Dijken versterken en rivieren verruimen

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Dijken versterken en rivieren verruimen"

Transcriptie

1 Dijken versterken en rivieren verruimen Josan Tielen Rijkswaterstaat Water, Verkeer & Leefomgeving Waterveiligheid in Nederland Al eeuwen bescherming door dijken Waterveiligheid geregeld bij wet Sinds jaren 90 ook rivierverruiming t.b.v. waterveiligheid Verruiming verlaagt waterstand -> vergroot veiligheid Overschrijdingskans bovenrivieren was vooral gekoppeld aan waterstand tegen dijk Dijkversterking en rivierverruiming: 1 ste laag, preventie 1

2 Verankering Dijkversterkingen Toets op waterkeringen: bij wet verankerd Na afkeuring: dijkversterking in HWBP voortrollende programmering Financiering: 50% Rijk 40+10% Waterschap. Rivierverruiming Rivierverruiming niet hard in wet verankerd NWP: Twee pijlers: rivierverruiming en dijkversterking PKB RvdR en MaasWerken: bijna afgerond Financiering: Rijk 95-98% (RvdR) Ruimte voor de Rivier Dubbeldoelstelling: Waterveiligheid & Ruimtelijke kwaliteit 2

3 Ruimte voor de Rivier Verlaging van de waterstand Verschillende soorten maatregelen Vanwege ruimtelijke component ook altijd gebiedsopgave Rivierverruiming Waterveiligheid combineren met andere beleidsdoelen 3

4 Perspectief waterveiligheid verandert Nieuwe inzichten in sterkte dijken Nieuwe normering Hoe verhouden rivierverruiming & dijkversterking zich tot elkaar? Nieuwe inzichten sterkte dijken Piping Lengte effect Faalkansboekhouding Sterkte modellen en uitgangspunten Bron: Veiligheid Nederland in kaart tussenresultaten VNK2 4

5 Nieuwe normering Gevolgen Waterstand Sterkte Overstromingskans Normen in termen van overstromingskansen Nieuwe normhoogte gekoppeld aan overstromingsrisico s Toekomstige afvoeren Klimaatverandering Nieuwe afvoerstatistiek (Grade) 5

6 Deltaprogramma Rivieren Waterveiligheidsopgave 2100 Voorlopige inzichten: - sterkte - analysenorm - zonder nieuwe afvoerstatistiek Deltaprogramma Rivieren Krachtig samenspel Dijkversterking en Rivierverruiming Bestuurlijk draagvlak, geen financieringsafspraken 6

7 Dijkversterking op korte termijn Urgentie HWBP HWBP: prioritering 3 e toetsronde & risico s Waal Gorinchem-Waardenburg: verkenning gestart, uitgangspunten waterstand nodig Waardenburg-Tiel: idem IJssel & Maas: consequentieanalyse waterschappen 7

8 Brief minister 2015 Aan Stuurgroep Delta Rijn en Maas: Kom met voorstel selectie rivierverruimende maatregelen Waar mogelijk MIRT-verkenningen? Eis bij starten verkenning: zicht op financiering Besparing door rivierverruiming op dijkversterkingen in te zetten voor bekostigen van rivierverruiming Dekking meerkosten rivierverruiming door regio en rijk Financiering Rivierverruiming Verschillende bronnen: Regio Rijk: 200 mln tot 2028 HWBP: besparing 8

9 Methode Kostenreductie voor dijkversterkingen door rivierverruiming Eerste beelden Kostenreductie op Waal beperkt i.v.m. sterkteopgave IJssel en Maas leveren meer kostenreductie op Door nieuwe inzichten sterkteopgave is kostenreductie minder groot dan bij enkel hoogte opgave. Dijkversterking blijft nodig Piping en macrostabiliteit opgave nog erg onzeker Resultaten Waal & IJssel benut voor Startbesluit Verkenningen Nieuwe inzichten WBI en OI input voor verdere analyse aanscherping kostenreductie t.b.v. overheveling financiën uit HWBP naar rivierverruiming 9

10 Meerwaarde rivierverruiming Robuust riviersysteem Kostenreductie Kansen voor integrale gebiedsontwikkeling: Zijn er meekoppelkansen Rijk-Rijk en Rijk-Regio? Meerwaardecreatie Uitvoering rivierverruiming Nov 2015 B.O. MIRT Rijn, besloten tot start verkenningen: Varik-Heesselt & IJsselpoort Nov 2016 B.O. MIRT Maas, besluit tot startverkenningen Maas: Venlo, Ravenstein-Lith,.? Jan 2016 start opdracht: LT ambitie rivierverruiming na

11 Samen verder Dijkversterking & Rivierverruiming Samenwerken in de breedte Waterveiligheidsagenda Rivieren Joint factfinding + gezamenlijke (kennis)agenda + kennisalliantie: DGRW-RWS: HWBP: WS: Delta Rijn Delta Maas - WBI en OI - Effectiviteit Rivierverruiming - POV s + programmering - Dijkversterkingen - Regionaal voorstel: Uitvoeringsprogramma - Regionaal voorstel: Uitvoeringsprogramma 11

12 Slotopmerking Rivierverruiming in ander perspectief Financiering verandert, nieuwe kostenverdeling Urgentie rivierverruimingen vanwege inzicht in uitgangspunten voor dijkversterkingen Meerwaarde rivierverruiming in beeld brengen Blijft het een Nederlands export product? Meer informatie STOWA 12

Assetmanagement bij waterkeringen

Assetmanagement bij waterkeringen Assetmanagement bij waterkeringen Frank den Heijer NVRB symposium Assetmanagement in de publieke sector Assetmanagement bij waterkeringen Historie en context Toetsproces waterkeringen Cases: toetsronden

Nadere informatie

Nieuw Waterveiligheidsbeleid

Nieuw Waterveiligheidsbeleid 07-09-2015 Nieuw Waterveiligheidsbeleid Annemiek Roeling (DGRW) Inhoud De aanloop Aanleiding Doelen nieuwe waterveiligheidsbeleid Meerlaagsveiligheid en normen voor de kering Verankering van het beleid

Nadere informatie

VOORSTEL AAN HET ALGEMEEN BESTUUR

VOORSTEL AAN HET ALGEMEEN BESTUUR VOORSTEL AAN HET ALGEMEEN BESTUUR Aandachtsveldhouder J. Lamberts Vergadering : 6 mei 2014 Agendapunt : 6. Bijlagen : 1. Concept nieuw waterveiligheidsbeleid NB: ter inzage bij directiesecretariaat 2.

Nadere informatie

Voorstel Het dagelijks bestuur adviseren over onderstaand conceptvoorstel aan het algemeen bestuur.

Voorstel Het dagelijks bestuur adviseren over onderstaand conceptvoorstel aan het algemeen bestuur. Onderwerp: Programmaplan versnelling HWBP dijkversterking WPM Regi_stratienummer: 2016.03155 Gezamenlijke commissie Portefeuillehouder: Rein Dupont Datum: 4 mei 2016 Vergaderingnummèr: 1 Agendapunt: 4

Nadere informatie

Water en Natuur: Een mooi koppel!

Water en Natuur: Een mooi koppel! Water en Natuur: Een mooi koppel! Onderzoek naar de succesfactoren, belemmeringen en kansen voor het meekoppelen van water en natuur Tim van Hattum (Alterra Wageningen UR) Aanleiding Deltaprogramma gaat

Nadere informatie

Deltaprogramma 2014. Bijlage F. Bestuurlijke Planning DP2015

Deltaprogramma 2014. Bijlage F. Bestuurlijke Planning DP2015 Deltaprogramma 2014 Bijlage F Bestuurlijke Planning DP2015 Deltaprogramma 2014 Bijlage F Bestuurlijke Planning DP2015 Deltaprogramma 2014 Bijlage F 2 Bestuurlijke planning In deze bijlage is de bestuurlijke

Nadere informatie

Voorkeursstrategie Waal en Merwedes

Voorkeursstrategie Waal en Merwedes SAMENVATTING Voorkeursstrategie Waal en Waterveiligheid, motor voor ontwikkeling Stuurgroep Delta-Rijn, Stuurgroep Rijnmond Drechtsteden CONCEPT-ADVIES november 2013 foto: Beeldbank Rijkswaterstaat 1 Colofon

Nadere informatie

Pipingonderzoek WTI2017

Pipingonderzoek WTI2017 Pipingonderzoek WTI2017 Ulrich Förster (Deltares) Peter Blommaart (RWS-VWL) Inhoud Inleiding programma WTI 2017 Doel van de toetsing Verschillende toetslagen Planning cluster toetsen piping Ulrich Förster

Nadere informatie

Welke informatie wordt bij het risico-oordeel getoond?

Welke informatie wordt bij het risico-oordeel getoond? Welke informatie wordt bij het risico-oordeel getoond? Het risico-oordeel richt zich op primaire en regionale waterkeringen. Primaire waterkeringen beschermen tegen een overstroming uit zee, de grote meren

Nadere informatie

Bijlage bij Informatienota over Startdocument Varik-Heesselt

Bijlage bij Informatienota over Startdocument Varik-Heesselt Bijlage bij Informatienota over Startdocument Varik-Heesselt Versie 17 maart 2016 Op 16 februari heeft B&W Neerijnen het concept Startdocument MIRT-verkenning Varik-Heesselt via een informatienota aangeboden

Nadere informatie

Veiligheid Nederland in Kaart 2

Veiligheid Nederland in Kaart 2 Veiligheid Nederland in Kaart 2 Ruben Jongejan 2007 Veiligheid Nederland in Kaart pagina 1 Inhoud 1. Wat is VNK2? 2. Methoden en technieken 3. Toepassingen 4. Samenvatting 2007 Veiligheid Nederland in

Nadere informatie

AGENDAPUNT ONTWERP. Onderwerp: Projectoverstijgende Verkenning (POV) Centraal Holland Nummer: 871302. Voorstel

AGENDAPUNT ONTWERP. Onderwerp: Projectoverstijgende Verkenning (POV) Centraal Holland Nummer: 871302. Voorstel VOORSTEL AAN HET ALGEMEEN BESTUUR AGENDAPUNT Onderwerp: Projectoverstijgende Verkenning (POV) Centraal Holland Nummer: 871302 In D&H: 11-11-2014 Steller: Jannes van Hove In Cie: BMZ 25-11-2014 Telefoonnummer:

Nadere informatie

HOOGWATERVEILIGHEID MAASTRICHT. Plan van Aanpak Verkenning

HOOGWATERVEILIGHEID MAASTRICHT. Plan van Aanpak Verkenning HOOGWATERVEILIGHEID MAASTRICHT Plan van Aanpak Verkenning Gemeente Maastricht 11 mei 2015 Inhoudsopgave 1. Inleiding 3 2. Beschrijving van de opgave 6 2.1. Probleemstelling: Voldoende hoogwaterbescherming

Nadere informatie

Inhoudsopgave. Zie het Deltaprogramma als een flexibele verzekering. Nieuwsbrief 3 2014. Aan- of afmelden voor deze nieuwsbrief?

Inhoudsopgave. Zie het Deltaprogramma als een flexibele verzekering. Nieuwsbrief 3 2014. Aan- of afmelden voor deze nieuwsbrief? Binnen de IJssel-Vechtdelta werken zes overheidspartners samen aan een waterveilige en klimaatbestendige toekomst. De provincie Overijssel, Waterschap Groot Salland, Veiligheidsregio IJsselland en de gemeenten

Nadere informatie

Plan van aanpak voor het Programma HWBP 2016-2021

Plan van aanpak voor het Programma HWBP 2016-2021 Plan van aanpak voor het Programma HWBP 2016-2021 Concept versie 13 mei 2014 Inleiding Dit plan van aanpak (PVA) geeft aan hoe het Programma 2016-2021 van het HWBP tot stand zal komen en welke vorm dit

Nadere informatie

Voorstel aan dagelijks bestuur

Voorstel aan dagelijks bestuur Voorstel aan dagelijks bestuur Datum vergadering 25-03-2014 Agendapunt 7 Steller / afdeling M.J. Potter / Projecten en waterkeringen Openbaar Ja Bestuurder L.H. Dohmen Bijlage(n) 2 Programma Waterkeringszorg

Nadere informatie

Bestuurlijke planning DRD 2013-2014

Bestuurlijke planning DRD 2013-2014 Bestuurlijke planning DRD 2013-2014 Landelijke Stuurgroepen 17 sept Prinsjesdag DP 2014 Stuurgroepen Rijnmond-Drechtsteden 16 juli 2013 RoRoR special 4 sept 2013 Inzichten beschermingsniveaus 19 sept GROM

Nadere informatie

Voorzitters en leden stuurgroepen gebiedsgerichte deelprogramma s; voorzitters UvW en VNG-commissie Water en portefeuillehouder water IPO.

Voorzitters en leden stuurgroepen gebiedsgerichte deelprogramma s; voorzitters UvW en VNG-commissie Water en portefeuillehouder water IPO. > Retouradres Postbus 90653 2509 LR Den Haag Voorzitters en leden stuurgroepen gebiedsgerichte deelprogramma s; voorzitters UvW en VNG-commissie Water en portefeuillehouder water IPO. In afschrift aan:

Nadere informatie

Projectoverstijgende Verkenning Macrostabiliteit

Projectoverstijgende Verkenning Macrostabiliteit Projectoverstijgende Verkenning Macrostabiliteit Programmamanager: Frans van den Berg Secretaris: Dirk van Schie Technisch manager: Meindert Van Projectbeheersing :Wijnand Jelier Communicatie: Ellen Roks

Nadere informatie

Grebbedijk - Deltadijk? Studie naar de betekenis van actualisering van de beschermingsniveaus van de Grebbedijk

Grebbedijk - Deltadijk? Studie naar de betekenis van actualisering van de beschermingsniveaus van de Grebbedijk Grebbedijk - Deltadijk? Studie naar de betekenis van actualisering van de beschermingsniveaus van de Grebbedijk Rapport Waterschap Vallei en Veluwe Januari 2014 (geactualiseerde versie) Definitief v3.1

Nadere informatie

Wettelijk Toets Instrumentarium (WTI) Ferdinand Diermanse Deltares

Wettelijk Toets Instrumentarium (WTI) Ferdinand Diermanse Deltares Wettelijk Toets Instrumentarium (WTI) Ferdinand Diermanse Deltares Deltares Kennisinstituut op het gebied van water en geotechniek Ongeveer 800 werknemers Vestigingen in Utrecht en Delft (+ USA, Singapore,

Nadere informatie

Nederland. in kaart. Tussenresultaten fase 1B

Nederland. in kaart. Tussenresultaten fase 1B Nederland in kaart 00 Inhoud VEILIGHEID NEDERLAND IN KAART VNK2: Tussenresultaten fase 1b COLOFON Dit is een publicatie van Projectbureau VNK2 Document HB 1729127 Datum november 2012 Ontwerp Laagland Communicatie

Nadere informatie

Samenvatting SAMEN WERKEN MET WATER 9

Samenvatting SAMEN WERKEN MET WATER 9 Samenvatting De opdracht De Deltacommissie is door de regering gevraagd advies uit te brengen over de bescherming van Nederland tegen de gevolgen van klimaatverandering. Daarbij gaat het om de vraag hoe

Nadere informatie

Startbijeenkomst. Dijkverbetering Gorinchem-Waardenburg

Startbijeenkomst. Dijkverbetering Gorinchem-Waardenburg Startbijeenkomst Dijkverbetering Gorinchem-Waardenburg welkom Het projectteam Gert-Jan Goelema Martin Groenewoud Hans Verkerk en Henriëtte Nonnekens Jelle Sipkema Ivo van de Berg Lia Steensma Ellen Roks

Nadere informatie

Het Deltaprogramma. Nederland op orde: vandaag en morgen. Wim Kuijken / Bart Parmet. 7 december 2012 KNAG-Onderwijsdag

Het Deltaprogramma. Nederland op orde: vandaag en morgen. Wim Kuijken / Bart Parmet. 7 december 2012 KNAG-Onderwijsdag Het Deltaprogramma Nederland op orde: vandaag en morgen Wim Kuijken / Bart Parmet 7 december 2012 KNAG-Onderwijsdag Het Deltaprogramma Nationaal programma voor waterveiligheid en zoetwatervoorziening 2

Nadere informatie

Project ZON. Hoofdvraag. Uitvoering. Regionale afstemming op en inbreng Deltaprogramma. Samenwerking met regio Zuid

Project ZON. Hoofdvraag. Uitvoering. Regionale afstemming op en inbreng Deltaprogramma. Samenwerking met regio Zuid Project ZON Hoofdvraag huidige droogte situatie (2010) gevolgen van de klimaatverandering (2050) zinvolle maatregelen Uitvoering gebied Regio-Oost aansturing vanuit RBO projectgroep Regionale afstemming

Nadere informatie

Dijkversterking en rivierverruiming in een krachtig samenspel

Dijkversterking en rivierverruiming in een krachtig samenspel Hoofdlijnen voorkeursstrategie rivieren Dijkversterking en rivierverruiming in een krachtig samenspel Deltaprogramma Rivieren Juli 2014 Inhoud Voorkant Waal bij Beneden Leeuwen, 2011 Foto: Tineke Dijkstra

Nadere informatie

Deltaprogramma Het nationale programma voor waterveiligheid en zoetwatervoorziening

Deltaprogramma Het nationale programma voor waterveiligheid en zoetwatervoorziening Deltaprogramma Het nationale programma voor waterveiligheid en zoetwatervoorziening 2 e bestuurlijke consultatieronde Deltaprogramma: Hoe houden we de delta veilig en zorgen we voor voldoende zoetwater?

Nadere informatie

Nieuwe Hollandse Waterlinie. Streekcommissie Rivierengebied West. Bas Nijenhuis, 13 jan 2011, KvK, Tiel. Wat was de Nieuwe Hollandse Waterlinie?

Nieuwe Hollandse Waterlinie. Streekcommissie Rivierengebied West. Bas Nijenhuis, 13 jan 2011, KvK, Tiel. Wat was de Nieuwe Hollandse Waterlinie? Streekcommissie Rivierengebied West Bas Nijenhuis, 13 jan 2011, KvK, Tiel Nieuwe Hollandse Waterlinie Wat was de NHW en wat is het nu? Actualisering programma Project Diefdijkverbetering Vragen en opmerkingen

Nadere informatie

Vervangingsopgave natte kunstwerken (VONK) Renovatie van de werkwijze

Vervangingsopgave natte kunstwerken (VONK) Renovatie van de werkwijze Vervangingsopgave natte kunstwerken (VONK) Renovatie van de werkwijze Pioneering workshop 14 november 2014 Marcel Tosserams Overzicht Wat is VONK? Vervangingsopgave case Stuwen Maas Discussie 2 Drie netwerken

Nadere informatie

Kenmerk 1220088-008-GEO-0007. Doorkiesnummer +31(0)88335 8208. Onderwerp Afleiden hydraulische ontwerprandvoorwaarden

Kenmerk 1220088-008-GEO-0007. Doorkiesnummer +31(0)88335 8208. Onderwerp Afleiden hydraulische ontwerprandvoorwaarden Memo Aan RWS-WVL (Robert Vos) Datum Van Alfons Smale Kenmerk Doorkiesnummer +31(0)88335 8208 Aantal pagina's 18 E-mail alfons.smale@deltares.nl Onderwerp Afleiden hydraulische ontwerprandvoorwaarden voor

Nadere informatie

Voorkeursstrategie Waal en Merwedes

Voorkeursstrategie Waal en Merwedes Voorkeursstrategie Waal en Merwedes Waterveiligheid, motor voor ontwikkeling Stuurgroep Delta-Rijn, Stuurgroep Rijnmond Drechtsteden Conceptadvies, november 2013 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1. Introductie

Nadere informatie

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen

Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Protocol Bouwen in het gesloten seizoen aan primaire waterkeringen Plan van Aanpak POV Auteur: Datum: Versie: POV Macrostabiliteit Pagina 1 van 7 Definitief 1 Inleiding Op 16 november hebben wij van u

Nadere informatie

Natuurlijke Klimaatbuffer Ooijen-Wanssum. Natte natuur voor droge voeten

Natuurlijke Klimaatbuffer Ooijen-Wanssum. Natte natuur voor droge voeten Natuurlijke Klimaatbuffer Ooijen-Wanssum Natte natuur voor droge voeten Marcel Vermeulen projectleider / projectcoördinator Staatsbosbeheer regio Zuid Projectenbureau initiëren, begeleiden, uitvoeren extern

Nadere informatie

Tussenbesluit Rampenbeheersingsstrategie overstromingen Rijn en Maas

Tussenbesluit Rampenbeheersingsstrategie overstromingen Rijn en Maas abcdefgh Water Tussenbesluit Rampenbeheersingsstrategie overstromingen Rijn en Maas 15 april 2005 abcdefgh Water Tussenbesluit Rampenbeheersingsstrategie overstromingen Rijn en Maas 15 april 2005 Kabinetsstandpunt

Nadere informatie

Veilig achter duin en dijk Hoogwaterbeschermingsprogramma

Veilig achter duin en dijk Hoogwaterbeschermingsprogramma Veilig achter duin en dijk Hoogwaterbeschermingsprogramma Veiligheid van bewoners voorop Bescherming tegen overstromingen is voor Nederland van levensbelang. Een groot deel van de inwoners woont beneden

Nadere informatie

Nieuwsbrief dijkversterking

Nieuwsbrief dijkversterking Nieuwsbrief dijkversterking Gemeente Mook en Middelaar 3 e jaargang - nummer 1 - april 2014 Wat doet het waterschap? Waterschap Peel en Maasvallei zorgt samen met partners voor veilige dijken, droge voeten,

Nadere informatie

Hoogwaterbeschermingsprogramma. Projectenboek 2015

Hoogwaterbeschermingsprogramma. Projectenboek 2015 Hoogwaterbeschermingsprogramma Projectenboek 2015 Middelburg Vlissingen Scheldestromen Terneuzen u Den Haag Schiedam Vlaardingen Spijkenisse Bergen op Zoom Katwijk Roosendaal Leiden Zoetermeer Oude Capelle

Nadere informatie

Datamanagement in de vierde toetsronde: naar een efficiënte koppeling tussen dagelijks gegevensbeheer en de toetsing

Datamanagement in de vierde toetsronde: naar een efficiënte koppeling tussen dagelijks gegevensbeheer en de toetsing Datamanagement in de vierde toetsronde: naar een efficiënte koppeling tussen dagelijks gegevensbeheer en de toetsing Huibert-Jan Lekkerkerk (IHW) Kin Sun Lam (Deltares) Beter informatiemanagement kan!

Nadere informatie

Projectoverstijgende Verkenning Macrostabiliteit

Projectoverstijgende Verkenning Macrostabiliteit Projectoverstijgende Verkenning Macrostabiliteit Plan van Aanpak Deze verkenning maakt onderdeel uit van het Hoogwaterbeschermingsprogramma (HWBP) POV POV Macrostabiliteit Pagina 1 van 90 Impressiefoto

Nadere informatie

DELTAPROGRAMMA RIVIEREN: VOORKEURSSTRATEGIE MAASVALLEI ONDERZOEKSRAPPORTAGE FASE 2 REGIOPROCES

DELTAPROGRAMMA RIVIEREN: VOORKEURSSTRATEGIE MAASVALLEI ONDERZOEKSRAPPORTAGE FASE 2 REGIOPROCES DELTAPROGRAMMA RIVIEREN: VOORKEURSSTRATEGIE MAASVALLEI ONDERZOEKSRAPPORTAGE FASE 2 REGIOPROCES DECEMBER 2013 DELTAPROGRAMMA RIVIEREN: VOORKEURSSTRATEGIE MAASVALLEI ONDERZOEKSRAPPORTAGE FASE 2 REGIOPROCES

Nadere informatie

Systeem Rijn-Maasmond Afsluitbaar Open

Systeem Rijn-Maasmond Afsluitbaar Open BESTAAND NIEUW DAM MET SLUIS EN/OF DOORLAATMIDDEL SYSTEEMUITBREIDING Systeem Het onderzoeksproject Afsluitbaar Open Rijnmond een eerste integrale ver kenning, onder leiding van de Technische Universiteit

Nadere informatie

Voorstel Het algemeen bestuur voorstellen in te stemmen met de Bestuursovereenkomst waterveiligheid

Voorstel Het algemeen bestuur voorstellen in te stemmen met de Bestuursovereenkomst waterveiligheid DB-vergadering 15-11-2011 Agendapunt 8a Onderwerp Bestuursovereenkomst waterveiligheid Maas Portefeuillehouder(s) J.J. Schrijen Afdeling Stafunit Strategie en Beleid Bestuursprogramma Niet van toepassing.

Nadere informatie

Overstromingsrisico Dijkring 42 Ooij en Millingen

Overstromingsrisico Dijkring 42 Ooij en Millingen VNK2 Overstromingsrisico Dijkring 42 Ooij en Millingen December 2012 Overstromingsrisico Dijkring 42 Ooij en Millingen December 2012 Kijk voor meer informatie op www.helpdeskwater.nl of bel 0800-6592837

Nadere informatie

PKB Ruimte voor de Rivier Investeren in veiligheid en vitaliteit van het rivierengebied

PKB Ruimte voor de Rivier Investeren in veiligheid en vitaliteit van het rivierengebied PKB Ruimte voor de Rivier Investeren in veiligheid en vitaliteit van het rivierengebied Beter beschermd tegen hoogwater In de afgelopen eeuwen hebben de rivieren steeds minder ruimte gekregen. De rivieren

Nadere informatie

1. Aanpak beoordeling Regionale en Innovatieve Projecten door RGA

1. Aanpak beoordeling Regionale en Innovatieve Projecten door RGA BEOORDELINGSKADER REGIONALE EN INNOVATIEVE PROJECTEN 1. Aanpak beoordeling Regionale en Innovatieve Projecten door RGA De regionale samenwerking Groningen-Assen is ontstaan om economische kansen te benutten

Nadere informatie

Onderdeel 1, basale vragen

Onderdeel 1, basale vragen Introductietekst De risicokaart is een kaart op internet (www.risicokaart.nl) met informatie over risico s in uw omgeving. Denk bijvoorbeeld aan transporten met gevaarlijke stoffen, bedrijven die met gevaarlijke

Nadere informatie

Op het voornemen tot opstellen van het Nationaal Waterplan 2016-2021 en Beheer- en Ontwikkelplan voor de rijkswateren 2016-2021

Op het voornemen tot opstellen van het Nationaal Waterplan 2016-2021 en Beheer- en Ontwikkelplan voor de rijkswateren 2016-2021 Hoofdlijnen uit de zienswijzen Op het voornemen tot opstellen van het Nationaal Waterplan 2016-2021 en Beheer- en Ontwikkelplan voor de rijkswateren 2016-2021 Zienswijzeperiode: 3 juni tot en met 30 juni

Nadere informatie

Analyse Technische Uitgangspunten OI2014v3 HWBP-projecten

Analyse Technische Uitgangspunten OI2014v3 HWBP-projecten Analyse Technische Uitgangspunten OI2014v3 HWBP-projecten Vakdag nieuwe normering Defne Osmanoglou RWS Trainee 25 november 2015 RWS Trainee in waterveiligheidsland Afgestudeerd RWS Trainee start Nu 2 De

Nadere informatie

Hydraulische Randvoorwaarden 2011concept

Hydraulische Randvoorwaarden 2011concept Hydraulische Randvoorwaarden 2011concept Globale verkenning waterveiligheid Delfzijl ir. A. Prakken Waterdienst / Water Verkeer & Leefomgeving Hydraulische Randvoorwaarden toetsen veiligheid primaire waterkeringen

Nadere informatie

Werk aan de delta. Kansrijke oplossingen voor opgaven en ambities. Deltaprogramma 2014 Werk aan de delta I

Werk aan de delta. Kansrijke oplossingen voor opgaven en ambities. Deltaprogramma 2014 Werk aan de delta I Deltaprogramma 2014 Werk aan de delta Kansrijke oplossingen voor opgaven en ambities Terug naar inhoudsopgave Deltaprogramma 2014 Werk aan de delta I Veiligheid Zoetwater Nieuwbouw en Herstructurering

Nadere informatie

Trapdijk. Dé multifunctionele stadsdijk. www.rotterdam.nl. nieuwe Trapdijk. oude dijk

Trapdijk. Dé multifunctionele stadsdijk. www.rotterdam.nl. nieuwe Trapdijk. oude dijk www.rotterdam.nl Trapdijk Dé multifunctionele stadsdijk Gemeentewerken Rotterdam ontwikkelt de Trapdijk. Dit is een trapsgewijze dijk, waarvan de treden gebruikt kunnen worden voor wegen, groen, bebouwing,

Nadere informatie

23-1-2014. Bypass IJsseldelta

23-1-2014. Bypass IJsseldelta Bypass IJsseldelta 1 Intro Hein Pijnappel, Mott MacDonald Omgevingsmanagement RWS 2010-2013: Planstudie t/m SNIP3, ZBIJ en raakvlakken met IJDZ Wel/geen ZBIJ Wel/geen ruimtelijke kwaliteit Met/zonder IJDZ

Nadere informatie

Deltaprogramma 2016. Werk aan de delta. En nu begint het pas echt

Deltaprogramma 2016. Werk aan de delta. En nu begint het pas echt Deltaprogramma 2016 Werk aan de delta En nu begint het pas echt Deltaprogramma 2016 Werk aan de delta En nu begint het pas echt Het Deltaprogramma wordt dit jaar op een nieuwe manier gepubliceerd via een

Nadere informatie

De ondergrond in de 4 e toetsronde

De ondergrond in de 4 e toetsronde De ondergrond in de 4 e toetsronde Producten voor de ondergrond in het Wettelijk Toets- Instrumentarium 2017 Robert Slomp Inhoud 1. Het belang van de ondergrond bij het toetsen van waterkeringen 2. Het

Nadere informatie

Startdocument brede verkenning 2015-2017. Ambitie Grebbedijk

Startdocument brede verkenning 2015-2017. Ambitie Grebbedijk Startdocument brede verkenning 2015-2017 Ambitie Grebbedijk 20150114 Ambitie Grebbedijk Startdocument brede verkenning 2015-2017 Datum 20 augustus 2015 Ons kenmerk Opgemaakt door afdeling Planvorming Pagina

Nadere informatie

Meerlaagsveiligheid nuchter bekeken November 2012. Samenvatting

Meerlaagsveiligheid nuchter bekeken November 2012. Samenvatting Meerlaagsveiligheid nuchter bekeken November 2012 Samenvatting Meerlaagsveiligheid nuchter bekeken 1 In het Nationaal waterplan (2009) is het concept meerlaagsveiligheid geïntroduceerd. De meerlaagsveiligheidsbenadering

Nadere informatie

Veiligheid Nederland in Kaart 2

Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico Dijkring 1, 2, 3 en 4 Schiermonnikoog, Ameland, Terschelling en Vlieland Oktober 2014 Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico dijkringgebieden 1, Schiermonnikoog 2, Ameland

Nadere informatie

Deltaprogramma Nieuwbouw en Herstructurering en Veiligheid. Waterveiligheid buitendijks

Deltaprogramma Nieuwbouw en Herstructurering en Veiligheid. Waterveiligheid buitendijks Deltaprogramma Nieuwbouw en Herstructurering en Veiligheid Waterveiligheid buitendijks In ons land wonen ruim 100.000 mensen buitendijks langs de rivieren, de grote meren en de kust. Zij wonen aan de waterzijde

Nadere informatie

Overstromingsrisico van dijkringgebieden 14, 15 en 44

Overstromingsrisico van dijkringgebieden 14, 15 en 44 Overstromingsrisico van dijkringgebieden 14, 15 en 44 November 2012 Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico van dijkringgebieden 14, 15 en 44 Documenttitel Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico

Nadere informatie

Kleine kansen grote gevolgen

Kleine kansen grote gevolgen Kleine kansen grote gevolgen Slachtoffers en maatschappelijke ontwrichting als focus voor het waterveiligheidsbeleid SAMENVATTING Kleine kansen grote gevolgen Slachtoffers en maatschappelijke ontwrichting

Nadere informatie

HWBP Vakdag Kennis & Innovatie 26 juni 2014 - verslag

HWBP Vakdag Kennis & Innovatie 26 juni 2014 - verslag HWBP Vakdag Kennis & Innovatie 26 juni 2014 - verslag Ellen Tromp, Michelle Hendriks (met input van derden) Op donderdag 26 juni werd de eerste vakdag Kennis & Innovatie gehouden door het HWBP. Zo n vijftig

Nadere informatie

Figuur 1: Veiligheidsnormen

Figuur 1: Veiligheidsnormen Figuur 1: Veiligheidsnormen Sinds de jaren 80 van de vorige eeuw is het inzicht in de grondmechanica zo verdiept dat de wijzen van falen van de waterkeringen veel beter beoordeeld kunnen worden. Vanuit

Nadere informatie

Veiligheidsoordeel beheersgebied Hollandse Delta. Resultaten verlengde 3 e toetsronde Primaire Waterkeringen

Veiligheidsoordeel beheersgebied Hollandse Delta. Resultaten verlengde 3 e toetsronde Primaire Waterkeringen Veiligheidsoordeel beheersgebied Hollandse Delta Resultaten verlengde 3 e toetsronde Primaire Waterkeringen Veiligheidsoordeel beheersgebied Hollandse Delta Resultaten verlengde 3 e toetsronde Primaire

Nadere informatie

Bestuurlijke bijeenkomst. Slimme Combinaties voor Waterveiligheid. gemeenschappelijke basis. David van Zelm van Eldik. Amersfoort

Bestuurlijke bijeenkomst. Slimme Combinaties voor Waterveiligheid. gemeenschappelijke basis. David van Zelm van Eldik. Amersfoort Bestuurlijke bijeenkomst Slimme Combinaties voor Waterveiligheid gemeenschappelijke basis David van Zelm van Eldik Amersfoort 11 juli 2013 Ruimtelijke inrichting en waterveiligheid (2 e laag MLV) 1 e laag

Nadere informatie

STAND VAN ZAKEN STORM, 15 januari 2011

STAND VAN ZAKEN STORM, 15 januari 2011 STAND VAN ZAKEN STORM, 15 januari 2011 Afgelopen vrijdag, 14 januari 2011, is er in Amersfoort een klankbordgroep bijeen geweest. (De klankbordgroep bestaat uit dijkgraven, DB-leden, secr.- directeuren

Nadere informatie

Overstromingsgevaar en wateroverlast

Overstromingsgevaar en wateroverlast H 5.9 Resultaten per thema Door klimaatverandering nemen de kansen op overstromingen bij grote rivieren en de zee toe. Uitvoering van de Planologische Kernbeslissing Grote Rivieren leidt voor een langere

Nadere informatie

Pilots meerlaagsveiligheid. werken achter de dijk

Pilots meerlaagsveiligheid. werken achter de dijk Pilots meerlaagsveiligheid Samen werken achter de dijk Deze brochure is gebaseerd op: Arwin van Buuren, Gerald-Jan Ellen, Jitske Van Popering - Verkerk, Corniel van Leeuwen (2015) Die het water deert die

Nadere informatie

Kennis ontwikkelen en kennis delen voor het omgevingsbeleid

Kennis ontwikkelen en kennis delen voor het omgevingsbeleid Kennis ontwikkelen en kennis delen voor het omgevingsbeleid Ruimteconferentie Workshop 11 21-05-2013 Jeannette Beck, Lia van den Broek, Olav-Jan van 1 Inhoud presentatie Context Kennis en decentralisatie

Nadere informatie

Veiligheid Nederland in Kaart 2

Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico Dijkring 16 Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden Mei 2014 Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico dijkring 16 Alblasserwaard en de Vijfheerenlanden Documenttitel Veiligheid

Nadere informatie

GREEN DEAL DUURZAME ENERGIE

GREEN DEAL DUURZAME ENERGIE GREEN DEAL DUURZAME ENERGIE In kort bestek Rafael Lazaroms INHOUDSOPGAVE 1. Wat houdt het in? 2. Motieven, doelstellingen en ambities 3. Organisatiestructuur GELOOFWAARDIGE BOODSCHAP Waterschappen hebben

Nadere informatie

Klimaatadaptatie in Zwolle (IJsselvechtdelta)

Klimaatadaptatie in Zwolle (IJsselvechtdelta) Agenda Stad Concernstaf CSADV Stadhuis Grote Kerkplein 15 Postbus 538 8000 AM Zwolle Telefoon (038) 498 2092 www.zwolle.nl Klimaatadaptatie in Zwolle (IJsselvechtdelta) Hoe houden we onze delta leefbaar

Nadere informatie

Waterveilig en klimaatbestendig bouwen, wonen en leven

Waterveilig en klimaatbestendig bouwen, wonen en leven Uitnodiging Werkconferentie IJssel-Vechtdelta Waterveilig en klimaatbestendig bouwen, wonen en leven Uitvoering met partners in de praktijk WOENSDAG 9 MAART 2016 VAN DER VALKHOTEL IN ZWOLLE IJssel- Vechtdelta

Nadere informatie

Meer doelbereik met minder geld

Meer doelbereik met minder geld Meer doelbereik met minder geld Hoe meet je dat? 28-10-2014, Vincent Linderhof Aanleiding Bron: Waterschap 2012 nr. 10, p. 22 23 Combineren: waarom? Synergievoordelen: goedkoper doelen realiseren Wegnemen

Nadere informatie

Proeftuinen MLV. Jannemarie de Jonge, 10 oktober 2013

Proeftuinen MLV. Jannemarie de Jonge, 10 oktober 2013 Proeftuinen MLV Jannemarie de Jonge, 10 oktober 2013 Opbouw Meerlaagsveiligheid Concept gelanceerd in Nationaal Waterplan (2009) Laag 1: preventieve maatregelen Laag 2: gevolgbeperkende maatregelen, door

Nadere informatie

UN IC VAN WATTRSCHAPPÜN 20

UN IC VAN WATTRSCHAPPÜN 20 UN IC VAN WATTRSCHAPPÜN 20 < m m n ra 5" 3 De leden-waterschappen ro "2- > In N U. js tdl Lee Pdloöninufi.ingen I? 1 O O ro 51 > > s. o => 2" ïï,» 3 1 9 JULI 2011 2-0 l\055h5 BS 3. "2.1 ADJ Dir. I Afgedaan

Nadere informatie

-Klimaatverandering, klimaatscenario s en gevolgen voor beleid en beheer-

-Klimaatverandering, klimaatscenario s en gevolgen voor beleid en beheer- Klimaatverandering; wat komt er op ons af? -Klimaatverandering, klimaatscenario s en gevolgen voor beleid en beheer- Het klimaat in Nederland gaat veranderen. Op dit moment is dat nog niet te merken. De

Nadere informatie

Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden

Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden Verslag deelsessies Extra ROROR 16 juli 2013 Tijdens het extra ROROR op 16 juli over het Deltaprogramma Rijnmond-Drechtsteden zijn per deelgebied de volgende onderwerpen

Nadere informatie

Uniecommissie Waterkeringen gehouden op 7 oktober 2011

Uniecommissie Waterkeringen gehouden op 7 oktober 2011 Bijlage Verslag CWK 11-62 Agendapunt 2 Uniecommissie Waterkeringen gehouden op 7 oktober 2011 Aanwezig: Mw. Bom-Lemstra, H.G.N. Boon, J. Bosman, R.G.C.M. Cruijsen, R.E.W.M. Dupont, J.M. Geluk (voorzitter),

Nadere informatie

agendapunt 04.B.19 Aan Commissie Waterkwaliteit

agendapunt 04.B.19 Aan Commissie Waterkwaliteit agendapunt 04.B.19 1130764 Aan Commissie Waterkwaliteit AANVRAAG INVESTERINGSPLAN EN UITVOERINGSKREDIET TEN BEHOEVE VAN EEN BIJDRAGE PUTTENVELD EN BOOSTERGEMAAL GR BEHEER GRONDWATERONTTREKKING DELFT-NOORD

Nadere informatie

Waterveiligheid 21e eeuw

Waterveiligheid 21e eeuw abcdefgh Water Waterveiligheid 21e eeuw Synthesedocument 2 juni 2008 abcdefgh Water Waterveiligheid 21e eeuw Synthesedocument 2 juni 2008 Redactie Harm Albert Zanting Daniëlle Noordam In opdracht van DG

Nadere informatie

Waterveiligheid Begrippen begrijpen

Waterveiligheid Begrippen begrijpen Water veiligheid Begrippen begrijpen 2.0 Ontwikkeling beleid en uitleg begrippen Groene versie Dit boekje is geactualiseerd in verband met de beoogde wijzigingen in de Waterwet per 1 januari 2017. De definitieve

Nadere informatie

Klimaatbestendige ontwikkeling van Nederland. Is het rijk aan zet? Willem Ligtvoet, 19 april 2011

Klimaatbestendige ontwikkeling van Nederland. Is het rijk aan zet? Willem Ligtvoet, 19 april 2011 Klimaatbestendige ontwikkeling van Nederland Is het rijk aan zet? 1 Voorstudie PBL (2009) Speerpunten klimaatbestendige ruimtelijke ontwikkeling: 1. Waterveiligheid 2. Zoetwatervoorziening 3. Klimaatbestendige

Nadere informatie

Bijlage 1: Samenvatting haalbaarheidsonderzoek (DM 816557 hoort bij bestuursvoorstel DM 832322)

Bijlage 1: Samenvatting haalbaarheidsonderzoek (DM 816557 hoort bij bestuursvoorstel DM 832322) Bijlage 1: Samenvatting haalbaarheidsonderzoek (DM 816557 hoort bij bestuursvoorstel DM 832322) Om een goede bestuurlijke afweging te maken, is een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd. Voor het haalbaarheidsonderzoek

Nadere informatie

Deltaprogramma Rivieren. Bijlage A4 Deel 2. Deltaprogramma 2014

Deltaprogramma Rivieren. Bijlage A4 Deel 2. Deltaprogramma 2014 Deltaprogramma Rivieren Bijlage A4 Deel 2 Deltaprogramma 2014 Deltaprogramma Rivieren Bijlage A4 Deltaprogramma 2014 Deltaprogramma 2014 Bijlage A4 2 Inhoud Voorwoord 4 1. Inleiding 6 1.1 Introductie 6

Nadere informatie

Life Cycle. Management. . als aandachtsgebied binnen Asset Management. Jaap Bakker Senior Adviseur Asset Management Rijkswaterstaat.

Life Cycle. Management. . als aandachtsgebied binnen Asset Management. Jaap Bakker Senior Adviseur Asset Management Rijkswaterstaat. Realisatie Verkenning Planuitwerking Life Cycle Prestaties Life Cycle Risico s Life Cycle Kosten Life Cycle Management. als aandachtsgebied binnen Asset Management Beheer, onderhoud, exploitatie Jaap Bakker

Nadere informatie

DeltaNieuws Nieuwsbrief Jaargang 5 Nummer 4 December 2015

DeltaNieuws Nieuwsbrief Jaargang 5 Nummer 4 December 2015 Deltaprogramma DeltaNieuws Nieuwsbrief Jaargang 5 Nummer 4 December 2015 Inhoud 2 Deltaprogramma breed Stuurgroep Deltaprogramma. Wateroverleg in de Kamer 12 Zoetwater Conferentie Zoetwater op Peil 5 Deltaprogramma

Nadere informatie

Ons Water in Nederland. nieuw Nationaal Waterplan 2016-2021

Ons Water in Nederland. nieuw Nationaal Waterplan 2016-2021 Ons Water in Nederland nieuw Nationaal Waterplan 2016-2021 Verbind ruimtelijke opgaven en wateropgaven 3 Nederland Waterland 7 Trends in water 9 Ambitie 1: De veiligste delta in de wereld 11 Ambitie 2:

Nadere informatie

Tussenrapportage onderzoeksprogramma Rampenbeheersingsstrategie overstromingen Rijn en Maas

Tussenrapportage onderzoeksprogramma Rampenbeheersingsstrategie overstromingen Rijn en Maas Tussenrapportage onderzoeksprogramma Rampenbeheersingsstrategie overstromingen Rijn en Maas maart 2005 Verantwoording..................................................................................

Nadere informatie

ONTWERP-RAADSVOORSTEL VAN BenW AAN DE RAAD VOOR 20 februari 2014

ONTWERP-RAADSVOORSTEL VAN BenW AAN DE RAAD VOOR 20 februari 2014 ONTWERP-RAADSVOORSTEL VAN BenW AAN DE RAAD VOOR 20 februari 2014 OPSTELLER VOORSTEL: Jan Zijlstra AFDELING: PORTEFEUILLEHOUDER: Pytsje de Graaf Agendapunt: No. /2014 Dokkum, 8 januari 2014 ONDERWERP: bestuurlijke

Nadere informatie

Gebied, locatie of lijn!? Projectontwikkeling ViA15

Gebied, locatie of lijn!? Projectontwikkeling ViA15 Gebied, locatie of lijn!? Projectontwikkeling ViA15 David van Hasselt Projectbureau ViA15 t.b.v. Kennismiddag RO & bereikbaarheid LEF Futurcenter Rijkswaterstaat d.d. 22 oktober 2008 Problemen rond Arnhem

Nadere informatie

Overstromingsrisico Dijkring 41 Land van Maas en Waal December 2011

Overstromingsrisico Dijkring 41 Land van Maas en Waal December 2011 VNK2 Overstromingsrisico Dijkring 41 Land van Maas en Waal December 2011 Overstromingsrisico Dijkring 41 Land van Maas en Waal December 2011 Foto: Wim Vink, Waterschap Rivierenland Kijk voor meer informatie

Nadere informatie

Waterveiligheid Begrippen begrijpen

Waterveiligheid Begrippen begrijpen Water veiligheid Begrippen begrijpen 2.0 Ontwikkeling beleid en uitleg begrippen Groene versie Dit boekje is geactualiseerd in verband met de beoogde wijzigingen in de Waterwet per 1 januari 2017. De definitieve

Nadere informatie

Deltanetwerk, 29 november 2012

Deltanetwerk, 29 november 2012 Deltanetwerk, 29 november 2012 Kust- en Deltaontwikkeling in Zuid-Holland Mr. A.M. Kleij MPA Programmadirecteur provincie Zuid-Holland De Zuidvleugel Integrale visie gebiedsontwikkeling Integrale ontwikkeling

Nadere informatie

Overstromingsrisico Dijkring 13 Noord-Holland

Overstromingsrisico Dijkring 13 Noord-Holland Overstromingsrisico Dijkring 13 Noord-Holland Oktober 2014 Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico dijkringgebied 13, Noord-Holland Documenttitel Veiligheid Nederland in Kaart 2 Overstromingsrisico

Nadere informatie

Verschillende perspectieven op de nieuwe waterveiligheidsnormen

Verschillende perspectieven op de nieuwe waterveiligheidsnormen Verschillende perspectieven op de nieuwe waterveiligheidsnormen Kennis voor Klimaat Eline Bötger Aline te Linde Voorwoord De nieuwe normstelling voor waterkeringen is een belangrijke verandering en een

Nadere informatie

Deltaprogramma I IJsselmeergebied. Atlas van het IJsselmeergebied

Deltaprogramma I IJsselmeergebied. Atlas van het IJsselmeergebied Deltaprogramma I IJsselmeergebied Atlas van het IJsselmeergebied Atlas van het IJsselmeergebied I Colofon Samengesteld door: MWH B.V. www.mwhglobal.nl Fotografie: Foto kaft: Foto s Flora en Fauna: Oplage:

Nadere informatie

Overstromingsrisico Dijkring 45 Gelderse Vallei

Overstromingsrisico Dijkring 45 Gelderse Vallei VNK2 Overstromingsrisico Dijkring 45 Gelderse Vallei December 2012 Overstromingsrisico Dijkring 45 Gelderse Vallei December 2012 Kijk voor meer informatie op www.helpdeskwater.nl of bel 0800-6592837 rapportomslag

Nadere informatie

15 experimenten. met bouwen in het rivierbed

15 experimenten. met bouwen in het rivierbed 15 experimenten met bouwen in het rivierbed Beeldbank Ministerie V&W 15 nieuwe kansen in het rivierbed Op 15 plaatsen langs de grote rivieren krijgen gemeenten de kans om te experimenteren met innovatieve

Nadere informatie

DeltaNieuws Nieuwsbrief Jaargang 5 Nummer 1 Februari 2015

DeltaNieuws Nieuwsbrief Jaargang 5 Nummer 1 Februari 2015 Deltaprogramma DeltaNieuws Nieuwsbrief Jaargang 5 Nummer 1 Februari 2015 Inhoud 2 Nieuwe fase, nieuwe organisatie 14 Nieuwe normen voor waterveiligheid. Innovatieve klimaatpilots. Ruimtelijke Adaptatie

Nadere informatie