NV Thuis. Mensen motiverend begeleiden om wijzer met hun centen om te gaan. Alphonse Degryse, ADC commv

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "NV Thuis. Mensen motiverend begeleiden om wijzer met hun centen om te gaan. Alphonse Degryse, ADC commv"

Transcriptie

1 NV Thuis Mensen motiverend begeleiden om wijzer met hun centen om te gaan. Alphonse Degryse, ADC commv 12 22b nv Thuis PRO, ADC commv VEWA 2012 Het copyright van deze publicatie is geregistreerd bij VEWA, Vereniging voor Wetenschappelijke en Educatieve Auteurs. Gebruik van de inhoud door derden is vrij mits volledige bronvermelding. 3

2 Je hebt een PRO-versie van de syllabus nv Thuis in handen. Het PRO-programma van nv Thuis is opgevat als een Train the trainer. Er is aandacht voor de inhoud van het budgeteringsproces, de materie die je bindt met de klant. Er is vooral veel aandacht voor het motiverend (bege)leiden van het proces. We geloven namelijk heel sterk dat de slaagkans op lange termijn van een budgetplan niet enkel, en misschien niet in de eerste plaats ligt in het vermogen van mensen om met geld om te gaan, dan wel in de competenties om dit zelfstandig en gemotiveerd te doen. Dit betekent dat mensen helpen bij hun budgetbeheersing op lange termijn er in bestaat hun zelfsturend vermogen en motivatie te ontwikkelen. Het doel van deze PRO-versie is je hiertoe instrumenten en inzichten aan te reiken. We richten ons hiermee tot professionelen die advies geven of eerste lijnshulp bieden aan particulieren die zich zorgen maken om hun budget. Het gaat om hulp in de eerste lijn: de particulieren tot wie je je richt zijn niet noodzakelijk mensen die financieel in nesten zitten. We zijn nog ver van de fase van schuldherschikking of schuldbemiddeling, gespecialiseerde domeinen waar de regels door de hoogdringendheid wel 's ànders kunnen zijn. Er is in onze situatie nog geen acute professionele hulp inzake budgetbeheer ingepland. Toch zullen ook in de meest kritieke en acute omstandigheden een aantal inzichten nuttig blijken voor het behalen van en beter en sneller resultaat. De eindgebruikers van dit programma zijn vrouwen en mannen die in het dagelijks leven een verantwoordelijkheid dragen voor het gezinsbudget, en het gevoel hebben dat er méér in zit. Het doel van het programma is geïnteresseerden inzicht en instrumenten aan te bieden om beter met het gezinsbudget om te gaan. Beter? Niet meteen een woord dat voor iedereen hetzelfde betekent. Laat zeggen dat beter voor ons betekent meer doen met evenveel, misschien zelfs met minder. In de Anglosaksische literatuur vind je wel 's de term Financial Literacy, letterlijk financiële geletterdheid. We geven de voorkeur aan Wise Money Choices, vrij vertaald wijs omgaan met je (gezins)budget. Achter deze wijs en gezond gaan een aantal competenties schuil die dit programma wil ontwikkelen en stimuleren. Het resultaat zou kunnen zijn dat mensen budgetvriendelijker beslissingen nemen op een (niet toevallig) milieubewuster manier. Niet toevallig, want de hele 4

3 heisa rond energie en mobiliteit heeft niet enkel een CO 2 effect (Kyoto) maar is meteen ook voelbaar in de geldbeugel. En wie kan er nu wat op tegen hebben wanneer we milieuzorg gebruiken om betere financiële keuzes te motiveren? Het programma wordt hierdoor wat meer ontspannen: het gaat niet langer alleen om geld (voor sommige klanten is openlijk hierover praten soms gênant), maar ook om milieu... Het programma krijgt hierdoor ook een speelser effect, en de link met milieuzorg laat toe oefeningen in een zeer praktisch kader te plaatsen en in een open sfeer te bespreken: energie in huis en onderweg... Om dezelfde redenen is ook de titel gekozen: nv Thuis. Hiermee willen we bevestigen dat zorg dragen voor een budget niet een gênante bedoening is, maar juist heel erg professioneel. We maken meteen van alle VVA Verantwoordelijken voor aankoop rond de tafel... Financieel directeurs van de nv Thuis! Waarin verschilt deze PRO-versie van de doelgroepversie? In de syllabus vind je vooreerst alle informatie terug die we nuttig achten om, aangepast aan de omstandigheden, te gebruiken bij klanten. Het gaat dan niet enkel over informatie en financiële inzichten. We geloven dat het creëren van een positief draagvlak voor spaarzaamheid leidt tot een groter engagement, en dus een grotere kans dan inspanningen worden gedaan en vol gehouden. Fierheid creëren over spaarzaam gedrag. In de PRO-versie is een uitgebreid hoofdstuk opgenomen Motiverend (bege)leiding) geven. In de PRO-bijlage staan werkvormen vermeld die een spontane communicatie kunnen stimuleren. Ze kunnen helpen bij het losmaken van de discussie. Maar er is méér: de PRO-bibliografie bevat een aantal bronvermeldingen die toelaten extra documentatie op te halen of informatie in te winnen rond onderwerpen. tot slot verwijzen we naar de talrijke bijlagen waarmee je meteen aan de slag kan We wensen je heel veel succes bij je volgende budgetadvies! forget circumstances, create opportunities Carl Sandburg in de gedichtenbundel The People, Yes,

4 De nv Thuis Rondkomen met je maandelijks loon, je hele huishouden draaiende houden en toch eens iets extra voor jezelf kunnen kopen. Het lijkt mooi op papier en de succesverhalen in de magazines klinken aantrekkelijk. Probeer je het echter zelf, dan zie je gegarandeerd dat jij wel in het rood gaat, dat die extraatjes altijd duur uitvallen, en achteraf heb je niet dat goeie gevoel. Het lijkt soms onoverkomelijk. Een goed beheer van je geldzaken kan flink helpen. Het begint met een eerlijke kijk op wat je verdient, wat je elke maand móet uitgeven (vaste kosten) en wat je elke maand kán uitgeven. Als je alles op een rijtje durft zetten, zie je veel beter waar je echt kan op besparen, wat je als pure luxe kan inruilen voor iets goedkoper, enz. Wat zou je ervan denken als je morgen visitekaartjes krijgt met daarop M.... of Mevr.... Financieel Directeur van de naamloze vennootschap Thuis Welke functiebeschrijving zou er bij zo'n visitekaartje horen? Wat zouden jouw taken kunnen zijn in deze nv, naamloze vennootschap? We ontleenden de opsomming hierna aan een échte job beschrijving van een professionele financieel directeur. 6

5 de leiding over de financiële afdeling In nauw overleg met de Algemeen Directeur instaan voor de financiële opvolging en organisatie. Je bepaalt de financiële parameters en stemt die af op de behoeften en situaties Als financieel eindverantwoordelijke verzeker je de optimalisatie van administratieve processen en procedures, en de kwaliteit van de informatie inzake kosten, inkomsten en resultaten Als lid van het directiecomité werk je beleidsondersteunend en adviseert de Algemeen Directeur en de Raad van Bestuur voor het financieel beleid op korte en lange termijn Uiteraard is ook een belangrijke rol weggelegd in het kader van het volledig aankoopbeleid Je verzorgt de externe relaties met ondermeer de banken en overheidsinstanties Herken je hierin jouw dagelijkse rol? Als je naar de kern gaat van de zaak is er weinig écht verschil tussen het financieel leiden van een bedrijf en het financieel leiden van een gezin. Bedrijf en gezin willen beiden dingen doen, en hiervoor moeten ze geld uitgeven. Kosten bij beiden komt geld in het laatje uit verschillende bronnen. Inkomsten Beiden proberen ze op het einde van de rekening geld over te hebben voor uitbreiding en toekomstige plannen, als reserve of gewoon een appeltje voor de dorst. Positieve resultaten ze willen geen van beiden onprettige verrassingen die er zouden voor zorgen dat er plots geld te kort is of dat er drastisch moet worden ingegrepen. Er zal met visie moeten worden gepland. Hoe beter beiden zicht hebben op hun rekeningen, des te sterker ze in hun schoenen staan wanneer ze met financiers, zoals bankiers gaan praten, bv. over een lening of schuldherschikking In dit programma zullen we daarom het budgetplan structuur geven en in vraag stellen van de nv Thuis, Jouw nv Thuis! 7

6 Onnodig erbij te vermelden dat er geen twee gelijke nv Thuis zijn. Twee bedrijven zijn nooit gelijk aan elkaar. De gezinssamenstelling, de woonomstandigheden, de structuur van kosten en inkomsten... Het plan van je buurman gebruiken omdat je denkt dat hij zoveel slimmer is zal nooit lukken. Jouw plan of geen plan! INHOUD I. Aanpak in vijf stappen A. Plannen, budgeteren en vooruit plannen. Rituele dans? B. Een budget opmaken vraagt enige vaardigheid C. Aandacht voor sterke en verbeterpunten. SWOT II. Budgetplan en resultaatrekening? A. Kosten Indexkorf en inflatie Regelmatige (vaste) en variabele kosten. Een overzicht Leningen: investeringen en afschrijvingen. Schulden. Een overzicht

7 B. Inkomsten Inkomsten. Een overzicht Loon: van bruto naar netto besteedbaar C. Geblokkeerde reserves D. Persoonsbelastingen E. Jaaroverzicht resultaatrekening. Budget in evenwicht III. Dagelijks beheer van het budget A. Dagelijks inventariseren. Regelmatig opvolgen en snel bijsturen B. De verleiding van marketing. Gecreëerde verwachtingen C. De Bankier maakt het je gemakkelijk D. Leefbare zuinigheid in de nv Thuis. De Kyoto les E. Uit het leven gegrepen F. Budgetbegeleiding. Begeleid budgetbeheer en schuldbemiddeling IV. Motiverend (bege)leiding geven A. (Situationeel) leiderschap. Rekening houden met de omstandigheden van het moment B. Welk soort (bege)leider ben jij? C. Je mening geven zonder te chockeren: geweldloos communiceren D. Wat drijft mensen? Temperament en persoonlijkheid? De Keirsey Temperament Sorter Behoeften en gedrevenheid. De piramide van Maslov De hele wereld ziet het behalve jij. Het JOHARI venster Een waarderende benadering. De kernkwadranten van Ofman Sterkten van en misvattingen over zelfsturing E. Ontwikkelingsgericht coachen De wereld een dienst bewijzen. De vork van Vandamme Begeleiden volgens het 8-fasen model V. Bijlagen A. Overzicht sociale rechten: 123 B. Werkbladenset voedingsmiddelen en dranken tabak kleding en schoeisel

8 4. huisvesting, EGW stoffering, huishoudelijke apparaten en dagelijks onderhoud woning gezondheid vervoer communicatie recreatie en cultuur onderwijs HoReCa Diverse goederen en diensten lonen en vergoedingen extra variabel leningen, investeringen, afschrijvingen en schulden inkomsten jaaroverzicht kosten resultaatrekening C. Microsoft Gezinsbudget per maand D. Observatorium Krediet en Schuldenlast E. Spaarzaam omgaan met het milieu Fotogalerij Kyoto F. MBTI Myers-Briggs Type Indicator G. MBTI persoonlijkheidstest H. Vier typologieën van R. Williams I. DISC persoonlijkheidstest VI. Bibliografie en referenties VII. Aanverwante onderwerpen VIII. POP PERSOONLIJK ONTWIKKELINGSPLAN

9 I. Aanpak in vijf stappen Plannen en budgeteren is geen opeenstapeling van toevalstreffers en onoverwogen of ongecoördineerde acties. Er is te veel met centen gemoeid om dit niet ernstig en planmatig aan te pakken. We stellen voor het budgetplan op te stellen in 5 wel onderscheiden stappen Inventariseren: een volledig historisch beeld Doelen: feiten onder ogen zien en toch durven dromen Plannen: middelen toewijzen. Korte termijn/lange termijn. Simuleer het resultaat en stuur desgevallend het plan bij Implementatie Budgetopvolging & -bijsturing. Continu je inventaris bijwerken A. Plannen, budgeteren en vooruit plannen. Rituele dans? See also: Dagelijks beheer van het budget Het planningsproces en dan met name het budgetteren en forecasten (d.i. het voorspellen van inkomsten en uitgaven), is binnen de meeste organisaties een ondergeschoven kindje. Het is niet anders in een huisgezin. 11

10 In organisaties wordt het ervaren als ingewikkeld, tijdrovend en bovenal een verplicht nummer waarop je aan het eind van het jaar wordt afgerekend. Het lijkt ook allemaal zo benaderend en natte-vingerwerk. Maar zijn plannen dat niet altijd? Het enige wat je van een plan ongeveer zeker bent is dat het achterhaald is terwijl je het maakt. Is dat een voldoende reden om geen plannen meer te maken? Er wordt dan ook in verhouding meer aandacht besteed aan het rapporteren dan aan het plannen, dus meer aan het achteruit kijken dan aan het voorwaarts kijken. Achteruit kijken is in zoverre verstandig, dat het je beter leert vooruit te plannen. Enkel achteruit kijken is gevaarlijk! Planningmethode één: God schept de dag en moeder... Het zou zo eenvoudig kunnen zijn. Als we nu 's oneindig veel méér zouden verdienen dan we uitgeven, dan hoefden we niet te plannen... Dat denk je maar! Zelfs de grootsten der aarde hebben nooit geld genoeg wanneer ze aan alle grillen toegeven. In de recente popgeschiedenis is er het voor zich sprekend voorbeeld van Michael Jackson... Tijdens zijn leven is het vaak gezegd: Michael Jackson is een miljonair die geld 12

11 uitgeeft als een miljardair. De overleden King of Pop liet dan ook een enorme schuld na - schattingen van 500 miljoen dollar doen de ronde, zo meldde ooit The Times. De financiële problemen van Jackson dateren al van de jaren tachtig, toen hij zijn wildste fantasieën werkelijkheid liet worden en hij ieder jaar zo'n 20 tot 30 miljoen dollar meer uitgaf dan hij verdiende. Het was de tijd dat hij bijna 20 miljoen dollar neertelde voor zijn landgoed Neverland... Het is dus mogelijk 20 miljoen dollar per jaar méér uit te geven dan je verdient...? Michael Jackson liet aan de schuldeisers natuurlijk formidabele mogelijkheden, zowel tijdens zijn leven als nu na zijn dood om deze schulden te recupereren. Waarschijnlijk zouden de banken met jou en mij veel minder geduld hebben, en we hebben ook veel minder machtige vrienden, dus kunnen we maar beter zorgen dat de deurwaarder straks niet aan onze deur staat! Methode één heeft dezelfde waarde als niet plannen, en op je af laten komen wat komt: dit leidt ongetwijfeld tot catastrofes. Planningmethode twee: Nul-gebaseerd budget. Zero-based budgeting Je zou misschien de kraan van de uitgaven helemaal dicht kunnen draaien. Dat is wat volgens de legende Diogenes rond 350 voor Christus al deed. Volgens een populaire legende sliep hij buiten in een ton. Aangezien hij leefde als een hond, kreeg hij uiteindelijk ook de bijnaam hond. Zijn enige bezittingen waren een mantel, een kom om uit te eten en een nap om uit te drinken. Op klaarlichte dag zou hij op een marktplein met een lantaarn naar een mens gezocht hebben (waarmee hij een waarachtig oprecht persoon bedoelde). Nadat hij iemand een stuk brood zag gebruiken als bord en zijn handen als nap, ontdeed hij zich ook van kom en nap. Even terzijde: een brood als bord is niet uit de lucht gegrepen, denk aan een... Pizza. Volgens een ander populair verhaal was Alexander de Grote zeer geïnteresseerd in Diogenes. Hij maakte volgens dat verhaal een lange reis om hem te ontmoeten. Toen Alexander hem op een 13

12 zonnige dag aantrof vroeg hij aan hem wat hij wilde hebben. Hij kon alles krijgen. Diogenes zei toen half ontwijkend, waarschijnlijk beducht voor een conflict met de licht ontvlambare veroveraar: Als ik alles kan krijgen, wil je dan een stap opzij doen, want je staat voor de zon. Hierop zei Alexander: Als ik Alexander niet was, zou ik Diogenes willen zijn. Diogenes zei daarop: Als ik Diogenes niet was, zou ik ook Diogenes willen zijn. Budgetplanning heeft niet de bedoeling je alle leuke en prettige dingen te ontzeggen, maar er juist voor te zorgen dat hiervoor centen voorzien zijn, en je ook weet hoeveel. Methode twee is er een van met weinig tevreden zijn, of van schraapzucht. Voor het eerste valt misschien nog wat te zeggen. De vraag is dan wel in hoeverre je dit ook aan de andere gezinsleden verkocht krijgt. Planningmethode drie: historisch budgeteren, Historical budgeting. Varianten: geïndexeerd budgeteren, Incremental budgeting. Je zou kunnen bedenken dat het resultaat van vorig jaar (inkomsten & uitgaven) eenvoudig kan gecopieerd worden als voorziening naar dit jaar. Dat is dan historisch budgeteren: verleden jaar EUR stookolie is ook dit jaar EUR stookolie. Dit heet historisch budgeteren. Of je kan bedenken dat de EUR van verleden jaar door een aantal omstandigheden dit jaar wel wat meer zal kosten. Je neemt EUR als basis en doet er... 10% bij: EUR. Geïndexeerd (historisch) budgeteren. Historisch budgeteren is geen goede methode: de kost van veel alledaagse dingen is niet onveranderlijk, je gezinsstructuur verandert, inkomsten kunnen wijzigen en zoveel andere factoren variëren in de tijd. Een pakje sigaretten kostte in Bfr (of 30 cent), hetzelfde pakje sigaretten kost vandaag meer dan 200Bfr (5.00 EUR). Dat wil zeggen dat je met 5.00 EUR in

13 pakjes sigaretten kon kopen, vandaag één. Koopkracht noemen we dat. Je budget van 1970 zal niet meer volstaan. In 1970 was er nog geen crisisplan Di Rupo I... Je kan je niet voorstellen hoe snel de wereld om ons heen verandert. Zaken waarvan we 20 of zelfs 10 jaar geleden nauwelijks het bestaan vermoedden (laat staan dat we zouden gedroomd hebben ze ooit zelf binnen handbereik te hebben) zijn nu gemeengoed. Andere voorwerpen of diensten die onbetaalbaar waren kosten nu nog een peulschil of zijn echte wegwerpartikelen geworden. PC, DVD, speculoospasta, de digitale wereld, www, , GSM, GPS, blue tooth, mobiliteit, EURO, de ganse 24/24 7/7 wereld, alternatieve verloning, microgolf, fastfood, inductie, broodautomaat, night shop, petrol shops, zonne centra, permanente opleiding,... Maar er verdwijnen natuurlijk ook spullen: het Polaroid foto apparaat, de diaprojector, de View Master, de overhead projector, VHS en SVHS bandjes om maar even in de wereld van de projectie en fotografie te blijven. En soms komen producten ook terug: de Solex en Vespa bromfiets, maar straks misschien ook de Zeppelin in plaats van het vliegtuig. Creatievelingen maken van de nood een deugd: een watergekoelde PC is meteen ook een bijverwarming op kantoor : 150Mhz processor, 2GB harde schijf en 24 MB RAM voor maar 3369 US dollar, een koopje! Besluit: methode 3 heeft de verdienste een inventaris te maken van je uitgaven en inkomsten in het verleden, en levert dus interessante basisinformatie. Maar inventariseren is nog niet hetzelfde als plannen. 15

14 Planningmethode vier: budget met visie Jouw nv Thuis heeft behoefte aan budget met visie en met zin voor haalbaarheid. stap 1 Heden een goed plan maken start op een onbeschreven vel papier, dus zonder vooroordelen. Niet dat kan ik toch niet, dat lukt me nooit, dat is niets voor ons. Start met het verzamelen van alle mogelijke informatie die van belang kan zijn. We zullen deze informatie indelen in soorten, we zullen er cijfers en data (wanneer, hoe dikwijls) op kleven. Maar ook: de naam van winkels, van leveranciers. We zullen informatie verzamelen over àndere aanbieders die iets gelijkaardig aanbieden: àndere winkels, àndere verzekeraars,... We starten met andere woorden met inventariseren wat de geldstromen en financiële posten (inkomsten, uitgaven) zijn geweest in het recente verleden. Je hebt hiervoor een soort checklist nodig (budgetsysteem, huishoudboekje,...) die ervoor zorgt dat je niets uit het oog verliest. We hebben het hierna uitgebreid over dit soort checklists. Je vindt ze ook in de bijlagen. Kosten en inkomsten komen niet steeds maandelijks terug: een verzekering kan één keer per jaar worden betaald een afrekening met de belastingen komt pas 2 jaar na het indienen ervan. De inkomsten van het inkomstenjaar 2010 worden belast in het aanslagjaar 2011 waarvan je de afrekening krijgt in 2012 een loon kan misschien wekelijks worden uitbetaald Hoe geraak je daar nog aan uit? We zullen alle EURO s uitgaven en inkomsten moeten herleiden naar eenzelfde periode. We stellen voor dit naar maandbasis te herleiden. 16

15 omrekeningsfactor naar maand wekelijks bedrag / 7 daarna * 30 maandelijks bedrag ongewijzigd 3 maandelijks bedrag /3 jaarlijks bedrag /12 Nog een tip om om te gaan met financiële cijfers: kosten altijd aanronden, dwz wordt inkomsten altijd afronden, dwz wordt In je rekeningen win je hiermee pijnloos enkele % marge... stap 2 Dromen en nadenken over de toekomst is een logische tweede of eventuele gelijktijdige stap. Dit vraagt visie van de betrokkenen, en het stellen van doelen. Het kan best dat de vervoerkost zal stijgen omdat je nu een grotere verplaatsing moet afleggen voor het werk, maar dat de kosten voor tabak dalen, want je bent gestopt met roken... Of de kosten voor de kinderen verlagen want eentje is de deur uit (opgelet, ook kindergeld daalt dan wellicht...). Twee invalshoeken komen naar voor: wat zijn de feiten, waar kom je niet onderuit (je moet de huishuur blijven betalen...)? waarvan droom je: waarvoor zou je inspanningen willen leveren? In een (budget)planning is dus een fase van overleg en creativiteit aanwezig. Je merkt het al, de inventaris van verleden jaar is wel een goede insteek, maar is waarschijnlijk niet vollédig en niet goed genoeg: nieuwe posten komen bij, andere vallen weg. En je dromen staan er al helemaal niet in. Een planning vertrekt uit een vollédige checklist, niet uit de verkorte versie van je inventaris. Plannen betekent dan met veel zin voor gezond verstand op basis van een volledige inventaris de middelen toewijzen aan de doelen. Op welke termijn maak je deze plannen? 17

16 De planning van je huishoudkosten is niet hetzelfde als het plannen van een groter project, zoals de aankoop van een auto of het plannen van een uitstap of feestje. Wees zeer voorzichtig met vooruitzichten, bv. zicht op een nieuwe baan, of zicht op een goedkopere lening. In budgetering is het woord waarschijnlijk een dodelijk gif: wat niet is blijft speculatie. Werk jezelf niet in nesten door al te beginnen plannen op basis van een rekening die nog niet rond is. Je mag natuurlijk wel een soort schaduwplanning maken hoe zou het resultaat er uit zien als... Maar blijf intussen met je voeten op de grond. Dit geldt in het bijzonder voor de vooruitzichten die anderen je geven. Ben je wel zo zeker dat de informatie over groeiende inkomsten en dalende of stijgende kosten betrouwbaar zijn? Vraag naar bronnen, bewijzen, het preciese tijdstip waarop de verandering verwacht wordt... Wees niet tevreden met eenvoudige vragen, niet voor jezelf, niet voor anderen. stap 3 Plannen en simuleren na het samenbrengen van inkomsten en uitgaven: we bootsen het resultaat na, en maken een simulatie van de resultaatrekening. Klopt het plaatje? Als we alle maandelijkse kosten vergelijken met alle maandelijkse inkomsten, zijn er dan genoeg inkomsten om de kosten te dekken? Met andere woorden: hebben we een positief resultaat? is dat niet zo, dan speel je maar beter geen blindemannetje, en ga je op zoek naar bijsturing: kosten verlagen? kosten spreiden? kosten uitstellen? inkomsten verhogen? Kosten heb je waarschijnlijk meer in de hand dan inkomsten. Start dus steeds eerst met een kostenanalyse wanneer het fout dreigt te gaan. stap 4, het in toepassing brengen, de implementatie, vraagt discipline en motivatie. Een (budget)plan uitvoeren doe je natuurlijk zelden alleen. Betrokkenheid van alle spelers, in dit geval de gezinsleden, maar misschien ook leveranciers, zoals de bankier, de verzekeraar, de huisbaas, de schuldeiser... moet ervoor zorgen dat er een draagvlak is, medewerking ontstaat en dus de kans op slagen wordt bevorderd. Uitvoeren betekent ook bijhouden van de gemaakte kosten. Dit komt eigenlijk overeen met constant bijwerken van je vroegere inventaris met recentere informatie. 18

17 stap 5 bewaking, opvolging en bijsturing in een wereld die in permanente beweging is, en waaraan ook de elementen van je budgetplan geen dag ontsnappen. Een budgetplan lééft: prijzen veranderen, inkomsten en kosten vallen weg of komen er plots bij, gezondheid is een kostbaar goed, wat als je dan 's ziek wordt,... Een budgetplan is dus niet iets wat je een keer maakt, en dan zonder aanpassing in de kast stopt. De rekeningen beheren als een goede huisvader (ook als dat een huismoeder is). Beheren is meer dan erover waken dat het plaatje klopt. Het is met een gezond gevoel voor argwaan steeds op vinkeslag liggen of er geen zaakjes kunnen worden gedaan. Waar kan ik snoeien in de kosten? Waar kan ik extra inkomsten halen? Ieder moet voor zich bepalen hoeveel inspanningen hij hiervoor wil doen. Je kan maar beter regelmatig nakijken of alles nog wel is zoals het voorzien was. Actieve budgetopvolging, niet enkel een rituele oefening die daarna in de kast verdwijnt. We noemen dit voortgangscontrole, en erbij horende bijsturing. De regering spreekt over budgetcontroles... B. Een budget opmaken vraagt enige vaardigheid. See also: Motiverend (bege)leiding geven Het opmaken en later uitvoeren van een budgetplan doet intens beroep op een aantal bekwaamheden (competenties). Zonder deze competenties is het nauwelijks denkbaar dat het budgetplan een kans op slagen heeft op langere of zelfs op korte termijn. 19

18 Daarom besteden we extra aandacht aan een aantal vaardigheden, andere dan rekenkundige. Waar haal je de wil om een goed plan op te stellen? Zonder persoonlijke motivatie geen discipline en regelmaat om je aan je plan te houden. De verleidingen om onderweg af te wijken kunnen groot zijn. Het is jouw plan, dus ook jouw verantwoordelijkheid om het tot een goed einde te brengen. In een gezin beperkt deze motivatie zich niet tot de budgetbeheerder: je moet ook op de medewerking kunnen rekenen van je nabije omgeving. Jouw plan treft waarschijnlijk niet enkel jezelf. Het treft ook je man of vrouw, je kinderen, misschien andere mensen. Zelfs al maak je een schitterend plan, als niemand om je heen begrijpt waarom je beslissingen neemt of dingen (niet) doet of (niet) toe staat is jouw plan gedoemd om genegeerd of gedwarsboomd te worden. Probeer zo ver als kan je directe omgeving te betrekken in je overwegingen en keuzes. Door hen inspraak te geven deel je ook verantwoordelijkheid met hen. Hierdoor zal je plan beter gedragen worden door iedereen. Beloon jezelf en je omgeving voor de geleverde inspanningen: waardeer hen, voorzie een extraatje, zeg ook wanneer het goéd is. Dat betekent dat je moet beschikken over, of werken aan je sociale vaardigheid en communicatievermogen. Een belangrijke sociale vaardigheid is het zich kunnen inleven in de behoeften en verwachtingen van anderen. Wat drijft hen? Wat houdt hen tegen? Wat is hun persoonlijk belang, en hoe kan je dit belang in lijn brengen met de planning. Dit gaat veel meer over de emotionele bekwaamheid om met elkaar om te gaan, dan het theoretische grote gelijk. Empathie, het lezen van gedrag, verleiden tot gedrag zijn belangrijke bekwaamheden die je kan leren, en die de kans dat je gedaan krijgt wat je wil bekomen beduidend verhogen. Afdwingen daarentegen is altijd een korte termijnstrategie. Meningen over budgetten zijn nog wel eens tegenstrijdig: de posities botsen tegen elkaar omdat elkeen vreest te kort gedaan te worden in zijn behoeften of verlangens. Geweldloos communiceren is een techniek van communiceren die conflicten voorkomt. Het is belangriijk, zowel voor de anderen als voor jezelf een visie te ontwikkelen. je moet nadenken over wat jij persoonlijk precies wil, op korte en op lange termijn. Wat heb ik vandaag, 20

19 van de RSZ (Rijksdienst voor Sociale Zekerheid), de RSZ bijdrage. Uit deze spaarpot worden dan vervangingsinkomens (zoals pensioenen) betaald of aanvullende inkomens (zoals uitkeringen bij ziekte of kindergeld). Uit praktische overwegingen werken we in dit programma uitsluitend met netto bedragen, dit is wat je op het einde van de maand echt op je rekening krijgt. We gaan er dus van uit dat er voldoende belastingen zijn betaald bij de voorheffing, en je geen onaangename verrassingen wacht bij de afrekening. Bediendenloon versus arbeidersloon (info Adecco) Een voorbeeld. Laten we even het nettoloon uitrekenen van iemand die EUR bruto verdient. Bediendencontract Arbeiderscontract Brutoloon RSZ-bijdrage (13.07%) berekend op 108% van het brutoloon Bruto vakantiegeld (15.34 %) RSZ op dubbel vakantiegeld (6.8 %) Belastbaar loon Bedrijfsvoorheffing (11.11 %) Nettoloon Vakantiegeld inbegrepen tegoed via de RJV Rijksdienst voor Jaarlijkse Vakantie 40

20 Van je brutoloon gaan uiteraard een aantal bijdragen af. Eerst de RSZ-bijdragen (13,07%) en daarna de forfaitaire bedrijfsvoorheffing die 11,11% bedraagt. De forfaitaire bedrijfsvoorheffing is het minimum dat door de wet vastgelegd wordt. Dit betekent dat je bij je latere belastingsaangifte bijna altijd zal moeten bijbetalen. Dit kan je voorkomen door vrijwillig voorafbetalingen te doen. Meer hierover in Persoonsbelastingen. Het statuut van arbeider versus bediende: alle verschillen op een rij bron: Wie is arbeider? Wie is bediende? En wat zijn precies de verschillen? Wij zetten ze allemaal op een rij, van proefperiode tot opzegtermijn, over vakantiegeld tot ontslag en gewaarborgd loon. Het onderscheid tussen arbeiders en bedienden staat al een aantal jaren ter discussie, omdat het volgens sommigen archaïsch en discriminerend zou zijn. De arbeidsrechtbank van Brussel stelde hierover in 2010 nog een prejudiciële vraag aan het Grondwettelijk Hof. Voorlopig is het evenwel nog wachten op een uitspraak. Zeker is alvast dat ook de sociale partners er zich bewust van zijn dat dit onderscheid op lange termijn moet verdwijnen. Het harmoniseren van beide statuten is echter niet gemakkelijk. Enerzijds willen de vakbonden het statuut van de arbeiders opwaarderen zonder te raken aan de verworvenheden van de bedienden. Anderzijds vinden de werkgevers dat het bediendenstatuut te duur is. Kortom: de af te leggen weg is lang en moeilijk. Wie is arbeider, wie is bediende? De arbeidsovereenkomstenwet geeft een definitie van wie als arbeider en wie als bediende beschouwd moet worden: Een arbeider is een werknemer die in hoofdzaak handenarbeid verricht. Een bediende is een werknemer die in hoofdzaak hoofdarbeid of intellectuele arbeid verricht. 41

NV Thuis. Mensen motiverend begeleiden om wijzer met hun centen om te gaan. NV Thuis

NV Thuis. Mensen motiverend begeleiden om wijzer met hun centen om te gaan. NV Thuis NV Thuis Mensen motiverend begeleiden om wijzer met hun centen om te gaan. Alphonse Degryse, ADC commv 2 U heeft een PRO-versie van de syllabus nv Thuis in handen. Het PRO-programma van nv Thuis is opgevat

Nadere informatie

Een zelfstandige valt onder dezelfde tarieven van personenbelasting dan een loontrekkende.

Een zelfstandige valt onder dezelfde tarieven van personenbelasting dan een loontrekkende. 40. Voorafbetalingen zelfstandige 40.7 Zelfstandige Een zelfstandige valt onder dezelfde tarieven van personenbelasting dan een loontrekkende. De zelfstandige is echter niet verplicht bedrijfsvoorheffing

Nadere informatie

WEGWIJS budget en schuldhulpverlening

WEGWIJS budget en schuldhulpverlening WEGWIJS budget en schuldhulpverlening Inhoudstafel Inleiding pg. 3 1. Eenmalig advies pg. 4 2. Budgetbegeleiding pg. 6 3. Budgetbeheer pg. 8 4. Collectieve schuldenregeling pg. 12 Wat doet het OCMW na

Nadere informatie

WEGWIJS Bij budget & schuld

WEGWIJS Bij budget & schuld WEGWIJS Bij budget & schuld BudgetInZicht West-Vlaanderen caw-folder.indd 1 20-08-2014 16:43:51 HEB JE MOEILIJKHEDEN MET JE BUDGET OF HEB JE SCHULDEN? Raak je niet wijs uit je problemen, wil je advies

Nadere informatie

WEGWIJS IN DE BUDGET- EN SCHULDHULPVERLENING VAN OCMW EN CAW. Eenmalige bemiddeling Budgetbegeleiding Budgetbeheer Collectieve Schuldenregeling

WEGWIJS IN DE BUDGET- EN SCHULDHULPVERLENING VAN OCMW EN CAW. Eenmalige bemiddeling Budgetbegeleiding Budgetbeheer Collectieve Schuldenregeling WEGWIJS IN DE BUDGET- EN SCHULDHULPVERLENING VAN OCMW EN CAW Eenmalige bemiddeling Budgetbegeleiding Budgetbeheer Collectieve Schuldenregeling INLEIDING ONZE KIJK OP HULP In deze brochure vind je informatie

Nadere informatie

Maak je eigen jaarbegroting

Maak je eigen jaarbegroting Maak je eigen jaarbegroting Inleiding Een begroting maken. Het woord begroting wordt normaal gesproken alleen gebruikt bij bedrijven en de overheid. Maar het is tijd om ook jouw budget dezelfde aandacht

Nadere informatie

Studenten combineren voor tal van redenen hun studies met een job.

Studenten combineren voor tal van redenen hun studies met een job. Werk en studies : een prima huwelijk Hoofdstuk 2 Studenten combineren voor tal van redenen hun studies met een job. Het maakt niet uit of die beslissing een vrije keuze is of gebeurt om financiële redenen,

Nadere informatie

Sparen of niet. Wil je weten hoe je goedkoop kan reizen? Wanneer en hoe moet je je aansluiten bij een mutualiteit? Wat is voor jou het goedkoopste gsmabonnement? Wat is krediet en wanneer kan dit zinvol

Nadere informatie

GROEPSVERZEKERING. Brochure werknemer. Pension@work. Mijn werk, mijn groepsverzekering, mijn toekomst!

GROEPSVERZEKERING. Brochure werknemer. Pension@work. Mijn werk, mijn groepsverzekering, mijn toekomst! GROEPSVERZEKERING Brochure werknemer Pension@work Mijn werk, mijn groepsverzekering, mijn toekomst! 2 Gefeliciteerd! Uw werkgever biedt u de groepsverzekering Pension@work aan. Daarmee bouwt hij voor u

Nadere informatie

NV Thuis. Wijzer met je centen omgaan. Wijzer met je centen omgaan. Alphonse Degryse, ADC commv. 14 22 nv Thuis Consumer, ADC commv VEWA 2014

NV Thuis. Wijzer met je centen omgaan. Wijzer met je centen omgaan. Alphonse Degryse, ADC commv. 14 22 nv Thuis Consumer, ADC commv VEWA 2014 NV Thuis Wijzer met je centen omgaan. Alphonse Degryse, ADC commv 14 22 nv Thuis Consumer, ADC commv VEWA 2014 Het copyright van deze publicatie is geregistreerd bij VEWA, Vereniging voor Wetenschappelijke

Nadere informatie

Hervorming Sociale Bijdragen 2015

Hervorming Sociale Bijdragen 2015 Hervorming Sociale Bijdragen 2015 De reden van de hervorming van de sociale bijdragen is het gevolg van de bestaande kritiek op de kloof van 3 jaar tussen het behalen van de inkomsten en de inning van

Nadere informatie

nv Thuis Wijs omgaan met je gezinsbudget

nv Thuis Wijs omgaan met je gezinsbudget 2 NV Thuis. Wijs omgaan met je gezinsbudget (en de wereld een dienst bewijzen). Alphonse Degryse, ADC commv 3 U heeft een PRO-versie van de syllabus nv Thuis in handen. Het PRO-programma van nv Thuis is

Nadere informatie

Tenslotte dient de werkgever het validatieboek in te vullen. Dit kan elektronisch gebeuren.

Tenslotte dient de werkgever het validatieboek in te vullen. Dit kan elektronisch gebeuren. Kmo-kalender - december 2013 Samengesteld door de studiedienst van Deloitte Fiduciaire Kmo-kalender. Week Datum 1 Administratieve verplichting 2 Bestemming 49 02.12.2013 Tijdelijke werkloosheid Overhandiging

Nadere informatie

WERK = WERK. naar een werknemersstatuut voor arbeiders en bedienden

WERK = WERK. naar een werknemersstatuut voor arbeiders en bedienden WERK = WERK naar een werknemersstatuut voor arbeiders en bedienden Arbeider vs Bediende Zoek de vele oneerlijke verschillen Zoek de vele oneerlijke verschillen De verschillen tussen het statuut van arbeider

Nadere informatie

Kennismaking met Begeleid Zelfstandig Wonen. Wat mag jij van het BZW-team verwachten... en wat verwachten wij van jou

Kennismaking met Begeleid Zelfstandig Wonen. Wat mag jij van het BZW-team verwachten... en wat verwachten wij van jou Kennismaking met Begeleid Zelfstandig Wonen Wat mag jij van het BZW-team verwachten... en wat verwachten wij van jou Begeleid Zelfstandig Wonen In deze brochure leggen we uit wat jij van het BZW -team

Nadere informatie

Gewaarborgd inkomen. professionelen. Zekerheid voor uw inkomen

Gewaarborgd inkomen. professionelen. Zekerheid voor uw inkomen Gewaarborgd inkomen professionelen Zekerheid voor uw inkomen Intro Zekerheid dankzij Gewaarborgd inkomen. Arbeidsongeschikt worden als gevolg van een ziekte of een ongeval. Het is ook financieel een zware

Nadere informatie

All en gaan wonen of op kot gaan Wat je moet weten als je verhuist

All en gaan wonen of op kot gaan Wat je moet weten als je verhuist All en gaan wonen of op kot gaan Wat je moet weten als je verhuist Alles over alleen gaan wonen of op kot gaan Huurdersbond www.huurdersbond.be Vlaamse regulator van de elektriciteits- en gasmarkt www.vreg.be

Nadere informatie

Als zelfstandige arbeid je belangrijkste (of enige) beroepsactiviteit is, dan ben je zelfstandige in hoofdberoep.

Als zelfstandige arbeid je belangrijkste (of enige) beroepsactiviteit is, dan ben je zelfstandige in hoofdberoep. 7. Het sociaal statuut van een zelfstandige ondernemer. ---------------------------------------------------------------- 7.1. Sociaal statuut zelfstandige. 7.1.1.Hoofdberoep Als zelfstandige arbeid je

Nadere informatie

Personenbelasting en aanvullende belastingen - Belasting

Personenbelasting en aanvullende belastingen - Belasting Federale verheidsdienst FINANCIEN Afz.: Team Inning Antwerpen 2 Kruisbogenhofstraat 24 2500 Lier Algemene Administratie van de Fiscaliteit Rep.-Nr. : pagina : 1 / 5 Personenbelasting en aanvullende belastingen

Nadere informatie

PENSIOENSPAREN ZO DOE JE HET

PENSIOENSPAREN ZO DOE JE HET ZO DOE JE HET 1. WAT IS PENSIOENSPAREN? Wie aan pensioensparen doet, bouwt op individuele basis een extra pensioen op. Wat je spaart, kan je bovendien fiscaal in mindering brengen via de personenbelasting.

Nadere informatie

Tenslotte dient de werkgever het validatieboek in te vullen. Dit kan elektronisch gebeuren.

Tenslotte dient de werkgever het validatieboek in te vullen. Dit kan elektronisch gebeuren. Kmo-kalender - december 2016 Samengesteld door de studiedienst van Deloitte Fiduciaire Kmo-kalender. Week Datum 1 Administratieve verplichting 2 Bestemming 49 01.12.2016 Tijdelijke werkloosheid Overhandiging

Nadere informatie

Sector van de vlasbereiding

Sector van de vlasbereiding Sector van de vlasbereiding 2014 Dit document is gebaseerd op de reglementering en de bedragen die op 15 oktober 2013 van toepassing waren. 1 De meeste zaken die in de textielagenda staan, zijn ook voor

Nadere informatie

Informatieboekje BUDGET COACH

Informatieboekje BUDGET COACH Informatieboekje BUDGET COACH Inhoud Budgetcoach... 3 Het coachingstraject... 4 Inzicht in uw financiën... Fout! Bladwijzer niet gedefinieerd. gezonde financiële toekomst... 4 Schulden... 6 Bespaartips...

Nadere informatie

Slim omgaan met geld

Slim omgaan met geld Slim omgaan met geld Deel 1 Oorzaken en financieel overzicht. Dit werkboek is van: Datum: 1 Copyright - Drukke Moeders Marijke Minten Welkom Drukke Moeders Online Cursus Financiën Werkboek Dit is een werkboek

Nadere informatie

All en gaan wonen of op kot gaan Wat je moet weten als je verhuist

All en gaan wonen of op kot gaan Wat je moet weten als je verhuist All en gaan wonen of op kot gaan Wat je moet weten als je verhuist Alles over alleen gaan wonen of op kot gaan Huurdersbond www.huurdersbond.be Vlaamse regulator van de elektriciteits- en gasmarkt www.vreg.be

Nadere informatie

BIJLAGE. Nieuwe regeling opzeggingstermijnen voor werknemers vanaf 2014

BIJLAGE. Nieuwe regeling opzeggingstermijnen voor werknemers vanaf 2014 BIJLAGE. Nieuwe regeling opzeggingstermijnen voor werknemers vanaf 2014 Algemeen Er is een nieuwe regeling ter bepaling van de opzeggingstermijnen uitgewerkt die in werking treedt op 1 januari 2014. De

Nadere informatie

Gezond met geld. Zo doe je dat. Uitkomen met je inkomen in duidelijke stappen

Gezond met geld. Zo doe je dat. Uitkomen met je inkomen in duidelijke stappen Gezond met geld Zo doe je dat Uitkomen met je inkomen in duidelijke stappen Gezond met geld Zo doe je dat Tineke Post Uitgeverij Gelderland Voorwoord Crisis in Europa crisis in Nederland. Bezuinigen, bezuinigen.

Nadere informatie

Collectieve schuldenregeling

Collectieve schuldenregeling Collectieve schuldenregeling Ik zit in de schulden en het lukt mij niet meer om die af te betalen met mijn inkomen... Ik weet niet meer wat zeggen tegen de schuldeisers... De deurwaarders staan (straks)

Nadere informatie

CONSCIENCE Hendrik BEERENS Martha Koning Albert II laan 15 1860 Meise

CONSCIENCE Hendrik BEERENS Martha Koning Albert II laan 15 1860 Meise Federale Overheidsdienst FINANCIEN Afz.: Ontvangkantoor Londerzeel Stationsstraat 90 B 2 1840 Londerzeel Algemene administratie van de FISCALITEIT CONSCIENCE Hendrik BEERENS Martha Koning Albert II laan

Nadere informatie

Naam :... Voornaam :... Rijksregisternummer :... Burgerlijke staat :... sinds :... Woonplaats :

Naam :... Voornaam :... Rijksregisternummer :... Burgerlijke staat :... sinds :... Woonplaats : INLICHTINGENFORMULIER A DAT AANGETEKEND MOET WORDEN TERUGGESTUURD NAAR HET SOCIAAL VERZEKERINGSFONDS IN HET KADER VAN EEN AANVRAAG VOOR VRIJSTELLING VAN SOCIALE BIJDRAGEN ALS ZELFSTANDIGE Gelieve een antwoord

Nadere informatie

DVD Jongeren en schulden

DVD Jongeren en schulden DVD Jongeren en schulden Werkwijze: De leerlingen bekijken het filmpje. Daarna krijgen zij een vragenlijst die ze beginnen invullen zo ver ze kunnen. Daarna wordt de film opnieuw bekeken in drie delen

Nadere informatie

Tenslotte dient de werkgever het validatieboek in te vullen. Dit kan elektronisch gebeuren.

Tenslotte dient de werkgever het validatieboek in te vullen. Dit kan elektronisch gebeuren. Kmo-kalender - april 2014 Samengesteld door de studiedienst van Deloitte Fiduciaire Kmo-kalender. Week Datum 1 Administratieve verplichting 2 Bestemming 14 01.04.2014 Btw Datum van uitwerking van de overgang

Nadere informatie

Out Sim. Handleiding te lezen voor gebruik

Out Sim. Handleiding te lezen voor gebruik Out Sim Handleiding te lezen voor gebruik Om tot een eenvormig statuut voor arbeiders en bedienden te komen, moeten er vanaf 1 januari 2014 nieuwe regels worden toegepast ingeval van beëindiging van een

Nadere informatie

Weet jij wat je uitgeeft en wat er binnen komt? Samen slimmer met geld

Weet jij wat je uitgeeft en wat er binnen komt? Samen slimmer met geld Weet jij wat je uitgeeft en wat er binnen komt? Samen slimmer met geld Dit Samen slimmer met geld dagboek is van: Waarom een Samen slimmer waar je gebruik van maakt niet, zoals 4. Kijk of je kunt besparen

Nadere informatie

JOBSTUDENTEN - INKOMSTEN 2014

JOBSTUDENTEN - INKOMSTEN 2014 SOCIAAL - JURIDISCHE DIENST GEZINSBOND JOBSTUDENTEN - INKOMSTEN 2014 I Zijn Sociale Zekerheidsbijdragen verschuldigd? De algemene regel stelt dat zowel de student als de werkgever sociale zekerheidsbijdragen

Nadere informatie

De Budget Ster: omgaan met je schulden

De Budget Ster: omgaan met je schulden De Budget Ster: omgaan met je schulden Budget Ster Copyright EffectenSter BV 2014 Budget Ster MOTIVATIE EN VERANTWOORDELIJKHEID STRESS DOOR SCHULDEN BASISVAARDIGHEDEN STABILITEIT FINANCIEEL ADMINISTRATIEVE

Nadere informatie

SCHEMA: ENKELE VOORDELEN, RECHTEN, VERPLICHTINGEN EN

SCHEMA: ENKELE VOORDELEN, RECHTEN, VERPLICHTINGEN EN SCHEMA: ENKELE VOORDELEN, RECHTEN, VERPLICHTINGEN EN AANDACHTSPUNTEN VAN DE COLLECTIEVE SCHULDENREGELING VOORDELEN VAN DE COLLECTIEVE SCHULDENREGELING Schuldeisers kunnen niet meer uitvoeren: Geen deurwaarders

Nadere informatie

WIE IS STUDENT? SOCIALE ZEKERHEIDSBIJDRAGEN VOOR STUDENTEN STUDENT @ WORK

WIE IS STUDENT? SOCIALE ZEKERHEIDSBIJDRAGEN VOOR STUDENTEN STUDENT @ WORK STUDENTENARBEID Wie is student?... 1 Sociale zekerheidsbijdragen voor studenten... 1 Student @ work... 1 Hoe inschrijven op student @ work?... 2 Belang van het attest!... 2 Wat na het afstuderen?... 2

Nadere informatie

We zetten hieronder even de regels voor arbeiders en bedienden verder uiteen:

We zetten hieronder even de regels voor arbeiders en bedienden verder uiteen: Nieuwe ontslagregels vanaf 1 januari 2012 In het kader van de eenmaking van het ontslagstatuut van arbeiders en bedienden, heeft de wetgever een nieuwe stap gezet. Vanaf 1 januari 2012 zullen de ontslagregels

Nadere informatie

Voorafbetaling in schijven is viermaal. KBC-Voorafbetalingsplan voor professionele doeleinden

Voorafbetaling in schijven is viermaal. KBC-Voorafbetalingsplan voor professionele doeleinden Voorafbetaling in schijven is viermaal gewonnen! KBC-Voorafbetalingsplan En u? Hebt u al uw fiscale mogelijkheden benut? De fiscus moedigt zelfstandigen, beoefenaars van een vrij beroep en vennootschappen

Nadere informatie

Personenbelasting en aanvullende belastingen - Belasting

Personenbelasting en aanvullende belastingen - Belasting Federale verheidsdienst FINANCIEN Afz.: Team Invordering Leuven 2 Philipssite 3a B 2 3001 Heverlee Algemene Administratie van de Fiscaliteit Rep.-Nr. : pagina : 1 / 5 Personenbelasting en aanvullende belastingen

Nadere informatie

Pensioensparen. Verzekeringsnemer. Uw jaarlijks maximale premies van 940 EUR, hetzij maandelijks 78.33 EURO. Premies

Pensioensparen. Verzekeringsnemer. Uw jaarlijks maximale premies van 940 EUR, hetzij maandelijks 78.33 EURO. Premies Pensioensparen Verzekeringsnemer Premies Basisrentevoet Fiscaliteit Begunstigde bij leven Begunstigde bij overlijden Minimum kapitaal overlijden U Uw jaarlijks maximale premies van 940 EUR, hetzij maandelijks

Nadere informatie

FIRST Fiscaal. Combineer belastingvoordeel en hoog rendement

FIRST Fiscaal. Combineer belastingvoordeel en hoog rendement Combineer belastingvoordeel en hoog rendement Spaar en bespaar Bent u ook op zoek naar een fiscaal voordelige spaarformule? Wist u dat u elk jaar tot 1.990 euro kan sparen en tevens een belastingvermindering

Nadere informatie

Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana

Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana Stichting Weet Wat Je Besteedt (WWJB) Extra uitleg en Q&A Bijlage bij lesbrief Pensioenworkshop Mañana Wat is pensioen? Tekst uit het filmpje Wist je dat je nu waarschijnlijk al pensioen opbouwt? Een klein

Nadere informatie

JOBSTUDENTEN - INKOMSTEN 2013

JOBSTUDENTEN - INKOMSTEN 2013 SOCIAAL - JURIDISCHE DIENST GEZINSBOND JOBSTUDENTEN - INKOMSTEN 2013 I Zijn Sociale Zekerheidsbijdragen verschuldigd? De algemene regel stelt dat zowel de student als de werkgever sociale zekerheidsbijdragen

Nadere informatie

VERZOEKSCHRIFT INZAKE COLLECTIEVE SCHULDBEMIDDELING Art. 1675/4 Ger.W.

VERZOEKSCHRIFT INZAKE COLLECTIEVE SCHULDBEMIDDELING Art. 1675/4 Ger.W. VERZOEKSCHRIFT INZAKE COLLECTIEVE SCHULDBEMIDDELING Art. 1675/4 Ger.W. Aan de Voorzitter bij de Arbeidsrechtbank Gent, afdeling ****** Ten verzoeke van: 1. Eerste verzoeker: Geboorteplaats: Burgerlijke

Nadere informatie

SwingRIZIV. Denk eraan om ook voor uzelf te zorgen.

SwingRIZIV. Denk eraan om ook voor uzelf te zorgen. SwingRIZIV Denk eraan om ook voor uzelf te zorgen. U bent geneesheer, tandarts, apotheker of kinesist en u geniet het RIZIV-statuut. Jaarlijks keert het RIZIV dus een bedrag uit voor de opbouw van een

Nadere informatie

Het nieuwe statuut en de regels rond opzeg

Het nieuwe statuut en de regels rond opzeg Het nieuwe statuut en de regels rond opzeg 1. Een nieuwe ontslagregeling met nieuwe opzegtermijnen. Er wordt voortaan voor elke werknemer een vaste opzegtermijn bepaald, ongeacht het statuut van arbeider

Nadere informatie

Stap 6. Stap 6: Deel 1. Changes only take place through action Dalai Lama. Wat ga je doen?

Stap 6. Stap 6: Deel 1. Changes only take place through action Dalai Lama. Wat ga je doen? Stap 6. Changes only take place through action Dalai Lama Wat ga je doen? Jullie hebben een ACTiePlan voor het experiment gemaakt. Dat betekent dat je een nieuwe rol en andere ACTies gaat uitproberen dan

Nadere informatie

Eindejaarspremie. Verplichting tot betalen van een eindejaarspremie

Eindejaarspremie. Verplichting tot betalen van een eindejaarspremie Definitie Eindejaarspremie Een eindejaarspremie of dertiende maand is een vergoeding voor een jaar prestaties, die meestal rond de jaarwisseling uitbetaald wordt. De eindejaarspremie wordt niet bij het

Nadere informatie

Pension Invest Plan. Vrij Aanvullend Pensioen voor Zelfstandigen. Maak vandaag al werk van een goed pensioen

Pension Invest Plan. Vrij Aanvullend Pensioen voor Zelfstandigen. Maak vandaag al werk van een goed pensioen Pension Invest Plan Vrij Aanvullend Pensioen voor Zelfstandigen Maak vandaag al werk van een goed pensioen Een beter pensioen Leg nu de fundamenten voor een goed inkomen bij pensioen Met één jaarlijkse

Nadere informatie

Kinderen. Uitbreiding van uw gezin. Uw kind op school. Een gezonde f inanciële toekomst.

Kinderen. Uitbreiding van uw gezin. Uw kind op school. Een gezonde f inanciële toekomst. Kinderen Uitbreiding van uw gezin. Uw kind op school. Een gezonde f inanciële toekomst. Een goede financiële start Kinderen. Voor u t weet, zijn ze groot en leiden ze hun eigen leven. Maar voor het zover

Nadere informatie

Starten met personeel als huisarts. Dominique Cochez Adviseur Partners & Starters

Starten met personeel als huisarts. Dominique Cochez Adviseur Partners & Starters Starten met personeel als huisarts Dominique Cochez Adviseur Partners & Starters Voorstelling SD Worx Agenda - Arbeider of bediende - Het eenheidsstatuut - De loonlijn - Tewerkstellingsmaatregelen - Ziekte

Nadere informatie

Timemanagement Kerngebieden onderscheiden

Timemanagement Kerngebieden onderscheiden Timemanagement Als manager heb je veel verschillende werkzaamheden: je geeft leiding aan je medewerkers, maar je hebt ook je eigen taken. Je hebt met je medewerkers te maken, met andere collega s en afdelingen

Nadere informatie

Management en Organisatie. Proefles

Management en Organisatie. Proefles Management en Organisatie Proefles I. Geld lenen. Stel: je wordt 18 jaar, je haalt je rijbewijs en je wilt dan direct een auto hebben. Die kost 25.000, maar jij hebt geen cent. Je kijkt naar de TV en je

Nadere informatie

De collectieve schuldenregeling in de praktijk

De collectieve schuldenregeling in de praktijk De collectieve schuldenregeling in de praktijk De collectieve schuldenregeling is een gerechtelijke procedure die u in staat stelt om uw schulden te betalen en tegelijkertijd waarborgt dat u een menswaardig

Nadere informatie

Nieuwe ontslagregels 2012

Nieuwe ontslagregels 2012 Nieuwe ontslagregels 2012 De IPA wet 2011-2012 voorziet in een eerste stap naar de harmonisering tussen arbeiders en bedienden. Hiervoor worden de ontslagregels vanaf 1 januari 2012 voor beide statuten

Nadere informatie

WERKEN ALS KUNSTENAAR

WERKEN ALS KUNSTENAAR KUNSTENAAR Wie is kunstenaar?... 1 Werken als kunstenaar... 2 Werken via Tentoo... 2 De kleine vergoedingsregeling... 2 Artistieke prestatie VS het kunstenaarsstatuut... 4 Het Kunstenaarsstatuut... 5 De

Nadere informatie

Arbeiders/ bedienden: wegwerken van discriminaties!

Arbeiders/ bedienden: wegwerken van discriminaties! Arbeiders/ bedienden: wegwerken van discriminaties! 1 MANNEN - VROUWEN Verwijzingen naar personen of functies (zoals werknemer, adviseur,...) hebben betrekking op vrouwen en mannen. 2 Arbeiders/Bedienden:

Nadere informatie

ECONOMIE VOOR VMBO BOVENBOUW. 3 vmbo - (k)gt ANTWOORDENBOEK

ECONOMIE VOOR VMBO BOVENBOUW. 3 vmbo - (k)gt ANTWOORDENBOEK ECONOMIE VOOR VMBO BOVENBOUW 3 vmbo - (k)gt ANTWOORDENBOEK Hoofdstuk 2 Het inkomen van consumenten Paragraaf 1 Welke soorten inkomens zijn er? 1 Oppassen. 2 3 Werken in de horeca mag je pas na je zestiende.

Nadere informatie

Voorblad Filip. Éducation financière - Financïele geletterdheid- Financial Literacy /

Voorblad Filip. Éducation financière - Financïele geletterdheid- Financial Literacy / Voorblad Filip Éducation financière - Financïele geletterdheid- Financial Literacy / 11.03.2015 1 Inhoud 1. Introductie 2. Methodologie 3. Resultaten 4. Componenten van financiële geletterheid 5. Conclusies

Nadere informatie

Tabel 4: geharmoniseerde opzegtermijnen in het afwijkend stelsel (cao nr. 75 van de NAR)

Tabel 4: geharmoniseerde opzegtermijnen in het afwijkend stelsel (cao nr. 75 van de NAR) 01.08.2013 V.1. Welke opzeggingstermijnen moeten we hanteren in geval van ontslag in de loop van de volgende weken (vóór 31 december 2013)? De nieuwe regels inzake ontslag en opzegtermijnen zullen pas

Nadere informatie

Thema Informatie vragen bij een instelling

Thema Informatie vragen bij een instelling http://www.edusom.nl Thema Informatie vragen bij een instelling Lesbrief 28. De belastingaanslag. Wat leert u in deze les? Informatie over uw inkomsten begrijpen. Informatie over uw uitgaven begrijpen.

Nadere informatie

Bent u zelfstandige zonder vennootschap? Gewaarborgd inkomen Kies voor financiële zekerheid, ook bij arbeidsongeschiktheid!

Bent u zelfstandige zonder vennootschap? Gewaarborgd inkomen Kies voor financiële zekerheid, ook bij arbeidsongeschiktheid! Bent u zelfstandige zonder vennootschap? Gewaarborgd inkomen Kies voor financiële zekerheid, ook bij arbeidsongeschiktheid! Niemand kan voorspellen hoe uw professionele toekomst er zal uitzien. Er zijn

Nadere informatie

Relatie met uw uitbetalers

Relatie met uw uitbetalers Hoe vlot verhuizen van bank? Het staat iedereen vrij zijn of haar relaties bij een bepaalde bank stop te zetten en voor een andere bank te kiezen. Zowel uw huidige bank als uw nieuwe bank zullen alles

Nadere informatie

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg

6.2.1 Dealen met afleiding onderweg Stap 6: Deel 2 6.2.1 Dealen met afleiding onderweg In het tweede deel van jullie experiment ga je verder met het ondernemen van ACTies die je met de anderen hebt afgesproken te doen. Daarnaast krijg je

Nadere informatie

HUMO enquête naar de koopkracht

HUMO enquête naar de koopkracht HUMO enquête naar de koopkracht Steekproef N= 1000 respondenten representatief voor de Nederlandstalige 20-plussers (geen studenten) Methode Combinatie van telefonisch (23%; bij 65-plussers) en online

Nadere informatie

FIRST Pensioensparen. Spaar voor uw pensioen en betaal minder belastingen

FIRST Pensioensparen. Spaar voor uw pensioen en betaal minder belastingen FIRST Pensioensparen Spaar voor uw pensioen en betaal minder belastingen FIRST Pensioensparen Spaar vandaag met een flink fiscaal voordeel Uw pensioen is misschien nog niet voor nu meteen, maar het is

Nadere informatie

Einde van de overeenkomst

Einde van de overeenkomst je rechten op zak Einde van de overeenkomst Een arbeidsovereenkomst kan niet zomaar van vandaag op morgen worden verbroken. Dit kan alleen als er een wederzijds akkoord is, in geval van overmacht of om

Nadere informatie

Infosessie 12/09/2013

Infosessie 12/09/2013 Infosessie 12/09/2013 Roerende voorheffing op liquidatieboni Roerende voorheffing op dividenden Bankgeheim 10% roerende voorheffing op liquidatieboni Slaan en zalven tegelijkertijd Tarief roerende voorheffing:

Nadere informatie

Schuldhulpverlening. Hoe gaat dat in zijn werk?

Schuldhulpverlening. Hoe gaat dat in zijn werk? Schuldhulpverlening Hoe gaat dat in zijn werk? In deze brochure vind je informatie over de mogelijke vormen van schuldhulpverlening binnen OCMW Antwerpen. 2 Wat is schuldhulpverlening? OCMW Antwerpen heeft

Nadere informatie

Hey. FAQ voor animatoren

Hey. FAQ voor animatoren Hey FAQ voor animatoren Dit documentje geeft je een overzichtje van de enkele vragen die je als (kandidaat)animator kan hebben als je tewerkgesteld wordt bij stad Vilvoorde. We hebben geprobeerd een zo

Nadere informatie

VRIJSTELLING VAN SOCIALE BIJDRAGEN VAN DE ZELFSTANDIGE

VRIJSTELLING VAN SOCIALE BIJDRAGEN VAN DE ZELFSTANDIGE VRIJSTELLING VAN SOCIALE BIJDRAGEN VAN DE ZELFSTANDIGE INLICHTINGENFORMULIER A1 dat AANGETEKEND moet teruggestuurd worden naar het sociaal verzekeringsfonds in het kader van een aanvraag voor vrijstelling

Nadere informatie

Bewindvoering: hoe werkt het?

Bewindvoering: hoe werkt het? Bewindvoering: hoe werkt het? Samen je centen de baas JE HEBT EEN BEWINDVOERDER. EN NU? Een tijdje terug heb je ervoor gekozen om je geld samen met Mijn Geld en Zo te regelen. De rechter vindt dit goed.

Nadere informatie

a Wie lenen er allemaal voor de aanschaf van een duurzaam consumptiegoed? b Wie lenen er allemaal wegens een onverwachte tegenslag?

a Wie lenen er allemaal voor de aanschaf van een duurzaam consumptiegoed? b Wie lenen er allemaal wegens een onverwachte tegenslag? Eindtoets hoofdstuk 1 Kopen doe je zo (CONSUMEREN) 1.3 Ik spaar, leen en beleg mijn geld 1 REDENEN OM TE SPAREN Hier staan zes mensen die sparen: Linda zet geld opzij voor haar vakantie Roy belegt in aandelen

Nadere informatie

Inlichtingenformulier A1

Inlichtingenformulier A1 Vrijstelling van de sociale bijdragen van de zelfstandig Inlichtingenformulier A1 Moet aangetekend teruggestuurd worden naar het sociaal verzekeringsfonds Gelieve een antwoord te geven op elke vraag/rubriek.

Nadere informatie

Waarborg en Sociaal Fonds Voedingsindustrie Aanvullend pensioen. Wat?

Waarborg en Sociaal Fonds Voedingsindustrie Aanvullend pensioen. Wat? Waarborg en Sociaal Fonds Voedingsindustrie Aanvullend pensioen Wat? Sinds 1 april 2004 genieten alle arbeiders van de voedingsnijverheid een aanvullend pensioen, ofwel op basis van het sectoraal sociaal

Nadere informatie

INLICHTINGENFORMULIER A1

INLICHTINGENFORMULIER A1 VRIJSTELLING VAN SOCIALE BIJDRAGEN GEVRAAGD DOOR EEN ZELFSTANDIGE maatschappelijke zetel: Acerta Sociaal Verzekeringsfonds vzw, Buro & Design Center, Heizel Esplanade PB 65, 1020 Brussel 0416 377 646 RPR

Nadere informatie

Spaarrekening. sparen en beleggen

Spaarrekening. sparen en beleggen Spaarrekening sparen en beleggen Sparen is ontzettend belangrijk U spaart voor een specifiek doel, een geplande aankoop, om geld achter de hand te hebben of Allemaal uitstekende redenen om te sparen. Logisch

Nadere informatie

IK HEB MIJN PENSIOEN OPGENOMEN TUSSEN 1 APRIL 2015 EN 1 JUNI 2016

IK HEB MIJN PENSIOEN OPGENOMEN TUSSEN 1 APRIL 2015 EN 1 JUNI 2016 1 IK HEB MIJN PENSIOEN OPGENOMEN TUSSEN 1 APRIL 2015 EN 1 JUNI 2016 Vermijden van herzieningen van sociale bijdragen na pensionering, voorwaarden en aandachtspunten 1 INLEIDING Sinds 1 januari 2015 worden

Nadere informatie

Arbeidsovereenkomst voor voltijdse werknemers tewerkgesteld in de ambassades en diplomatieke missies

Arbeidsovereenkomst voor voltijdse werknemers tewerkgesteld in de ambassades en diplomatieke missies Arbeidsovereenkomst voor voltijdse werknemers tewerkgesteld in de ambassades en diplomatieke missies Tussen de Staat (naam van het land), vertegenwoordigd door de heer XXXX, Ambassadeur van xxxxxxx te

Nadere informatie

FLEXIBEL PENSION SAVING MET HOME -CLAUSULE

FLEXIBEL PENSION SAVING MET HOME -CLAUSULE FLEXIBEL PENSION SAVING MET HOME -CLAUSULE april 2010 Nu voordelig sparen voor uw toekomst! Voor wie is Flexibel Pension Saving met Home -clausule bestemd? Fidea richt zich met dit product (*) specifiek

Nadere informatie

3 4 5 7 24 88 laag inkomen, +55 helemaal oneens eerder oneens 64 noch eens, noch oneens eerder eens helemaal eens [Voor ik iets koop, overweeg ik zorgvuldig of ik het me kan veroorloven.] 5 25 vrouwen,

Nadere informatie

Natuurlijk vinden wij overzicht over onze financiën belangrijk. Maar andere zaken lijken altijd nog veel belangrijker. Bovendien vinden wij het

Natuurlijk vinden wij overzicht over onze financiën belangrijk. Maar andere zaken lijken altijd nog veel belangrijker. Bovendien vinden wij het Grip op later 2 Natuurlijk vinden wij overzicht over onze financiën belangrijk. Maar andere zaken lijken altijd nog veel belangrijker. Bovendien vinden wij het moeilijk. Hoe krijg je overzicht? En áls

Nadere informatie

Inhoud. Mijn leven. ik regel mijn geldzaken

Inhoud. Mijn leven. ik regel mijn geldzaken Inhoud Inleiding...3 Hoofdstuk 1 Bewaren...5 Hoofdstuk 2 Administratie...7 Hoofdstuk 3 Inkomsten... 8 Hoofdstuk 4 Uitgaven... 10 Hoofdstuk 5 Sparen... 12 Hoofdstuk 6 Verzekeringen...15 Hoofdstuk 7 Begroting...

Nadere informatie

Nieuwsbrief 2016/1. Fiscale voordelen 2 e woning

Nieuwsbrief 2016/1. Fiscale voordelen 2 e woning Nieuwsbrief 2016/1 In deze nieuwsbrief komen volgende onderwerpen aan bod: - Fiscale voordelen 2 e woning - Winwinlening - Schijnzelfstandigheid - Kort gezegd Uw online pensioendossier Bijzondere rekening

Nadere informatie

Aanslagbiljet Personenbelasting en aanvullende belastingen

Aanslagbiljet Personenbelasting en aanvullende belastingen Federale Overheidsdienst FINANCIEN Algemene Administratie van de Fiscaliteit Afz.: ONTVANGK. EEKLO GARENSTRAAT 48 9900 EEKLO REYERS Auguste Reyerslaan 52 1043 Brussel Aanslagbiljet Personenbelasting en

Nadere informatie

Infofiche over het systeem WERKKAPITAAL. Informatie over wat je moet weten over het systeem werkkapitaal

Infofiche over het systeem WERKKAPITAAL. Informatie over wat je moet weten over het systeem werkkapitaal Infofiche over het systeem WERKKAPITAAL Informatie over wat je moet weten over het systeem werkkapitaal Onafhankelijk Leven vzw - 7/11/2013 Inhoudsopgave Inhoud Inhoudsopgave... 2 1. Inleiding... 3 2.

Nadere informatie

ADVIES &TIPS WEETJES. Krediet en Leningen

ADVIES &TIPS WEETJES. Krediet en Leningen ADVIES WEETJES &TIPS Krediet en Leningen 1. WELKE KREDIETEN BESTAAN ER? WELKE ZIJN DE VOORDELIGSTE? Eenvoudig gesteld, zijn er drie vormen van consumentenkrediet: Een kredietopening. Dit is een bedrag

Nadere informatie

Krediet heeft een prijs! Onderteken niet om het even wat! Onderteken niet om het even wat! Krediet heeft een prijs!

Krediet heeft een prijs! Onderteken niet om het even wat! Onderteken niet om het even wat! Krediet heeft een prijs! Onderteken niet om het even wat! Je handtekening onder een contract betekent een verbintenis op lange termijn. Daar denk je toch best eerst eens goed over na. Neem de tijd om alle clausules van het contract

Nadere informatie

Kortfilm: No more credit, game over www.budgetsurvivalkids.be

Kortfilm: No more credit, game over www.budgetsurvivalkids.be Paviljoenstraat 9 1030 Brussel www.centrumschuldbemiddeling.be Kortfilm: No more credit, game over www.budgetsurvivalkids.be Auteurs Vlaams Centrum Schuldbemiddeling en jeugddienst In Petto in samenwerking

Nadere informatie

AFSPRAKENNOTA COLLECTIEVE SCHULDENREGELING

AFSPRAKENNOTA COLLECTIEVE SCHULDENREGELING AFSPRAKENNOTA COLLECTIEVE SCHULDENREGELING Duidelijke informatie, wederzijdse communicatie en goede afspraken zijn van groot belang voor een vlot verloop van de collectieve schuldenregeling. Deze afsprakennota

Nadere informatie

attitudes zelfstandig leren kennis vaardigheden

attitudes zelfstandig leren kennis vaardigheden zelfstandig leren Leren leren is veel meer dan leren studeren, veel meer dan sneller lijstjes blokken of betere schema s maken. Zelfstandig leren houdt in: informatie kunnen verwerven, verwerken en toepassen

Nadere informatie

Wegwijs in de wereld van (mijn) geld

Wegwijs in de wereld van (mijn) geld Wegwijs in de wereld van (mijn) geld Handleiding ontwikkeld door het Sint-Pieterscollege in samenwerking met KHLeuven- departement Economisch Hoger Onderwijs September 2013 With the support of the Lifelong

Nadere informatie

Aan de slag met de Werk Ster!

Aan de slag met de Werk Ster! Aan de slag met de Werk Ster! Werk Ster Copyright EgberinkDeWinter 2013-2014 Werk Ster Stappen naar werk De Werk Ster helpt je duidelijk te krijgen waar jij op dit moment staat op weg naar werk. Je krijgt

Nadere informatie

Een nieuwe bank. Lesvoorbereiding Crisis graad 2. Verwondering

Een nieuwe bank. Lesvoorbereiding Crisis graad 2. Verwondering Een nieuwe bank Lesvoorbereiding Crisis graad 2 Voorzie speelgoed - geld, echte kleine muntstukken of print het blad met de centen. Op elk blad staan 100 centen in rijen van 10. Zo kan je gemakkelijk het

Nadere informatie

I. BEREKENING VAN HET GEMIDDELD PERSONEELSBESTAND A. Alle personeelsleden. Gemiddeld personeelsbestand in 2010 ... A1 =... B1 251 ... A2 =... B2...

I. BEREKENING VAN HET GEMIDDELD PERSONEELSBESTAND A. Alle personeelsleden. Gemiddeld personeelsbestand in 2010 ... A1 =... B1 251 ... A2 =... B2... Identiteit:.. Repertoriumnummer:.. Ondernemingsnr. of nationaal nr.:. TABEL voor de berekening van de vrijstelling voor bijkomend personeel (artikel 67ter van het Wetboek van de inkomstenbelastingen 1992)

Nadere informatie

Belangrijke informatie voor uw adviesgesprek

Belangrijke informatie voor uw adviesgesprek Belangrijke informatie voor uw adviesgesprek Waarom is deze brochure voor u belangrijk? U heeft binnenkort een hypotheekadviesgesprek met ons. Hiervoor is al een afspraak gemaakt. Het is belangrijk om

Nadere informatie

4. Kan ik een overlevingspensioen samen met een rustpensioen ontvangen?

4. Kan ik een overlevingspensioen samen met een rustpensioen ontvangen? BIJLAGEN JE PENSIOEN GOED GEREGELD 1. De wettelijke grensbedragen van je pensioen 2. De herwaarderingscoëfficiënten voor de berekening van je pensioen 3. Hoe kan ik mijn pensioen verhogen met een pensioenbonus?

Nadere informatie