berichten Interview Prof. Raymond De Bondt P. 4 Herman Van Rompuy Meer dan ooit Europa p. 7

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "berichten Interview Prof. Raymond De Bondt P. 4 Herman Van Rompuy Meer dan ooit Europa p. 7"

Transcriptie

1 EKONOMIKA Magazine van de Ekonomika Alumni Driemaandelijks 66 ste jaargang oktober - november - december 2010 Afgiftekantoor 3000 Leuven 1 berichten Interview Prof. Raymond De Bondt P. 4 Herman Van Rompuy Meer dan ooit Europa p. 7 Cynthia Van Hulle Economie en rechten slaan handen in mekaar p. 15 Koen Van Gerven bpost klaar voor liberalisering postmarkt? p. 22

2 EDitoriaal De iconen van de Faculteit [ Fa Quix ] Onze Leuvense Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen (FEB) heeft een zeer goede reputatie, niet alleen in ons land, maar ook ver daarbuiten. Dat komt natuurlijk omdat de kwaliteit van het onderzoek en van het onderwijs in onze Faculteit altijd op de eerste plaats zijn gekomen, en dit nog steeds. Maar kwaliteit komt natuurlijk niet van zelf. Daar hebben we topacademici voor nodig, die bovendien hard werken om toponderzoeksresultaten af te leveren. Kwaliteit trekt kwaliteit aan, want talent trekt talent aan. Eén van die iconen van talent van onze Faculteit FEB is professor emeritus Raymond De Bondt. En hij is niet de enige. Raymond De Bondt heeft zich in zijn lange academische loopbaan consequent ingezet voor topacademisch onderzoek. Zijn publicaties in de belangrijkste internationale vaktijdschriften en zijn gastcolleges bewijzen dat hij het hoogste academische niveau heeft bereikt. Dat hij ook over zeer goede pedagogische kwaliteiten beschikt wordt onder meer bewezen door zijn uitverkiezing door de Ekonomika studenten als «beste lesgever» naar aanleiding van de uitreiking van de «Gouden Krijtjes». In deze Ekonomika Berichten brengen we een zeldzaam en uitgebreid interview met de academicus en mens Raymond De Bondt. Doorheen heel zijn loopbaan liep hij liever niet in de schijnwerpers, zeker niet in de vluchtige media, maar hij wenste zijn reputatie alleen te vestigen met zijn expertise en met economische kwaliteit. Dat heeft hij met brio gedaan. Proficiat, Raymond, voor uw schitterende loopbaan, die trouwens nog lang niet ten einde is. Fa Quix Hoofdredacteur EKONOMIKA berichten oktober - november - december EKONOMIKA berichten Driemaandelijks magazine van de Ekonomika Alumni Vereniging van Alumni van de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen van de K.U.Leuven p.a. Regina Wolfs Naamsestraat Leuven Tel.: 016/ Fax. 016/ Hoofdredacteur: Fa Quix of Kernredactie: Egwin Avau, Peter Cuypers, Ludovic Deprez, Ruben Hamilius, Nancy Huyghebaert, Jürgen Vanhaverbeke en Edouard Verbeke. Fotografen: Jan Maryssael en Fa Quix Verantwoordelijke Uitgever: Freddy Nurski Pastoor Tillemansstraat Oud-Heverlee Productie: Decom NV t Hofveld 6C4, 1702 Groot-Bijgaarden Tel. 02/ Fax. 02/

3 Faculteit en Ekonomika: samen sterk! Woord van de voorzitter rubriek [ Voorzitter Freddy Nurski ] Leuven: elk van ons heeft er een stuk van zijn hart verloren, in vele gevallen ook gevonden. We komen graag een dagje terug naar de stad van onze Alma Mater, en daarom organiseert Ekonomika Alumni jaarlijks een Alumnidag. Dit jaar hadden wij het genoegen om alumnus Herman Van Rompuy, tevens president van de Europese Raad, als gastspreker te mogen ontvangen. Meer details over de zeer geslaagde Alumnidag op 9 oktober jl. kan u lezen in dit nummer van de Ekonomika Berichten. Wij beseffen ook dat tijd kostbaar is, en dat we niet telkens de rit naar Leuven willen doen. Daarom organiseren de Regionale Kernen in elke provincie zeer vele en uiteenlopende activiteiten, culturele en familiale, maar zeker ook ontmoetingen met Captains of Industry, politici en academici... Het uitgebreide programma vind je op onze website Ook hier vindt u de verslaggeving van in de Berichten, en u vindt ook een fotoverslag in de fotogalerijen op de website. Onze samenwerking met de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen FEB wordt ook alsmaar intensiever, zeker op het vlak van Permanente Vorming, met in de eerste plaats dank aan decaan professor Luc Sels. In de komende maanden gaan we met de Vakgroepen een aantal nieuwe initiatieven nemen die ervoor zullen zorgen dat we de vruchten kunnen mee plukken van het huidige academische werk aan onze Faculteit Economische en Bedrijfswetenschappen. Ook hierover gaan we in de toekomst meer berichten, met een kersvers redactieteam aan de faculteit! Tenslotte ondersteunen we vele nieuwe initiatieven: PhD Academy, Sagio, en niet te vergeten onze generatiewerking. Wat dit laatste betreft zijn er niet alleen de jongeren ( 5YG ) zijnde de laatste 5 promotiejaren, en de senioren (minstens 40 jaar geleden aan hun economiestudies begonnen), er zijn ook de jaarbijeenkomsten, bv. van uw promotiejaar. Wil u nog eens samenkomen met uw jaar of praesidium, aarzel dan niet om ons te contacteren. Secretariaat en bestuur staan klaar om u te helpen. Ekonomika, dat is immers eenheid door diversiteit! Freddy Nurski Voorzitter inhoud Europa en de euro bestaan bij de gratie van Ekonomika Alumni, zoals alumnus Herman Van Rompuy bewees op de Alumnidag in Leuven op 9 oktober Landbouw een primaire sector? Dat zou Boerenbondvoorzitter Piet Vanthemsche zeker als een belediging beschouwen, want landbouw en innovatie gaan vandaag hand in hand. Internet Marketing, een verwaarloosd kind in de harde reclamewereld? Niet als het van Valerie De Volder afhangt die onze KMO s zacht aanmoedigt het internet in de marketingstrategie te integreren. Genieën die de wereld veranderden is het nieuwe boek van Martin Hinoul, een ingenieur die zowaar kaas heeft gegeten van economie. We moeten hem zo snel mogelijk benoemen tot ere-lid van Ekonomika Alumni, onze Michael Douglas, die de economische praktijk alle eer aandoet in Wall Street 2. oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 3

4 faculteit Prof. Raymond De Bondt: te harde concurrentie in de bedrijfswereld kan innovatie remmen Vanaf dit academiejaar is er weer een icoon van onze Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen met emeritaat gegaan. Tijd dus voor een overzichtsgesprek van de uitzonderlijk succesrijke academische loopbaan van professor Raymond De Bondt. Wat was destijds uw motivatie om uw loopbaan faculteit in het wetenschappelijk economisch onderzoek uit bouwen? Ik had al zeer vroeg een grote belangstelling voor het lezen van boeken en vanaf mijn vijftiende ongeveer ontdekte ik dat ik eigenlijk ook zeer graag studeer. Dit zijn natuurlijk geen voldoende voorwaarden maar misschien zijn ze toch wel nodig om verder te gaan in wetenschappelijk onderzoek en onderwijs. Later, vooral tijdens mijn doctorale studies in de Verenigde Staten, ondervond ik al vlug dat een academisch beroep uniek is o.a. omdat het een zeer grote vrijheid geeft om grotendeels zelf te bepalen wat men verder gaat bekijken en bestuderen terwijl men ook zelf kan beslissen hoe men dit gaat aanpakken. Mijn eerste presentaties voor toen nog kleine groepen verliepen vond ik vrij goed, en het was altijd een prettige uitdaging om de synthese te maken en over te brengen van vrij ingewikkelde of uitgesponnen wetenschappelijke bijdragen. Terug in Leuven in 1974 waar ik voordien een zeer degelijke opleiding had genoten tot handelsingenieur, kreeg ik de kans om mee te werken aan het verder uitbouwen van een wetenschappelijk onderzoek aan onze faculteit. Ik had me ingewerkt in een voor Leuven nieuw vakgebied van de industriële organisatie. En de uitdagingen en de mogelijkheden lagen dus wagenwijd open en dit trok me evenzeer sterk aan. EKONOMIKA berichten oktober - november - december In welke domeinen heeft u uw economisch onderzoek uitgevoerd? Waarom de keuze voor deze? Het grootste deel van mijn onderzoek was dus in het gebied van de industriële organisatie, zeg maar de analyse van markt- en ondernemingsorganisaties. Ik was naar de States getrokken om me te verdiepen in transporteconomie. Maar eens aangekomen in Northwestern kwam ik in een nieuw departement van de management school, waar men o.a. bedrijfseconomische problemen ging aanpakken met beschikbare optimalisatietechnieken. Pas later, toen ik al weg was, is daar dan ook speltheorie bijgekomen. Mijn mentoren daar leverden baanbrekend werk om de aspecten van analyse van concurrentie in de absolute topwetenschappelijke tijdschriften te brengen. Vandaag is dit vanzelfsprekend geworden, maar toen was het nog maar het begin. In ieder geval besloot ik gewoon de kar van die beste professoren te volgen waar ik het meest kon van leren. Welke grote economen waren voor u inspiratiebronnen, en waarom? Heeft u met sommigen onder hen ooit samengewerkt?

5 faculteit Er zijn natuurlijk de bijdragen van mensen zoals George Stigler, Kenneth Arrow, John Hicks en Paul Samuelson die lang de verplichte basislectuur waren voor een micro-economisch opleiding. Het onderzoek van mijn mentoren tijdens mijn doctorale onderzoekswerk, zoals Morton Kamien, wijlen Nancy Schwartz en David Baron was natuurlijk zeer belangrijk niet alleen naar inhoud maar ook wat het aanleren van de stiel betreft. Zij leerden me bijvoorbeeld al zeer vroeg dat bij publicaties in de beste tijdschriften men concurreert met de hele wereld en dus is enkele tandjes bijzetten geen luxe. Ze zijn bij het grote publiek niet gekend, maar in het vakgebied van industriële organisatie is hun reputatie en invloed zeer groot. David Baron is ondertussen al een aantal jaren in Stanford waar hij de richting politiek en zakenwezen heeft uitgebouwd en hij is ook doctor honoris causa van onze faculteit. Hij heeft o.a. mijn interesse in prijsregulering gestimuleerd en ik heb met hem daar ook enkele mooie internationale publicaties geplaatst. Het is ook hij die mijn ogen deed opengaan voor de revolutie die de analyse van asymmetrische informatie zou teweegbrengen in industriële organisatie. Tijdens mijn talrijke latere bezoeken als visiting professor aan Northwestern heb ik dan ook vlug het belang van de nieuwe tendensen gezien en geleerd. Op de gang van het vijfde verdiep in de Kellogg school waar voor mij zoveel begonnen was las ik daar onder meer in midden tachtiger jaren een zeer heldere working paper van Roger Myerson over speltheorie. Hij deelde daar de speltheorielakens uit en kreeg in 2007 niet minder dan de Nobelprijs economie. Over welk delen van werk bent u tevreden over? Mijn handboeken in bedrijfseconomie en industriële organisatie bevatten natuurlijk heel wat eigen inzichten vanuit mijn onderzoek en interesses. Het deel van mijn onderzoekswerk dat denk ik wat beter geslaagd is gaat over analyses van de gevolgen van nieuwe concurrentie, prijsreguleringsmechanismen, aspecten van industrieel beleid en vooral de analyse van de impact van kruisbestuivingen op innovatieve activiteiten. Bij dit laatste kwam bijvoorbeeld herhaaldelijk zeer duidelijk naar voren dat vaak een beetje maar niet teveel concurrentie het meest de innovatieve inspanningen zal stimuleren, maar toch is soms een tijdelijk monopolie beter. Te harde concurrentie in de bedrijfswereld kan de innovatie remmen. Wat vindt u van de kritiek dat het huidig wetenschappelijk economisch onderzoek te academisch is en te ver afstaat van de bedrijfsrealiteit? Er is ook kritiek op het verwiskundigen van de economie. Wat vindt u daarvan? Daar kan natuurlijk zeer veel over gezegd worden. De trend naar meer diepgaande wiskunde is denk ik niet om te buigen en op zich is dit geen nadeel. Men moet denken aan de voordelen van specialisatie, sommige onderzoekers gaan de problemen te lijf met complexe ontoegankelijke methoden, maar andere kunnen hierop voortbouwen en de verbanden met de praktijk uitbouwen en uitleggen met metaforen in plaats van formules. Een goed voorbeeld is de speltheorie die een tak is van toegepaste wiskunde en dus vrij ontoegankelijk voor niet-wiskundigen. Maat toch kan men veel leren en begrijpen door de basisinzichten te hanteren met bijna geen wiskunde, maar met enkele eenvoudige metaforen, zoals het dilemma van de gevangenen ( Prisoners dilemma ). Noteer ook dat de digitalisering vandaag meer en meer gemakkelijk maakt wat gisteren zeer moeilijk was, gewoon omdat er bijvoorbeeld betere software beschikbaar wordt. Dit speelt bijvoorbeeld sterk bij het aanleren en gebruiken van wiskundige statistische en econometrische methoden. Met uw rijke buitenlandse ervaring, wat is uw mening over het onderzoeksklimaat in België/ Vlaanderen? Zullen wij er in de toekomst blijven in slagen om toptalent hier te houden en naar hier aan te trekken? Wat zou er nog moeten veranderen? faculteit Soms heb ik de indruk dat alles nu meer gericht is op aantallen. De beschikbare middelen voor onderzoek zijn vandaag veel groter dan dertig jaar geleden, er zijn veel meer onderzoekers, op sommige plaatsen misschien nog te weinig, maar op andere zeker meer dan voldoende. De cultuur lijkt me minder gericht op het drastisch in vraag stellen, meer op het onderzoeken van het onmiddellijk gevraagde. Ik ben niet zeker of dit de meest creatieve talenten kan aanspreken. En ik vraag me soms ook af of dit wel in het beste belang is van de belastingbetaler. Onze rector heeft bij de opening van dit academiejaar helder uiteengezet welke problemen het alleen nastreven van excellentie zou geven voor onze universiteit en ons land. Maar dit wil niet zeggen dat men niet best zoveel mogelijk zou moeten proberen om hier en daar echte wetenschappelijke sterren aan te trekken. Deze oefenen immers een disproportioneel effect uit op het wetenschappelijk gebeuren en de academische omgeving. De universiteit probeert dit zeker te doen, maar met de globalisering van de wetenschap wordt dit niet eenvoudiger, de concurrentie voor schaars talent is immers bikkelhard. U was lange tijd hoofdredacteur van het Tijdschrift voor Economie en Management. Hoe belangrijk was/is dit Tijdschrift voor het economisch onderzoek en voor onze Faculteit? oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 5

6 faculteit rubriek EKONOMIKA berichten oktober - november - december Inderdaad ik was gedurende bijna tien jaar hoofdredacteur. Sinds een aantal jaren al volgt de stijging van het aantal wetenschappelijke tijdschriften de toename in het aantal onderzoekers. Vandaag is publiceren wel meer routine geworden, maar dit is zo voor alle onderzoekers in de wereld. Niet alle onderzoek heeft echter een globale relevantie. Sociologische of politieke elementen spelen ook een rol bij beslissingen tot opname of verwerpen van een bijdrage. Een eigen tijdschrift kan zich bijgevolg differentiëren door meer lokale problemen en gegevens een kans te faculteit geven en door soms goede zaken plaatsen, die net niet in de meer globale toptijdschriften aan bod kunnen komen. Wat vindt u van Ekonomika, zowel studenten als alumni, en hun betekenis voor de faculteit FEB? Het is open deur instampen door te stellen dat Ekonomika een zeer belangrijke rol speelt voor de faculteit, studenten en alumni. Stel u de chaos voor al ze er niet zou zijn. Ekonomika geeft studenten iets dat professoren en ouders niet kunnen geven en dat niet alleen hun tijd hier in Leuven opwaardeert, maar ook hun later beroepsleven. Nu zitten netwerken overal in de lift, maar bij jullie is dit natuurlijk al lang een vruchtbare en werkbare traditie. Ik heb het altijd moeilijk gevonden om nee te zeggen aan studenten en alumni bij een vraag tot medewerking. Zo heb ik meegewerkt aan vijf wetenschappelijke economische congressen, waarvan drie hier in Leuven, met Ekonomika als organisator. Ik was drie keer auteur, één keer wetenschappelijk coördinator, één keer voorzitter van de Vereniging voor Economie en één keer voorzitter van het congres. Het congres in 1981 over Overheidsinterventies. Effectiviteit en Efficiëntie waar ik wetenschappelijk coördinator was en oud-voorzitter van Ekonomika Alumni Karel Tavernier voorzitter, was zeker één van de betere afleveringen, o.a. omdat een diepgaande analyse en beleid zeer dicht bij elkaar kwamen en omdat een open forum van discussie een betuttelende betweterij probeerde te neutraliseren. Tot slot: wat zijn uw plannen voor de toekomst? Ik blijf nog een tijdje voortgaan als emeritus met opdracht, geef nog regelmatig colleges in China, ga regelmatig naar wetenschappelijke conferenties en behartig ook het management van het Innovatie- en Incubatiecentrum van de universiteit op de campus Arenberg. Veel plezier beleef ik nog elke dag aan leren, lezen en schrijven. En nu kan ik ongestoord de waaier van interesses wat ruimer maken, en lezen bijvoorbeeld over Ayn Rand s filosofie van kapitalisme of over de voordelen van het ouder worden, volgens Cicero in 44 v. Chr. Biografie Professor Raymond De Bondt Raymond de Bondt, Oostende, 24 oktober 1944, woont nu in Heverlee Gehuwd met Marie-Paule Heremans, twee dochters Ilse en Karen en drie kleinkinderen Handelsingenieur (magna cum laude) K.U.Leuven, promotie 1968 Ph.D. in Managerial Economics Northwestern University, Evansten, USA ( ) Gewoon hoogleraar (professor), Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen, K.U.Leuven Visiting professor Vlerick Leuven Gent Management School ( ) Professor-emeritus sinds oktober vakgebieden/ onderwijsopdrachten: Managerial Economics (micro-economie), Theory of Industrial Organization (Economics of Strategy) Diverse onderzoeks- en onderwijsopdrachten in het binnen- en buitenland Enkele opmerkelijke zaken: Beste professor Award vanwege Ekonomika studenten ( Het Gouden Krijtje ) in o.a Voorzitter van de (koepel)vereniging V.V.E. (Vereniging voor Economie): dat de Vlaams Wetenschappelijke Economische Congressen organiseert, Fa Quix waarvan Raymond De Bondt voorzitter was in 1998 (23ste VWEC). Decaan van de (huidige) Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen (augustus 1994 juli 1997). Hoofdredacteur Tijdschrift voor Economie en Management Enkele belangrijke publicaties (meer dan 100 belangrijke): De Bondt R., 2006, Theorie van de industriële organisatie, Leuven, Alta, 349p. De Bondt R., 2006, Elementen van Bedrijfseconomie, Leuven, Alta, 465p. De Bondt R., 2000, Met vrije handen, Tielt, Lannoo, 216p. De Bondt R. and J. Vandekerckhove, 2010, Reflections on the Relation between Competition and Innovation, Journal of Industry, Competition and Trade, forthcoming. De Bondt R., Slaets P. and B. Cassiman, 1992, The Degree of Spillovers and the Number of Rivals for Maximum Effective R&D, International Journal of Industrial Organization 10, De Bondt R., Sleuwaegen L. and R. Veugelers, 1988, Innovative Strategic Groups in Multinational Industries, European Economic Review 32, Nominated for the Hicks-Tinbergen medal of papers published in the European Economic Review

7 Herman Van Rompuy: Meer dan ooit Europa alumnidag Tegen de late namiddag van 9 oktober 2010 trok een voltallig praesidium, geflankeerd door verslaggever dezes, richting Aula Max Weber voor een veelbelovende Ekonomika Alumni-dag met onder andere Europees Voorzitter Herman van Rompuy als gastspreker. Na een zeer korte welkomstreceptie trokken de 370 ingeschreven alumni de trappen op om met enig gevoel van nostalgie nog eens plaats te nemen op de schoolbanken. [ Freddy Nurski ] [ Herman Van Rompuy ] De spits werd afgebeten door Freddy Nurski, voorzitter van Ekonomika Alumni, die de aanwezigen nogmaals herinnerde aan de leuze van Ekonomika: Utile, Dulci! Het nuttige aan het aangename koppelen. Een perfecte samenvatting van hoe de dag er zou uitzien. Het programma bestond namelijk eerst uit een Utilegedeelte met speeches, en aansluitend een Dulci-gedeelte met receptie en mosselsouper. Freddy Nurski gaf de microfoon door aan onze alumnidag decaan professor Luc Sels die een erg optimistische boodschap bracht: het gaat goed met de faculteit! Dit kon geconcludeerd worden uit allerlei cijfers die duidelijke tekenen van groei aanduidden. Hier werd wel meteen de kanttekening bij gemaakt dat we allemaal erg voorzichtig moeten zijn met zulke uitspraken, hoogmoed komt namelijk nog steeds voor de val. [ Peter Lamens (rechtstaand) verzorgt zijn PR bij de jongeren van 5YG ] oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 7

8 alumnidag [ Hendrik Bogaert, jubilerende praeses ] [ Huidig Ekonomika-praeses Ruben Hamilius ] Na deze geslaagde speech lag de zware last op de schouders (of ja, niet-gekwetste schouder) van onze praeses, Ruben Hamilius, die fier meldde dat Ekonomika Studenten zowat leden telt. Ook Ruben herinnerde de menigte nogmaals aan de leuze van ons aller moeder Ekonomika, met enige nadruk op de Utile-zijde, die meer en meer aan belang aan het winnen is. [ Het solidaire praesidiumteam ] alumnidag Hij toonde foto s van de vernieuwde Ekobar, die voor het eerst in de geschiedenis in orde is met het federale agentschap voor de voedselveiligheid (!), en het nieuwe terras. Ook pleitte Ruben voor een veel internationaler imago voor de K.U.Leuven, omdat, ondanks ons hoogstaand onderwijs en onderzoek, de naam van onze Alma Mater toch niet erg ver draagt. EKONOMIKA berichten oktober - november - december

9 alumnidag [ Oud-praeses Dennis De Roover en Decaan professor Luc Sels ] Facebook-fans Luidkeels werd er gelachen toen het aantal facebook-fans van de grootste studentenvereni- alumnidag gingen in Leuven onder de loep werden genomen, en bleek dat LOKO de kaap van de 30 net had bereikt, versus de 1900 fans van Ekonomika Dat onze praeses het er goed vanaf gebracht heeft mag blijken uit de complimenten van Herman Van Rompuy achteraf: Wauw jongeman, je deed dat met zoveel bravoure. Op de Alumnidag was er speciale aandacht voor het 60 ste werkingsjaar, met als toenmalige praeses Hendrik Bogaert. Deze was meteen ook de volgende in de rij om het publiek toe te [ Jong en onschuldig (dan toch nog) ] oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 9

10 alumnidag spreken. Parlementslid Hendrik entertainde het publiek met enkele anecdotes uit zijn studentenloopbaan. Gaande van een kot dat uitpuilde van de Crusli-dozen tot een gigantische Tönissteiner fles die op nogal ongelukkige wijze gebarsten was, met alle gevolgen van dien. Dat Hendrik Bogaert een sympathiek man is lijdt niet de minste twijfel, gezien de alumnidag vele cadeautjes die hij bij had voor een aantal aanwezigen. Vervolgens verzorgde Hendrik de introductie voor Herman Van Rompuy, en aldus waren we reeds aanbeland bij de laatste spreker van de dag. Herman Van Rompuy loodste het publiek in vogelvlucht door de belangrijkste elementen uit de geschiedenis van Europa. Het vooraf aangekondigde onderwerp dat de eerste permanente voorzitter van de Europese Raad zou aansnijden was Meer dan ooit Europa. Het zal dan ook niet verbazen dat er steeds een ondertoon was die het belang van een sterk Europa suggereerde. Zo bijvoorbeeld legde hij een bijzonder nauw verband tussen de toekomst van de euro en de toekomst van Europa, om de simpele reden dat de monetaire eenheid aan de basis lag bij de oprichting van Europa. De Griekenland-crisis van het voorjaar kon uiteraard niet onbesproken blijven. We kregen de garantie dat de euro alle perikelen overleeft, en dat we nu met de neuzen vooruit en allen in dezelfde richting kunnen gaan kijken naar mogelijke hervormingen. Een veel betere economic governance is van cruciaal belang, aldus Van Rompuy. Doorheen de hele dag hadden we veel optimisme gehoord bij al onze sprekers, en ook Haiku-Herman klonk hoopvol voor de toekomst. Met deze positieve noot kon zo stilaan de receptie worden ingeluid. Het spreekt voor zich dat het bier daar rijkelijk vloeide, en ook de cakejes van Lamense makelij werden gesmaakt. Nadat er nog duchtig was nagekaart over al het optimisme van de sprekers werd iedereen uitgenodigd in Salons Georges aan het Hogeschoolplein voor echte Belgische kost a volonté mosselen of videekes. [ Hendrik Bogaert leidt de salamander ] EKONOMIKA berichten oktober - november - december [ Ekonomika Alumnidag: t is feest! ]

11 alumnidag [ De ere-tafel met prof. Raymond De Bondt en echtgenote die net plaatsnemen ] Mosselen à volonté Dat alumni hun studententijd toch nog enigszins met zich meedragen lijdt geen twijfel. Vlak na het avondeten nam Hendrik Bogaert de microfoon ter hand ter ere van het 60 ste werkingsjaar en werd een korte cantus inzette. Meteen zong het ganse publiek uit volle borst mee, en het was een kwestie van minu- alumnidag ten vooraleer er op stoelen en tafels werd gedanst. Enkele liederen, en vele surgitemomenten later klonken de woorden: cantus ex, Romeo s in! Er is niet veel voorkennis van het Latijn nodig om te snappen dat hiermee de cantus werd afgesloten en de microfoon werd doorgegeven aan de Romeo s, die met een mengeling van meezingers en minder bekende maar sfeervolle liedjes de ambiance verzekerden. Wat gezegd over het verdere verloop van de avond? Dat het leuk was! Verder laten we dit over aan uw verbeelding Op het einde van de avond konden de organisatoren, zijnde het bestuur van Ekonomika Alumni, terugblikken op een meer dan geslaagde dag. Een dag in het teken van het 60 ste werkingsjaar onder Hendrik Bogaert, en in hoge aanwezigheid van de voorzitter van de Europese Raad. Een dag volgens het onvolprezen Ekonomika principe van Utile, Dulci! Egwin Avau praesescomité 81 ste [ links: huidig Ekonomikasecretaresse Regina Wolfs, en rechts de engelbewaarder van Ekonomika Alumni Jan Maryssael ] oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 11

12 brussel Piet Vanthemsche: Landbouw en innovatie gaan hand in hand Wij innoveren binnen de bestaande kennis, de zogenaamde incrementele innovatie, maar ook via radicaal nieuwe business. Moest de landbouw niet innoveren, dan zouden wij geconfronteerd worden met onoplosbare problemen op het vlak van de voedselvoorziening- en veiligheid, maar ook van water, energie, honger, en deze problemen stellen nu al grote uitdagingen. Toch wil ik u ook waarschuwen: innovatie kost veel geld, heel veel geld, en er is ook veel tegenstand, bijvoorbeeld tegen genetisch gemodificeerde gewassen. Maar hoe dan ook: innovatie is de sleutel voor de toekomst van de landbouw, aldus Piet Vanthemsche, voorzitter van de Belgische Boerenbond, tijdens een lunchcauserie van Ekonomika Brussel bij GDF Suez op 28 september EKONOMIKA berichten oktober - november - december Piet Vanthemsche schetste vooreerst de zes grote uitdagingen waarvoor de land- en tuinbouw staat, niet alleen in België, maar ook wereldwijd. Vooreerst de bevolkingsexplosie. In 1950 waren we met zo n 2,5 miljard bewoners op deze planeet. In 2000 was dit al 6 miljard, en in 2050 klimmen we op naar 9,5 miljard, waarvan 1,4 in China en zelfs 1,8 in India. Deze bevolkingsexplosie zal een verdubbeling van de landbouwproductie noodzaken. Er is dus nood aan een groene revolutie met significante productiviteitsstijgingen om de voedselvoorziening in de wereld te kunnen blijven handhaven. Daaraan gekoppeld ziet Piet Vanthemsche een tweede uitdaging en dat is de stijgende wel- brussel vaart, vooral in de zogenaamde emerging [ vlnr: Baudouin Velge, Piet Vanthemsche en Michel De Bièvre (voorzitter van de kern Brussel) ] markets. Vooruitgang brengt ook een verandering van eetgewoontes met zich mee. Mensen gaan meer zuivelproducten consumeren en schakelen dus over van plantaardige naar dierlijke eiwitten. Maar dat betekent ook dat de veevoedselproductie minstens moet verdubbelen. De rest van de wereld zal meer vlees eten, en wij misschien een beetje minder, knipoogt Piet Vanthemsche. Derde uitdaging is het klimaat. We mogen niet vergeten dat de bodem, net als hout, een CO2-opslagplaats is. We kunnen de CO2 in de wereld verminderen door het op te slaan in de bodem. Dit betekent dat we meer oppervlakkige grondbewerkingen zullen moeten toepassen. In elk geval is het zo dat de impact van de landbouw op het leefmilieu nog altijd zeer groot is, zowel bij ons als wereldwijd en daar moeten we ons van bewust zijn. Anderzijds zullen klimaatwijzigingen ook een grote invloed hebben op de landbouw zelf. Voor België zal de impact eerder beperkt blijven, maar we zien nu al op wereldschaal dat er grote gevolgen zijn, bv. door de voortschrijdende woestijnvorming in Afrika en Azië. Ten vierde is er de schaarste van de productiemiddelen. Voor de landbouw zijn de belangrijkste productiemiddelen: grond, water en energie. Piet Vanthemsche beklemtoont nogmaals dat er maar een beperkte gedeelte van de aarde geschikt is voor landbouwactiviteit: amper een kwart van de landoppervlakte. Er is wel nog een groot potentieel in Afrika maar ook daar zien we dat China Afrika volop aan het koloniseren is voor landbouwareaal. Water is de tweede productiefactor. Water wordt de kritische grondstof van de toekomst. We zullen technologieën moeten ontwikkelen om met minder water de grond te bewerken en teelten voort te brengen. De strijd om water staat centraal, aldus Piet Vanthemsche. Hij wijst er op dat de introductie van genetisch gemodificeerde gewassen ook hier een oplossing kan bieden omdat dit leidt tot minder water voor een grotere opbrengst. Helaas is de EU hier om principiële redenen tegen. Piet Vanthemsche toont weinig begrip voor deze

13 brussel houding, te meer daar de rest van de wereld wel gewonnen is voor deze innovatie. Derde productiefactor is energie. De fossiele brandstoffen geraken stilaan opgebruikt en biomassa is in opmars. Uiteraard komt biomassa vooral uit de landbouw en is eigenlijk geen nieuwe productiefactor. We moeten hier wel opletten voor de mogelijke concurrentie die ontstaat tussen de energiesector en de voedingssector voor dezelfde landbouwproducten. Een vijfde uitdaging ziet Piet Vanthemsche in de ongelijkheid in de wereld. Heel wat boeren in het zuiden zijn arme boeren terwijl zij tegelijkertijd de hefboom zijn voor de ontwikkeling van het zuiden. Er zijn nog veel inspanningen nodig tot capacity building in die landen zodat zij met een verbeterde landbouwactiviteit regionale ontwikkeling kunnen op gang brengen. Europees landbouwbeleid [ Veel volk in het auditorium van GDF Suez in Brussel ] Tenslotte is er ook natuurlijk de uitdaging van de globalisering die ook voor de landbouw een prioriteit is: enerzijds opent dit perspectieven op nieuwe afzetmarkten, maar anderzijds leidt dit ook tot nieuwe concurrentie. We moeten daar een evenwicht in vinden en mogen vooral niet vergeten dat zelfvoorziening in voedsel een basisdoelstelling van het gemeenschappelijk landbouwbeleid is. We mogen deze fundamentele doelstelling niet in gevaar brengen door een beleid van ondoordachte liberalisering. En Europa? Gaat er niet te veel geld naar het Europees landbouwbeleid? Piet Vanthemsche is daar radicaal in: Integendeel, nog te weinig. Het landbouwbeleid is het enige beleidsdomein waarin er echt een gemeenschappelijk Europees beleid wordt gevoerd. 42 % van de EU-begroting gaat naar het gemeenschappelijk landbouwbeleid. Dat komt neer op zo n 50 miljard euro voor de 27 EU-lidstaten. U loopt daar niet ver mee als u wilt zorgen voor 100 % zelfvoorziening op het vlak van voeding, dat bovendien ook nog veilig en gezond moet zijn, aldus een strijdvaardige Boerenbondvoorzitter. Innovatie als prioriteit Innovatie in de landbouw gaat in vele richtingen: van productie zonder bestrijdingsmiddelen, met minder energie en water, het zoeken naar nieuwe variëteiten en veredeling, nieuwe verpakkingen en transport, ook nieuwe producten zoals bio-energie, biopolymeren, het is een indrukwekkende lijst. Het belangrijkste is dat we onze boeren leren out of the box denken. We hebben op de Boerenbond een innovatiesteunpunt. Met niet minder dan 16 consulenten staan wij onze boeren bij. Wij hebben ook een Agri Investment Fund voor investeringen in innovatieve technologieën in onze landbouwsector, zegt Vanthemsche fier. brussel En wat denkt de voorzitter van de Belgische Boerenbond over de nieuwe trend naar biovoeding? Op zich is dat positief. Het is een prikkel voor de verduurzaming van de klassieke landbouw. Maar we mogen tegelijkertijd niet vergeten dat biolandbouw een niche-activiteit is én zal blijven. Vandaag circa 1 à 2 % van de landbouwproductie bij zowat een 250 bioboeren waarvan trouwens driekwart lid is bij de BB! Maar moeten we nu allemaal bioboeren worden? Mocht dat gebeuren, dan heerst er hier binnen de kortste keren hongersnood. Ze zijn immers niet zo rendabel als de klassieke landbouw, maar wel heel bewust bezig met het biologisch verantwoord telen, gezondheid en alle facetten van mens en milieu in hun bedrijf. Maar ik kan u als consument geruststellen: het landbouwproduct dat klassiek geteeld is, is even gezond als een bioproduct. Vanuit het standpunt van de voedselveiligheid zou zo n verschil in gezondheidskwaliteit trouwens niet te accepteren zijn.. Fa Quix oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 13

14 FACULTEIT Postgraduaat Operations Management Al wie dagelijks werkzaam is in het domein van operations management voelt nu en dan de behoefte om zijn/haar kennis op dit vlak uit te breiden. De druk op de operations manager in een bedrijf is immers immens groot: alles moest eigenlijk gisteren reeds geleverd zijn en perfecte kwaliteit moet aangeboden worden aan minimale kost. Hoe moet men hiermee omgaan? Het Postgraduaat Operations Management, ingericht door de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen van de K.U.Leuven, probeert hierop een antwoord te bieden. Specialisten in het domein kaderen de uitdagingen op verschillende vlakken binnen het operations management en behandelen recente inzichten op elk van deze vlakken. De uiteenzettingen zijn onmiddellijk relevant voor de praktijk en bieden tevens een grondige behandeling van de geselecteerde thema s. Bovendien wordt de theorie geïllustreerd aan de hand van een aantal praktische case studies. faculteit tewerkgesteld en hebben ervaring in het brede De opleiding richt zich tot universitair afgestudeerden en anderen met equivalente diploma s zoals Industrieel Ingenieurs. De deelnemers zijn domein van productie en logistiek. Die ervaring hoeft niet ruim te zijn, maar van die aard dat van de deelnemers kan worden verwacht dat zij zullen doorgroeien tot een managementfunctie in het domein. De opleiding bestaat uit vier onderdelen: 1. Strategische uitdagingen in het operations management; 2. Operationele ontwikkelingen in het operations management; 3. Het verband tussen operations management en aanverwante domeinen; 4. Scriptie Postgraduaat Operations Management. In de twee eerste opleidingsonderdelen komt de nadruk vooral te liggen op het overbrengen van kennis over de recente ontwikkelingen op het vlak van productie en logistiek. Hierbij wordt de kritische zin van de studenten aangescherpt door de interactieve vorm van lesgeven. In het derde onderdeel worden opnieuw recente ontwikkelingen uit de doeken gedaan, maar komt het multidisciplinaire karakter van operations management stevig aan bod. Het vierde onderdeel beoogt het samenbrengen van alle doelstellingen in een scriptie waarbij de studenten de relevantie van de aangeleerde materie voor het eigen bedrijf moeten nagaan. De lesgevers zijn professoren uit de onderzoeksgroep Productie en Logistiek van de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen. De lessen worden gegeven op zes vrijdagen. Voor dit academiejaar is inschrijven niet meer mogelijk. Voor wie het programma in 2011 wenst te volgen, vermoedelijk in november en december kan zich informeren op de website van het Postgraduaat Operations Management Inlichtingen: of EKONOMIKA berichten oktober - november - december Studiedag voor leraren economie op dinsdag 18 januari 2011 De achtste editie van de studiedag voor leraren economie wil een theoretische en empirische verdieping bieden voor enkele onderdelen van de vakoverschrijdende eindtermenten (VOET) uit context 6: de socio-economische samenleving. onderwijs Deze studiedag begint om 9.15 uur met ontvangst in onze Leuvense faculteit en koffie. Om 9.45 uur heet professor Luc Sels, decaan van de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen, u officieel welkom. Daarna kadert prof. Konings als eerste spreker hoe welvaart gecreëerd wordt (Context 6 - ET1) en bespreekt de invloed van loonkosten en productiviteit op de interne en externe concurrentiekracht van onze economie. Na de koffiepauze vult prof. Veugelers het verhaal verder aan met recente bedrijfseconomische inzichten uit de industriële economie (Context 6 ET 5).

15 faculteit Rond uur nodigen we iedereen uit voor een smakelijke broodjeslunch. In de namiddag bespreekt dr. Verpoorten de Afrikaanse burgeroorlogen, in een poging om kenmerken, oorzaken en gevolgen van armoede te verduidelijken (Context 6 ET 8). Zij voerde jarenlang veldonderzoek uit in Benin en Rwanda en legt in haar lezing de onderliggende processen van dit conflict bloot, dewelke van economische aard blijken te zijn. Het einde van de studiedag is voorzien rond 15 uur. Meer informatie en de mogelijkheid om in te schrijven kunt u terugvinden op de website: Master economie, recht en bedrijfskunde: FEB en rechten slaan de handen in elkaar De master in de economie, het recht en de bedrijfskunde (ERB) is een van de nieuwste opleidingen die door de KULeuven wordt aangeboden. Met dit tweejarig programma willen de faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen en de faculteit Rechtsgeleerdheid samen tegemoet komen aan de behoeften van een steeds complexere maatschappij. Dankzij het interdisciplinaire perspectief beheersen ERB-afgestudeerden fundamentele inzichten in zowel het juridisch als het (bedrijfs)economisch kader dat van toepassing is op ondernemingen en instellingen. Wij spraken met prof. Cynthia Van Hulle, prof. Koen Geens en enkele ERB-afgestudeerden over hun ervaring met de opleiding. De master ERB berust in de handen van twee coryfeeën van de faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen en de faculteit Rechtsgeleerdheid. Prof. Cynthia Van Hulle is als gewoon hoogleraar verbonden aan de FEB en prof. Koen Geens aan de rechtenfaculteit. Samen zijn zij verantwoordelijk voor het ERBprogramma. Karolien Laridon en Robbie Claes studeerden beiden in 2009 af als master ERB. Hiermee behoren ze tot de eerste lichting van de opleiding. Robbie startte het ERBprogramma nadat hij zijn bachelor in de rechten behaalde, terwijl Karolien doorstroomde vanuit de bachelor in de toegepaste economische wetenschappen. Waarom ERB? Volgens prof. Geens is ERB de opleiding voor rechtenstudenten die erop gericht zijn in de bedrijfswereld te gaan werken en voor economiestudenten die hun studies willen verrijken met kennis van het recht, die onontbeerlijk is in het hedendaagse bedrijfsleven. De meerwaarde van deze opleiding ligt in het feit dat studenten met een economische achtergrond de kans krijgen om bijkomende kennis te verwerven over juridische domeinen, terwijl rechtenstudenten zich verder kunnen verdiepen in economie. Prof. Van Hulle wijst erop dat in bedrijfscontext beide domeinen vaak zeer dicht bij elkaar liggen. In meer en meer functies is het op zijn minst handig om vertrouwd te zijn met zowel economische als juridische aspecten. Vaak hebben economisten te weinig juridische kennis en juristen te weinig economische kennis, waardoor ze in hun faculteit functie al te veel op hun vakgebied gefocust blijven. Ook master ERB Robbie ervaart de vaardigheid om situaties en problemen vanuit meerdere standpunten te kunnen bekijken als de grote troef van afgestudeerden. Je beeld wordt veel ruimer, zo stelt hij. [ Professor Cynthia Van Hulle ] oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 15

16 FACULTEIT Half jurist, half economist? Een programma dat twee vakgebieden combineert, roept al vlug vooroordelen op. Zijn studenten na deze opleiding niet slechts gedeeltelijk bekend met beide disciplines? Niets is minder waar, zo blijkt. De master is erop gericht zowel economie als het recht diepgaand te bestuderen. Zo bestaat de masterproef uit een interdisciplinaire scriptie en een interdisciplinair seminarie. Ook is er geen sprake van een vakje recht voor economisten of economie voor juristen. Prof. Van Hulle wijst erop dat bij het opstellen van het ERBprogramma werd uitgegaan van bestaande faculteit vakken uit de economie- en rechtenopleidingen. Er werden niet zomaar vakken bijgemaakt voor deze nieuwe richting, om verwatering van de disciplines te voorkomen. Voor studenten maakt dit het soms zwaarder, zo stelt prof. Geens, maar wanneer ze de vakken dan onder de knie hebben, zijn ze ook beter opgeleid. De opleiding biedt vele uitwegen op de arbeidsmarkt. Zoals eerder aangehaald brengt de combinatie van economische en juridische kennis in vele functies een belangrijke meerwaarde. Zodoende kan een ERB-diploma vele deuren openen. Afgestudeerden kwamen reeds terecht bij organisaties variërend van de Big Four tot onze overheid (Federale Overheidsdienst Financiën). Voorbeelden zijn functies in de audit, in fiscale consulting en als bedrijfsjurist, omdat daar het samengaan van de juridische en (bedrijfs)economische kennis een zeer groot voordeel biedt. Karolien en Robbie, ondertussen ruim een jaar afgestudeerd, zijn tewerkgesteld als respectievelijk accountant en kredietanalist. Prof. Geens noemt de master ERB een opleiding van de toekomst, waarin we het aandurven om de traditionele paden te verlaten en zo beter tegemoet komen aan de echte noden van onze maatschappij. Onbekend, niet onbemind EKONOMIKA berichten oktober - november - december Master ERB Karolien wijst hierbij ook op de duur van de opleiding. Het ERB-programma is een tweejarige opleiding, hetgeen ruimte creëert om studenten zowel in juridische als in economische vakken te scholen. Zo kunnen studenten, nadat ze in hun bachelorjaren een stevige basis van een discipline hebben verworven, hun kennis uitbreiden en verbreden dankzij de master ERB. Door de structuur van de opleiding zijn economiestudenten die kiezen voor het ERB-programma dus nog steeds volwaardig economist, maar met extra kennis van het recht. Studenten uit de rechten vergaren dan weer kennis over belangrijke economische zaken. Afhankelijk van de functie die men wil uitoefenen, kunnen rechtenstudenten na de master ERB in één bijkomend studiejaar ook toegang tot de togaberoepen verwerven. Beroepsuitwegen Op donderdag 24 februari 2011 organiseren de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen en de Faculteit Rechtsgeleerdheid een infoavond omtrent de master in de economie, het recht en de bedrijfskunde. Op deze avond nemen zowel professoren, werkgevers als alumni het woord over hun ervaring met de richting ERB en over de kansen die dit unieke diploma biedt op de arbeidsmarkt. De avond wordt afgesloten met een receptie. Graag nodigen we iedereen met interesse in dit boeiende profiel en in de waaier aan competenties die de richting ERB aan onze studenten biedt uit op deze infoavond. Voor meer info over de master ERB kan u terecht op: Beide afgestudeerden uitten wel hun spijt over het feit dat deze jonge richting nog maar weinig bekendheid geniet. Karolien vertelt hoe ze tijdens het solliciteren ondervond dat potentiële werkgevers vaak nooit eerder van het ERBprogramma hadden gehoord. De eerste tien minuten van een jobinterview besteed je aan uitleg over je richting, zo deelt ook Robbie zijn ervaring. Beide afgestudeerden hebben echter niet lang moeten solliciteren. Eens je je uitleg gedaan hebt, is men enthousiast: een diploma met zowel recht als economie, op universitair niveau. Prof. Van Hulle en prof. Geens zijn zich bewust van de vraag naar een grotere bekendheid van de opleiding. Vanuit de faculteiten wordt hier dan ook ijverig aan gewerkt. Beide verantwoordelijken zijn er echter van overtuigd dat, als de richting meer tijd heeft gekregen om bekendheid te vergaren, masters ERB nog vlugger hun weg zullen vinden op de arbeidsmarkt en bedrijven ook hun weg zullen vinden naar ERB-afgestudeerden immers, goede waar verkoopt zichzelf. Zowel de afgestudeerden als de bedrijven die hen aanwerven getuigen van een grote tevredenheid over het programma. We kunnen bijgevolg besluiten dat de master ERB stevig op weg is naar een succesvolle toekomst, waarin afgestudeerden en de bedrijfswereld optimaal kunnen genieten van de meerwaarde die deze interdisciplinaire scholing met zich meebrengt. Heidi Gabel Joost Koentjes

17 DE VISITATIE: What s in a name? faculteit Als u wel vaker contact heeft met de Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen, is er een reële kans dat u het woord visitatie al eens opgevangen hebt. De Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen wordt immers binnenkort gevisiteerd en treft nu de nodige voorbereidingen. Maar wat houdt een visitatie nu precies in? De Vlaamse universiteiten hebben in 1991 een systeem van interne en externe kwaliteitszorg opgezet, in ruil voor een grotere zelfstandigheid. De overheid legde zo de verantwoordelijkheid en het eigenaarschap van het kwaliteitszorgsysteem volledig bij de instellingen. Dit systeem wordt in goede banen geleid door de Vlaamse Interuniversitaire Raad (VLIR). De VLIR is het autonome overlegorgaan van de Vlaamse universiteiten. Deze raad coördineert de visitaties. Een visitatie kan men vergelijken met een soort inspectieronde waarbij een universitaire opleiding helemaal wordt doorgelicht bij alle universiteiten die deze opleiding inrichten. Iedere opleiding mag zich dus na een verloop van tijd aan deze doorlichting verwachten. De visitatie voor de opleidingen in het domein van de Toegepaste Economische Wetenschappen is gepland voor het najaar van Met nog een jaar te gaan, is de faculteit zich volop aan het voorbereiden. Drie fasen Het visitatiestelsel bestaat uit drie fasen. Tijdens de eerste fase wordt de samenstelling van de vistatiecommissie bepaald en worden de betrokkenen van de opleidingen gevraagd om aan kritische zelfanalyse te doen. De bevindingen van deze betrokkenen worden neergeschreven in een zelfevaluatierapport (ZER). Het ZER moet een duidelijk en volledig beeld geven van de opleiding zoals ze wordt ingericht binnen de eigen faculteit en dient ook de visie van de faculteit op de opleiding toe te lichten. Het rapport behandelt dus alle aspecten van een opleiding, gaande van de doelstellingen en het programma van de opleiding, tot de inzet van het personeel, de voorzieningen, de interne kwaliteitszorg en de resultaten. Het samenstellen van dit zelfevaluatierapport kan snel een jaar of langer in beslag nemen. Dit procedé van zelfbevraging en samenstelling van het rapport is momenteel lopende. Onder de noemer betrokkenen van de opleiding valt een zeer divers publiek. Deze term heeft niet enkel betrekking op het academisch, administratief en technisch personeel van de faculteit, maar ook op de studenten, de afgestudeerden en de vertegenwoordigers van het beroepenveld. Ook alumni worden dus betrokken in het proces, waarover hieronder meer. Tijdens de tweede fase vindt de eigenlijke visitatie plaats en worden de deelnemende opleidingen bezocht door de visitatiecommissie. In de derde fase velt de commissie haar oordeel en publiceert zij een openbaar rapport. Dit rapport geeft haar oordeel over de kwaliteit van het onderwijs in de betrokken opleidingen weer. Er worden ook aanbevelingen geformuleerd om tot een kwaliteitsverbetering te komen. Een positieve visitatie leidt tot een accreditatie. Mening van de alumni Dat deze visitatie procedure geen ver-vanmijn-bed-show is, wordt al meteen duidelijk tijdens de eerste fase, waarin ook de mening van alumni en het afnemend veld gevraagd wordt. Recent ontvingen alle afgestudeerden van de laatste vijf jaren de vraag een enquête in te vullen. Deze enquête peilt naar hun mening over de verwachtingen en de tevredenheid over de samenstelling van de programma s, de organisatie, internationalisering, extra-curriculaire activiteiten, etc. Wij willen alle bevraagden alvast danken voor hun medewerking en hun feedback. faculteit De medewerking van de alumni aan het zelfevaluatierapport is belangrijk. Dit hele proces van zelfreflectie en sterkte/zwakte analyse stimuleert immers de interne kwaliteitszorg. Een opleiding die zichzelf in vraag stelt en luistert naar wat de betrokkenen te zeggen hebben, kan correcties aanbrengen waar nodig en nieuwe impulsen verwerken. Een betere opleiding leidt tot een betere vorming van de student en een profiel dat perfect is aangepast aan de noden van de hedendaagse arbeidsmarkt. Het adagium zelfkennis is de bron van alle wijsheid heerst nog altijd op de faculteit. Loes Diricks [ Het Hogenheuvelcollege aan de Naamsestraat ] oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 17

18 marketing Internet Marketing: het monster van Loch Ness voor onze KMO s? Er woedt onder marketeers een debat over de zin en onzin van internet marketing. En ook al is het Internet een onmisbaar deel van ons dagdagelijkse leven geworden, toch blijft de controverse. We vroegen het aan Valerie De Volder, marketing manager van the AIM, het bedrijf dat het initiatief nam om de cursussen daarover te organiseren. marketingevonden te worden op het wereldwijde web. Valerie De Volder (the AIM): Met meer dan 70% van de populatie aangesloten (in 2000 was dit nog maar 19% - bron Eurostat) is het anno 2010 essentieel voor alle bedrijven om Waar bijna 40% van de gezinnen in 2009 zelfs online shopte, gaan ook de bedrijven steeds vaker via internet op zoek naar zakenpartners. Het internet is een essentieel instrument om het klantenbestand drastisch te vergroten, zowel B2C als B2B. Waarom noemt u internet marketing het monster van Loch Ness voor onze KMO s? EKONOMIKA berichten oktober - november - december Geert De Rycke Het lijkt wel alsof de hele wereld op internet zit, behalve de Vlaamse KMO. Onze Vlaamse KMO s laten zich letterlijk de kaas van hun boterham eten door de Nederlandse collega s. Die investeren vandaag 4 maal zoveel internet marketing. Het resultaat hiervan is dat wanneer je bijvoorbeeld kunststof koffer intikt op Google je eerst een 7-tal Nederlandse bedrijven te zien krijgt vooraleer de eerste Belgische aanbieder tevoorschijn komt. Je moet bij wijze van spreken je best doen om met een Blegisch bedrijf te kunnen samenwerken. De Vlaamse KMO is wel reeds bezig met een website en het design maar daar blijft het vaak bij terwijl dit kan worden geoptimaliseerd voor Google. Het is dus belangrijk voor de bedrijven om de meerwaarde en het resultaat te ondervinden achter al hun online inspanningen! Vanwaar de digitale kloof met Nederland? Waarom staan onze KMO S nog steeds zo weigerachtig tegenover internet marketing? [ Valerie De Volder ]

19 marketing De Vlaming is misschien van nature meer afwachtend ten aanzien van nieuwe ontwikkelingen daar waar de Nederlander er meer open voor staat. Maar ongetwijfeld speelt ook hier het onbekend is onbemind principe. Men ziet nog te weinig succesvolle cases in zijn/haar omgeving. Bovendien hebben bedrijfsleiders tal van vragen bij internetmarketing: Internetmarketing wat is dat? Hoe moet ik er aan beginnen? Ik heb daar geen tijd voor en ken er niets van. Het schrikt me af, ik verkies de traditionele media want dat is bekend terrein. Waarom heb ik dat nodig? Bij wie moet ik te raden gaan? al meer is ingeburgerd. Op deze manier kunnen we de Belgische concurrentiepositie verstevigen. Maar we hebben nog een ander doel. De helft van de opbrengst van de cursussen schenken wij namelijk aan het goede doel. Heel toepasselijk hebben we hiervoor BOKS VZW -een organisatie die zich inzet voor mensen met een stofwisselingsziekte uitgekozen. Jan Schepens, die ambassadeur is van BOKS VZW en ooit letterlijk in de ring stapte om al boksend de problematiek bekend te maken juicht toe dat wij op een veel vredelievender manier BOKS VZW in het daglicht brengen. Meer info over the AIM en de internet marketing buscampagne kan gevonden worden op en Daarnaast doen een aantal hardnekkige mythes de ronde: mijn business heeft geen nood aan online marketing ; internet marketing is duur ; enz. En is dit terecht? Absoluut niet. Internet marketing biedt tal van voordelen. Om er maar een paar op te noemen: de flexibiliteit van inzetten, het prijskaartje (goedkoper als traditionele reclame zoals printadvertenties of beurzen), het snel bereiken van een breder publiek (plus zeer geografisch segmenteerbaar), de meetbaarheid Wat kan er gedaan worden? marketing Wij zijn er van overtuigd dat de mentaliteit van onze Vlaamse KMO s slechts kan veranderen als je ze informeert; als je ze sensibiliseert. De kennis over internet marketing moet letterlijk tot bij de Vlaamse KMO gebracht worden. Daarom hebben wij het initiatief genomen om in de maand november van dit jaar in diverse industrieparken over het hele Vlaamse gewest, introductiecursussen te organiseren. We gaan op stap met een bus en de bedrijven kunnen deze cursussen op zo goed als loopafstand van hun kantoor mee volgen. Tijdens deze workshops worden concrete tips gegeven worden over internet marketing en wordt toegelicht dat een de strategie om eraan te beginnen absoluut noodzakelijk is. De reacties zijn positief en wij hopen ons steentje bij te dragen in het bekend maken van de mogelijkheden. Doel bereikt dus? Enerzijds beogen we met deze campagne België te helpen opboksen tegen de competitie uit het buitenland waar internet marketing EKONOMIKA ALUMNIDAG 2011 Noteer nu al in uw agenda Ekonomika Alumnidag op zaterdag 15 oktober in Leuven! oktober - november - december 2010 EKONOMIKA berichten 19

20 5YG Bierproeverij: jonge economisten tonen hun talent! Op donderdag 18 november vond er een nieuwe activiteit van Ekonomika Alumni 5YG plaats. Met Leuven als wereldhoofdstad van het bier werd besloten om deze keer de Belgische biercultuur wat beter te leren kennen. Café de Metafoor, een fijn café gelegen in de Parijsstraat, heeft een uitgebreide bierkaart met heel wat bekende en minder bekende bieren en is eveneens één van de favoriete cafés van stadskok Jeroen Meus. Het leek dan ook de ideale plaats voor een bierdegustatie. De proeverij zelf werd geleid door de voorzitter van de Leuvense biertherapeuten. Deze vzw, die reeds 10 jaar bestaat, telt meer dan 100 bierliefhebbers en, zo vertellen ze zelf, verdedigen de Belgische Biercultuur met hart en ziel. Samen met een 25-tal andere zusterverenigingen, verspreid over gans België, vormen ze de confederatie Zythos. 5YG Voor er werd overgegaan tot de degustatie, werd er stilgestaan bij de basiselementen van het bier (water, gerst, hop en gist) en het brouwproces, maar ook bij de vraag hoe proef ik bier. Bij het proeven van bier wordt eerst naar het kleur gekeken, zowel van het bier zelf als van de schuim, vervolgens wordt er geroken om dan uiteindelijk over te gaan tot het degusteren van het bier. In tegenstelling tot een wijndegustatie wordt bij een bierdegustatie het bier wel degelijk ingeslikt, wat bij velen onder de deelnemers een ware opluchting veroorzaakte. Na de theorie was er de mogelijkheid om heel wat verschillende bieren te proeven. Er werd gestart met een aantal bieren met een duidelijke smaak als zuur, bitter (bv XX Bitter )... om vervolgens dan te gaan naar bieren met een meer neutrale smaak (bv La Chouffe ). Tenslotte werden nog enkele zware bieren gedegusteerd (bv Hof ten Dormael ). Onze selecte groep van nieuwbakken bierkenners kozen het streekbier Alpaïde als beste bier van de avond. Santé! Brecht Wille EKONOMIKA berichten oktober - november - december [ Eerst de kleur ] [ dan de geur! ]

Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen. Economie en Bedrijfswetenschappen

Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen. Economie en Bedrijfswetenschappen Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Economie en Bedrijfswetenschappen Vier opleidingen Economische wetenschappen (EW) Toegepaste economische wetenschappen (TEW) Toegepaste economische wetenschappen:

Nadere informatie

In samenwerking met de Federatie oudleerlingenbonden Vlaamse jezuïetencolleges & de Vlaamse koepel van jezuïetencolleges

In samenwerking met de Federatie oudleerlingenbonden Vlaamse jezuïetencolleges & de Vlaamse koepel van jezuïetencolleges In samenwerking met de Federatie oudleerlingenbonden Vlaamse jezuïetencolleges & de Vlaamse koepel van jezuïetencolleges CONGRES π Zaterdag 20 november 2010 π Universiteit Antwerpen Stadscampus π Aula

Nadere informatie

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING

FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING FULL-TIME MASTER MASTER IN HET MANAGEMENT ONDERSCHEID JEZELF MET EEN PRAKTIJKGERICHTE MANAGEMENTOPLEIDING COMBINEER MANAGEMENT- KENNIS MET PRAKTISCHE MANAGEMENTVAARDIGHEDEN Deze Master in het Management

Nadere informatie

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren

BRUSSEL t. Master in het tolken. Faculteit Letteren BRUSSEL t Master in het tolken Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

REBO Carrière Symposium 2011

REBO Carrière Symposium 2011 PERIKLES REBO Carrière Symposium 2011 Studievereniging Perikles REBO Carrièresymposium REBO Carrièresymposium Onder de huidige studenten ontstaat steeds meer het besef dat zij zich niet kunnen beperken

Nadere informatie

Master in de seksuologie

Master in de seksuologie Master in de seksuologie Faculteit Geneeskunde Kiezen voor de opleiding seksuologie De seksuologie is een erg jonge wetenschap amper iets meer dan een eeuw oud, waarvan de ontwikkeling lang heeft geleden

Nadere informatie

Master in het management

Master in het management LEUVEN t Master in het management Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken,

Nadere informatie

Master in de meertalige communicatie

Master in de meertalige communicatie BRUSSEL t Master in de meertalige communicatie Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als

Nadere informatie

FISCAAL RECHT KENNIS PRAKTIJK INNOVATIE IMPLEMENTATIE

FISCAAL RECHT KENNIS PRAKTIJK INNOVATIE IMPLEMENTATIE ACADEMISCH PROGRAMMA POSTGRADUAAT FISCAAL RECHT KENNIS PRAKTIJK INNOVATIE IMPLEMENTATIE INHOUD POSTGRADUAAT FISCAAL RECHT MODULE FISCALE RECHTSVAKKEN Pagina 2 tot 7 POSTGRADUAAT FISCAAL RECHT SUMMERSCHOOL

Nadere informatie

Openingstoespraak academiejaar 2008-2009 Bert HOOGEWIJS, algemeen directeur (25 september 2008) Om De Kwaliteit

Openingstoespraak academiejaar 2008-2009 Bert HOOGEWIJS, algemeen directeur (25 september 2008) Om De Kwaliteit Openingstoespraak academiejaar 2008-2009 Bert HOOGEWIJS, algemeen directeur (25 september 2008) Om De Kwaliteit Mijnheer de minister Mijnheer de voorzitter en leden van de raad van bestuur en het bestuurscollege

Nadere informatie

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG

BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG BIJ DIE WERELD WIL IK HOREN! HANS ROMKEMA 3 MAART 2010, DEN HAAG STUDENTEN DOEN UITSPRAKEN OVER DE ACADEMISCHE WERELD, HET VAKGEBIED EN HET BEROEPENVELD.. onderzoek niet zo saai als ik dacht werken in

Nadere informatie

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de Wat je zeker moet Weten: diploma master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de studieduur 2 jaar =

Nadere informatie

Studie naar Innovatiegerichtheid en arbeidsmarktpositie van IWT doctorandi

Studie naar Innovatiegerichtheid en arbeidsmarktpositie van IWT doctorandi agentschap voor Innovatie door Wetenschap en Technologie 83 November 2014 Studie naar Innovatiegerichtheid en arbeidsmarktpositie van IWT doctorandi Sarah Botterman (GFK Belgium) Colofon Wilt u meer weten

Nadere informatie

INNOVEREND ONDERNEMEN

INNOVEREND ONDERNEMEN ACADEMISCH PROGRAMMA INTERUNIVERSITAIR POSTGRADUAAT INNOVEREND ONDERNEMEN VOOR INGENIEURS Innovate Create Design Geef de wereld van morgen mee vorm Het Postgraduaat Innoverend Ondernemen voor ingenieurs

Nadere informatie

Master in het overheids - management en -beleid

Master in het overheids - management en -beleid Faculteit Sociale Wetenschappen Master in het overheids - management en -beleid Leg je grens op oneindig. Heb je een brede maatschappelijke interesse en oog voor politieke en bestuurlijke fenomenen? Ben

Nadere informatie

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de beleidsinformatica WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma

master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de beleidsinformatica WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma MASTER IN DE toegepaste economische wetenschappen: HANDELSINGENIEUR IN DE WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma master in de toegepaste economische wetenschappen: handelsingenieur in de beleidsinformatica studieduur

Nadere informatie

Afstudeerrichting Marketing Management

Afstudeerrichting Marketing Management Afstudeerrichting Marketing Management Doel van vandaag Informeren over het belang van marketing Een overzicht geven van de afstudeerrichting en de aanpak Schetsen van mogelijkheden op de arbeidsmarkt

Nadere informatie

Praktische informatie. > Inschrijven. > Hoe lang duurt de opleiding? > Wanneer zijn de examens? > Inschrijvingsgeld. > Meer info?

Praktische informatie. > Inschrijven. > Hoe lang duurt de opleiding? > Wanneer zijn de examens? > Inschrijvingsgeld. > Meer info? Praktische informatie > Hoe lang duurt de opleiding? De colleges starten op 19 september 2006 en eindigen op 11 mei 2007. Ze kunnen plaatsvinden elke werkdag tussen 8u30 en 19u30. > Wanneer zijn de examens?

Nadere informatie

Partnerdossier. Career Event Insurance, Actuarial

Partnerdossier. Career Event Insurance, Actuarial Partnerdossier Career Event Insurance, Actuarial & Financial Engineering 11 maart 2015 Voorwoord van de faculteit Als professoren van de onderzoeksgroep Insurance en docenten van de opleidingen Master

Nadere informatie

Malthus (1766 1834) Kan landbouw de wereld blijven redden? Het ongelijk van Malthus. An essay on the principle of population 25/11/2013

Malthus (1766 1834) Kan landbouw de wereld blijven redden? Het ongelijk van Malthus. An essay on the principle of population 25/11/2013 Kan landbouw de wereld blijven redden? Malthus (1766 1834) Piet VANTHEMSCHE Voorzitter Boerenbond KULeuven Universiteit 3 e Leeftijd 03-12-2013 An essay on the principle of population Het ongelijk van

Nadere informatie

Master in de journalistiek

Master in de journalistiek BRUSSEL t Master in de journalistiek Faculteit Sociale Wetenschappen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook

Nadere informatie

pilootprojecten (deel 1) Oost-Vlaanderen

pilootprojecten (deel 1) Oost-Vlaanderen pilootprojecten (deel 1) Oost-Vlaanderen dhr. Arne Oosthuyse projectcoördinator Voka - Kamer van Koophandel O-Vl. VON-sessie: Allochtoon ondernemerschap in Vlaanderen Donderdag 9 juni 2011 Huis van de

Nadere informatie

Schakelprogramma: master in de handelswetenschappen

Schakelprogramma: master in de handelswetenschappen ANTWERPEN t Schakelprogramma: master in de handelswetenschappen Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Campus Carolus Antwerpen Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België.

Nadere informatie

Master in het vertalen

Master in het vertalen BRUSSEL t Master in het vertalen Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

Crelan Leerstoel aan de UGent ter bevordering van innovatie in de duurzame landbouw

Crelan Leerstoel aan de UGent ter bevordering van innovatie in de duurzame landbouw B R U S S E L, 22 s e p t e m b e r 2014 Crelan Leerstoel aan de UGent ter bevordering van innovatie in de duurzame landbouw De coöperatieve bank Crelan steunt innovatie in de landbouw via leerstoel aan

Nadere informatie

GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE

GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE GERONTOLOOG WORDEN MASTER OF SCIENCE Behaal een academisch diploma. Ontwikkel uw loopbaan als gerontoloog U bent nu net afgestudeerde bachelor of enige tijd werkzaam als zorgverstrekker in een ziekenhuis,

Nadere informatie

Het event vindt plaats op ons departement, zodat u uw bedrijf in een gemoedelijke sfeer kunt voorstellen aan onze studenten.

Het event vindt plaats op ons departement, zodat u uw bedrijf in een gemoedelijke sfeer kunt voorstellen aan onze studenten. 24 februari 2011 Job- en stage-event Hogeschooll Gentt Departtementt Toegepastte Ingeniieurswettenschappen Woord vooraf Geachte heer, Geachte mevrouw, Met trots stellen wij van de studentenvereniging Hermes

Nadere informatie

Persberichten stage hogeschool Odissee

Persberichten stage hogeschool Odissee en stage hogeschool Odissee LARISSA KLICK Buitenlandse studenten op internationale stage op Technologiecampus Gent Gent 16 augustus 2016 Vijf studenten uit respectievelijk Duitsland, Engeland, Polen en

Nadere informatie

Profilering derde graad

Profilering derde graad De leerling heeft in de 1ste en de 2de graad, de gelegenheid gehad zijn/haar interesses te ontdekken en heeft misschien al enig idee ontwikkeld over toekomstige werk- of studieplannen. Vaardigheden, inzet,

Nadere informatie

Master in de journalistiek

Master in de journalistiek ANTWERPEN t Master in de journalistiek Faculteit Sociale Wetenschappen Master in de journalistiek De master in de journalistiek vormt kritische journalisten die klaar zijn voor de arbeidsmarkt. De weloverwogen

Nadere informatie

Inleiding. Jotam Dveer. Klas: 1CD. SLB: Maike de Vocht

Inleiding. Jotam Dveer. Klas: 1CD. SLB: Maike de Vocht Inleiding Tijdens de SLB les van 10 december 2012 hebben wij de opdracht gekregen om een vijftal vacatures te zoeken die in ons vakgebied kan liggen. Wij moesten beargumenteren waarom wij hier graag zouden

Nadere informatie

Master in de meertalige communicatie

Master in de meertalige communicatie ANTWERPEN t Master in de meertalige communicatie Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook

Nadere informatie

Master in het vennootschapsrecht

Master in het vennootschapsrecht Master in het vennootschapsrecht INTERUNIVERSITAIR PROGRAMMA Faculteit Rechtsgeleerdheid De master in het vennootschapsrecht aan de Faculteit Rechtsgeleerdheid legt de klemtoon op de grondige uitdieping

Nadere informatie

Regie 3.0. een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen.

Regie 3.0. een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen. Regie 3.0 een stap verder... Een serie masterclasses om bibliotheken in transitie te ondersteunen met allianties, transitiemanagement en geldstromen. Regie 3.0 een stap verder... Een serie masterclasses

Nadere informatie

Presentatie Recht en Economie

Presentatie Recht en Economie Presentatie Recht en Economie Prof. dr. Koen Caminada Index - Programma s met economie - Afstudeerrichting Recht & economie - Waarom Recht & economie - Voorbeelden van vragen - Afstudeerrichtingen - Opbouw

Nadere informatie

Opheffing traject Fiscaal Recht ondoordacht besluit

Opheffing traject Fiscaal Recht ondoordacht besluit Opheffing traject Fiscaal Recht ondoordacht besluit Besluit wordt steeds meer in twijfel getrokken. Het besluit om het nog jonge traject Fiscaal Recht aan de Universiteit van Utrecht af te schaffen treft

Nadere informatie

De specifieke lerarenopleiding

De specifieke lerarenopleiding geëngageerd onderzoekend communicatief talent ontwikkelend vakdeskundig leerling gericht samenwerkend De specifieke lerarenopleiding dynamisch leergierig master Jij bent... inspirerend creatief toekomstgericht

Nadere informatie

Departement gezondheidszorg - BANABA Zorgmanagement Geaccrediteerde opleiding door VHLORA* en NVAO*

Departement gezondheidszorg - BANABA Zorgmanagement Geaccrediteerde opleiding door VHLORA* en NVAO* Page1 Geachte mevrouw, heer Beste collega, Je bent werkzaam in de zorg als verpleegkundige, vroedvrouw, kinesist, ergotherapeut, diëtist, medisch secretaresse, laborant, maatschappelijk werker en je wilt

Nadere informatie

Sint-Jan Berchmanscollege

Sint-Jan Berchmanscollege Sint-Jan Berchmanscollege Infobrochure Economie (2de en 3de graad ASO) Leerlingprofiel Je bent op zoek naar een studierichting die aansluit bij jouw interesses? Al eens nagedacht over de studierichting

Nadere informatie

Scriptie over Personal Branding en Netwerking

Scriptie over Personal Branding en Netwerking Scriptie over Personal Branding en Netwerking 1e versie - 16 november 2012 Jana Vandromme Promotor: Hannelore Van Den Abeele 1. Inhoudstafel 1. Inhoudstafel 2. Onderzoeksvragen 2.1 Onderzoeksvraag 1 2.2

Nadere informatie

Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014

Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014 S AMENVATTI NG Ok t ober2015 Aanvraagformulier Nieuwe opleiding macrodoelmatigheidstoets beleidsregel 2014 Basisgegevens Soort aanvraag (kruis aan wat van toepassing is): X Nieuwe opleiding Nieuw Ad programma

Nadere informatie

Bachelor in de wijsbegeerte: 10 opties voor je toekomst

Bachelor in de wijsbegeerte: 10 opties voor je toekomst HOGER INSTITUUT VOOR WIJSBEGEERTE Bachelor in de wijsbegeerte: 10 opties voor je toekomst Combineer filosofie met een andere opleiding (rechten, sociologie, psychologie, geschiedenis ) Beste (toekomstige)

Nadere informatie

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Economie en Bedrijfseconomie. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Economie en Bedrijfseconomie Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde ( FEWEB) Opbouw van studie door prof. dr. Henri de Groot (programmadirecteur)

Nadere informatie

Job- en Stage-event. Voorwoord. Geachte heer, Geachte mevrouw,

Job- en Stage-event. Voorwoord. Geachte heer, Geachte mevrouw, Job- en Stage-event Voorwoord Geachte heer, Geachte mevrouw, Wij zijn zeer verheugd om u in naam van de studentenkring Hermes ons jaarlijkse Job - en Stage-event te mogen voorstellen. Dit evenement hebben

Nadere informatie

INTERNATIONAAL ONDERNEMEN

INTERNATIONAAL ONDERNEMEN INTERNATIONAAL ONDERNEMEN Bachelor in het Bedrijfsmanagement 2013-2014 Mechelen Onze troeven Specialisatie op maat Al van bij de start van je opleiding kies je een specifieke afstudeerrichting. We geven

Nadere informatie

Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014

Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014 Congres VELOV Elementen voor de toespraak van Pascal Smet Vlaams minister van Onderwijs, Jeugd, Gelijke Kansen en Brussel Mechelen, 26 maart 2014 Nieuwe ontwikkelingen en impulsen op sociaal, cultureel,

Nadere informatie

Opleiding van leraren in de informaticawetenschappen

Opleiding van leraren in de informaticawetenschappen Opleiding van leraren in de informaticawetenschappen Studienamiddag Informaticawetenschappen in het leerplichtonderwijs Paleis der Academiën, Brussel, 2015-04-29 Bern Martens Lerarenopleiding Sec. Onderwijs

Nadere informatie

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING

SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING SYNTHESERAPPORT EVALUATIE WETENSCHAPPELIJKE OLYMPIADES SAMENVATTING Studiedienst en Prospectief Beleid 1 Departement Economie, Wetenschap en Innovatie Vlaamse Overheid Koning Albert II-laan 35 bus 10 1030

Nadere informatie

Nieuwsmonitor 6 in de media

Nieuwsmonitor 6 in de media Nieuwsmonitor 6 in de media Juni 2011 Nieuws - Europa kent geen watchdog ANTWERPEN/BRUSSEL - Het Europese beleidsniveau krijgt in de Vlaamse TV-journaals gemiddeld een half uur aandacht per maand. Dat

Nadere informatie

STUDENT aan de Universiteit Hasselt 2013-2014

STUDENT aan de Universiteit Hasselt 2013-2014 STUDENT aan de Universiteit Hasselt 2013-2014 introductiedagen start academiejaar septembercursussen nuttige links INTRODUCTIEDAGEN www.uhasselt.be/introductiedagen In september, vóór de start van het

Nadere informatie

Bemiddeling in Sociale Zaken en in Familiale Zaken

Bemiddeling in Sociale Zaken en in Familiale Zaken 2011-2012 postgraduaat Bemiddeling in Sociale Zaken en in Familiale Zaken www.erasmushogeschool.be partner in de Universitaire Associatie Brussel Het belang van bemiddeling Bemiddeling is vermoedelijk

Nadere informatie

Het Instituut voor bedrijfsjuristen De alma mater van de bedrijfsjuristen

Het Instituut voor bedrijfsjuristen De alma mater van de bedrijfsjuristen Legal insight, inside Het Instituut voor bedrijfsjuristen De alma mater van de bedrijfsjuristen Het beroep van bedrijfsjurist is relatief jong. De wet die dit beroep erkende en het Instituut voor bedrijfsjuristen

Nadere informatie

STUDENT CONSULTING. We do not only bring you passion, we bring you results. academic excellence in practice

STUDENT CONSULTING. We do not only bring you passion, we bring you results. academic excellence in practice STUDENT CONSULTING We do not only bring you passion, we bring you results. academic excellence in practice Academic excellence in practice. Een project bij afc Op korte termijn een kwalitatief antwoord

Nadere informatie

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de

Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg : We hebben gezocht naar een titel die meteen naar de kern van de zaak gaat en die omvattend is voor de 1 Inleiding door dr. Walter Krikilion, voorzitter Werkgroep Ethiek in de Kliniek van ICURO - Symposium Spanningsvelden bij toegankelijkheid van zorg 19 oktober 2012 - Hasselt Beste deelnemers, Als Werkgroep

Nadere informatie

Georges Dockx JUISTE MARKETING. Voor kmo s en zelfstandigen die meer resultaat willen met minder budget

Georges Dockx JUISTE MARKETING. Voor kmo s en zelfstandigen die meer resultaat willen met minder budget Georges Dockx DE JUISTE MARKETING Voor kmo s en zelfstandigen die meer resultaat willen met minder budget Uitgegeven door Georges Dockx in samenwerking met BOEK MAKERIJ.be D/2015/Georges Dockx, auteur-uitgever

Nadere informatie

Ik zie dat we op een mooie opkomst kunnen rekenen. Ik wil. daarom Johann Leten en zijn team bedanken. Zij hebben

Ik zie dat we op een mooie opkomst kunnen rekenen. Ik wil. daarom Johann Leten en zijn team bedanken. Zij hebben Goede avond allemaal, Ik zie dat we op een mooie opkomst kunnen rekenen. Ik wil daarom Johann Leten en zijn team bedanken. Zij hebben immers, samen met enkele medewerkers van de FOD P&O, dat staat voor

Nadere informatie

Jongeren ten opzichte van hun eerste job 15-09-2008

Jongeren ten opzichte van hun eerste job 15-09-2008 Jongeren ten opzichte van hun eerste job Samenvatting 15-09-2008 van de resultaten a Market Probe division Doelstelling van het onderzoek 2 3 Kennis over de jongeren ten aanzien van het einde van hun studies

Nadere informatie

VERSLAGEN WORKSHOPS SYMPOSIUM 3D 19 april 2012

VERSLAGEN WORKSHOPS SYMPOSIUM 3D 19 april 2012 VERSLAGEN WORKSHOPS SYMPOSIUM 3D 19 april 2012 Pagina 1 Verslag Workshop 3D: Leren voor duurzaamheid Onderwijs is meer dan alleen het aanleren van competenties direct inzetbaar bij een job. 1) Kunnen

Nadere informatie

MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO

MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO DETAILED CURRICULUM MAAK WERK VAN EEN INNOVATIEVE ORGANISATIECULTUUR IN UW KMO Innovatie is noodzakelijk om in de huidige hyper-competitieve, internationale en volatiele markt continuïteit te kunnen verzekeren.

Nadere informatie

Master in de economie, het recht en de bedrijfskunde

Master in de economie, het recht en de bedrijfskunde LEUVEN t Master in de economie, het recht en de bedrijfskunde Opties: Finance en financieel recht Strategie, innovatie en (internationaal) bedrijfsrecht Faculteit Economie en Bedrijfswetenschappen Faculteit

Nadere informatie

Link met het secundair onderwijs

Link met het secundair onderwijs Link met het secundair onderwijs 1. Instroomprojecten 'Tutoraat' en 'Klimop' De moeizame doorstroom in het secundair onderwijs en de instroom naar het hoger onderwijs van kansarme en allochtone jongeren

Nadere informatie

JAARVERSLAG 2012. Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland. www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986

JAARVERSLAG 2012. Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland. www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986 JAARVERSLAG 2012 Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986 JAARVERSLAG STICHTING OPEN 2012 1 INHOUDSOPGAVE 1. VOORWOORD...

Nadere informatie

ANTWERPEN t. Master in het tolken. Faculteit Letteren

ANTWERPEN t. Master in het tolken. Faculteit Letteren ANTWERPEN t Master in het tolken Faculteit Letteren Welkom aan de KU Leuven, de grootste en oudste universiteit van België. Je kunt hier je studietraject verderzetten en verrijken, ook als je elders een

Nadere informatie

Hogescholen en Universiteiten met een open blik

Hogescholen en Universiteiten met een open blik Editie 2009-2010 Hogescholen en Universiteiten met een open blik Om elkaar te begrijpen, moet je elkaar kennen. Vanuit die gedachte organiseert het Prins Filipfonds een project dat uitwisseling en samenwerking

Nadere informatie

Nationale DenkTank 2014 Big Data Academy

Nationale DenkTank 2014 Big Data Academy Big Data Academy Achtergrond en uitwerking Big Data Academy (BDA) Management Summary Oplossing [Twintig] deelnemers waarvan [80%] masterstudenten en PhD s en[20%] werknemers die voldoen aan de voorkenniseisen

Nadere informatie

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012)

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) De Hoge Raad voor Vrijwilligers (HRV) kijkt relatief tevreden terug op 2011, het Europees Jaar voor het Vrijwilligerswerk.

Nadere informatie

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde

Voorlichtingsdag Bedrijfskunde. Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde Voorlichtingsdag Bedrijfskunde Faculteit der Economische Wetenschappen en Bedrijfskunde PROGRAMMA Bedrijfskunde@VU: hoe, wat en waarom? Prof. dr. W.E.H. Dullaert, Opleidingsdirecteur bachelor bedrijfskunde

Nadere informatie

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË

Standaard Eurobarometer 80. DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Standaard Eurobarometer 80 DE PUBLIEKE OPINIE IN DE EUROPESE UNIE Najaar 2013 NATIONAAL RAPPORT BELGIË Opiniepeiling besteld en gecoördineerd door de Europese Commissie, Directoraat-generaal Communicatie.

Nadere informatie

Het Nieuwe Werken is vooral nog een mannenzaak

Het Nieuwe Werken is vooral nog een mannenzaak Het Nieuwe Werken is vooral nog een mannenzaak Enquêteresultaten Kluwer Opleidingen 2011 Dit document bevat de enquêteresultaten over het onderzoek rond Het Nieuwe Werken dat in België werd gevoerd. Kluwer

Nadere informatie

Proefhoofdstuk Spaans. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be. info@centrumvoorafstandsonderwijs.

Proefhoofdstuk Spaans. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be. info@centrumvoorafstandsonderwijs. Proefhoofdstuk Spaans www.centrumvoorafstandsonderwijs.be www.centrumvoorafstandsonderwijs.be Kom je cursus inkijken: Antwerpen, Frankrijklei 127, 2000 Gent, Oude Brusselseweg 125, 9050 Hasselt, Simpernelstraat

Nadere informatie

BELEIDSPLAN. Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland. www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986

BELEIDSPLAN. Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland. www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986 BELEIDSPLAN Brederodestraat 104 4 1054 VG Amsterdam Nederland www.stichtingopen.nl info@stichtingopen.nl Rabobank: NL44RABO0143176986 BELEIDSPLAN STICHTING OPEN 1 1. INLEIDING Voor u ligt het beleidsplan

Nadere informatie

Het hoger onderwijs verandert

Het hoger onderwijs verandert achelor & master Sinds september 2004 is de hele structuur van het hoger onderwijs veranderd. Die nieuwe structuur werd tegelijkertijd ingevoerd in andere Europese landen. Zo sluiten opleidingen in Vlaanderen

Nadere informatie

Evaluatie vormingen welzijn op het werk

Evaluatie vormingen welzijn op het werk Evaluatie vormingen welzijn op het werk Context evaluatie Opdracht gever: FOD Werkgelegenheid, Arbeid en Sociaal Overleg Directie humanisering van de arbeid Uitvoering: Engender vzw www.engender.eu Bronnen

Nadere informatie

LEADERSHIP, ENTREPRENEURSHIP, STEWARDSHIP. BROCHURE VOOR WERKGEVERS, RECRUITERS EN HR afdeling NYENRODE. A REWARD FOR LIFE

LEADERSHIP, ENTREPRENEURSHIP, STEWARDSHIP. BROCHURE VOOR WERKGEVERS, RECRUITERS EN HR afdeling NYENRODE. A REWARD FOR LIFE LEADERSHIP, ENTREPRENEURSHIP, STEWARDSHIP BROCHURE VOOR WERKGEVERS, RECRUITERS EN HR afdeling NYENRODE. A REWARD FOR LIFE waarom een schakeltrajecter? Iemand met een niet-financiële vooropleiding heeft

Nadere informatie

Boodschap uit Gent voor Biodiversiteit na 2010

Boodschap uit Gent voor Biodiversiteit na 2010 Boodschap uit Gent voor Biodiversiteit na 2010 Belgisch voorzitterschap van de Europese Unie: Conferentie over Biodiversiteit in een veranderende wereld 8-9 september 2010 Internationaal Conventiecentrum

Nadere informatie

Master in de logopedische en audiologische wetenschappen

Master in de logopedische en audiologische wetenschappen Master in de logopedische en audiologische wetenschappen Faculteit Geneeskunde De masteropleiding logopedische en audiologische wetenschappen is vandaag meer dan ooit een noodzaak. Onze maatschappij is

Nadere informatie

Bijna 7 Belgische werknemers op 10 hebben een goed evenwicht tussen werk en privéleven

Bijna 7 Belgische werknemers op 10 hebben een goed evenwicht tussen werk en privéleven Bijna 7 Belgische werknemers op 10 hebben een goed evenwicht tussen werk en privéleven Een goed evenwicht tussen werk en privéleven bij werknemers heeft een positieve invloed op de resultaten van het bedrijf.

Nadere informatie

Hoe word je leraar aardrijkskunde, biologie, chemie, fysica, informatica of wiskunde?

Hoe word je leraar aardrijkskunde, biologie, chemie, fysica, informatica of wiskunde? Hoe word je leraar aardrijkskunde, biologie, chemie, fysica, informatica of wiskunde? FACULTEIT WETENSCHAPPEN SLO natuurwetenschappen, SLO wiskunde wet.kuleuven.be/studenten/slo Kies ik voor aardrijkskunde,

Nadere informatie

Topsectoren. Hoe & Waarom

Topsectoren. Hoe & Waarom Topsectoren Hoe & Waarom 1 Index Waarom de topsectorenaanpak? 3 Wat is het internationale belang? 4 Hoe werken de topsectoren samen? 5 Wat is de rol voor het MKB in de topsectoren? 6 Wat is de rol van

Nadere informatie

Specifieke lerarenopleiding maatschappijwetenschappen en filosofie

Specifieke lerarenopleiding maatschappijwetenschappen en filosofie Specifieke lerarenopleiding maatschappijwetenschappen en filosofie www.soc.kuleuven.be/slo Waarom kiezen voor de specifieke lerarenopleiding (SLO)? Deel jij graag je kennis met anderen? Spreek je graag

Nadere informatie

Het wijzigende juridische en fiscale kader voor ondernemingen

Het wijzigende juridische en fiscale kader voor ondernemingen Het wijzigende juridische en fiscale kader voor ondernemingen UITNODIGING SEMINARIE SCAFF Refresh your mind at our seminars Sign up now at www.loyensloeffnews.be Surf naar www.loyensloeffnews.be. O p deze

Nadere informatie

Postgraduaat in het Informaticamanagement

Postgraduaat in het Informaticamanagement Bijblijven & mee evolueren door permanente vorming bij de Hogeschool-Universiteit Brussel Postgraduaat in het Informaticamanagement Academiejaar 2008-2009 Groepscentrum Permanente Vorming Waarom kiezen

Nadere informatie

We create chemistry. Onze bedrijfsstrategie

We create chemistry. Onze bedrijfsstrategie We create chemistry Onze bedrijfsstrategie Het verhaal van BASF Al vanaf onze oprichting in 1865 richten wij ons op de evoluerende wereld om ons heen. Wanneer we kijken naar hoe we als bedrijf willen bijdragen

Nadere informatie

Hogescholen en Universiteiten met een open blik Editie 2012

Hogescholen en Universiteiten met een open blik Editie 2012 Hogescholen en Universiteiten met een open blik Editie 2012 Om elkaar te begrijpen, moet je elkaar kennen. Vanuit die gedachte organiseert het Prins Filipfonds een project dat uitwisseling en samenwerking

Nadere informatie

Indeling hoger onderwijs

Indeling hoger onderwijs achelor & master Sinds enkele jaren is de structuur van het hoger onderwijs in België afgestemd op die van andere Europese landen. Hierdoor kan je makkelijker switchen tussen hogescholen en universiteiten

Nadere informatie

MASTER IN DE RECHTEN OVERHEID EN RECHT RECHTSBEDELING

MASTER IN DE RECHTEN OVERHEID EN RECHT RECHTSBEDELING MASTER IN DE RECHTEN OVERHEID EN RECHT RECHTSBEDELING WAT JE ZEKER MOET WETEN? diploma master in de rechten samenwerkingsverband tul (UHasselt en Universiteit Maastricht) en de KU Leuven afstudeerrichtingen

Nadere informatie

VERENIGING VOOR INTERNATIONAAL EN EUROPEES RECHT STUDENTEN GRONINGEN

VERENIGING VOOR INTERNATIONAAL EN EUROPEES RECHT STUDENTEN GRONINGEN VERENIGING VOOR INTERNATIONAAL EN EUROPEES RECHT STUDENTEN GRONINGEN Inhoudsopgave Voorwoord 2 De opleiding: Rechtsgeleerdheid afstudeerrichting Internationaal en Europees recht 3 VINTRES activiteiten

Nadere informatie

Het Innovatiekompas Inspiratie sessies Dr. Guy Bauwen

Het Innovatiekompas Inspiratie sessies Dr. Guy Bauwen Het Innovatiekompas Inspiratie sessies Dr. Guy Bauwen 1 Innovatiekompas Inspiratie Sessies Contacteer ons voor: Een voordracht om kennis te maken met het kompasmodel. Een workshop om het toepassen van

Nadere informatie

VLAAMSE RAAD VOORSTEL VAN DECREET. - van de heer G. Moens C.S. - houdende erkenning van het Postuniversitair Centrum Limburg TOELICHTING

VLAAMSE RAAD VOORSTEL VAN DECREET. - van de heer G. Moens C.S. - houdende erkenning van het Postuniversitair Centrum Limburg TOELICHTING Stuk 167 (1985-1986) - Nr. 1 VLAAMSE RAAD ZITTING 1985-1986 13 OKTOBER 1986 VOORSTEL VAN DECREET - van de heer G. Moens C.S. - houdende erkenning van het Postuniversitair Centrum Limburg TOELICHTING DAMES

Nadere informatie

Bediende in de logistieke sector: kansen voor vrouwen?

Bediende in de logistieke sector: kansen voor vrouwen? Bediende in de logistieke sector: kansen voor vrouwen? Welke percepties leven er bij werknemers en studenten omtrent de logistieke sector? Lynn De Bock en Valerie Smid trachten in hun gezamenlijke masterproef

Nadere informatie

Hoe bedrijven social media gebruiken

Hoe bedrijven social media gebruiken Hoe bedrijven social media gebruiken SMO_214 Powered by Pondres Onderzoek Rob van Bakel Auteurs Milou Vanmulken Sjors Jonkers Beste lezer, Ook in 214 publiceren Pondres en MWM2 het Social Media Onderzoek.

Nadere informatie

ernationale - Advocaten gespecialiseerd in sociaal recht - Dis Individueel arbeidsrecht - Collectieve arbeidsrelaties - Alternatief loon en

ernationale - Advocaten gespecialiseerd in sociaal recht - Dis Individueel arbeidsrecht - Collectieve arbeidsrelaties - Alternatief loon en ernationale - Advocaten gespecialiseerd in sociaal recht - Dis Individueel arbeidsrecht - Collectieve arbeidsrelaties - Alternatief loon en fiscaliteit - Herstructureringen en overgang van ondernemingen

Nadere informatie

VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE

VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE EEN KIJK VAN ONDERUIT Prof.dr. Rita Godyns, decaan Faculteit Toegepaste Taalkunde Hogeschool Gent Universiteit Gent Overzicht: situering van de opleiding het visitatieproces

Nadere informatie

Formuleren van de onderwijsdoelen van de bacheloropleidingen aan de UA

Formuleren van de onderwijsdoelen van de bacheloropleidingen aan de UA Formuleren van de onderwijsdoelen van de bacheloropleidingen aan de UA Inleiding Tijdens de eerste studiedag van de BAMA-werkgroep op 10 oktober l.l. werd aan de BAMAcoördinatoren de opdracht gegeven om

Nadere informatie

Proefhoofdstuk Spaans voor beginners. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be

Proefhoofdstuk Spaans voor beginners. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be. www.centrumvoorafstandsonderwijs.be Proefhoofdstuk Spaans voor beginners www.centrumvoorafstandsonderwijs.be www.centrumvoorafstandsonderwijs.be Kom je cursus inkijken: Antwerpen, Frankrijklei 127, 2000 Gent, Oude Brusselseweg 125, 9050

Nadere informatie

HERMAN VAN ROMPUY SCHOLARSHIP

HERMAN VAN ROMPUY SCHOLARSHIP HERMAN VAN ROMPUY SCHOLARSHIP powered by VBO-FEB, Stichting Bekaert & Fondation van der Rest Pieter Timmermans Gedelegeerd bestuurder Administrateur délégué Bozar - Brussel, Bruxelles 8/12/2014 1 Hartelijk

Nadere informatie

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s

Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s Samenvatting Flanders DC studie Internationalisatie van KMO s In een globaliserende economie moeten regio s en ondernemingen internationaal concurreren. Internationalisatie draagt bij tot de economische

Nadere informatie

Mobiliteitsvensters en Opportuniteitsvensters. Prof. dr. Patrick Bultinck, Universiteit Gent

Mobiliteitsvensters en Opportuniteitsvensters. Prof. dr. Patrick Bultinck, Universiteit Gent Mobiliteitsvensters en Opportuniteitsvensters Prof. dr. Patrick Bultinck, Universiteit Gent Sense of Urgency: Studenten chemie mobiliseren 1. Missie van Chemie@UGent: Onderzoeksgedreven academisch onderwijs

Nadere informatie