Meertaligheid als institutionele uitdaging in het veld van de eerstelijnsgezondheidszorg. Stef SLEMBROUCK Vakgroep Taalkunde, UGent

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Meertaligheid als institutionele uitdaging in het veld van de eerstelijnsgezondheidszorg. Stef SLEMBROUCK Vakgroep Taalkunde, UGent"

Transcriptie

1 Meertaligheid als institutionele uitdaging in het veld van de eerstelijnsgezondheidszorg Stef SLEMBROUCK Vakgroep Taalkunde, UGent

2 Kwalitatief sociolinguïstisch en etnografisch onderzoek. Onderzoek naar meertaligheid (met input vanuit sociale geografie). Vertaalstudie (vertalen en tolken). Interactionele analyse. Literacy studies ( diverse vormen geletterdheid ). Thematiek: Meertaligheid in kaart brengen op niveau van de buurt (als gevolg van golven van globalisering in stedelijke omgevingen). Specifieke meertalige uitdagingen in de medische context (vs. andere contexten bijv. onderwijs). Uitgangspunten: Bestuderen met de voeten op de grond. Meertaligheid is een spatio-temporeel verschijnsel (veeleer dan alleen maar iets wat zich manifesteert op het niveau van het sprekende individu) probleem van schaal en (her)schaling. Vraag naar best practices? Een casusgerichte aanpak. Een hefboom op het beleid? Strategiëen? Inleiding S. Slembrouck 2

3 Taalbeleid wordt traditioneel ingevuld: Efficiëntie: zo weinig mogelijk oplossingen voor een zo groot mogelijk aantal situaties. Relatieve getalsterkte per taal en per bevolkingsgroep. Een taalwetgeving op nationaal/federaal niveau die territoriaal geformuleerd is en nauwelijks ruimte laat aan andere talen dan de officiële landstalen en het Engels als wereldtaal. Uitdagingen voor het veld: Hyperdiversiteit : weinig uniforme en snel evoluerende landschappen op het vlak van de betrokken populaties en talen en de plaatselijke dynamiek waarin ze betrokken raken. Het belang van contextrijke beschrijvingen en analyses. Het herschalen van best practices als beleidsaanbevelingen. Probleem van schaal S. Slembrouck 3

4 Schaal en taalhiërarchie in 2 WGCs DICHTBIJ VERDERAF AL HEEL LANG VOORBIJE DECENNIA KORTERE TERMIJN STAF CENTRUM BUURT EXTERNE NETWERKEN Ned, Eng, Fra, Dui, Spa Tur, Ara (Alb) Slo, Rus, Tje, Alb, etc. Twee Gentse centra van medische hulpverlening (rond 2004) S. Slembrouck 4

5 Schaal en taalhiërarchie WGC 1 = 50% DICHTBIJ VERDERAF allochtone patiënten AL HEEL LANG VOORBIJE DECENNIA met diverse KORTERE TERMIJN WGC 2 = 80% allochtone achtergronden patiënten STAF CENTRUM van Turkse BUURT EXTERNE NETWERKEN afkomst WGC 2- Artsen leren Turks, 3-talige IKB en Adm WGC1 IJsbrekers voor Alb, Rus, Slo Ned, Eng, Fra, Dui, Spa Tur, Ara (Alb) Slo, Rus, Tje, Alb, etc. Initiatieven S. Slembrouck 5

6 IJSBREKERS S. Slembrouck 6

7 Inzetten op geschreven tekst die contextueel overdraagbaar en uitbreidbaar is. Tijdsverloop: 1. Vaststelling problemen in gesproken interactie. 2. Ontwikkelen van een geletterd instrument. 3. Geschreven karakter van het instrument zorgt voor problemen in de mondelinge interactie Uitleggen hoe het instrument werkt. Veronderstelling dat P geletterd is. Alleen strikt medische komt aan bod, met als gevolg dat het sociaal-affectieve op de achtergrond verdwijnt. Geletterde oplossingen in WGC1: IJSBREKERS S. Slembrouck 7

8 Communicatie-intensieve aandachtspunten (bijv. gezinsplanning en reproductieve gezondheidszorg, diabetes type 2, enz.). Uit interview met één van de artsen: Wel t is in beide richtingen hé. t Is ook gewoon puur praktisch, een praktische reden en het is heel bevredigend voor mij. k Heb veel meer plezier aan mijn werk door t feit dat ik Turks praat dan dat ge constant ja frustrerende consultaties hebt, mensen ambetant zijn, ge kunt niet uitleggen, mensen gaan niet met een goed gevoel naar buiten. Ze komen dan een dag later bij uw collega hier. t Is heel frustrerend om zo te werken. De eerste reden om Turks te leren was eigenlijk voor mijn eigen om mijn werk hier wat beter te maken en dat ge het gevoel hebt dat ge ook iets nuttig doet. Oké t is beide ja. Actief inzetten op MONDELINGE MEERTALIGHEID in WGC2 S. Slembrouck 8

9 Een patiëntgerichte medische praktijk en het gebruik van informele tolken. Uit interview met één van de artsen: We hebben eigenlijk alle niveaus. Wij hebben enerzijds de informele tolk die mee komt, vaak kinderen, of dan een vriendin, en dat lukt beter met volwassenen dan met kinderen,hé, en dan heb je nog een soort tussenniveau wat we hier heel vaak gebruiken hier in de praktijk, en dat zijn vrijwilligers uit de wijk, en wij hebben dus in feite een vrijwilligster die Turkstalig is en toch wel zorgt voor een verhoogde toegang voor de mensen die enkel Turks kennen. Zij is hier tweemaal tijdens de week. Een keer tijdens een vrije consultatie, waarbij ze als het nodig is kan bijspringen, en anderzijds ook op een echt gestructureerd moment, waarbij ze dinsdagnamiddag toch een viertal uur beschikbaar is voor afspraken die ik geef voor mensen die enkel Turks kennen. Maar die plaatsen zijn beperkt, dus wie ik moet echt heel hard selecteren wie ik daar opzet. De professionalisering van informele tolken (diverse WGC s) S. Slembrouck 9

10 Een drietal strategieën: De actief meertalige arts. Een multimediale aanpak in de ontwikkeling van geletterde oplossingen. De professionalisering van informele tolken. Neveneffecten: opbouw van duurzame capaciteit, zowel in de landstalen als in de minderheidstalen. Belangrijk evenwicht: de zelfredzaamheid van lokale oplossingen vs. sturende interventie. Belangrijke factor: beheersing van vraag en aanbod bij het inzetten van taalwerkers. Contextgevoeligheid: heeft ook te maken met (domeinspecifieke, professionele) taalideologieën. Meervoudige strategieën S. Slembrouck 10

CONGRES Woensdag 12 maart :00 17:30

CONGRES Woensdag 12 maart :00 17:30 CONGRES Woensdag 12 maart 2008 14:00 17:30 Universiteit Antwerpen Hof van Liere In het kader van een internationale workshop die het Universitair Centrum Sint-Ignatius Antwerpen organiseert in samenwerking

Nadere informatie

Eabele Tjepkema eabele.tjepkema@stenden.com. Input curriculum opbouw meertalig onderwijs

Eabele Tjepkema eabele.tjepkema@stenden.com. Input curriculum opbouw meertalig onderwijs Eabele Tjepkema eabele.tjepkema@stenden.com Input curriculum opbouw meertalig onderwijs Even voorstellen Leraar Basisonderwijs Onderwijskundige S-VIBer Supervisor Lid Kenniskring Fries en meertaligheid

Nadere informatie

Kom verder. Mail vragen en opmerkingen naar: nt2@uitgeverijboom.nl. Veel plezier met dit boek,

Kom verder. Mail vragen en opmerkingen naar: nt2@uitgeverijboom.nl. Veel plezier met dit boek, Kom verder Welkom bij het vak Kennis van de Nederlandse Samenleving, KNS. Dit boek vertelt je over Nederland. Veel van wat je moet weten over het leven in Nederland, staat in dit boek. Je haalt straks

Nadere informatie

VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE

VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE VISITATIE TOEGEPASTE TAALKUNDE EEN KIJK VAN ONDERUIT Prof.dr. Rita Godyns, decaan Faculteit Toegepaste Taalkunde Hogeschool Gent Universiteit Gent Overzicht: situering van de opleiding het visitatieproces

Nadere informatie

Interculturele bemiddeling en kwaliteit van zorg Prof.dr.Theda Borde 1

Interculturele bemiddeling en kwaliteit van zorg Prof.dr.Theda Borde 1 Interculturele bemiddeling en kwaliteit van zorg Prof.dr.Theda Borde 1 Professor Borde bracht verslag uit van twee vergelijkende studies die ze in drie ziekenhuizen in Berlijn uitvoerde. De ene heeft betrekking

Nadere informatie

Kwalitatief onderzoek Vrije Universiteit onder 205 huisartsen naar het gebruik van TeleDermatologie

Kwalitatief onderzoek Vrije Universiteit onder 205 huisartsen naar het gebruik van TeleDermatologie Kwalitatief onderzoek Vrije Universiteit onder 205 huisartsen naar het gebruik van TeleDermatologie Inleiding Vanuit de vakgroep Economie en Bedrijfswetenschappen van de Vrije Universiteit te Amsterdam

Nadere informatie

Taaldiversiteit in Brussel: een analysekader. Rudi Janssens Studiedag 27 mei 2016 VUB-Jette

Taaldiversiteit in Brussel: een analysekader. Rudi Janssens Studiedag 27 mei 2016 VUB-Jette Taaldiversiteit in Brussel: een analysekader Rudi Janssens Studiedag 27 mei 2016 VUB-Jette Overzicht Welke begrippenkader voor discussie en beleid? Overzicht van meertaligheid in Brussel Communicatie in

Nadere informatie

OVER EEN MEERTALIGE STAD EN DE TOEGANKELIJKHEID DIENSTEN WAT BETREFT TAAL. Verslag Congres Brussel Babylon: 30 september 2010, Elsene

OVER EEN MEERTALIGE STAD EN DE TOEGANKELIJKHEID DIENSTEN WAT BETREFT TAAL. Verslag Congres Brussel Babylon: 30 september 2010, Elsene OVER EEN MEERTALIGE STAD EN DE TOEGANKELIJKHEID VAN SOCIALE DIENSTEN WAT BETREFT TAAL Verslag Congres Brussel Babylon: 30 september 2010, Elsene Voorwoord In kader van het Europees jaar voor de strijd

Nadere informatie

Kortom, informatie en advies die vindbaar, begrijpelijk en herkenbaar is. Ik zal u aangeven waarom ik dit zo belangrijk vind.

Kortom, informatie en advies die vindbaar, begrijpelijk en herkenbaar is. Ik zal u aangeven waarom ik dit zo belangrijk vind. Tekst: opening Helpdesk Welkom dames en heren, Het doet mij goed om te zien dat er zo veel mensen op deze feestelijke opening van de Helpdesk zijn afgekomen. Dat betekent dat er veel interesse voor is.

Nadere informatie

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau 2011 2014 Projectnummer 517575-LLP-1-2011-1-CH- ERASMUS-EMCR OVEREENKOMST NR. 2011-3648 / 001-001 Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Nadere informatie

Uitgegeven: 3 februari 2010. 2010, no. 10 PROVINCIAAL BLAD VAN FRYSLAN

Uitgegeven: 3 februari 2010. 2010, no. 10 PROVINCIAAL BLAD VAN FRYSLAN Uitgegeven: 3 februari 2010 2010, no. 10 PROVINCIAAL BLAD VAN FRYSLAN BELEIDSREGEL voor het verkrijgen van een partiële ontheffing voor het vak Fries in het primair en voortgezet onderwijs in de provincie

Nadere informatie

Linguistic and cultural diversity in the consultation room

Linguistic and cultural diversity in the consultation room Onderzoek Stéphanie De Maesschalck Linguistic and cultural diversity in the consultation room Referent: Dr. Ludwien Meeuwesen Faculteit Sociale Wetenschappen, UU Stichting Pharos, Utrecht, 23 mei 2013

Nadere informatie

EQUITY IN DE GEZONDHEIDSZORG

EQUITY IN DE GEZONDHEIDSZORG EQUITY IN DE GEZONDHEIDSZORG What s in a name? Jens Detollenaere Research group Equity in Health Care Department of Family Medicine and Primary Health Care De levensverwachting van de Belgen neemt toe

Nadere informatie

Kan gezondheidszorg bijdragen tot een meer rechtvaardige verdeling van gezondheid?

Kan gezondheidszorg bijdragen tot een meer rechtvaardige verdeling van gezondheid? Kan gezondheidszorg bijdragen tot een meer rechtvaardige verdeling van gezondheid? Kan gezondheidszorg bijdragen tot een meer rechtvaardige verdeling van gezondheid? «Een sterke eerste lijn leidt tot minder

Nadere informatie

Vreemde talen in Brusselse bedrijven

Vreemde talen in Brusselse bedrijven Samenvatting van het onderzoeksrapport: Vreemde talen in Brusselse bedrijven Dit onderzoek had als voornaamste doelstellingen: (1) het intern en extern taalgebruik van de Brusselse bedrijven en de daaruit

Nadere informatie

Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006

Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006 1 Ko observatielijst/ Kern(tussen)doelen TULE SLO Van November 2006 Mondeling onderwijs Kerndoel 1 Kerndoel 2 Kerndoel 3 Schriftelijk onderwijs Kerndoel 4 Bijlage kerndoel 4 leestechniek Kerndoel 5 Kerndoel

Nadere informatie

Jong geleerd. Beatrijs Brand en Saskia Snikkers

Jong geleerd. Beatrijs Brand en Saskia Snikkers Jong geleerd. Beatrijs Brand en Saskia Snikkers Programma Kennismaken Presentatie Jong geleerd Warming-up Pauze Praktische oefening Afsluiting Jong geleerd over het belang van actieve stimulering van ontluikende

Nadere informatie

Parallellen tussen de peilingtoetsen en de OVSG-toets. Walter Dons Pedagogisch adviseur

Parallellen tussen de peilingtoetsen en de OVSG-toets. Walter Dons Pedagogisch adviseur Parallellen tussen de peilingtoetsen en de OVSG-toets Walter Dons Pedagogisch adviseur inhoud De OVSG-toets -Wat? Waarom? Hoe? -Voor wie? -Evolutie in onze toets Parallellen met de peilingstoetsen OVSG-toets

Nadere informatie

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau 2011 2014 Projectnummer 517575-LLP-1-2011-1-CH- ERASMUS-EMCR OVEREENKOMST NR. 2011-3648 / 001-001 Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Nadere informatie

Onderzoek naar de effecten van het Thuisadministratie programma

Onderzoek naar de effecten van het Thuisadministratie programma Onderzoek naar de effecten van het Thuisadministratie programma In samenwerking met: De Wetenschapswinkel Tilburg University 27 mei 2011 Agenda Doel van het onderzoek De onderzoeksvraag Conceptueel model

Nadere informatie

Drie decentralisaties voor gemeenten

Drie decentralisaties voor gemeenten Drie decentralisaties voor gemeenten Onze visie en aanpak Pim Masselink Joost van der Kolk Amersfoort 24 april 2014 Inhoud 1. Inleiding 2. Veranderende rol van de gemeente 3. Veranderopgave: richten, inrichten

Nadere informatie

Vakgebieden Methoden Omschrijving Taal Groep 1-2. Schatkist

Vakgebieden Methoden Omschrijving Taal Groep 1-2. Schatkist Nederlandse taal Kinderen ontwikkelen mondelinge en schriftelijke vaardigheden waarmee ze de Nederlandse taal leren gebruiken in situaties die zich in het dagelijkse leven voordoen. Tevens verwerven ze

Nadere informatie

Algemeen verslag denkdag 15 juni 2015 de Kriekelaar Schaarbeek

Algemeen verslag denkdag 15 juni 2015 de Kriekelaar Schaarbeek Algemeen verslag denkdag 15 juni 2015 de Kriekelaar Schaarbeek 1 Inleiding 2 Op 15 juni 2015 verzamelden de leden van de advieswerkgroep Sociaal-Cultureel Werk en vertegenwoordigers van regionale koepelverenigingen

Nadere informatie

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau 2011 2014 Projectnummer 517575 LLP 1 2011 1 CH ERASMUS EMCR OVEREENKOMST NR. 2011 3648 / 001 001 Modularisering van meertalige en multiculturele academische communicatievaardigheden voor BA en MA niveau

Nadere informatie

Anamnese Meertalige Kinderen

Anamnese Meertalige Kinderen Anamnese Meertalige Kinderen Intervisiewerkgroep Meertalige kinderen Deze anamneselijst staat gratis ter beschikking op www.sig-net.be in PDF-formaat en is ook beschikbaar in het Frans, Engels, Spaans,

Nadere informatie

Kies radicaal voor taalkansen op de werkvloer. Uitgave partnerschap Gent, stad in werking (Gsiw) Actiegroep Taalbeleid op de werkvloer

Kies radicaal voor taalkansen op de werkvloer. Uitgave partnerschap Gent, stad in werking (Gsiw) Actiegroep Taalbeleid op de werkvloer Kies radicaal voor taalkansen op de werkvloer Uitgave partnerschap Gent, stad in werking (Gsiw) Actiegroep Taalbeleid op de werkvloer Coördinator Gent, stad in werking MARIEKE STUBBE Inleiding Kader Gsiw:

Nadere informatie

VTV-2014: themarapport de rol van de burger in preventie en zorg

VTV-2014: themarapport de rol van de burger in preventie en zorg VTV-2014: themarapport de rol van de burger in preventie en zorg Sjoerd Kooiker (SCP) en Nancy Hoeymans (RIVM) 1 Tussenstand, januari 2013 Themarapport de rol van de burger Inzicht geven in veranderende

Nadere informatie

Anders doen. Carolien de Jong, 21 januari 2012

Anders doen. Carolien de Jong, 21 januari 2012 Anders doen Carolien de Jong, 21 januari 2012 Aanleiding De organisatorische opgave in tijden van crisis, bezuinigingen en decentralisatie: meer met minder in het sociaal domein van Amsterdam Doel een

Nadere informatie

Het voorkomen van geneesmiddel gerelateerde problemen bij oudere patiënten met polyfarmacie ontslagen uit het ziekenhuis

Het voorkomen van geneesmiddel gerelateerde problemen bij oudere patiënten met polyfarmacie ontslagen uit het ziekenhuis Samenvatting Het voorkomen van geneesmiddel gerelateerde problemen bij oudere patiënten met polyfarmacie ontslagen uit het ziekenhuis Hoofdstuk 1 bevat de algemene inleiding van dit proefschrift. Dit hoofdstuk

Nadere informatie

snapshots uit onderzoek naar seksuele en reproductieve gezondheid

snapshots uit onderzoek naar seksuele en reproductieve gezondheid snapshots uit onderzoek naar seksuele en reproductieve gezondheid 2 Freedom can not be achieved unless the women have been emancipated form all forms of oppression. Nelson Mandela Beste lezer, Met trots

Nadere informatie

De spreekbeurt. In welke groepen wordt een spreekbeurt gehouden? De spreekbeurt wordt gehouden in de groepen 5 t/m 8.

De spreekbeurt. In welke groepen wordt een spreekbeurt gehouden? De spreekbeurt wordt gehouden in de groepen 5 t/m 8. De spreekbeurt mei 2011. Wat is een spreekbeurt? Onder een spreekbeurt verstaan we een vertelbeurt voor de klas. De leerling leert in het openbaar voor een groep te durven spreken over een bepaald onderwerp.

Nadere informatie

O N D E R W I J S - E N O N D E R S T E U N I N G S - B E H O E F T E N. TOV Juni 2015 Oss. Visie op meertaligheid

O N D E R W I J S - E N O N D E R S T E U N I N G S - B E H O E F T E N. TOV Juni 2015 Oss. Visie op meertaligheid MEERTALIGHEID O N D E R W I J S - E N O N D E R S T E U N I N G S - B E H O E F T E N TOV Juni 2015 Oss Visie op meertaligheid 1 Om een kind goed te kunnen begeleiden is het nodig te weten wat meertaligheid

Nadere informatie

Taalbeleid en taalontwikkelend onderwijs bij de Hogeschool van Amsterdam

Taalbeleid en taalontwikkelend onderwijs bij de Hogeschool van Amsterdam Ronde 7 Bas van Eerd Hogeschool van Amsterdam Contact: b.van.eerd@hva.nl Taalbeleid en taalontwikkelend onderwijs bij de Hogeschool van Amsterdam 1. Inleiding Er is, onder andere ook in de bundels van

Nadere informatie

3 e bijeenkomst Patiëntenorganisaties bekennen kleur

3 e bijeenkomst Patiëntenorganisaties bekennen kleur 3 e bijeenkomst Patiëntenorganisaties bekennen kleur Helena Kosec h.kosec@pharos.nl 14 juni 2012 Inhoud presentatie Ontwikkelen van diversiteitsbeleid en het vertalen daarvan naar een plan van aanpak Kiezen

Nadere informatie

Bedrijfsvertaler-tolk

Bedrijfsvertaler-tolk Bedrijfsvertaler-tolk Basisopleidingsonderdelen Finaliteit specifieke opleidingsonderdelen modeltraject 1 60 studiepunten Nederlands Frans (+ taaltraining) Engels (+ taaltraining) ICT-toepassingen Economie

Nadere informatie

Toegepaste Taalkunde Academisch Nederlands

Toegepaste Taalkunde Academisch Nederlands Academisch Nederlands Toegepaste Taalkunde (TTK) Dr. Uus (Eugenia) Knops Probleem Toenemende kloof mbt taalvaardigheid (vooral schrijfvaardigheid) Nederlands tussen instroom - uitstroom / markteisen Gebrek

Nadere informatie

Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder allochtone Nederlanders

Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne. Onderzoek onder allochtone Nederlanders Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder allochtone Nederlanders Samenvatting 3-meting effectonderzoek integratiecampagne Onderzoek onder allochtonen 1) Integratiecampagne

Nadere informatie

Wat maakt WizeNote uniek?

Wat maakt WizeNote uniek? wizenote Wat maakt WizeNote uniek? Het belang van begrijpelijk schrijven Online informatie is vaak veel te moeilijk. Op basis van veel onderzoek is onze schatting dat 80% van de zakelijke teksten geschreven

Nadere informatie

Kenniswerkplaats Tienplus

Kenniswerkplaats Tienplus Workshop Jeugd in Onderzoek Kenniswerkplaats Tienplus Laagdrempelige ondersteuning van ouders met tieners in Amsterdam http://www.kenniswerkplaats-tienplus.nl Triple P divers Marjolijn Distelbrink Verwey-Jonker

Nadere informatie

Waarom interculturalisatie moeilijker is dan het lijkt

Waarom interculturalisatie moeilijker is dan het lijkt Getuigenissen uit de praktijk Waarom interculturalisatie moeilijker is dan het lijkt Allochtone kinderen in de therapeutische praktijk, dat is niet nieuw. Al een aantal decennia is er aandacht voor dit

Nadere informatie

Toegankelijkheid van gezondheidszorg voor de Roma populatie in Gent

Toegankelijkheid van gezondheidszorg voor de Roma populatie in Gent Toegankelijkheid van gezondheidszorg voor de Roma populatie in Gent Een schets op basis van diepte-interviews met Roma en intermediairen Prof. dr. Sara Willems Onderzoeksgroep Equity in Health Care Vakgroep

Nadere informatie

SPOORBOEKJE. Introductie Rondleiden is een vak! Workshop gebruiken van instrumenten Ervaringen met instrumenten Vragen

SPOORBOEKJE. Introductie Rondleiden is een vak! Workshop gebruiken van instrumenten Ervaringen met instrumenten Vragen SPOORBOEKJE Introductie Rondleiden is een vak! Workshop gebruiken van instrumenten Ervaringen met instrumenten Vragen RONDLEIDEN IS EEN VAK! 4-jarig promotie onderzoek Samenwerkingsverband tussen: Universiteit

Nadere informatie

Culturele diversiteit en interculturele bemiddeling in de ziekenhuizen. Zohra Chbaral 1

Culturele diversiteit en interculturele bemiddeling in de ziekenhuizen. Zohra Chbaral 1 Culturele diversiteit en interculturele bemiddeling in de ziekenhuizen Zohra Chbaral 1 Vooreerst bedanken we de interculturele bemiddelaars, de coördinatoren interculturele bemiddeling die ons de gegevens

Nadere informatie

Vrijwilliger gezocht M/V. Mechelen, 21 april 2015 Marc Mees Elke Verhoeven

Vrijwilliger gezocht M/V. Mechelen, 21 april 2015 Marc Mees Elke Verhoeven Vrijwilliger gezocht M/V Mechelen, 21 april 2015 Marc Mees Elke Verhoeven 1-24/04/2015 2-4/24/2015 Inleiding Waarom vrijwilligers? 1. Kerkfabrieken hebben vaak niet de nodige competentie, tijd, geschikte

Nadere informatie

PUK! Spelkaartjes behorende bij spelbord Pak een Puk!, thema Woordenschat & Taal.

PUK! Spelkaartjes behorende bij spelbord Pak een Puk!, thema Woordenschat & Taal. PUK! Spelkaartjes behorende bij spelbord Pak een Puk!, thema Woordenschat & Taal. # STEL MEDESPELER ENKELE GESLOTEN VRAGEN EN STEL ENKELE OPEN VRAGEN. LEUKE TAALACTIVITEIT BIJ HET THEMA HATSJOE! IS...

Nadere informatie

Vertaalde informatie over zorg en cliëntenparticipatie voor migranten - samenvatting uitkomsten- Amsterdam Edouard Buning november 2010

Vertaalde informatie over zorg en cliëntenparticipatie voor migranten - samenvatting uitkomsten- Amsterdam Edouard Buning november 2010 Vertaalde informatie over zorg en cliëntenparticipatie voor migranten - samenvatting uitkomsten- Amsterdam Edouard Buning november 2010 Inleiding Op verzoek van LOC Zeggenschap in Zorg heeft BuningAdvies

Nadere informatie

Studiedag 18 mei Docenten lerarenopleingen

Studiedag 18 mei Docenten lerarenopleingen Studiedag 18 mei 2011 Docenten lerarenopleingen Project 1 Diversiteit gelijke kansen taalbeleid BASISONDERWIJS Rudi Boelen Barbara De Graeve Hilde Imberechts Eline Janssens Strategie project 1 Beschrijven

Nadere informatie

Leren parafraseren & synthetiseren

Leren parafraseren & synthetiseren Leren parafraseren & synthetiseren Inhoud 1. Standpunt / conclusie (vs) argumenten / onderzoek 2. Een samenhangend betoog schrijven 3. Verwijzen naar andere auteurs 4. Taal in wetenschappelijke teksten

Nadere informatie

Kerndoelen - ERK. Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2. Library en ERK 6

Kerndoelen - ERK. Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2. Library en ERK 6 Kerndoelen - ERK Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ERK) 2 en ERK 6 1 2 Kerndoelen en Common European Framework of Reference (ook wel ERK) In de kerndoelen die door de overheid zijn

Nadere informatie

Samenvatting. Inleiding

Samenvatting. Inleiding Inleiding Overgewicht en obesitas bij kinderen is een serieus volksgezondheidsprobleem. Het wordt veroorzaakt door een complex geheel van onderling samenhangende persoonlijke, sociale en omgevingsfactoren.

Nadere informatie

Observatieformulier Leerlijn Engelse taal (tpo) FASE 5

Observatieformulier Leerlijn Engelse taal (tpo) FASE 5 Kindgegevens: Voornaam Achternaam Geboortedatum Groep Observatieformulier Leerlijn Engelse taal (tpo) FASE 5 Thuistaal Opvoeding tweetalig n.v.t. ja nee notatiewijze: kijkpunt is nog niet in ontwikkeling

Nadere informatie

Beoordeling Stage 2 Code: ST2

Beoordeling Stage 2 Code: ST2 Beoordeling Stage 2 Code: ST2 Student: Ben v.d. Heijden Cijfer docentbegeleider Studentnummer: 247958 8 Docentbegeleider: PKK Cijfer praktijkbegeleider Praktijkbegeleider: Hans v.d. Dobbelsteen 8 Stageperiode:

Nadere informatie

Werkplekleren in de Eerste Lijn. Dr. Peter Pype, MD PhD Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg Ugent

Werkplekleren in de Eerste Lijn. Dr. Peter Pype, MD PhD Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg Ugent Werkplekleren in de Eerste Lijn Dr. Peter Pype, MD PhD Vakgroep Huisartsgeneeskunde en Eerstelijnsgezondheidszorg Ugent peter.pype@ugent.be Deze presentatie geeft informatie over de achtergrond van het

Nadere informatie

Nederlandse samenvatting. Het in kaart brengen en bespreken van de kwaliteit van leven van adolescenten met type 1 diabetes in de reguliere zorg

Nederlandse samenvatting. Het in kaart brengen en bespreken van de kwaliteit van leven van adolescenten met type 1 diabetes in de reguliere zorg Nederlandse samenvatting Het in kaart brengen en bespreken van de kwaliteit van leven van adolescenten met type 1 diabetes in de reguliere zorg Dit proefschrift richt zich op adolescenten met type 1 diabetes

Nadere informatie

Wat werkt in wijkteams jeugd? Amsterdamse ervaringen doordenken

Wat werkt in wijkteams jeugd? Amsterdamse ervaringen doordenken Wat werkt in wijkteams jeugd? Amsterdamse ervaringen doordenken Workshop congres Toegang & Teams Nieuwegein, 7 april 2015 Rob Gilsing, Daphne Wind Wat gaan we doen? Presentatie belangrijkste resultaten

Nadere informatie

2-1-2014. De jongerenbox. Creatief en op maat communiceren met de AYA. Kwalitatief onderzoek. Inhoud. Inleiding

2-1-2014. De jongerenbox. Creatief en op maat communiceren met de AYA. Kwalitatief onderzoek. Inhoud. Inleiding De jongerenbox Creatief en op maat communiceren met de AYA Medewerkers: UZ Gent: E. Decoene, M. Quaghebeur, A. Raes, N. Nolf, V. Van De Velde, L. Dillen Universiteit Gent, afdeling verplegingswetenschappen

Nadere informatie

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35899 holds various files of this Leiden University dissertation.

Cover Page. The handle http://hdl.handle.net/1887/35899 holds various files of this Leiden University dissertation. Cover Page The handle http://hdl.handle.net/1887/35899 holds various files of this Leiden University dissertation. Author: Diaby Kassamba, Oumou Koultoum Title: Analyse conceptuelle et traductibilité des

Nadere informatie

De Gentse opleidingen in de Toegepaste Taalkunde stappen over naar de universiteit. Vertalen Tolken Meertalige Communicatie

De Gentse opleidingen in de Toegepaste Taalkunde stappen over naar de universiteit. Vertalen Tolken Meertalige Communicatie De Gentse opleidingen in de Toegepaste Taalkunde stappen over naar de universiteit Vertalen Tolken Meertalige Communicatie Een geslaagde balans tussen academisch niveau en praktijkgerichtheid 1 Je wil

Nadere informatie

Duurzaamheid in het curriculum

Duurzaamheid in het curriculum Duurzaamheid in het curriculum Didier Van de Velde onderwijsadviseur AKOV NME studiedag 29 april 2014 Kan techniek ons wereldbeeld veranderen? 2 IS TECHNIEK NEUTRAAL? WAPENS DODEN GEEN MENSEN, ALLEEN MENSEN

Nadere informatie

Vernieuwing in de repressie Hartelijk welkom allemaal!!

Vernieuwing in de repressie Hartelijk welkom allemaal!! Vernieuwing in de repressie Hartelijk welkom allemaal!! Programma 1. Opening -> Ricardo Weewer Vernieuwing in de Repressie: waarom waarheen? 2. Hoe gaan we vandaag aan de slag? 3. Aan de slag: wat betekent

Nadere informatie

Werkinstructie benaderen intermediairs Sense

Werkinstructie benaderen intermediairs Sense Werkinstructie benaderen intermediairs Sense BIJLAGE 7 Voorbeeld van de opzet van de presentatie in PowerPoint BIJLAGE 7 VOORBEELD VAN DE OPZET VAN DE PRESENTATIE IN POWERPOINT] 1 WERKINSTRUCTIE BENADEREN

Nadere informatie

Workshop. Ervaringen van migranten als onderdeel Door Cliënten Bekeken aanpak

Workshop. Ervaringen van migranten als onderdeel Door Cliënten Bekeken aanpak Workshop Ervaringen van migranten als onderdeel Door Cliënten Bekeken aanpak Agenda 1. Voorstelronde 2. Door Cliënten Bekeken (DCB) 3. Pilot: telefonische interviews; ervaringen 4. DCB workshop 5. Afsluiting

Nadere informatie

De menselijke maat: Een wetenschappelijke onderbouwing Gerben Westerhof & Ernst Bohlmeijer

De menselijke maat: Een wetenschappelijke onderbouwing Gerben Westerhof & Ernst Bohlmeijer De menselijke maat: Een wetenschappelijke onderbouwing Gerben Westerhof & Ernst Bohlmeijer 1 Een praktijkvoorbeeld De verzorgende helpt de bewoner zich aan te kleden en pakt de deodorant. Bewoner: Ga weg

Nadere informatie

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net

Traject Tilburg. Aanvragers: Gemeente Tilburg. Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Traject Tilburg Aanvragers: Gemeente Tilburg Adviseur: Monique Postma, Alleato, CMO-net Opgave: Beantwoorde ondersteuningsvraag In Tilburg is het traject Welzijn Nieuwe Stijl onderdeel van een groter programma

Nadere informatie

Zoeken naar evidence

Zoeken naar evidence Zoeken naar evidence Faridi van Etten-Jamaludin Clinical librarian Medische Bibliotheek AMC 2 december 2008 Evidence Based Practice? Bij EBP worden klinische beslissingen genomen op basis van het best

Nadere informatie

Door vragen toe te voegen, weg te halen kunt u dit instrument op maat maken, afgestemd op wat u in beeld wilt krijgen.

Door vragen toe te voegen, weg te halen kunt u dit instrument op maat maken, afgestemd op wat u in beeld wilt krijgen. Vragenlijstje beweegactiviteiten bij de verschillende locaties / afdelingen Dit instrument is ontwikkeld door NISB en toegepast bij het Fieldlab Stichting Zorgcentra Rivierenland in Tiel en omgeving. Met

Nadere informatie

ECTS-fiche. Graduaat Maatschappelijk Werk Structuurgericht werken. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot

ECTS-fiche. Graduaat Maatschappelijk Werk Structuurgericht werken. Lestijden. Ingeschatte totale studiebelasting (in uren) 1 Mogelijkheid tot ECTS-fiche Opzet van de ECTS-fiche is om een uitgebreid overzicht te krijgen van de invulling en opbouw van de module. Er bestaat slechts één ECTS-fiche voor elke module. 1. Identificatie Opleiding Module

Nadere informatie

Diabetescentrum voor kinderen. Agnes Clement de Boers Boudewijn Bakker 17 september 2014

Diabetescentrum voor kinderen. Agnes Clement de Boers Boudewijn Bakker 17 september 2014 Agnes Clement de Boers Boudewijn Bakker 17 september 2014 Routeplanner 1. Wat verstaan we onder diabetes? 2. Gevolgen voor Kind en Gezin 3. Ontwikkelingen diabetes bij kinderen 4. Onze patiëntenpopulatie

Nadere informatie

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012)

Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) Hoge Raad voor Vrijwilligers over het EYAA 2012 (European Year of Active Ageing 2012) De Hoge Raad voor Vrijwilligers (HRV) kijkt relatief tevreden terug op 2011, het Europees Jaar voor het Vrijwilligerswerk.

Nadere informatie

Academiejaar Programmagids. Master in de meertalige communicatie. Master Meertalige Communicatie

Academiejaar Programmagids. Master in de meertalige communicatie. Master Meertalige Communicatie Academiejaar 2006-2007 Programmagids Master in de meertalige communicatie Master Meertalige Communicatie Opleidingsonderdeel Groep Stp. Semester Deeltijds Informatieve teksten Nederlands 3 1 + 2 / Instructieve

Nadere informatie

Nederlandse Samenvatting

Nederlandse Samenvatting Nederlandse Samenvatting De Protestantse Kerk in Nederland (PKN) onderhoudt middels de organisaties Kerk in Actie (KiA) en ICCO Alliantie contacten met partners in Brazilië. Deze studie verkent de onderhandelingen

Nadere informatie

Project gerealiseerd met de steun van Kom op tegen Kanker, de campagne van de Vlaamse Liga tegen Kanker VZW

Project gerealiseerd met de steun van Kom op tegen Kanker, de campagne van de Vlaamse Liga tegen Kanker VZW Ervaringen van familieleden van oudere volwassen mensen van Turkse of noordwest Afrikaanse origine met kanker: Vertalen en afwegen van openheid over ziekte I. van Eechoud, M. Grypdonck, J. Leman, M. Deveugele,

Nadere informatie

Taalontwikkeling bij kleuters

Taalontwikkeling bij kleuters Onderzoek naar leerkrachtvaardigheden tijdens de onderzoeksactiviteit zinken en drijven door kleuters met een taalachterstand Aanleiding ervaringen in de nascholing ervaringen met studenten afstudeerprojecten

Nadere informatie

Op zoek naar geluk. Op zoek naar geluk. George Gelauff. Min. AZ 16 dec 2008

Op zoek naar geluk. Op zoek naar geluk. George Gelauff. Min. AZ 16 dec 2008 George Gelauff Opzet Kunnen we geluk meten? Maakt geld gelukkig? Wat zeggen de geluksmetingen over menselijk gedrag? Waar hangt geluk van af? Wat is geluk? Van Dale Gunstige loop van de omstandigheden

Nadere informatie

Knelpunten zorg migranten en etnische minderheden

Knelpunten zorg migranten en etnische minderheden Interculturele communicatie: wat bestaat er en wat kost het Hans Verrept (FOD Volksgezondheid, Veiligheid van de Voedselketen en Leefmilieu) Knelpunten zorg migranten en etnische minderheden Taal problematiek

Nadere informatie

Verkorte versie van de pedagogische visie en beleid van Happy Kids kinderdagverblijf en buitenschoolse opvang.

Verkorte versie van de pedagogische visie en beleid van Happy Kids kinderdagverblijf en buitenschoolse opvang. Verkorte versie van de pedagogische visie en beleid van Happy Kids kinderdagverblijf en buitenschoolse opvang. Kinderen worden beschermd en gekoesterd door hun ouder(s) of verzorgers. Daar wordt de basis

Nadere informatie

Fryske Akademy Onderzoek naar de Friese taal, cultuur, geschiedenis, maatschappij, sociale duurzaamheid, meertalige opvoeding en meertalig onderwijs Mercator Europees Kenniscentrum voor Meertaligheid en

Nadere informatie

Inkoop & subsidie 2018

Inkoop & subsidie 2018 Inkoop & subsidie 2018 AGENDA 1.Welkom en korte inleiding door Myra van den Hoed 2. Stand van zaken Inkoop en subsidie 2017 3. Jeugdhulp Transformatie 2018 4. Jeugdhulp Kenmerken Model 2018 5. Jeugdhulp

Nadere informatie

Functieprofiel Young Expert

Functieprofiel Young Expert 1 Laatst gewijzigd: 20-7-2015 Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 1 Ervaringen opdoen... 3 1.1 Internationale ervaring in Ontwikkelingssamenwerkingsproject (OS)... 3 1.2 Nieuwe vaardigheden... 3 1.3 Intercultureel

Nadere informatie

Vrijwillige inzet in de Gemeente Haarlem. Aanpak verbeteren vrijwilligersbeleid & samenwerking cliënt-vrijwilliger-zorgprofessional

Vrijwillige inzet in de Gemeente Haarlem. Aanpak verbeteren vrijwilligersbeleid & samenwerking cliënt-vrijwilliger-zorgprofessional Vrijwillige inzet in de Gemeente Haarlem Aanpak verbeteren vrijwilligersbeleid & samenwerking cliënt-vrijwilliger-zorgprofessional Tijdvak 2015-2016 Organisatie: samen Voor Betere Zorg (VBZ) Auteurs: Marion

Nadere informatie

Meertaligheid Als Realiteit op School (MARS)

Meertaligheid Als Realiteit op School (MARS) Meertaligheid Als Realiteit op School (MARS) Studiedag 19 oktober 2016 Promotoren: Onderzoekers: Prof. Dr. Piet Van Avermaet (UGent) Prof. Dr. Mieke Van Houtte (UGent) Prof. Dr. Stef Slembrouck (UGent)

Nadere informatie

14-7-2012. Carol Dweck. Wat is Intelligentie?

14-7-2012. Carol Dweck. Wat is Intelligentie? Carol Dweck Wat is Intelligentie? 1 Wat is Intelligentie? Wat is Intelligentie? Meervoudige Intelligentie - Gardner 2 Voorlopige conclusie In aanleg aanwezig potentieel (50% erfelijk bepaald) Domeinspecifiek

Nadere informatie

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers

s-gravenhage, 14 januari 2000 De Minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, E. Borst-Eilers Aan de Voorzitter van de Tweede Kamer der Staten-Generaal s-gravenhage, 14 januari 2000 Onderwerp: Beleidsvisie landelijk kennis/behandelcentrum eetstoornissen Hierbij doe ik u een mijn «beleidsvisie voor

Nadere informatie

PVA Jaar 2. Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b

PVA Jaar 2. Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b PVA Jaar 2 Stefan Timmer S1001410 Klas: CE 2b Inhoudsopgave blz. Voorblad - Inhoudsopgave 2 Plan van aanpak tweede jaar 3-4 Bijlage 1: Algemene domeincompetenties 5-6 (wat heb ik geleerd) Bijlage 2: Belangrijkste

Nadere informatie

Opvoeden in andere culturen

Opvoeden in andere culturen Opvoeden in andere culturen Bevorderen en versterken: competenties vergroten Een betere leven DVD 1 Bevolkingsgroepen aantal Allochtoon3.287.706 Autochtoon13.198.081 Europese Unie (exclusief autochtoon)877.552

Nadere informatie

1. De Vereniging - in - Context- Scan... 2. 2. Wijk-enquête... 3. 3. De Issue-scan en Stakeholder-Krachtenanalyse... 4. 4. Talentontwikkeling...

1. De Vereniging - in - Context- Scan... 2. 2. Wijk-enquête... 3. 3. De Issue-scan en Stakeholder-Krachtenanalyse... 4. 4. Talentontwikkeling... Meetinstrumenten De meetinstrumenten zijn ondersteunend aan de projecten van De Sportbank en ontwikkeld met de Erasmus Universiteit. Deze instrumenten helpen om op een gefundeerde manier te kijken naar

Nadere informatie

General information of the questionnaire

General information of the questionnaire General information of the questionnaire Name questionnaire: Comprehensive Quality of Life Scale - Kinderen Original author: Cummins Translated by: unknown Date version: 1997 Language: Dutch Waar woon

Nadere informatie

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27)

~ 1 ~ selecteren. (LPD 1,8,27) (LPD 13,22,23,27) ~ 1 ~ Functionele taalvaardigheid/ tekstgeletterdheid Eindtermen (P)AV voor 2 de graad SO 3 de graad SO 3 de jaar 3 de graad SO DBSO niveau 2 de graad DBSO niveau 3 de graad DBSO niveau 3 de jaar 3 de

Nadere informatie

apotheek ziekenhuis mutualiteit SIS-kaart dringende medische hulp handicap dokter van wacht medisch centrum gezinsplanning Gezondheid

apotheek ziekenhuis mutualiteit SIS-kaart dringende medische hulp handicap dokter van wacht medisch centrum gezinsplanning Gezondheid SIS-kaart dringende medische hulp handicap gezinsplanning mutualiteit medisch centrum apotheek ziekenhuis dokter van wacht Gezondheid Ik leef in België. Heb ik recht op gezondheidszorg? In België heeft

Nadere informatie

Vertrouwenswerk & Cliëntenparticipatie

Vertrouwenswerk & Cliëntenparticipatie Vertrouwenswerk & Cliëntenparticipatie CLIËNTENPARTICIPATIE JEUGD Hoe je jongeren kunt betrekken bij jeugdhulp 1 Bij de transitie van de jeugdzorg is inspraak van belang. Juist jongeren en hun ouders die

Nadere informatie

De bibliotheek draagt actief bij aan preventie en participatie!

De bibliotheek draagt actief bij aan preventie en participatie! De bibliotheek draagt actief bij aan preventie en participatie! 2 Wat speelt er? 3 De drie decentralisaties en de kanteling in het sociaal domein Willen we echt een inclusieve samenleving bouwen waar iedereen,

Nadere informatie

Spannend: Participatieprocessen in de Bijzondere Jeugdzorg.

Spannend: Participatieprocessen in de Bijzondere Jeugdzorg. Vzw Ondersteuningsstructuur Bijzondere Jeugdzorg info@osbj.be - www.osbj.be Spannend: Participatieprocessen in de Bijzondere Jeugdzorg. Deel 2: aandachtspunten voor organisaties Naar aanleiding van het

Nadere informatie

Monica is jarig. Iemand vertelt over haar sollicitatiegesprek. Monica en Arend praten over opleiding, werken en een eigen bedrijf.

Monica is jarig. Iemand vertelt over haar sollicitatiegesprek. Monica en Arend praten over opleiding, werken en een eigen bedrijf. Les 1 Werk en inkomen (1) Monica is jarig. Iemand vertelt over haar sollicitatiegesprek. Monica en Arend praten over opleiding, werken en een eigen bedrijf. Evert en Monica -2 Rijbewijs Monica is jarig.

Nadere informatie

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education

Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen. Master Innovation & Leadership in Education Onderzoek Module 10.3 Het empirisch onderzoek ontwerpen Master Innovation & Leadership in Education Leerdoelen Aan het eind van deze lesdag heb je: Kennis van de dataverzamelingsmethodes vragenlijstonderzoek,

Nadere informatie

POSITION PAPER. Krachtige partner in de transformatie naar wijk- en populatiegericht werken. Onze route naar 2018 REGIONALE ONDERSTEUNINGS STRUCTUREN

POSITION PAPER. Krachtige partner in de transformatie naar wijk- en populatiegericht werken. Onze route naar 2018 REGIONALE ONDERSTEUNINGS STRUCTUREN POSITION PAPER REGIONALE ONDERSTEUNINGS STRUCTUREN Krachtige partner in de transformatie naar wijk- en populatiegericht werken Onze route naar 2018 Context en ontwikkelingen De gezondheidszorg staat op

Nadere informatie

Taal verbindt mensen Wij verbinden mensen met taal Want Taal doet meer dan schrijven, spreken en lezen Het is de sleutel naar een nieuwe toekomst!

Taal verbindt mensen Wij verbinden mensen met taal Want Taal doet meer dan schrijven, spreken en lezen Het is de sleutel naar een nieuwe toekomst! Taal verbindt mensen Wij verbinden mensen met taal Want Taal doet meer dan schrijven, spreken en lezen Het is de sleutel naar een nieuwe toekomst! Taal doet meer In Utrecht wonen meer dan 15.000 volwassenen

Nadere informatie

Meertalige ontwikkeling Adviezen voor ouders van kinderen met een auditieve / communicatieve beperking die in een meertalige omgeving wonen

Meertalige ontwikkeling Adviezen voor ouders van kinderen met een auditieve / communicatieve beperking die in een meertalige omgeving wonen Meertalige ontwikkeling Adviezen voor ouders van kinderen met een auditieve / communicatieve beperking die in een meertalige omgeving wonen Door: Mirjam Blumenthal Projectleider CLD M.Blumenthal@effathaguyot.nl

Nadere informatie

Het culturele interview Nederlandse versie Hans Rohlof, Noa Loevy, Lineke Sassen & Stephanie Helmich

Het culturele interview Nederlandse versie Hans Rohlof, Noa Loevy, Lineke Sassen & Stephanie Helmich Het culturele interview Nederlandse versie Hans Rohlof, Noa Loevy, Lineke Sassen & Stephanie Helmich Samenvatting anamnese en ziekte geschiedenis Wordt uit het dossier ingevuld voorafgaand aan het gesprek.

Nadere informatie

TOETSEN EN BEOORDELEN NT2. LOWAN-dag

TOETSEN EN BEOORDELEN NT2. LOWAN-dag TOETSEN EN BEOORDELEN NT2 LOWAN-dag 10-4-2017 DOEL VAN DE WORKSHOP Informatie geven over toetsing en beoordeling op de ISK Leiden en algemene informatie over een aantal toetsinstrumenten Samen beoordelen

Nadere informatie

Zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden door verstandelijke beperkingen

Zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden door verstandelijke beperkingen Zelfmanagement bij mensen met beperkte gezondheidsvaardigheden door verstandelijke beperkingen Een speciale uitdaging voor het huisartsenteam en het steunnetwerk Dr. Jany Rademakers, NIVEL Drs. Jeanny

Nadere informatie