Sociale relaties en welzijn

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Sociale relaties en welzijn"

Transcriptie

1 EENZAAMHEID EN SOCIAAL ISOLEMENT: ACHTERGRONDEN EN AANPAK Onderwerpen Functies van sociale relaties Sociale kwetsbaarheid Achtergronden en gevolgen Knelpunten in de aanpak Elementen van een succesvolle aanpak Te verwachten resultaten Dr. Anja Machielse 4 juni 2013 Sociale relaties en welzijn Inbedding in een betekenisvol netwerk leidt tot een hoger niveau van welbevinden Sociale relaties voorzien in fundamentele sociale bestaansvoorwaarden Functies van sociale relaties Ontwikkeling (en handhaven) van de identiteit en het zelfrespect (waardering en erkenning van anderen) Sociale integratie: identificatie, persoonlijke betrokkenheid, vertrouwelijkheid, vriendschap Sociale steun: praktisch, emotioneel, gezelschap De buffering hypothese Sociale kwetsbaarheid Sociale contacten in Nederland Twee aspecten: kwaliteit en omvang van het netwerk Eenzaamheid: het netwerk voldoet niet aan iemands behoefte en is daardoor kwetsbaar (risicogroep) Contactarm: het (steun)netwerk is klein of eenzijdig en daardoor kwetsbaar(risicogroep) Sociaal isolement: er is geen ondersteunend netwerk Bron: Hortulanus, Machielse & Meeuwesen. Sociale contacten in Nederland (2003) 1

2 Sociaal weerbaar Leeftijd (%) Eenzaam Contactarm Sociaal isolement jaar jaar jaar > 65 jaar Gemiddeld N=2462 Bron: Hortulanus, Machielse & Meeuwesen. Sociale contacten in Nederland. Maatschappelijke factoren Individualisering Gezins- en familierelaties Emancipatieprocessen Toename arbeidsparticipatie Culturele diversiteit Technologische ontwikkelingen Secularisering Vergrijzing Persoonlijke factoren Ingrijpende gebeurtenissen hebben (negatieve) gevolgen voor het sociale netwerk (life-events) Ze vormen kantelmomenten in het leven en kunnen een neerwaartse spiraal in gang zetten Neerwaartse spiraal Bij mensen die eenzaam of contactarm zijn, wordt het netwerk steeds kleiner Gevolg: Minder sociale steun (informeel/professioneel) Life-events werken langer door Ontstaan van problemen op andere levensdomeinen Belangrijkste gevolgen Welzijnsrisico Gezondheidsrisico Beperkte zelfredzaamheid Geringe maatschappelijke participatie Geringe sociale integratie Geringe institutionele aansluiting Risico op probleemcumulatie Beleidsperspectief Wmo Centraal: zelfredzaamheid en participatie Kanteling in denken en doen Bij problemen: oplossingen zoeken in het eigen sociale netwerk Veronderstelling: aanwezigheid van ondersteunende relaties in de eigen omgeving (sociale integratie) 2

3 Tussentijdse conclusie Sociale relaties zijn belangrijker dan ooit, maar ook minder vanzelfsprekend Een gebrek aan ondersteunende relaties vormt in onze samenleving een ernstig risico Probleem: sociale kwetsbaarheid is minder zichtbaar dan andere vormen van kwetsbaarheid Knelpunten in de aanpak BEREIK DOELGROEP: onzichtbaar en passief HET AANBOD: eenzijdig en fragmentarisch DESKUNDIGHEID: gebrekkige kennis over achtergronden en effectieve interventies CAPACITEIT/MENSKRACHT: professionele en informele hulp VERANKERING EN CONTINUÏTEIT: intern, extern, politiekbestuurlijk Stappen in de aanpak Visie Signaleren Typeren Interventies STAP 1: VISIE Visie op het vraagstuk Aard, oorzaken en gevolgen Afbakening van de doelgroep Stap 2: Signaleren Doelgroep: onzichtbaar en passief (zorgmijdend of zorgmissend) Normatief oordeel/legitimatie voor ingrijpen Bemoeien/bespreekbaar maken Aangrijpingspunt: verwevenheid met andere problematieken of het dagelijkse leven Ketensamenwerking (buurtnetwerken) Stap 3: Typeren De doelgroep is zeer heterogeen TWEE INDICATOREN/VERGELIJKINGSDIMENSIES: - Duur en hardnekkigheid van het isolement - Motivatie om sociaal te participeren 3

4 Duur van het Isolement Interventieprofielen Gemotiveerd om deel te nemen aan sociale verbanden Niet gemotiveerd om deel te nemen aan sociale verbanden Isolement dreigt door ingrijpende gebeurtenissen of omstandigheden Actieven Geborgenen Isolement is recentelijk ontstaan door ingrijpende gebeurtenissen of omstandigheden Achterblijvers Afhankelijken Isolement is structureel geworden Compenseerders Buitenstaanders Isolement is structureel en verweven met andere problematiek (m.n. psychiatrische problematiek) Hoopvollen Overlevers Stap 4: Interventies DUUR VAN HET ISOLEMENT is richtinggevend voor de benodigde inzet (tijdsinvestering, intensiteit van de hulpverlening, deskundigheid, mogelijkheden voor vrijwillige inzet) MOTIVATIE OM SOCIAAL TE PARTICIPEREN is richtinggevend voor het soort oplossingen (netwerkontwikkeling, sociale activering, aanpassing aan de situatie, praktische probleemoplossing, creëren vangnet) Bron: Machielse, 2011, 2012 Te verwachten resultaten DREIGEND/SITUATIONEEL ISOLEMENT: isolement voorkomen door netwerkontwikkeling en activering, vergroten zelfstandigheid, leren omgaan met situatie, accepteren hulp STRUCTUREEL ISOLEMENT: verbeteringen op verschillende levensterreinen (passende woonsituatie, betere zelfzorg, specialistische hulp, dagverzorging, professioneel vangnet, etc.) Voorwaarden BEREIK DOELGROEP: brede signalering van stille problematiek HERKENNEN PROBLEMATIEK: aandacht voor sociale problematiek in alle hulpverleningscontacten (bv na lifeevents) CONTACTLEGGING: toegang via minder beladen praktische problemen; geleidelijk ruimte maken voor participatie DESKUNDIGHEID: visie, kennis van achtergronden, verschijningsvormen en aanpakken Samenwerking Samenwerking en afstemming van verschillende organisaties: welzijn, zorg, wonen Samenwerking en afstemming bij signaleren en aanbod van interventies Afstemming van professionele vormen van hulp en ondersteuning op informele steunnetwerken en vrijwillige bijdragen uit de lokale samenleving Bewustwording en een cultuuromslag van alle burgers Conclusies Geen standaardoplossing Soms: kortdurende interventie Soms: intensieve en langdurige hulp Niet alles is oplosbaar Lokale samenwerking als voorwaarde voor een effectieve aanpak 4

5 Meer informatie Machielse, A. & M. Jonkers (2012). Als meedoen niet lukt. Signaleren, typeren en aanpakken van sociaal isolement in Utrecht, Amersfoort en Nieuwegein. Utrecht: LESI. Machielse, A. (2011). Bestrijding van sociaal isolement bij ouderen. In: Openbaar Bestuur. Tijdschrift voor beleid, organisatie en politiek 21 (9), pp Machielse, A. (2011) Sociaal isolement bij ouderen: een typologie als richtlijn voor effectieve interventies. In: Journal of Social intervention, 20 (4), pp Machielse, A. & R. Hortulanus (2011). Sociaal isolement bij ouderen. Op weg naar een Rotterdamse aanpak. Amsterdam: SWP. Machielse, A. (2006). Onkundig en onaangepast. Een theoretisch perspectief op sociaal isolement. Utrecht: Jan van Arkel. Machielse, A. (2003). Niets doen, niemand kennen. De leefwereld van sociaal geïsoleerde mensen. Den Haag: Elsevier Overheid. 5

Onderwerpen. Sociale relaties en welzijn. Sociale kwetsbaarheid. Functies van sociale relaties. Vrouw, 64 jaar EENZAAMHEID BIJ OUDEREN

Onderwerpen. Sociale relaties en welzijn. Sociale kwetsbaarheid. Functies van sociale relaties. Vrouw, 64 jaar EENZAAMHEID BIJ OUDEREN EENZAAMHEID BIJ OUDEREN Vrouw, 64 jaar Ik ben helemaal geïsoleerd eigenlijk. Ik denk wel eens bij mezelf, ik kan gerust een week dood liggen in huis, maar de mensen merken niets. Dr. Anja Machielse Stichting

Nadere informatie

Eenzame naasten. Onderwerpen. Contactarm. Eenzaamheid. Sociaal isolement. Sociale netwerken van ouderen

Eenzame naasten. Onderwerpen. Contactarm. Eenzaamheid. Sociaal isolement. Sociale netwerken van ouderen Eenzame naasten Dr. Anja Machielse Onderwerpen Begripsverkenning Oorzaken en gevolgen Sociale competenties Stappen in de aanpak Interventieprofielen Conclusies Eenzaamheid Het gevoel dat de aanwezige contacten

Nadere informatie

Tranzo, 17 juni Dr. Anja Machielse

Tranzo, 17 juni Dr. Anja Machielse Eenzame ouderen: ambities en mogelijkheden Tranzo, 17 juni 2010 Dr. Anja Machielse Onderwerpen Begripsverkenning en cijfers Complexiteit van de problematiek Profielen en interventies Conclusies Begrippen

Nadere informatie

Eenzaamheid en sociaal isolement: ambities en mogelijkheden

Eenzaamheid en sociaal isolement: ambities en mogelijkheden Eenzaamheid en sociaal isolement: ambities en mogelijkheden Dr. Anja Machielse Wmo-atelier 20 januari 2015 Foto: Eamonn Doyle Onderwerpen Eenzaamheid als sociaal vraagstuk Achtergronden en gevolgen Begripsverheldering

Nadere informatie

DE AANPAK VAN SOCIAAL ISOLEMENT. KNELPUNTEN EN DILEMMA S.

DE AANPAK VAN SOCIAAL ISOLEMENT. KNELPUNTEN EN DILEMMA S. DE AANPAK VAN SOCIAAL ISOLEMENT. KNELPUNTEN EN DILEMMA S. Presentatie DAK bijeenkomst 16 juni 2014 Dr. Marina Jonkers ONDERWERPEN Wat doet LESI? Aanpak sociaal isolement in gemeenten Beleidsurgentie en

Nadere informatie

Coalitie Erbij. De gezichten van eenzaamheid Amsterdam, 24 november 2015

Coalitie Erbij. De gezichten van eenzaamheid Amsterdam, 24 november 2015 Coalitie Erbij De gezichten van eenzaamheid Amsterdam, 24 november 2015 1. De landelijke Coalitie Erbij in 2 minuten 2. Wat is eenzaamheid? 3. De gezichten van eenzaamheid 4. De lokale aanpak van eenzaamheid

Nadere informatie

Het project van de UvH 1

Het project van de UvH 1 Onderwerpen Eenzaamheid, daar wen je nooit aan Prof. dr. Anja Machielse Wat is eenzaamheid en waarom is het een probleem? Hoe kunnen we eenzame mensen bereiken en wat kunnen we voor hen doen? Wat is eenzaamheid

Nadere informatie

Eenzaamheid bij ouderen: Ambities en mogelijkheden

Eenzaamheid bij ouderen: Ambities en mogelijkheden Eenzaamheid bij ouderen: Ambities en mogelijkheden Prof. dr. Anja Machielse Cliëntenbelang Amsterdam 27 september 2016 Foto: Eamonn Doyle Het project van de UvH 1 Onderwerpen Wat is eenzaamheid en waarom

Nadere informatie

Wat is eenzaamheid en waarom is het een probleem? 8-10-2015. Het project van de UvH 1. Programma. Sociale verbondenheid.

Wat is eenzaamheid en waarom is het een probleem? 8-10-2015. Het project van de UvH 1. Programma. Sociale verbondenheid. Programma Samen tegen eenzaamheid Dr. Anja Machielse Deel 1: Wat is eenzaamheid en waarom is het een probleem? Achtergronden, verschijningsvormen Mini-conferentie Tilburg, 30 september 2015 Deel 2: Wat

Nadere informatie

KWALITATIEF ONDERZOEK EN INTERVENTIES BIJ

KWALITATIEF ONDERZOEK EN INTERVENTIES BIJ KWALITATIEF ONDERZOEK EN INTERVENTIES BIJ EENZAAMHEID EN SOCIAAL ISOLEMENT Marina Jonkers Werkconferentie Kwalitatief evalueren in het sociale domein Movisie, 16 december 2014 Onderwerpen Sociale kwetsbaarheid:

Nadere informatie

Waarom is eenzaamheid een probleem?

Waarom is eenzaamheid een probleem? Ik heb nooit kunnen denken dat ik, na zo n gelukkig leven, zo verdrietig zou zijn. Ik heb Den Helder, 7 juni 2017 nooit gedacht dat mensen zo ongelukkig kunnen zijn als ik de laatste jaren. Prof. Dr. Anja

Nadere informatie

Trainingen eenzaamheid en sociaal isolement

Trainingen eenzaamheid en sociaal isolement Trainingen eenzaamheid en sociaal isolement Dr. Anja Machielse Dr. Marina Jonkers Coalitie Erbij 5 maart 2015 Foto: Eamonn Doyle Programma Introductie: Visie op eenzaamheid en sociaal isolement Achtergronden

Nadere informatie

Ook uw organisa-e biedt welzijn?

Ook uw organisa-e biedt welzijn? Ook uw organisa-e biedt welzijn? Dr. Anja Machielse a.machielse@uvh.nl NOV, 16 juni 2015 Onderwerpen Eenzaamheid als maatschappelijk vraagstuk Bereiken van de doelgroep Passende interven-es Randvoorwaarden

Nadere informatie

Onkundig en onaangepast: eenzaamheid en sociaal isolement

Onkundig en onaangepast: eenzaamheid en sociaal isolement Onderwerpen Onkundig en onaangepast: eenzaamheid en sociaal isolement Wat is sociaal isolement? Oorzaken en gevolgen De leefsituatie van sociaal geïsoleerden Wat kunnen we doen aan sociaal isolement? Conclusies

Nadere informatie

Lezing, 10 december 2004. Relatie tussen sociaal isolement en psychiatrische ziekte

Lezing, 10 december 2004. Relatie tussen sociaal isolement en psychiatrische ziekte Lezing, 10 december 2004 Relatie tussen sociaal isolement en psychiatrische ziekte Dr. Ludwien Meeuwesen, Sociaal psychologe verbonden aan de Universiteit Utrecht, Afdeling Algemene Sociale Wetenschappen,

Nadere informatie

Vrouw, 81 jaar. Aanpak eenzaamheid Rotterdam. De start: Waarom eenzaamheid aanpakken? vraagstuk? De uitdaging. Wat is er al gedaan?

Vrouw, 81 jaar. Aanpak eenzaamheid Rotterdam. De start: Waarom eenzaamheid aanpakken? vraagstuk? De uitdaging. Wat is er al gedaan? Anja Machielse en Han Riksten Aanpak eenzaamheid Rotterdam Vrouw, 81 jaar Ik voel me erg eenzaam. Vreselijk eenzaam. Ik denk wel eens... als ik ga slapen... ik wou dat ik maar niet wakker werd. Dan zie

Nadere informatie

Betrokken professionals, betrokken vrijwilligers

Betrokken professionals, betrokken vrijwilligers Betrokken professionals, betrokken vrijwilligers LESI Rapporten 2012 / 04 Mogelijkheden en belemmeringen voor de inzet van vrijwilligers bij structureel sociaal isolement Karin Runia MSc Dr. Anja Machielse

Nadere informatie

Man, 88 jaar. Sociale relaties voorzien in fundamentele sociale bestaansvoorwaarden (Weiss, 1974)

Man, 88 jaar. Sociale relaties voorzien in fundamentele sociale bestaansvoorwaarden (Weiss, 1974) Man, 88 jaar Onderwerpen Empowerment van Kwetsbare Ouderen Prof. Dr. Anja Machielse Je bent nooit te oud om te beginnen Den Haag, 6 april 2017 Ik heb nooit kunnen denken dat ik, na zo n gelukkig leven,

Nadere informatie

Als meedoen niet lukt

Als meedoen niet lukt Als meedoen niet lukt LESI Rapporten 2012 / 05 Signaleren, typeren en aanpakken van sociaal isolement in Utrecht, Amersfoort en Nieuwegein Dr. Anja Machielse Dr. Marina Jonkers Als meedoen niet lukt Signaleren,

Nadere informatie

Verslag van de bijeenkomst Eenzaamheid en sociaal isolement bij ouderen: de inzet van vrijwilligers, 8 april 2014.

Verslag van de bijeenkomst Eenzaamheid en sociaal isolement bij ouderen: de inzet van vrijwilligers, 8 april 2014. Verslag van de bijeenkomst Eenzaamheid en sociaal isolement bij ouderen: de inzet van vrijwilligers, 8 april 2014. Programma: 09.30 uur - Inloop met koffie en thee 10.00 uur - Eenzaamheid en sociaal isolement:

Nadere informatie

ABSTRACT. Journal of Social Intervention: Theory and Practice 2011 Volume 20, Issue 4, pp. 40 61 URN:NBN:NL:UI:10-1-101693

ABSTRACT. Journal of Social Intervention: Theory and Practice 2011 Volume 20, Issue 4, pp. 40 61 URN:NBN:NL:UI:10-1-101693 Journal of Social Intervention: Theory and Practice 2011 Volume 20, Issue 4, pp. 40 61 URN:NBN:NL:UI:10-1-101693 ISSN: 1876-8830 URL: http://www.journalsi.org Publisher: Igitur publishing, in cooperation

Nadere informatie

Wat werkt bij aanpak van Eenzaamheid Haarlemse conferentie 2 maart 2017

Wat werkt bij aanpak van Eenzaamheid Haarlemse conferentie 2 maart 2017 Wat werkt bij aanpak van Eenzaamheid Haarlemse conferentie 2 maart 2017 Theo van Tilburg Sociologie Vrije Universiteit Amsterdam Theo.van.Tilburg@vu.nl 1 Onderwerpen Wat is eenzaamheid Hoe vaak komt het

Nadere informatie

Handelingsverlegenheid als hinderpaal bij het signaleren van sociaal isolement

Handelingsverlegenheid als hinderpaal bij het signaleren van sociaal isolement Handelingsverlegenheid als hinderpaal bij het signaleren van sociaal isolement LESI Rapporten 2012 / 06 Mogelijkheden en belemmeringen bij lokale signaleerders Dr. Marina Jonkers Dr. Anja Machielse Handelingsverlegenheid

Nadere informatie

Eenzaamheid. Aanleiding. Beschrijving. Eenzaamheid

Eenzaamheid. Aanleiding. Beschrijving. Eenzaamheid Eenzaamheid Aanleiding In het beleidsplan Wmo 2008-2011 is toegezegd specifieke aandacht te schenken aan de aanpak van eenzaamheid. Daartoe is op 30 maart 2011 een werkconferentie gehouden. Daarbij is

Nadere informatie

AAM EID. bvwo INTERVENTIES

AAM EID. bvwo INTERVENTIES AATWERK BIJ DE AANPAK VAN EN AAM EID bvwo 41 INTERVENTIES MAATWERK BIJ DE AANPAK VAN EEN ZAAM HEID bvwo 41 INTERVENTIES IN HO UD 1 Inleiding 05 2 Typologie 09 3 De best passende eenzaamheids kiezen 21

Nadere informatie

AAM EID. bvwo INTERVENTIES

AAM EID. bvwo INTERVENTIES AATWERK BIJ DE AANPAK VAN EN AAM EID bvwo 41 INTERVENTIES MAATWERK BIJ DE AANPAK VAN EEN ZAAM HEID bvwo 41 INTERVENTIES IN HO UD 1 Inleiding 05 2 Typologie 09 3 De best passende eenzaamheids kiezen 21

Nadere informatie

Ik ben geen zielig achter-de-geraniums-vrouwtje

Ik ben geen zielig achter-de-geraniums-vrouwtje Ik ben geen zielig achter-de-geraniums-vrouwtje LESI Rapporten 2013 / 11 Een onderzoek naar de impact en ervaren baat van deelname aan activiteiten van Vier het Leven Karin Dangermond, MSc MA Dr. Anja

Nadere informatie

Webinar De lokale aanpak van eenzaamheid 8 september 2015

Webinar De lokale aanpak van eenzaamheid 8 september 2015 Webinar De lokale aanpak van eenzaamheid 8 september 2015 Geachte Wmo-raden en anderen, Inleiding Dank dat ik de gelegenheid krijg om uw aandacht te vragen voor het maatschappelijk vraagstuk eenzaamheid

Nadere informatie

MAATWERK BIJ DE AANPAK VAN. EENZAAMHEID o IN INTERVENTIES

MAATWERK BIJ DE AANPAK VAN. EENZAAMHEID o IN INTERVENTIES MAATWERK BIJ DE AANPAK VAN EENZAAMHEID o IN 23 INTERVENTIES 1 Inhoud 1 Inleiding 1 2 Typologie 3 3 De best passende eenzaamheidsinterventie kiezen 14 4 Interventies in de praktijk 21 4.1 Overzicht van

Nadere informatie

Inleiding. Doelen en uitgangspunten van het gemeentebestuur

Inleiding. Doelen en uitgangspunten van het gemeentebestuur Inleiding TRILL is een methodiek die de verantwoordelijkheden en de te leveren prestaties van betrokken partijen in kaart brengt. Zo moet de ambtenaar de beleidsdoelstellingen die door het gemeentebestuur

Nadere informatie

Het project van de UvH 1

Het project van de UvH 1 Levensverwachting Empowerment van kwetsbare ouderen gaat altijd ook over zingeving Bijeenkomst Beter Oud Anja Machielse, 4 november 2016 Eamonn Doyle Beleid Zelfredzaamheid Autonomie Eigen kracht Participatie

Nadere informatie

Ouderen in sociaal isolement

Ouderen in sociaal isolement Anja Machielse Ouderen in sociaal isolement Ervaren baat van hulp Colofon Opdrachtgever: Movisie, Effectiviteit Auteur: Dr. A. Machielse Eindredactie: Ethiscript Vormgeving: Ontwerpburo Suggestie & illusie

Nadere informatie

Thema s voor Ontwikkeltafel - Maatschappelijke Zorg

Thema s voor Ontwikkeltafel - Maatschappelijke Zorg Thema s voor Ontwikkeltafel - Maatschappelijke Zorg (Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang) Voor dit praatpapier is het rapport van de Commissie Dannenberg als basis genomen. In zijn nieuwe Visie

Nadere informatie

Werk in ontwikkeling Werkgroep Conceptueel kader

Werk in ontwikkeling Werkgroep Conceptueel kader Conceptueel kader Openbare Geestelijke GezondheidsZorg Werk in ontwikkeling Werkgroep Conceptueel kader Waarom een conceptueel kader OGGZ? Afbakening van OGGZ en bepaling van focus User Gedeelde visie

Nadere informatie

De bibliotheek draagt actief bij aan preventie en participatie!

De bibliotheek draagt actief bij aan preventie en participatie! De bibliotheek draagt actief bij aan preventie en participatie! 2 Wat speelt er? 3 De drie decentralisaties en de kanteling in het sociaal domein Willen we echt een inclusieve samenleving bouwen waar iedereen,

Nadere informatie

De Eenzaamheid voorbij..? Conferentie 1 juni 2017 Mieke Mes, specialist eenzaamheid

De Eenzaamheid voorbij..? Conferentie 1 juni 2017 Mieke Mes, specialist eenzaamheid De Eenzaamheid voorbij..? Conferentie 1 juni 2017 Mieke Mes, specialist eenzaamheid Even voorstellen Mijn naam is Mieke Mes, deskundige op het gebied van aanpakken Eenzaamheid Vanuit mijn bedrijf MM-adviesburo

Nadere informatie

Manifest. voor de intensieve vrijwilligerszorg

Manifest. voor de intensieve vrijwilligerszorg Manifest voor de intensieve vrijwilligerszorg Manifest voor de intensieve vrijwilligerszorg Meer dan 15.000 mensen zijn vrijwilliger bij een Waarom dit manifest? organisatie voor Vrijwillige Thuishulp,

Nadere informatie

Regionale visie op welzijn. Brabant Noordoost-oost

Regionale visie op welzijn. Brabant Noordoost-oost Regionale visie op welzijn Brabant Noordoost-oost Inleiding Als gemeenten willen we samen met burgers, organisaties en instellingen inspelen op de wensen en behoeften van de steeds veranderende samenleving.

Nadere informatie

Clientprofielen maatwerkvoorzieningen Kempengemeenten Reusel-De Mierden, Bergeijk, Bladel en Eersel 19 mei 2014

Clientprofielen maatwerkvoorzieningen Kempengemeenten Reusel-De Mierden, Bergeijk, Bladel en Eersel 19 mei 2014 Welbevinden Doel Het bevorderen van welzijn en de kwaliteit van leven, achteruitgang vertragen en mantelzorgers ontlasten door het dragelijk houden van de effecten van de aandoening van de cliënt en langer

Nadere informatie

Bewoners gaan het doen...

Bewoners gaan het doen... De complexiteit van de eenvoud De beproefde Vijf Sterrenmethode, gebaseerd op vijf stappen en bijbehorende werktechnieken, inspelend op toeval, emotie en overmacht van het werken aan de sociale ontwikkeling

Nadere informatie

Geachte lezer, Anne-Corine Schaaps directeur

Geachte lezer, Anne-Corine Schaaps directeur Geachte lezer, Fijn dat u even tijd neemt om kortweg kennis te maken met het beleid van stichting Welcom. Door het beleid voor de komende vier jaren te omschrijven, laat Welcom zien wat ze in de samenleving

Nadere informatie

Meerjarenvisie 2011-2014 Gelijkwaardige en maatschappelijke participatie van mensen met een functiebeperking in Arnhem

Meerjarenvisie 2011-2014 Gelijkwaardige en maatschappelijke participatie van mensen met een functiebeperking in Arnhem 2012 Meerjarenvisie 2011-2014 Gelijkwaardige en maatschappelijke participatie van mensen met een functiebeperking in Arnhem Arnhems Platform Chronisch zieken en Gehandicapten September 2011 Aanleiding

Nadere informatie

opdrachtformulering subsidiëring MEE 2017

opdrachtformulering subsidiëring MEE 2017 opdrachtformulering subsidiëring MEE 2017 Aanleiding Met ingang van 1 januari 2015 zijn de gemeenten verantwoordelijk voor de cliëntondersteuning voor alle inwoners, voorheen was dit een verantwoordelijkheid

Nadere informatie

Het sociale domein in verandering. Kansen voor verbetering

Het sociale domein in verandering. Kansen voor verbetering Het sociale domein in verandering Kansen voor verbetering Veendam, 25 april 2013 Agenda Een korte inleiding Veranderingen in het sociale domein Decentralisaties 2 Het sociale domein verandert De overheid

Nadere informatie

Bijlage 2 Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo. Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo

Bijlage 2 Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo. Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo Bijlage 2 Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo Versie: 1.0 Datum: 21 november 2017 Product begeleiding Het Product begeleiding kan bestaan uit de

Nadere informatie

SAMEN AAN ZET Bouwen op eigen kracht in Leudal

SAMEN AAN ZET Bouwen op eigen kracht in Leudal SAMEN AAN ZET Bouwen op eigen kracht in Leudal 0 1. Inleiding Het vitaal houden van onze samenleving is cruciaal in het bouwen aan een solide toekomst voor onze inwoners. Het Sociaal Domein is volledig

Nadere informatie

Gemeenten krijgen vanaf 2015 veel meer verantwoordelijkheid:

Gemeenten krijgen vanaf 2015 veel meer verantwoordelijkheid: 2 juni 2014 Sociaal Domein Gemeenten krijgen vanaf 2015 veel meer verantwoordelijkheid: Jeugdzorg, AWBZ-begeleiding naar Wmo, Participatiewet. Samenhang met ontwikkelingen Publieke Gezondheidszorg en Passend

Nadere informatie

Masterclass Eenzaamheid: afgezonderd of ingesloten 16 februari 2017

Masterclass Eenzaamheid: afgezonderd of ingesloten 16 februari 2017 Masterclass Eenzaamheid: afgezonderd of ingesloten 16 februari 2017 Door Anja Machielse, bijzonder hoogleraar Empowerment van kwetsbare ouderen. Haar onderzoek is gericht op ouderen die minder goed in

Nadere informatie

re-integratie maatschappelijke ondersteuning De effectiefste manier om van uw klanten af te komen...

re-integratie maatschappelijke ondersteuning De effectiefste manier om van uw klanten af te komen... De effectiefste manier om van uw klanten af te komen... U moet van uw klanten af. Het klinkt bizar. Toch is dit uw werk: mensen aan het werk en uit de uitkeringssituatie helpen. Succes! Want op z n zachts

Nadere informatie

Met het nieuwe welzijnsbeleid werkt de gemeente Tiel vanuit de volgende uitgangspunten:

Met het nieuwe welzijnsbeleid werkt de gemeente Tiel vanuit de volgende uitgangspunten: Opdrachtformulering kwartiermaker integrale welzijnsopdracht Aanleiding De gemeenteraad van de gemeente Tiel heeft in haar vergadering van juli 2014 het besluit genomen om een inhoudelijke discussie te

Nadere informatie

Echte aandacht voor eenzaamheid. Wat Sensoor Zuid-Holland zuid en midden nog meer kan doen.

Echte aandacht voor eenzaamheid. Wat Sensoor Zuid-Holland zuid en midden nog meer kan doen. Echte aandacht voor eenzaamheid. Wat Sensoor Zuid-Holland zuid en midden nog meer kan doen. November 2011 mw. drs. F.A.F. Kreuger GGD Rotterdam-Rijnmond/CEPHIR 1 2 Voorwoord Voor u vindt u de rapportage

Nadere informatie

Ouderenmishandeling en geriatrische zorg

Ouderenmishandeling en geriatrische zorg Ouderenmishandeling en geriatrische zorg Invitational Conference Ouderenmishandeling 15 juni 2017 Trudy Jacobs Sociaal Psychiatrisch Verpleegkundige Geriatrie Radboudumc Trudy.Jacobs@radboudumc.nl (Potentiële)

Nadere informatie

Veranderingen in de zorg

Veranderingen in de zorg Veranderingen in de zorg Moet ik mij zorgen maken? Else Nobel Waarom het stelsel veranderen? Mensen vullen kwaliteit van leven bij het ouder worden in als: zo lang mogelijk zelfstandig thuis wonen met

Nadere informatie

Maatschappelijke Sportcoach

Maatschappelijke Sportcoach Maatschappelijke Sportcoach Leer sport in te zetten als middel tot maatschappelijke participatie! De rol van de sportcoach verandert. Als coach heb je tegenwoordig meer verantwoordelijkheden dan alleen

Nadere informatie

Vrijwilligerswerk is geen containerbegrip

Vrijwilligerswerk is geen containerbegrip Vrijwilligerswerk is geen containerbegrip De veranderende politieke en maatschappelijke verhoudingen resulteren in minder overheid en meer burger. Door de terugtredende overheid ontstaat er meer ruimte

Nadere informatie

Meedoen naar Vermogen

Meedoen naar Vermogen Meedoen naar Vermogen Hier komt tekst 27 november 2014 Hier komt ook tekst Wat komt aan bod? Deel 1 Utrechtse aanpak Deel 2 Niemand tussen wal en schip, communicatie 28/11/2014 Deel 1 Deel 1 Utrechtse

Nadere informatie

Plan van aanpak Sociaal isolement ouderen in Capelle aan den IJssel en Krimpen aan den IJssel

Plan van aanpak Sociaal isolement ouderen in Capelle aan den IJssel en Krimpen aan den IJssel STOEL, Advies in Zorg en Welzijn Rotterdam, 26 augustus 2010 Carel M.J. van Velzen Miranda Franchimont Rian Voet Plan van aanpak Sociaal isolement ouderen in Capelle aan den IJssel en Krimpen aan den IJssel

Nadere informatie

WAT WERKT BIJ DE AANPAK VAN ARMOEDE?

WAT WERKT BIJ DE AANPAK VAN ARMOEDE? WAT WERKT BIJ DE AANPAK VAN ARMOEDE? WAT WE KUNNEN LEREN VAN EMPOWERMENT 16 MAART 2016 Werkconferentie Sint Laurensfonds: Kinderen en armoede - naar een gerichte inzet Dr. Jurriaan Omlo ROTTERDAM IS DE

Nadere informatie

Luisteren naar EENZAAMHEID

Luisteren naar EENZAAMHEID Luisteren naar EENZAAMHEID Luisteren naar EENZAAMHEID Colofon Gebaseerd op het onderzoeksrapport Echte aandacht voor eenzaamheid van mw. drs. F.A.F. Kreuger, GGD Rotterdam-Rijnmond-Erasmus MC Rotterdam

Nadere informatie

Onderzoek naar de nieuwe vrijwilliger in de sport in Ommen en Hardenberg. Rapportage 31 mei 2017

Onderzoek naar de nieuwe vrijwilliger in de sport in Ommen en Hardenberg. Rapportage 31 mei 2017 Onderzoek naar de nieuwe vrijwilliger in de sport in Ommen en Hardenberg Rapportage 31 mei 2017 Waarom dit onderzoek? Vrijwilligers onmisbaar in de sport Onderwerp staat sinds jaar en dag op de agenda

Nadere informatie

Burgervriendschappen. wiens zorg is dat? Ellen MJ Witteveen

Burgervriendschappen. wiens zorg is dat? Ellen MJ Witteveen Burgervriendschappen. wiens zorg is dat? Ellen MJ Witteveen Deltalezingen cyclus Gerion 13 juni 2013 Opbouw Burger? Vanuit overheidsperspectief Vanuit samenlevingsperspectief Vanuit professioneel perspectief

Nadere informatie

Aanpak: Casusregie en inzet gezinscoaching. Beschrijving

Aanpak: Casusregie en inzet gezinscoaching. Beschrijving Aanpak: Casusregie en inzet gezinscoaching De gemeente heeft de vragenlijst betreffende deze aanpak ingevuld en relevante documentatie toegestuurd. Een beperktere vragenlijst over deze aanpak is ingevuld

Nadere informatie

de Praktijk ARTIKELEN NUMMER 1 JAARGANG Zout en hypertensie Eenzame ouderen: mogelijkheden en grenzen aan de hulp

de Praktijk ARTIKELEN NUMMER 1 JAARGANG Zout en hypertensie Eenzame ouderen: mogelijkheden en grenzen aan de hulp NUMMER 1 JAARGANG 9 2016 de Praktijk HÉT TIJDSCHRIFT VOOR DE PRAKTIJKVERPLEEGKUNDIGE EN PRAKTIJKONDERSTEUNER ARTIKELEN ehealth wordt steeds gewoner: wanneer gaat de zorg online? Zout en hypertensie Eenzame

Nadere informatie

Humanitas Tandem Achterhoek. Presentatie Marianne de Veer Coördinator

Humanitas Tandem Achterhoek. Presentatie Marianne de Veer Coördinator Humanitas Tandem Achterhoek Presentatie Marianne de Veer Coördinator Humanitas Tandem Doel: Sociaal isolement doorbreken en/of dreigend isolement voorkomen De weg vinden naar nieuwe vrienden en kennissen

Nadere informatie

'Voor mekaar, actieprogramma gericht op het bestrijden van eenzaamheid'

'Voor mekaar, actieprogramma gericht op het bestrijden van eenzaamheid' 'Voor mekaar, actieprogramma gericht op het bestrijden van eenzaamheid' Voor Mekaar is de titel van het Rotterdamse actieprogramma gericht op het bestrijden van eenzaamheid (december 2014). Het volledige

Nadere informatie

Toeleg Meedoen & Samenwerken in Breda

Toeleg Meedoen & Samenwerken in Breda Toeleg Meedoen & Samenwerken in Breda 2012-2013 Inleiding M&S Breda bestaat uit acht organisaties die er voor willen zorgen dat de kwetsbare burger in Breda mee kan doen. De deelnemers in M&S Breda delen

Nadere informatie

Levensloopbegeleiding

Levensloopbegeleiding Levensloopbegeleiding vanuit bekeken Omdat een andere blik je leven verrijkt Levensloopbegeleiding bij autisme Levensloopbegeleiding is ondersteuning in iedere fase van het leven, op alle levensgebieden

Nadere informatie

Zingeving werkt! EEN RESULTAATGERICHTE AANPAK EENZAAMHEID

Zingeving werkt! EEN RESULTAATGERICHTE AANPAK EENZAAMHEID Zingeving werkt! EEN RESULTAATGERICHTE AANPAK EENZAAMHEID De combinatie van een ingewikkeld en maatschappelijk urgent onderwerp en een moderne aanpak is sterk. Het leven is saai, iedere dag hetzelfde.

Nadere informatie

Op weg naar 2020: Transformatie van de maatschappelijke zorg

Op weg naar 2020: Transformatie van de maatschappelijke zorg Op weg naar 2020: Transformatie van de maatschappelijke zorg Paul Maatschappelijke zorg (Wolf, 2015) Maatschappelijke zorg richt zich op mensen met meerdere complexe problemen om: sociale uitsluiting te

Nadere informatie

Clientprofielen Kempengemeenten Reusel-De Mierden, Bergeijk, Bladel en Eersel 19 mei 2014

Clientprofielen Kempengemeenten Reusel-De Mierden, Bergeijk, Bladel en Eersel 19 mei 2014 Stabiliteit en behoud Doel Inwoner in staat stellen op het hoogst haalbare niveau van participatie en zelfredzaamheid te komen en te blijven, door het creëren van stabiliteit en het stimuleren van participatie

Nadere informatie

HANDHAVING IN HET SOCIAAL DOMEIN. Handhaving in het sociaal domein Divosa Voorjaarscongres. Wim Heersink Groningen, 21 mei 2015

HANDHAVING IN HET SOCIAAL DOMEIN. Handhaving in het sociaal domein Divosa Voorjaarscongres. Wim Heersink Groningen, 21 mei 2015 Handhaving in het sociaal domein Divosa Voorjaarscongres Wim Heersink Groningen, 21 mei 2015 Mijn bijdrage vanmiddag: 1. Perspectief vanuit handhaving en naleving 2. Inzoomen op sociale wijkteams 3. Re-framen

Nadere informatie

ALGEMEEN VISIE, MISSIE EN HERSTEL SPEERPUNTEN. Voor een leven in balans

ALGEMEEN VISIE, MISSIE EN HERSTEL SPEERPUNTEN. Voor een leven in balans Jaar verslag 2013 ALGEMEEN VISIE, MISSIE EN HERSTEL LEVANTO is ontstaan in een turbulente periode van verandering in het maatschappelijk veld. Vanuit de overtuiging dat zelfredzaamheid, herstel, participatie

Nadere informatie

IVO onderzoek: Zorg voor zwerfjongeren met ernstige problematiek in Rotterdam. Van onderzoek naar praktijk

IVO onderzoek: Zorg voor zwerfjongeren met ernstige problematiek in Rotterdam. Van onderzoek naar praktijk IVO onderzoek: Zorg voor zwerfjongeren met ernstige problematiek in Rotterdam Van onderzoek naar praktijk 22-11-2011 Van onderzoek naar praktijk Doelgroep IVO onderzoek: Dak- en thuisloze jongeren met

Nadere informatie

Samen voor een sociale stad

Samen voor een sociale stad Samen voor een sociale stad 2015-2018 Samen werken we aan een sociaal en leefbaar Almere waar iedereen naar vermogen meedoet 2015 Visie VMCA 2015 1 Almere in beweging We staan in Almere voor de uitdaging

Nadere informatie

Onderwerpen/deelprojecten regionaal uitvoeringsprogramma depressiepreventie 2008 t/m 2011 Gelderse Roos

Onderwerpen/deelprojecten regionaal uitvoeringsprogramma depressiepreventie 2008 t/m 2011 Gelderse Roos Bijlage 2 Onderwerpen/deelprojecten regionaal uitvoeringsprogramma depressiepreventie 2008 t/m 2011 Gelderse Roos A1 Uitbrengen jaarkrant A2 Advertentie huis aan huis bladen A3 Consultatie B1 Brochures

Nadere informatie

Het Pi-manifest Kracht door persoonlijke groei & eigenheid

Het Pi-manifest Kracht door persoonlijke groei & eigenheid Inleiding Pi-groep is opgericht op 17 maart 2004. De visie die ten grondslag ligt aan het ontstaan van Pi-groep is in dit document vastgelegd. Met het vastleggen van de visie, missie en doelstellingen

Nadere informatie

Achtergrondinformatie. Man 2.0. Programma ter bevordering van emancipatie en participatie van sociaal geïsoleerde mannen

Achtergrondinformatie. Man 2.0. Programma ter bevordering van emancipatie en participatie van sociaal geïsoleerde mannen Achtergrondinformatie Man 2.0 Programma ter bevordering van emancipatie en participatie van sociaal geïsoleerde mannen April 2010 1 Inleiding Het is het Oranje Fonds gebleken dat veel maatschappelijke

Nadere informatie

EEN NIEUWE KOERS. Limburgse VrouwenRaad september 2010

EEN NIEUWE KOERS. Limburgse VrouwenRaad september 2010 EEN NIEUWE KOERS Limburgse VrouwenRaad september 2010 1 1. Terugblik 35 jaar Limburgse VrouwenRaad 2. Belangrijkste conclusies De kracht van de LVR als koepel 3. Een nieuwe koers Economische ontwikkelingen

Nadere informatie

SAMENVATTING BOUWSTENEN ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG

SAMENVATTING BOUWSTENEN ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG SAMENVATTING ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG INLEIDING ZELFMANAGEMENT EN PASSENDE ZORG In samenwerking met de deelnemers van het De Bouwstenen zijn opgebouwd uit thema s die Bestuurlijk Akkoord GGZ zijn

Nadere informatie

Iedereen doet mee. Voorjaarsconferentie 2014 Reinier van Arkel groep. Anne-Marie Eeftink

Iedereen doet mee. Voorjaarsconferentie 2014 Reinier van Arkel groep. Anne-Marie Eeftink Iedereen doet mee Voorjaarsconferentie 2014 Reinier van Arkel groep Anne-Marie Eeftink Inhoud Aanleiding Participatie ladder Maatschappelijk Steun Systeem Werkarrangement Filmpje Aanleiding WMO = Wet maatschappelijke

Nadere informatie

Eenzaamheid en de Wmo? Aandachtspunten voor de lokale agenda

Eenzaamheid en de Wmo? Aandachtspunten voor de lokale agenda Eenzaamheid en de Wmo? Aandachtspunten voor de lokale agenda AVI-toolkit 23 April 2015 Inhoudsopgave Eenzaamheid op de lokale agenda?... 3 1. Wat is eenzaamheid?... 3 2. Belangrijke ontwikkelingen... 4

Nadere informatie

Observaties van een participatiegeneralist. Marjet van Houten 27 juni 2014

Observaties van een participatiegeneralist. Marjet van Houten 27 juni 2014 Observaties van een participatiegeneralist Marjet van Houten 27 juni 2014 11/24/2014 Programma Wie ben ik? Waar ging t ook allemaal weer om? Aantal vraagstukken in een ander licht Discussie PERSPECTIEF

Nadere informatie

Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo

Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo Bijlage 3 Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo Producten Maatwerkvoorziening begeleiding Wmo Ondersteuning zelfstandig leven (OZL) Ondersteuning per uur. Het bieden van ondersteuningsactiviteiten

Nadere informatie

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013,

Ontwikkelingen. in zorg en welzijn. Wij houden daarbij onverkort vast aan de Koers 2010-2013, KOERS 2014-2015 3 Het (zorg)landschap waarin wij opereren verandert ingrijpend. De kern hiervan is de Kanteling, wat inhoudt dat de eigen kracht van burgers over de hele breedte van de samenleving uitgangspunt

Nadere informatie

Wie ben ik? MIJN LEVENSVERHAAL Een ontdekkingsreis naar mezelf. Janny Beernink, GZ-Psycholoog VGGNet In samenwerking met Universiteit Twente

Wie ben ik? MIJN LEVENSVERHAAL Een ontdekkingsreis naar mezelf. Janny Beernink, GZ-Psycholoog VGGNet In samenwerking met Universiteit Twente Wie ben ik? MIJN LEVENSVERHAAL Een ontdekkingsreis naar mezelf Janny Beernink, GZ-Psycholoog VGGNet In samenwerking met Universiteit Twente Aanleiding Behoefte aan effectieve behandelprogramma s Reguliere

Nadere informatie

Multidisciplinaire ouderenzorg

Multidisciplinaire ouderenzorg Multidisciplinaire ouderenzorg Edith de la Fuente Projectleider Symposium Ouderenzorg - 20 november 2012 Programma Inleiding en kennismaking Opdracht in groepen Terugkoppeling opdracht Presentatie multidisciplinaire

Nadere informatie

DE BASIS EN SPEERPUNTEN VOOR

DE BASIS EN SPEERPUNTEN VOOR 1 JAARPLAN 2015 Voorwoord Het jaar 2014 is bijzonder succesvol geweest voor Present Rotterdam. Met succes zijn we op weg naar een stabiele organisatie met vaste partners, hebben we veel groepen vrijwilligers

Nadere informatie

Het belang van anders

Het belang van anders Het belang van anders 1 Perspectief Zutphen Zutphen Ontstaan Perspectief Zutphen Kengetallen Maatschappelijke opgaven Welzijn nieuwe stijl Aanpak Waar staan we nu Leren leren 2 Compact stadje aan de IJssel

Nadere informatie

Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid. Kom Erbij

Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid. Kom Erbij Nationale Coalitie tegen Eenzaamheid Kom Erbij Meer dan een miljoen Nederlanders sterk eenzaam Meer dan een miljoen Nederlanders voelt zich sterk eenzaam. De invloed van eenzaamheid is groot en leidt

Nadere informatie

Ervaren Druk door Informele Zorg-plus (EDIZ-plus) Beschrijving

Ervaren Druk door Informele Zorg-plus (EDIZ-plus) Beschrijving Ervaren Druk door Informele Zorg-plus (EDIZ-plus) De EDIZ-plus vragenlijst meet de ervaren belasting (gevoelens van verplichting, problemen in combineren van taken, overschrijden van grenzen, gezondheid)

Nadere informatie

Herijking subsidierelatie ONIS: opdracht aan ONIS

Herijking subsidierelatie ONIS: opdracht aan ONIS Bijlage 2 Bestuursrapportage uitvoeringsplannen Beleidsplan Wmo 2012-2015 Asten-Someren Herijking subsidierelatie ONIS: opdracht aan ONIS Inleiding In het kader van de kerntakendiscussie is besloten dat

Nadere informatie

Verbeteren door vernieuwen en verbinden

Verbeteren door vernieuwen en verbinden Verbeteren door vernieuwen en verbinden Visie op het sociaal domein Hoeksche Waard tot stand gekomen met medewerking van professionele organisaties, vrijwilligersorganisaties en organisaties van zorgvragers

Nadere informatie

Gemeenten Regio kop. Deelnemende gemeenten: Gemeente Den Helder Gemeente Schagen Gemeente Hollands Kroon Gemeente Texel

Gemeenten Regio kop. Deelnemende gemeenten: Gemeente Den Helder Gemeente Schagen Gemeente Hollands Kroon Gemeente Texel Gemeenten Regio kop Deelnemende gemeenten: Gemeente Den Helder Gemeente Schagen Gemeente Hollands Kroon Gemeente Texel Vragen via de mail richten aan (zie bijlage voor format): Schagen: aanbestedingen@schagen.nl

Nadere informatie

Zorgvrijwilligers, hoe zet je ze op een verantwoorde manier in? Ilse de Bruijn 12 november 2013, Den Haag

Zorgvrijwilligers, hoe zet je ze op een verantwoorde manier in? Ilse de Bruijn 12 november 2013, Den Haag Zorgvrijwilligers, hoe zet je ze op een verantwoorde manier in? Ilse de Bruijn 12 november 2013, Den Haag Vrijwilligerswerk in zorg & ondersteuning Werk dat in enig georganiseerd verband, onverplicht en

Nadere informatie

Sociale netwerken. Waarom en hoe?

Sociale netwerken. Waarom en hoe? Sociale netwerken Waarom en hoe? Opbouw verhaal Zorg in Nederland -recente ontwikkelingen en hun achtergronden Verschijningsvormen en omvang informele zorg Zorg voor de informele zorg De kracht van netwerken

Nadere informatie

De drie decentralisaties, Holland Rijnland en de gemeente Teylingen. Presentatie Commissie Welzijn 5 maart 2012

De drie decentralisaties, Holland Rijnland en de gemeente Teylingen. Presentatie Commissie Welzijn 5 maart 2012 De drie decentralisaties, Holland Rijnland en de gemeente Teylingen Presentatie Commissie Welzijn 5 maart 2012 Waar gaan we het over hebben? 1. Waarom decentraliseren? 2. Decentralisatie Jeugdzorg 3. Decentralisatie

Nadere informatie

wonen met zorg vanuit een nieuw perspectief

wonen met zorg vanuit een nieuw perspectief wonen met zorg vanuit een nieuw perspectief scheiden van Verblijf van wonen naar Wonen en zorg & van verblijf naar wonen door extramuralisering en scheiden wonen/zorg Programma Doel van vandaag Meer grip

Nadere informatie

EENZAAMHEID EN BEWEGINGSARMOEDE ONDER DE 65-PLUSSERS GOOR

EENZAAMHEID EN BEWEGINGSARMOEDE ONDER DE 65-PLUSSERS GOOR EENZAAMHEID EN BEWEGINGSARMOEDE ONDER DE 65-PLUSSERS GOOR Een adviserend onderzoeksrapport om eenzaamheid en bewegingsarmoede tegen te gaan onder de 65-plussers in Goor In opdracht van: Gemeente Hof van

Nadere informatie

De Sociaal Psychiatrische WMO. Mogelijkheden of valkuilen

De Sociaal Psychiatrische WMO. Mogelijkheden of valkuilen De Sociaal Psychiatrische WMO Mogelijkheden of valkuilen Top drie geluk over gehele wereld Autonomie sociale contacten zinvol werk/ dagbesteding Typen mens en veranderen 10 % betweters 80 % volgelingen

Nadere informatie