ADEMHALING GAAT OVER INGAANDE LUCHT, VOORDAT JE ZINGT OF SPREEKT ADEMSTEUN IS DE CONTROLE OVER DE UITGAANDE LUCHT, TIJDENS HET ZINGEN OF SPREKEN

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "ADEMHALING GAAT OVER INGAANDE LUCHT, VOORDAT JE ZINGT OF SPREEKT ADEMSTEUN IS DE CONTROLE OVER DE UITGAANDE LUCHT, TIJDENS HET ZINGEN OF SPREKEN"

Transcriptie

1 HALING Als aan willekeurige mensen gevraagd wordt wat ademsteun is, valt al heel snel de term 'buikademhaling' en de zin 'ademen met je buik'. Feitelijk zijn deze termen onjuist, omdat zich in de buik geen longen bevinden. Bovendien wordt dan enkel nog de ademhaling genoemd, en blijft de daadwerkelijke steun nog achterwege. Als we het hebben over de adem en het zingen, moeten we dus twee dingen onderscheiden. Er is ademhaling en ademsteun. Dit zijn twee verschillende aspecten, die beiden invloed hebben op je capaciteiten als zanger. Een goede ademhaling is nodig om een correcte ademsteun te creëren. HALING GAAT OVER INGAANDE LUCHT, VOORDAT JE ZINGT OF SPREEKT STEUN IS DE CONTROLE OVER DE UITGAANDE LUCHT, TIJDENS HET ZINGEN OF SPREKEN ANATOMIE Ademhaling is een doorgaande stroom van in- en uitgaande lucht. Om dit principe te begrijpen, is het handig als je weet hoe het lichaam werkt en hoe het in elkaar zit. Strottenhoofd Luchtpijp Bronchiën Long De long links is in doorsnede afgebeeld, zodat je de bronchiën kunt zien. Het middenrif (rood) ligt onder de longen. Het strottenhoofd bevindt zich boven aan de luchtpijp. Middenrif

2 MIDDENRIF Het middenrif bevindt zich onder de longen, in de vorm van een parachute. Dit is de spier die de ademhaling aanstuurt. Het middenrif zit aan de achterkant vast aan de ruggengraat, aan voorkant is het verbonden met het borstbeen, en aan de zijkant met de onderste ribben. Het middenrif kan dus alleen in het midden (van bovenaf gezien) bewegen, zoals dat bijvoorbeeld ook bij een trampoline het geval is. Als je uitademt, en de longen dus (bijna) leeg zijn, is het middenrif ontspannen, en op zijn hoogste punt. Doordat het middenrif aan de bovenkant vastzit aan de longen, worden de longen uitgerekt als het middenrif naar beneden gaat. Hierdoor wordt de longinhoud groter, en als je dan je mond open doet, wordt de lucht als het ware door het middenrif naar binnen gezogen. Andersom is hetzelfde aan de hand: als het middenrif vervolgens weer naar boven gaat, duwt het de longen ineen, en de lucht naar buiten. Deze doorgaande beweging is wat men kent als ademhaling. Als het middenrif omlaag beweegt, betekent dat dat er ruimte gemaakt moet worden. De longen worden immers groter, en het middenrif verplaatst. Die ruimte wordt vrijgemaakt doordat je ribben zich verbreden, en je zonnevlecht uitzet. Je zonnevlecht is het punt onder je borstbeen, waar je ribbenkast zich opdeelt in een linker- en een rechterkant. Met het omlaag brengen van het middenrif wordt in de longen een gedeeltelijk vacuüm gecreëerd en wordt er lucht naar binnen gezogen. Deze manier van ademhalen is volstrekt natuurlijk, en zie je terug bij elke gezonde pasgeboren baby. Maar de ademhaling is ook een onbewust proces, en daardoor kan de ademhaling in de loop van je leven veranderen op een manier die bij het zingen en spreken juist tegen je kan werken. Als zanger dien je daarom bewust te worden van het ademhalingsproces.

3 INING HOGE HALING Om zo gezond mogelijk te spreken en te zingen, is efficiënte ademhaling belangrijk. In de praktijk zul je zelden de tijd hebben om door je neus te ademen, dus het heeft geen zin om dit te oefenen. Een goede inademing is onhoorbaar, en gebeurt door de mond, waarbij je lippen en kaak ontspannen zijn. Zodra de inademing te horen is, is je keel niet geheel open en zijn de spieren in je keel dus niet geheel ontspannen. Bij veel mensen zit de ademhaling "te hoog". Dat wil zeggen dat niet de zonnevlecht naar voren beweegt, of de ribben opzij, maar dat het bovenste gedeelte van de borstkas naar inademing waarbij de borstkas omhoog beweegt Deze hoge inademing kan onplezierig en beklemmend aanvoelen. BUIKHALING Eerder noemden we al dat buikademhaling een foutieve term is, omdat zich in de buik geen longen bevinden. Mensen die dit aangeleerd hebben gekregen of hebben gehoord, ademen wel in op zo'n manier dat het middenrif naar beneden gaat, maar drukken hiermee met hun middenrif op hun ingewanden, waardoor de buik uitzet. inademing waarbij de buik naar buiten beweegt Hierbij duwt het middenrif neerwaarts op de ingewanden, waardoor de buik zich uitzet. Vervolgens probeert men vaak heel erg om hun buik te blijven uitzetten tijdens het zingen. Dit gaat echter compleet tegen de beweging van het middenrif in, en geeft

4 MIDDENRIF HALING PARAGRAAF 2 Dit is de meest natuurlijke ademhaling. Het middenrif beweegt omlaag, waardoor de longinhoud vergroot en de lucht naar binnen wordt gezogen als je je mond en keel open zet. De onderste ribben en de zonnevlecht zetten uit, en het middenrif wordt plat. Ook zet de buik rond de navel iets uit. Bij de ontspant het middenrif zich weer en gaan de ribben weer naar hun oorspronkelijke positie. De bolling rond de zonnevlecht verdwijnt en de buik rond de navel wordt weer plat. Om het verschil tussen alle drie de manieren van inademen te ervaren, kun je ze alledrie één voor éen uitproberen, waarna je je adem inhoudt. Merk op dat de inademing waarbij de zonnevlecht naar voren komt en de ribben zich verbreden, veruit het meeste comfort geeft. Het middenrif wordt aangespannen, daarbij worden de onderste ribben naar buiten geduwd, zodat de onderkant van de borstkas uitzet en er een bolling ontstaat bij de zonnevlecht. zonnevlecht inademing waarbij het middenrif naar buiten beweegt

5 STEUN WAT IS STEUN? Ademsteun is de controle over de uitgaande lucht. Om geluid te maken moeten de stemplooien (ook stembanden genoemd) gaan trillen. Zij kunnen dat echter niet uit zichzelf. Door voldoende luchtdruk op te bouwen onder de stemplooien (dus in de longen), openen en sluiten de stemplooien zich razendsnel. En zo ontstaat er geluid. Als je een hoge A zingt, trillen de stemplooien 440 keer per seconde. En deze luchtdruk bouw je op met je ademsteun. Een efficiënte ademsteun heeft veel voordelen en is van belang voor: - langere tonen - een gelijkmatige toonproductie - het voorkomen van heesheid of slijtage - meer volume - de beheersing van vibrato - de beheersing van de intonatie Om de juiste ademsteun te creëren, is het belangrijk dat de inademing goed zit. Eenmaal ingeademd is het heel erg moeilijk om dit te corrigeren, en bovendien heb je daar veelal geen tijd voor. Na de inademing wil het middenrif graag weer naar boven en ontspannen. Als je dit echter laat gebeuren, kun je de benodigde luchtdruk niet opbouwen. Het is dus OEFENING 1. Steek je rechterhand met gestrekte arm uit naar voren en til deze vervolgens boven je hoofd. Als het goed is vergt dit geen enkele moeite. 2. Steek nogmaals je rechterhand uit naar voren, en leg je linkerhand erbovenop. Ook nu beweeg je je rechterarm naar boven, maar terwijl je dit doet, werk je deze beweging met je linkerhand tegen. De linkerhand duwt dus naar beneden. Let op: je rechterhand moet wel winnen! De linkerhand biedt enkel weerstand. 3. Nogmaals de eerste oefening, zonder linkerhand. Maar nu til je weer je rechterhand boven hoofd, "alsof er een weerstand is". Merk op dat bij de laatste keer dat je je hand optilt, je spieren ontzettend aan het werk zijn om dit voor elkaar te krijgen, zonder dat er een daadwerkelijke weerstand is. Bij ademsteun is dat net zo. Je middenrif wil omhoog, maar de spieren eromheen bieden hier weerstand tegen. Door vervolgens je navel langzaam in te trekken, kun je met je middenrif druk opbouwen in je longen, en je stemplooien daardoor op de juiste snelheid en met de juiste dikte laten trillen.

6 STEUN HOGE HALING EN STEUN Als je nu nog eens kijkt naar het plaatje hiernaast, wat in het hoofdstuk over ademhaling ook al even voorbijkwam, snap je nu waarschijnlijk ook waarom deze manier van inademing geen basis biedt voor het opbouwen van een gedegen ademsteun. Het middenrif blijft ontspannen en dus op zijn hoogste punt, en is dus niet in staat om druk uit te oefenen op de longen. Voor druk is immers beweging nodig, en dat is in dit geval niet mogelijk. inademing waarbij de borstkas omhoog beweegt STEUN NATUURLIJKE VS ACTIEVE STEUN Moet je nu altijd heel veel ademsteun gebruiken om goed te kunnen zingen? Nee, natuurlijk niet. Dat zou je niet volhouden. Als je op de juiste manier inademt, waarbij de ribben uitzetten en de zonnevlecht naar voren komt, is er een behoorlijke mate van zogenaamde natuurlijke ademsteun aanwezig. In geval van makkelijke, korte, en niet al te hoge melodieën hoef je dan niet al te veel te doen om toch een gezonde controle over je stem te hebben. Echter, hoe langer de melodie wordt, of hoe moeilijker (hoger/harder/complexer), hoe meer actieve ademsteun je moet gaat toepassen. En met actieve ademsteun wordt bedoeld de ademsteun die je zelf toe moeten voegen om de controle over je stem te houden. Afbeeldingen met een afkomstig uit "Complete Zangtechniek" door Cathrine Sadolin (2006).

hart longen Werkboekje van...

hart longen Werkboekje van... & hart longen Werkboekje van... Woordveld woordveld Hart & Longen adem in, adem uit adem in, adem uit Om goed te kunnen werken heeft het lichaam zuurstof nodig. De ademhaling zorgt dat je lichaam zuurstof

Nadere informatie

Qi Gong. QiGong Oefeningen

Qi Gong. QiGong Oefeningen Qi Gong Qi Gong betekent "energie werk" en is de kunst om chi te gebruiken om gezondheid en vitaliteit te ondersteunen. Qi staat voor levensenergie en gong voor discipline, oefening en doorzettingsvermogen.

Nadere informatie

adviezen na een hernia-operatie HYPERVENTILATIE ZorgSaam

adviezen na een hernia-operatie HYPERVENTILATIE ZorgSaam adviezen na een hernia-operatie HYPERVENTILATIE ZorgSaam 1 2 Hyperventileren Ventileren = luchten Om uw huis te luchten zet u een raam en een deur open, er waait frisse lucht door uw huis. Hyper-ventileren

Nadere informatie

( Hoe moet deze oefeningen doen? )

( Hoe moet deze oefeningen doen? ) Relaxatieoefeningen ( Wat zijn Relaxatieoefeningen? ) Deze opdracht bestaat uit oefeningen die je kunnen helpen om te relaxen. ( Waarom relaxatieoefeningen? ) Mensen weten dikwijls niet meer hoe ze kunnen

Nadere informatie

Ademhalingsstelsel vmbo-b34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie.

Ademhalingsstelsel vmbo-b34. CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie. Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 12 July 2016 CC Naamsvermelding 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/73603 Dit lesmateriaal is gemaakt met Wikiwijs Maken van Kennisnet.

Nadere informatie

Complete Zangtechniek in vier bladzijden

Complete Zangtechniek in vier bladzijden Complete Zangtechniek in vier bladzijden Zingen is niet moeilijk en iedereen kan het leren. Ik heb zangtechniek ingedeeld in vier onderwerpen, zoals je hieronder kunt lezen. Door het combineren van elementen

Nadere informatie

2012 Editie v1.0 EquestrianMassage.nl F.S.A. Tuinhof. Oefeningen voor een gezond lichaam en geest

2012 Editie v1.0 EquestrianMassage.nl F.S.A. Tuinhof. Oefeningen voor een gezond lichaam en geest 2012 Editie v1.0 EquestrianMassage.nl F.S.A. Tuinhof Oefeningen voor een gezond lichaam en geest De Soldaat Dit is de eerste van de vier warming up oefeningen waarbij het doel is de hartslag te verhogen

Nadere informatie

Aanvulling: Om de oefeningen wat uitdagender te maken kun je je handen op je borst leggen ipv naast je lichaam op de grond.

Aanvulling: Om de oefeningen wat uitdagender te maken kun je je handen op je borst leggen ipv naast je lichaam op de grond. FOAM ROLLER OEFENINGEN Naast de bekende bindweefsel massage is de foam roller een fantastisch hulpmiddel voor het versterken van je core. Door gebruik te maken van een onstabiele ondergrond zoals de foam

Nadere informatie

Cursus Rust. Het Slotervaart, een ziekenhuis met ambitie KINDERGENEESKUNDE TELEFOONNUMMER 020-512 45 42

Cursus Rust. Het Slotervaart, een ziekenhuis met ambitie KINDERGENEESKUNDE TELEFOONNUMMER 020-512 45 42 Het Slotervaart, een ziekenhuis met ambitie Het Slotervaartziekenhuis, een opmerkelijk en ambitieus ziekenhuis in Amsterdam. In een informele en vertrouwde omgeving werken wij aan innovatieve medische

Nadere informatie

Zelfmassage: Kloppen langs meridianen

Zelfmassage: Kloppen langs meridianen Zelfmassage: Kloppen langs meridianen Klopmassage is een simpele en snelle manier om je beter in je lichaam te voelen. In 5 tot 10 minuten ga je al kloppend je hele lichaam bij langs en je kunt de massage

Nadere informatie

PATIËNTENBROCHURE. Kinesitherapie bij COPD

PATIËNTENBROCHURE. Kinesitherapie bij COPD PATIËNTENBROCHURE Kinesitherapie bij COPD INHOUDSOPGAVE 1. Inleiding... 3 2. Ademhalingsoefeningen 4 Ademen met geperste lippen. 4 Buikademhaling.. 4 Hoesten en verwijderen van slijmen. 6 3. Houdingen

Nadere informatie

Pal Dan Gum oefeningen

Pal Dan Gum oefeningen Pal Dan Gum oefeningen Deze reeks Pal Dan Gum oefeningen worden al duizenden jaren in China en Korea gebruikt voor het voorkomen van ziektes en de bevordering van een goede gezondheid. Pal Dan Gum oefeningen

Nadere informatie

Succes en veel plezier toegewenst!

Succes en veel plezier toegewenst! Voorwoord HOE VOER JE EEN OEFENING GOED UIT? Ten eerste door de beweging correct uit te voeren. Dat wil zeggen gecontroleerd en beheerst. Dat wil zeggen eerst de spieren opwarmen ('warming up'). Nooit

Nadere informatie

Adviezen na een open-hart-operatie. Afdeling Fysiotherapie

Adviezen na een open-hart-operatie. Afdeling Fysiotherapie 00 Adviezen na een open-hart-operatie Afdeling Fysiotherapie U bent herstellende van een operatie aan uw hart. De fysiotherapeut heeft u na de operatie begeleid bij het weer oppakken van activiteiten en

Nadere informatie

Ik ga je wat vertellen, je hoeft alleen maar te volgen wat ik zeg, mijn stem is nu het enige wat voor jou belangrijk is om te volgen.

Ik ga je wat vertellen, je hoeft alleen maar te volgen wat ik zeg, mijn stem is nu het enige wat voor jou belangrijk is om te volgen. Oefening 1: Nodig: 2 personen en een boom of een huisdier: Zoek een plek op bij een boom of in de buurt bij je paard of ander huisdier waar je even niet gestoord wordt en veilig even je ogen dicht kunt

Nadere informatie

Ademhalingsoefeningen voor thuis

Ademhalingsoefeningen voor thuis Fysiotherapie Ademhalingsoefeningen voor thuis www.catharinaziekenhuis.nl Patiëntenvoorlichting: patienten.voorlichting@catharinaziekenhuis.nl FYS016 / Ademhalingsoefeningen voor thuis / 22-05-2014 2 Ademhalingsoefeningen

Nadere informatie

Zomerschool Rooi 2014. Mindfulness Qigong. Paul Strijbos

Zomerschool Rooi 2014. Mindfulness Qigong. Paul Strijbos Zomerschool Rooi 2014 Mindfulness Qigong Paul Strijbos 2014, Paul Strijbos Uitgegeven in eigen beheer Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden verveelvoudigd, opgeslagen in een geautomatiseerd

Nadere informatie

Fysiotherapie en ademhaling

Fysiotherapie en ademhaling Paramedische afdeling Fysiotherapie en ademhaling Inleiding Het is voor u erg belangrijk om ademhalingsoefeningen te doen. Dit is omdat u het risico loopt op het krijgen van longproblemen of omdat u longproblemen

Nadere informatie

De ademhaling. Wand van het haarvat Wand van het longblaasje. Rood bloedlichaampje. longblaasje. zuurstof kooldioxide

De ademhaling. Wand van het haarvat Wand van het longblaasje. Rood bloedlichaampje. longblaasje. zuurstof kooldioxide De ademhaling Een mens kan een aantal weken zonder voedsel, een paar dagen zonder water, maar zonder zuurstof leven we niet langer dan een paar minuten. Zuurstof is essentieel voor ons voortbestaan en

Nadere informatie

Natuurlijke rechte onderrug Krachtige benen Schouders laag en een open borst Aangespannen bekkenbodem en onderste buikspieren (Bandhas)

Natuurlijke rechte onderrug Krachtige benen Schouders laag en een open borst Aangespannen bekkenbodem en onderste buikspieren (Bandhas) Met deze korte uitleg probeer ik samengevat weer te geven wat de 5 belangrijkste elementen van Ashtanga yoga zijn en hoe je ze gebruikt. Hoewel er vanuit de traditie nog een diepere filosofische en spirituele

Nadere informatie

Techniek Pieter v/d Hoogenband Stap voor Stap.

Techniek Pieter v/d Hoogenband Stap voor Stap. Borstcrawl techniek Pieter van den Hoogenband Bon: zwemtrainer.nl, bewerkt door Mark Eligh op 15-3-2013 Techniek Pieter v/d Hoogenband Stap voor Stap. Algemeen geldt voor een goede zwemtechniek dat die

Nadere informatie

Ademhalingsorganen/luchtwegen. Ademhaling. De neus. De neus. De keelholte. De keelholte 16-9-2014. Bouw algemeen Van binnen naar buiten

Ademhalingsorganen/luchtwegen. Ademhaling. De neus. De neus. De keelholte. De keelholte 16-9-2014. Bouw algemeen Van binnen naar buiten Ademhaling Lesstof Beauty Level Basics 2 Blz. 132-141 Ademhalingsorganen/luchtwegen algemeen Van binnen naar buiten Slijmvlies en trilhaarepitheel Circulair verlopend glad spierweefsel Bindweefsel De neus

Nadere informatie

Vuist maken, binnekant en buitenkant arm bekloppen (losse polsen) Schedel bekloppen

Vuist maken, binnekant en buitenkant arm bekloppen (losse polsen) Schedel bekloppen Do In Staand, voeten 50cm uit elkaar. Stevig afstrijken binnenkant arm van schouder naar pols, gevolgd door buitenkant arm van pols naar schouder, zowel rechterarm als linkerarm Vuist maken, binnekant

Nadere informatie

CD Liggende Yoga oefeningen (Joke Hellemans) tekstuitwerking

CD Liggende Yoga oefeningen (Joke Hellemans) tekstuitwerking CD Liggende Yoga oefeningen (Joke Hellemans) tekstuitwerking INLEIDING (Fragment 1. 2:16 min.) We beginnen nu met de liggende bewegingsoefeningen. Sta jezelf toe deze oefeningen met dezelfde zorgzame aandacht

Nadere informatie

Voorbereiding Zwem4daagse. Training 1: schoolslag. Doel Verbeteren ligging bij de schoolslag

Voorbereiding Zwem4daagse. Training 1: schoolslag. Doel Verbeteren ligging bij de schoolslag Voorbereiding Zwem4daagse Training 1: schoolslag Verbeteren ligging bij de schoolslag 50 meter schoolslag, 30 seconden rust na elke 50 meter Afzetten en lang maken. Jezelf zo lang mogelijk maken is erg

Nadere informatie

Adviezen na een keizersnee

Adviezen na een keizersnee Adviezen na een keizersnee Informatie voor patiënten F0030-3415 juli 2013 Medisch Centrum Haaglanden www.mchaaglanden.nl MCH Antoniushove, Burgemeester Banninglaan 1 Postbus 411, 2260 AK Leidschendam 070

Nadere informatie

Oefeningen bij nekklachten

Oefeningen bij nekklachten Oefeningen bij nekklachten Inleiding U bent in het het Kennemer Gasthuis geweest voor uw nekklachten. In deze folder bieden wij u tips en oefeningen betreffende nekklachten. Het is een aanvulling op de

Nadere informatie

U heeft last van hyperventilatie. Hyperventilatie heeft te maken met uw ademhaling. Dat wil zeggen dat u te snel en/of te diep ademt.

U heeft last van hyperventilatie. Hyperventilatie heeft te maken met uw ademhaling. Dat wil zeggen dat u te snel en/of te diep ademt. Hyperventilatie Inleiding U heeft last van hyperventilatie. Hyperventilatie heeft te maken met uw ademhaling. Dat wil zeggen dat u te snel en/of te diep ademt. Ademhaling Om te kunnen ademen gebruiken

Nadere informatie

OEFENING: ADEMHALING. Drs. R. Hoorn, sportpsycholoog VSPN / psycholoog NIP tel: 06-45 75 06 79 - e-mail:info@sportsmind.nl www.sportsmind.

OEFENING: ADEMHALING. Drs. R. Hoorn, sportpsycholoog VSPN / psycholoog NIP tel: 06-45 75 06 79 - e-mail:info@sportsmind.nl www.sportsmind. OEFENING: ADEMHALING Wat is het? Ademhalingsoefeningen zijn bedoeld om je bewust te maken van je ademhaling. Het doel is het aanleren van buikademhaling. Waarom ademhalingsoefeningen? Door je bewust te

Nadere informatie

BARIATRISCHE CHIRURGIE FYSIOTHERAPIE TIJDENS OPNAME IN HET ZIEKENHUIS

BARIATRISCHE CHIRURGIE FYSIOTHERAPIE TIJDENS OPNAME IN HET ZIEKENHUIS BARIATRISCHE CHIRURGIE FYSIOTHERAPIE TIJDENS OPNAME IN HET ZIEKENHUIS 1082 Inleiding In deze folder staan ademhalingsoefeningen en adviezen, ter voorbereiding op de maagoperatie die u binnenkort ondergaat.

Nadere informatie

PECTUS REVALIDATIE. De pectoralisspieren. De rugspieren

PECTUS REVALIDATIE. De pectoralisspieren. De rugspieren PECTUS REVALIDATIE Het doel van de pectus revalidatie (training borst- en rugspieren) is het versterken van de spieren van de borst en de rug en hiermee het verbeteren van je lichaamshouding. De volgende

Nadere informatie

Handleiding Babymassage. Het Slotervaart, een ziekenhuis met ambities

Handleiding Babymassage. Het Slotervaart, een ziekenhuis met ambities Het Slotervaart, een ziekenhuis met ambities Het Slotervaartziekenhuis is een algemeen ziekenhuis in Amster dam. Wij hebben de ambitie om kwalitatief goede medisch specialistische zorg te bieden aan jong

Nadere informatie

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter

Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekoefeningen voor de Gehandicapte schutter Rekken is een essentieel onderdeel van een evenwichtig trainingsprogramma. Het dagelijks uitvoeren van rekoefeningen kan de flexibiliteit en gezonde gewrichten

Nadere informatie

fysiotherapie na een longoperatie

fysiotherapie na een longoperatie patiënteninformatie fysiotherapie na een longoperatie Binnenkort wordt u geopereerd aan uw long(en) of u heeft onlangs een operatie ondergaan. Waarom is fysiotherapie belangrijk na deze operatie? Hoe kunt

Nadere informatie

Gaswisseling. Samenvatting voor de toets

Gaswisseling. Samenvatting voor de toets Gaswisseling Samenvatting voor de toets Inhoudsopgave Gaswisseling bij verschillende diergroepen Ademhalingsstelsel Route van ingeademde lucht Longblaasjes en haarvaten Huig en strotklepje Ribademhaling

Nadere informatie

Longrevalidatie kan ook zinvol zijn voor patiënten die zich voorbereiden op een longoperatie of daarvan herstellen.

Longrevalidatie kan ook zinvol zijn voor patiënten die zich voorbereiden op een longoperatie of daarvan herstellen. Longrevalidatie Ongeveer één miljoen Nederlanders krijgen te maken met een longziekte. Bij patiënten met een longaandoening is vaak meer aan de hand dan alleen een longziekte. De aandoening beïnvloedt

Nadere informatie

De 5 beste ademhalingsoefeningen tegen stress

De 5 beste ademhalingsoefeningen tegen stress De 5 beste ademhalingsoefeningen tegen stress Januari 2013 Uitgegeven door Morpheus Instituut http://www.morpheus-emotionele-bevrijding.com 2 Het is niet toegestaan om deze manual te verkopen en / of door

Nadere informatie

7 HEERLIJKE ONTSPANNINGSOEFENINGEN

7 HEERLIJKE ONTSPANNINGSOEFENINGEN 7 HEERLIJKE ONTSPANNINGSOEFENINGEN VOOR THUIS OF OP JE WERK Kom tot rust met deze eenvoudige ontspanningsoefeningen Door te ontspannen krijgt je lichaam de mogelijkheid om zich te herstellen van de dagelijkse

Nadere informatie

Complete Vocal Technique

Complete Vocal Technique Complete Vocal Technique Wat is CVT? CVT staat voor Complete Vocal Technique, een zangtechniek voor alle stijlen zang. Waar komt het vandaan? Het is ontwikkeld door de Deense zangpedagoge Cathrine Sadolin.

Nadere informatie

PATIËNTENINFORMATIE. LOGOPEDIE BIJ SLIKPROBLEMEN Dysfagie en Aerofagie

PATIËNTENINFORMATIE. LOGOPEDIE BIJ SLIKPROBLEMEN Dysfagie en Aerofagie PATIËNTENINFORMATIE LOGOPEDIE BIJ SLIKPROBLEMEN Dysfagie en Aerofagie 2 LOGOPEDIE BIJ SLIKPROBLEMEN Dysfagie en Aerofagie Algemeen Door middel van deze informatiefolder wil Maasstad Ziekenhuis u informeren

Nadere informatie

De 5 Tibetanen. Inleiding tot de 5 Tibetanen

De 5 Tibetanen. Inleiding tot de 5 Tibetanen De 5 Tibetanen De 5 Tibetanen zijn eigenlijk 6 oefeningen. De eerste 5 zijn welbekend als "de 5 Tibetanen, maar er is nog een 6e oefening wat "de geheime leer" of "de geheime oefening" wordt genoemd. De

Nadere informatie

D e G o u d e n H a r t

D e G o u d e n H a r t De Gouden Hart Meditatietechnieken Pagina 1 uit 11 D e G o u d e n H a r t m e d i t a t i e t e c h n i e k e n Meditatie is gewoon Zijn Hieronder staan enige technieken, die onder anderen meditatie en

Nadere informatie

Alle spieren rond je ruggengraat aanspannen door te 'bracen'

Alle spieren rond je ruggengraat aanspannen door te 'bracen' Alle spieren rond je ruggengraat aanspannen door te 'bracen' Hey WordFit'er, Graag je aandacht... Dit is namelijk een essentieel onderdeel als je je rugpijn wil gaan aanpakken! De kans is groot dat je

Nadere informatie

In balans door. centreren

In balans door. centreren In balans door centreren Centreren Om je lichaam en geest op een lijn te brengen is centreren een belangrijke vaardigheid. In eerste instantie is centreren je aandacht naar je een punt 3 tot 5 centimeter

Nadere informatie

Relaxatie als manier om met stress en pijn om te gaan

Relaxatie als manier om met stress en pijn om te gaan Relaxatie als manier om met stress en pijn om te gaan Materiaal Opdracht buikademhalingsoefening Opdracht relaxatie-oefening Relaxatiedagboek lichaamsscan oefening (www.actinactie.nl, te downloaden als

Nadere informatie

Embouchure MANONVERMEER.NL

Embouchure MANONVERMEER.NL Embouchure Wat is embouchure? Embouchure is de manier waarop je de spieren bij de mond en keel gebruikt om de lucht op een efficiënte en ontspannen manier in het instrument te krijgen en hoe de holtes

Nadere informatie

> waterdamp < zuurstof Aan ingeademde lucht = stikstof

> waterdamp < zuurstof Aan ingeademde lucht = stikstof Biologie Samenvatting Hoofdstuk 1 1. Wat is verbranding? Brandstof: Stof die verbrandt Energie: Komt vrij tijdens verbranding --> Beweging, Warmte, Licht Verbrandingsproducten: De stoffen die ontstaan

Nadere informatie

Vrijmaken van geblokkeerde ademhalingswegen. of niet bij bewustzijn is Azië/Pacific

Vrijmaken van geblokkeerde ademhalingswegen. of niet bij bewustzijn is Azië/Pacific Section Three Skill Development Vrijmaken van geblokkeerde ademhalingswegen bij volwassene die wel of niet bij bewustzijn is Azië/Pacific Uitvoeringsvereiste Demonstreer hoe je een volwassen patiënt die

Nadere informatie

Ademhaling, kern van je gezondheid

Ademhaling, kern van je gezondheid Ademhaling, kern van je gezondheid Ademen is de kern van onze gezondheid. De wijze waarop wij ademen vertelt veel over de manier waarop we leven. De beweging en het ritme van onze ademhaling reflecteren

Nadere informatie

Z A N G T I P S D O O R T H E V O C A L C O U C H

Z A N G T I P S D O O R T H E V O C A L C O U C H Z A N G T I P S D O O R T H E V O C A L C O U C H Spreken vs zingen Een van de meest gemaakte fouten: we zingen zoals we spreken. Dit zorgt voor spanningen die je klank belemmeren. Doe de volgende test:

Nadere informatie

Oefeningen dynaband. beginpositie uitvoering opbouw Voorbeeld 1. armen voorwaarts. Goed opstrekken Voeten op heupbreedte

Oefeningen dynaband. beginpositie uitvoering opbouw Voorbeeld 1. armen voorwaarts. Goed opstrekken Voeten op heupbreedte Oefeningen dynaband Lees eerst de disclaimer voordat u deze oefeningen begint. Indien u pijnklachten vraag dan eerst uw arts of therapeut om advies. Zorg er voor dat de spieren niet koud zijn, voordat

Nadere informatie

Yoga Voor Beginners. OptimaleGezondheid.com

Yoga Voor Beginners. OptimaleGezondheid.com 2012 Yoga Voor Beginners OptimaleGezondheid.com Inhoud Yoga Oefeningen... 2 Oefeningen voor in de ochtend... 2 Machtige houding Utkatasana... 2 De kat- Biralasana (goed voor de rug)... 2 De driehoek Trikonasana

Nadere informatie

13. MICROBEWEGINGEN VOOR IN DE BADKAMER

13. MICROBEWEGINGEN VOOR IN DE BADKAMER 13. MICROBEWEGINGEN VOOR IN DE BADKAMER De badkamer is een uitgelezen plek voor MicroBewegingen. Als het goed is, kom je er ook meerdere malen per dag. Een mooie ruimte om eens te bekijken wat je daar

Nadere informatie

Plank set 1 set 2 set 3 set 4 set 5 20 sec 20 sec 20 sec 20 sec 20 sec

Plank set 1 set 2 set 3 set 4 set 5 20 sec 20 sec 20 sec 20 sec 20 sec Plank set 1 set 2 set 3 set 4 set 5 20 sec 20 sec 20 sec 20 sec 20 sec We beginnen met de normale Plank. Leun op de ellebogen en op te tenen en houd je lichaam in een rechte lijn. Span de buik aan en laat

Nadere informatie

1. Inleiding. 2. Materiaal. 3. De delen van de dwarsfluit?

1. Inleiding. 2. Materiaal. 3. De delen van de dwarsfluit? 1. Inleiding Je wil graag dit wondermooie instrument leren bespelen. Om je hierin op weg te helpen, geef ik jou graag de volgende tips mee. + Zorg ervoor dat je ergens rustig en aandachtig kan werken.

Nadere informatie

Aandacht voor uw borstbeen

Aandacht voor uw borstbeen Inleiding U krijgt binnenkort een hartoperatie. Voor en na deze operatie krijgt u fysiotherapie. De fysiotherapeut heeft u verteld wat dit inhoudt. Als extra informatie krijgt u deze brochure. Hierin leest

Nadere informatie

Core stability training

Core stability training Core stability training Oefening 1: Uitgangspositie: liggend op de buik. Plaats de ellebogen recht onder de schouders. De vuisten wijzen naar voren. Breng vervolgens de buik van de grond door te steunen

Nadere informatie

Stap 3 De adem als anker

Stap 3 De adem als anker Stap 3 De adem als anker De verdeelde geest naar één punt brengen De adembeweging is vergelijkbaar met de beweging van de oceaan: je voelt in- en uitademing als eb en vloed, contractie en extensie, opname

Nadere informatie

OEFENINGEN BIJ RUG, NEK EN SCHOUDERKLACHTEN

OEFENINGEN BIJ RUG, NEK EN SCHOUDERKLACHTEN OEFENINGEN BIJ RUG, NEK EN SCHOUDERKLACHTEN Nadere toelichting uitvoering en doel oefeningen: Adem bij alle oefeningen rustig door vanuit je buik. Hierdoor kun je beter ontspannen wat het effect van de

Nadere informatie

Brok in de keel. Havenziekenhuis

Brok in de keel. Havenziekenhuis Brok in de keel In deze folder staat beschreven wat een brok in de keel inhoudt en wat hiervan de oorzaak kan zijn. Uw KNO-arts kan de brok in de keel op verschillende manieren onderzoeken. Welke manieren

Nadere informatie

Adem in, en til het rechterbeen iets op, hou even vast, en laat hem op de uitademing weer zakken.

Adem in, en til het rechterbeen iets op, hou even vast, en laat hem op de uitademing weer zakken. Oefenschema Inleiding: Dit oefenschema beoogt ontspanning en bewustwording van het lichaam. Hoewel deze oefeningen niet veel van het lichaam vergen, hebben ze toch een diepgaande werking. Oefen op een

Nadere informatie

Eerste Hulp bij stem bandlozen N S v G

Eerste Hulp bij stem bandlozen N S v G Eerste Hulp bij stem bandlozen N S v G In Nederland zijn ongeveer 2.500 mensen gelaryngectomeerd voor de operatie na de operatie Bij een laryngectomie wordt het strottenhoofd, vaak ten gevolge van kanker,

Nadere informatie

CD-1 Bodyscan totaal +/- 40 min. (Fragment 1. ongeveer 3:40 min.) Inleiding.

CD-1 Bodyscan totaal +/- 40 min. (Fragment 1. ongeveer 3:40 min.) Inleiding. CD-1 Bodyscan totaal +/- 40 min. Bewerking van Jacquelijne. (Fragment 1. ongeveer 3:40 min.) Inleiding. De bodyscan is een krachtige oefening om met je aandacht in het huidige moment te zijn. En het kan

Nadere informatie

Hoe voorkomt u armlymfoedeem. Massagetechniek en oefeningen voor borstkankerpatiënten

Hoe voorkomt u armlymfoedeem. Massagetechniek en oefeningen voor borstkankerpatiënten Hoe voorkomt u armlymfoedeem Massagetechniek en oefeningen voor borstkankerpatiënten Inhoud Over deze folder 4 Manuele lymfedrainage 5 Waar vindt u de lymfeklieren? 5 Het aanzetten van de lymfeknopen

Nadere informatie

Core Stability - serie 1

Core Stability - serie 1 Inleiding Schaatsers zijn vaak zeer eenzijdig ontwikkeld, omdat veel trainingen die we voor het schaatsen doen, vooral gericht zijn op het verbeteren van de beenspieren. Met Core Stability train je je

Nadere informatie

Houdingscorrectie Hoofd-nek-schouders-rug

Houdingscorrectie Hoofd-nek-schouders-rug Houdingscorrectie Hoofd-nek-schouders-rug Introductie Dagdagelijkse activiteiten Hoe zit je voor je PC laptop? Heuphoek: 90-120 Neutrale positie van de rug Tafelhoogte o Ellebooghoek: 90 o Tafel 2cm hoger

Nadere informatie

Dragen op de buik. Om de draagdoek uit te doen:

Dragen op de buik. Om de draagdoek uit te doen: Dragen op de buik 1. Neem de draagdoek, vouw hem open en neem het midden voor je. 2. Neem de bovenrand met twee handen en plaats de draagdoek rond je buik, van voor naar achter, zoals een schort. 3. Houd

Nadere informatie

Woord vooraf...9. Inleiding

Woord vooraf...9. Inleiding Inhoudsopgave Woord vooraf...9 Inleiding 1 Objectief en subjectief...13 2 Geluid...18 2.1 Wat is geluid?...18 2.2 Eigenschappen van een toon...18 2.3 Harmonischen: grondtoon en boventonen...20 2.4 De invloed

Nadere informatie

KVK AVELGEM 01869. REANIMATIE en AED 2013-2015. Sportmedische begeleiding KVK Avelgem. Pascal D Haene

KVK AVELGEM 01869. REANIMATIE en AED 2013-2015. Sportmedische begeleiding KVK Avelgem. Pascal D Haene KVK AVELGEM 01869 REANIMATIE en AED Sportmedische begeleiding KVK Avelgem Pascal D Haene 2013-2015 D O O R N I K S E S T E E N W E G 2 2 6 8 5 8 0 A V E L G E M R E A N I M A T I E Reanimatie is het

Nadere informatie

Oefeningen nekklachten. Paramedischcentrum Landauer

Oefeningen nekklachten. Paramedischcentrum Landauer Oefeningen bij nekklachten Paramedischcentrum Landauer Rekken: Buig je hoofd naar een zijde, hand andere zijde hoofd en lichte druk tegen hoofd naar de zijde waar naar toe gebogen wordt. Breng geheel zover

Nadere informatie

Welkom bij de groeiende groep mensen die met veel enthousiasme hun baby dragen in de tricot-slen.

Welkom bij de groeiende groep mensen die met veel enthousiasme hun baby dragen in de tricot-slen. 2 Gelukkig ontdekken steeds meer mensen dat babydragen heel wat voordelen heeft. Wetenschappelijk onderzoek toont aan dat voor een baby veelvuldig Gelukkig huidcontact ontdekken steeds één van meer de

Nadere informatie

Hoe train ik mijn buikspieren zonder klachten achteraf?

Hoe train ik mijn buikspieren zonder klachten achteraf? Hoe train ik mijn buikspieren zonder klachten achteraf? Verstevigende oefeningen voor de buikspieren zijn gemakkelijk thuis uit te voeren. Het gevaar hiervan is evenwel dat er altijd een kans bestaat dat

Nadere informatie

WWW.DEKRACHTBRON.BE GRATIS EBOOK ZELFMASSAGE VAN DE BUIK

WWW.DEKRACHTBRON.BE GRATIS EBOOK ZELFMASSAGE VAN DE BUIK WWW.DEKRACHTBRON.BE GRATIS EBOOK ZELFMASSAGE VAN DE BUIK OVERZICHT VOLLEDIG EBOOK BUIKMASSAGE THEORIE Waarom zelfmassage van de buik Voordelen van een buikmassage Wanneer buikmassage vermijden Voorbereiding

Nadere informatie

Brokgevoel in de keel

Brokgevoel in de keel Brokgevoel in de keel Albert Schweitzer ziekenhuis juli 2014 pavo 0737 Inleiding U bent bij de kno-arts onder behandeling omdat u een brokgevoel in uw keel heeft. In deze folder leest u algemene informatie

Nadere informatie

Oefenprogramma Core Stability

Oefenprogramma Core Stability Oefenprogramma Core Stability Een woordje uitleg Wat wordt er eigenlijk bedoeld met Core? Dit is in feite het gebied van de rug, de buik en het bekken. De romp is het centrum van de functionele bewegingsketen

Nadere informatie

Hyperventilatie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg

Hyperventilatie. Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies. Jouw gezondheid is onze zorg Hyperventilatie Vraag je Alphega apotheek om meer informatie en advies Jouw gezondheid is onze zorg Hyperventilatie Hyperventilatie wordt veroorzaakt door verkeerde manier van ademhalen. Hyper betekent

Nadere informatie

Algemene instructies oefeningen

Algemene instructies oefeningen Algemene instructies oefeningen o Lees eerst de disclaimer voordat u deze oefeningen begint. o Indien u pijnklachten vraag dan eerst uw arts of therapeut om advies o Zorg er voor dat de spieren niet koud

Nadere informatie

Spreken Wat is een dysartrie?

Spreken Wat is een dysartrie? Dysartrie 2 Dysartrie is de algemene term voor een motorische spraakstoornis als gevolg van neurologische problematiek. Deze folder is bedoeld voor patiënten met een dysartrie en hun omgeving. Er staat

Nadere informatie

- M. Iliopsoas (liesspier): een voet op krukje, andere been gestrekt achter je en door zakken, voet plat op grond houden.

- M. Iliopsoas (liesspier): een voet op krukje, andere been gestrekt achter je en door zakken, voet plat op grond houden. OEFENINGEN RUGVRIENDELIJK RIJDEN 1) Stretchingen: Hamstrings op twee manieren: 1) in langzit, een been gebogen, voet tegen binnenkant bovenbeen; met je handen je tenen aanraken en je neus naar je knie.

Nadere informatie

Extra: Ademhaling. Inleiding

Extra: Ademhaling. Inleiding Extra: Ademhaling In dit extra hoofdstuk leer je: Hoe de ademhaling van de pony functioneert Welke overeenkomsten en verschillen er zijn met het functioneren van de ademhaling van de mens Inleiding Als

Nadere informatie

MEDIPREVENTIECENTRUM

MEDIPREVENTIECENTRUM Instructies en oefeningen voor het gebruik van de Body-Band oefenband theraband voor Fitness-Training 1 Geachte klant, Gefeliciteerd met uw aanschaf van de Body-Band oefenband, theraband, fitnessband van

Nadere informatie

Tao Training Haarlem

Tao Training Haarlem Tao Training Haarlem Acht Brokaten Qi Gong 1 Acht delen brokaat staat bekend als een hele eenvoudige maar zeer effectieve qi gong. Net als in Tai Ji Quan zijn de bewegingen er op gericht de meridianen

Nadere informatie

gerelateerde aandoeningen

gerelateerde aandoeningen Naam: Datum: Maatschap voor Sport-Fysiotherapie Manuele Therapie Medische Trainings Therapie en Echografie Stadtlohnallee 2 7595 BP WEERSELO Telefoon 0541-661590 Molemansstraat 52 7561 BE DEURNINGEN Telefoon

Nadere informatie

uitleg proefje 1 spiegelbeeld schrijven

uitleg proefje 1 spiegelbeeld schrijven proefje 1 spiegelbeeld schrijven Misschien ziet je naam er een beetje kronkelig of gek uit, maar waarschijnlijk is het je wel een gelukt om je naam te schrijven. Het is moeilijk om de letters in spiegelbeeld

Nadere informatie

Oefenprogramma na een bevalling

Oefenprogramma na een bevalling Fysiotherapie Gynaecologie / Verloskunde Kraamafdeling Verpleegafdeling B2 Oefenprogramma na een bevalling i Patiënteninformatie Slingeland Ziekenhuis Algemeen Om na uw bevalling weer zo snel mogelijk

Nadere informatie

Aandacht voor uw borstbeen

Aandacht voor uw borstbeen Inleiding U krijgt binnenkort een hartoperatie. Voor en na deze operatie krijgt u fysiotherapie. De fysiotherapeut heeft u verteld wat dit inhoudt. Als extra informatie krijgt u deze brochure. Hierin leest

Nadere informatie

Het Dansende dierenbos

Het Dansende dierenbos Het Dansende dierenbos Kinder-yoga op muziek Jasper Merle & Hester van Toorenburg SPECTRUM over yoga, kinderen & dit boek In Het dansende dierenbos komen dieren, muziek en yoga samen. Er kan worden gedanst,

Nadere informatie

Lage rugpijn. Voor meer informatie over onze organisatie kijkt u op: www.fydee.nl

Lage rugpijn. Voor meer informatie over onze organisatie kijkt u op: www.fydee.nl Lage rugpijn Voor meer informatie over onze organisatie kijkt u op: www.fydee.nl Inleiding Lage rugpijn Rugklachten komen veel voor. 4 van de 5 mensen heeft weleens te maken met rugpijn. In veel gevallen

Nadere informatie

Platte Buik In 10 Minuten -Bonus

Platte Buik In 10 Minuten -Bonus Platte Buik In 10 Minuten -Bonus Met dank aan 50 jaar onderzoek en bijna 90 onderzoeken, hebben wetenschappers de beste oefeningen voor een platte buik ontdekt. Het geheim is om je buikspieren echt uit

Nadere informatie

SURYA NAMASKARA. De Zonnegroet

SURYA NAMASKARA. De Zonnegroet Je voelt het al gelijk. Een half uurtje in de zon en alles lijkt veel lichter en soepeler te gaan. Je voelt je uitgerust en opgeladen, en de energie stroomt weer moeiteloos door je lichaam. En dit is precies

Nadere informatie

Geachte klant, Vriendelijke groet, Medipreventiecentrum. Telefoon: 074-2911110 (klantenservice) www.facebook.com/medipreventiecentrum

Geachte klant, Vriendelijke groet, Medipreventiecentrum. Telefoon: 074-2911110 (klantenservice) www.facebook.com/medipreventiecentrum Telefoon: 074-2911110 (klantenservice) Internet: www.medipreventiecentrum.nl www.facebook.com/medipreventiecentrum E-mail: info@medipreventiecentrum.nl Geachte klant, Gefeliciteerd met uw aanschaf van

Nadere informatie

Yoga & Astrologie. Aardetekens: Stier, Maagd & Steenbok.

Yoga & Astrologie. Aardetekens: Stier, Maagd & Steenbok. Yoga & Astrologie Aardetekens: Stier, Maagd & Steenbok Stier 21 april - 20 mei Tijdens drukke periodes spelen bij een stier vaak klachten op aan keel, nek, hals, oren, tanden, schildklier en schouders.

Nadere informatie

postnatale oefeningen bij u thuis

postnatale oefeningen bij u thuis postnatale oefeningen bij u thuis Beste mama Tijdens de sessies kinesitherapie op de materniteit leerde u samen met de kinesitherapeut een aantal oefeningen om de spieren van de buik- en bekkengordel te

Nadere informatie

Peri-operatieve fysiotherapie. ademhalingsoefeningen en bewegingsactiviteiten

Peri-operatieve fysiotherapie. ademhalingsoefeningen en bewegingsactiviteiten Peri-operatieve fysiotherapie ademhalingsoefeningen en bewegingsactiviteiten Inleiding Binnenkort ondergaat u een buik- of longoperatie in Orbis Medisch Centrum. Afhankelijk van de soort operatie verblijft

Nadere informatie

Fysiotherapie na een keizersnede

Fysiotherapie na een keizersnede REVALIDATIE Fysiotherapie na een keizersnede BEHANDELING Fysiotherapie na een keizersnede Een keizersnede betekent dat u een bevalling én een buikoperatie hebt ondergaan. Ondanks de drukke en bijzondere

Nadere informatie

Belangrijke aanwijzingen voordat u met de oefeningen begint:

Belangrijke aanwijzingen voordat u met de oefeningen begint: Belangrijke aanwijzingen voordat u met de oefeningen begint: Rek/Strek oefeningen mogen nooit pijn veroorzaken. Mocht u pijn krijgen stop dan onmiddellijk met de oefening. Het is belangrijk om de rek niet

Nadere informatie

Les 4. De vrouw is tussen de 25 en 30 weken zwanger.

Les 4. De vrouw is tussen de 25 en 30 weken zwanger. Les 4 De vrouw is tussen de 25 en 30 weken zwanger. 61 1 Aandachtsoefening en buikademhaling Deze oefening is bedoeld ter bewustwording van de adem. Waar kun je je ademhaling het beste voelen, wat gebeurt

Nadere informatie

Oefeningen bij bekkenklachten

Oefeningen bij bekkenklachten FYSIOTHERAPIE Oefeningen bij bekkenklachten ADVIES Oefeningen bij bekkenklachten De oefeningen die in deze folder beschreven staan, hebben als doel uw bekken beter te stabiliseren, uw spierkracht te vergroten

Nadere informatie

Oefenen na een keizersnede

Oefenen na een keizersnede Oefenen na een keizersnede Inleiding U bent in het Albert Schweitzer Ziekenhuis op genomen omdat u een keizersnede heeft ondergaan. Hierdoor moet u nog een paar dagen in het ziekenhuis blijven. Een keizersnede

Nadere informatie

Open Water Diver. FYSICA Algemeen

Open Water Diver. FYSICA Algemeen Open Water Diver FYSICA Algemeen INHOUD Drijfvermogen Soortelijk gewicht van water Verband tussen druk, volume en dichtheid De gevolgen van toenemende druk De techniek van het klaren De gevolgen van afnemende

Nadere informatie