Commerciële calculaties

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Commerciële calculaties"

Transcriptie

1 Commerciële calculaties Het programma van vandaag: 8 april 2015 Commerciële calculaties (hoofdstuk 3 en hoofdstuk 7) Bijzondere aandacht voor: Prijselasticiteit en Yieldmanagement slides komen op Joop Lengkeek H Boek Commerciële calculaties op voorraad bij: Kantoor & Zo Brabantplein 18 B Breda (vlakbij NHTV achter de Albert Heijn) within temptation 1

2 2

3 revenue game per klas (vrijdag) geen voorbereiding nodig per klas 5 teams (in les samenstelling) na 1,5 uur is de winnaar bekend De winnaar krijgt 0,5 punt bonus bij het tentamen. Laptop meenemen! 3

4 De markt Uitgangspunt voor de marketing is de klant of afnemen van een product of dienst. De Markt: de plaats van vraag en aanbod Markt instrumenten: Product - Prijs - Distributie (Plaats) - Promotie - (personeel ; passie) Het gaat om een goede afstemming tussen de marketinginstrumenten. 4

5 Ward Luitjes, BeleefBreda Is calculeren belangrijk?

6 Distributie 6

7 Prijs De prijs De prijs is van de marketinginstrumenten het makkelijkst te veranderen. Een verhoging van de prijs levert direct extra inkomsten op, maar is tevens van grote invloed op de verkopen. De prijs moet in overeenstemming zijn met: product promotie plaats Wat is nog meer van invloed? De doelstelling van de organisatie (profit of non-profit) Marketing of prijsstrategie De concurrentie (hoeveel concurrentie en welke strategie) De kostenstructuur van de onderneming (veel vaste kosten) Het soort markt (het type klanten (prijsgevoeligheid) 7

8 Prijs Het is niet moeilijk om veel te verkopen. Als je prijs maar laag genoeg is zijn er altijd klanten. Het gaat om de marge en de verkochte aantallen! Hoge marge - lage verkoop Lage marge - hoge verkoop 8

9 Prijs Marge berekeningen Inkoopprijs + marge = verkoopprijs Voorbeelden Inkoopprijs 100% + marge 25% = verkoopprijs 125% Een winkelier wil een marge van 25% van de inkoopprijs van 60 Inkoopprijs is 60 en komt overeen met 100%. Hoeveel is 125%? 60 / 100 * 125 = 75 Een winkelier wil een marge van 25% van de verkoopprijs (de inkoopprijs blijft 60) Inkoopprijs is 60 en komt overeen met 75%. Hoeveel is 100%? 60 / 75 * 100 = 80 Inkoopprijs 75% + marge 25% = verkoopprijs 100% 9

10 gastspreker marges Video interview met Tilly Stroo

11 Prijs De prijs, de belangrijkste factor in de marketing Een psychologische prijs lijkt goedkoper dan (het is natuurlijk ook 5 goedkoper, maar het psychologische effect is groter) 11

12 Prijs De prijs Een andere truc is om naast een goedkoop en een duur aanbod ook een extreem duur derde alternatief te bieden. goedkoop aanbod: 995 duur aanbod: extreem duur: Het aanbod van lijkt aantrekkelijker als de prijs van er ook bijstaat. 12

13 Prijs De prijs Een andere truc is om schijnbaar een korting te geven Een reis naar Orlando wordt afgeprijsd van naar Dat lijkt aantrekkelijk tot we te weten komen dat het vorige maand was. De reis is niet veranderd, maar nu voelen we ons opeens belazerd. 13

14 revenue management 19/11/

15 Prijs Prijsgevoeligheid/prijselasticiteit Zijn onze klanten gevoelig voor de prijs? Hoeveel verkopen we meer, als we de prijs verlagen? Verkopen we heel veel meer bij een kleine prijsdaling zodat we meer winst maken? De prijselasticiteit is de mate verandering van de verkochte hoeveelheid door de verandering van de prijs. 15

16 Prijs Prijsgevoeligheid (prijselasticiteit) Theorie 16

17 Prijs Prijsgevoeligheid/prijselasticiteit De klant wil meer betalen als: * Het product uniek is in de beleving van de klant. * De klant niet bewust alternatieven/substituten overweegt. * Het vergelijken met de concurrentie niet makkelijk is. * De prijs maar een klein onderdeel is van het totale budget. * De prijs gering is t.o.v. het besteedbaar inkomen. * De prijs (gedeeltelijk) door een ander betaald wordt. * Het product slechts een onderdeel is van een groter geheel. * Het product een hebbedingetje is. 17

18 Prijs Prijsgevoeligheid/prijselasticiteit elasticiteit: verandering van de verkopen (in %) verandering van de prijs (in %) Normaal is de elasticiteit negatief, daling prijs, stijging verkoop Elastisch: De procentuele verandering van de verkoop/vraag is groter dan de procentuele verandering van de prijs De elasticiteit is kleiner dan -1 (of groter dan +1) (Uitkomst tussen -1 en +1 dan is de elasticiteit inelastisch) 18 17

19 Prijs Indien de prijs van een biertje 5% zakt, zal de vraag met 10% toenemen: elasticiteit? elasticiteit: verandering van de verkopen (in %) verandering van de prijs (in %) Elasticiteit : +10% / -5% = -2 Indien de prijs van aardappels met 10% stijgt, blijft de vraag gelijk: elasticiteit? Elasticiteit: +0% / 10% =

20 Prijs Prijselasticiteit/Prijsgevoeligheid elasticiteit: verandering van de verkopen (in %) verandering van de prijs (in %) Als de prijs daalt, stijgt (meestal) de verkochte hoeveelheid. Maar hoeveel? Is de verkoopstijging zoveel dat we toch meer verdienen ondanks de lagere prijs? Stel je verlaagt de prijs van een reisarrangement van met 10% en constateert dat het aantal boekingen stijgt van 100 naar 110 pax. Wat is de prijselasticiteit en is dit een verstandige actie? Prijselasticiteit: % verkopen / % verandering prijs = 10% / -10% = -1 De omzet is gelijk aan aantallen * prijs. De aantallen nemen evenveel toe (in procenten) als de prijs afneemt. De omzet blijft dus vrijwel gelijk. De actie is dus niet verstandig de omzet blijft vrijwel gelijk, en de marge neemt af. 20

21 Prijs Prijselasticiteit/Prijsgevoeligheid? elasticiteit: verandering van de verkopen (in %) verandering van de prijs (in %) -5% = - 4 Stel dat de prijselasticiteit - 4 zou zijn. De verandering van de hoeveelheid is dus 4x zo groot als de verandering van de prijs. Is het verstandig om de prijs te verlagen van naar 2.375? De verkochte aantallen voor de prijsverlaging zijn 100 pax. De inkoopprijs is De prijsverlaging is 125 / = 5% De prijselasticiteit is -4 dus de nieuwe verkoop is 4 * 5% = 20% hoger. De nieuwe verkoop is dan 120 pax Huidige marge per pax is 400 ( ) De totale marge voor de prijsverlaging is dus: 100 pax * 400 = De nieuwe marge na de prijsverlaging is 120 * ( ) = Niet doen, wel mogelijk andere motieven. 21

22 Prijs Prijsgevoeligheid Veronderstelt wordt dat een lagere prijs dan de concurrentie leidt tot meer vraag. Maar trek je alleen prijskopers of ook klanten met een herhalingsaankoop? Bedrijven moeten het vooral hebben van de trouwe klanten. Herhalingsaankoopgedrag: 1) Voorkeur van de klant omdat de producten/diensten onderscheidende voordelen opleveren. 2) Gemakzucht, weinig experimenteergedrag. 22

23 Prijs Bonusaanbiedingen Albert Heijn Trek je alleen prijskopers? of ook klanten met een herhalingsaankoop?

24 Prijs Goedkope vliegtickets Trek je alleen prijskopers? of ook klanten met een herhalingsaankoop? 24

25 revenue management Yield management / Revenue management Het managen van de bezetting met behulp van het prijsinstrument. Wat voor waarde heeft het product voor de klant? Hoe gevoelig is de klant voor de prijs? 25

26 Video interview met Allard Maltha Sundio group

27 revenue management Wanneer revenue management? - geen voorraad. - vaste capaciteit. - vraag fluctueert. - prijselasticiteit. - prijs door aanbieder te bepalen. - segmentatie van doelgroepen. Alleen aandacht voor de variabele kosten! 27

28 revenue management De verhouding vaste kosten en variabele kosten heeft invloed op de flexibiliteit in capaciteit Is de flexibiliteit in capaciteit klein en de fluctuatie in de vraag groot, dan is revenue management zinvol groot groot flexibiliteit capaciteit revenue management vraagfluctuatie klein klein 28

29 revenue management Meer omzet als we revenue management toepassen. Nu vooral toegepast bij luchtvaartmaatschappijen en accommodaties (hotels) Maar wat zijn de risico s? Is revenue management ook verstandig bij? restaurants attractieparken cruise schepen autoverhuurbedrijven bioscopen 29

30 revenue management Bezoekers beter gespreid door flexibel tarief De entreeprijzen variëren van 12,50 tot 24,50 Op rustige dagen betalen de mensen minder. Als mensen hun kaarten lang van te voren kopen is het nog rustig en zijn de kaarten goedkoop. Een paar dagen van te voren zijn er al veel kaarten verkocht en is de prijs hoger. Op internet zijn de actuele prijzen te volgen. 30

31 revenue management schermafbeelding 7/9/

32 revenue management schermafbeelding 3/2/

33 revenue management Prijsdifferentiatie ligt gevoelig Prijsbederf ligt op de loer! Naar mijn mening moet het beleid van een onderneming gericht zijn op een langdurige relatie met de gewenste doelgroep. 33

34 revenue management bedankt voor de aandacht 34

35 revenue management schermafbeelding 9/4/

36 Prijs Prijselasticiteit/Prijsgevoeligheid elasticiteit: verandering van de verkopen (in %) verandering van de prijs (in %) Als de prijs daalt, stijgt (meestal) de verkochte hoeveelheid. Maar hoeveel? Is de verkoopstijging zoveel dat we toch meer verdienen ondanks de lagere prijs? Stel je verlaagt de prijs van een menu in het restaurant van 50 met 5% en constateert dat de verkoop stijgt van 100 naar 105 menu s. Wat is de prijselasticiteit en is dit een verstandige actie? Prijselasticiteit: % verkopen / % verandering prijs = 5% / -5% = -1 De omzet is gelijk aan aantallen * prijs. De aantallen nemen evenveel toe (in procenten) als de prijs afneemt. De omzet blijft dus vrijwel gelijk. De actie is dus niet verstandig de omzet blijft vrijwel gelijk, en de marge neemt af. 36

37 Prijs Prijselasticiteit/Prijsgevoeligheid? elasticiteit: verandering van de verkopen (in %) verandering van de prijs (in %) -10% = - 2 Stel dat de prijselasticiteit - 2 zou zijn. De verandering van de hoeveelheid is dus 2x zo groot als de verandering van de prijs. Is het verstandig om de prijs te verlagen van 50 naar 45? De verkochte aantallen voor de prijsverlaging zijn 100. De winst na aftrek van de variabele kosten is 25. De prijsverlaging is 5 / 50 = 10% De prijselasticiteit is -2 dus de nieuwe verkoop is 2x 10% = 20% hoger. De nieuwe verkoop is dan 120 Huidige winst 100 * 25 = De nieuwe winst is 120 * ( 25-5) = Niet doen, wel extra drank omzet en mogelijk bezettingsgraad motieven. 37

Commerciële calculaties

Commerciële calculaties within temptation Commerciële calculaties Het programma van vandaag: Het product De Prijs Joop Lengkeek H0.012 lengkeek.j@nhtv.nl www.jooplengkeek.nl Product Het product Het product kan zowel goederen

Nadere informatie

Commerciële calculaties

Commerciële calculaties within temptation Commerciële calculaties Het programma van vandaag: Het product De Prijs Joop Lengkeek H0.012 lengkeek.j@nhtv.nl www.jooplengkeek.nl Product Het product Het product kan zowel goederen

Nadere informatie

Inkoopprijs 100% + marge 10% = verkoopprijs 110% Stel de inkoopprijs bedraagt 800 en de winstmarge 10% van de

Inkoopprijs 100% + marge 10% = verkoopprijs 110% Stel de inkoopprijs bedraagt 800 en de winstmarge 10% van de Marge berekeningen Inkoopprijs + marge = verkoopprijs Een voorbeeld marge van de inkoopprijs Inkoopprijs 100% + marge 10% = verkoopprijs 110% marge van de verkoopprijs Inkoopprijs 90% + marge 10% = verkoopprijs

Nadere informatie

Het programma van vandaag

Het programma van vandaag kostprijs Het programma van vandaag De normale en werkelijke bezetting De integrale kostprijs Bezettingsresultaten De differentiële kostprijs De opslagmethode 1 De kostprijs Kostprijs Constante of vaste

Nadere informatie

Revenue Management Game Bungalowpark

Revenue Management Game Bungalowpark Revenue Management Game Bungalowpark 1 Toelichting 1 Hoorcollege met uitleg (nu) 1 Consultatie moment 1 Presentatie uitslag + feedback 6x ronden (per e-mail) 6x resultaat + feedback (per e-mail) 2 Bestanden

Nadere informatie

De mate waarin de gevraagde hoeveelheid van een product(qv) gevoelig is voor een verandering van de prijs van het product (p).

De mate waarin de gevraagde hoeveelheid van een product(qv) gevoelig is voor een verandering van de prijs van het product (p). 1. Prijselasticiteit van de vraag De mate waarin de gevraagde hoeveelheid van een product(qv) gevoelig is voor een verandering van de prijs van het product (p). %-verandering gevraagde hoeveelheid (gevolg)

Nadere informatie

Commerciële calculaties

Commerciële calculaties Commerciële calculaties Het programma van vandaag: Toelichting LA 32 Toelichting De games Hoorcollege De markt Joop Lengkeek Kamer H0.012 Email: Lengkeek.J@NHTV.nl www.jooplengkeek.nl 1 Toelichting LA

Nadere informatie

Aantal medewerkers: 2 * 1,0 + 3 * 0,5 + 4 * 0, * 0,2 = 5,3 FTE

Aantal medewerkers: 2 * 1,0 + 3 * 0,5 + 4 * 0, * 0,2 = 5,3 FTE personeel Opgave 1 Aantal medewerkers: 2 * 1,0 + 3 * 0,5 + 4 * 0,35 + 2 * 0,2 = 5,3 FTE Opgave 2 Aantal productieve uren: bruto uren: 52 * 38 = 1.976 - ziekte 5% van 1.976 = 98,8 uur - vrije dagen: (26+6)

Nadere informatie

opgave 1 Gevraagd Wat zijn de promotiekosten per boeking via Google Adwords?

opgave 1 Gevraagd Wat zijn de promotiekosten per boeking via Google Adwords? opgave 1 Een bedrijf overweegt te adverteren voor een reis met Google Adwords. Daarvoor worden zoekwoorden opgegeven, die 0,15 per click kosten. Per maand komen er 6.000 bezoekers op de site waarvan 1/3

Nadere informatie

naar Rome of Parijs ik neem je mee Op reis! ik neem je mee ik neem je je op reis op reis ik neem je mee ik neem je mee op reis ik neem je mee op reis

naar Rome of Parijs ik neem je mee Op reis! ik neem je mee ik neem je je op reis op reis ik neem je mee ik neem je mee op reis ik neem je mee op reis ik neem je mee ik neem je mee ik neem je mee ik neem je mee ik neem je mee op reis op reis Op reis! op reis op reis op reis ik neem je mee ik neem je mee naar Rome of Parijs ik ik neem je je mee mee Gers

Nadere informatie

Studiehandleiding Opleiding FBTR. Leerarrangement LA32 2 e jaar Tourmanager BLOK B 2015-2016. Commerciële Calculaties

Studiehandleiding Opleiding FBTR. Leerarrangement LA32 2 e jaar Tourmanager BLOK B 2015-2016. Commerciële Calculaties Studiehandleiding Opleiding FBTR Leerarrangement LA32 2 e jaar Tourmanager BLOK B 2015-2016 Commerciële Calculaties 1 Inleiding 1.1 Doel van het leerarrangement In de toekomst zal vaak van je verwacht

Nadere informatie

2.1 De vraag naar spijkerbroeken

2.1 De vraag naar spijkerbroeken 2.1 De vraag naar spijkerbroeken Voorbeeld 1: Q v = -0,10P + 9 met Q v = gevraagde hoeveelheid spijkerbroeken van Petra P = prijs van een spijkerbroek in euro s P 90 80 60 30 0 Q v 0 1 3 6 9 Er is een

Nadere informatie

Domein Markt. Zie steeds de eenvoud!! totale winst, elasticiteit. vwo Frans Etman

Domein Markt. Zie steeds de eenvoud!! totale winst, elasticiteit. vwo Frans Etman Domein Markt Zie steeds de eenvoud!! totale winst, elasticiteit vwo Frans Etman Opgave 1 Opgave 2 1.Lees in de grafiek af hoe hoog de totale omzet (TO) en de totale kosten (TK) is bij een afzet van 3 producten,

Nadere informatie

Domein Markt. Uitwerking. Zie steeds de eenvoud!! totale winst, elasticiteit. Frans Etman

Domein Markt. Uitwerking. Zie steeds de eenvoud!! totale winst, elasticiteit. Frans Etman Domein Markt Zie steeds de eenvoud!! totale winst, elasticiteit Uitwerking vwo Frans Etman Opgave 1 Opgave 2 1.Lees in de grafiek af hoe hoog de totale omzet (TO) en de totale kosten (TK) is bij een afzet

Nadere informatie

MARKETING / 09A. HBO Marketing / Marketing management. Raymond Reinhardt 3R Business Development.

MARKETING / 09A. HBO Marketing / Marketing management. Raymond Reinhardt 3R Business Development. MARKETING / 09A HBO Marketing / Marketing management Raymond Reinhardt 3R Business Development raymond.reinhardt@3r-bdc.com 3R 1 Aspecten prijsbeleid M Voor ondernemer: F marketinginstrument F tegenprestatie

Nadere informatie

De kostprijs en capaciteiten. De normale en werkelijke bezetting De integrale kostprijs Bezettingsresultaten Capaciteiten

De kostprijs en capaciteiten. De normale en werkelijke bezetting De integrale kostprijs Bezettingsresultaten Capaciteiten De kostprijs en capaciteiten De normale en werkelijke bezetting De integrale kostprijs Bezettingsresultaten Capaciteiten 1 De kostprijs Kostprijs Constante of vaste kosten: Kosten die in een bepaalde periode

Nadere informatie

Op elkaar reageren? Kolomspeler. Rijspeler. Is prijsverlaging zinvol? Opbrengstenmatrix. Schoenengigant. Geen prijsverlaging

Op elkaar reageren? Kolomspeler. Rijspeler. Is prijsverlaging zinvol? Opbrengstenmatrix. Schoenengigant. Geen prijsverlaging It s a deal! Kolomspeler Schoenengigant Rijspeler Geen prijsverlaging Footfeel Geen prijsverlaging ( 4500; 6000) Is prijsverlaging zinvol? Schoenengigant Geen prijsverlaging Footfeel Geen prijsverlaging

Nadere informatie

opgave 1 Hoeveel bedraagt het opslagpercentage voor de indirecte kosten op de directe kosten die samenhangen met de reiskosten?

opgave 1 Hoeveel bedraagt het opslagpercentage voor de indirecte kosten op de directe kosten die samenhangen met de reiskosten? opgave 1 Hoeveel bedraagt het opslagpercentage voor de indirecte kosten op de directe kosten die samenhangen met de reiskosten? Opslagpercentage: indirecte kosten / directe kosten * 100% De indirecte kosten

Nadere informatie

Welke BTW tarieven zijn er? 21% luxe goederen 6% primaire levensbehoefte 0% vrijgesteld (export, overheidsdiensten)

Welke BTW tarieven zijn er? 21% luxe goederen 6% primaire levensbehoefte 0% vrijgesteld (export, overheidsdiensten) www.jooplengkeek.nl Belasting Toegevoegde Waarde (BTW) Omzet belasting (BTW) Toegevoegde waarde: de waarde die het bedrijf toevoegt aan een al bestaande waarde. Welke BTW tarieven zijn er? 21% luxe goederen

Nadere informatie

Leerarrangement 31 De Investering

Leerarrangement 31 De Investering Leerarrangement 31 De Investering Het programma van vandaag: Uitleg la31 Directe en indirecte kosten De opslagmethode De kostenplaatsenmethode 1 Toelichting LA 31.1 La 31.1 (50%) 5 hoorcolleges:kosten,

Nadere informatie

Break-evenanalyse Het break-evenpunt is de afzet waarbij geen winst maar ook geen verlies wordt gemaakt.

Break-evenanalyse Het break-evenpunt is de afzet waarbij geen winst maar ook geen verlies wordt gemaakt. www.jooplengkeek.nl Break-evenanalyse Het break-evenpunt is de afzet waarbij geen winst maar ook geen verlies wordt gemaakt. De omzet is dus gelijk aan de kosten. Om het break-evenpunt te berekenen gaan

Nadere informatie

De kostprijs en capaciteiten. De normale en werkelijke bezetting De integrale kostprijs Bezettingsresultaten Capaciteiten. dinsdag 14 juni 2016

De kostprijs en capaciteiten. De normale en werkelijke bezetting De integrale kostprijs Bezettingsresultaten Capaciteiten. dinsdag 14 juni 2016 De kostprijs en capaciteiten De normale en werkelijke bezetting De integrale kostprijs Bezettingsresultaten Capaciteiten 1 De kostprijs Kostprijs Constante of vaste kosten: Kosten die in een bepaalde periode

Nadere informatie

Marketing is een onderdeel van het organisatiebeleid. Veel verkopen (afzet) voor een goede prijs (omzet)

Marketing is een onderdeel van het organisatiebeleid. Veel verkopen (afzet) voor een goede prijs (omzet) Marketingaspecten Marketing is een onderdeel van het organisatiebeleid. Doelstellingen Continuïteit winst Marketingdoelstellingen Veel verkopen (afzet) voor een goede prijs (omzet) Marktaandeel (verkopen

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2000-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2000-II 4 Antwoordmodel Opgave voorbeeld van een juiste berekening: 84.760.000 4 = 2.080 uur 63.000 2 voorbeeld van een juist antwoord: Een antwoord waaruit blijkt dat uitzendkrachten in deeltijd werken. 3 voorbeelden

Nadere informatie

Voorbeeld 1 In een klas van 29 leerlingen hebben 3 leerlingen een onvoldoende behaald voor een toets.

Voorbeeld 1 In een klas van 29 leerlingen hebben 3 leerlingen een onvoldoende behaald voor een toets. 1. Het berekenen van een percentage Voorbeeld 1 In een klas van 29 leerlingen hebben 3 leerlingen een onvoldoende behaald voor een toets. Bereken (in 1 decimaal nauwkeurig) hoeveel procent van de leerlingen

Nadere informatie

Het einde van de opruiming

Het einde van de opruiming Het einde van de opruiming Een voorrecht voor klanten, een ergernis voor winkels; de continue opruiming in de winkelstraten. De kortingspercentages kunnen oplopen tot 70% wat er toe leidt dat klanten aankopen

Nadere informatie

Commerciële calculaties

Commerciële calculaties Vaya Con Dios Commerciële calculaties Het programma van vandaag: distributie promotie personeel Joop Lengkeek H0.012 lengkeek.j@nhtv.nl www.jooplengkeek.nl Distributie De Plaats/distributie Het gaat om

Nadere informatie

Lesbrief Vraag en Aanbod 1 e druk

Lesbrief Vraag en Aanbod 1 e druk Hoofdstuk 1 1.6 C Markten 1.7 a. De prijzen zijn gestegen. Bij een gelijk volume (= afzet) leidt dit tot een omzetgroei. b. Indexcijfer volume (afzet): 105, indexcijfer prijs: 97,1. 97,1 105 = 101,96.

Nadere informatie

Commerciële calculaties

Commerciële calculaties Het programma van vandaag: distributie promotie Vaya Con Dios Commerciële calculaties Joop Lengkeek H0.012 lengkeek.j@nhtv.nl www.jooplengkeek.nl Distributie De Plaats/distributie Het gaat om de plaats

Nadere informatie

Extra vragen Commerciële calculaties 23 september 2015

Extra vragen Commerciële calculaties 23 september 2015 Extra vragen Commerciële calculaties 23 september 2015 Een sportschoolondernemer in Geertruidenberg (21.000 inwoners) heeft 700 leden. Tot zijn verzorgingsgebied rekent hij ook de inwoners van de omliggende

Nadere informatie

Cursus financieel management

Cursus financieel management Cursus financieel management Toelichting op de cursus De Investeringsbegroting BTW Santana Joop Lengkeek Kamer H0.012 Email: Lengkeek.J@NHTV.nl www.jooplengkeek.nl Cursus Financieel Management Even voorstellen:

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 vwo 2007-II

Eindexamen economie 1-2 vwo 2007-II Beoordelingsmodel Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 1 0,15 0,12 100% = 25%

Nadere informatie

Direct costing en break even analyse

Direct costing en break even analyse 6 hoofdstuk Direct costing en breakevenanalyse 6.1 D 6.2 B 6.3 A 6.4 D 6.5 D 6.6 C 6.7 B 6.8 A 6.9 C 6.10 B 6.11 B 1.440.000 / 4.800 = 300 6.12 A 4.800 700 1.440.000 1.000.000 = 920.000 6.13 C 1.000.000

Nadere informatie

Toegepast Rekenen Opdrachten:

Toegepast Rekenen Opdrachten: Toegepast Rekenen Opdrachten: Hfst 1: Rekenen Opdr. 1: a. 66 : 3 = c. -66 : (-3) = e. 12 - (+5) = b. 66 : (-3) = d. -12 + 5 = f. -12 (-5) = De omzet van een laptopwinkel is 15.000,-. De verkoopprijs per

Nadere informatie

Als de lonen dalen, dalen de loonkosten voor de producent. Hetgeen kan betekenen dat de producent niet overgaat tot mechanisatie/automatisering.

Als de lonen dalen, dalen de loonkosten voor de producent. Hetgeen kan betekenen dat de producent niet overgaat tot mechanisatie/automatisering. Top 100 vragen. De antwoorden! 1 Als de lonen stijgen, stijgen de productiekosten. De producent rekent de hogere productiekosten door in de eindprijs. Daardoor daalt de vraag naar producten. De productie

Nadere informatie

Eindexamen economie pilot vwo I

Eindexamen economie pilot vwo I Beoordelingsmodel Vraag Antwoord Scores Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore

Nadere informatie

De break-evenanalyse. De break-evenanalyse De veiligheidsmarge Het indifferentiepunt Differentiële kosten

De break-evenanalyse. De break-evenanalyse De veiligheidsmarge Het indifferentiepunt Differentiële kosten De break-evenanalyse De veiligheidsmarge Het indifferentiepunt Differentiële kosten 1 Break-evenanalyse Bij het break-evenpunt zijn de totale opbrengsten gelijk aan de totale kosten. Met andere woorden

Nadere informatie

Prof.dr. Cees Langeveld

Prof.dr. Cees Langeveld Prof.dr. Cees Langeveld Product Innovatie bijv uitvoeringspraktijk Verkoop beleving, culturele + sociale waarde Ontwikkel aanvullende dienstverlening Communicatie Spreek elke doelgroep en individu op

Nadere informatie

Strategische risico s in de horeca. Drs. Arnoud Griffioen RA

Strategische risico s in de horeca. Drs. Arnoud Griffioen RA Strategische risico s in de horeca Drs. Arnoud Griffioen RA Arnoud Griffioen Registeraccountant Voormalig CFO/COO horeca Finance & Turnaround Management adviseur Turnaround Consultant IFC / World Bank

Nadere informatie

Markt en overheid - uitwerkingen bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 5 en 6

Markt en overheid - uitwerkingen bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 5 en 6 Markt en overheid - uitwerkingen bij Pincode 5e ed. 4GT Hoofdstuk 5 en 6 1 Nog niet zo lang geleden had je als boer te maken met een melkquotum. Een melkquotum betekent dat je een maximale hoeveelheid

Nadere informatie

Hotels. Rabobank Cijfers & Trends. Trends. Kansen en bedreigingen. Branche-informatie

Hotels. Rabobank Cijfers & Trends. Trends. Kansen en bedreigingen. Branche-informatie Hotels Hotels hebben als hoofdactiviteit het verstrekken van logies. Logiesverstrekkers zonder sterclassificatie (dit loopt van één ster tot vijf sterren) mogen zich geen hotel noemen. Dit geldt bijvoorbeeld

Nadere informatie

Kaarten module 4 derde klas

Kaarten module 4 derde klas 1. Uit welke twee onderdelen bestaan de totale kosten? 2. Geef 2 voorbeelden van variabele kosten. 3. Geef 2 voorbeelden van vaste (of constante) kosten. 4. Waar is de totale winst gelijk aan? 5. Geef

Nadere informatie

Toegepast Rekenen Theorie:

Toegepast Rekenen Theorie: Toegepast Rekenen Theorie: Hfst 1: Rekenen De volgorde van de basisbewerkingen is: Eerst tussen haakjes Daarna de volgorde volgens het ezelsbruggetje: Meneer Van Dalen Wacht Op Antwoord - Machtsverheffen

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 vwo 2003-II

Eindexamen economie 1-2 vwo 2003-II 4 Antwoordmodel Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 Een voorbeeld van een juist antwoord

Nadere informatie

MET GEMAK MEER GASTEN

MET GEMAK MEER GASTEN MET GEMAK MEER GASTEN OVER IAMHORECA.NL Gratis horecanetwerk Online gesloten netwerk, geen leveranciers Leren dankzij delen van kennis en contacten Gratis en snel up-to-date blijven HALLO! VOOR WIE IS

Nadere informatie

Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap

Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap Onderneming en omgeving - Economisch gereedschap 1 Rekenen met procenten, basispunten en procentpunten... 1 2 Werken met indexcijfers... 3 3 Grafieken maken en lezen... 5 4a Tweedegraads functie: de parabool...

Nadere informatie

Studiehandleiding Opleiding FBTR. Leerarrangement LA32 CFTR3.LA32RO en CFTR3.LA32MC BLOK B 3MRO/3MTMC Commerciële Calculaties

Studiehandleiding Opleiding FBTR. Leerarrangement LA32 CFTR3.LA32RO en CFTR3.LA32MC BLOK B 3MRO/3MTMC Commerciële Calculaties Studiehandleiding Opleiding FBTR Leerarrangement LA32 CFTR3.LA32RO en CFTR3.LA32MC BLOK B 3MRO/3MTMC 2015-2016 Commerciële Calculaties 1 Inleiding 1.1 Doel van het leerarrangement In de toekomst zal vaak

Nadere informatie

Het Vijfkrachtenmodel van Porter

Het Vijfkrachtenmodel van Porter Het Vijfkrachtenmodel van Porter (een concurrentieanalyse en de mate van concurrentie binnen een bedrijfstak) 1 Het Vijfkrachtenmodel van Porter Het vijfkrachtenmodel is een strategisch model wat de aantrekkelijkheid

Nadere informatie

Eindrapport. 5 November 2007

Eindrapport. 5 November 2007 0 Virtual Markets Eindrapport 5 November 2007 1. Introductie In dit document wordt de strategie beschreven die gebruikt wordt door de door ons ontwikkelde agent genaamd SlimAgent. Deze agent moet op een

Nadere informatie

Notitie Parkeerbeleid in Woerden analyse, conclusies, uitdagingen

Notitie Parkeerbeleid in Woerden analyse, conclusies, uitdagingen Notitie Parkeerbeleid in Woerden analyse, conclusies, uitdagingen Een analyse van het gevoerde parkeerbeleid in de gemeente Woerden, een aantal conclusies over de gevolgen van dit beleid en een beschrijving

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2006-II Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 Voorbeelden van een juist antwoord zijn: kosten van politie-inzet

Nadere informatie

LESBRIEF VERVOER. havo 4 blok 3

LESBRIEF VERVOER. havo 4 blok 3 LESBRIEF VERVOER havo 4 blok 3 Inhoud Met de taxi of met de fiets (kosten, opbrengsten, winst, mo, mk) Verzekeren tegen risico (verzekeren) De lucht in (vraag, aanbod, surplus) Het beroepsgoederenvervoer

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores. Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend.

Vraag Antwoord Scores. Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. Beoordelingsmodel Aan het juiste antwoord op een meerkeuzevraag wordt één punt toegekend. De heilige koe 1 maximumscore 1 per jaar: 4 x 80 = 320 2 maximumscore 1 1,167 0,321 x 100% = 72,5% 1,167 Als niet

Nadere informatie

Lekenpraatje. Advanced Econometric Marketing Models Geavanceerde econometrische marketing modellen. 6 november 2003

Lekenpraatje. Advanced Econometric Marketing Models Geavanceerde econometrische marketing modellen. 6 november 2003 Lekenpraatje Advanced Econometric Marketing Models Geavanceerde econometrische marketing modellen 6 november 2003 Meneer de rector, hooggeachte commissie, highly learned opponent, dames en heren. Zoals

Nadere informatie

HISWA Conjunctuurenquête. 1 e kwartaal Amsterdam, 27 mei 2016 Jeroen van den Heuvel Sjoerd van Tilburg

HISWA Conjunctuurenquête. 1 e kwartaal Amsterdam, 27 mei 2016 Jeroen van den Heuvel Sjoerd van Tilburg HISWA Conjunctuurenquête 1 e kwartaal 2016 Amsterdam, 27 mei 2016 Jeroen van den Heuvel Sjoerd van Tilburg Inleiding Voor u ligt alweer de rapportage van het eerste kwartaal 2016. Het rapport geeft de

Nadere informatie

Yield Management in binnenstad parkeren. Genereert waarde voor gemeenten, exploitanten, binnenstad bezoekers en binnenstad retailers

Yield Management in binnenstad parkeren. Genereert waarde voor gemeenten, exploitanten, binnenstad bezoekers en binnenstad retailers Yield Management in binnenstad parkeren Genereert waarde voor gemeenten, exploitanten, binnenstad bezoekers en binnenstad retailers Agenda Yield Management, wat het is en een voorbeeld uit het betaalde

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 vwo 2007-I

Eindexamen economie 1-2 vwo 2007-I Beoordelingsmodel Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 q v = 200 1,25 + 450 = 200 q a

Nadere informatie

I. Vraag en aanbod. Grafisch denken over micro-economische onderwerpen 1 / 6. fig. 1a. fig. 1c. fig. 1b P 4 P 1 P 2 P 3. Q a Q 1 Q 2.

I. Vraag en aanbod. Grafisch denken over micro-economische onderwerpen 1 / 6. fig. 1a. fig. 1c. fig. 1b P 4 P 1 P 2 P 3. Q a Q 1 Q 2. 1 / 6 I. Vraag en aanbod 1 2 fig. 1a 1 2 fig. 1b 4 4 e fig. 1c f _hoog _evenwicht _laag Q 1 Q 2 Qv Figuur 1 laat een collectieve vraaglijn zien. Een punt op de lijn geeft een bepaalde combinatie van de

Nadere informatie

Om een zo duidelijk mogelijk verslag te maken, hebben we de vragen onderverdeeld in 4 categorieën.

Om een zo duidelijk mogelijk verslag te maken, hebben we de vragen onderverdeeld in 4 categorieën. Beste leerling, Dit document bevat het examenverslag voor leerlingen van het vak economie vwo, tweede tijdvak (2017). In dit examenverslag proberen we een zo goed mogelijk antwoord te geven op de volgende

Nadere informatie

REKENEN MET PROCENTEN

REKENEN MET PROCENTEN REKENEN MET PROCENTEN Bij rekenen op de basisschool en bij wiskunde op de middelbare school heb je al te maken gehad met procenten; 1% = 1/100 = 0,01. Een percentage is een verhoudingsgetal. Dat houdt

Nadere informatie

Zo bepaalt u de juiste prijs

Zo bepaalt u de juiste prijs Zo bepaalt u de juiste prijs Marketingadviesbureau voor ondernemers Geachte cliënten, t wordt lente, wat zullen we nou s voor prettigs gaan doen. Geachte cliënten, t wordt lente, de merel zingt aria s

Nadere informatie

Businessplan op een Bierviltje

Businessplan op een Bierviltje Businessplan op een Bierviltje Door Quirien Veldman, Syntens Ze zeggen wel eens: een businessplan moet zo simpel zijn dat het op een bierviltje past. Hoe kan dat als de businessplannen die de meeste ondernemers

Nadere informatie

Het tentamen dien je te maken op het uitwerkingenpapier. Je doet dit als volgt!!

Het tentamen dien je te maken op het uitwerkingenpapier. Je doet dit als volgt!! Toelichting Voor dit tentamen heb je ontvangen: 1. Een opgavenboekje 2. Uitwerkingenpapier. Het tentamen dien je te maken op het uitwerkingenpapier. Je doet dit als volgt!! 1. Je start iedere opgave op

Nadere informatie

Extra opgaven hoofdstuk 15

Extra opgaven hoofdstuk 15 Extra opgaven hoofdstuk 15 Opgave 1 Veronderstel dat de oliemarkt wordt beschreven door het onderstaande model (1) q v = 20 p + 16.000 p prijs per vat olie in euro s (2) q a = 20 p q v, q a aangeboden,

Nadere informatie

rapportage Producentenvertrouwen kwartaal 1. Deze resultaten zijn tevens gepubliceerd in de tussenrapportage economische barometer (5 juni 2002)

rapportage Producentenvertrouwen kwartaal 1. Deze resultaten zijn tevens gepubliceerd in de tussenrapportage economische barometer (5 juni 2002) Rapportage producentenvertrouwen oktober/november 2002 Inleiding In de eerste Economische Barometer van Breda heeft de Hogeschool Brabant voor de eerste keer de resultaten gepresenteerd van haar onderzoek

Nadere informatie

Praktijkopgave: Kleenext

Praktijkopgave: Kleenext Praktijkopgave: Kleenext De firma Kleenext is actief in het marktsegment van onderhoudsproducten voor huis en tuin. Er wordt in de loop van de volgende budgetperiode een nieuw product gelanceerd. Het gamma

Nadere informatie

Eindexamen m&o havo 2007-I

Eindexamen m&o havo 2007-I Beoordelingsmodel Opgave 1 1 maximumscore 1 Bij huurkoop loopt Witgoed minder risico omdat bij huurkoop Witgoed eigenaar blijft van de verkochte goederen tot de laatste termijnbetaling voldaan is. (Indien

Nadere informatie

Case: Prijs elasticiteitsstudie Bio yoghurt en melk bij Albert Heijn

Case: Prijs elasticiteitsstudie Bio yoghurt en melk bij Albert Heijn Snel zicht op innovatie insights, marktpotentieel en groeikansen Case: Prijs elasticiteitsstudie Bio yoghurt en melk bij Albert Heijn All other Questions Probleemstelling De prijzen voor Bio zuivel liggen

Nadere informatie

UURTARIEVEN. www.damd.nl

UURTARIEVEN. www.damd.nl www.damd.nl Hoe bepaal je je juiste uurtarief? Een te laag uurtarief heeft gevolgen die verder reiken dan alleen je eigen financiële huishouding. Het ondermijnt het inkomen en is daarmee schadelijk voor

Nadere informatie

A ; B ; C ; D Géén van de alternatieven A, B en C is CORRECT.

A ; B ; C ; D Géén van de alternatieven A, B en C is CORRECT. Vraag 1 De vraagcurve voor herenoverhemden met een zuurstokdesign luidt Q d = 200 P. De aanbodcurve voor herenoverhemden met een zuurstokdesign luidt Q s = 2*P 40. Stel dat de overheid de totale omzet

Nadere informatie

Katern 2 Markten en welvaart

Katern 2 Markten en welvaart Katern 2 Markten en welvaart Begrippen budgetlijn = deze lijn geeft de verschillende mogelijkheden van geld uitgeven voor een consument weer ceteris paribus vraaglijn = het verband tussen de prijs en de

Nadere informatie

Bijlage I: Woningmarktcijfers 1 e kwartaal 2008

Bijlage I: Woningmarktcijfers 1 e kwartaal 2008 Bijlage I: Woningmarktcijfers 1 e kwartaal 2008 De prijs van de gemiddelde verkochte woning stijgt met 0,4% in het 1e kwartaal van 2008. De stijging van de prijs per m2 is met 0,7% iets hoger. De stijging

Nadere informatie

Eindexamen economie vwo 2010 - I

Eindexamen economie vwo 2010 - I Beoordelingsmodel Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 Een antwoord waaruit

Nadere informatie

M&O VWO 2011/2012. www.lyceo.nl

M&O VWO 2011/2012. www.lyceo.nl Hoofdstuk 8: Marketing M&O VWO 2011/2012 www.lyceo.nl Overzicht Management & Organisatie School Examen (SE) 7. Organisaties 8. Marketing Organisatiestructuren Niet commerciële organisaties Commerciële

Nadere informatie

Vraag Antwoord Scores

Vraag Antwoord Scores Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 1 600 bezoekers (2.800 2.200) 2 maximumscore

Nadere informatie

Eindexamen economie 1 havo 2000-I

Eindexamen economie 1 havo 2000-I Opgave 1 Meer mensen aan de slag Het terugdringen van de werkloosheid is in veel landen een belangrijke doelstelling van de overheid. Om dat doel te bereiken, streeft de overheid meestal naar groei van

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2000-I

Eindexamen economie 1-2 havo 2000-I 4 Antwoordmodel Opgave 1 Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. 1 voorbeelden van juiste antwoorden: Een antwoord

Nadere informatie

Hoofdstuk 19. Prijs en distributiebeleid. Veel verkopen is niet moeilijk als je een hele lage prijs vraagt.

Hoofdstuk 19. Prijs en distributiebeleid. Veel verkopen is niet moeilijk als je een hele lage prijs vraagt. Prijs en distributiebeleid Hoofdstuk 19 Veel verkopen is niet moeilijk als je een hele lage prijs vraagt. Maar een onderneming wil/moet winst maken. Dus veel verkopen voor een winstgevende prijs. Vraag

Nadere informatie

Manage jouw eigen leven. economisch plannen. Leerdoelencatalogus 2014/V1

Manage jouw eigen leven. economisch plannen. Leerdoelencatalogus 2014/V1 Manage jouw eigen leven economisch plannen Leerdoelencatalogus 2014/V1 International Centre of EBC*L Aichholzgasse 6 A-1120 Wien Fon: +43-1-813 997 745 office@ebcl.eu www.ebcl.eu EBCL_LifeManagement_economisch_Plannen_LeerdoelenCatalogus_140901

Nadere informatie

Modal shift en de rule of half in de kosten-batenanalyse

Modal shift en de rule of half in de kosten-batenanalyse Modal shift en de rule of half in de kosten-batenanalyse Sytze Rienstra en Jan van Donkelaar, 15 januari 2010 Er is de laatste tijd bij de beoordeling van projecten voor de binnenvaart veel discussie over

Nadere informatie

Hoofdstuk 14 Prijsbeleid

Hoofdstuk 14 Prijsbeleid Hoofdstuk 14 Prijsbeleid Leerdoelen 1. De rol van prijszetting bespreken en aangeven waarom het belangrijk is om inzicht te hebben in de waardepercepties van de klant. 2. Het belang van bedrijfs en productkosten

Nadere informatie

BUSINESS VALUATION UITWERKING TOPAAS B.V.

BUSINESS VALUATION UITWERKING TOPAAS B.V. BUSINESS VALUATION UITWERKING TOPAAS B.V. VERONDERSTELLINGEN Vraagprijs 2.500.000 (pand en inventaris). Inkomsten: In totaal 40 kamers; Bezetting kamers: T1 45%, T2 52%, T3 63%, vanaf T4 en verder 68%;

Nadere informatie

administratie - handel en administratie - handel en verkoop - mode en commercie

administratie - handel en administratie - handel en verkoop - mode en commercie Examen VMBO-GL 2012 gedurende 240 minuten CSPE GL administratie - handel en administratie - handel en verkoop - mode en commercie Bij dit examen horen een bijlage, een uitwerkbijlage en digitale bestanden.

Nadere informatie

Euronext.liffe. Inleiding Optiestrategieën

Euronext.liffe. Inleiding Optiestrategieën Euronext.liffe Inleiding Optiestrategieën Vooraf De inhoud van dit document is uitsluitend educatief van karakter. Voor advies dient u contact op te nemen met uw bank of broker. Het is verstandig alvorens

Nadere informatie

Eindexamen havo economie 2012 - II

Eindexamen havo economie 2012 - II Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 Een antwoord waaruit blijkt dat consumenten

Nadere informatie

Bijlage I: Woningmarktcijfers 3 e kwartaal 2008

Bijlage I: Woningmarktcijfers 3 e kwartaal 2008 Bijlage I: Woningmarktcijfers 3 e kwartaal 2008 De prijs van de gemiddelde verkochte woning daalt met -0,3% licht in het 3 e kwartaal van 2008. De prijs per m 2 stijgt daarentegen licht met 0,3%. De prijsontwikkeling

Nadere informatie

Voorbeeldcasussen workshop DELFI-tool t.b.v. de LWEO Conferentie 2016. Auteurs: Íde Kearney en Robert Vermeulen

Voorbeeldcasussen workshop DELFI-tool t.b.v. de LWEO Conferentie 2016. Auteurs: Íde Kearney en Robert Vermeulen Voorbeeldcasussen workshop DELFI-tool t.b.v. de LWEO Conferentie 2016. Auteurs: Íde Kearney en Robert Vermeulen De voorbeelden in de casussen zijn verzonnen door de auteurs en komen niet noodzakelijkerwijs

Nadere informatie

Sessie 9. Publiek sportbeleid en participatiesport. em. prof. Stefan Kesenne, UA en KU LEUVEN

Sessie 9. Publiek sportbeleid en participatiesport. em. prof. Stefan Kesenne, UA en KU LEUVEN Sessie 9 Publiek sportbeleid en participatiesport em. prof. Stefan Kesenne, UA en KU LEUVEN Publiek sportbeleid en participatiesport Spanning tussen doelstellingen en instrumenten (Economische) verantwoording

Nadere informatie

Eindexamen economie pilot vwo I

Eindexamen economie pilot vwo I Beoordelingsmodel Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 maximumscore 2 Een antwoord waaruit

Nadere informatie

BREAK EVEN ANALYSE. Break-even wil zeggen dat er noch winst noch verlies is.

BREAK EVEN ANALYSE. Break-even wil zeggen dat er noch winst noch verlies is. BREAK EVEN ANALYSE Break-even wil zeggen dat er noch winst noch verlies is. 1. BREAK EVEN GRAFIEK GEGEVENS Ik verkoop bloemen aan 1,00 per stuk. Ik koop deze bloemen aan voor 0,50 per stuk. Mijn vaste

Nadere informatie

Informatie t.b.v. discussie over parkeertarieven

Informatie t.b.v. discussie over parkeertarieven Informatie t.b.v. discussie over parkeertarieven Beeld plaatsen ter grootte van dit kader 8 september 2015 Annet Dijk-Schepman Rico Andriesse 2 Opzet Aanleiding Doel en proces Kennis delen Wat kunnen we

Nadere informatie

het Ashridge-missiemodel: Doel strategie - waarden en gedragsnormen mag ook

het Ashridge-missiemodel: Doel strategie - waarden en gedragsnormen mag ook Open vragen 01 Visie/missie en marktomvang Bij de ontwikkeling van een visie en een missie speelt de vraag hoe de markten en de behoefte van de afnemers op die markten er uit zien, een belangrijke rol

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 havo 2002-II

Eindexamen economie 1-2 havo 2002-II 4 Antwoordmodel Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 Een voorbeeld van een juiste berekening is: 1,5

Nadere informatie

Eindexamen economie 1-2 vwo 2002-II

Eindexamen economie 1-2 vwo 2002-II 4 Antwoordmodel Opmerking Algemene regel 3.6 is ook van toepassing als gevraagd wordt een gegeven antwoord toe te lichten, te beschrijven en dergelijke. Opgave 1 1 0,15 Een voorbeeld van een juiste verklaring

Nadere informatie

Uitwerkingen hoofdstuk 4 Kostenindelingen en kostprijs

Uitwerkingen hoofdstuk 4 Kostenindelingen en kostprijs Uitwerkingen hoofdstuk 4 Kostenindelingen en kostprijs Opgave 4-2 Er is hier sprake van een onderneming die een bepaald type koffieautomaat produceert. Op grond van dit gegeven zal bepaald moeten worden

Nadere informatie

TOELICHTING OP ONZE DIENSTVERLENING (COMPLEXE PRODUCTEN)

TOELICHTING OP ONZE DIENSTVERLENING (COMPLEXE PRODUCTEN) TOELICHTING OP ONZE DIENSTVERLENING (COMPLEXE PRODUCTEN) Inhoudsopgave: Wat Bielderman Koetsier voor u kan betekenen.... 2 Hoe worden wij betaald?... 4 Wat verwachten wij van u... 5 Datum: 01-01-2015,

Nadere informatie

Economie Pincode klas 4 vmbo-gt 6 e editie Samenvatting Hoofdstuk 3: We gaan voor de winst Exameneenheid: Arbeid en productie

Economie Pincode klas 4 vmbo-gt 6 e editie Samenvatting Hoofdstuk 3: We gaan voor de winst Exameneenheid: Arbeid en productie 3.1 Wat zijn de kosten? Toegevoegde = extra waarde die ontstaat door de bewerking van een product waarde Toegevoegde waarde = verkoopwaarde inkoopwaarde Productiefactoren = productiemiddelen die een producent

Nadere informatie

Cultuur en sport Betalingsbereidheid voor het gebruik van cultuur- en sportgoederen

Cultuur en sport Betalingsbereidheid voor het gebruik van cultuur- en sportgoederen Cultuur en sport Betalingsbereidheid voor het gebruik van cultuur- en sportgoederen Andy Vekeman, Jan Colpaert, Alain Praet, Michel Meulders en Jeroen Scheerder Betalingsbereidheid voor het gebruik Inleiding

Nadere informatie