal, sociale

Nadere informatie

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten

Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Verschil in Perceptie over Opvoeding tussen Ouders en Adolescenten en Alcoholgebruik van Adolescenten Difference in Perception about Parenting between Parents and Adolescents and Alcohol Use of Adolescents

Nadere informatie

Hoe krijg je hepatitis B?

Hoe krijg je hepatitis B? Hepatitis B Hepatitis B is een infectie van de lever, veroorzaakt door het hepatitis B-virus. In Nederland wordt dit virus vooral overgedragen door seksueel contact. Het dringt via de slijmvliezen van

Nadere informatie

Begeleiding van HIV-patiënten

Begeleiding van HIV-patiënten Symposium Up-to-Date in Infectieziekten Zaterdag 11 februari 2012 Begeleiding van HIV-patiënten Anneleen Lijnen Nurse physician assistant Dienst Infectieziekten 1) Voorstelling Verpleegkundige Ondersteuning

Nadere informatie

Recente ontwikkelingen in de ethische normen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek

Recente ontwikkelingen in de ethische normen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek Recente ontwikkelingen in de ethische normen voor medisch-wetenschappelijk onderzoek Prof dr JJM van Delden Julius Centrum, UMC Utrecht j.j.m.vandelden@umcutrecht.nl Inleiding Medisch-wetenschappelijk

Nadere informatie

Dr. P. (Peter) M. Kouw, arts maatschappij en gezondheid, GGD Amsterdam i.s.m. met de ad-hoc werkgroep Werkinstructie HIV screening voor BCG

Dr. P. (Peter) M. Kouw, arts maatschappij en gezondheid, GGD Amsterdam i.s.m. met de ad-hoc werkgroep Werkinstructie HIV screening voor BCG Colofon Dr. P. (Peter) M. Kouw, arts maatschappij en gezondheid, GGD Amsterdam i.s.m. met de ad-hoc werkgroep Werkinstructie HIV screening voor BCG Vastgesteld op 27 juni 2014 door de Commissie voor Praktische

Nadere informatie

Aortaklepkeuze: Naar optimale beslisvorming

Aortaklepkeuze: Naar optimale beslisvorming Aortaklepkeuze: Naar optimale beslisvorming Prof Dr JJM Takkenberg Afdeling Thoraxchirurgie Erasmus MC Disclosures: none Deze presentatie Aortaklepvervanging: Hoe bepalen we de beste optie voor de individuele

Nadere informatie

Stigmatisering van Mensen met Keelkanker: de Rol van Mindfulness van de Waarnemer

Stigmatisering van Mensen met Keelkanker: de Rol van Mindfulness van de Waarnemer Met opmaak: Links: 3 cm, Rechts: 2 cm, Boven: 3 cm, Onder: 3 cm, Breedte: 21 cm, Hoogte: 29,7 cm Stigmatisering van Mensen met Keelkanker: de Rol van Mindfulness van de Waarnemer Stigmatisation of Persons

Nadere informatie

Redenen voor preventie. A) Jaarlijks worden nog steeds miljoenen mensen geïnfecteerd met HIV In 2007 werden 2.5 miljoen mensen geïnfecteerd

Redenen voor preventie. A) Jaarlijks worden nog steeds miljoenen mensen geïnfecteerd met HIV In 2007 werden 2.5 miljoen mensen geïnfecteerd Redenen voor preventie A) Jaarlijks worden nog steeds miljoenen mensen geïnfecteerd met HIV In 2007 werden 2.5 miljoen mensen geïnfecteerd UNAIDS, Global Report, 2008 Redenen voor preventie B) Aangezien

Nadere informatie

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant

een kopie van je paspoort, een kopie van je diploma voortgezet onderwijs (hoogst genoten opleiding), twee pasfoto s, naam op de achterkant Vragenlijst in te vullen en op te sturen voor de meeloopochtend, KABK afdeling fotografie Questionnaire to be filled in and send in before the introduction morning, KABK department of Photography Stuur

Nadere informatie

Doc.Ref.: CMDh/PhVWP/042/2012 January 2012 SUMMARY OF PRODUCT CHARACTERISTICS. New Class Warnings

Doc.Ref.: CMDh/PhVWP/042/2012 January 2012 SUMMARY OF PRODUCT CHARACTERISTICS. New Class Warnings HMG-CoA Reductase Inhibitors and safety the risk of new onset diabetes/impaired glucose metabolism Final SmPC and PL wording agreed by PhVWP December 2011 Doc.Ref.: CMDh/PhVWP/042/2012 January 2012 SUMMARY

Nadere informatie

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14

Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 QUICK GUIDE C Het beheren van mijn Tungsten Network Portal account NL 1 Manage my Tungsten Network Portal account EN 14 Version 0.9 (June 2014) Per May 2014 OB10 has changed its name to Tungsten Network

Nadere informatie

Prikaccidenten voorkómen blijft nog steeds het beste

Prikaccidenten voorkómen blijft nog steeds het beste Prikaccidenten voorkómen blijft nog steeds het beste Paul van Wijk Academisch Medisch Centrum, Amsterdam Jeroen Bosch Ziekenhuis, Den Bosch Prikaccidenten Verzamelnaam voor prik-, snij-, bijt- en spatongelukken

Nadere informatie

Veilig zwanger worden met hiv. Naar een Nederlands-Zwitsers standpunt

Veilig zwanger worden met hiv. Naar een Nederlands-Zwitsers standpunt 1 Veilig zwanger worden met hiv. Naar een Nederlands-Zwitsers standpunt A safe pregnancy despite HIV. Towards a Dutch-Swiss statement R.J. Hassing, B.J. Rijnders, M.E. van der Ende Samenvatting Ondanks

Nadere informatie

Wat te doen bij een ongeval

Wat te doen bij een ongeval Wat te doen bij... Wat te doen bij een ongeval IEDER: Onmiddellijk 2525 bellen (Intern alarmnummer) Meld kort en duidelijk: Uw naam en werkadres Uw telefoonnummer Wat is er gebeurd Waar is het gebeurd

Nadere informatie

ESOMAR PAPER: Four simple strategies: 25% more ROI for newspaper advertisement

ESOMAR PAPER: Four simple strategies: 25% more ROI for newspaper advertisement ESOMAR PAPER: Four simple strategies: 25% more ROI for newspaper advertisement Learnings from 2011 case for: Erdee Media Group Cebuco, Amsterdam BY Martin Leeflang (Validators) Esomar Paper Augustus 2011

Nadere informatie

Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten?

Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten? De Modererende rol van Persoonlijkheid op de Relatie tussen Depressieve Symptomen en Overeten 1 Wat is de Modererende Rol van Consciëntieusheid, Extraversie en Neuroticisme op de Relatie tussen Depressieve

Nadere informatie

Een nieuw. Erfo-Centrum. Leiden, 11 november 2009 Hans GCP Schikan, CEO Prosensa

Een nieuw. Erfo-Centrum. Leiden, 11 november 2009 Hans GCP Schikan, CEO Prosensa Een nieuw behandelingsperspectief door RNA based therapy Erfo-Centrum Leiden, 11 november 2009 Hans GCP Schikan, CEO Prosensa Highlights Start t in 2002 Nauwe band met LUMC Financiering met o.a. durfkapitaal

Nadere informatie

Welkom! Michael Sourbron.

Welkom! Michael Sourbron. Make IT personal Welkom! Michael Sourbron Michael.Sourbron@callexcell.be François Gysbertsen François.Gysbertsen@callexcell.be GertJan Coolen GertJan.Coolen@frontline.nl Agenda Introductie Engage uw klant

Nadere informatie

Congres Social Media, Stichting Corporate Communicatie

Congres Social Media, Stichting Corporate Communicatie Dexia & social media Frank Van ssche, Head of Brand & Project Office, Communicatie Gent, 28/04/2011 Congres Social Media, Stichting Corporate Communicatie Quotes Social media isn't (just) about the media,

Nadere informatie

Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen?

Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen? Firewall van de Speedtouch 789wl volledig uitschakelen? De firewall van de Speedtouch 789 (wl) kan niet volledig uitgeschakeld worden via de Web interface: De firewall blijft namelijk op stateful staan

Nadere informatie

Testen op soa: hoe, wat, waar?

Testen op soa: hoe, wat, waar? Testen op soa: hoe, wat, waar? Tom Platteau Seksuoloog ITG/Helpcenter tplatteau@itg.be Overzicht van de presentatie Soa en hiv in België Preventie en plaats van testen Uitdagingen voor soa-bestrijding

Nadere informatie

Post Expositie Profylaxe (PEP) Centrumlocatie

Post Expositie Profylaxe (PEP) Centrumlocatie Centrumlocatie U bent doorverwezen naar de afdeling Spoed Eisende Hulp en/of de polikliniek Inwendige Geneeskunde/Infectieziekten. De medische zorg voor infectieziekten wordt verzorgd door een team van

Nadere informatie

SOA-spreekuur. in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen. Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent

SOA-spreekuur. in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen. Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent SOA-spreekuur in de Academische Huisartsenpraktijk Groningen Alie van der Heide, SOA-praktijkassistent TRIAGE Verzoek Soa test/vraag SOA Klachten Geen Klachten Huisarts Soa spreekuur assistente Het SOA-consult

Nadere informatie

Evidence please! 27 juni 2013. Michiel Reneman REHABILITATION MEDICINE / CENTER FOR REHABILITATION

Evidence please! 27 juni 2013. Michiel Reneman REHABILITATION MEDICINE / CENTER FOR REHABILITATION Evidence please! 27 juni 2013 Michiel Reneman REHABILITATION MEDICINE / CENTER FOR REHABILITATION Evidence please! 1. EBP 2. Hulpmiddelen en voorzieningen 3. Aanpassingen 4. Waarom? EBP: Extremely Boring

Nadere informatie

Dataverzameling en datakwaliteit. Karakteristieken van de geregistreerde populatie

Dataverzameling en datakwaliteit. Karakteristieken van de geregistreerde populatie Dataverzameling en datakwaliteit De controle op de verzameling en de kwaliteit van de gegevens is cruciaal voor de waarde van observationele gegevens die door de Stichting HIV Monitoring (SHM) verzameld

Nadere informatie

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2

Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 167 Appendix A: List of variables with corresponding questionnaire items (in English) used in chapter 2 Task clarity 1. I understand exactly what the task is 2. I understand exactly what is required of

Nadere informatie