Noch immer arm und sexy? Nog steeds arm en sexy?

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Noch immer arm und sexy? Nog steeds arm en sexy?"

Transcriptie

1 Das deutsch-niederländische Wirtschaftsmagazin Het Nederlands-Duitse economisch magazine Nr B E R L I N & B R A N D E N B U R G Noch immer arm und sexy? Nog steeds arm en sexy?

2 Thuis in Nederland. Thuis in de wereld. Ruim 700 buitenlandse kantoren in ruim 40 landen. Ook in Duitsland. Internationaal Zakendoen? De Rabobank is met ruim 700 buitenlandse kantoren en 20 International Desks thuis in de wereld - waaronder Duitsland. We kennen er de markt, de wet- en de regelgeving en we hebben het netwerk. We begrijpen dan ook waar u vandaan komt en waar u naartoe gaat. Kijk op rabobank.nl/internationaal Samen sterker

3 editorial Deutschland-Agenda sorgt für Erfolg Duitsland-agenda scoort Op de Hannover Messe enkele weken geleden werd mij weer eens duidelijk hoe uniek de relatie tussen onze beide landen is. Hoe vanzelf spre kend en zelfs humor - istisch de regeringsleiders Merkel en Rutte met elkaar omgingen, hoe vriend schap pelijk de feest - redenaars tijdens de openings avond en de deel - nemers aan de Holland Summit op de eerste beursdag optraden. Dit alles getuigt van een grote affectie en een opvallend weder zijds vertrouwen. Bij de aankomende ledenvergadering en het aansluitende Zomerfeest op kasteel Nyenrode is voor mij het moment aangebroken om het ambt van DNHK-voorzitter aan mijn opvolger Ab van der Touw over te dragen. Het heeft mij ook daarom zeer verheugd dat onze bestuurs verga - dering in Hannover exact hetzelfde Nederlands- Duitse vertrouwen weerspiegelde. In de afgelo - pen jaren heeft zich in deze kring een nauwe verbondenheid tussen de leden ontwikkeld en is menige vriendschap ontstaan waar ik dankbaar voor ben. Deze sfeer wordt ook overgedragen op het ledennetwerk. Het Zomerfeest is daarvoor in ieder opzicht het beste voorbeeld. Het is een plezier om deel van dit netwerk uit te maken. Die Hannover Messe vor einigen Wochen hat mir wieder einmal vor Augen ge - führt, wie einzig artig das Verhältnis unserer beiden Län der ist. Wie selbst verständ - lich und geradezu humorvoll die Regierungs - chefs Merkel und Rutte miteinander umgingen, wie freund schaft lich die Festredner am Eröff - nungsabend und die Teilnehmer beim Holland Summit am ersten Messetag auftraten: All das zeugt von großer Zuneigung und einem be mer - kens werten Vertrauen füreinander. Bei der anstehenden Mitgliederversammlung und dem darauf folgenden Sommerfest in Kasteel Nyenrode ist für mich der Zeitpunkt gekommen, das Amt des DNHK-Präsidenten an meinen Nach - folger Ab van der Touw zu übertragen. Umso mehr habe ich mich gefreut, dass auch unser Vorstands - treffen in Hannover genau dieses deutsch-nieder - ländische Vertrauen wider gespiegelt hat. Über Jahre ist in diesem Kreis eine enge Verbindung zwischen den Mit gliedern gewachsen und manche Freundschaft entstanden, für die ich dankbar bin. Diese Atmo sphäre überträgt sich auch auf das Mitglieder netzwerk. Das Sommerfest ist dazu ja in jedem Jahr das beste Beispiel. Es macht Freude, Teil dieses Netzwerks zu sein. Foto: DNHK / Andrea Ege Thomas Hoyer Präsident / Voorzitter DNHK Laten we echter niet in de verleiding komen om op onze lauweren te rusten. Succes vereist het om steeds opnieuw uitdagingen te zoeken. De DNHK is terecht van mening dat het grootse Nederlandse optreden op de Hannover Messe nu moet resulteren in een bredere, langdurige strategie. De hightech is een sterke Nederlandse sector, maar het land heeft een duidelijke Duits - land-agenda nodig om deze kracht ten volle te kunnen ontwikkelen. Iets dergelijks was in Hannover nog niet te bespeuren. Een dergelijke agenda moet ontwikkeld worden en de Handels - kamer kan daarbij met haar kennis en contacten een belangrijke rol spelen. Lassen Sie uns allerdings nicht der Versuchung nachgeben, uns auf dem Erreichten auszu ruhen. Erfolg erfordert immer wieder, Heraus forder ungen zu suchen. Die DNHK drängt zu recht darauf, dass der große niederländische Auftritt auf der Hannover Messe jetzt in eine breitere, lang - fristige Strategie münden muss. Hightech ist ein starker niederländischer Sektor, doch das Land braucht eine klare Deutschland-Agenda, um diese Stärke voll entwickeln zu können. Eine solche war in Hannover noch nicht erkennbar. Sie muss entwickelt werden, und die Handelskammer kann dabei mit ihren Kontakten und Kennt - nissen eine wichtige Rolle spielen. En er zijn nog meer belangrijke Nederlandse sectoren die een strategische koppeling met Duitsland goed zouden kunnen gebruiken: energie, logistiek, chemie om er maar een paar te noemen. Daarmee heeft ook mijn opvolger Ab van der Touw een spannende agenda voor zich. Niemand is beter geschikt voor de functie van voorzitter dan hij. Ik wens hem en de Handelskamer op deze weg voor nu en in de toekomst heel veel succes! Und es gibt weitere, ebenso bedeutende Bereiche für die Niederlande, die ebenfalls eine strategische Verknüpfung mit Deutschland brauchen: Energie, Logistik, Chemie um nur einige zu nennen. Damit hat auch mein Nach - folger Ab van der Touw eine spannende Agenda vor sich. Keiner ist für das Präsidentenamt besser geeignet als er. Ich wünsche ihm und der Handels kammer auf diesem Weg den gewohnten Erfolg und alles Gute! 3

4 DNHK- 03/ DAG VAN DE DUITSE TAAL THEMA BERLIN & BRANDENBURG HANNOVER MESSE S E R V I C E Unternehmerreise Gesundheitswirtschaft Ondernemersbezoek gezondheidsbranche G E S C H I C H T E / G E S C H I E D E N I S Die DNHK nach dem Zweiten Weltkrieg De DNHK na de Tweede Wereldoorlog P E R S O N A L I A Michèle Hagers, Ernst & Young Michèle Hagers, Ernst & Young 60 DNHK-Sommerfest auf Kasteel Nyenrode DNHK-Zomerfeest op Kasteel Nyenrode Voor de tweede keer viert de DNHK dit jaar met leden en vrienden het Zomerfeest op Kasteel Nyenrode in Breukelen. Naast een gevarieerd programma vindt tijdens de voorafgaande leden - vergadering ook een wissel in de top van het bestuur van de Handelskamer plaats. 68 B R A N C H E Crowdfunding mit fremdem Geld durchstarten Crowdfunding succes met het geld van anderen Zum zweiten Mal feiert die DNHK mit Mitgliedern und Freunden ihr Sommerfest auf Kasteel Nyenrode in Breukelen. Neben einem bunten Programm findet bei der vorausgehenden Mitglieder - versammlung auch ein Wechsel an der Spitze des Vorstands der Handelskammer statt. >> 6 Agenda 8 Gastkommentar / Gastcommentaar 10 Forum 12 DNHK-Service 18 Nieuwe leden / Neue Mitglieder 28 Titelthema 56 DNHK-News 70 Personalia 72 Ondernemingen / Unternehmen 80 Recht 82 Conjunctuur / Konjunktur 86 Cultuur / Kultur 88 Handelscontacten / Geschäftskontakte 93 Impressum 94 Mijn kantoor / Mein Büro 4

5 ist, wenn du immer volle Leistung bekommst. Deutschlands Beliebteste Bank Über 8 Millionen zufriedene Kunden sind bereits überzeugt! Jetzt eröffnen! 069 / Zum siebten Mal in Folge wurde die ING-DiBa zu Deutschlands Beliebtester Bank gewählt. Profitieren auch Sie von der Leistungsstärke und Zuverlässigkeit des Testsiegers.

6 MARITIME INDUSTRY Maritime Industry is een leidende vakbeurs op het gebied van de scheepvaart. Van di 13 t/m do 15 mei 2014 komen scheepsbouwers, fabrikanten van onderdelen en motoren, groothandelaars en leveranciers bij elkaar in de Evenementenhal Gorinchem. Maritime Industry ist eine führende Fach aus - stellung zur Schifffahrt. Von Di bis Do, Mai 2014, treffen sich dort Schiffsbauer, Her - steller von Zubehör und Motoren, Großhändler und Zulieferer in der Messehalle Gorinchem. CEMAT Smart-Integrated-Efficient, is het thema van de CeMAT in Hannover. Van ma 19 t/m vr 23 mei 2014 worden daar nieuwe processoren, bedienings - elementen, softwareproducten en besturings - systemen voor de intralogistiek gepresenteerd. Smart-Integrated-Efficient lautet das Leit - thema der CeMAT in Hannover. Von Mo bis Fr, Mai 2014, werden dort neue Prozessoren, Bedienelemente, Software-Produkte und Steuerungen für die Intralogistik vorgestellt. OPTATEC Foto: imago De Optatec Frankfurt is de internationale vak - beurs voor optische technologie, componenten en systemen. Ongeveer 500 bedrijven uit meer dan 20 landen laten daar van di 20 t/m do 22 mei 2014 nieuwe materialen, coatings, sensoren en zonnecel-componenten zien. Die Optatec Frankfurt ist die internationale Fachmesse für optische Technologien, Kom po - nenten und Systeme. Rund 500 Unternehmen aus mehr als 20 Ländern zeigen dort von Di bis Do, Mai 2014, neue Materialien, Beschichtungen, Sensoren und Photovoltaik- Komponenten. PCIM EUROPE Nieuwe onderzoeksresultaten en praktijk ge rich te oplossingen uit de vermogens elektronica, intelli - gente aandrijftechniek en energie management worden getoond op de PCIM Europe in Nürnberg van di 20 t/m do 22 mei Neue Forschungsergebnisse und praxis orien - tierte Lösungen aus der Leistungselektronik, intelligenten Antriebstechnik und dem Energie - management zeigt die PCIM Europe in Nürn - berg von Di bis Do, Mai ILA De internationale lucht- en ruimtevaartbeurs ILA Berlin Air Show is de oudste luchtvaartbeurs ter wereld. Van ma 20 t/m vr 25 mei 2014 zijn meer dan exposanten uit de aerospace-industrie aanwezig met de nieuwste luchtvaartuigen en technologieën. Die Internationale Luft- und Raumfahrt aus - stellung ILA Berlin Air Show ist die älteste Luft - fahrtmesse der Welt. Von Mo bis So, Mai 2014, zeigen über Aussteller der Aero space- Industrie aktuelle Fluggeräte und Technologien. NIEDERLANDE-KNIGGE Inzicht in de belangrijkste culturele verschillen tussen de Nederlandse en Duitse zakenwereld biedt het seminar Niederlande-Knigge XL van de DNHK, dat op di 27 mei 2014 in het Duitse Weeze plaatsvindt. Einsichten in die wichtigsten kulturellen Unter schiede der deutsch-niederländischen Geschäftswelt bietet das Seminar Niederlande- Knigge XL der DNHK am Di, 27. Mai 2014, im deutschen Weeze. Interaktive Übungen ermöglichen es, sich besser auf Niederländische Gesprächspartner einzustellen. AUTOMATICA Op de Automatica München, de internationale vakbeurs voor automatisering en mechatronica, komen van di 3 t/m vr 6 juni 2014 ongeveer 800 exposanten uit de kernsectoren montage- en handhavingstechniek, robotica en industriële beeldverwerking bij elkaar. Auf der Automatica München, der inter natio - nalen Fachmesse für Automation und Mecha - tronik, treffen von Di bis Fr, Juni 2014, etwa 800 Aussteller aus den Kernbereichen Montageund Handhabungstechnik, Robotik und Indus - trielle Bildverarbeitung aufeinander. GREENTECH Duurzame en milieuvriendelijke landbouw tech - niek staat dit jaar centraal tijdens de GreenTech in Amsterdam. Van di 10 t/m do 12 juni 2014 biedt deze beurs een ontmoetingsplaats voor inter - nationale ondernemers uit de land- en tuinbouw. Eine nachhaltige und umweltfreundliche Agrar - technik steht im Mittelpunkt der diesjährigen GreenTech in Amsterdam. Von Di bis Do, Juni 2014, bietet die Messe einen Treffpunkt für internationale Unternehmen des Gartenbaus. GESCHÄFTSFÜHRER IN NL Het DNHK-seminar Geschäftsführer in den Nieder - landen, op di 17 juni 2014, beantwoordt vragen rondom de functie van directeur in Nederland. De workshop vindt plaats bij de IHK Bochum. Fragen rund um die Stellung des Geschäfts - führers in den Niederlanden beantwortet das DNHK-Seminar Geschäftsführer in den Nieder - landen am Di, 17. Juni Der Workshop findet in der IHK Bochum statt. BIOGAS Acht Duitse bedrijven uit de biogassector komen van ma 23 t/m wo 25 juni 2014 naar Nederland om contacten te leggen met Nederlandse branche - genoten. Onderdeel van de door de DNHK georga - niseerde handelsreis is een informatiebij een - komst met experts uit beide landen op dinsdag 24 juni in Amersfoort. Profielen van de Duitse deelnemers staan op pagina 92. Acht deutsche Unternehmen aus dem Biogas - sektor reisen von Mo bis Mi, Juni 2014, in die Niederlande, um dort wichtige Kontakte mit Branchenpartnern zu schließen. Teil der von der DNHK organisierten Handelsreise ist eine Veranstaltung mit Experten aus beiden Ländern am Di, 24. Juni, in Amersfoort. CONSENSE De Consense is de belangrijkste branche verzameling voor de bouw- en onroerendgoedindustrie. Milieu - bewust bouwen en gebouwen automatisering vormen de centrale thema s van de beurs die op di 1 en wo 2 juli 2014 op het beursterrein van Stuttgart plaatsvindt. Die Consense ist der wichtigste Branchentreff für die Bau- und Immobilienindustrie. Um welt - bewusstes Bauen und Gebäudeautomation bilden den Themenschwerpunkt am Di und Mi, 1. und 2. Juli 2014, auf dem Stutt garter Messegelände. 6

7

8 gastcommentaar DIGITALES MINISTERIUM / DIGITAAL MINISTERIE Smart Industry braucht Smart Government Smart Industry vereist Smart Government Die Niederlande dürfen ihr Projekt Smart Industry nicht allein den Marktmechanismen überlassen. Um das Land international konkurrenzfähig zu halten, muss auch die Regierung ihren Teil zur Entwicklung beitragen. Nederland mag smart industry niet alleen aan de markt zelf overlaten. De overheid moet een participerende rol spelen om het land internationaal concurrerend te maken. Smart industry is de vierde generatie industriële revolutie die wordt ingegeven door verdere integratie van ICT. Deze revolutie brengt veel kansen mee voor Nederland en West- Europa, zoals reshoring en groei. Maar deze ontwikkeling zorgt ook voor risico s, zoals cybercrime op grotere schaal op de verdigita li - seerde productielijnen. Met een slimme overheid kan Nederland een rol van betekenis spelen in deze industriële revolutie. Smart Industry lijkt geïnspireerd op soortgelijke initiatieven in het buitenland, zoals Industry 4.0 in Duitsland. Maar anders dan in bijvoorbeeld Duitsland is Smart Industry geen poging om een op low mix, high volume georiënteerde industrie te flexibiliseren. Het is eerder het voortborduren op iets waar veel Nederlandse maakbedrijven al sterk zijn, namelijk kennisintensieve high mix, low volume -producten zoals bijvoorbeeld analyse- en productie - apparatuur voor medische en industriële toepassingen. Dit vereist flexibele supply chains en productieprocessen. Zaken zoals big data, RFID, GPS, wifi-tracking en chipkaarten kunnen hieraan bijdragen. Landen als China hebben al veel productiewerk naar zich toe gehaald. Verdere inzet van ICT kan juist werk in Nederland zelf creëren, door een betere aansluiting bij opkomende low-mix, high volume -behoeftes. De triple helix van overheid, onderwijs - instellingen en ondernemers moeten elkaar wel vinden om de juiste kennis op te doen. Dat dat kan, laat bijvoorbeeld de Brain- port -regio Eindhoven zien. Om zo iets op landelijke schaal voor elkaar te krijgen, is een participerende overheid onmisbaar. Daarbij moet niet alleen een Brainport veel aandacht krijgen van overheid en kennisinstellingen. Industrieel Nederland bestaat grotendeels juist uit kleinere, bij het publiek minder bekende bedrijven en samen werkingsverbanden. Maar big data en verhoogde inzet van ICT in de supply chain rond - om productielijnen zorgen ook weer voor nieuwe uitdagingen. De com puternetwerken die supply chains ondersteunen zijn kwets baar voor cyberaanvallen. De markt zelf moet hierop bedacht zijn, maar ook de overheid mag haar ogen hier niet voor sluiten. Wet- en regel geving kunnen een ondersteunende rol spelen zodat de maak industrie in staat is om op een veilige manier ICT verder in te zetten. Daarbij hoort ook actieve handhaving: digitaal recherche werk wordt nog belangrijker. De overheid als digitale poort wachter die onze grenzen bewaakt tegen het lamleggen van digitale infra structuur en het weglekken van innovatiekennis. Het is dus tijd voor een Ministerie van Digitale zaken. Zo n minis - terie kan ervoor zorgen dat bijvoorbeeld de fysieke infrastructuur in Nederland op topniveau blijft. Maar zij kan ook wetten en regel geving sneller aanpassen op de verdigitalisering, ingrijpen op ontwikkelingen rondom cybercrime en samenwerking op het vlak van ICT bevorderen binnen de triple helix. Door de krachten van de overheid op het gebied van ICT te bundelen kan de overheid voorsorteren op een Smart Industry. Er ontstaat één aanspreek punt voor alles wat met digitale infrastructuur en ICT kennis te maken heeft. Dat vereist ook dat de overheid kundig is op het gebied van industriële processen en de diversiteit van huidige en potentiële nichemarkten waarop onze industrie zich richt. Een Smart Industry vaart wel bij een Smart Government. Raphaël Smals / Bart van der Linden 8

9 gastkommentar Foto: imago Länder wie China haben viel Produktion ins eigene Land geholt. Mehr Einsatz von IKT kann dagegen mehr Arbeit in den Nieder - landen schaffen, indem die Betriebe stärker auf low-mix, highvolume -Bedürfnisse eingehen. Das funktioniert allerdings nur, wenn Politik, Bildungseinrichtungen und Unternehmen eine triple helix bilden und gemeinsam das nötige Wissen aufbauen. Dass das erfolgreich geht, zeigt etwas die Brainport-Region Eind - hoven. Wenn dieses Prinzip landesweit funktionieren soll, muss die Regierung als Partner auftreten. Die Aufmerksamkeit darf dann freilich nicht allein auf Brainports liegen. Ein Großteil der niederländischen Industrie besteht ja gerade aus kleinen, der Öffentlichkeit oft unbekannten Unternehmen und Kooperationen. Der Begriff Smart Industry bezeichnet in den Niederlanden die vierte industrielle Revolution, die sich durch eine weitere Integration von IT in den Produktionsprozess auszeichnet. Für die Niederlande und Westeuropa bedeutet diese Revolution eine Chance auf Reshoring und Wirtschaftswachstum. Allerdings birgt die Digitalisierung auch das Risiko groß angelegter Cyber-Kriminalität. Wenn die Politik intelligent handelt, werden die Niederlande in dieser industriellen Revolution eine wichtige Position übernehmen können. Smart Industry ist inspiriert von ähnlichen Initiativen wie der deutschen Industrie 4.0. Aber anders als zum Beispiel in Deutsch - land, bedeutet Smart Industry nicht, eine auf low mix, high volume ausgerichtete Industrie zu flexibilisieren. Vielmehr bauen die Niederlande eine Strategie aus, die ihre Fertigungsindustrie schon länger mit Erfolg betreibt: wissensintensive high mix, low volume - Produktion, wie sie etwa bei Analyse- und Produktionsapparatur für medizinische und industrielle Prozesse zur Anwendung kommt. Dies erfordert flexible Supply-Chains und Produktionsabläufe. Big Data, RFID, GPS, Wifi-Tracking und Chipkarten können dazu beitragen, Lieferketten und Produktionsprozesse flexibler zu gestalten. Big Data und der zunehmende Einsatz von IT in den Zulieferketten der Produktionsprozesse bringen auch neue Herausforderungen mit sich. Computernetzwerke, die Lieferketten unterstützen, sind anfällig für Cyber-Attacken. Der Markt muss sich davor schützen, aber auch die Politik darf ihre Augen nicht verschließen. Die Gesetz - gebung kann eine unterstützende Rolle spielen, so dass die Ferti - gungsindustrie in der Lage ist, IT auf sichere Weise zu integrieren. Dazu gehört eine aktive Handhabung der Regeln: Digitale Recherche wird immer wichtiger. Die Regierung rückt in die Rolle eines digi - talen Torwächters, der die Grenzen davor schützt, dass die digitale Infrastruktur lahmgelegt oder Wissen um Innovationen abgesaugt werden können. Kurzum: Es ist Zeit für ein Ministerium für digitale Angelegen heiten. Ein solches Ministerium kann dafür sorgen, dass beispielsweise die Datenverbindungen in den Niederlanden auf dem neuesten Stand bleiben. Es kann auch dafür sorgen, dass Gesetze und Regelungen schneller an die zunehmende Digitalisierung angepasst werden, bei Cyber-Kriminalität eingreifen und im Rahmen der triple helix zur Förderung der IT mit den Unternehmen zusammenarbeiten. Durch eine solche Bündelung der politischen Kräfte auf dem IT-Gebiet kann die Regierung das Feld für Smart Industry bereiten. Es ent - steht ein fester Ansprechpartner für alles, was mit IKT und digitaler Infrastruktur zu tun hat. Das erfordert, dass die Regierungsseite Fachkenntnis über Fertigungsprozesse sowie über aktuelle und potenzielle Nischenmärkte der Industrie besitzt. Eine Smart Industrie funktioniert nicht ohne Smart Government. Raphaël Smals / Bart van der Linden Foto: ViCSIS Raphaël Smals (1980) ist Berater für Innovations strategie und politik bei ViCSIS und Mitglied von InnoTeP. Raphaël Smals (1980) is adviseur op het gebied van innovatiestrategie en -beleid onder de naam ViCSIS en als lid van InnoTeP. Foto: ConQuaestor Bart van der Linden ist Consultant für Business-IT bei ConQuaestor/Grant Thornton und berät Behörden und Unternehmen zu IT-Sourcing-Fragen. Bart van der Linden is consultant Business IT bij ConQuaestor/Grant Thornton en adviseert overheid en bedrijfsleven op IT sourcing vraagstukken. 9

10 forum T H E S E / S T E L L I N G Schluss mit russischen Gaslieferungen Stoppen met Russische gasleveranties Duitsland hangt in grote mate aan de Russische gaskraan. De Oekraïne-crisis heeft andermaal aangetoond dat de Poetinstaat een politiek lastige zakenpartner kan zijn. Nu al gaan er stemmen op, die aandringen op een afkeer van het Russische gas. Duitsland zou zich onafhankelijk moeten maken, vaart moeten maken met de energiewende en andere energie - bronnen moeten ontsluiten. Wellicht een kans voor aardgas - land Nederland? Een Pro & Contra in de DNHK markt. Deutschland hängt in hohem Maße am russischen Gashahn. Die Ukraine-Krise hat einmal mehr gezeigt, dass der Putin-Staat ein politisch schwieriger Geschäftspartner sein kann. Schon werden Stimmen laut, die eine Abwendung vom russischen Gas fordern. Deutschland solle sich unabhängig machen, die Energiewende vorantreiben und andere Energiequellen erschließen. Eine Chance mitunter auch für das Erdgasland Niederlande? Ein Pro & Contra im DNHK markt. FORUM Wilt u op de standpunten in Pro & Contra reageren? Heeft u zelf een voorstel voor een onderwerp of wilt u commentaar geven op een van de artikelen in dit blad? Schrijft u ons dan. Graag publiceren wij uw ingezonden brief. U kunt de redactie via bereiken op Foto s: imago Wollen Sie auf die Standpunkte in Pro & Contra reagieren? Haben Sie eigene Themenvorschläge, oder möchten Sie einen Kommentar zu einem der Texte im Heft abgeben? Dann schreiben Sie uns. Gern veröffentlichen wir Ihren Leserbrief. Sie erreichen die Redaktion per unter 10

11 forum pro contra Oliver Krischer ist stellvertretender Fraktionsvorsitzender der Bundestagsfraktion Bündnis 90/Die Grünen in Berlin. Oliver Krischer is plaatsvervangend fractievoorzitter van de Bondsdagfractie Bündnis 90/Die Grünen in Berlijn. Rainer Seele ist Vorstandsvorsitzender der Wintershall Holding GmbH und seit 2012 Präsident der Deutsch-Russischen AHK. Rainer Seele is bestuursvoorzitter van Wintershall Holding GmbH en sinds 2012 voorzitter van de Duits-Russische Handelskamer. Foto: Bündnis 90/Die Grünen De actuele crisis in Oekraïne bewijst opnieuw hoe afhankelijk wij zijn van de olie- en gas - import uit Rusland. De regeringscoalitie van CDU/CSU en SPD moet uit deze afhankelijk - heid consequenties trekken en twee maat - regelen consistent doorvoeren: ten eerste moet de gasimport gediversifieerd worden. Als in Duitsland eindelijk een terminal voor vloeibaar aardgas gebouwd zou worden, zou aardgas vanuit de hele wereld naar Duitsland gebracht kun nen worden. Ten tweede is het echter nog belangrijker de energie- wende eindelijk ook op de energiemarkt door te voeren. Tot nu toe vindt er namelijk slechts een stromwende plaats. De beide regeringspartijen moeten hun woorden omzetten in daden als het gaat om energie-efficiëntie. Het goedkoopste kilowattuur is het kilowattuur dat niet wordt gebruikt, zoveel is bekend. Verder zijn er voor de uitbreiding van duurzame energiebronnen en de super efficiënte warmtekrachtkoppeling stabiele randvoorwaarden nodig. De uitbreiding mag niet worden gefinancierd uit middelen die ieder jaar opnieuw ter discussie staan. Hoe minder olie en gas wij verbruiken en hoe efficiënter wij ermee omgaan, des te kleiner is onze afhankelijkheid van olie- en gasimport uit autocratische regimes. Foto: AHK Russland Europa is op weg naar een groene toekomst. Maar zonder aardgas zullen we dat doel niet bereiken. Geen andere energiedrager is even schoon, veilig en flexibel als aardgas. En het is beschikbaar. In beperkte mate voor de eigen huisdeur en nog vele decennia - lang op directe pijpleiding-afstand. Dat is een feit waar vele andere industrielanden ons om benijden. Met Noorwegen en Rusland hebben twee van de grootste aardgasleveranciers zich op lange termijn aan de Europese markt verbonden. Geen andere producent is zo in de breedte met Europa vervlochten en daarmee afhankelijk als Rusland. 70 procent van de Russische gasexport gaat naar de Europese markt. Miljarden investeringen in pijpleiding projecten koppelen Rusland voor decennia aan de Europese consument. Eén ding staat vast: of het nu gaat om samenwerking op energie gebied of meer dan dat, nog nooit waren Rusland en de EU meer op elkaar aangewezen. Dat is juist nu, tijdens een van de grootste crises die Europa sinds de val van de Sovjetunie heeft gekend, voor ons een kans en verplichting. Onze gemeen - schappelijke economische basis is uiteindelijk de sleutel om deze crisis te de-escaleren. Die aktuelle Krise in der Ukraine führt erneut vor Augen, wie ab - hängig wir von russischen Öl- und Gasimporten sind. Die schwarzrote Bundesregierung muss aus dieser Abhängigkeit Konsequenzen ziehen und zwei Maßnahmen konsequent angehen: Erstens bedarf es einer Diversifizierung der Gasimporte. Würde in Deutschland endlich ein Flüssiggas-Terminal errichtet, könnte Erdgas aus der ganzen Welt nach Deutschland importiert werden. Noch wichtiger aber ist zweitens, die Energiewende endlich auch im Wärmemarkt voranzubringen. Bisher findet nämlich nur eine Stromwende statt. Union und SPD müssen beim Thema Energieeffizienz ihren Worten endlich Taten folgen lassen. Es ist bekannt, dass die billigste Kilo - wattstunde die ist, die nicht verbraucht wird. Weiter bedarf der Ausbau der Erneuerbaren Energien und der hocheffizienten KWK stabiler Rahmenbedingungen und darf nicht nur aus Haushalts - mitteln erfolgen, die jedes Jahr auf dem Prüfstand stehen. Je weni - ger Öl und Gas wir verbrauchen und je effizienter wir es einsetzen, desto geringer ist unsere Abhängigkeit von Öl- und Gasimporten aus autokratischen Regierungsformen. Europa macht sich auf den Weg ins Grüne. Doch werden wir ohne Erdgas nicht ankommen. Kein anderer Energieträger ist in dem Maße zugleich sauber, sicher und flexibel wie Erdgas. Und: Es ist verfügbar. In begrenztem Maß vor der eigenen Haustür und auf viele Jahrzehnte in direkter Pipelinedistanz. Das ist ein Fakt, um den uns viele andere Industrienationen beneiden. Mit Norwegen und Russland haben sich zwei der größten Erdgaslieferanten langfristig an den europäischen Markt gebunden. Kein anderer Produzent ist in der Breite mit Europa verflochten und damit abhängig, wie Russland. 70 Prozent seiner Gasexporte liefert es in den europäischen Markt. Milliardeninvestitionen in Pipline - Projekte binden Russland auf Jahrzehnte an die europäischen Verbraucher. Fest steht: Ob energiewirtschaftliche Zusammen - arbeit oder darüber hinaus, nie waren Russland und die EU mehr aufeinander angewiesen. Das ist gerade jetzt, in einer der größten Krisen seit dem Zerfall der Sowjetunion, für uns Chance und Verpflichtung. Unsere gemeinsame wirtschaftliche Basis ist der Schlüssel, um diese Krise zu deeskalieren. 11

12 service Foto: imago Medizintechnik aus Deutschland gilt als Exportschlager. Im Juni stellen neun deutsche Anbieter ihre Innovationsprodukte auf dem Einkäufertag in Utrecht vor. Geneesmiddelentechnologie uit Duitsland is een export - knaller. In juni komen negen Duitse aanbieders hun innovatieve producten op de inkopersdag in Utrecht presenteren. UNTERNEHMERREISE GESUNDHEITSBRANCHE MATCHMAKING GEZONDHEIDSBRANCHE Healthbranche auf Holland-Tour Healthsector ontmoet Duitse bedrijven 12

13 service Duitsland is een belangrijke inter - nationale producent van medische producten. Aangezien de gezond - heidssector in Nederland een BNP-aandeel van 15,4 procent heeft, is de Nederlandse gezondheidsmarkt erg interessant voor producerende bedrijven uit het buurland, zeker ook omdat voor de komende jaren meer groei wordt voorspeld. Er is in Duits - land veel vraag naar samenwerking met bedrijven uit het buitenland, zegt Johan Spijksma, hoofd exportadvies van de DNHK. Nederlandse distributeurs uit de farmacie en gezondheidstechniek hebben daarom goede kansen op uitbreiding van hun klantenkring in het buurland. De DNHK organiseert van 10 t/m 13 juni 2014 een bezoek voor negen Duitse bedrij - ven uit de gezondheidssector naar Neder - land. Nederlandse bedrijven krijgen tijdens dit bezoek de kans om kennis te maken met Duitse producten en nieuwe zakelijke contacten op te doen. Het bezoek wordt georganiseerd in opdracht van het Duitse ministerie van economische zaken. Op de eerste dag van het bezoek worden voor Nederlandse bedrijven matchmaking - gesprekken met de Duitse handels dele gatie georganiseerd. Ook bezoekt de delegatie het Sint Antonius Ziekenhuis in Utrecht, een van de modernste ziekenhuizen van Nederland. Daar vindt een Nederlands- Duitse inkopersdag voor de medische sector plaats en krijgen Nederlandse inkopers tijdens productpresentaties van de bedrijven informatie over innovaties Die Niederlande sind eine wichtige internationale Distributions- und Logistikdrehscheibe für medizi ni - sche Produkte. Mit einem Anteil von 15,4 Pro zent am Bruttoinlandsprodukt ist die Gesundheitsbranche einer der wichtigsten Wirtschaftssektoren des Landes. Für die kommenden Jahre stehen die Zeichen auf weiterem Wachstum. Die Nachfrage nach Produkten aus dem Ausland ist hoch, sagt Johan Spijksma, Leiter der Absatzberatung der DNHK. Deutsche Anbieter aus den Sek - toren Pharmazie und Gesundheits technik haben deshalb gute Absatzchancen im Nach barland. Die DNHK organisiert vom 10. bis 13. Juni 2014 eine Handelsreise für neun deutsche Unternehmen des Gesund - heitssektors nach Utrecht. Dort haben die Teilnehmer Gelegenheit, ihre Produkte vor niederländischem Publikum vorzustellen und erste Geschäftskontakte zu knüpfen. Auftraggeber der Veranstaltung ist das Deutsche Wirtschaftsministerium. Am ersten Tag der Reise steht der deutschen Handelsdelegation ein Matchmaking mit Interessenten aus dem Nachbarland bevor. Geplant ist außerdem ein Besuch des Sint Antonius Krankenhauses in Utrecht, eines der modernsten Krankenhäuser der Nieder - lande. Dort findet ein deutsch-nieder län di - scher Einkäufertag des Medizinsektors statt Gelegenheit für die Unternehmen, ihre Produkte vorzustellen und niederländische Einkäufer über Innovationen in der Ein rich - tung und Gebäudetechnik zu informieren. In einer anschließenden Podiumsdiskussion Vervolg op pagina 14 >>> Fortsetzung auf Seite 14 >>> Foto: B&T Stock Pro-Kopf Gesundheits - ausgaben 2013 Gezondheidsuitgaven per hoofd van de bevolking 2013 Deutschland/Duitsland 3253 Niederlande/Nederland 3690 Geschäftschancen Zakelijke kansen In Nederland zijn ongeveer mkbbedrijven in de gezondheidsbranche actief. Het aantal werknemers bedraagt 1,2 miljoen, waarvan 80 procent vrouw is. Nederlanders geven ieder jaar ongeveer 90 miljard euro uit aan gezondheidszorg en daarin zit een stijgende lijn. In Duitsland werken circa 4,9 miljoen mensen in de gezondheidssector. De gezondheidsbranche is daarmee een van de belangrijkste werkgevers in het land. De totale omzet bedraagt ongeveer 100 miljard euro. Voor de komende jaren wordt op nog meer groei gerekend. In den Niederlanden sind etwa kleine und mittelständische Unter neh - men im Gesundheitssektor tätig. Die Zahl der Beschäftigten beträgt 1,2 Millio - nen, worunter 80 Prozent Frauen. Rund 90 Milliarden Euro geben die Nieder län - der jährlich für Gesundheit und Pflege aus. Tendenz steigend. In Deutschland arbeiten circa 4,9 Millio - nen Menschen in der Gesund heits wirt - schaft. Der Gesundheitssektor ist damit einer der wichtigsten Arbeitsgeber des Landes. Rund 400 Milliarden Euro wer - den in dort jährlich umgesetzt. Für die kommenden Jahre ist mit einem weitern Wachstum zu rechnen. 13

14 service Grensoverschrijdende uitwisselings bijeenkomsten zoals deze bieden de mogelijkheid om ervaringen, ideeën en technische kennis uit te wisselen en gezamenlijk naar oplossingen te zoeken. Vervolg van pagina 14 >>> Fortsetzung von Seite 14 >>> in de sector. De Duitse deelnemers bieden onder andere douche- en toiletliften, diagnose-appara tuur en medisch onder - goed aan. Een compleet overzicht van de bedrijven en producten staat in de rubriek Handels contacten op de pagina s 88/89 vermeld. Tijdens een paneldiscussie op de inkopers - dag worden de mogelijkheden voor een nauwere samenwerking tussen de Neder - Foto: DNHK / Peter van Beek landse en Duitse gezondheids branche ver - kend. Beide landen staan voor de uit daging van een steeds ouder wordende maat schap - pij, een toenemend aantal chronisch zieken en een teruglopend perso neelsaanbod. Grensoverschrijdende uitwisselings bijeen - komsten zoals dit bezoek bieden de moge - lijkheid om ervarin gen, ideeën en tech nische kennis uit te wisselen en gezamenlijk naar oplossingen te zoeken, aldus Spijksma. Veel ziekenhuizen en verzekeringen in de grensregio werken al nauw samen. Ook op het niveau van techniek en logistiek is meer samenwerking gewenst. Nederlanders waarderen niet alleen de kwaliteit van de Duitse geneesmiddelen - technologie. Als gevolg van de groeiende zorgkosten worden ook gezamenlijke inkoop en het uitwisselen van personeel en patiënten steeds belangrijkere thema s, zegt Spijksma. Het bezoek biedt talrijke mogelijkheden om individuele gesprekken met potentiële nieuwe leveranciers te voeren en de Nederlands-Duitse samen - werking in de gezondheidsbranche te inten siveren. Nederlandse bedrijven kun nen zich tot en met 23 mei 2014 kosteloos voor de matchmakinggesprekken aan melden. Elisabeth van Bezooijen erörtern verschiedene Experten die Mög lich - keiten einer engeren Zusammenarbeit der deutschen und niederländischen Ge sund - heitswirtschaft. Beide Länder stehen vor der Herausforderung einer immer älter werdenden Gesellschaft, einer wachsenden Zahl chronisch Kranker und knapper wer - denden Personalressourcen. Grenz über - greifende Austauschtreffen wie dieses, bieten die Möglichkeit, Erfahrungen, Ideen und technisches Wissen auszutauschen und nach gemeinsamen Lösungen zu suchen, sagt Spijksma. Viele Krankenhäuser und Versicherungen im Grenzgebiet arbeiten bereits eng zusammen. Auch auf tech ni - scher und logistischer Ebene besteht der Wunsch nach mehr Kooperation. Die Niederländer schätzen nicht nur die Qualität deutscher Medizintechnik. Auf grund der steigenden Pflegekosten, werden auch der gemeinsame Einkauf und der Austausch von Personal und Patienten zu immer dringenderen Themen, so Spijksma. Die Reise soll zahlreiche Gelegenheiten bieten, individuelle Gespräche mit poten ziellen Abnehmern zu führen und die deutschniederländische Zusammenarbeit im Gesundheitssektor zu intensivieren. Elisabeth van Bezooijen KONTAKT/CONTACT Kai Esther Feldmann T 0031 (0) E 14

15 Offsetdruck. Digitaldruck. Web-to-Print. Bussardweg 5 D Neuss T: +49(0)

16 service REFERENZ- CHECK / GETUIGSCHRIFTEN- CHECK Überblick im Bewerberdschungel Overzicht in de sollicitantenjungle Wanneer een bedrijf in het buur land naar geschikt personeel zoekt, ontstaan er al snel mis verstanden. Nederlandse bedrijven kunnen doorgaans weinig beginnen met het Arbeits zeugnis ofwel getuigschrift dat Duitse sollicitanten gewoonlijk meebrengen, zegt Julia Striegl, personeelsadviseur bij de DNHK: Duitse getuigschriften zijn op een specifieke manier opgebouwd en geformuleerd. Wanneer een werkgever niet op de hoogte is van de gangbare criteria en formuleringen, onder andere door het ontbreken van toereikende kennis van de Duitse taal, is het lastig een goede inschatting te maken. Sucht ein Unternehmen im Nachbar land nach geeignetem Personal, entstehen schnell Missverständnisse. Deutsche Unternehmen empfinden es als großen Nachteil, dass ihnen Bewerber aus den Niederlanden meist kein qualifiziertes Arbeits - zeugnis vorlegen können, sagt Julia Striegl, Personalberaterin der DNHK: Mit den angebotenen Referenzen früherer Vorgesetzter können sie wenig anfangen zum einen, weil ihnen die Sprach - kenntnisse fehlen, zum anderen, weil sie die Referenz oft mangels Detailkenntnis des niederländischen Arbeits marktes nicht korrekt ein schätzen können. De DNHK biedt daarom in het kader van haar eigen personeels - bemiddeling, maar ook voor derden, controle van Duitse getuig - schriften en referenties aan. Een Duits getuigschrift is standaard opgebouwd uit een prestatie gedeelte (Leistungsteil) en een gedrags gedeelte (Verhaltensteil), waarin bijvoor beeld aspecten als arbeidsbereidheid, arbeids bekwaamheid, vakkennis, manier van werken en prestaties worden behandeld. Omdat Duitse getuigschriften altijd positief moeten worden geformuleerd, ook als zij kritiek bevatten, is er een eigen getuigschriften - taal ontstaan. Zo betekent een formulering als Er hat zum positiven Betriebsklima beigetragen dat een medewerker vooral bezig was met feesten in plaats van werken. Ook is het over het algemeen niet positief bedoeld wanneer herhaaldelijk de punctualiteit of precisie van de medewerker wordt benadrukt. Het is niet verwonderlijk dat Nederlandse werkgevers deze formuleringen over het algemeen niet goed kunnen beoordelen, zegt Striegl. Door het getuigschrift aan een DNHK-toets te laten onderwerpen, hebben zij de mogelijkheid om aanzienlijk sneller en met de juiste kennis van zaken een wel - overwogen inschatting van de sollicitant te maken. Indien nodig contacteren de personeels - adviseurs van de DNHK het bedrijf dat het getuig - schrift heeft afgegeven, stellen vragen over de sollicitant en vatten uit eindelijk de resultaten van het onderzoek samen. lbg Die DNHK bietet daher im Rahmen ihrer Personal vermittlung und auch für dritte Kunden die Über prüfung niederländischer Referenzen an. Auf Wunsch nehmen die Personalberater der Handelskammer Kontakt mit den angegebenen Unter nehmen auf, befragen sie zum Bewerber und erstellen anschließend eine Zusammen fassung der Gespräche. Je nachdem, wie schnell die betreffenden Personen ihre Referenzen abgeben können, ist eine schriftliche Aus wer - tung bereits in weniger als einer Woche möglich, so Striegl. Zu den wichtigsten Punkten, die während eines Referenz- Checks angesprochen werden, gehören etwa Fragen zu den Verantwort lich keiten eines Bewerbers in seinem früheren Arbeitsverhältnis. Wo lagen starke, wo schwache Eigen - schaften? Welche Charakter züge prägten den Mitar - beiter? Welche Ziele hat er erreicht, welche nicht? Wichtig ist auch, unter welchen Umständen die Beendigung des Vertrages erfolgte und ob der Arbeitgeber den Bewerber wieder einstellen würde, so Striegl. Deutschen Kunden bietet sich damit die Möglich keit, mit erheblicher Zeitersparnis und zusätz licher Expertise eine ausgewogene Einschätzung des Bewerbers zu treffen. lbg Foto: DNHK / Joop van Reeken KONTAKT/CONTACT Julia Striegl T 0031 (0) E 16

17 Lufthansa vanuit Rotterdam The Hague naar München Twee dagelijkse vluchten naar München met aansluitingen naar gehele wereld De route die door Lufthansa op 1 oktober 2012 voor het eerst gevlogen werd tussen luchthaven Rotterdam The Hague en München, heeft zich bewezen als een aangename en efficiënte vlucht voor zowel zakelijke als vakantie reizigers. De route die door Lufthansa op 1 oktober 2012 voor het eerst gevlogen werd tussen luchthaven Rotterdam The Hague en München, heeft zich bewezen als een aangename en efficiënte vlucht voor zowel zakelijke als vakantie reizigers. Op 1 oktober begon Lufthansa dagelijkse vluchten vanuit Rotterdam The Hague naar de Beierse hoofdstad München. Deze vluchten worden uitgevoerd met een moderne Bombardier Canadair Jet 900 met 90 stoelen in twee klassen indeling; Business- en Economy Class. München is een gewilde bestemming voor reizigers vanuit Rotterdam/Den Haag en omgeving, voor zowel zakelijke als vakantie reizigers. München wordt ook vaak gebruikt als een luchthaven voor transit passagiers vanwege de veelvuldige diensten die Lufthansa aan haar passagiers aanbiedt. Zo vind men onder andere, in totaal vierkante meter luxe lounges waar de passagier kan werken of ontspannen voor de vlucht. Luchthaven München is meerdere keren bekroond met de titel Best European Airport door de prestigieuze Skytrax Awards. In de zeer moderne Terminal 2, de Lufthansa Terminal, is slecht 35 minuten nodig om de aansluitende vlucht te nemen. Door de geharmoniseerde vluchttijden hebben passagiers vanuit Rotterdam The Hague dagelijks de mogelijkheid om een aansluitende vlucht te nemen naar meer dan 70 bestemmingen wereldwijd of een dag te werken in München. Uiteraard bieden deze vluchten ook de mogelijkheid om in een dag München te bezichtigen en daarnaast te winkelen. De soepele aansluitingen bieden de mogelijkheid om vrijwel direct door te vliegen naar, onder andere, bestemmingen zoals Sjanghai, Hong Kong en Mumbai, Jeddah, New York en Sao Paolo. Uiteraard zijn er ook talloze bestemmingen in Europa die via München te bereiken zijn zoals Istanbul, Wenen, Moskou en Zürich. Vluchttijden; Rotterdam (RTM) München (MUC), Terminal 2 ROTTERDAM MÜNCHEN LH2315 RTM MUC LH2317 RTM MUC MÜNCHEN ROTTERDAM LH2314 MUC RTM LH2316 MUC RTM Gemiddelde vluchttijd bedraagt 1 uur 30 minuten. Vluchten kunnen worden geboekt via via Lufthansa call center ( 0,15 per minuut) of via een reisagent. Retourvlucht vanaf Rotterdam The Hague naar München is te boeken al vanaf 109,- inclusief alle belastingen en toeslagen.

18 nieuwe leden neue mitglieder DEUTSCHE LEASING NEDERLAND BV Amsterdam 0031 (0) niederlande-nl.html COURTESIE INTERNATIONAL BUSINESS AFFAIRS Almere 0031 (0) HOLDING VAN LANDSCHOOT BV De Lutte 0031 (0) ANWALTSKANZLEI FRIEDEMANN Münster 0049 (0) MTU MAINTENANCE LEASE SERVICES BV Amsterdam 0031 (0) PUTMAN GROEP Westervoort 0031 (0) SAILINGAWAY24 Bremerhaven 0049 (0) RENFRO BV Amstelveen 0031 (0) SEPAY BV Den Haag 0031 (0) GMW ADVOCATEN Den Haag 0031 (0) HOLONITE BV Tholen 0031 (0) POLYGRAPHIC INTERNATIONAL BV Nieuwegein 0031 (0) MANIMATH BV Drunen 0031 (0) FIRMUS PRODUCTS BV Geffen 0031 (0) STEUERBERATER KUCK Krefeld 0049 (0) COGNE EDELSTAHL GMBH Ratingen 0049 (0) SMURFIT KAPPA RECYCLING GMBH Mönchengladbach 0049 (0) smurfitkappa.de ACTC GMBH Düsseldorf 0049 (0) BURGIA SAUERLAND GMBH Düsseldorf 0049 (0)

19 SCHMIDT GLÜCKSTADT GMBH Glückstadt 0049 (0) XORTA GLOBAL MANAGEMENT GMBH Elmshorn 0049 (0) HALLMARK DISTRIBUTION GMBH Elmshorn 0049 (0) FRITZ-KOLA GMBH Hamburg 0049 (0) WESEMANN GMBH Syke 0049 (0) SOLARLUX ALUMINIUM SYSTEME GMBH Bissendorf 0049 (0) MEDENTEX GMBH Bielefeld 0049 (0) medentex.com ED. ZÜBLIN AG Duisburg 0049 (0) RECHTSANWALTSKANZLEI M. MATZKEIT Wülfrath 0049 (0) HOPPE-FRANKE GMBH & CO. KG MALERBETRIEB Ibbenbüren 0049 (0) WILLEMSEN & HUBERT STB GMBH & CO. KG Weeze 0049 (0) GRÖNER HARNECKER LOGISTIK GMBH Chemnitz 0049 (0) EUROGREEN GMBH Betzdorf 0049 (0) MSF GMBH Altenahr 0049 (0) AIDA TEXTILVERTRIEBS GMBH Köln 0049 (0) DIENSTVERLENING / DIENSTLEISTUNGEN HANDEL / HANDEL INDUSTRIE / INDUSTRIE RECHT & FINANCIËN / RECHT & FINANZEN BLOUNT GMBH Tübingen 0049 (0) BRANDMAKER GMBH Karlsruhe 0049 (0) PREBECK GMBH Bogen 0049 (0)

20 nieuwe leden I N V E s t I t I o N E N / I N V E s t E R I N g E N REWIN West-Brabant Foto: REWIN KONTAKT/CONTACT Standort/Locatie: Breda Mitarbeiter/Medewerkers: 23 Maurice Vermeulen T 0031 (0) E De regionale ontwikkelings maat schap pij NV REwIN west-brabant begeleidt al 28 jaar bedrijven die zich in de regio west- Brabant willen vestigen. Zij krij gen advies en ondersteuning op het gebied van vast - goed, subsidies, vergunningen en met ondersteuning van de DNHK over fiscale aangelegenheden. west-brabant is een aantrekkelijke vesti gings regio voor bedrijven, zegt Maurice Vermeulen, senior adviseur bij REwIN. Zo telt west- Brabant onder andere door de strategische ligging tussen Rotterdam en antwerpen en de uit stekende infrastructuur de meeste Benelux-vestigingen van Neder - land. Recentelijk heeft REwIN de Duitse bedrijven Dr. Falk, Bürkert, Kärcher en Köttermann naar west-brabant begeleid. nk Die regionale Wirtschafts förderungs - gesellschaft NV REWIN West-Brabant begleitet seit 28 Jahren Unter neh men, die sich in der Region West-Brabant nieder - lassen wollen. Sie erhalten Unter stützung auf den Gebieten Immobilien, Fördermittel, Genehmigungen und mit Unterstützung der DNHK bei Fiskal ange legenheiten. West-Brabant ist für Unter nehmen eine attraktive Region für Ansied lungen, sagt Maurice Vermeulen, Senior-Berater bei REWIN. Dank ihrer strategi schen Lage zwischen Rotterdam und Antwerpen und der hervorragenden Infrastruktur zählt West-Brabant die meisten Benelux-Nieder - lassungen der Niederlande. Zuletzt hat REWIN die deutschen Unter nehmen Dr. Falk, Bürkert, Kärcher und Kötterman nach West-Brabant begleitet. nk B a u / B o u w Hochtief PPP Solutions Het Duitse bouwconcern Hochtief biedt met zijn dochter onder - neming PPP solutions publiek-private samenwerkingsconcepten voor onderhoud, modernisering en uitbreiding van infrastructuur en openbare gebouwen. steden en gemeenten kunnen hierdoor hun begroting ontlasten en toch dringend noodzakelijke bouw- en infrastructuurprojecten realiseren. Momenteel is PPP solutions betrokken bij 32 projecten met een totaal investeringsvolume van rond de zeven mld. euro, waaronder ook de verbreding van de Nederlandse autosnelwegen a1 en a6. Deze beide snelwegen moeten vanaf 2020 de verkeerscapaciteit tussen amsterdam, luchthaven schiphol en almere duidelijk vergroten. evb Foto: Hochtief KONTAKT/CONTACT Standort/Locatie Essen Mitarbeiter/Medewerkers: Bernd Reuther T E Der deutsche Baukonzern Hochtief bietet mit seiner Tochter gesell - schaft PPP Solutions öffentlich-private Partnerschaften für die Instandhaltung, Modernisierung und den Ausbau von Infrastruktur sowie öffentlichen Einrichtungen. Städte und Gemeinden können ihre Haushalte entlasten und trotzdem dringend notwendige Bauund Infrastrukturprojekte realisieren. Momentan ist PPP Solutions an 32 Projekten mit einem Investitionsvolumen von rund sieben Mrd. Euro beteiligt. Dazu gehört auch der Ausbau der nieder län - dischen Autobahnen A1 und A6. Sie sollen ab 2020 die Verkehrs - kapazität zwischen Amsterdam, dem Flughafen Schiphol und der Stadt Almere deutlich steigern. evb 20

4. Deutsch-Niederländisches Wirtschaftsforum

4. Deutsch-Niederländisches Wirtschaftsforum 4. Deutsch-Niederländisches Wirtschaftsforum 4. Duits-Nederlandse Handelsdag BORUSSIA-PARK Mönchengladbach 12.11.2013, 13:00 bis 19:00 Uhr 12.11.2013, 13.00 tot 19.00 uur Ziele und Inhalte Freunde treffen

Nadere informatie

Over dit boek. Richtlijnen voor gebruik

Over dit boek. Richtlijnen voor gebruik Over dit boek Dit is een digitale kopie van een boek dat al generaties lang op bibliotheekplanken heeft gestaan, maar nu zorgvuldig is gescand door Google. Dat doen we omdat we alle boeken ter wereld online

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJKDERNEDER LAN DEN. JAARGANG 1957 Nr. 56

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJKDERNEDER LAN DEN. JAARGANG 1957 Nr. 56 48 (1956) Nr. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJKDERNEDER LAN DEN JAARGANG 1957 Nr. 56 A. TITEL Notawisseling tussen de Nederlandse Regering en de Duitse Bondsregering betreffende de wedertoepassing van

Nadere informatie

bab.la Uitdrukkingen: Zakelijke correspondentie Bestelling Nederlands-Duits

bab.la Uitdrukkingen: Zakelijke correspondentie Bestelling Nederlands-Duits bab.la Uitdrukkingen: Zakelijke correspondentie Bestelling Nederlands-Duits Bestelling : Bestelling plaatsen Wij overwegen de aanschaf van... Wir ziehen den Kauf von... in Betracht... Formeel, voorzichtig

Nadere informatie

Sommerfest 2011 Zomerfeest 2011

Sommerfest 2011 Zomerfeest 2011 Sommerfest 2011 Zomerfeest 2011 DNHK semina SCHLOSS ZEIST AM FREITAG, 17. JUNI 2011 SLOT ZEIST OP VRIJDAG 17 JUNI 2011 Gemeenschapszin Gemeinschaft SErfolg erfordert Gemeinschaft. Dieses Motto liegt seit

Nadere informatie

Logboek bij de lessenserie over. Cengiz und Locke. van Zoran Drvenkar. Groep: Leden: 1. 2. 3. 4. 5. 6. Fragment:

Logboek bij de lessenserie over. Cengiz und Locke. van Zoran Drvenkar. Groep: Leden: 1. 2. 3. 4. 5. 6. Fragment: Logboek bij de lessenserie over Cengiz und Locke van Zoran Drvenkar Groep: Leden: 1. 2. 3. 4. 5. 6. Fragment: ANWEISUNGEN Dit is een serie van drie lessen. Jullie gaan in zes groepen van vier of vijf leerlingen

Nadere informatie

Gegarandeerde verzorging klant gaat voor alles

Gegarandeerde verzorging klant gaat voor alles Gegarandeerde verzorging klant gaat voor alles DKV Euro Service werkt met de Satellic Box voor afrekenen van de nieuwe Belgische tol Op 1 april 2016 gaat in België een nieuw satellietgestuurd tolsysteem

Nadere informatie

Ruzie maken Streiten

Ruzie maken Streiten Ruzie maken Streiten Als kinderen ruzie maken Wenn kinder sich streiten Kinderen maken ruzie. Dat gebeurt in elk gezin. Ruzie om een stuk speelgoed, een spelletje dat uit de hand loopt, een jaloerse reactie

Nadere informatie

Duits - Havo 3 - Hoofdstuk 5 samenvatting

Duits - Havo 3 - Hoofdstuk 5 samenvatting Duits - Havo 3 - Hoofdstuk 5 samenvatting Rode tekst = tip Grammatica Imperfekt (verleden tijd) wollen (willen) sollen (moeten) müssen (moeten) wissen (weten) ich wollte sollte musste wusste du wolltest

Nadere informatie

Lost Cities Spielanleitung/Spielregeln. Brettspielnetz.de Team Copyright 2016 Brettspielnetz.de

Lost Cities Spielanleitung/Spielregeln. Brettspielnetz.de Team Copyright 2016 Brettspielnetz.de Lost Cities Spielanleitung/Spielregeln Brettspielnetz.de Team Copyright 2016 Brettspielnetz.de Inhalt Lost Cities Spielregeln...1 Einleitung und Spielidee...2 Der Spielverlauf...4 Eine Karte in eine Reihe

Nadere informatie

gezellig Het was een leuke dag en het was leuk om deze dag te doen want beter Toppie leuk man het was prima Echt leuk Dag kan niet meer stuk

gezellig Het was een leuke dag en het was leuk om deze dag te doen want beter Toppie leuk man het was prima Echt leuk Dag kan niet meer stuk Hoe vonden jullie de dag vandaag? Positief feedback: gezellig Het was een leuke dag en het was leuk om deze dag te doen want beter dan les. Toppie man het was prima Echt leuk Dag kan niet meer stuk leerzaam,

Nadere informatie

Neue Ansätze zur Optimierung der Biogasgewinnung

Neue Ansätze zur Optimierung der Biogasgewinnung Neue Ansätze zur Optimierung der Biogasgewinnung Nieuwe aanzetten ter optimalisatie van de biogaswinning Mittwoch, 10.04.2013 10-15 Uhr im Bagno, Steinfurt Einladung Hiermit laden wir Sie herzlich ein

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1993 Nr. 44

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1993 Nr. 44 38 (1956) Nr. 3 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1993 Nr. 44 A. TITEL Vierde Aanvullende Overeenkomst tussen het Koninkrijk der Nederlanden en de Bondsrepubliek Duitsland bij het

Nadere informatie

Kapitel 8 Nervenkitzel

Kapitel 8 Nervenkitzel 1: Am See Kapitel 8 Nervenkitzel 4. 1. gedacht 4. kans 2. blokken 5. verknalt 3. kamerarrest 6. redt 6. 1. Groβeltern Köningswinter 2. Bruder Brandenburg 3. Ste. Maxime Campingplatz 4. Sylt Insel 5. zu

Nadere informatie

Taaltips voor succesvol zakendoen in het Duits

Taaltips voor succesvol zakendoen in het Duits Taaltips voor succesvol zakendoen in het Duits Dit document is samengesteld als aanvulling op de test Succesvol zakendoen in het Duits. Wilt u ontdekken hoe goed u geëquipeerd bent voor zakendoen met Duitstalige

Nadere informatie

Aanvraag tegemoetkoming KOB/Antrag auf KOB-Zuschuss

Aanvraag tegemoetkoming KOB/Antrag auf KOB-Zuschuss Aanvraag tegemoetkoming KOB/Antrag auf KOB-Zuschuss U krijgt de tegemoetkoming KOB als 90% of meer van uw wereldinkome onder de belasting valt. Het wereld is uw totale uit Nederland en daarbuiten. Dit

Nadere informatie

Top 100 Duitse woorden

Top 100 Duitse woorden Top 100 Duitse woorden hinter achter hinten achteraan letzten Monat afgelopen maand schon al nur (of: nur noch) alleen maar nur noch alleen nog wenn als bitte alstublieft (als je iets geeft) immer altijd

Nadere informatie

UW PARTNER IN KUNSTSTOF SPUITGIETTECHNIEK VAN IDEE TOT EINDPRODUCT

UW PARTNER IN KUNSTSTOF SPUITGIETTECHNIEK VAN IDEE TOT EINDPRODUCT UW PARTNER IN KUNSTSTOF SPUITGIETTECHNIEK VAN IDEE TOT EINDPRODUCT Dupo Plastics Dupo Plastics is een full service spuitgietbedrijf. Wij begeleiden de klant vanaf het allereerste idee tot aan het eindproduct.

Nadere informatie

Shipping Technics Logistics 2015 29. und 30. September 2015

Shipping Technics Logistics 2015 29. und 30. September 2015 Shipping Technics Logistics 2015 Deutschlands einzige Binnenschifffahrts- Fachmesse Dienstag, 29. und Mittwoch 30. September 2015 in der Caterpillar CAT CG132-12 LNG Motor Leistung pro Zylinder 50 kw Erhältlich

Nadere informatie

U hebt hier het activiteitenprogramma voor de periode van 20 juli t/m 2. augustus. Het zijn de activiteiten zoals deze georganiseerd worden door

U hebt hier het activiteitenprogramma voor de periode van 20 juli t/m 2. augustus. Het zijn de activiteiten zoals deze georganiseerd worden door Beste lezer, U hebt hier het activiteitenprogramma voor de periode van 20 juli t/m 2 augustus. Het zijn de activiteiten zoals deze georganiseerd worden door de vereniging voor Evangelisatie & Recreatie.

Nadere informatie

Stammtisch an der Küste 22.05.2014 25.05.2014

Stammtisch an der Küste 22.05.2014 25.05.2014 Stammtisch an der Küste 22.05.2014 25.05.2014 23 campers Deze keer in het Nederlands. Dit leek ons nu wel eens tijd worden Joke en ik hopen dat jullie het kunnen vertalen. Woensdag 21 mei waren er al veel

Nadere informatie

Social Media Marketing

Social Media Marketing Social Media im Marketing Social Media Marketing Soziale Netzwerke und deren Einsatzmöglichkeiten im Marketing Facebook, Twitter & Co. - Nutzen Sie es?! Das Wie? des Images 1. Social Media im Marketing

Nadere informatie

Open Glass. The global leader in door opening solutions* * Leader mondial de la sécurisation des accès

Open Glass. The global leader in door opening solutions* * Leader mondial de la sécurisation des accès Open Glass The global leader in door opening solutions* * Leader mondial de la sécurisation des accès Open Glass Eine neue Perspektive für mehr Transparenz. The global leader in door opening solutions*

Nadere informatie

Helfrichstraat 28, NL-6562 WV Groesbeek T: 0031(0)647892036 / F: 0031(0)243972353 E-mail: info@mandjesbloembollen.nl www.mandjesbloembollen.

Helfrichstraat 28, NL-6562 WV Groesbeek T: 0031(0)647892036 / F: 0031(0)243972353 E-mail: info@mandjesbloembollen.nl www.mandjesbloembollen. Helfrichstraat 28, NL-6562 WV Groesbeek T: 0031(0)647892036 / F: 0031(0)243972353 E-mail: info@mandjesbloembollen.nl www.mandjesbloembollen.nl Sehr geehrte Geschäftspartner, Gerne möchten wir Ihnen die

Nadere informatie

Gegenbesuch des HBBK in Nijmegen. 15. Januar 2014. groepswerk en stadsbezoek. Gruppenarbeit und Stadtbesichtigung. Nijmegen is een heel mooie stad.

Gegenbesuch des HBBK in Nijmegen. 15. Januar 2014. groepswerk en stadsbezoek. Gruppenarbeit und Stadtbesichtigung. Nijmegen is een heel mooie stad. Gegenbesuch des HBBK in Nijmegen 15. Januar 2014 Die Schüler sollten aufschreiben, was ihnen gefallen hat. De leerlingen moesten opschrijven wat hun goed bevallen is. Das schrieb die deutsche Klasse Gruppenarbeit

Nadere informatie

Geachte campinggasten van Recreatiecentrum Slootermeer en Recreatiecentrum Scholtenhof,

Geachte campinggasten van Recreatiecentrum Slootermeer en Recreatiecentrum Scholtenhof, Geachte campinggasten van Recreatiecentrum Slootermeer en Recreatiecentrum Scholtenhof, In dit boekje treft u het programma van de aankomende vakantieperiode aan. Ook dit jaar zullen er weer de bekende

Nadere informatie

goed verzekerd én (dus) vele vakantie-euro s besparen...

goed verzekerd én (dus) vele vakantie-euro s besparen... ouder dan 20? Älter als 20 Jahre? goed verzekerd én (dus) vele vakantie-euro s besparen... Gut versichert und (daher) viele Ferien-Euros sparen... Driekleur Verzekeringen, de specialist in recreatieverzekeringen,

Nadere informatie

Die Brücke von zwei Projekten die Brücke zwischen zwei Ländern De brug tussen twee projecten de brug tussen twee landen

Die Brücke von zwei Projekten die Brücke zwischen zwei Ländern De brug tussen twee projecten de brug tussen twee landen Vom Projekt Eine Wohn-Sorge-Zone in Niederländisch- Deutscher Perspektive zum Projekt Grenzüberbrückend Leben im Alter Vanuit het project Een Woon-Zorg-Zone in Duits- Nederlands perspectief naar het project

Nadere informatie

Zakendoen in Zuid-Duitsland: Limburg, Laptop & Lederhose 07-05-2015

Zakendoen in Zuid-Duitsland: Limburg, Laptop & Lederhose 07-05-2015 Zakendoen in Zuid-Duitsland: Limburg, Laptop & Lederhose 07-05-2015 Postennet Duitsland 2 Kerntaken postennet Duitsland stimulering van internationaal ondernemen en samenwerken positieve beeldvorming van

Nadere informatie

Vakantiehuizen en vakantiewoningen(of Appartementen) Exclusief op het eiland Ameland.

Vakantiehuizen en vakantiewoningen(of Appartementen) Exclusief op het eiland Ameland. Vakantiehuizen en vakantiewoningen(of Appartementen) Exclusief op het eiland Ameland. 1 Vakantieobject omschrijvingsvoorwaarden: Belangrijk!! De reclame-opdracht aan ameland-tips.de komt uitsluitend tot

Nadere informatie

Op weg naar Duitsland: der Weg ist steinig und hart, aber machbar!

Op weg naar Duitsland: der Weg ist steinig und hart, aber machbar! Op weg naar Duitsland: der Weg ist steinig und hart, aber machbar! Een ervaringsverhaal van ir. Heico Timmers KvK-bijeenkomst Duitsland, Vianen, 24.06.2014 Bild EDR Op weg naar Duitsland - Heico Timmers

Nadere informatie

Binnendifferenzierung Schnellere TN können mit den Arbeitsblättern 2a und 2b arbeiten.

Binnendifferenzierung Schnellere TN können mit den Arbeitsblättern 2a und 2b arbeiten. ab les 2: WIE? WAT? WAAR? Vorbereitung Kopieren Sie die Arbeitsblätter auf festes Papier und schneiden Sie die Informationskärtchen aus. Pro Gruppe von 4 Personen brauchen Sie jeweils die Arbeitsblätter

Nadere informatie

Juridische aspecten van het zakendoen in Duitsland

Juridische aspecten van het zakendoen in Duitsland Welkom Road2Germany Juridische aspecten van het zakendoen in Duitsland Uw juridisch-fiscale wegwijzer in Duitsland 24-06-2014 Zakendoen in Duitsland Geschäftsklima Wirtschaft so euphorisch wie seit 1991

Nadere informatie

ES-S7A. Außensirene. www.etiger.com

ES-S7A. Außensirene. www.etiger.com ES-S7A Außensirene www.etiger.com DE Merkmale - Funkverbindung für eine einfache Installation - Radiofrequenzsicherheit des Zubehörs: über eine Million Codekombinationen - EEPROM-Informationsschutz, keine

Nadere informatie

NEDERLANDSCH-DUITSCHE KULTUURGEMEENSCHAP - DEN HAAG NEDERLANDSCH - DUITSCH DEUTSCH - NIEDERLANDISCH

NEDERLANDSCH-DUITSCHE KULTUURGEMEENSCHAP - DEN HAAG NEDERLANDSCH - DUITSCH DEUTSCH - NIEDERLANDISCH NEDERLANDSCH-DUITSCHE KULTUURGEMEENSCHAP - DEN HAAG NEDERLANDSCH - DUITSCH DEUTSCH - NIEDERLANDISCH NIEDERLANDISCH-DEUTSCHE KULTURGEMEINSCHAFT - DEN HAAG Ik hoop en verwacht, dat de taalcursussen der Nederlandsch-Duitsche

Nadere informatie

Ervaringen zomercursus ESPRO Fit for Europe Von Davy Houwen (Niederlande)

Ervaringen zomercursus ESPRO Fit for Europe Von Davy Houwen (Niederlande) Niederrhein-Magazin Nr.3, Seite 13 Ervaringen zomercursus ESPRO Fit for Europe Von Davy Houwen (Niederlande) Er zijn van die momenten in je leven die je je hele leven bijblijven. De zomercursus ESPRO 2006

Nadere informatie

Wijziging doorgeven/änderungsmeldung

Wijziging doorgeven/änderungsmeldung Wijziging doorgeven/änderungsmeldung Kinderbijslag/Kindergeld Wijzigingen in uw gezinssituatie kunnen gevolgen hebben voor uw kinderbijslag. Geef een wijziging daarom binnen vier weken door met dit formulier.

Nadere informatie

Voorbeeld Instellingsexamen. Toets Duits Spreken/Gesprekken voeren B1

Voorbeeld Instellingsexamen. Toets Duits Spreken/Gesprekken voeren B1 Voorbeeld Instellingsexamen Toets Duits Spreken/Gesprekken voeren B1 1 Voorblad toets Duits spreken/gesprekken voeren B1... 2 2 Informatie voor de kandidaat... 3 3 Informatie voor de toetsleider... 7 4

Nadere informatie

Woordenlijst Communicatie/Argumentatie

Woordenlijst Communicatie/Argumentatie Westfälische Wilhelms-Universität Münster Workshop: Mediagebruik in de taalklas Frauke König M.A. Woordenlijst Communicatie/Argumentatie mijns inziens, naar mijn oordeel naar mijn (bescheiden) mening volgens

Nadere informatie

EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH

EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH Kapitel 19: Verkehr(smeldungen) von Emmerich nach Nijmegen A) Werken over de grens Het wordt steeds drukker tussen Duitsland en Nederland. Hier een artikel van 22 juli 2004

Nadere informatie

manege Nieuwvliet strandritten vakantiewoningen brasserie Strandritte Ferienwohnungen Brasserie

manege Nieuwvliet strandritten vakantiewoningen brasserie Strandritte Ferienwohnungen Brasserie manege Nieuwvliet strandritten vakantiewoningen brasserie Strandritte Ferienwohnungen Brasserie Hartelijk welkom! Herzlich willkommen! Hartelijk welkom bij manege Hippo d Or Nieuwvliet! Het strand roept

Nadere informatie

Venrayseweg 108 5928 RH Venlo

Venrayseweg 108 5928 RH Venlo Venrayseweg 108 5928 RH Venlo Sumarbox is gespecialiseerd in het produceren en distribueren van opzettrays van zowel golf- als massief karton. Sumarbox richtet Steigen für Obst, Gemüse, Backwaren aus Well-

Nadere informatie

DNL Konferenz Sprache - Beratung - Arbeit NLD Conferentie Taal Advies Werk 13.03.2015

DNL Konferenz Sprache - Beratung - Arbeit NLD Conferentie Taal Advies Werk 13.03.2015 DNL Konferenz Sprache - Beratung - Arbeit NLD Conferentie Taal Advies Werk 13.03.2015 Willkommen/ Welkom Hans Alberse Bürgermeister der Gemeinde Oude IJsselstreek Burgemeester van de gemeente Oude IJsselstreek

Nadere informatie

Je werkt in een ijszaak op de boulevard van Scheveningen en een Duitse toerist spreekt je aan

Je werkt in een ijszaak op de boulevard van Scheveningen en een Duitse toerist spreekt je aan Opdrachten Taaldorp Duits Om sommige onderstaande opdrachten te kunnen doen moet je beschikken over geld. Dit kun je bij de pinautomaat verkrijgen. Volg de instructies op de pinautomaat. Situatie 1: Leerling

Nadere informatie

Verschillen tussen Ultimo Facility Management en Lite

Verschillen tussen Ultimo Facility Management en Lite Verschillen tussen Ultimo Facility Management en Lite Ultimo Software Solutions bv Waterweg 3 8071 RR Nunspeet www.ultimo.com www.ultimo.com Voorwoord Dit document is bedoeld om de verschillen weer te

Nadere informatie

Wanderungsprofile Migratieprofielen EUREGIO

Wanderungsprofile Migratieprofielen EUREGIO Wanderungsprofile Migratieprofielen Ergebnisse im Überblick Feitenoverzicht Gebiet Deutscher Teil der : Sehr leichte Gewinne bei den Wanderungen und sehr leichte Verluste bei der natürlichen Bevölkerungsentwicklung

Nadere informatie

Inhalt / Inhoud. Nederland - Deutschland. INTERREG IV A programma Belang voor de regio. INTERREG IV A-Programm - Bedeutung für die Region

Inhalt / Inhoud. Nederland - Deutschland. INTERREG IV A programma Belang voor de regio. INTERREG IV A-Programm - Bedeutung für die Region Nederland Deutschland INTERREG IV A programma Belang voor de regio INTERREG IV AProgramm Bedeutung für die Region Inhalt / Inhoud Grenzübergreifende Programme / Grensoverschrijdende programma s Schwerpunkte

Nadere informatie

Wat we gaan doen vandaag... Geef complimenten

Wat we gaan doen vandaag... Geef complimenten Wat we gaan doen vandaag... Interview: sprankelend moment Paradigma verandering: van problemen oplossen naar bouwen aan oplossingen Attitude verandering: cheerleading Wat neem je mee? Vier pijlers positieve

Nadere informatie

WELKOM! WILLKOMMEN! Opening en openheid van zaken

WELKOM! WILLKOMMEN! Opening en openheid van zaken WELKOM! WILLKOMMEN! Opening en openheid van zaken #NDIX #NDIXrelatiedag NDIX Relatiedag, 12 juni 2013, Grolsch Veste Enschede Doel van NDIX NDIX Ziele Semi-publieke organisatie sinds 2001, met als doelen:

Nadere informatie

Knappe koppen R e s e a R c h & D e v e l o p m e n t

Knappe koppen R e s e a R c h & D e v e l o p m e n t Das deutsch-niederländische Wirtschaftsmagazin Het Nederlands-Duitse economisch magazine Nr.2 2015 F o R s c h u n g & e n t w i c k l u n g Kluge Köpfe Knappe koppen R e s e a R c h & D e v e l o p m

Nadere informatie

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1965 Nr. 80

TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN. JAARGANG 1965 Nr. 80 60 (1963) Nr. 1 TRACTATENBLAD VAN HET KONINKRIJK DER NEDERLANDEN JAARGANG 1965 Nr. 80 A. TITEL Overeenkomst tussen de bevoegde Nederlandse en Duitse autoriteiten betreffende de toepassing van artikel 73,

Nadere informatie

a Luister en noteer. Hören Sie und notieren Sie die Nummer des passenden Dialogs zu den Bildern.

a Luister en noteer. Hören Sie und notieren Sie die Nummer des passenden Dialogs zu den Bildern. Hoi, ik heet LES Hallo, ik ben a Lister en noteer. Hören Sie nd notieren Sie die Nmmer des passenden Dialogs z den Bildern. b Lister nog eens en vl in. Hören Sie ernet nd ergänzen Sie. ben goedemorgen

Nadere informatie

Doppelstunde zum Thema Een afspraak maken

Doppelstunde zum Thema Een afspraak maken Doppelstunde zum Thema Een afspraak maken von Hendrik Banneke, BBS 1 Leer Inhaltsverzeichnis 1. Lernziele...1 1.1 Übergeordnetes Stundenlernziel...1 1.2 Konkrete Lernziele der Unterrichtsstunde...1 Anhang...2

Nadere informatie

gemeinsam planen und umsetzen

gemeinsam planen und umsetzen INTERREG Deutschland - Nederland veiligheid & Overheid samen plannen en aanpakken Sicherheit & BehÖrden gemeinsam planen und umsetzen In de Euregio Rijn-Waal 1 In der Euregio Rhein-Waal Veiligheid & Overheid

Nadere informatie

PEOPLE TO PEOPLE ZUSAMMENARBEIT FÖRDERN SAMENWERKING STIMULEREN

PEOPLE TO PEOPLE ZUSAMMENARBEIT FÖRDERN SAMENWERKING STIMULEREN PEOPLE TO PEOPLE ZUSAMMENARBEIT FÖRDERN SAMENWERKING STIMULEREN PROGRAMMGEBIET PROGRAMMAGEBIED INTERREG V DEUTSCHLAND-NEDERLAND GRENZÜBERSCHREITENDE FÖRDERUNG MIT INTERREG V AURICH WITTMUND 1 ZUID- WEST-

Nadere informatie

KG 51R F K. 1 Gegevens van de aanvrager. 2 Gegevens van de echtgeno(o)t(e) of levenspartner van de aanvrager

KG 51R F K. 1 Gegevens van de aanvrager. 2 Gegevens van de echtgeno(o)t(e) of levenspartner van de aanvrager Naam en voornaam van de aanvrager Name und der antragstellenden Person Kinderbijslagnr. F K Kindergeld-Nr. KG 51R Bijlage Buitenland bij de aanvraag voor Duitse kinderbijslag van.. voor personen die een

Nadere informatie

Hoi, ik heet Les 1. Hallo Peter!

Hoi, ik heet Les 1. Hallo Peter! Hoi, ik heet Les Vul in. Ergänzen Sie die niederländischen Wörter und deren deutsche Übersetzung. avond dag goed middag morgen Germanische Sprachen Romanische Sprachen, z. B. Niederländisch Deutsch Englisch

Nadere informatie

ZAKENDOEN IN DUITSLAND; VOM WUNSCH ZUM ERFOLG. Aldo Lodder Nederlands-Duitse Handelskamer Vianen, 24 juni 2014

ZAKENDOEN IN DUITSLAND; VOM WUNSCH ZUM ERFOLG. Aldo Lodder Nederlands-Duitse Handelskamer Vianen, 24 juni 2014 ZAKENDOEN IN DUITSLAND; VOM WUNSCH ZUM ERFOLG Aldo Lodder Nederlands-Duitse Handelskamer Vianen, 24 juni 2014 Nederlands-Duitse Handelskamer (1/3) 35 Medewerkers, allen drietalig (NL/DE/GB) One-stop-shop

Nadere informatie

Taal vitaal. Einstufungstest. Durchführung und Auswertung

Taal vitaal. Einstufungstest. Durchführung und Auswertung Taal vitaal Einstufungstest Durchführung und Auswertung Mit diesem schriftlichen Test zu den Lehrbüchern Taal vitaal und Taal totaal können Sie Ihre Niederländischkenntnisse feststellen, um sich in unser

Nadere informatie

De mens-machine. Die Mensch-Maschine. Special Seite / Pagina 42 INDUSTRIE 4.0

De mens-machine. Die Mensch-Maschine. Special Seite / Pagina 42 INDUSTRIE 4.0 Das deutsch-niederländische Wirtschaftsmagazin Het Nederlands-Duitse economisch magazine Nr.2 2014 INDUSTRIE 4.0 Die Mensch-Maschine De mens-machine Special Seite / Pagina 42 Our G erman pr esence boosts

Nadere informatie

Kapitel 6 Frust oder Lust?

Kapitel 6 Frust oder Lust? Kapitel 6 Frust oder Lust? 1: Abgehauen 2. 1. ausreißen 2. völlig 3. endgültig 4a. Logo 4b. Alter 5a. Lager 5b. Zündkerzen 3. 1. Heb je ze niet allemaal op een rijtje? 2. Ben je je tong verloren? 6. 1.

Nadere informatie

Pers Niemandsland / Press No man s land. Anders kijken naar mensen; Verhoeven biedt ervaringstheater tijdens Festival a/d Werf

Pers Niemandsland / Press No man s land. Anders kijken naar mensen; Verhoeven biedt ervaringstheater tijdens Festival a/d Werf Pers Niemandsland / Press No man s land De Telegraaf 15/05/2008 Anders kijken naar mensen; Verhoeven biedt ervaringstheater tijdens Festival a/d Werf THEATER - Gehaast lopen we over straat. Daarbij passeren

Nadere informatie

Snelheids overtredingen met een klein schip Geschwindigkeitsübertretungen mit einem kleinen Boot

Snelheids overtredingen met een klein schip Geschwindigkeitsübertretungen mit einem kleinen Boot Auszug aus der Bußgelddatei für den Wassersport in den Niederlanden (siehe auch www.vaarbewijzen.nl) Anm.: In blauer Farbe sinngemäße deutsche Übersetzung Snelheids overtredingen met een klein schip Geschwindigkeitsübertretungen

Nadere informatie

Das erste niederländische Lesebuch für Anfänger

Das erste niederländische Lesebuch für Anfänger Aart Rembrandt Das erste niederländische Lesebuch für Anfänger Stufen A1 und A2 zweisprachig mit niederländisch-deutscher Übersetzung 1 Wir geben unser Bestes, um Tippfehler und Irrtümer zu vermeiden.

Nadere informatie

http://www.schoolsamenvatting.nl/ - De site voor samenvattingen

http://www.schoolsamenvatting.nl/ - De site voor samenvattingen GRAMMATICA OEFENINGEN DUITS Vertaal mbv woordenboek!!!! 1. Ik hoor het vrij vaak = Ich höre es oft 2. Op de eerste plaats = 3. Ik weet niet, of hij kan komen = 4. Hij wil zelfmoord plegen = 5. Kunt u mij

Nadere informatie

De mens-machine. Die Mensch-Maschine. Special Seite / Pagina 42 INDUSTRIE 4.0

De mens-machine. Die Mensch-Maschine. Special Seite / Pagina 42 INDUSTRIE 4.0 Das deutsch-niederländische Wirtschaftsmagazin Het Nederlands-Duitse economisch magazine Nr.2 2014 INDUSTRIE 4.0 Die Mensch-Maschine De mens-machine Special Seite / Pagina 42 Our G erman pr esence boosts

Nadere informatie

Heel veel ruimte L A N D S C H A P S P L A N N I N G E N - I N R I C H T I N G. Ganz viel Raum L A N D S C H A F T S P L A N U N G U N D B A U

Heel veel ruimte L A N D S C H A P S P L A N N I N G E N - I N R I C H T I N G. Ganz viel Raum L A N D S C H A F T S P L A N U N G U N D B A U Das deutsch-niederländische Wirtschaftsmagazin Het Nederlands-Duitse economisch magazine Nr.5 2014 L A N D S C H A F T S P L A N U N G U N D B A U Ganz viel Raum Heel veel ruimte L A N D S C H A P S P

Nadere informatie

Netzwerke schaffen INTERREG IV A-Förderung bei der euregio rhein-maas-nord. Netwerken creëren INTERREG IV A-subsidie bij de euregio rijn-maas-noord

Netzwerke schaffen INTERREG IV A-Förderung bei der euregio rhein-maas-nord. Netwerken creëren INTERREG IV A-subsidie bij de euregio rijn-maas-noord Netzwerke schaffen INTERREG IV A-Förderung bei der euregio rhein-maas-nord Netwerken creëren INTERREG IV A-subsidie bij de euregio rijn-maas-noord 2 INTERREG IV A: Europa erleben INTERREG IV A: Europa

Nadere informatie

Resultaten van het onderzoek Migratiebewegingen in de EUREGIO Ergebnisse der Untersuchung Wanderungsbewegungen in der EUREGIO

Resultaten van het onderzoek Migratiebewegingen in de EUREGIO Ergebnisse der Untersuchung Wanderungsbewegungen in der EUREGIO Resultaten van het onderzoek Migratiebewegingen in de EUREGIO Ergebnisse der Untersuchung Wanderungsbewegungen in der EUREGIO Bronckhorst, 16 maart 2012 Bronckhorst, 16. März 2012 Frank Osterhage ILS Institut

Nadere informatie

Residencia Montebello La Nucía (Alicante)

Residencia Montebello La Nucía (Alicante) Residencia Montebello La Nucía (Alicante) Montebello: Wo das Leben die schönste Aussicht bietet. Residencia Montebello: Waar het leven het mooiste uitzicht biedt. Wohnen in der Residenz Montebello Wonen

Nadere informatie

Wat we gaan doen vandaag...

Wat we gaan doen vandaag... Wat we gaan doen vandaag... Klinisch psycholoog, K & J psycholoog spec. NIP Master of Dispute Resolution Start met waarover ben je tevreden Wat is oplossingsgericht werken Oplossingsgericht werken met

Nadere informatie

KINDEREN OPTIMAAL ONTWIKKELEN.

KINDEREN OPTIMAAL ONTWIKKELEN. YAMAHA Music Central Europe branch Nederland Dit is de eerste infobrief van de Sehr geehrte YAMAHA muziekscholen in Nederland «ANREDE» «ANSPRECHPARTNER», Het betreft een aangepaste vertaling van het Duitse

Nadere informatie

Green Ideas - Groene ideeën

Green Ideas - Groene ideeën Green Ideas - Groene ideeën Γενικές Πληροφορίες Περίληψη Groene Ideeën (http://greenideasproject.org) zijn interactieve en boeiende workshops die manieren verkennen waarop groene innovatie kan worden gepromoot

Nadere informatie

Internationale beurs voor liefhebbers van de mensport

Internationale beurs voor liefhebbers van de mensport 6, 7 en 8 november 2015 - Ermelo (NL) Internationale beurs voor liefhebbers van de mensport International fair for combined driving fans Internationale Messe für Fahrsportbegeisterte www.paardenkoets.nl

Nadere informatie

ZAKENDOEN IN DUITSLAND VOM WUNSCH ZUM ERFOLG. Aldo Lodder Duits-Nederlandse Handelskamer

ZAKENDOEN IN DUITSLAND VOM WUNSCH ZUM ERFOLG. Aldo Lodder Duits-Nederlandse Handelskamer ZAKENDOEN IN DUITSLAND VOM WUNSCH ZUM ERFOLG Aldo Lodder Duits-Nederlandse Handelskamer MKB Haarlem & Rabobank, Haarlem, 09-09-2015 Duits-Nederlandse Handelskamer (1/3) Ca. 40 medewerkers, drietalig (NL/DE/GB)

Nadere informatie

Woordenlijst Nederlands Duits

Woordenlijst Nederlands Duits Taaltalent deel 1 Methode Nederlands voor midden- en hoogopgeleide anderstaligen Woordenlijst Nederlands Duits Hoofdstuk 1 De cursus Henny Taks Katja Verbruggen u i t g e v e r ij coutinho c bussum 2014

Nadere informatie

Commission paritaire pour les entreprises de travail adapté et les ateliers sociaux. Paritair comité voor de beschutte en de sociale werkplaatsen

Commission paritaire pour les entreprises de travail adapté et les ateliers sociaux. Paritair comité voor de beschutte en de sociale werkplaatsen Paritair comité voor de beschutte en de sociale werkplaatsen Commission paritaire pour les entreprises de travail adapté et les ateliers sociaux Collectieve van 2000 Convention collective de travail du

Nadere informatie

TANDHEELKUNDIGE IMPLANTATEN VAN CAMLOG

TANDHEELKUNDIGE IMPLANTATEN VAN CAMLOG IMPLANTAAT PASPOORT TANDHEELKUNDIGE IMPLANTATEN VAN CAMLOG VOOR UW welzijn EN EEN natuurlijke UITSTRALING. PersoOnLIJKE GEGEVENS Naam Voornaam Adres Postcode Geboortedatum Zorgverzekeraar Beste patient,

Nadere informatie

Projektgebiet. Programm VIKING. Veiligheid bevorderen door: Projectpartners. Programma VIKING en project VIKING X-regioX

Projektgebiet. Programm VIKING. Veiligheid bevorderen door: Projectpartners. Programma VIKING en project VIKING X-regioX Programma VIKING en project VIKING X-regioX Programma VIKING Verbesserung der Informationseinrichtung Katastrophenschutz bei Hochwasser In Nordrhein-Westfalen und Gelderland Commissie voor Grensoverschrijdende

Nadere informatie

Alltag: Lesen KGT 2. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/52601

Alltag: Lesen KGT 2. CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie. http://maken.wikiwijs.nl/52601 Alltag: Lesen KGT 2 Auteur VO-content Laatst gewijzigd Licentie Webadres 15 July 2015 CC Naamsvermelding-GelijkDelen 3.0 Nederland licentie http://maken.wikiwijs.nl/52601 Dit lesmateriaal is gemaakt met

Nadere informatie

Westlangeweg 1 a 156 - Hoofdplaat Village Scaldia

Westlangeweg 1 a 156 - Hoofdplaat Village Scaldia TE KOOP - Village Scaldia Vraagprijs 149.000,-- k.k. Omschrijving - Rustig gelegen, geschakelde recreatiewoning (type Grasse) met berging en tuin met uitzicht op beschermd natuurgebeid op 133m2 eigen grond.

Nadere informatie

KNIPSELKRANT APRIL 2003 TER INFORMATIE

KNIPSELKRANT APRIL 2003 TER INFORMATIE KNIPSELKRANT APRIL 2003 TER INFORMATIE BRON: ÄRZTE ZEITUNG NOVEMBER 2002 Medica aktuell, 21.11.2002 Wird UMTS Patienten das Leben erleichtern? Vitalfunktionen könnten in Zukunft zu Hause überwacht werden

Nadere informatie

Wijzigingen SEPA. Inhoud. Algemeen. Wijzigingen in < Parameters - Boeking >

Wijzigingen SEPA. Inhoud. Algemeen. Wijzigingen in < Parameters - Boeking > Wijzigingen SEPA Inhoud Deze handleiding is helaas nog niet volledig vertaald naar het Nederlands. Wij doen ons uiterste best om dit zo spoedig mogelijk te realiseren. Mocht u een tekst niet begrijpen

Nadere informatie

2. Beter nu dan later

2. Beter nu dan later Daarom Duits 1. Engels is niet voldoende Natuurlijk is kennis van de Engelse taal essentieel, maar: Englisch ist ein Muss, Deutsch ist ein Plus. Uit een enquête onder bedrijven die actief zijn in Duitsland

Nadere informatie

EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH

EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH Kapitel 37-38: Medien (2) A) TV o jee? Net als in Duitsland zijn er in Nederland talrijke tv- en radiozenders. Nederland 1, 2 en 3 zijn de zenders die horen bij het zogenaamde

Nadere informatie

URINELEIDERS, PROBLEEMPJES EN... DEKREUEN

URINELEIDERS, PROBLEEMPJES EN... DEKREUEN URINELEIDERS, PROBLEEMPJES EN... DEKREUEN Een zwaar onderwerp, maar toch heel belangrijk om te lezen ook voor diegenen die zich niet met de fokkerij bezig houden. Het gaat om verkeerd aangelegde urineleider(s)

Nadere informatie

Kapitel 3 Mies oder Topfit?

Kapitel 3 Mies oder Topfit? 1: Hertha BSC 1. 1. blauw en wit 2. de oude dame Kapitel 3 Mies oder Topfit? 7. 1. weiter 6. Runde 2. Bude 7. Skinheads 3. ziemlich 8. Nasenring 4. Freundschaftsspiel 9. Unterarm 5. gegen 10. Geld 2: Die

Nadere informatie

EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH

EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH Kapitel 27-28: Arbeit in einer Arnheimer Großbuchhandlung A) Die Firma Iedereen in Arnhem kent wel de naam Gelderse Boekhandel. En de meeste Arnhemmers weten ook waar je

Nadere informatie

EINFACH. ZUSAMMEN. OHNE GRENZEN OHNE GRENZEN. LOGISTIK PROJEKT MARIGREEN PROJECT MARIGREEN ENERGIE & LOGISTIK ENERGIE & LOGISTIEK

EINFACH. ZUSAMMEN. OHNE GRENZEN OHNE GRENZEN. LOGISTIK PROJEKT MARIGREEN PROJECT MARIGREEN ENERGIE & LOGISTIK ENERGIE & LOGISTIEK Einfach zusammen ohne grenzen EINFACH. ZUSAMMEN. EINFACH. ZUSAMMEN. OHNE GRENZEN OHNE GRENZEN. EENVOUDIG. STRATEGISCHE SAMEN. INITIATIVE ZONDER LOGISTIK GRENZEN PROJEKT MARIGREEN PROJECT MARIGREEN ENERGIE

Nadere informatie

13 Ik zit net te denken...

13 Ik zit net te denken... 13 Ik zit net te denken... i2 i1 Wij geven een feestje! Bringen Sie die Aktivitäten in die richtige (= typische) Reihenfolge. boodschappen doen eten koken feesten! de woning opruimen, schoonmaken naar

Nadere informatie

Volop groei. Voll auf Wachstum A G R O B U S I N E S S

Volop groei. Voll auf Wachstum A G R O B U S I N E S S Das deutsch-niederländische Wirtschaftsmagazin Het Nederlands-Duitse economisch magazine Nr.1 2015 A G R O B U S I N E S S Voll auf Wachstum Volop groei editorial Jahr der Weichenstellungen Bepalend jaar

Nadere informatie

Einführung in die niederländische Kultur- und Literaturwissenschaft. Do. 10-12 Uhr / Beginn: 22.10.2015

Einführung in die niederländische Kultur- und Literaturwissenschaft. Do. 10-12 Uhr / Beginn: 22.10.2015 2-Fach-BA Geisteswissenschaften BA Kulturwirt WS 2015/2016 Kultur- und Literaturwissenschaft Konrad Einführung in die niederländische Kultur- und Literaturwissenschaft Mi. 10-12 Uhr / Beginn: 21.10.2015

Nadere informatie

b) Gibt es noch weitere Fußgänger bei der Ampel als die beiden Sprecher? A Ja B Nein 'Beweis' für diese Antwort:......

b) Gibt es noch weitere Fußgänger bei der Ampel als die beiden Sprecher? A Ja B Nein 'Beweis' für diese Antwort:...... EUREGIO WERKBUCH NIEDERLÄNDISCH Kapitel 7: Auf der Straße A) Bij rood... 1. Luister naar de volgende dialoog. Beantwoord na het luisteren de vragen. a) Welche Personen sprechen? A 2 Männer, etwa 40 oder

Nadere informatie

Noordwijk in vogelvlucht

Noordwijk in vogelvlucht Noordwijk in vogelvlucht Digitale foto s van Leo Hooijmans 2005 Welkom bij het Leesmij-bestand behorend bij de CD-Rom : Noordwijk in vogelvlucht. Onderstaand vindt u informatie over : - Systeemvereisten

Nadere informatie

Spring NEWS FLASH. jaargang 5 nummer 3 maart 2013. Geachte IBC-relatie, Waalwijk, maart 2013

Spring NEWS FLASH. jaargang 5 nummer 3 maart 2013. Geachte IBC-relatie, Waalwijk, maart 2013 Spring NEWS FLASH jaargang 5 nummer 3 maart 2013 I B C Geachte IBC-relatie, Waalwijk, maart 2013 Module 3 en Module 6 zijn afgerond. Trots zijn we op onze examenresultaten: 2010-92.6% geslaagd en 2011-100%

Nadere informatie

Voltooid tegenwoordige tijd (D = Perfekt)

Voltooid tegenwoordige tijd (D = Perfekt) Voltooid tegenwoordige tijd (D = Perfekt) De voltooid tegenwoordige tijd wordt in het Duits meestal in de spreektaal gebruikt. Ik heb huiswerk gemaakt. Ik maak -> ik maakte Ich habe Hausaufgaben gemacht.

Nadere informatie

2. Beter nu dan later

2. Beter nu dan later Daarom Duits 1. Engels is niet voldoende Natuurlijk is kennis van de Engelse taal essentieel, maar: Englisch ist ein Muss, Deutsch ist ein Plus. Onderzoek wijst uit dat 86 procent van de Nederlandse ondernemers

Nadere informatie

Door-to-Door and more

Door-to-Door and more Door-to-Door and more Container worldwide Wir organisieren Ihren Containertransport weltweit und innerhalb Europas. Eigene Dienste und Kapazitäten garantieren einen perfekten Service, egal ob über Wasser,

Nadere informatie

Aussprache & Rechtschreibung 1

Aussprache & Rechtschreibung 1 1 De kok kookt met kokos. Jij ook? Der Koch kocht mit Kokos. Du auch? Aussprache & Rechtschreibung 1 De kok kookt met kokos. Jij ook? Für die Rechtschreibung und die Aussprache des Niederländischen ist

Nadere informatie

Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot

Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot Logistieke draaischijf Twente, De regio als concurrerende hotspot Rikkert de Kort Senior adviseur goederenvervoer 13 juni 2012 Buck Consultants International Postbus 1456 6501 BL Nijmegen Telnr : 024 379

Nadere informatie