1 Inrichting en beheersing van organisaties 11

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "1 Inrichting en beheersing van organisaties 11"

Transcriptie

1 Inhoud Voorwoord 5 1 Inrichting en beheersing van organisaties 11 1 Inleiding Regels voor goed ondernemersbestuur Interne beheersingssystemen Inrichten en beheersen van organisaties 14 2 Structuur in organisaties 19 2 De strategie van organisaties Omgevingsonderzoek Strategievorming Planning en implementatie 39 3 De structuur van processen Basisstructuren Besluitvorming in organisaties 55 3 Cultuur in organisaties 59 4 Actoren in een organisatie Interpersoonlijke activiteiten Informationele activiteiten Besluitvormende activiteiten 66 5 Kenmerken van een beheerst proces Beheerste processen Besturing van minder beheerste processen informatievoorziening 70 6 Typologieën van organisatieculturen Basistypologieën Tussentypologieën 74 3

2 7 Managementstijl en managementprofiel Communicatie, besluitvorming en onderhandelen Leiderschapsstijlen 80 8 Motivatie van medewerkers Motivatietheorieën Motiverende factoren 87 9 Herkennen van de organisatiecultuur Cultuur en subculturen 89 4 Processen in organisaties Organisatieprocessen en informatiesystemen Organisatieprocessen Informatiesystemen Organisatieprocessen in een bedrijf Het inkoopproces De inkoopfunctie Afdeling inkoop en het inkoopproces Het magazijnproces Voorraad- en magazijnfunctie De afdeling logistiek en het magazijnproces Het productieproces De productiefunctie De afdeling productie en het productieproces Het verkoopproces De verkoopfunctie De afdeling verkoop en het verkoopproces Het personeelsproces De personele functie De afdeling personeelszaken en het personeelsproces Vaste activa 158 4

3 17 Het besturingsproces Nadere beschouwing van beheersing van processen en informatievoorziening Enkele overwegingen Informatievoorziening in organisaties Besturing en beheersing van processen De rol van informatie De administratie van een organisatie De kwaliteit van informatie Interne beheersing versus interne controle Het (financiële) administratieve proces Interne versus externe informatieverschaffing Boekhoudsystemen Het boekhoudkundige model van ondernemingen: begrippen en conventies Het interne betrouwbaarheidssysteem: een nadere beschouwing op hoofdlijnen De basiscase De (financiële) administratieve afhandeling van de inkopen Een nadere analyse Registratie van de inkoopverplichtingen (Interne) controle van de verantwoorde inkoopverplichtingen Betalen van de factuur De (financieel) administratieve afhandeling van het magazijnproces De voorraadadministratie Een nadere analyse en het boekingsproces van de ontvangst van goederen (Interne) controle van de verantwoorde voorraden De (financiële) administratieve afhandeling van het productieproces De productieadministratie Een nadere analyse en het boekingsproces van de productie van goederen Verantwoording van de productie in de administratie (Interne) controle van de verantwoorde productie 232 5

4 23 De (financiële) administratieve afhandeling van het verkoopproces Een nadere analyse en boekingsproces van de verkopen (Interne) controle van de verantwoorde verkopen Het incasseren van de vordering Het rapportageproces De proef-, saldi- en kolommenbalans Corporate governance en het interne beheersingsproces Interne beheersing in internationaal perspectief Het COSO-framework nader beschouwd Informatie- en communicatietechnologie in organisaties De bouwstenen in een organisatie en de rol van de informatie- en communicatietechnologie Het bouwstenenmodel Ontwikkelingen in de informatie- en communicatietechnologie De Bostonmatrix Groupware EIS, MIS, DSS en datawarehouse Virtual reality Portals E-commerce en e-business Internet en intranet Personal digital assistant (PDA) Callcenters Elektronisch berichtenverkeer Smartcards Mobiel internet Documentaire informatiesystemen ERP, SCM en PSA Customer relationship management Middleware, objectoriëntatie en NET/J2EE Bluetooth Application service providing Case en 4GL s HTML en XML Linux (open source) ADSL en VoIP 277

5 28 De organisatie rond de informatie- en communicatietechnologie De gebruikersorganisatie Strategiebepaling Inrichten van de bedrijfsprocessen Realiseren van projecten Het beheersen van de investeringen in de ICT Wet- en regelgeving met betrekking tot de ICT De automatiseringsorganisatie De ontwikkelingsorganisatie De verwerkingsorganisatie Gecentraliseerde gegevensverwerking Gedecentraliseerde gegevensverwerking Gedistribueerde gegevensverwerking Beschikbaarheidsbeheer Beveiligingsbeheer Configuratiebeheer Probleembeheer Wijzigingenbeheer Operationeel beheer De informatiesystemen in de organisatie Soorten informatiesystemen Invoerverzorging Uitvoerverzorging De technische infrastructuur Besturingssystemen Processorbeheer Geheugenbeheer In- en uitvoerbeheer Opslagbeheer Werkverdeling Database management systemen Datacommunicatie Protocollen Netwerken Bekabeling Apparatuur en programmatuur 320 Geraadpleegde literatuur 324 Register 327 7

MODULE I. Informatica. Inhoudsopgave. Inhoudsopgave. Hoofdstuk 3 De andere kant van ICT 50. Hoofdstuk 1 Het belang van informatie 18

MODULE I. Informatica. Inhoudsopgave. Inhoudsopgave. Hoofdstuk 3 De andere kant van ICT 50. Hoofdstuk 1 Het belang van informatie 18 6 MODULE I Informatica Inleiding 17 Hoofdstuk 1 Het belang van informatie 18 1.1 Inleiding 18 1.2 Aanwijzingen voor de leerling 18 1.3 Het verschil tussen gegevens en informatie 18 1.4 Bedrijfsactiviteiten

Nadere informatie

Deel 1 Grondslagen van de bestuurlijke informatieverzorging 12

Deel 1 Grondslagen van de bestuurlijke informatieverzorging 12 Inhoud Deel 1 Grondslagen van de bestuurlijke informatieverzorging 12 1 Organisatie en informatie 15 1.1 Bestuurlijke informatie 16 1.2 Informatie- en communicatietechnologie 22 1.3 Informatiesystemen

Nadere informatie

Examen BiSLF Business Information Management Foundation

Examen BiSLF Business Information Management Foundation Examen BiSLF Business Information Management Foundation Publicatiedatum Startdatum 1 januari 2006 1 oktober 2005 Doelgroep De doelgroep voor deze module heeft in zijn of haar functie een rol bij het aansturen,

Nadere informatie

DEEL I Functionele processen bij handelsondernemingen 37

DEEL I Functionele processen bij handelsondernemingen 37 Inhoud 1 Begripsbepaling ao/biv 15 1.1 Inleiding 15 1.2 Administratieve organisatie en logistiek 16 1.3 Niveaus in een organisatie 18 1.4 Doel en werkgebied van de AO/BIV 19 1.4.1 Het administratieproces

Nadere informatie

Inhoud. Deel 1 Wat is een bedrijf? 17. Inleiding 14

Inhoud. Deel 1 Wat is een bedrijf? 17. Inleiding 14 Inhoud Inleiding 14 Deel 1 Wat is een bedrijf? 17 1 Bedrijf en bedrijfskunde 19 1.1 Het bedrijf 20 1.1.1 Organisatie, bedrijf en onderneming 20 1.1.2 Bedrijven zijn organisaties 22 1.1.3 De eenvoudige

Nadere informatie

Ervaringen Inkoopadministratie. Vastlegging van middagbijeenkomst op Kasteel Woerden 19 september 2013

Ervaringen Inkoopadministratie. Vastlegging van middagbijeenkomst op Kasteel Woerden 19 september 2013 Ervaringen Inkoopadministratie Vastlegging van middagbijeenkomst op Kasteel Woerden 19 september 2013 1 Agenda 14.00 14.15 Introductie 14.15 14.30 Jullie doelstelling voor vanmiddag? 14.30 14.45 Presentatie

Nadere informatie

EXIN Business Information Management Foundation

EXIN Business Information Management Foundation Preparation Guide EXIN Business Information Management Foundation with reference to BiSL Editie 201601 Copyright 2016 EXIN Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of

Nadere informatie

Administratieve organisatie (AO)

Administratieve organisatie (AO) Blok H2 Administratieve organisatie (AO) Model/Theorie: Typologie van Starreveld Auteur: Paape, Paur, Mittelmeijer, e.a. Relevantie/Te gebruiken voor: M.b.v. een typologie leer je organisaties vanuit een

Nadere informatie

Kansrijke E-business toepassingen

Kansrijke E-business toepassingen Kansrijke E-business toepassingen 2001-03 / WhitePaper E-business kan op verschillende manieren toegepast worden. In deze whitepaper wordt een kort overzicht gegeven van de verschillende soorten E-business

Nadere informatie

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI

Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI getronicspinkroccade.nl Goed functioneel beheer noodzaak voor effectievere SPI Machteld Meijer Zeist, 3 oktober 2006 Inhoud Domeinen en modellen Functioneel beheer en BiSL Rol van BiSL in SPI 1 Goed functioneel

Nadere informatie

Informatiemanagement Examennummer: 62017 Datum: 8 december 2012 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur

Informatiemanagement Examennummer: 62017 Datum: 8 december 2012 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Informatiemanagement Examennummer: 62017 Datum: 8 december 2012 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Dit examen bestaat uit 6 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 20 meerkeuzevragen (maximaal 40 punten)

Nadere informatie

Uitwerkingen van de gemarkeerde vraagstukken

Uitwerkingen van de gemarkeerde vraagstukken Uitwerkingen van de gemarkeerde vraagstukken 1.1* Importeur auto s Doelbepaling: verder vergroten van de naamsbekendheid van het merk; stijging van het aantal verkochte auto s met 3%. Doelrealisatie: uitroepen

Nadere informatie

Business Information Management Foundation

Business Information Management Foundation Preparation Guide Business Information Management Foundation Editie februari 2012 Alle rechten voorbehouden Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen in een dataverwerkend

Nadere informatie

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 5 ERP-systemen: verslaglegging en financiën

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 5 ERP-systemen: verslaglegging en financiën Enterprise Resource Planning Hoofdstuk 5 ERP-systemen: verslaglegging en financiën Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner Leerdoelstellingen Inzicht krijgen in de administratieve

Nadere informatie

Ant: B Dit is het doel van het proces.

Ant: B Dit is het doel van het proces. In welk proces vormt het voor aanpassingen in de informatievoorziening beschikbaar gestelde budget een mandaat voor besluitvorming? A: Contractmanagement B: Financieel management C: Transitie D: Wijzigingenbeheer

Nadere informatie

Besturingssystemen WINDOWS UNIX LINUX Overig

Besturingssystemen WINDOWS UNIX LINUX Overig Naam softwarebedrijf: Deel 1: Algemene gegevens van.. Pakket geschikt voor : Mutatiedatum Naam Adres Postcode Plaats Telefoon Fax E-mail Internetadres Contactpersonen Het Pakket Naam pakket Versie Software

Nadere informatie

De magazijnfunctie. Grondslagen Administratieve Organisatie Deel B processen en systemen. Hoofdstuk 4. Het magazijnproces- en voorraadsysteem

De magazijnfunctie. Grondslagen Administratieve Organisatie Deel B processen en systemen. Hoofdstuk 4. Het magazijnproces- en voorraadsysteem Grondslagen Administratieve Organisatie Deel B processen en systemen prof. E.O.J. Jans m.m.v. Prof. Drs. K. Wezeman Dr. Van Dijk 20 e druk 1 1 Hoofdstuk 4 Het magazijnproces- en voorraadsysteem Magazijnfunctie

Nadere informatie

Grondslagen Administratieve Organisatie Deel B processen en systemen

Grondslagen Administratieve Organisatie Deel B processen en systemen Grondslagen Administratieve Organisatie Deel B processen en systemen prof. E.O.J. Jans m.m.v. Prof. Drs. K. Wezeman Dr. Van Dijk 20 e druk 1 1 Hoofdstuk 4 Het magazijnproces- en voorraadsysteem Magazijnfunctie

Nadere informatie

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 1

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 1 Enterprise Resource Planning Hoofdstuk 1 Een basis om inzicht te krijgen in Enterprise Resource Planning-systemen Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner Leerdoelstellingen

Nadere informatie

NCOI. Disconnected. BPM-context. BPM-lagenmodel. Strategisch Tactisch Operationeel (Hardjono blz 124) Totaalmodel in t Veld

NCOI. Disconnected. BPM-context. BPM-lagenmodel. Strategisch Tactisch Operationeel (Hardjono blz 124) Totaalmodel in t Veld NCOI Bedrijfskundig Procesmanagement Hessel Visser hesselvisser@chello.nl Do you have four No, volt Yes! two! watt bulbs? Disconnected To For No! what? what? 1 How do we often loose our customers 2 Strategisch

Nadere informatie

Personeel & Organisatie (P&O) Financiën

Personeel & Organisatie (P&O) Financiën Personeel & Organisatie (P&O) Het werkterrein P&O richt zich, als onderdeel van de doelmatig en doeltreffend laten functioneren van de medewerkers daarin. Het werkterrein P&O geeft uitvoering aan de werkgeversvisie,

Nadere informatie

Projektaanpak Grote Bedrijven. 10 Oktober 2011, Kontakt der Kontinenten

Projektaanpak Grote Bedrijven. 10 Oktober 2011, Kontakt der Kontinenten Projektaanpak Grote Bedrijven 10 Oktober 2011, Kontakt der Kontinenten Agenda Kort voorstellen deelnemers Wat is de beste projektaanpak? Case studies vanuit vooronderzoek Gemeenschappelijke bevindigen

Nadere informatie

Examen ISyF Information Systems Foundation

Examen ISyF Information Systems Foundation Examen ISyF Information Systems Foundation Publicatiedatum Startdatum 1 september 2006 1 juli 2003 Doelgroep Information Systems Foundation richt zich op starters in de IT. De module richt zich op mensen

Nadere informatie

End-note. Sven Noomen Wouter Heutmekers

End-note. Sven Noomen Wouter Heutmekers End-note Sven Noomen Wouter Heutmekers 2 Ok, en morgenvroeg? Voorstellen 25111978 14 8 4 6 23 25031981 12 3 1 1339 3 Think BIG Act SMALL 2011 Scale FAST 4 5 6 Visie & strategie Strategie Ondersteuning

Nadere informatie

InforValue. Laat de waarde van Informatie uw bedrijfsdoelstellingen versterken. Informatie Management

InforValue. Laat de waarde van Informatie uw bedrijfsdoelstellingen versterken. Informatie Management Laat de waarde van Informatie uw bedrijfsdoelstellingen versterken Informatie Informatie on Demand Referentie Architectuur Informatie Technologie is belangrijk voor Informatie. Uw organisatie heeft stabiele

Nadere informatie

Enterprise Resource Planning

Enterprise Resource Planning Enterprise Resource Planning Hoofdstuk 2 Re-engineering en systemen voor Enterprise Resource Planning Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner Leerdoelstellingen De factoren

Nadere informatie

De Next Practice. Wilbert Teunissen Management Consultant Informatiemanagement

De Next Practice. Wilbert Teunissen Management Consultant Informatiemanagement De Next Practice Wilbert Teunissen Management Consultant Informatiemanagement Sogeti & ontwikkeling van FB 2005 De Uitdaging 4 e industriële revolutie NU!! Digitale Economie 27% heeft op dit moment een

Nadere informatie

BEANTWOORDING VAN VRAGEN UIT VERGADERINGEN VAN HET DAGELIJKS BESTUUR, DE COMMISSIES EN HET ALGEMEEN BESTUUR

BEANTWOORDING VAN VRAGEN UIT VERGADERINGEN VAN HET DAGELIJKS BESTUUR, DE COMMISSIES EN HET ALGEMEEN BESTUUR DB-vergadering 08-02-2010 BEANTWOORDING VAN VRAGEN UIT VERGADERINGEN VAN HET DAGELIJKS BESTUUR, DE COMMISSIES EN HET ALGEMEEN BESTUUR vraag van uit de vergadering van dagelijks bestuur dagelijks bestuur

Nadere informatie

SCHEIDING VAN ADMINISTRATIEVE EN OPERATIONELE PROCESSEN IN DE THIRD PARTY LOGISTICS

SCHEIDING VAN ADMINISTRATIEVE EN OPERATIONELE PROCESSEN IN DE THIRD PARTY LOGISTICS SCHEIDING VAN ADMINISTRATIEVE EN OPERATIONELE PROCESSEN IN DE THIRD PARTY LOGISTICS Versie: 1.0 Datum: April 2012 Auteur: Afdeling: Jeroen Bouman Scheiding van administratieve en operationele processen

Nadere informatie

De controller met ICT competenties

De controller met ICT competenties De controller met ICT competenties Whitepaper door Rob Berkhof Aangeboden door NIVE Opleidingen De controller met ICT competenties De huidige samenleving is nauwelijks meer voor te stellen zonder informatisering.

Nadere informatie

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 4 ERP-systemen: verkoop en marketing. Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 4 ERP-systemen: verkoop en marketing. Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner Enterprise Resource Planning Hoofdstuk 4 ERP-systemen: verkoop en marketing Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner Leerdoelstellingen Inzicht krijgen in de werking van de

Nadere informatie

Verantwoording bij de zevende druk V Over de auteurs VII Inleiding 1

Verantwoording bij de zevende druk V Over de auteurs VII Inleiding 1 Inhoud Verantwoording bij de zevende druk V Over de auteurs VII Inleiding 1 1 Denken over organisatie en management 5 1.1 Introductie 6 1.2 Ontstaan van het vakgebied 7 1.3 Ontwikkeling van handel en ontstaan

Nadere informatie

De solide basis voor uw ICT-oplossingen. Overzicht en inzicht. Altijd en overal.

De solide basis voor uw ICT-oplossingen. Overzicht en inzicht. Altijd en overal. De solide basis voor uw ICT-oplossingen Overzicht en inzicht. Altijd en overal. Overzicht en inzicht. Altijd en overal. Succes vereist een solide én flexibele basis, zeker voor bedrijven die willen blijven

Nadere informatie

Functieprofiel: Technisch Applicatie Beheerder (TAB)

Functieprofiel: Technisch Applicatie Beheerder (TAB) BIJLAGE E.3 FUNCTIEPROFIELEN PERCEEL 3 Functieprofiel: Technisch Applicatie Beheerder (TAB) Zorgt dat de SLA met Functioneel Beheer wordt opgesteld, waar gemaakt en onderhouden Zorgt voor up-to-date technische

Nadere informatie

Een framework voor applicatiebeheer

Een framework voor applicatiebeheer Een framework voor applicatie Mark Smalley ASL-Foundation www.aslfoundation.org SPIder, Utrecht, 10 juni 2003 Agenda Positionering applicatie Wat is ASL Waarom ASL Hoe ziet ASL eruit Samenwerking domeinen

Nadere informatie

getronicspinkroccade.nl EPD en BiSL! 13 e EPD-ICT Congres NVMA 12 juni 2008 Thijs de Jong Senior adviseur en trainer

getronicspinkroccade.nl EPD en BiSL! 13 e EPD-ICT Congres NVMA 12 juni 2008 Thijs de Jong Senior adviseur en trainer getronicspinkroccade.nl EPD en BiSL! 13 e EPD-ICT Congres NVMA 12 juni 2008 Thijs de Jong Senior adviseur en trainer Kennismaking 1 Beheer Van project naar beheer Grootschalige Vernieuwing Applicatiebeheer

Nadere informatie

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011

Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit. ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 Rijkspas: veiligheid en flexibiliteit ID-ware, C. Borgmann, MSc Heerhugowaard 24 november 2011 24-11-2011 Profile Consultancy Services State of the art software solutions Project implementation Life-cycle

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 - Het functioneren van organisaties

Hoofdstuk 1 - Het functioneren van organisaties Naam:... - Reeks: 6.. - Datum:../11/2008 - Opdracht Begrippenlijst Hoofdstuk 1 - Het functioneren van organisaties 1.1 Organisaties Organisatie (p. 17) Ik heb de vragen als paragraph opgeschreven, zodat

Nadere informatie

Body of Knowledge and Skills Domein Bedrijfskunde en Agribusiness, opleiding Associate Degree B&A

Body of Knowledge and Skills Domein Bedrijfskunde en Agribusiness, opleiding Associate Degree B&A Body of Knowledge and Skills Domein Bedrijfskunde en Agribusiness, opleiding Associate Degree B&A Eindterm 1 Ontwikkelen van een visie op veranderingen en trends in de externe omgeving en ontwikkelen van

Nadere informatie

14-9-2015. Je kunt de presentatie na afloop van elke les downloaden. Ga naar : www.gelsing.info Kies voor de map Systeemontwikkeling

14-9-2015. Je kunt de presentatie na afloop van elke les downloaden. Ga naar : www.gelsing.info Kies voor de map Systeemontwikkeling Les 1 Docent: Marcel Gelsing Je kunt de presentatie na afloop van elke les downloaden. Ga naar : www.gelsing.info Kies voor de map Systeemontwikkeling Je kunt hier (optioneel) ook een gratis tool downloaden

Nadere informatie

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V.

BISL Business Information Services Library. Een introductie. Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. BISL Business Information Services Library Een introductie Algemene informatie voor medewerkers van SYSQA B.V. Organisatie SYSQA B.V. Pagina 2 van 9 Inhoudsopgave 1 INLEIDING... 3 1.1 ALGEMEEN... 3 1.2

Nadere informatie

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 6 ERP-systemen: productie en materials management

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 6 ERP-systemen: productie en materials management Enterprise Resource Planning Hoofdstuk 6 ERP-systemen: productie en materials management Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner Leerdoelstellingen Kennismaken met de modules

Nadere informatie

Proces handboek ICT-werkplek

Proces handboek ICT-werkplek Proces handboek ICT-werkplek Datum 15 september 2015 Naam Versie 1.0 Status Concept Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 2 Aanleiding... 4 Procesoverzicht... 5 Procesbeschrijvingen... 6 Business Relationship

Nadere informatie

1.3. SC Complexity Cfr. Taak PE wisselwerking oorzaken complexiteit & lean-agile

1.3. SC Complexity Cfr. Taak PE wisselwerking oorzaken complexiteit & lean-agile STUDIEMATERIAAL SCM Je beschikt over heel wat studiemateriaal. Even opsommen: - handboek Werken met Supply Chain Management - Toledo: o (les)presentaties o teksten o opdrachten PE Hoe kan je je het best

Nadere informatie

3 Wat wil de klant: marketing en logistiek

3 Wat wil de klant: marketing en logistiek 3 Wat wil de klant: marketing en logistiek 1 De perfect tevreden klant Logistiek = Passie voor de klant Demand versus supply management Kies de markt, kies het assortiment Biedt een goede service van order

Nadere informatie

https://www.managementboek.nl/boek/9789012117951/informatiemanagement-enbeleid-toon-abcouwer#over

https://www.managementboek.nl/boek/9789012117951/informatiemanagement-enbeleid-toon-abcouwer#over https://www.managementboek.nl/boek/9789012117951/informatiemanagement-enbeleid-toon-abcouwer#over Samenvatting 'Informatiemanagement en -beleid' zijn voorwaardelijk voor een gezonde en effectieve informatiehuishouding.

Nadere informatie

CobiT. Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1

CobiT. Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1 CobiT Drs. Rob M.J. Christiaanse RA PI themabijeenkomst Utrecht 29 juni 2005 9/2/2005 1 Control objectives for information and related Technology Lezenswaardig: 1. CobiT, Opkomst, ondergang en opleving

Nadere informatie

Meerkeuzevragen (40 punten) Vraag Antwoord Verwijzing naar vindplaats in studiemateriaal

Meerkeuzevragen (40 punten) Vraag Antwoord Verwijzing naar vindplaats in studiemateriaal Antwoordmodel Aan dit antwoordmodel kunnen geen rechten worden ontleend. Het antwoordmodel dient als indicatie voor de corrector. Meerkeuzevragen (40 punten) Vraag Antwoord Verwijzing naar vindplaats in

Nadere informatie

Inhoud. Voorwoord THEORIE 1. 1 Strategie 3

Inhoud. Voorwoord THEORIE 1. 1 Strategie 3 Inhoud Voorwoord V THEORIE 1 1 Strategie 3 1.1 Strategievorming 3 1.2 Missie en doelstellingen 4 1.3 Planning-en-controlcyclus 5 1.4 Kritische succesfactoren 7 1.5 Balanced Score Card 9 1.6 Meerjarenbegroting,

Nadere informatie

Voorwoord bij de tweede druk

Voorwoord bij de tweede druk 7 Voorwoord Er zijn veel verschillende bedrijven die werkzaam zijn in de productiesector of de dienstensector en die elk hun sterke en minder sterke zijden hebben. Een bedrijf probeert zich te onderscheiden

Nadere informatie

DEEL I KENNISMANAGEMENT: INLEIDING EN TOEPASSINGSGEBIEDEN

DEEL I KENNISMANAGEMENT: INLEIDING EN TOEPASSINGSGEBIEDEN DEEL I KENNISMANAGEMENT: INLEIDING EN TOEPASSINGSGEBIEDEN 2. Kennis...6 2.1 Definitie... 6 2.2 Gezichtspunten ten aanzien van kennis... 9 3. Kennismanagement...16 3.1 Definitie...16 3.2 Belang van kennismanagement...18

Nadere informatie

BEDRIJFS- ADMINISTRATIE VOOR PDB

BEDRIJFS- ADMINISTRATIE VOOR PDB OPLEIDING PRAKTIJKDIPLOMA BOEKHOUDEN PDB BEDRIJFS- ADMINISTRATIE VOOR PDB K.P. Pietersen Drs. P.F. Pietersen A.P.J. Knijnenburg e druk, e oplage ISBN: 978 90 655 6 9 NEDERLANDS ONDERWIJS INSTITUUT BV DE

Nadere informatie

METHODEVERANTWOORDING

METHODEVERANTWOORDING Module I - Informatica Onderwerpen: Verschil gegevens/informatie Belang van informatie Bedrijfsprocessen Informatieverzorging en informatievoorziening Informatiesystemen Informatiebehoefte Eisen aan informatie

Nadere informatie

NIMA/SMA SALES EXAMEN B1.2 28 JANUARI 2014. b. Noem vier onderdelen van het accountplan voor Novi food die bijzondere aandacht vragen.

NIMA/SMA SALES EXAMEN B1.2 28 JANUARI 2014. b. Noem vier onderdelen van het accountplan voor Novi food die bijzondere aandacht vragen. NIMA/SMA SALES EXAMEN B1.2 28 JANUARI 2014 Antworden DEEL ACCOUNTMANAGEMENT DEEL ACCOUNTMANAGEMENT Totaal 55 punten Vraag 9 (15 punten) a. Noem twee functies van een accountplan. b. Noem vier onderdelen

Nadere informatie

Food Solution & Heemskerk OBUG 2014

Food Solution & Heemskerk OBUG 2014 Food Solution & Heemskerk OBUG 2014 Agenda - Introductie - W. Heemskerk BV - Wat is de Ordina Food Solution? - Waarom de Ordina Food Solution? - Aanpak - Resultaten 2 3 Historie W. Heemskerk BV 1960: Opgericht

Nadere informatie

Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens

Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Bestuur Nederlandse Associatie voor Praktijkexamens Eamenlijn Diploma Module Niveau MBO 4 Positionering Versie 1.2 Financieel-Administratief Praktijkdiploma Boekhouden (PDB) Financiële Administratie (FA) Geldig vanaf 01-01-2013 Vastgesteld op 13 juli 2011

Nadere informatie

Beknopte dienstbeschrijving beveiligen van Webapplicaties m.b.v. digitale certificaten en PKI

Beknopte dienstbeschrijving beveiligen van Webapplicaties m.b.v. digitale certificaten en PKI Beknopte dienstbeschrijving beveiligen van Webapplicaties m.b.v. digitale certificaten en PKI Document: Beknopte dienstbeschrijving beveiligen van Webapplicaties Versie: maart 2002 mei 2002 Beknopte dienstbeschrijving

Nadere informatie

MS Dynamics 365 voor MKB

MS Dynamics 365 voor MKB MS Dynamics 365 voor MKB MS Dynamics 365 voor MKB Doel van deze presentatie Door kennisdeling onze relaties in staat stellen de juiste softwarebeslissingen te maken om hun bedrijf door te ontwikkelen Ik

Nadere informatie

Starterskit ASL. Plaats Nieuwegein Datum 4 mei 2010 Auteur Werkgroep ASL Best Practices Status Definitief 1.0

Starterskit ASL. Plaats Nieuwegein Datum 4 mei 2010 Auteur Werkgroep ASL Best Practices Status Definitief 1.0 Starterskit ASL Plaats Nieuwegein Datum Auteur Werkgroep ASL Best Practices Status Definitief 1.0 1 Doelstelling... 3 2 Onderdelen Starterskit ASL... 3 3 Processtappen Starterskit ASL... 3 4 Achtergronden...

Nadere informatie

De kracht van BI & Architectuur

De kracht van BI & Architectuur Samen boeken we succes De kracht van BI & Architectuur in de praktijk Business Intelligence Symposium 2009 Emiel van Bockel BI Awards 2009 2 Voorstellen Emiel van Bockel - Manager Information Services

Nadere informatie

Product presentatie Scopon Finance

Product presentatie Scopon Finance Product presentatie Scopon Finance 20 januari 2011 Product presentatie Scopon Finance Management Cockpit Algemeen Webapplicatie voor CreditManagement Gekoppeld aan uw financiële administratie Per direct

Nadere informatie

EXIN Business Information Management Foundation

EXIN Business Information Management Foundation Voorbeeldexamen EXIN Business Information Management Foundation with reference to BiSL Editie mei 2012 Copyright 2012 EXIN Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt

Nadere informatie

Belanghebbenden. Relevant en betrouwbaar 1 punt Intern en extern. Geen informatie om organisatie mee te besturen

Belanghebbenden. Relevant en betrouwbaar 1 punt Intern en extern. Geen informatie om organisatie mee te besturen Antwoordmodel Aan dit antwoordmodel kunnen geen rechten worden ontleend. Het antwoordmodel dient als indicatie voor de corrector. De paginaverwijzingen in dit antwoordmodel zijn gebaseerd op het reguliere

Nadere informatie

Wie doet wat? 30-5-2013. Gebruik en beheer van applicaties. Een kader VHIC VHIC. Pagina 1. Pagina 2

Wie doet wat? 30-5-2013. Gebruik en beheer van applicaties. Een kader VHIC VHIC. Pagina 1. Pagina 2 Gebruik en beheer van applicaties Wie doet wat? Pagina 1 Een kader Pagina 2 Bron: daanrijsenbrij, Elementaire bedrijfsinformatica 1 Functioneel beheer Applicaties worden gebruikt door de gebruikersorganisatie.

Nadere informatie

Officemanager FUNCTIE-INFORMATIE

Officemanager FUNCTIE-INFORMATIE Officemanager FUNCTIE-INFORMATIE Functienaam Officemanager Codering Organisatie Stichting Openbaar Onderwijs Bonaire Salarisschaal 6 Indelingsniveau IIIb Werkterrein Onderwijsproces>onderwijsorganisatie

Nadere informatie

DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM

DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM DEEL I DE OPKOMST VAN E-HRM Business sounds different these days...3 1. Introductie...4 2. De veranderende omgeving van organisaties...7 3. Toenemende complexiteit van organisaties en HRM...10 3.1 Inleiding...10

Nadere informatie

INNOVATIE IN DE BOUW. Sessie 1

INNOVATIE IN DE BOUW. Sessie 1 INNOVATIE IN DE BOUW Sessie 1 Agenda - Sessie 1 Innovatie in de bouw 08:15h Aanvang Innovatie in de bouw Thema ketenautomatisering Thema Mobiel Thema Portalen Thema data analyse / dashboards 09:00h Einde

Nadere informatie

Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten

Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten Meer waarde halen uit uw ICT en EPD ICT sturing richten op realiseren van baten Eric Polman HIMSS 2010, Atlanta 1 4 maart 2010 Agenda en doelstelling 1. Introductie 2. ICT in de zorg: kenmerken huidige

Nadere informatie

EXAMENPROGRAMMA. Financieel-Administratief Diploma('s) Diplomalijn(en)

EXAMENPROGRAMMA. Financieel-Administratief Diploma('s) Diplomalijn(en) Diplomalijn(en) Financieel-Administratief Diploma('s) Moderne Bedrijfsadministratie (MBA) Vakopleiding Bedrijfsadministratie & Accountancy (VBA ) Eamen Bedrijfsadministratie niveau 5 Niveau 5 (vergelijkbaar

Nadere informatie

VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen

VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen VAN DUIZEND BLOEMEN NAAR EEN HORTUS BOTANICUS Het Portaal 21 januari 2010 sambo~ict Coen Free Faraday van der Linden Maarten van den Dungen Missie-Visie Het succes van de leerling is de reden van ons bestaan.

Nadere informatie

Eerste afdeling De boekhouding van de handelsonderneming

Eerste afdeling De boekhouding van de handelsonderneming Inleiding 1 Inleiding en algemene begrippen 3 1.1 Het informatieproces in de onderneming 4 1.2 Administratie en boekhouding 8 1.3 Administratieve organisatie, bestuurlijke informatieverzorging en interne

Nadere informatie

Voorbeeldexamen. Business Information Management Foundation. Editie augustus 2011

Voorbeeldexamen. Business Information Management Foundation. Editie augustus 2011 Voorbeeldexamen Business Information Management Foundation Editie augustus 2011 Copyright 2011 EXIN Alle rechten voorbehouden. Niets uit deze uitgave mag worden openbaar gemaakt of verveelvoudigd, opgeslagen

Nadere informatie

Business & IT Alignment deel 1

Business & IT Alignment deel 1 Business & IT Alignment deel 1 Informatica & Economie Integratie 1 Recap Opdracht 1 Wat is integratie? Organisaties Strategie De omgeving van organisaties AH Bonuskaart AH Bonuskaart Economisch Geïntegreerd

Nadere informatie

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 9 Supply Chain Management en de emarkt

Enterprise Resource Planning. Hoofdstuk 9 Supply Chain Management en de emarkt Enterprise Resource Planning Hoofdstuk 9 Supply Chain Management en de emarkt Pearson Education, 2007; Enterprise Resource Planning door Mary Sumner Leerdoelstellingen Inzicht krijgen in de koppelingen

Nadere informatie

TARA. of een open architectuur voor archieven. een verkenning door Karin van der Heiden en Ivo Zandhuis

TARA. of een open architectuur voor archieven. een verkenning door Karin van der Heiden en Ivo Zandhuis TARA of een open architectuur voor archieven een verkenning door Karin van der Heiden en Ivo Zandhuis TARA Toegankelijke Archieven Referentie Architectuur toegankelijke archieven wat wil uw baas? profileren

Nadere informatie

Optimalisatie. BMC klantendag 4 maart 2010

Optimalisatie. BMC klantendag 4 maart 2010 Applicatie Portfolio Optimalisatie BMC klantendag 4 maart 2010 Introductie Pim van der Kleij consultant applicatieen servicemanagement Benno Faase consultant servicemanagement 2 Sogeti Professioneel ICT-vakbedrijf

Nadere informatie

HUISHOUDELIJK REGLEMENT ASCO 2

HUISHOUDELIJK REGLEMENT ASCO 2 HUISHOUDELIJK REGLEMENT ASCO 2 ARTIKEL 1. BEGRIPSBEPALINGEN De begripsbepalingen van het examenreglement van ASCO 2 zijn mede van toepassing op dit huishoudelijk reglement. ARTIKEL 2. EINDTERMEN 1. De

Nadere informatie

Integratie van content- en document management voor een betere informatieuitwisseling binnen en buiten uw organisatie.

Integratie van content- en document management voor een betere informatieuitwisseling binnen en buiten uw organisatie. OpenSesame ICT NIN Seminar : e-content 2007 Integratie van content- en document management voor een betere informatieuitwisseling binnen en buiten uw organisatie. 13 september 2007 Nico de Vries Eric van

Nadere informatie

PARTNER IN AUTOMATISERING

PARTNER IN AUTOMATISERING PARTNER IN AUTOMATISERING Katrien Demeulemeester Karel Decorte 1987 2007 GESCHIEDENIS Verhuis Bruwaan, Oudenaarde Start ontwikkeling 1988 1990 1992 1997 1999 2001 2002 2004 2006 C&C kiest Progress 4GL

Nadere informatie

OVERZICHT DIENSTEN EN PRODUCTEN

OVERZICHT DIENSTEN EN PRODUCTEN OVERZICHT DIENSTEN EN PRODUCTEN Diensten: o Managed IT Service Provider voor het MKB Cloudcomputing - Remote Monitoring en Patchmanagement - VOIP telefonie Hardware: o Servers - Personal Computers Laptops

Nadere informatie

Samenwerking vanuit het perspectief van de Shared Service Organisatie

Samenwerking vanuit het perspectief van de Shared Service Organisatie Samenwerking vanuit het perspectief van de Shared Service Organisatie 10 juni 2010 A.W. Siebenga MBA Directeur van ICT Samenwerking Zuidwest Fryslân De andere overheid werkt samen! ICT shared services

Nadere informatie

Zelftest Informatica-terminologie

Zelftest Informatica-terminologie Zelftest Informatica-terminologie Document: n0947test.fm 01/07/2015 ABIS Training & Consulting P.O. Box 220 B-3000 Leuven Belgium TRAINING & CONSULTING INTRODUCTIE Deze test is een zelf-test, waarmee u

Nadere informatie

Hoofdstuk 8 Besturing. m.u.v. 8.2.6, 8.2.7, 8.5

Hoofdstuk 8 Besturing. m.u.v. 8.2.6, 8.2.7, 8.5 Hoofdstuk 8 Besturing m.u.v. 8.2.6, 8.2.7, 8.5 Besturing van organisaties Besturen = het leiden van een organisatie naar de gestelde doelen (SMART) Profit- en non-profitorganisaties Bedrijfsproces: Besturing

Nadere informatie

8 Productiebeheer met Navision

8 Productiebeheer met Navision 7 Voorwoord Productiebedrijven worden geconfronteerd met steeds korter wordende levertijden en veel meer variatie in het aantal producten. Veel klanten willen dat er op klantspecificatie geleverd wordt.

Nadere informatie

Ketenbesturing. Ketenbesturing. 1. SCOR SCOR-model

Ketenbesturing. Ketenbesturing. 1. SCOR SCOR-model Ketenbesturing Meten is weten The concept of SCM requires measuring the overall supply chain performance rather then only the performance of the individual chain members. Handfield 1991 K. Melaerts - KHLeuven,

Nadere informatie

Informatiemanagement Examennummer: 62016 Datum: 30 juni 2012 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur

Informatiemanagement Examennummer: 62016 Datum: 30 juni 2012 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Informatiemanagement Examennummer: 62016 Datum: 30 juni 2012 Tijd: 13:00 uur - 14:30 uur Dit examen bestaat uit 6 pagina s. De opbouw van het examen is als volgt: - 20 meerkeuzevragen (maximaal 40 punten)

Nadere informatie

(Business) Informatieplanning. 1 Vanbragt informatiemanagement / 2BVisible

(Business) Informatieplanning. 1 Vanbragt informatiemanagement / 2BVisible (Business) Informatieplanning 1 Waarom Informatieplanning? Integratie Mogelijkheden ICT Eisen maatschappij ICT is in toenemende mate kritisch voor bedrijfsvoering Interactie met consumenten vaker ook via

Nadere informatie

Samen zaken doen wordt gemakkelijker en efficiënter.

Samen zaken doen wordt gemakkelijker en efficiënter. Samen zaken doen wordt gemakkelijker en efficiënter. 2 Eenvoudigweg beter. Betere eenvoud. We willen samen zaken doen beter en eenvoudiger maken met een modern, wereldwijd ERP-systeem dat ons helpt om

Nadere informatie

VOORWOORD. 1 Code voor informatiebeveiliging, Nederlands Normalisatie Instituut, Delft, 2007 : NEN-ISO.IEC 27002.

VOORWOORD. 1 Code voor informatiebeveiliging, Nederlands Normalisatie Instituut, Delft, 2007 : NEN-ISO.IEC 27002. Gesloten openheid Beleid informatiebeveiliging gemeente Leeuwarden 2014-2015 VOORWOORD In januari 2003 is het eerste informatiebeveiligingsbeleid vastgesteld voor de gemeente Leeuwarden in de nota Gesloten

Nadere informatie

Functionaliteitenbeheer

Functionaliteitenbeheer Organisatie Functionaliteit 1 Richtinggevend Sturend Uitvoerend Het gaat hier om het initiëren van en zorgdragen voor de uitwerking en verandering van de gewenste wijzigingen aan de informatievoorziening.

Nadere informatie

INHOUDSTAFEL WEGWIJZER I. TERREINVERKENNING. Voorwoord 1. Afkortingenlijst 3

INHOUDSTAFEL WEGWIJZER I. TERREINVERKENNING. Voorwoord 1. Afkortingenlijst 3 INHOUDSTAFEL WEGWIJZER Voorwoord 1 Afkortingenlijst 3 I. TERREINVERKENNING Hoofdstuk I.1 Situering van het begrip informatie 1 1.1 Afbakening informatie, data en kennis 1 1.2 De rol van informatie in de

Nadere informatie

Praktijkcase Migratie van Livelink naar Sharepoint. Copyright Open Docs bv

Praktijkcase Migratie van Livelink naar Sharepoint. Copyright Open Docs bv Praktijkcase Migratie van Livelink naar Sharepoint Copyright Open Docs bv Agenda Introductie FrieslandCampina Toelichting FrieslandCampina Intranet Migratie Open Docs 2 Klantcase Migratie Livelink bij

Nadere informatie

KENSINGTON Business Intelligence

KENSINGTON Business Intelligence De formule voor vooruitgang... Kensington B.I. geeft de formule om uw bedrijf nog beter te besturen... De cockpitsoftware verschaft u alle informatie die u nodig heeft voor het besturen van uw bedrijf.

Nadere informatie

Vaals, juni 2013 Versie 1.2. PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015

Vaals, juni 2013 Versie 1.2. PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015 Vaals, juni 2013 Versie 1.2 PLAN VAN AANPAK Informatievoorziening & Automatisering De route voor de toekomst 2013-2015 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Plan van aanpak 1.1 Inleiding 3 Hoofdstuk 2 Actiepunten

Nadere informatie

BII 1 : Beheer van de interne informatievoorziening

BII 1 : Beheer van de interne informatievoorziening BII 1 : Beheer van de interne informatievoorziening Voor u ligt een procesmodel voor het beheer van de interne informatievoorziening 2. In dit model is aangegeven hoe de van de organisatieprocessen kan

Nadere informatie

Agenda. Wat kost het MIS Waarom JorSoft. Over JorSoft. Diensten Het MIS. Vervolgstappen IT infrastructuur

Agenda. Wat kost het MIS Waarom JorSoft. Over JorSoft. Diensten Het MIS. Vervolgstappen IT infrastructuur 13-01-2017 Agenda Over JorSoft Wat kost het MIS Waarom JorSoft Diensten Het MIS Vervolgstappen IT infrastructuur JorSoft JorSoft is een zelfstandige, financieel onafhankelijke onderneming Sterke financiele

Nadere informatie

NORA werkdocument. Katern Beveiliging. In 3 klikken naar bouwstenen voor invulling van de eisen. Sessie 6. Bijgewerkt op 23 aug.

NORA werkdocument. Katern Beveiliging. In 3 klikken naar bouwstenen voor invulling van de eisen. Sessie 6. Bijgewerkt op 23 aug. NORA werkdocument Sessie 6 In 3 klikken naar bouwstenen voor invulling van de eisen Katern Beveiliging Bijgewerkt op 23 aug. 2013 katern Beveiliging Jaap van der Veen Essentie Sessie 6 1. Opzet digitaal

Nadere informatie

Van idee tot ICT Oplossingen

Van idee tot ICT Oplossingen Van idee tot ICT Oplossingen Het A utomatiseren B eheren C ontroleren van Informatie Systemen Historie Parnassia Groep Parnassia: fusie organisatie 1999 2 Psychiatrische ziekenhuizen Verslavingszorg Zuid

Nadere informatie

Bijlage 5: Invulformat AO/IC

Bijlage 5: Invulformat AO/IC Bijlage 5: Invulformat AO/IC Nr. Aspect Aanlevering van de beschrijving van de AO/IC Toetsingscriteria Voldoet de beschreven opzet van de AO/1C aan de toetsings criteria [J/All? De aanvrager vult onderstaande

Nadere informatie