Object Oriëntatie Foundation (OOF.NL)

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Object Oriëntatie Foundation (OOF.NL)"

Transcriptie

1 Object Oriëntatie Foundation (OOF.NL)

2 EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch - Hoog Catharijne Godebaldkwartier DT Utrecht Postbus DC Utrecht Nederland T F E I Datum: 1 juli 2010 Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem of uitgezonden in enige vorm door middel van druk, fotokopie of welke andere vorm dan ook zonder toestemming van EXIN 2

3 INHOUD 1. Profiel 4 2. Exameneisen 5 3. Begrippenlijst 7 4. Literatuur 9 3

4 1. Profiel De is een onmisbare module voor startende IT ers. De inhoud van deze foundation biedt een goede basis voor iedereen die zich verder wil ontwikkelen op het gebied van systeemontwerp, systeemontwikkeling, programmeren en software engineering. Inhoud De module biedt een praktische introductie op Object Oriëntatie (OO). Er wordt aandacht gegeven aan Unified Modelling Language (UML), belangrijke modelleringstechniek en aan de belangrijkste OO-begrippen die via UML worden toegepast. Verder vormt de module een kennismaking met verschillende typen programmeertalen. Diverse aspecten als het plaatsen van OO-programmeertalen en de belangrijkste verschillen en voordelen van OO ten opzichte van gestructureerd programmeren komen aan bod. De onderwerpen van deze module zijn: objectoriëntatie en systeemontwikkeling, object georiënteerd denken en een inleiding Unified Modeling Language (UML). Doelgroep De module richt zich op starterende IT ers die weinig of niets afweten van OO-ontwikkeling en zich graag willen oriënteren op objectoriëntatie. Of IT ers met kennis van gestructureerde programmeertalen die op objectoriëntatie willen overstappen. Context De module maakt deel uit van de Tracks Foundation serie: kwadrant Informatiesystemen. Voorkennis Geen. Indicatie studielast 60 uren. Training Het maximum aantal deelnemers is 25. (Dit geldt niet voor een online- of computer based training.) Contacturen Het minimum aantal contacturen tijdens de training is 15. Dit omvat groepsopdrachten, voorbereiding op het examen en korte pauzes. Dit aantal uren is exclusief huiswerk, logistieke voorbereiding van het examen en lunchpauzes. Praktijkopdracht(en) Niet van toepassing. Examenvorm Computergestuurde multiplechoicevragen. Examenduur 60 minuten. Examendetails Aantal vragen: 30 Cesuur: 65 % (20 van 30) Open boek/notities: nee Elektronische hulpmiddelen toegestaan: nee Voorbeeldvragen U kunt een voorbeeldexamen downloaden via Training provider Op de website van EXIN vindt u een lijst van geaccrediteerde training providers 4

5 2. Exameneisen De exameneisen zijn uitgewerkt in examenspecificaties. In onderstaande tabel staan de onderwerpen van de module (exameneisen). Het gewicht van de verschillende onderwerpen in het examen wordt uitgedrukt in een percentage van het totaal. Exameneis Examenspecificatie Gewicht (%) 1. Objectoriëntatie en systeemontwikkeling De kandidaat heeft inzicht in de historische achtergrond van objectoriëntatie Objectgeoriënteerd denken De kandidaat kent de voordelen en valkuilen van objectoriëntatie (OO) De kandidaat kent de basisbegrippen van OO en hun toepassing De kandidaat kent de basisprincipes van het Objectgeoriënteerd modelleren Inleiding Unified Modeling Language (UML) De kandidaat kent de belangrijkste begrippen en basisnotaties van UML De kandidaat heeft inzicht in klasse- (class) en objectdiagrammen De kandidaat heeft inzicht in use-case-diagrammen De kandidaat heeft inzicht in de toepassing van interactiediagrammen. 15 Totaal 100 5

6 Examenspecificaties 1. Objectoriëntatie en systeemontwikkeling (10%) 1.1 De kandidaat heeft inzicht in de historische achtergrond van objectoriëntatie de verschillen tussen objectgeoriënteerd en gestructureerd modelleren beschrijven; de verschillen beschrijven tussen moderne methoden en de traditionele methode van systeemontwikkeling. 2. Objectgeoriënteerd denken (40%) 2.1 De kandidaat kent de voordelen en valkuilen van objectoriëntatie (OO) de voordelen van OO benoemen; de valkuilen van OO benoemen. 2.2 De kandidaat kent de basisbegrippen van OO en hun toepassing de basisbegrippen van OO beschrijven; de onderlinge relaties tussen de OO begrippen omschrijven. 2.3 De kandidaat kent de basisprincipes van het objectgeoriënteerd modelleren het concept insluiting (encapsulation) omschrijven; het concept overerving (inheritance) omschrijven; het concept polymorfie (polymorphism) omschrijven. 3. Inleiding Unified Modeling Language (UML) (50%) 3.1 De kandidaat kent de belangrijkste begrippen en basisnotaties van UML een aantal basisbegrippen omschrijven; de verschillende diagrammen en hun onderlinge samenhang beschrijven. 3.2 De kandidaat heeft inzicht in klasse- (class) en objectdiagrammen een klassendiagram interpreteren; een objectdiagram interpreteren. 3.3 De kandidaat heeft inzicht in use-case-diagrammen aangeven welke categorie systeemeisen geschikt is voor beschrijving met use-case-beschrijvingen; een use-case-diagram interpreteren; de relatie tussen use-case-beschrijvingen en use-case-diagrammen beschrijven. 3.4 De kandidaat heeft inzicht in de toepassing van interactiediagrammen een sequencediagram interpreteren; een communicatiediagram interpreteren; de relatie tussen een sequencediagram en een communicatiediagram beschrijven. 6

7 3. Begrippenlijst De begrippenlijst bevat de begrippen die in de toets kunnen worden behandeld. 1. Objectoriëntatie en systeemontwikkeling 1.1 Historische achtergrond agile ontwikkelen datageoriënteerde ontwikkeling domeinmodellering functionele decompositie incrementeel ontwikkelen iteratief ontwikkelen waterval ontwikkeling 2. Objectgeoriënteerd denken 2.2 Basisbegrippen OO associatie (association) attribuut (attribute) bericht (message) instantie (instance) klasse (class) methode (method) object operatie (operation) 2.3 Basisprincipe OO generalisatie implementatie implementation-hiding insluiting (encapsulation) interface overerving (Inheritance) polymorfie (polymorpism) specialisatie verantwoordelijkheden (responsibilities) 3. Inleiding Unified Modeling Language (UML) 3.1 Begrippen en basisnotaties UML activiteitsdiagram (activity diagram) applicatiemodel communicatiediagram (communication diagram) componentdiagram (component diagram) deploymentdiagram (deployment diagram) domeinmodel gedrag (behavorial) implementatiemodel klassediagram (class diagram) modelleertaal objectdiagram (object diagram) sequencediagram (sequence diagram) structuur (structural) toestandsdiagram (state chart diagram) use-case-diagram (use-case-diagram) 7

8 3.2 Klasse- en objectdiagrammen abstracte klasse (abstract class) aggregatie (aggregation) applicatieklasse associatieklasse (association class) beschermd (protected) compositie (composition) commentaar (note box) concrete klasse (concrete class) constraint domeinklasse hulpklasse implementatieklasse link multipliciteit (multiplicity) publiek (public) privé (private) rol (role) stereotype zichtbaarheid (visibility) 3.3 Use-case-diagrammen actor extends-relatie functionele systeemeisen include-relatie interactiestappen niet-functionele systeemeisen scenario use case 3.4 Interactiediagrammen actief object conditionele boodschap frame interactie iteratie levenslijn (life line) recursie (recursion) resultaat (result) verwijzing (ref frame) Toelichting en verantwoording Het basisbegrip methode (method) wordt niet gebruikt in boek B en C. Het wordt wel gebruikt in boek A, echter niet gedefinieerd. Er wordt wel verondersteld dat kandidaten het begrip methode (method) kennen, omdat het zo n algemeen gebruikt OO-begrip is. In boek B wordt het begrip extends-relatie gebruikt voor de UML use-case-relatie <<extend>>. In een van de diagrammen, komt <<extends>> voor. Dit is in UML 2.1 geen correct stereotype. 8

9 4. Literatuur Examenliteratuur A Sintes, A. Objectgeoriënteerd programmeren in 21 dagen Den Haag: Pearson Education/ Addison Wesley, 6e herziene druk, 2002 ISBN B Warmer, J. & Kleppe, A. Praktisch UML 4e editie Amsterdam: Pearson Education Benelux BV, 4e editie, 2007 ISBN C Warmer, J. & Kleppe, A. Praktisch UML 2e editie Pearson Education/ Addison Wesley, 2e druk, 2001 ISBN N.B De betreffende paragrafen uit deze literatuur zijn als pdf beschikbaar via de website Aanvullende literatuur D Faber, E., Kockelkoren, Ch., Kreeft, L., Reubsaet, G., Snel, R., & Wesselink, M. Object Oriented Foundation E3 ICT, 1e druk, 2005 ISBN 10: ISBN 13: Samenhang literatuur en examenspecificaties Examenspecificatie Literatuur 1.1 B: C: 2.1 t/m A: H 1 blz ; H 3 blz A: H 1 blz ; H 4 blz ; H B: 2.3; t/m A: H 2; H 4, blz en blz ; H 6, blz ; H 8 blz. 216, blz. 630 B: 4.2.8, en B: 2.3, 2.5 t/m t/m 3.4, A: B: 3.3 A: H 9 blz. 235 H 8 blz , 4.3, 4.4.2, 4.4.7, 4.4.8, 4.4.9, , , 4.6.2, B: 8.2 t/m B: t/m , , , , B: , 10.3,

Databases en SQL Foundation (DBSQLF.NL)

Databases en SQL Foundation (DBSQLF.NL) Databases en SQL Foundation (DBSQLF.NL) EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch - Hoog Catharijne Godebaldkwartier 365 3511 DT Utrecht Postbus 19147 3501 DC Utrecht Nederland T +31 30 234 48

Nadere informatie

Testen Foundation (TestF.NL)

Testen Foundation (TestF.NL) (TestF.NL) EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch - Hoog Catharijne Godebaldkwartier 365 3511 DT Utrecht Postbus 19147 3501 DC Utrecht Nederland T +31 30 234 48 11 F +31 30 231 59 86 E info@exin.nl

Nadere informatie

EXIN Business Information Management Foundation

EXIN Business Information Management Foundation Preparation Guide EXIN Business Information Management Foundation with reference to BiSL Editie 201601 Copyright 2016 EXIN Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of

Nadere informatie

HOGESCHOOL ROTTERDAM

HOGESCHOOL ROTTERDAM HOGESCHOOL ROTTERDAM IAN02 - Informatie-analyse (objectgeoriënteerde analyse) M O D U L E W I J Z E R I A N 0 2 1 V A N 1 5 Modulecode: IAN02 Modulenaam: Informatieanalyse 2 Belasting (aantal cp): 2 Bestemd

Nadere informatie

voorbeeldexamen I-Tracks voorbeeldexamen ISDDF Information Systems Design and Development Foundation uitgave april 2005

voorbeeldexamen I-Tracks voorbeeldexamen ISDDF Information Systems Design and Development Foundation uitgave april 2005 voorbeeldexamen Information Systems Design and Development Foundation I-Tracks voorbeeldexamen ISDDF Information Systems Design and Development Foundation uitgave april 2005 inhoud 3 inleiding 4 voorbeeldexamen

Nadere informatie

Hoofdstuk: 1 Objectoriëntatie en systeemontwikkeling

Hoofdstuk: 1 Objectoriëntatie en systeemontwikkeling OOF Programmeren Hoofdstuk: 1 Objectoriëntatie en systeemontwikkeling aant Css: 2 669 Objectoriëntatie en systeemontwikkeling - blz 5 1 OO OO staat voor object oriented of objectoriëntatie of objecttechnologie.

Nadere informatie

beschrijvingstechnieken bij systeemontwikkeling

beschrijvingstechnieken bij systeemontwikkeling 1 Bijlage 8 Alternatieve (UML) beschrijvingstechnieken bij systeemontwikkeling De in hoofdstuk 3 weergegeven beschrijvingstechnieken voor de beschrijving van de informatietechnologie is summier. Er wordt

Nadere informatie

Business Information Management Foundation

Business Information Management Foundation Preparation Guide Business Information Management Foundation Editie februari 2012 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

Module 1 Programmeren

Module 1 Programmeren Module 1 Programmeren Programmeertalen 13 1.1 Inleiding 13 1.2 Programmeertalen in historisch perspectief 13 1.2.1 Machinecode 13 1.2.2 Assembleertalen (assembly) 14 1.2.3 Hogere programmeertalen 15 1.2.4

Nadere informatie

Infrastructuur management Foundation (IMF.NL)

Infrastructuur management Foundation (IMF.NL) Infrastructuur management Foundation (IMF.NL) EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch - Hoog Catharijne Godebaldkwartier 365 3511 DT Utrecht Postbus 19147 3501 DC Utrecht Nederland T +31 30

Nadere informatie

Domeinmodellen en klassendiagrammen

Domeinmodellen en klassendiagrammen Overview Architectuur Deployment-diagram Software-architectuur 1 Architectuur Deployment-diagram Software-architectuur 2 3 Architectuur Architectuur Deployment-diagram Software-architectuur Webapplicatie

Nadere informatie

HOGESCHOOL ROTTERDAM

HOGESCHOOL ROTTERDAM HOGESCHOOL ROTTERDAM INA02 - Informatie-analyse (objectgeoriënteerde analyse) M O D U L E W I J Z E R I N F I N A 0 2 1 V A N 18 Modulecode: IAN02 Modulenaam: Informatieanalyse 2 Belasting (aantal cp):

Nadere informatie

Modeleren. Modelleren. Together UML. Waarvan maken we een model? overzicht les 14 t/m 18. ControlCenter 6.2

Modeleren. Modelleren. Together UML. Waarvan maken we een model? overzicht les 14 t/m 18. ControlCenter 6.2 Modelleren Werkelijkheid Modelleren Modeleren Waarvan maken we een model?!analyse " Maak een model van de te automatiseren werkelijkheid of van het op te lossen probleem! Domeinkennis = structuur! Functionele

Nadere informatie

EXIN Agile Scrum Master

EXIN Agile Scrum Master Preparation Guide EXIN Agile Scrum Master Editie juli 2015 Copyright 2015 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or stored in a data processing system

Nadere informatie

EXIN Agile Scrum Foundation

EXIN Agile Scrum Foundation Preparation Guide EXIN Agile Scrum Foundation Editie december 2014 Copyright 2014 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or stored in a data processing

Nadere informatie

EXIN Agile Scrum Foundation

EXIN Agile Scrum Foundation Preparation Guide EXIN Agile Scrum Foundation Editie april 2014 Copyright 2014 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or stored in a data processing

Nadere informatie

Les F-02 UML. 2013, David Lans

Les F-02 UML. 2013, David Lans Les F-02 UML In deze lesbrief wordt globaal beschreven wat Unified Modeling Language (UML) inhoudt. UML is een modelleertaal. Dat wil zeggen dat je daarmee de objecten binnen een (informatie)systeem modelmatig

Nadere informatie

UML. From weblog http://dsnippert.wordpress.com. Dennis Snippert

UML. From weblog http://dsnippert.wordpress.com. Dennis Snippert UML From weblog http://dsnippert.wordpress.com Naam: Dennis Snippert Inhoudsopgave 1. Wat is Uml?... 3 2. UML diagrammen... 4 3. Uitleg diagrammen... 5 3.1. Usecase diagram:... 5 3.2. Class diagram:...

Nadere informatie

Unified Modeling Language

Unified Modeling Language Unified Modeling Language Een introductie voor leden van de expertgroep Informatiemodellen Harmen Mantel, Ordina ICT Management & Consultancy, werkzaam voor KING DOELSTELLING PRESENTATIE GEMEENSCHAPPELIJKE

Nadere informatie

Inhoud. Introductie tot de cursus

Inhoud. Introductie tot de cursus Inhoud Introductie tot de cursus 1 Plaats en functie van de cursus 7 2 Inhoud van de cursus 8 2.1 Voorkennis 8 2.2 Leerdoelen 8 2.3 Opbouw van de cursus 8 2.4 Leermiddelen 9 3 Aanwijzingen voor het bestuderen

Nadere informatie

1. Welke diagrammen beschrijven het dynamisch gedrag van een applicatie?

1. Welke diagrammen beschrijven het dynamisch gedrag van een applicatie? 1. Welke diagrammen beschrijven het dynamisch gedrag van een applicatie? -Use case-diagram -Use case-beschrijving -Activity diagram -Sequentie diagram 2. Welke diagrammen beschrijven de structuur van de

Nadere informatie

OOAA. Object Oriented Analysis Advanced. Arie Bubberman 12/10/2009

OOAA. Object Oriented Analysis Advanced. Arie Bubberman 12/10/2009 OOAA Object Oriented Analysis Advanced Arie Bubberman 12/10/2009 Contents 1 Analyse...3 Kiezen van een ontwikkelproces...3 Agile Methoden...3 Deelprocessen in het OO-ontwikkelproces...Fout! Bladwijzer

Nadere informatie

UML is een visuele taal om processen, software en systemen te kunnen modeleren.

UML is een visuele taal om processen, software en systemen te kunnen modeleren. Vragen inleinding UML 1. Wat is UML? UML is een visuele taal om processen, software en systemen te kunnen modeleren. 2. Waar bestaat UML uit? Notaties(zijn symbolen, commentaar en waarden etc.) en diagrammen(grafische

Nadere informatie

Inhoudstafel. UML (Unified Modeling Language)

Inhoudstafel. UML (Unified Modeling Language) UML (Unified Modeling Language) Inhoudstafel Inleiding...2 Waarvoor dient UML...2 Wat is UML... 2 Use-cases... 2 Inleiding...2 Voorbeeld...3 Eigenschappen van een goede use-case...3 Wat is een actor...4

Nadere informatie

Unified Modeling Language

Unified Modeling Language Unified Modeling Language Een overzicht Danny Greefhorst Matthijs Maat 19 december 1997 Copyright 1997 Software Engineering Research Centre All rights reserved. Software Engineering Research Centre Stichting

Nadere informatie

Modulebeschrijving voor MOD1

Modulebeschrijving voor MOD1 Modulebeschrijving voor MOD1 Fontys Venlo Afd. informatica 12 april 2013 Samenvatting 1 Identificatie Module Modeling 1 ProgressCode MOD1 Docenten Ferd van Odenhoven Afdeling Fontys Hogeschool Techniek

Nadere informatie

Onder aanvoering van de Object Modeling Group (OMG) werd UML een standaard op het gebied van objectgeoriënteerde modelleren.

Onder aanvoering van de Object Modeling Group (OMG) werd UML een standaard op het gebied van objectgeoriënteerde modelleren. HOOFDSTUK 3 3.1 Inleiding UML 3.1.1 Wat is UML? De (UML) is een objectgeoriënteerde modelleertaal waarin je kunt communiceren over informatiesystemen. UML is geen systeemontwikkelingsmethode en in die

Nadere informatie

Deel II: Modelleren en software ontwikkeling. Hoofdstuk 7 Software ontwikkeling - Overzicht. Naïeve benadering

Deel II: Modelleren en software ontwikkeling. Hoofdstuk 7 Software ontwikkeling - Overzicht. Naïeve benadering Deel II: Modelleren en software ontwikkeling Hoofdstuk 7 Software ontwikkeling - Overzicht 2005 Prof Dr. O. De Troyer, pag. 1 Naïeve benadering De vereisten voor het systeem worden geformuleerd en op basis

Nadere informatie

UML een overzicht. Gert Florijn florijn@serc.nl

UML een overzicht. Gert Florijn florijn@serc.nl UML een overzicht Gert Florijn florijn@serc.nl Wat is UML? Unified Modeling Language The Unified Modeling Language (UML) is a graphical language for visualizing, specifying, constructing, and documenting

Nadere informatie

Inhoud Deel een Het ontwikkeltraject 1 2 3

Inhoud Deel een Het ontwikkeltraject 1 2 3 5 Inhoud Inleiding 11 Deel een Het ontwikkeltraject 13 1 Werken binnen organisaties 15 1.1 Non-profit-organisatie 15 1.2 Profit-organisatie 16 1.3 Doelen 16 1.4 Rechtsvormen 16 Rechtspersoon 17 Persoonlijke

Nadere informatie

3.1 Opsomming data type

3.1 Opsomming data type Deel I Hoofdstuk 3: Klasse Model - gevorderd 2005 Prof Dr. O. De Troyer Klasse Model - gevorderd pag. 1 3.1 Opsomming data type Opsomming (enumeration) data type Data type waarvan de verzameling waarden

Nadere informatie

Zelftest OOAD/UML. Document: N0767Test.fm 30/08/2010. ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium

Zelftest OOAD/UML. Document: N0767Test.fm 30/08/2010. ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium Zelftest OOAD/UML Document: N0767Test.fm 30/08/2010 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INTRODUCTIE Deze test is gebaseerd op de inhoud van onze cursus OO

Nadere informatie

VAN USE CASE NAAR TEST CASE ORDINA SMART COMPETENCE CENTER

VAN USE CASE NAAR TEST CASE ORDINA SMART COMPETENCE CENTER VAN USE CASE NAAR TEST CASE ORDINA SMART COMPETENCE CENTER Sander Hoogendoorn Versie 1.0 15 april 2002 Documentbeheer Versie Datum Auteur Omschrijving 0.1 15 April 2002 Sander Hoogendoorn 0.2 15 april

Nadere informatie

Functioneel Beheerder Professional (BIMP.NL)

Functioneel Beheerder Professional (BIMP.NL) Functioneel Beheerder Professional (BIMP.NL) EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch - Hoog Catharijne Godebaldkwartier 365 3511 DT Utrecht Postbus 19147 3501 DC Utrecht Nederland T +31 30

Nadere informatie

Hoofdstuk Error! Style not defined. 19. 3. Use-case analyse

Hoofdstuk Error! Style not defined. 19. 3. Use-case analyse Hoofdstuk Error! Style not defined. 19 3. Use-case analyse Hier worden een paar use-case diagrammen gegeven en een aantal use-case beschrijvingen volgens het template van Warmer & Kleppe. 3.1 Use-case

Nadere informatie

voorbeeldexamen Information Systems Foundation

voorbeeldexamen Information Systems Foundation voorbeeldexamen Information Systems Foundation I-Tracks voorbeeldexamen ISyF Information Systems Foundation uitgave oktober 2003 inhoud 3 inleiding 4 examenvragen 11 antwoordindicatie eerste uitgave oktober

Nadere informatie

Programmeren in Java 3

Programmeren in Java 3 26 september 2007 Deze les korte herhaling vorige les Unified Modelling Language notatie van een class afleiding pointers abstracte classes polymorphisme dubieuze(?) constructies interfaces Meer over class

Nadere informatie

case: toestandsdiagrammen

case: toestandsdiagrammen Hoofdstuk 13 case: toestandsdiagrammen In dit hoofdstuk wordt het maken van de eerste versie van de toestandsdiagrammen voor het boodschappensysteem van Hans en Jacqueline uitgewerkt. 13.1 Vind klassen

Nadere informatie

Objectgeoriënteerde systeemontwikkeling

Objectgeoriënteerde systeemontwikkeling 2 Objectgeoriënteerde systeemontwikkeling Objecttechnologie of objectoriëntatie is een bekende term in de automatisering. Regelmatig verschijnen artikelen over dit onderwerp in de bekende vaktijdschriften.

Nadere informatie

Eindtoets. Opgaven. 1 Gegeven is het domeinmodel van figuur 1. Domeinmodel voor betalingen. Eindtoets I N T R O D U C T I E.

Eindtoets. Opgaven. 1 Gegeven is het domeinmodel van figuur 1. Domeinmodel voor betalingen. Eindtoets I N T R O D U C T I E. Eindtoets I N T R O D U C T I E Deze eindtoets is bedoeld als voorbereiding op het tentamen. Het is belangrijk dat u de eindtoets pas probeert te maken op het moment dat u denkt klaar te zijn met de tentamenvoorbereiding.

Nadere informatie

EEN INLEIDING IN DE UNIFIED MODELING LANGUAGE

EEN INLEIDING IN DE UNIFIED MODELING LANGUAGE Een inleiding in de Unified Modeling Language 51 III EEN INLEIDING IN DE UNIFIED MODELING LANGUAGE Als een aannemer een huis bouwt, dan ontwerpt hij dat huis niet terwijl hij het bouwt. Hij bouwt het huis

Nadere informatie

Verder zijn er de nodige websites waarbij voorbeelden van objectgeoriënteerd PHP (of Objec Oriented PHP, OO PHP) te vinden zijn.

Verder zijn er de nodige websites waarbij voorbeelden van objectgeoriënteerd PHP (of Objec Oriented PHP, OO PHP) te vinden zijn. Objectgeoriënteerd PHP (versie 5) Kennisvereisten: Ervaring met programmeren in PHP met MySQL Je weet wat een class of klasse is Je weet wat een instantie van een klasse (een object) is Je weet wat een

Nadere informatie

Oefenvragen OMI 2005-2006 eerste helft

Oefenvragen OMI 2005-2006 eerste helft Oefenvragen OMI 2005-2006 eerste helft Hoewel de beide toetsen uitsluitend uit multiple-choice-vragen zullen bestaan, volgen hieronder onder zowel een aantal open vragen als meerkeuzevragen. De eerste

Nadere informatie

Archimate risico extensies modelleren

Archimate risico extensies modelleren Archimate risico extensies modelleren Notatiewijzen van risico analyses op basis van checklists versie 0.2 Bert Dingemans 1 Inleiding Risico s zijn een extra dimensie bij het uitwerken van een architectuur.

Nadere informatie

Op de computer kan naar eigen inzicht software op worden geïnstalleerd, een andere besturingssysteem is mogelijk.

Op de computer kan naar eigen inzicht software op worden geïnstalleerd, een andere besturingssysteem is mogelijk. Planningsfase 1. Afspraken maken over doelstelling en randvoorwaarden De doelstelling van het project: De doelstelling van het project: het maken van het gewenste product. De doelstelling van de student:

Nadere informatie

EXIN Information Security Management Advanced based on

EXIN Information Security Management Advanced based on Preparation Guide EXIN Information Security Management Advanced based on ISO/IEC 27002 Editie april 2014 Copyright 2014 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced,

Nadere informatie

voorbeeldvragen Informatietechnologie Foundation ITF.NL editie april 2011 inhoud inleiding 2 voorbeeldexamen 3 antwoordindicatie 8 evaluatie 19

voorbeeldvragen Informatietechnologie Foundation ITF.NL editie april 2011 inhoud inleiding 2 voorbeeldexamen 3 antwoordindicatie 8 evaluatie 19 voorbeeldvragen Informatietechnologie Foundation ITF.NL editie april 2011 inhoud inleiding 2 voorbeeldexamen 3 antwoordindicatie 8 evaluatie 19 EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch, Hoog

Nadere informatie

Software Processen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1. Het software proces

Software Processen. Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1. Het software proces Software Processen Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 4 Slide 1 Het software proces Een gestructureerd set van activiteiten nodig om een software systeem te ontwikkelen Specificatie;

Nadere informatie

2 Specificatie In deze tabel staat voor welk crebotraject de leereenheid is gemaakt Crebotraject code: 95701

2 Specificatie In deze tabel staat voor welk crebotraject de leereenheid is gemaakt Crebotraject code: 95701 LEEREENHEID Systeem ontwikkeling 2 Dit document bestaat uit twee onderdelen - Onderdeel Leereenheid - Onderdeel Onderwijsproduct 1 Naam leereenheid In deze tabel staat de naam en het type van de leereenheid

Nadere informatie

TMap NEXT Test Engineer

TMap NEXT Test Engineer Preparation Guide TMap NEXT Test Engineer Editie juni 2013 Copyright 2013 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or stored in a data processing system

Nadere informatie

De student krijgt de opdracht een dynamische webomgeving te ontwerpen. Als het ontwerp is goedgekeurd moet hij deze realiseren en vervolgens testen.

De student krijgt de opdracht een dynamische webomgeving te ontwerpen. Als het ontwerp is goedgekeurd moet hij deze realiseren en vervolgens testen. LEEREENHEID Systeem ontwikkeling 2 Dit document bestaat uit twee onderdelen - Onderdeel Leereenheid - Onderdeel Onderwijsproduct 1 Naam leereenheid In deze tabel staat de naam en het type van de leereenheid

Nadere informatie

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software Pieter van den Hombergh Fontys Hogeschool voor Techniek en Logistiek Software Engineering 14 maart 2013 HOM/FHTeL Oplossingen voor het testen

Nadere informatie

2 Specificatie In deze tabel staat voor welk crebotraject de leereenheid is gemaakt Crebotraject code: 95311

2 Specificatie In deze tabel staat voor welk crebotraject de leereenheid is gemaakt Crebotraject code: 95311 LEEREENHEID Systeem ontwikkeling 3 Dit document bestaat uit twee onderdelen - Onderdeel Leereenheid - Onderdeel Onderwijsproduct 1 Naam leereenheid In deze tabel staat de naam en het type van de leereenheid

Nadere informatie

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software

Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software Oplossingen voor het testen van objectgeoriënteerde software Pieter van den Hombergh Fontys Hogeschool voor Techniek en Logistiek Software Engineering 14 maart 2013 HOM/FHTeL Oplossingen voor het testen

Nadere informatie

Datatypes Een datatype is de sort van van een waarde van een variabele, veel gebruikte datatypes zijn: String, int, Bool, char en double.

Datatypes Een datatype is de sort van van een waarde van een variabele, veel gebruikte datatypes zijn: String, int, Bool, char en double. Algemeen C# Variabele Een variabele is een willekeurige waarde die word opgeslagen. Een variabele heeft altijd een datetype ( De soort waarde die een variabele bevat). Datatypes Een datatype is de sort

Nadere informatie

voorbeeldexamen Infrastructuurmanagement Foundation (IMF.NL) editie juli 2010 inhoud inleiding 3 voorbeeldexamen 4 antwoordindicatie 11 evaluatie 23

voorbeeldexamen Infrastructuurmanagement Foundation (IMF.NL) editie juli 2010 inhoud inleiding 3 voorbeeldexamen 4 antwoordindicatie 11 evaluatie 23 voorbeeldexamen Infrastructuurmanagement Foundation (IMF.NL) editie juli 2010 inhoud inleiding 3 voorbeeldexamen 4 antwoordindicatie 11 evaluatie 23 EXIN Hét exameninstituut voor ICT ers Janssoenborch,

Nadere informatie

Ontwikkeling informatiesysteem

Ontwikkeling informatiesysteem Ontwikkeling informatiesysteem Voorletters en naam: xxx Studentnummer: xxx Datum: 23 december 2013 Onderwijsinstelling: NCOI Opleidingsgroep Naam opleiding: Bachelor Bedrijfskundige Informatica Naam module:

Nadere informatie

Objectgeorïenteerd werken is gebaseerd op de objecten die door het systeem gemanipuleerd worden.

Objectgeorïenteerd werken is gebaseerd op de objecten die door het systeem gemanipuleerd worden. Herhaling Objectgeorïenteerd werken is gebaseerd op de objecten die door het systeem gemanipuleerd worden. De basisbouwsteen is het object; een geïntegreerde eenheid van data en operaties werkend op deze

Nadere informatie

Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate. Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans

Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate. Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans Canonieke Data Modellering op basis van ArchiMate Canonieke Data Modellering op basis van Archimate Bert Dingemans Abstract Modelleren op basis van de open standard ArchiMate is een goed uitgangspunt voor

Nadere informatie

Rapportage Lineage. Introductie. Methode. J. Stuiver

Rapportage Lineage. Introductie. Methode. J. Stuiver Rapportage Lineage Rapportage Lineage J. Stuiver Introductie In elk project is het essentieel om informatie over het project en haar activiteiten voor alle partijen beschikbaar te stellen. Deze informatie

Nadere informatie

De modellen die hiervoor gebruikt zijn zijn: Class diagrams; object diagrams; use case diagrams.

De modellen die hiervoor gebruikt zijn zijn: Class diagrams; object diagrams; use case diagrams. 1 1. Uml is een manier van communiceren. Het werkt met plaatjes en laat jouw modellen maken van software. 2. UML bestaat uit Notations and diagrams. Notations zijn bv, pijltjes; connectors; notities. Diagrams

Nadere informatie

voorbeeldexamen I-Tracks Project Participation Foundation (PPF) voorbeeldexamen PPF uitgave oktober 2007

voorbeeldexamen I-Tracks Project Participation Foundation (PPF) voorbeeldexamen PPF uitgave oktober 2007 voorbeeldexamen Project Participation Foundation (PPF) I-Tracks Project Participation Foundation (PPF) voorbeeldexamen PPF uitgave oktober 2007 Inhoud inleiding 2 voorbeeldexamen 3 antwoordindicatie 12

Nadere informatie

Syllabus ISM Foundation Examentraining Structuur en doelen

Syllabus ISM Foundation Examentraining Structuur en doelen Syllabus ISM Foundation Examentraining Structuur en doelen Datum: 3 juni 2012 Versie: 1.0 Integrated Service Management Inhoud De ISM Foundation Examentraining... 3 Doelgroep... 3 Leerdoelen... 3 Inhoud...

Nadere informatie

Inhoud leereenheid 1. Objectgeoriënteerd ontwerpen. Introductie 17. Leerkern 18. Samenvatting 50. Zelftoets 51. Terugkoppeling 52

Inhoud leereenheid 1. Objectgeoriënteerd ontwerpen. Introductie 17. Leerkern 18. Samenvatting 50. Zelftoets 51. Terugkoppeling 52 Inhoud leereenheid 1 Objectgeoriënteerd ontwerpen Introductie 17 Leerkern 18 1 Objectgeoriënteerd ontwerpen 18 1.1 Softwareontwikkeling 18 1.2 Wat is een goed programma? 24 1.3 Objectkeuze 28 2 UML-diagrammen

Nadere informatie

Fundament Informatica

Fundament Informatica Fundament Informatica Deel 2 ICT voor de tweede fase Module 5 tot en met 7 VOORWOORD Deze uitgave is het tweede deel van de methode, bestemd voor het keuzevak informatica in de tweede fase van havo en

Nadere informatie

Voorbeeldvraag 1. Welke uitspraak is JUIST:

Voorbeeldvraag 1. Welke uitspraak is JUIST: Voorbeeldvraag 1 Welke uitspraak is JUIST: 1. De basisstelling van Nicolas Carr (auteur van "IT doesn't matter") is dat de investeringen die in IT gedaan worden niet opwegen tegen de voordelen ervan. Het

Nadere informatie

Programmeren in Java 2

Programmeren in Java 2 / CMI Programmeren in Java 2 Tinpro01-2 Aantal studieunten: 2 ects Modulebeheerder: Wessel Oele Goedgekeurd door: (namens toetscommissie) Datum: Tinpro01-2 12 november 2015 Inhoudsopgave 1 Algemene omschrijving

Nadere informatie

ALGORITME objectgeoriënteerd programmeren

ALGORITME objectgeoriënteerd programmeren ALGORITME objectgeoriënteerd programmeren Gunter Schillebeeckx 1 objectgeoriënteerd programmeren Object Klasse Instantie Eigenschap Methode Inkapseling Polymorfisme Overerving 2 Inleiding Kern Samenvatting

Nadere informatie

HvA Instituut voor Interactieve Media ActionScript 3.0

HvA Instituut voor Interactieve Media ActionScript 3.0 PPRO 1: OEFENINGEN LES 1 Hierbij de werkgroepoefeningen behorend bij het practicum week 1. Lees de stukken uitleg aandachtig door, zonder deze informatie zullen de principes in de oefeningen moeilijk te

Nadere informatie

Modulewijzer tirprog02/infprg01, programmeren in Java 2

Modulewijzer tirprog02/infprg01, programmeren in Java 2 Modulewijzer tirprog02/infprg01, programmeren in Java 2 W. Oele 17 november 2009 1 Inhoudsopgave 1 Inleiding 3 2 Studiehouding 3 3 Voorkennis 4 4 Inhoud van deze module 5 5 Leermiddelen 5 6 Theorie en

Nadere informatie

Introductie. Hoofdstuk 1. 1.1 Over softwareontwikkeling

Introductie. Hoofdstuk 1. 1.1 Over softwareontwikkeling Hoofdstuk 1 Introductie 1.1 Over softwareontwikkeling In de meeste gevallen zijn er veel mensen betrokken bij de ontwikkeling van software: niet alleen de klant die de opdrachtgever is en de programmeurs

Nadere informatie

Examen ISyF Information Systems Foundation

Examen ISyF Information Systems Foundation Examen ISyF Information Systems Foundation Publicatiedatum Startdatum 1 september 2006 1 juli 2003 Doelgroep Information Systems Foundation richt zich op starters in de IT. De module richt zich op mensen

Nadere informatie

Brochure BISL Foundation

Brochure BISL Foundation Brochure BISL Foundation Over Pink Elephant Bedrijfshistorie Pink Elephant is een Nederlandse IT onderneming die rond 1980 is ontstaan als bijverdienste van een drietal studenten aan de Technische Universiteit

Nadere informatie

voorbeeldexamen I-Tracks voorbeeldexamen IMF Infrastructure Management Foundation uitgave december 2003

voorbeeldexamen I-Tracks voorbeeldexamen IMF Infrastructure Management Foundation uitgave december 2003 voorbeeldexamen Infrastructure Management Foundation I-Tracks voorbeeldexamen IMF Infrastructure Management Foundation uitgave december 2003 inhoud 2 inleiding 3 examenvragen 12 antwoordindicatie EXIN

Nadere informatie

Practitioner s Certificate in IT Service Management: Release & Control (based on ITIL )

Practitioner s Certificate in IT Service Management: Release & Control (based on ITIL ) Exameneisen Practitioner s Certificate in IT Service Management: Release & Control (based on ITIL ) Publicatiedatum 1-1-2008 Startdatum 1-3-2007 Doelgroep IT Service Management Practitioner: Release &

Nadere informatie

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO. Syllabus centraal examen 2015

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO. Syllabus centraal examen 2015 FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO Syllabus centraal examen 2015 April 2013 2013 College voor Examens, Utrecht Alle rechten voorbehouden. Alles uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd

Nadere informatie

voorbeeldexamen Professional Communication Foundation I-Tracks voorbeeldexamen PCF Professional Communication Foundation uitgave april 2005

voorbeeldexamen Professional Communication Foundation I-Tracks voorbeeldexamen PCF Professional Communication Foundation uitgave april 2005 voorbeeldexamen Professional Communication Foundation I-Tracks voorbeeldexamen PCF Professional Communication Foundation uitgave april 2005 inhoud 3 inleiding 4 voorbeeldexamen 12 antwoordindicatie 26

Nadere informatie

Zelftest Informatica-terminologie

Zelftest Informatica-terminologie Zelftest Informatica-terminologie Document: n0947test.fm 01/07/2015 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INTRODUCTIE Deze test is een zelf-test, waarmee u

Nadere informatie

Servicedocument. Basisexamen informatiesystemen

Servicedocument. Basisexamen informatiesystemen Servicedocument Basisexamen informatiesystemen Datum: oktober 2013 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem

Nadere informatie

Programmeren met Java

Programmeren met Java Modulehandleiding voor Programmeren met Java PRO1 Progress code : PRO1 Schooljaar : 2012 2013 Docenten : R.van den Ham / U. Van Heesch Module omvang : 6 credits, 168 studiebelastingsuren Doel Inleiding

Nadere informatie

Systeem modellen. Topics covered

Systeem modellen. Topics covered Systeem modellen Ian Sommerville 2004 Software Engineering, 7th edition. Chapter 8 Slide 1 Topics covered Context models Behavioural models Data models Object models CASE workbenches Ian Sommerville 2004

Nadere informatie

Keteininformatiemodellering op basis van Archimate

Keteininformatiemodellering op basis van Archimate Keteininformatiemodellering op basis van Archimate Notatie en voorbeelden versie 0.1 Bert Dingemans Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Inleiding... 3 Archimate... 3 Domeininformatiemodellen... 4 Modellering...

Nadere informatie

ARE methodiek Het ontwikkelen van Informatie Elementen

ARE methodiek Het ontwikkelen van Informatie Elementen ARE methodiek Het ontwikkelen van Informatie Elementen WI1: Het opstarten van het project Milestone 1 WI2: Ontwikkel een Vison WI3: Modelleer het Business Domain WI4: Creëer een Glossary WI7: Beheer wijzigingen

Nadere informatie

Professional Communication Advanced

Professional Communication Advanced Exameneisen PCA Professional Communication Advanced Publicatiedatum 1 juni 2008 Startdatum 1 januari 2005 Doelgroep Voorkennis Vrijstelling - mensen die basiskennis hebben van communicatie, bijvoorbeeld

Nadere informatie

Brochure ISO 27002 Advanced

Brochure ISO 27002 Advanced Brochure ISO 27002 Advanced Over Pink Elephant Bedrijfshistorie Pink Elephant is een Nederlandse IT onderneming die rond 1980 is ontstaan als bijverdienste van een drietal studenten aan de Technische Universiteit

Nadere informatie

B.Sc. Informatica Module 4: Data & Informatie

B.Sc. Informatica Module 4: Data & Informatie B.Sc. Informatica Module 4: Data & Informatie Djoerd Hiemstra, Klaas Sikkel, Luís Ferreira Pires, Maurice van Keulen, en Jan Kamphuis 1 Inleiding Studenten hebben in modules 1 en 2 geleerd om moeilijke

Nadere informatie

Inhoud leereenheid 1. Introductie. Leerkern. Objectgeoriënteerd ontwerpen. Zelftoets. Terugkoppeling. 1 Objectgeoriënteerd ontwerpen

Inhoud leereenheid 1. Introductie. Leerkern. Objectgeoriënteerd ontwerpen. Zelftoets. Terugkoppeling. 1 Objectgeoriënteerd ontwerpen Inhoud leereenheid 1 Objectgeoriënteerd ontwerpen Introductie Leerkern 1 Objectgeoriënteerd ontwerpen 1.1 Software-ontwikkeling 1.2 Wat is een goed programma? 1.3 Objectkeuze 2 Klassediagrammen en volgordediagrammen

Nadere informatie

Vergelijking Oracle certificering voor Java en het CPP Gecertificeerd Javaprogrammeur van de Open Universiteit

Vergelijking Oracle certificering voor Java en het CPP Gecertificeerd Javaprogrammeur van de Open Universiteit Vergelijking Oracle certificering voor Java en het CPP Gecertificeerd Javaprogrammeur van de Open Universiteit Inleiding Op het gebied van scholing van de taal Java zijn er vele aanbieders op de markt.

Nadere informatie

Zelftest Inleiding Programmeren

Zelftest Inleiding Programmeren Zelftest Inleiding Programmeren Document: n0824test.fm 22/01/2013 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INLEIDING BIJ DE ZELFTEST INLEIDING PROGRAMMEREN Deze

Nadere informatie

Exameneisen en -specificaties

Exameneisen en -specificaties Exameneisen en -specificaties Examen Certified Function Point Analyst (CFPA) Cito B.V. Exameneisen en -specificaties examen Certified Function Point Analyst (CFPA) - juli 2012 1 Literatuur A. Definities

Nadere informatie

EXIN Information Security Foundation based on ISO/IEC 27002

EXIN Information Security Foundation based on ISO/IEC 27002 Preparation Guide EXIN Information Security Foundation based on ISO/IEC 27002 Uitgave januari 2013 Copyright 2013 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied

Nadere informatie

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO

FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO FRIESE TAAL EN CULTUUR HAVO SYLLABUS CENTRAAL EXAMEN 2016 Inhoud Voorwoord 6 1 Examenstof van centraal examen en schoolexamen 7 2 Specificatie van de globale eindtermen voor het CE 8 Domein A: Leesvaardigheid

Nadere informatie

Inhoud introductie. Introductie tot de cursus

Inhoud introductie. Introductie tot de cursus Inhoud introductie Introductie tot de cursus 1 Plaats en functie van de cursus 7 2 Inhoud van de cursus 8 2.1 Voorkennis 8 2.2 Leerdoelen 8 2.3 Opbouw van de cursus 9 2.4 Leermiddelen 9 3 Tentaminering

Nadere informatie

I-Tracks garandeert uw professionaliteit

I-Tracks garandeert uw professionaliteit I-Tracks garandeert uw professionaliteit Met I-Tracks kunt u Uw opleidingsdoel bepalen Uw route kiezen Uw tempo aanhouden Instromen en overstappen I-Tracks biedt u Competentiegerichte opleidingen en examens

Nadere informatie

Titel, samenvatting en biografie

Titel, samenvatting en biografie Titel, samenvatting en biografie \ Peter Wanders De Black Box Dialog methode Voorjaarsevent Testnet: 22 juni 2009 Samenvatting Nog nooit heb ik heb een klant horen zeggen: Enorm vervelend dat het IT project

Nadere informatie

Informatica. Objectgeörienteerd leren programmeren. Van de theorie met BlueJ tot een spelletje met Greenfoot... Bert Van den Abbeele

Informatica. Objectgeörienteerd leren programmeren. Van de theorie met BlueJ tot een spelletje met Greenfoot... Bert Van den Abbeele Informatica Objectgeörienteerd leren programmeren Van de theorie met BlueJ tot een spelletje met Greenfoot... Bert Van den Abbeele http://creativecommons.org/licenses/by-nc-nd/3.0/legalcode Objectgeörienteerd

Nadere informatie

Software Engineering Groep 4

Software Engineering Groep 4 Software Engineering Groep 4 Software Design Description Jeroen Nyckees (Design Manager) Jan-Pieter Hubrecht (Project Manager) 3 e Bachelor Computerwetenschappen se4-1112@wilma.vub.ac.be 11 december 2011

Nadere informatie

Vakgroep CW KAHO Sint-Lieven

Vakgroep CW KAHO Sint-Lieven Vakgroep CW KAHO Sint-Lieven Objecten Programmeren voor de Sport: Een inleiding tot JAVA objecten Wetenschapsweek 20 November 2012 Tony Wauters en Tim Vermeulen tony.wauters@kahosl.be en tim.vermeulen@kahosl.be

Nadere informatie