Servicedocument. ICT Management 1: Projects, Business change, Risk and Security

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Servicedocument. ICT Management 1: Projects, Business change, Risk and Security"

Transcriptie

1 Servicedocument ICT Management 1: Projects, Business change, Risk and Security Dat um: juli 2015 Versie 1.0 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem of uitgezonden in enige vorm door middel van druk, fotokopie of welke andere vorm dan ook zonder toestemming van de Nederlandse Associatie voor eaminering en EXIN. Pag. 1 van 14

2 Pag. 2 van 14

3 Inhoud 1. Leeswijzer Beschrijving van het eamen... 5 Naam eamen...5 Plaats in iexa raamwerk...5 Globale inhoud...6 Doelgroep...6 Voorkennis/niveau...6 Competenties...6 Toetsvorm...6 Indicatie studielast Eamenspecificaties... 7 Eamenonderwerpen...7 Eindtermen en eamenspecificaties...7 Toelichting Toetsmatrijs Eamengegevens...14 Matrijs...14 Pag. 3 van 14

4 1. Leeswijzer Elk iexa eamen heeft een servicedocument. Een servicedocument beschrijft welke onderwerpen worden getoetst en op welke wijze het eamen is opgebouwd. Het document biedt daarmee voor opleiders een handvat bij de voorbereiding van haar studenten op het eamen. Voor studenten is een apart voorbereidingsdocument beschikbaar. Het servicedocument bevat de volgende onderwerpen: de beschrijving van het eamen; de eamenspecificaties; de toetsmatrijs. Beschrijving van het eamen In de beschrijving van het eamen komen aan de orde: Plaats in het iexa raamwerk; Globale inhoud: een korte beschrijving van de onderwerpen waaruit het eamen bestaat; Doelgroep: voor wie het eamen is bedoeld; Voorkennis: welke kennis vooraf als bekend wordt verondersteld; Vervolg: welk eamen aansluitend op dit eamen gedaan kan worden; Competenties: welke competenties in termen van het e-competence Framework (e-cf) worden getoetst; Toetsvorm: met welk type vragen de toetsing plaatsvindt; Studielast: een indicatie van het aantal studiebelastingsuren. Eamenspecificaties In dit hoofdstuk worden de onderwerpen, eindtermen, nadere eamenspecificaties en een toelichting hierop weergegeven. Het eamen is geconcentreerd rondom een aantal hoofdonderwerpen. Deze worden vervolgens vertaald in eindtermen, c.q. eameneisen. De eindtermen geven op hoofdlijnen aan wat een kandidaat moet kennen en kunnen. De eamenspecificaties zijn een gedetailleerde beschrijving van deze termen. Gebruikmakend van de taonomie van Bloom zijn er vier soorten specificaties: 1. specificaties waarbij een kandidaat iets moet kennen met als doel zaken te reproduceren, op t e sommen, te herkennen, verbanden te leggen en/of te definiëren. Dit leidt tot kennisvragen. Deze specificaties zullen in dit eamen (vrijwel) ontbreken aangezien bij dit verdiepende eamen kandidaten op zijn minst inzicht dienen te tonen in aanvulling op het slechts bezitten van de kennis. 2. specificaties waarbij een kandidaat inzicht dient te hebben in zaken met als doel te selecteren en samen te vatten, te verklaren, te onderbouwen, uit te leggen (in eigen woorden), te beschrijven, verschillen te duiden en/of voorbeelden te geven. Dit leidt tot begripsvragen. 3. specificaties waarbij een kandidaat zaken toe moet kunnen passen met als doel oplossingen voor te stellen, een situatie met kennis van zaken aan te pakken, een test uit te voeren en/of concrete gevallen te toetsen aan abstracte definities. Dit leidt tot toepassingsvragen. 4. specificaties waarbij een kandidaat een analyse moet kunnen uitvoeren met als doel het beschrijven van patronen, het leveren van bewijzen voor een conclusie, het classificeren en/of vergelijken van ingewikkelde problemen. In de toelichting op de eamenspecificaties wordt aangegeven wat een kandidaat geacht wordt te kennen of kunnen bij de betreffende specificatie. Toetsmatrijs Tot slot geeft de toetsmatrijs de opbouw van het eamen weer. In de toetsmatrijs wordt aan de hand van het belang van elke eameneis aangegeven welk deel van de toets hierop betrekking heeft. Daarbij kent elk onderdeel een minimaal en een maimaal aantal vragen. Pag. 4 van 14

5 2. Beschrijving van het eamen Naam eamen iexa eamen ICT Management 1: Projects, Business change, Risk and Security. Plaats in iexa raamwerk Dit eamen heeft betrekking op het e-cf gebied Manage en op een aantal van de daarin voorkomende competenties op e-cf niveau 3. Het eamen richt zich op alle architectuurlagen, te weten: bedrijfsprocessen, applicaties en infrastructuur. In het onderstaande raamwerk is de positie van dit eamen weergegeven: Pag. 5 van 14

6 Globale inhoud Dit eamen kent vier hoofdonderwerpen die aansluiten bij de betreffende e-cf competenties. Als eerste wordt aandacht besteed aan projectmanagement. Daarna volgt het onderwerp risicomanagement. Vervolgens is er aandacht voor verandermanagement. Ten slotte wordt informatiebeveiligingsmanagement behandeld. Doelgroep Dit eamen is bestemd voor mensen die zich willen verdiepen in het managen van de ICT. Het betreft managementthema s die relevant zijn voor zowel de bedrijfsprocessen, de applicaties als de infrastructuur. Voorkennis/niveau De kennis van de basiseamens dient beheerst te worden. Het betreft een eamen op e-cf 3 niveau en daarmee op EQF 6 niveau. Competenties In dit eamen worden verschillende elementen van competenties van het e-cf getoetst. Het betreft kennis- en vaardigheidscomponenten zoals deze in e-cf worden genoemd. Het gaat hierbij om componenten die zich op niveau e-cf 3 bevinden. Dit is vergelijkbaar met EQF 6, oftewel bachelor niveau. Met het eamen worden de in een eamensetting te toetsen aspecten van een competentie afgetoetst. Hiermee wordt een bijdrage geleverd aan het kunnen behalen van de betreffende competentie. In de bijlage wordt een overzicht gegeven van de complete competenties behorende bij dit eamen. Hierdoor valt voor opleiders vast te stellen welke elementen van een competentie nog op een andere manier ontwikkeld c.q. getoetst moeten worden voordat kan worden gesteld dat een student de betreffende competentie volledig bezit (op e-cf 3 niveau). Het betreft in dit eamen de volgende competenties uit het e-cf: E.2 Project and Portfolio Management E.3 Risk Management E.7 Business Change Management E.8 Information Security Management Toetsvorm De toetsing bestaat uit een computergestuurd eamen met gesloten vragen. Indicatie studielast De gemiddelde studielast voor dit eamen is 280 uur. Pag. 6 van 14

7 3. Eamenspecificaties Eamenonderwerpen In het eamen komen de volgende hoofdonderwerpen aan de orde: 1. Project and Portfolio Management 2. Risk Management 3. Business Change Management 4. Information Security Management Eindtermen en eamenspecificaties k b t a E2 Project- and Portfoliomanagement E2.1 De kandidaat heeft inzicht in projectmethoden en technieken, intellectueel eigendomsrecht en kan omgaan met projectrisico s. E2-K6.1 De kandidaat kan van een aantal projectmanagement methoden de uitgangspunten, processen, technieken en rollen onderscheiden. E2-K5.1 De kandidaat kan de soorten intellectueel eigendomsrecht onderscheiden. E2-K5.2 De kandidaat kan de belangrijkste principes en regelgeving van het intellectueel eigendomsrecht beschrijven. E2-S1.1 De kandidaat kan projectrisico s beoordelen. E2-S1.2 De kandidaat kan actieplannen beoordelen om risico s te reduceren. E2.2 De kandidaat kan over de projectvoortgang communiceren en de projectteamleden aansturen. E2-S3.1 De kandidaat kan de projectvoortgang aan alle relevante partijen communiceren en daarbij informatie geven over onderwerpen zoals kostenbeheersing, nakoming van het schema, kwaliteitscontrole, risicovermijding en wijzigingen van de projectspecificaties. E2-S4.1 De kandidaat kan taken delegeren. E2-S4.2 De kandidaat kan de bijdragen van teamleden bepalen. k b t a E3 Risk Management E3.1 De kandidaat heeft inzicht in algemene principes en methoden van risicomanagement. E3.1.1 De kandidaat kan verschillende houdingen ten opzichte van risico onderscheiden. E3-K2.1 De kandidaat kan een aantal voor risicomanagement relevante methoden om de rentabiliteit te bepalen van investeringen beschrijven. E3-K3.1 De kandidaat kan methoden en standaarden op gebied van risicoanalyse onderscheiden. E3.2 De kandidaat kan met betrekking tot risico plannen opstellen, communiceren, documenteren en acties uitvoeren. E3-S1.1 De kandidaat kan een risico management plan interpreteren waarin preventieve acties worden geïdentificeerd. E3-S1.2 De kandidaat kan een analyse maken van het risico. E3-S2.1 De kandidaat kan beschrijven hoe de resultaten van de bedrijfsrisicoanalyse en de risicomanagementprocessen gecommuniceerd en gepromoot kunnen worden. Pag. 7 van 14

8 E3-S3.1 E3-S4.1 De kandidaat kan beschrijven hoe processen voor risicoanalyse en -management ontwikkeld en gedocumenteerd kunnen worden. De kandidaat kan proactieve en reactieve maatregelen bepalen om het optreden van risico te beperken. k b t a E7 Business Change Management E7-1 De kandidaat heeft inzicht in algemene principes en methoden van management van verandering. E7-1.1 De kandidaat kan methoden van verandermanagement onderscheiden. E7-K1.1 De kandidaat kan digitale strategieën onderscheiden. E7-K1.2 De kandidaat kan technieken die ingezet worden bij digitale strategieën onderscheiden. E7-K2.1 De kandidaat kan de impact van organisatieveranderingen op de organisatie en de medewerkers beschrijven. E7-S4.1 De kandidaat kan normen en hulpmiddelen voor projectmanagement toepassen. k b t a E8 Information Security Management E8-1 De kandidaat heeft inzicht in informatiebeveiligingsmanagement en -beleid en kan dit beleid ten uitvoer brengen. E8-K2.1 De kandidaat kan de implicaties bepalen die het organisatie beveiligingsmanagementbeleid kan hebben voor de samenwerking met klanten, leveranciers en onderaannemers. E8-S3.1 De kandidaat kan een risicomanagement plan interpreteren. E8-S3.2 De kandidaat kan preventieve actieplannen interpreteren. E8-S6.1 De kandidaat kan een herstelplan interpreteren. E8-S4.1 De kandidaat kan een beveiligingsaudit interpreteren. E8-2 De kandidaat heeft inzicht in specifieke technieken en maatregelen met betrekking tot informatie beveiliging. E8-K6.1 De kandidaat kan maatregelen tegen cyberaanvallen bepalen. E8-K7.1 De kandidaat kan computer forensisch onderzoek en de daarmee samenhangende zaken beschrijven. E8-S5.1 De kandidaat kan monitoring en testing technieken met betrekking tot informatiebeveiliging bepalen. Toelichting E2 Project- and Portfolio Management E2.1 De kandidaat heeft inzicht in projectmethoden en technieken, intellectueel eigendomsrecht en kan omgaan met projectrisico s. E2-K6.1 De kandidaat kan van een aantal projectmanagement methoden de uitgangspunten, processen, technieken en rollen onderscheiden. Prince2 Agile Projectmanagement Scrum PMBOK Guide ISO IPMA ICB k b t a Pag. 8 van 14

9 E2-K5.1 De kandidaat kan de soorten intellectueel eigendomsrecht onderscheiden. Volgens de World Intellectual Property Organization (WIPO): Patents Copyright and Related Rights Trademarks Industrial Designs and Integrated Circuits Geographical Indications Protection Against Unfair Competition En kent de invulling hiervan in het Nederlands recht. E2-K5.2 De kandidaat kan de belangrijkste principes en regelgeving van het intellectueel eigendomsrecht beschrijven. De kandidaat kent de strekking van de volgende zaken: Bescherming van software middels copyright: o Berne Convention; art. 2(1), art. 9 reproductie, art. 5(2) o TRIPS Agreement; art. 10(1) copyright bescherming van computer programma s, art. 10(2) bescherming van databases o WIPO Copyright Treaty (WCT); art. 4copyright bescherming van computer programma s, art. 5 bescherming van databases Bescherming van software middels patenten: o TRIPS Agreement; art Report of the Second Committee of Governmental Eperts on Copyright Problems Arising from the Use of Computers for Access to or the Creation of Works convened by WIPO and Unesco in Paris in June 1982 WIPO Internet Domain Name Processes Digital Rights Management De invulling hiervan in het Nederlands recht E2-S1.1 De kandidaat kan projectrisico s beoordelen. Met behulp van: Risico Diagnose Methode (RDM) Risk Breakdown Structure Risicobeoordeling E2-S1.2 De kandidaat kan actieplannen beoordelen om risico s te reduceren. Pag. 9 van 14

10 E2.2 De kandidaat kan over de projectvoortgang communiceren en de projectteamleden aansturen. E2-S3.1 De kandidaat kan de projectvoortgang aan alle relevante partijen communiceren en daarbij informatie geven over onderwerpen zoals kostenbeheersing, nakoming van het schema, kwaliteitscontrole, risicovermijding en wijzigingen van de projectspecificaties. Met behulp van: Tijdsplan Geldplan Kwaliteitsplan Informatieplan Organisatieplan Risicomanagementplannen E2-S4.1 De kandidaat kan taken delegeren. E2-S4.2 De kandidaat kan de bijdragen van de teamleden bepalen. Met behulp van: Teamprofiel volgens Belbin Model van Tannenbaum en Schmidt E3 Risk Management E3.1 De kandidaat heeft inzicht in algemene principes en methoden van k b t a risicomanagement. E3.1.1 De kandidaat kan verschillende houdingen ten opzichte van risico onderscheiden. risicozoekend risiconeutraal risicomijdend E3-K2.1 De kandidaat kan een aantal voor risicomanagement relevante methoden om de rentabiliteit te bepalen van investeringen beschrijven. Capital Asset Pricing Model Weighted Average Cost of Capital Scenarioanalyse E3-K3.1 De kandidaat kan methoden en standaarden op gebied van risico analyse onderscheiden. Standaarden: ISO ISO ISO Methoden: CRAMM M_o_R E3.2 De kandidaat kan met betrekking tot risico plannen opstellen, communiceren, documenteren en acties uitvoeren. E3-S1.1 De kandidaat kan een risico management plan interpreteren waarin preventieve acties worden geïdentificeerd. Voorbereiden: Steun van het management Middelen in de vorm van tijd, budget, en mensen Pag. 10 van 14

11 Stappen: Bepalen van de kritieke bedrijfsactiviteiten Identificeren risico s: o Afhankelijkheidsanalyse o Configuratieanalyse o Kwetsbaarheidsanalyse o Maatregelanalyse Analyse van niveau van risico Evalueren van risico s Manieren om met risico s om te gaan: o vermijden o verminderen o verplaatsen o accepteren Onderdelen per risico: Maatregelen Benodigde middelen en mensen Termijn waarop maatregelen genomen gaan worden en afgerond zijn Kosten Wanneer het risico voldoende afgedekt is Benodigde kennis en ervaring om het plan uit te voeren E3-S1.2 De kandidaat kan een analyse maken van het risico. Met behulp van de volgende technieken: Fault Tree Analysis, foutenboom Ishikawa, visgraatmethode Likelihood diagram 'What-if'-methode E3-S2.1 De kandidaat kan beschrijven hoe de resultaten van de bedrijfsrisicoanalyse en de risicomanagementprocessen gecommuniceerd en gepromoot kunnen worden. E3-S3.1 E3-S4.1 De kandidaat kan beschrijven hoe processen voor risicoanalyse en -management ontwikkeld en gedocumenteerd kunnen worden. Processen vastleggen met behulp van: 1. Inventarisatie/ identificatie 2. Analyse en beoordeling 3. Afwegen van alternatieven en opstellen plan van aanpak 4. Toetsen 5. Uitvoeren beheersstrategie/ Implementatie van plan van aanpak 6. Evaluatie De kandidaat kan proactieve en reactieve maatregelen bepalen om het optreden van risico te beperken. Pag. 11 van 14

12 E7 Business Change Management E7-1 De kandidaat heeft inzicht in algemene principes en methoden van k b t a management van verandering en kan projectmanagement toepassen. E7-1.1 De kandidaat kan methoden van verandermanagement onderscheiden. Lewin: Driefasenmodel Chin en Benne: Veranderingsstrategieën Zaltman: Veranderingsstrategieën en adoptie Argyris: Action learning Senge: Lerende organisatie Kotter: 8-stappenmodel De Caluwe en Vermaak: Kleurenmodel E7-K1.1 De kandidaat kan digitale strategieën onderscheiden. Digitale business strategie Digitale marketing strategie E7-K1.2 De kandidaat kan technieken die ingezet worden bij digitale strategieën onderscheiden. Search Engine Marketing Search Engine Optimization Search Engine Advertising Banner advertising Affiliate marketing Sociale media marketing E7-K2.1 De kandidaat kan de impact van organisatieveranderingen op de organisatie en de medewerkers beschrijven. Met behulp van een change impact assessment. E7-S4.1 De kandidaat kan normen en hulpmiddelen voor projectmanagement toepassen. Deze toetsterm wordt in dit eamen reeds afgetoetst middels de toetstermen onder E2. E8 Information Security Management E8-1 De kandidaat heeft inzicht in informatiebeveiligingsmanagement en -beleid en k b t a kan dit beleid ten uitvoer brengen. E8-K2.1 De kandidaat kan de implicaties bepalen die het organisatie beveiligingsmanagementbeleid kan hebben voor de samenwerking met klanten, leveranciers en onderaannemers. Beveiligingsmanagementbeleid wordt doorvertaald naar afspraken in de SLA, de beveiligingsparagraaf Hogere kwaliteit van de beveiliging Voorkomen dat door onzorgvuldigheid bij de afnemer de aanbieder niet aan zijn verplichting kan voldoen Voorkomen van imagoschade bij de aanbieder door ontbreken impliciete verwachtingen bij afnemer Vermijden van vaagheid en onveiligheid door vastleggen wederzijdse verantwoordelijkheden Basis voor aansprakelijkheidskwesties na optreden incident E8-S3.1 De kandidaat kan een risicomanagement plan interpreteren. Deze toetsterm wordt in dit eamen reeds afgetoetst middels toetsterm E3-S1.1. Pag. 12 van 14

13 E8-S3.2 De kandidaat kan preventieve actieplannen interpreteren. Onderdelen: Wijze waarop een potentieel probleem geïdentificeerd wordt Waar en hoe een potentieel probleem gerapporteerd wordt Wijze waarop en door wie de oorzaak wordt onderzocht Welke actie ondernomen wordt Hoe acties gerapporteerd worden Inschatten van de effectiviteit van de oplossing en documenteren van de onderbouwing van deze beslissing Wanneer en door wie het probleem afgerond wordt verklaard E8-S6.1 De kandidaat kan een herstelplan interpreteren. Met behulp van: Businessimpactanalyse Critical recovery timeframe Recovery point objective Recoverystrategie (break-even-punt kosten beperken recoverytijd vs kosten impact calamiteit) Strategieën voor de technische infrastructuur: o Vervanging o Cold site o Warm site o Wederzijdse overeenkomst o Hot site o Ontdubbeling Minimale IT-bezetting bij herstellen serviceverlening Storage strategie voor locatie back-ups In geval van een crisissituatie met behulp van: Disaster response Disaster recovery Relocatie of heringebruikname E8-S4.1 De kandidaat kan een beveiligingsaudit interpreteren. E8-2 De kandidaat heeft inzicht in specifieke technieken en maatregelen met betrekking tot informatie beveiliging. E8-K6.1 De kandidaat kan maatregelen tegen cyberaanvallen bepalen. Cyberaanvallen: Distributed denial-of-service (Ddos) Mailbom Spyware Virussen, Wormen, Trojaanse paarden Hacking Man-in-the-middle Maatregelen: DNS-sinkhole Deep-packet inspection Tarpits Firewall Clean pipes Scrubbing center Pag. 13 van 14

14 E8-K7.1 E8-S5.1 De kandidaat kan computer forensisch onderzoek en de daarmee samenhangende zaken beschrijven. Ten behoeve van: Strafrechtelijk onderzoek Civiele zaken Inlichtingen Administratieve zaken Met behulp van analyse van digitale sporen op: computer c.q. laptop Internet en verkeer Netwerken Mobiele apparaten De kandidaat kan monitoring en testing technieken met betrekking tot informatiebeveiliging bepalen. een kwetsbaarheden assessment een penetratietest (pentest) firewalking 4. Toetsmatrijs Eamengegevens Eamenvorm: schriftelijk eamen met gesloten vragen. Aantal vragen: 50 Eamentijd: 120 min. Matrijs De toetsmatrijs geeft een overzicht van het minimaa l en maimaal aantal vragen per eindterm en per vraagsoort. Eindterm Specificatie Puntenverdeling vorm Soort in % min ma K B T A E2 K6.1, K5.1, K X E2 S1.1, S1.2, S3.1, S4.1, S X E3 1.1, K2.1, K3.1, S2.1, S3.1, 5 10 X E3 S1.1, S1.2, S X E7 1.1, K1.1, K1.2, K X S X E8 K2.1, K6.1, K X S3.1, S3.2, S6.1, S4.1, S X Kennisvragen 0 0 Begripsvragen Toepassingsvragen Analysevragen 0 0 Totaal 100% Pag. 14 van 14

Servicedocument. Service and Operation

Servicedocument. Service and Operation Servicedocument Service and Operation Datum: september 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem of uitgezonden

Nadere informatie

Servicedocument. Accountmanagement and Digital Marketing

Servicedocument. Accountmanagement and Digital Marketing Servicedocument Accountmanagement and Digital Marketing Datum: november 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Management Diploma('s) Diplomalijn(en) Nemas Advanced Management Examen. Advanced Management Niveau

EXAMENPROGRAMMA. Management Diploma('s) Diplomalijn(en) Nemas Advanced Management Examen. Advanced Management Niveau EXAMENPROGRAMMA Diplomalijn(en) Management Diploma('s) Nemas Advanced Management Eamen Advanced Management Niveau vergelijkbaar met hbo Versie 2.0 Geldig vanaf 1-09-14 Vastgesteld op 26-09-13 Vastgesteld

Nadere informatie

EXIN WORKFORCE READINESS werkgever

EXIN WORKFORCE READINESS werkgever EXIN WORKFORCE READINESS werkgever DE ERVARING LEERT ICT is overal. Het is in het leven verweven geraakt. In een wereld waarin alles steeds sneller verandert, is het lastig te bepalen wat er nodig is om

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Management Diploma('s) Diplomalijn(en) Nemas HRM Examen. HRM Niveau

EXAMENPROGRAMMA. Management Diploma('s) Diplomalijn(en) Nemas HRM Examen. HRM Niveau EXAMENPROGRAMMA Diplomalijn(en) Management Diploma('s) Nemas HRM Eamen HRM Niveau vergelijkbaar met hbo Versie 2.0 Geldig vanaf 1-09-14 Vastgesteld op 26-09-13 Vastgesteld door Bestuur Nederlandse Associatie

Nadere informatie

EXIN WORKFORCE READINESS opleider

EXIN WORKFORCE READINESS opleider EXIN WORKFORCE READINESS opleider DE ERVARING LEERT ICT is overal. Het is in het leven verweven geraakt. In een wereld waarin alles steeds sneller verandert, is het lastig te bepalen wat er nodig is om

Nadere informatie

EXIN WORKFORCE READINESS professional

EXIN WORKFORCE READINESS professional EXIN WORKFORCE READINESS professional DE ERVARING LEERT ICT is overal. Het is in het leven verweven geraakt. In een wereld waarin alles steeds sneller verandert, is het lastig te bepalen wat er nodig is

Nadere informatie

Servicedocument. Basisexamen Bedrijfsprocessen

Servicedocument. Basisexamen Bedrijfsprocessen Servicedocument Basisexamen Bedrijfsprocessen Versie 2-0 Datum: april 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Nemas Middle Management wordt geadviseerd.

Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Nemas Middle Management wordt geadviseerd. Diplomalijn Examen Niveau Management HRM hbo Versie 1.0 Geldig vanaf 1 september 2014 Vastgesteld op 26 september 2013 Vastgesteld door Veronderstelde voorkennis Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens

Nadere informatie

Business Continuity Management

Business Continuity Management Business Continuity Management Aart Bitter - 14 januari 2014 SAFER, SMARTER, GREENER Praktijk case Wij zijn als bierbrouwerij voorgedragen om onze producten te leveren aan het Holland House tijdens het

Nadere informatie

Bedrijfscontinuïteit met behulp van een BCMS

Bedrijfscontinuïteit met behulp van een BCMS Bedrijfscontinuïteit met behulp van een BCMS 26 november 2014 Aart Bitter@ISGcom.nl www.information-security-governance.com Disaster Recovery Plan 2 The Bitter Brew Case To Brew or not to Brew, That s

Nadere informatie

Servicedocument. Building and Implementing

Servicedocument. Building and Implementing Servicedocument Building and Implementing Datum: september 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem

Nadere informatie

Servicedocument. Application Design and Development

Servicedocument. Application Design and Development Servicedocument Application Design and Development Datum: november 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

EXIN Business Information Management Foundation

EXIN Business Information Management Foundation Preparation Guide EXIN Business Information Management Foundation with reference to BiSL Editie 201601 Copyright 2016 EXIN Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of

Nadere informatie

Servicedocument. Basisexamen Infrastructuur

Servicedocument. Basisexamen Infrastructuur Servicedocument Basisexamen Infrastructuur Datum: oktober 2013 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem of

Nadere informatie

IBM; dataopslag; storage; infrastructuur; analytics; architectuur; big data

IBM; dataopslag; storage; infrastructuur; analytics; architectuur; big data Asset 1 van 10 Big Data Analytics voor Dummies Gepubliceerd op 30 june 2014 Gelimiteerde editie van de populaire Dummies-reeks, speciaal voor managers. Het boek legt uit waarom Big Data Analytics van cruciaal

Nadere informatie

Programma 14 november middag. Risicomanagement Modellen. Strategisch risicomanagement

Programma 14 november middag. Risicomanagement Modellen. Strategisch risicomanagement Programma 14 november middag Risicomanagement Modellen Strategisch risicomanagement Kaplan 1www.risicomanagementacademie.nl 2www.risicomanagementacademie.nl Risicomanagement modellen Verscheidenheid normen

Nadere informatie

Servicedocument. Basisexamen Informatiesystemen

Servicedocument. Basisexamen Informatiesystemen Servicedocument Basisexamen Informatiesystemen Versie 2-0 Datum: april 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

Sr. Security Specialist bij SecureLabs

Sr. Security Specialist bij SecureLabs Wie ben ik? Ronald Kingma, CISSP ronald@securelabs.nl Sr. Security Specialist bij SecureLabs Introductie SecureLabs Voorheen ISSX Code of Conduct Real Penetration Testing Vulnerability Management Veiligheidsincidenten

Nadere informatie

Servicedocument. Basisexamen informatiesystemen

Servicedocument. Basisexamen informatiesystemen Servicedocument Basisexamen informatiesystemen Datum: oktober 2013 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Secretarieel & Talen Diploma('s) Diplomalijn(en)

EXAMENPROGRAMMA. Secretarieel & Talen Diploma('s) Diplomalijn(en) EXAMENPROGRAMMA Diplomalijn(en) Secretarieel & Talen Diploma('s) Praktijkdiploma Secretaresse Praktijkdiploma Directiesecretaresse Management Assistent Eamen Niveau vergelijkbaar met mbo 3 Versie 3.0 Geldig

Nadere informatie

Informatiebeveiliging voor gemeenten: een helder stappenplan

Informatiebeveiliging voor gemeenten: een helder stappenplan Informatiebeveiliging voor gemeenten: een helder stappenplan Bewustwording (Klik hier) Structureren en borgen (Klik hier) Aanscherping en maatwerk (Klik hier) Continu verbeteren (Klik hier) Solviteers

Nadere informatie

Readiness Assessment ISMS

Readiness Assessment ISMS Readiness Assessment van ISMS ISO/IEC27001:2005 1 Senior Internal/IT auditor Luyke Tjebbes EMIA RO CISA Lead Auditor ISO/IEC27001:2005 Projectleider ISO assessment 2 Wat is ISO 27001 eigenlijk? ISO/IEC

Nadere informatie

Servicedocument. Basisexamen Infrastructuur

Servicedocument. Basisexamen Infrastructuur Servicedocument Basisexamen Infrastructuur Versie 2-0 Datum: april 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

Servicedocument. ICT Management 2

Servicedocument. ICT Management 2 Servicedocument ICT Management 2 Datum: september 2015 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend systeem of uitgezonden

Nadere informatie

BUSINESS CONTINUITY MANAGEMENT Hoe kunt u uw onderneming beschermen voor gevaren.

BUSINESS CONTINUITY MANAGEMENT Hoe kunt u uw onderneming beschermen voor gevaren. BUSINESS CONTINUITY MANAGEMENT Hoe kunt u uw onderneming beschermen voor gevaren. Business Continuity Plan Handboek J.H. van den Berg M. Baas B U S I N E S S C O N T I N U I T Y M A N A G E M E N T Business

Nadere informatie

Risico s binnen een project

Risico s binnen een project Risico s binnen een project Alles loopt op wieltjes Je hebt de zaak vanuit alle hoeken onderzocht. Je hebt het al 1000x gedaan Alles is vanzelfsprekend Je weet perfect wat je aan het doen bent, je bent

Nadere informatie

To e-cf or not to e-cf? Jose de Leeuwe-Wisniewski 6 maart 2014

To e-cf or not to e-cf? Jose de Leeuwe-Wisniewski 6 maart 2014 To e-cf or not to e-cf? Jose de Leeuwe-Wisniewski 6 maart 2014 Programma e-cf Korte introductie e-cf Nut en noodzaak Stand van zaken in Europa In Nederland e-cf in de praktijk Ronde tafel discussie Het

Nadere informatie

Brochure ISO 27002 Advanced

Brochure ISO 27002 Advanced Brochure ISO 27002 Advanced Over Pink Elephant Bedrijfshistorie Pink Elephant is een Nederlandse IT onderneming die rond 1980 is ontstaan als bijverdienste van een drietal studenten aan de Technische Universiteit

Nadere informatie

Incidenten in de Cloud. De visie van een Cloud-Provider

Incidenten in de Cloud. De visie van een Cloud-Provider Incidenten in de Cloud De visie van een Cloud-Provider Overzicht Cloud Controls Controls in de praktijk Over CloudVPS Cloudhosting avant la lettre Continu in ontwikkeling CloudVPS en de Cloud Wat is Cloud?

Nadere informatie

Wat is Cyber Security Management? 3 oktober 2014. ISA / Hudson Cybertec Arjan Meijer Security Consultant

Wat is Cyber Security Management? 3 oktober 2014. ISA / Hudson Cybertec Arjan Meijer Security Consultant Wat is Cyber Security Management? 3 oktober 2014 ISA / Hudson Cybertec Arjan Meijer Security Consultant 1 Agenda Introductie spreker / ISA 3 pijlers van security IT versus OT Cyber Security Management

Nadere informatie

5-daagse bootcamp IT Risk Management & Assurance

5-daagse bootcamp IT Risk Management & Assurance 5-daagse bootcamp IT Risk Management & Assurance Verhoog het niveau van uw risicomanagement processen vóór 1 juni naar volwassenheidsniveau 4! ISO31000 DAG 1 DAG 2 DAG 3 OCHTEND NIEUW ISO27005 DAG 3 MIDDAG

Nadere informatie

Business Information Management Foundation

Business Information Management Foundation Preparation Guide Business Information Management Foundation Editie februari 2012 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

Information security officer: Where to start?

Information security officer: Where to start? 1 Information security officer: Where to start? The information security policy process is a continuous and cyclic process 2 1. PLAN: establish ISMS CREATE Information Security Policy (ISP) Inventarise

Nadere informatie

Asset 1 van 4. Data Recovery as a Service. Gepubliceerd op 9 november 2015

Asset 1 van 4. Data Recovery as a Service. Gepubliceerd op 9 november 2015 Asset 1 van 4 Data Recovery as a Service Data herstellen na een calamiteit is lastiger dan het lijkt. Dit is geen kernactiviteit van ondernemingen, zeker niet van mkb-bedrijven. Zonder data loopt de continuïteit

Nadere informatie

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol

Olde Bijvank Advies Organisatieontwikkeling & Managementcontrol SAMENVATTING ITIL ITIL is nog steeds dé standaard voor het inrichten van beheerspocessen binnen een IT-organisatie. En dekt zowel applicatie- als infrastructuur beheer af. Indien gewenst kan ITIL worden

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Diplomalijn(en) Ondernemerschap Diploma('s) Basiskennis Ondernemerschap Financieel Ondernemer Commercieel Ondernemer Examen

EXAMENPROGRAMMA. Diplomalijn(en) Ondernemerschap Diploma('s) Basiskennis Ondernemerschap Financieel Ondernemer Commercieel Ondernemer Examen EXAMENPROGRAMMA Diplomalijn(en) Ondernemerschap Diploma('s) Financieel Ondernemer Commercieel Ondernemer Eamen Niveau vergelijkbaar met mbo 2 Versie 0.2 Geldig vanaf 1-09-14 Vastgesteld op Vastgesteld

Nadere informatie

Informatiebeveiliging in de praktijk gebracht! Een pragmatische aanpak van IT-beveiliging.

Informatiebeveiliging in de praktijk gebracht! Een pragmatische aanpak van IT-beveiliging. Informatiebeveiliging in de praktijk gebracht! Een pragmatische aanpak van IT-beveiliging. Nick Pieters IT Security audits IT Security consulting & oplossingen IT Security trainer Human... nick@secure-it.be

Nadere informatie

J.H. van den Berg. Versie 1.0 Mei 2011

J.H. van den Berg. Versie 1.0 Mei 2011 Versie 1.0 Mei 2011 J.H. van den Berg B U S I N E S S C O N T I N U I T Y M A N A G E M E N T Business Continuity Plan Handboek Vertrouw niet altijd op iemands blauwe ogen. Meiberg Consultancy Bronkhorsterweg

Nadere informatie

Kwaliteitsmanagement: de verandering communiceren!

Kwaliteitsmanagement: de verandering communiceren! Kwaliteitsmanagement: de verandering communiceren! (de mens in het proces) Ronald Vendel Business Development manager Ruim 20 jaar ervaring Gestart in 1990 Software specialisme: Procesmanagement (BPM)

Nadere informatie

Risico analyse uitvoeren op het laboratorium. PUOZ Labdag 4 december 2014 Workshop leiders Joris van den Heuvel en Oscar Smeets

Risico analyse uitvoeren op het laboratorium. PUOZ Labdag 4 december 2014 Workshop leiders Joris van den Heuvel en Oscar Smeets Risico analyse uitvoeren op het laboratorium PUOZ Labdag 4 december 2014 Workshop leiders Joris van den Heuvel en Oscar Smeets Programma Workshop 13.45-13.55 Welkom en inleiding 13.55-14.25 Aan de slag

Nadere informatie

Stappen ze bij u ook gewoon door de achterdeur binnen? Bart de Wijs. IT Security in de Industrie. FHI 11 Mei 2006

Stappen ze bij u ook gewoon door de achterdeur binnen? Bart de Wijs. IT Security in de Industrie. FHI 11 Mei 2006 Bart de Wijs Stappen ze bij u ook gewoon door de achterdeur binnen? All rights reserved. 5/17/2006 IT Security in de Industrie FHI 11 Mei 2006 Achterdeuren? Heeft u ook: Slide 2 Van die handige USB memory

Nadere informatie

B.Sc. Informatica Module 4: Data & Informatie

B.Sc. Informatica Module 4: Data & Informatie B.Sc. Informatica Module 4: Data & Informatie Djoerd Hiemstra, Klaas Sikkel, Luís Ferreira Pires, Maurice van Keulen, en Jan Kamphuis 1 Inleiding Studenten hebben in modules 1 en 2 geleerd om moeilijke

Nadere informatie

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services

Digital Independence. Plan Today to be ready for Tomorrow. Grip op uw continuïteit! Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Plan Today to be ready for Tomorrow Information Security and Continuity Services Digital Independence Grip op uw continuïteit! Weet u welke risico s uw bedrijf

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Financieel-Administratief Diploma('s) Diplomalijn(en)

EXAMENPROGRAMMA. Financieel-Administratief Diploma('s) Diplomalijn(en) Diplomalijn(en) Financieel-Administratief Diploma('s) Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Vakopleiding Bedrijfsadministratie & Accountancy (VBA ) Eamen Bedrijfsadministratie niveau 5 Niveau 5 (vergelijkbaar

Nadere informatie

EXIN Agile Scrum Foundation

EXIN Agile Scrum Foundation Preparation Guide EXIN Agile Scrum Foundation Editie december 2014 Copyright 2014 EXIN All rights reserved. No part of this publication may be published, reproduced, copied or stored in a data processing

Nadere informatie

RUM. requirements Management. SPIder session Project. driven by requirements 25th april. Risk assessed User

RUM. requirements Management. SPIder session Project. driven by requirements 25th april. Risk assessed User RUM Risk assessed User requirements Management - SPIder session Project driven by requirements 25th april Copyright 2006 ps_testware - Gijs Kuiper Risk assessed User requirement Management Personalia Gijs

Nadere informatie

Vragenlijst ten behoeve van opstellen continuïteitsplan

Vragenlijst ten behoeve van opstellen continuïteitsplan Vragenlijst ten behoeve van opstellen continuïteitsplan Soorten risico s Data (digitaal of op papier) zijn voor langere tijd niet beschikbaar Applicaties (software) zijn voor langere tijd niet beschikbaar

Nadere informatie

Paul Klukhuhn MBA 11 maart 2014 1www.risicomanagementacademie.nl

Paul Klukhuhn MBA 11 maart 2014 1www.risicomanagementacademie.nl Risicomanagement: Inventarisatie & analyse Paul Klukhuhn MBA 11 maart 2014 1www.risicomanagementacademie.nl PROGRAMMA 09.00-12.30 Identificatie Welkom & voorstelrondje Definitie risicomanagement en risico

Nadere informatie

NTA 8595 Beroepsprofiel Erkend Risicoadviseur

NTA 8595 Beroepsprofiel Erkend Risicoadviseur NTA 8595 Beroepsprofiel Erkend Risicoadviseur Erik van de Crommenacker, projectleider NTA 8595 Nationale-Nederlanden Overzicht Vraag vanuit de markt NTA 8595: stap voor stap Resumerend Beroepsprofiel Erkend

Nadere informatie

Media Outlook 2 HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI CDMMOU02-2. Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt. Goedgekeurd door:

Media Outlook 2 HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI CDMMOU02-2. Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt. Goedgekeurd door: HOGESCHOOL ROTTERDAM / CMI Media Outlook 2 CDMMOU02-2 Aantal studiepunten:2 Modulebeheerder: Ayman van Bregt Goedgekeurd door: (namens curriculumcommissie) Datum: MARKETING MET INTERACTIEVE MEDIA 6-5 -

Nadere informatie

Regie uit een andere Branche. Hoe om te gaan met de vraag en de levering. Facto Magazine Congres 12 mei 2009. www.quintgroup.com

Regie uit een andere Branche. Hoe om te gaan met de vraag en de levering. Facto Magazine Congres 12 mei 2009. www.quintgroup.com Regie uit een andere Branche Facto Magazine Congres 12 mei 2009 Hoe om te gaan met de vraag en de levering THIS DOCUMENT CONTAINS PROPRIETARY INFORMATION, WHICH IS PROTECTED BY COPYRIGHT. ALL RIGHTS RESERVED.

Nadere informatie

DR-QHSE-x. Deelreglement QHSE-manager

DR-QHSE-x. Deelreglement QHSE-manager DR-QHSE-x Deelreglement QHSE-manager Uitgave: augustus 2014 DR-QHSE-X 2 1 Algemeen Naam : Reed Business Opleidingen Adres : H.A. Lorentzstraat la, Zwijndrecht Aard : mondeling onderwijs Naast dit reglement

Nadere informatie

Risk & Requirements Based Testing

Risk & Requirements Based Testing Risk & Requirements Based Testing Tycho Schmidt PreSales Consultant, HP 2006 Hewlett-Packard Development Company, L.P. The information contained herein is subject to change without notice Agenda Introductie

Nadere informatie

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI getronicspinkroccade.nl Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI Machteld Meijer Zeist, 3 oktober 2006 Inhoud Domeinen en modellen Functioneel beheer en BiSL Rol van BiSL in SPI 1 Goed functioneel

Nadere informatie

Solution Dag 2015. refresh-it. Printing. Frits de Boer Frenk Tames 1 12.06.2015

Solution Dag 2015. refresh-it. Printing. Frits de Boer Frenk Tames 1 12.06.2015 Solution Dag 2015. refresh-it Printing Frits de Boer Frenk Tames 1 12.06.2015 Agenda. 1. Welkom Frits de Boer 2. Samsung Printing Frenk Tames 3. Rondleiding Tonerfabriek ARP Supplies 2 12.06.2015 Solution

Nadere informatie

Van OnPremise naar OnDemand Bob Schoonbeek, Questionmark User Meeting op 30-09-2014

Van OnPremise naar OnDemand Bob Schoonbeek, Questionmark User Meeting op 30-09-2014 Van OnPremise naar OnDemand Bob Schoonbeek, Questionmark User Meeting op 30-09-2014 Zernikecomplex Groningen met grootste deel van Hanzehogeschool Groningen activiteiten, samen met deel Rijksuniversiteit

Nadere informatie

Resultaat gerichter Testen

Resultaat gerichter Testen Resultaat gerichter Testen Verandering van test beleid bij Rabobank International De Rabobank 1 Rabobank International Information Systems &Development IS&D Global Services & IT Risk Management Strategy

Nadere informatie

Beveiligingsmaatregelen voor een doeltreffende Cyber verdediging

Beveiligingsmaatregelen voor een doeltreffende Cyber verdediging Beveiligingsmaatregelen voor een doeltreffende Cyber verdediging ivo.depoorter@v-ict-or.be V-ICT-OR Vlaamse ICT organisatie Ons overkomt dit niet.of toch? Inschatting Risico Kans X Schade Zijn wij een

Nadere informatie

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij

De essentie van de nieuwe ISO s. Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij De essentie van de nieuwe ISO s Dick Hortensius, NEN Milieu & Maatschappij 1 Waar ik het over ga hebben De uitdaging en de oplossing De HLS voor iedereen De HLS voor wie het wil Waar we staan en wat er

Nadere informatie

Cloud Computing. -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015. Opvallend betrokken, ongewoon goed

Cloud Computing. -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015. Opvallend betrokken, ongewoon goed Cloud Computing -- bespiegelingen op de cloud -- MKB Rotterdam, 10 november 2015 Opvallend betrokken, ongewoon goed Agenda Inleiding Mijn achtergrond Over Innvolve Cloud Computing Overwegingen Afsluiting

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Vakopleiding Bedrijfsadministratie & Accountancy (VBA ) Examen Kostencalculatie niveau 5 Niveau

EXAMENPROGRAMMA. Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Vakopleiding Bedrijfsadministratie & Accountancy (VBA ) Examen Kostencalculatie niveau 5 Niveau Diplomalijn(en) Financieel-Administratief Diploma('s) Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Vakopleiding Bedrijfsadministratie & Accountancy (VBA ) Eamen Kostencalculatie niveau 5 Niveau 5 (vergelijkbaar

Nadere informatie

Slide 1. Slide 2 Introduktie. Slide 3 Deze les: 2 onderwerpen. Les 1 Definities en belang Informatie Technologie. Intro docent Opzet/tentamenstof

Slide 1. Slide 2 Introduktie. Slide 3 Deze les: 2 onderwerpen. Les 1 Definities en belang Informatie Technologie. Intro docent Opzet/tentamenstof Slide 1 Les 1 Definities en belang Informatie Technologie IT A Basics en toepassing Informatie Technologie Versie 4.1 Sept 2014 Slide 2 Introduktie Intro docent Opzet/tentamenstof Stof/vraagstukken behandeld

Nadere informatie

HET GAAT OM INFORMATIE

HET GAAT OM INFORMATIE Aan leiding C OB IT HET GAAT OM INFORMATIE Informatie is belangrijk voor het functioneren van een organisatie Informatie wordt gegenereerd, gebruikt, bewaard, ontsloten, verwijderd Informatietechnologie

Nadere informatie

Kennismaking met Risico-analyses. HKZ 18 juni 2015

Kennismaking met Risico-analyses. HKZ 18 juni 2015 Kennismaking met Risico-analyses HKZ 18 juni 2015 kwaliteit en veiligheid zorg-en welzijnssector HKZ, ISO, ZKN 18 jaar ervaring Willy Limpens, adviseur en gekwalificeerd Lead Auditor, o.a. HKZ VMS Agenda

Nadere informatie

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012

Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek. Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Actieplan naar aanleiding van BDO-onderzoek Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. Woensdag 13 juni 2012 Inhoudsopgave - Actieplan GVB Raad van Commissarissen GVB Holding N.V. n.a.v. BDO-rapportage 13

Nadere informatie

doel bereikt zelfsturing inrichten veiligheid fundament Behoeftepiramide van een "Social Business"

doel bereikt zelfsturing inrichten veiligheid fundament Behoeftepiramide van een Social Business Behoeftepiramide van een "" (Naar analogie piramide van Maslow) Maslow rangschikte de volgens hem universele behoeften van de mens in een hiërarchie. Volgens zijn theorie zou de mens pas streven naar bevrediging

Nadere informatie

Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens

Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Eamenlijn Diploma Module Niveau MBO 4 Positionering Versie 1.2 Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Geldig vanaf 01-01-2013 Vastgesteld op 13 juli 2011

Nadere informatie

Risicomanagement en NARIS gemeente Amsterdam

Risicomanagement en NARIS gemeente Amsterdam Risicomanagement en NARIS gemeente Amsterdam Robert t Hart / Geert Haisma 26 september 2013 r.hart@risicomanagement.nl / haisma@risicomanagement.nl 1www.risicomanagement.nl Visie risicomanagement Gemeenten

Nadere informatie

Wat kleurt de invulling van het PMO

Wat kleurt de invulling van het PMO Wat kleurt de invulling van het PMO PMO Congres 13-3-2014 Michiel Dijkman PgMP Opbouw presentatie 1. Mijn achtergrondkleur 2. De eerste keer 3. Wat kleurt het succes 4. Wat kleurt de plaats 5. Wat kleurt

Nadere informatie

WHITE PAPER. Informatiebeveiliging

WHITE PAPER. Informatiebeveiliging WHITE PAPER Informatiebeveiliging Door een goede, geïntegreerde inrichting van de informatiebeveiliging wordt een onderneming geholpen op een flexibele, kostenbewuste manier klanten beter te bedienen.

Nadere informatie

Unified Enterprise Security wordt geleverd door onze strategische partner Masergy, de wereldspeler in global communications en security.

Unified Enterprise Security wordt geleverd door onze strategische partner Masergy, de wereldspeler in global communications en security. Het verlengstuk van uw IT security operations: altijd (24x7) de beste expertise en meest actuele kennis, geïntegreerd zicht op wat er gebeurt in uw datacenter en eerder en Security as a Service Het verlengstuk

Nadere informatie

Process Control Netwerk Security bij Lyondell. Dave Chong European IT Project Manager Lyondell Chemie Nederland B.V.

Process Control Netwerk Security bij Lyondell. Dave Chong European IT Project Manager Lyondell Chemie Nederland B.V. Process Control Netwerk Security bij Lyondell Dave Chong European IT Project Manager Lyondell Chemie Nederland B.V. Agenda Introductie Korte feiten over Lyondell Chemie Wat doet Lyondell Chemie aan PCN

Nadere informatie

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank

Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC Stichting NIOC en de NIOC kennisbank Stichting NIOC (www.nioc.nl) stelt zich conform zijn statuten tot doel: het realiseren van congressen over informatica onderwijs en voorts al hetgeen

Nadere informatie

Testen en BASEL II. Dennis Janssen. Agenda. Wat is BASEL II? Testen van BASEL II op hoofdlijnen

Testen en BASEL II. Dennis Janssen. Agenda. Wat is BASEL II? Testen van BASEL II op hoofdlijnen Testen en BASEL II Dennis Janssen Test Research Centre LogicaCMG 1 Agenda Wat is BASEL II? Testen van BASEL II op hoofdlijnen BASEL II als hulpmiddel om positie testen te versterken Samenvatting 2 1 Basel

Nadere informatie

Business Process Management

Business Process Management Business Process Management Prof. dr. Manu De Backer Universiteit Antwerpen Katholieke Universiteit Leuven Hogeschool Gent Wat is een bedrijfsproces? Een verzameling van (logisch) gerelateerde taken die

Nadere informatie

Onderzoeksresultaten Cloud Computing in Nederland. Alfred de Jong Principal Consultant Practice Leader Architectuur & Innovatie

Onderzoeksresultaten Cloud Computing in Nederland. Alfred de Jong Principal Consultant Practice Leader Architectuur & Innovatie Onderzoeksresultaten Cloud Computing in Nederland Alfred de Jong Principal Consultant Practice Leader Architectuur & Innovatie Introductie Quint Wellington Redwood Onafhankelijk Management Adviesbureau

Nadere informatie

Werkgroep ISO29119. TestNet thema-avond 9 oktober 2014

Werkgroep ISO29119. TestNet thema-avond 9 oktober 2014 Werkgroep ISO29119 TestNet thema-avond 9 oktober 2014 Is dit n gezonde maaltijd? Ja toch!! Om jezelf een oordeel te kunnen vormen heb je informatie nodig!! Vandaag brengen we kennis en informatie bij elkaar

Nadere informatie

6.6 Management en informatiebeveiliging in synergie

6.6 Management en informatiebeveiliging in synergie 6.6 Management en informatiebeveiliging in synergie In veel organisaties ziet men dat informatiebeveiliging, fysieke beveiliging en fraudemanagement organisatorisch op verschillende afdelingen is belegd.

Nadere informatie

Vergelijking van de eisen in ISO 9001:2008 met die in ISO FDIS 9001:2015

Vergelijking van de eisen in ISO 9001:2008 met die in ISO FDIS 9001:2015 ISO Revisions Nieuw en herzien Vergelijking van de eisen in ISO 9001:2008 met die in ISO FDIS 9001:2015 Inleiding Dit document maakt een vergelijking tussen ISO 9001:2008 en de Final Draft International

Nadere informatie

Het Sebyde aanbod. Secure By Design. AUG 2012 Sebyde BV

Het Sebyde aanbod. Secure By Design. AUG 2012 Sebyde BV Het Sebyde aanbod Secure By Design AUG 2012 Sebyde BV Wat bieden wij aan? 1. Web Applicatie Security Audit 2. Secure Development 3. Security Awareness Training 4. Security Quick Scan 1. Web Applicatie

Nadere informatie

BABOK en BiSL. Marcel Schaar Machteld Meijer. Valori Maise

BABOK en BiSL. Marcel Schaar Machteld Meijer. Valori Maise BABOK en BiSL Marcel Schaar Machteld Meijer Valori Maise Wat is BABOK BABOK. Ondersteuning voor het werk van de business analist Beschrijving van kennisgebieden (knowledge areas) en bijbehorende taken

Nadere informatie

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL

Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Introduction to IBM Cognos Express = BA 4 ALL Wilma Fokker, IBM account manager BA Ton Rijkers, Business Project Manager EMI Music IBM Cognos Express Think big. Smart small. Easy to install pre-configured

Nadere informatie

Inkoop en de link naar de value chain

Inkoop en de link naar de value chain Inkoop en de link naar de value chain Inkoop en de link naar de value chain 24 juni 2014 An aligned supply chain Bron: Van Veen, 2011 Historical difference supply chain/ logistics domain vs value chain

Nadere informatie

Internettechnlogie, systteem- en netwerkbeheer MODULECODE STUDIEPUNTEN 10 VRIJSTELLING MOGELIJK ja

Internettechnlogie, systteem- en netwerkbeheer MODULECODE STUDIEPUNTEN 10 VRIJSTELLING MOGELIJK ja ECTS fiche Module info OPLEIDING STUDIEGEBIED AFDELING MODULE Handelswetenschappen en bedrijfskunde HBO Informatica MODULENAAM Internettechnlogie, systteem- en netwerkbeheer MODULECODE C4 STUDIEPUNTEN

Nadere informatie

Vertrouwen in ketens. Jean-Paul Bakkers

Vertrouwen in ketens. Jean-Paul Bakkers Vertrouwen in ketens Jean-Paul Bakkers 9 april 2013 Inhoud Het probleem Onderlinge verbondenheid De toekomstige oplossing TTISC project Discussie Stelling Wat doet Logius al Business Continuity Management

Nadere informatie

Focus op milieu en veiligheid

Focus op milieu en veiligheid Focus op milieu en veiligheid Philips Innovation Services Philips Environment & Safety (PES) Praktische vertaling van milieu, arbo en veiligheid De eisen die de maatschappij en de overheid stellen aan

Nadere informatie

Berry Kok. Navara Risk Advisory

Berry Kok. Navara Risk Advisory Berry Kok Navara Risk Advisory Topics Informatiebeveiliging in het nieuws Annual Benchmark on Patient Privacy & Data Security Informatiebeveiliging in de zorg Extra uitdaging: mobiel Informatiebeveiliging

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Diplomalijn(en) Diploma('s) 5 (vergelijkbaar met hbo-ad) Versie 3-0 Geldig vanaf 01-01-16 Vastgesteld op 01-02-15 Vastgesteld door

EXAMENPROGRAMMA. Diplomalijn(en) Diploma('s) 5 (vergelijkbaar met hbo-ad) Versie 3-0 Geldig vanaf 01-01-16 Vastgesteld op 01-02-15 Vastgesteld door EXAMENPROGRAMMA Diplomalijn(en) Diploma('s) Financieel-Administratief Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Vakopleiding Bedrijfsadministratie & Accountancy (VBA ) Eamen Financiering niveau 5 Niveau 5 (vergelijkbaar

Nadere informatie

Bestuur Nederlandse Associatie voor Examinering Er is geen specifieke vooropleiding vereist

Bestuur Nederlandse Associatie voor Examinering Er is geen specifieke vooropleiding vereist Diplomalijnen Examen Loonadministratie Juridisch Personeel en Organisatie Arbeidsrecht Niveau Vergelijkbaar met mbo 4 Versie 1.0 Geldig vanaf 01-01-2015 Vastgesteld op februari 2014 Vastgesteld door Veronderstelde

Nadere informatie

Van Samenhang naar Verbinding

Van Samenhang naar Verbinding Van Samenhang naar Verbinding Sogeti Page 2 VAN SAMENHANG NAAR VERBINDING Keuzes, keuzes, keuzes. Wie wordt niet horendol van alle technologische ontwikkelingen. Degene die het hoofd koel houdt is de winnaar.

Nadere informatie

HP ITSM Assessment Services HP Services

HP ITSM Assessment Services HP Services HP ITSM Assessment Services HP Services Uit HP s ervaring met duizenden enterprise-klasse IT-omgevingen blijkt dat periodieke evaluaties essentieel zijn voor uw operationele succes. U dient de juiste serviceniveaus

Nadere informatie

Bachelor of Business Administration (MER opleiding)

Bachelor of Business Administration (MER opleiding) Bachelor of Business Administration (MER opleiding) voor decentrale overheden Het Onderwijs De Bachelor of Business Administration voor decentrale overheden (Management, Economie & Recht, MER) wordt aangeboden

Nadere informatie

1 Dienstbeschrijving all-in beheer

1 Dienstbeschrijving all-in beheer 1 Dienstbeschrijving all-in beheer De all-in beheer overeenkomst van Lancom is modulair opgebouwd. U kunt bij Lancom terecht voor deelgebieden zoals helpdesk ondersteuning of backup, maar ook voor totale

Nadere informatie

Service Level Agreement (SLA)

Service Level Agreement (SLA) Service Level Agreement (SLA) Telefoon: 088 773 0 773 Email: Support@adoptiq.com Website: www.adoptiq.com Adres: Johan Huizingalaan 763a 1066 VH Amsterdam KvK nr: 61820725 BTW nr: NL.854503183.B01 IBAN

Nadere informatie