Handreiking zelfevaluatie functioneren van het bestuur

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Maat: px
Weergave met pagina beginnen:

Download "Handreiking zelfevaluatie functioneren van het bestuur"

Transcriptie

1 Handreiking zelfevaluatie functioneren van het bestuur Met onderstaande handreiking wil OPF aangesloten ondernemingspensioenfondsen helpen bij het organiseren van de zelfevaluatie van het functioneren van het bestuur. Deze handreiking is tot stand gekomen in samenwerking met Montae Bestuurscentrum. Met dit document geeft OPF invulling aan de services voor de aangesloten ondernemingspensioenfondsen. De bedoeling van onze Services is om onze aangeslotenen bij de uitvoeringspraktijk op weg te helpen. Allereerst wordt kort ingegaan op de Principes voor goed pensioenfondsbestuur en het achterliggende belang en de voordelen van zelfevaluatie. Vervolgens wordt stapsgewijs uiteen gezet hoe de organisatie van de zelfevaluatie ter hand genomen kan worden. Dit document zal door OPF worden onderhouden. Dit kan ertoe leiden dat dit document na verloop van tijd wordt aangepast. Wij zullen u te zijner tijd hiervan per op de hoogte stellen en in het document aangeven wat de aanpassingen zijn. Mocht u vragen en/of concrete suggesties hebben met betrekking tot dit document, dan kunt u zich richten tot het OPF secretariaat, per telefoon of per OPF 5 juni

2 1. Inleiding In de Principes voor Goed Pensioenfondsbestuur is vastgelegd dat het bestuur van een pensioenfonds zijn eigen functioneren dient te evalueren. In hoofdstuk A van de Principes zijn de volgende bepalingen opgenomen: A 13. A 14. Het bestuur stelt een procedure vast voor een periodieke evaluatie van het functioneren van het bestuur als geheel en van de individuele bestuursleden. Indien naar het oordeel van het bestuur sprake is van een bestuurslid dat onvoldoende functioneert, kan het bestuur, conform de statuten, de benoemende partij vragen een ander bestuurslid te benoemen. De nadruk in deze handreiking ligt op het evalueren van het functioneren van het bestuur als geheel, niet op het evalueren van het functioneren van de individuele bestuursleden. Het doel van de handreiking voor de langere termijn is om te bevorderen dat op gestructureerde wijze wordt gewerkt aan het (nog verder) verbeteren van het functioneren van het bestuur. Alleen dan wordt voldaan aan het Principe A Het kader van zelfevaluatie Het achterliggende belang en de voordelen van zelfevaluatie De algemene opdracht aan het bestuur is het verwezenlijken van de doelstelling van het fonds. De manier van besturen en de keuzes die het bestuur maakt zijn bepalend voor de prestaties van het fonds. Tijdens reguliere bestuursvergaderingen houdt het bestuur zich veelal bezig met beleidsmatige, uitvoerende of strategische vraagstukken. Onderwerpen die cruciaal zijn voor het functioneren van het bestuur komen dan niet vaak expliciet aan bod. Tijdens de zelfevaluatie heeft het bestuur de mogelijkheid gezamenlijk stil te staan bij de wijze van besturen. Het bestuur toont aan zijn eigen functioneren serieus te nemen door op een zorgvuldige wijze het functioneren te evalueren. Bestuursleden kennen als geen ander de bestuurscultuur met de bijbehorende sterke en zwakke punten. Zelfevaluatie biedt het bestuur de mogelijkheid deze cultuur op gestructureerde wijze te bespreken en zelf verbeterof actiepunten te formuleren. Dit draagt in hoge mate bij aan de bereidheid om de gewenste verbeteringen daadwerkelijk uit te voeren. Het houden van een zelfevaluatie maakt deel uit van een cyclus die gericht is op het verbeteren van het functioneren van het bestuur. Als de zelfevaluatie goed wordt uitgevoerd, biedt dat de mogelijkheid voor het bestuur om het realiseren van de doelstellingen nog beter te doen. Als de zelfevaluatie niet goed wordt uitgevoerd, zal het lijken op een afvink exercitie die voor het functioneren van het bestuur nauwelijks toegevoegde waarde heeft. Wat wordt eigenlijk geëvalueerd? Uitgangspunt is dat de bestuursleden samenwerken om de doelstellingen van het fonds te kunnen verwezenlijken. Tijdens de zelfevaluatie staan de bestuursleden stil bij de wijze waarop zij besturen en tot besluitvorming komen. Daarbij wordt onder andere aandacht besteed aan factoren als teamwork, deskundigheid, integriteit, het besluitvormingsproces en het uitvoeringsproces. OPF 5 juni

3 3. Het organiseren van de zelfevaluatie Stap 1: Neem een besluit tot zelfevaluatie Allereerst neemt het bestuur het besluit tot het houden van een zelfevaluatie als bedoeld in A13 van de Principes voor Goed Pensioenfondsbestuur. Het succes van de zelfevaluatie staat of valt met de bereidheid van het bestuur om er serieus werk van te maken. Binnen het bestuur kan er weerstand bestaan tegen het evalueren van het functioneren. De zelfevaluatie betreft de wijze van samenwerken van de bestuursleden en raakt daarmee ook het functioneren van personen individueel. Dat kan als nieuw en lastig ervaren worden. Het is te overwegen dat in deze fase afgesproken wordt wie de organisatie en nadere uitwerking van de zelfevaluatie op zich neemt. Dit kan bijvoorbeeld een externe deskundige zijn, het dagelijkse bestuur of een werkgroep die zich al met de invoering van de Principes voor Goed Pensioenfondsbestuur heeft bezig gehouden of bezig houdt. Stap 2: Stel het doel van de zelfevaluatie vast Indien het bestuur voor de eerste keer aan de slag gaat met zelfevaluatie is het aan te raden de zelfevaluatie te beschouwen als een nulmeting. Het bestuur kan met een open blik zijn functioneren onder de loep nemen, zonder vooraf een strak perspectief op de analyse of oplossingen af te spreken. Indien het bestuur eerder een zelfevaluatie heeft doorlopen of zich concrete verbeterpunten aandienen na de gehouden zelfevaluatie, kan het bestuur overwegen de zelfevaluatie met name te focussen op de (eerder geformuleerde) verbeterpunten (zie onder 5. de voorbeelden van verbeterpunten). Stap 3. Stel de onderwerpen die geëvalueerd worden vast Hieronder worden als voorbeeld de onderwerpen (met vragen) genoemd die geëvalueerd kunnen worden. Deze voorbeelden zijn bedoeld ter illustratie en derhalve niet uitputtend. Met betrekking tot Teamwork; 1. Is er sprake van eenduidigheid binnen het bestuur over de taken en verwachtingen die men heeft over het functioneren van het bestuur en de individuele leden? 2. Wat vindt men van de rol van de voorzitter (andere bestuursleden voldoende ruimte geven, vragen om ieders input, duidelijke besluiten nemen) en de rol van de overige bestuursleden (hun bijdrage aan de discussie, voldoende diepte, voldoende constructief) 3. Is er binnen het bestuur een sfeer van vertrouwen of van conflict? Zijn bestuursleden bereid om in het belang van het pensioenfonds de confrontatie aan te gaan met medebestuursleden? 4. Hoe denken de bestuursleden over hun capaciteiten tot het besturen van het fonds (bestuursvaardigheden) en hoe werkt het fonds aan verbetering? OPF 5 juni

4 Met betrekking tot Deskundigheid en Integriteit: 5. Voldoet de deskundigheid van het bestuur aan de vereiste deskundigheid als bedoeld in het deskundigheidsplan van het fonds? 6. Ligt de prioriteit van de individuele bestuursleden bij het besturen van het fonds of bij het behartigen van een specifiek (of eigen) belang? Is er sprake van evenwichtige belangafweging door het bestuur? Handelen bestuursleden zonder last of ruggespraak? 7. Hoe verloopt het afleggen van verantwoording door het bestuur en hoe is de relatie met alle belanghebbenden? Met betrekking tot Besluitvormingsproces: 8. Wordt er effectief vergaderd (denk aan de vergaderfrequentie, de tijdig aanleveren van bestuursstukken en nuttige informatie, de besteding van de beschikbare vergadertijd en het opmaken van de notulen)? 9. Is er sprake van optimale betrokkenheid van de bestuursleden bij de kerntaken van het fonds (denk aan het initiëren van beleid tot het evalueren en bijstellen ervan)? Betrek bij deze vragen het oordeel van het Intern toezicht. Stemt dit oordeel overeen met het eigen beeld van het bestuur? Met betrekking tot Uitvoeringsproces: 10. Worden de genomen bestuursbesluiten daadwerkelijk uitgevoerd? 11. Wordt de financiële situatie van het fonds en het initiëren en uitvoeren van (strategische) beslissingen adequaat gemonitord? 12. Is het bestuur voldoende in staat om (op hoofdlijnen) toezicht te houden op de uitvoering van de pensioenregeling (denk aan toezicht op werkzaamheden van het pensioenbureau, de (externe) uitvoeringsorganisatie en externe adviseurs)? Stap 4: Kies een methode van zelfevaluatie en houd de zelfevaluatie Er zijn verschillende methodes om het functioneren van het bestuur te evalueren. Begeleiding door een extern deskundige verhoogt de objectiviteit van de evaluatie en kan helpen de discussie open en gestructureerd te voeren. De zelfevaluatie behelst ten minste een bijeenkomst met het gehele bestuur (zie stap 5), die vooraf wordt gegaan door het verzamelen van informatie en opinies van ieder bestuurslid over het functioneren van het bestuur (stap 4). De resultaten van de vragen of interviews vormen het startpunt van de te houden bijeenkomst, waarin de vooraf verzamelde opinies het startpunt vormen van de discussie tussen de bestuursleden. OPF 5 juni

5 Om inzicht te krijgen in het functioneren van het bestuur zijn onder meer de volgende drie methodes mogelijk: A) gestructureerde kwalitatieve (online) vragenlijst Ieder bestuurslid beantwoordt vooraf via internet vragen over de onderwerpen genoemd bij 3. Ieder bestuurslid geeft zijn of haar mening over het functioneren van het bestuur als geheel. De uitkomsten worden samengevat in een rapport. Het rapport vormt het startpunt van de nabespreking. Aspecten van de vragenlijst zijn: - Objectivering structurering van gevoelige zaken; - Benchmarking is mogelijk. - Tijdsbesteding is beperkt. Het is aan te raden om de bestuursleden bij het invullen de ruimte te geven voor het maken van opmerkingen en suggesties. Dit geeft iedereen de kans nuances aan te brengen en (met voorbeelden) te verduidelijken wat ze bedoelen. In het bijzonder biedt dit de kans om meteen voorstellen voor verbetering te doen, welke tijdens de bijeenkomst ter direct behandeld kunnen worden. Anonimiteit kan de openheid in de beantwoording positief beïnvloeden. Tijdens de door OPF georganiseerde workshops zelfevaluatie van het functioneren van het bestuur in 2008 en 2009 hadden de meeste deelnemers een voorkeur voor een gestructureerde kwalitatieve (online) vragenlijst. De deelnemers gaven aan dat met de inzet van deze methode het bestuur met een beperkte tijdsbesteding de belangrijkste gespreksonderwerpen kan distilleren en objectief in kaart brengen. B) 1 op 1 interviews Met ieder bestuurslid worden individuele gesprekken gevoerd of interviews gehouden. De interviews worden afgenomen door een externe deskundige. Deze persoon bundelt de uitkomsten in een rapport. Het rapport vormt ook nu weer het startpunt voor de nabespreking. Aspecten van de interviews zijn: - Veel ruimte voor persoonlijke inbreng; - Tijdsbesteding is hoog. C) (180 graden) team assessment Ieder bestuurslid beantwoordt vragen over het functioneren van het bestuur als geheel. Bovendien gaat ieder bestuurslid ook in op hoe hij of zij het individuele functioneren van de overige bestuursleden ziet. Ook niet-bestuursleden kunnen hun zienswijze delen. Niet bestuursleden zijn bijvoorbeeld de directeur van het fonds, of de vaste adviseur(s). Deze antwoorden worden afgezet tegen de mening van het desbetreffende bestuurslid over zijn / haar eigen functioneren. Het rapport erover vormt het startpunt voor de nabespreking. OPF 5 juni

6 Aspecten van de assessment zijn: - Grondige aanpak; - Kan ook een basis zijn voor de evaluatie van het functioneren van de individuele bestuursleden; - Tijdsbesteding is beperkt. Stap 5: Bespreek de uitkomsten van de zelfevaluatie en leg de verbeterpunten vast Het verdient aanbeveling om voor de nabespreking een aparte bestuursbijeenkomst te plannen. Tijdens een reguliere bestuursvergadering kan de tijd ontbreken en is de sfeer er wellicht niet een van reflectie. Zo kan de nabespreking onderdeel zijn van periodieke studiedagen van het bestuur. Alle bestuursleden dienen bij de nabespreking aanwezig te zijn. Het bestuur kan overwegen ook andere personen die nauw betrokken zijn bij het functioneren van het bestuur uit te nodigen. Dit kan bijvoorbeeld de directeur van het pensioenfonds zijn. Het bestuur moet zich vooraf afvragen of de aanwezigheid van niet-bestuursleden bijdraagt tot een goede nabespreking. Als er niet-bestuursleden aanwezig zijn, dient duidelijk vast te staan wat hun rol is. Veelal zal deze beperkt zijn tot toehoorder. Doel van de nabespreking is dat de bestuursleden gezamenlijk stil staan bij de betekenis van de resultaten van de zelfevaluatie. In de praktijk zal het bestuur vooral stil staan bij de onderwerpen waarvan alle bestuursleden vinden dat deze voor verbetering vatbaar zijn en bij de onderwerpen waarbij de meningen van de bestuursleden uiteenlopen. De zelfevaluatie is gericht op het verbeteren van het functioneren van het bestuur. Om de verbeteringen daadwerkelijk te realiseren is het raadzaam verbeterpunten af te spreken. Daarbij is het van belang dit zo concreet mogelijk vast te leggen: wat zijn de verbeterpunten (actiepunten), wie doet wat en wanneer is het gerealiseerd? De aard van de verbeterpunten kan verschillen naar de aard van het onderwerp en de mate van overeenstemming binnen het bestuur. Aan de volgende verbeterpunten kan worden gedacht (voorbeelden): - het doen van een nulmeting of toetsing van deskundigheid bij bestuursleden; - (her)verdeling van aandachtsgebieden van deskundigheid tussen bestuursleden; - instellen van bestuurlijke werkgroepen; - strakkere aansturing van externe adviseurs; - overgaan tot onafhankelijke bestuursondersteuning (ontkoppeling van uitvoering en advies); - strakkere monitoring uitbestede taken; - instellen van een onafhankelijk voorzitter; - aanspreekcultuur binnen het bestuur versterken; - herinrichten van bestuursmodel (bijvoorbeeld het verkleinen van het aantal bestuursleden of het instellen van een dagelijks bestuur); - gebruikmaken van profielschetsen bij het werven en selecteren van nieuwe bestuursleden. OPF 5 juni

7 Stap 6: Monitor de verbeterpunten Het is raadzaam te benoemen wie binnen het bestuur verantwoordelijk is voor het monitoren van het opvolgen van de verbeterpunten. Zo kan de voorzitter of de secretaris deze rol op zich nemen. Verder is het raadzaam vast te leggen wanneer de eerst volgende zelfevaluatie wordt gehouden. De ervaringen met de laatste zelfevaluatie kunnen worden gebruikt voor de volgende zelfevaluatie. OPF 5 juni

STAPPENPLAN VOOR HET DESKUNDIGHEIDSPLAN VAN HET BESTUUR

STAPPENPLAN VOOR HET DESKUNDIGHEIDSPLAN VAN HET BESTUUR STAPPENPLAN VOOR HET DESKUNDIGHEIDSPLAN VAN HET BESTUUR Inleiding Dit stappenplan is een handreiking voor de besturen van de pensioenfondsen. De Stichting voor Ondernemingspensioenfondsen (OPF), de Vereniging

Nadere informatie

VOORBEELD REGLEMENT VERANTWOORDINGSORGAAN. (versie 3 april 2007)

VOORBEELD REGLEMENT VERANTWOORDINGSORGAAN. (versie 3 april 2007) VOORBEELD REGLEMENT VERANTWOORDINGSORGAAN (versie 3 april 2007) Leeswijzer voorbeeld reglement verantwoordingsorgaan Met onder meer dit voorbeeld document geeft OPF invulling aan de Services voor de aangesloten

Nadere informatie

VITP-visie op visitatie 3 november 2016 (finale versie voor ledenvergadering november 2016)

VITP-visie op visitatie 3 november 2016 (finale versie voor ledenvergadering november 2016) VITP-visie op visitatie 3 november 2016 (finale versie voor ledenvergadering november 2016) 1. Samenvatting In 2017 wordt intern toezicht op pensioenfondsen in de vorm van visitatiecommissies geëvalueerd.

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds SMIT. Bestuursreglement V120620

Stichting Pensioenfonds SMIT. Bestuursreglement V120620 Artikel 1 Inleiding De wijze waarop de Stichting Pensioenfonds SMIT wordt bestuurd ligt op hoofdlijnen vast in de statuten. In dit bestuursreglement wordt hier verder invulling aan gegeven. Het bestuursreglement

Nadere informatie

VOORBEELD REGLEMENT VERANTWOORDINGSORGAAN

VOORBEELD REGLEMENT VERANTWOORDINGSORGAAN VOORBEELD REGLEMENT VERANTWOORDINGSORGAAN Leeswijzer voorbeeld reglement verantwoordingsorgaan Met onder meer dit voorbeeld document geeft OPF invulling aan de Services voor de aangesloten ondernemingspensioenfondsen.

Nadere informatie

Functieprofielen Algemeen Bestuur Stichting Pensioenfonds ING. Algemeen functieprofiel Bestuur Stichting Pensioenfonds ING

Functieprofielen Algemeen Bestuur Stichting Pensioenfonds ING. Algemeen functieprofiel Bestuur Stichting Pensioenfonds ING Functieprofielen Algemeen Bestuur Stichting Pensioenfonds ING Algemeen functieprofiel Bestuur Stichting Pensioenfonds ING Kenmerken Fonds Stichting Pensioenfonds ING (hierna: het Fonds) is op 1 januari

Nadere informatie

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds

PROFIELSCHETS. Philips Pensioenfonds NIET UITVOEREND BESTUURDER 1/5. Stichting Philips Pensioenfonds PROFIELSCHETS NIET UITVOEREND BESTUURDER Stichting Stichting behoort tot de grootste ondernemingspensioenfondsen van Nederland met een belegd vermogen van bijna 18 miljard euro. Het pensioenfonds voert

Nadere informatie

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV).

voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). REGLEMENT BELEGGINGSCOMMISSIE voor de beleggingscommissie van Stichting Pensioenfonds voor Verloskundigen (hierna: SPV). Artikel 1 Vaststelling en reikwijdte Dit reglement geeft, in aanvulling op de statuten,

Nadere informatie

BIJLAGE E: PROCEDURE ZELFEVALUATIE RAAD VAN TOEZICHT

BIJLAGE E: PROCEDURE ZELFEVALUATIE RAAD VAN TOEZICHT BIJLAGE E: PROCEDURE ZELFEVALUATIE RAAD VAN TOEZICHT In de zelfevaluatie Raad van Toezicht worden de volgende onderwerpen besproken, met behulp van een vragenlijst: De mate waarin de Raad van Toezicht

Nadere informatie

Handleiding 360 feedback. Informatie voor de gebruiker van het 360 feedback instrument bij de Avans gesprekkencyclus

Handleiding 360 feedback. Informatie voor de gebruiker van het 360 feedback instrument bij de Avans gesprekkencyclus Informatie voor de gebruiker van het 360 feedback instrument bij de Avans gesprekkencyclus pagina 2 van 6 Colofon pagina 3 van 6 datum 2-10-2012 auteurs Linda Lemmens status Definitief (geactualiseerd

Nadere informatie

PENSIOENFONDS HORECA & CATERING PROFIELSCHETS VOOR BESTUURSLEDEN

PENSIOENFONDS HORECA & CATERING PROFIELSCHETS VOOR BESTUURSLEDEN PENSIOENFONDS HORECA & CATERING PROFIELSCHETS VOOR BESTUURSLEDEN Zoetermeer, 17 september 2015 Pensioenfonds Horeca & Catering is een verplichtgesteld bedrijfstakpensioenfonds voor de bedrijfstakken horeca

Nadere informatie

Graag retour naar de secretaris Paul Verkerk vóór 14 juli a.s. via p.verkerk@rudutrecht.nl

Graag retour naar de secretaris Paul Verkerk vóór 14 juli a.s. via p.verkerk@rudutrecht.nl Zelfevaluatie Aan het Dagelijks Bestuur van de RUD Utrecht Van: Saskia Borgers 7 juli 2015 Betreft: zelfevaluatie Dagelijks Bestuur RUD Utrecht Hierbij de vragenlijst zelfevaluatie Dagelijks Bestuur RUD

Nadere informatie

PENSIOENFONDS HORECA & CATERING PROFIELSCHETS VOOR BESTUURSLEDEN

PENSIOENFONDS HORECA & CATERING PROFIELSCHETS VOOR BESTUURSLEDEN PENSIOENFONDS HORECA & CATERING PROFIELSCHETS VOOR BESTUURSLEDEN Zoetermeer, 1 mei 2014 Pensioenfonds Horeca & Catering is een verplichtgesteld bedrijfstakpensioenfonds voor de bedrijfstakken horeca en

Nadere informatie

BEST PRACTICES VOOR DE ZELFEVALUATIE VAN UW RVC

BEST PRACTICES VOOR DE ZELFEVALUATIE VAN UW RVC Improve your boardroom performance BEST PRACTICES VOOR DE ZELFEVALUATIE VAN UW RVC Als lid van de raad van commissarissen wilt u actief een bijdrage leveren aan het succes van uw organisatie. U en uw collega

Nadere informatie

FUNCTIEPROFIEL BESTUUR VOOR LEDEN EN VOORZITTER (BELEGGINGSCOMMISSIE)

FUNCTIEPROFIEL BESTUUR VOOR LEDEN EN VOORZITTER (BELEGGINGSCOMMISSIE) FUNCTIEPROFIEL BESTUUR VOOR LEDEN EN VOORZITTER (BELEGGINGSCOMMISSIE) Stichting Pensioenfonds Mercer 1. Algemene kenmerken Het bestuur van Stichting Pensioenfonds Mercer (SPM) is een (paritair) bestuur

Nadere informatie

Diversiteitsbeleid. Stichting Pensioenfonds ANWB. Datum: Versie: 1

Diversiteitsbeleid. Stichting Pensioenfonds ANWB. Datum: Versie: 1 Diversiteitsbeleid Stichting Pensioenfonds ANWB Datum: 30-08-2016 Versie: 1 Inhoud 1. Inleiding...3 2. Achtergrond...3 3. Uitwerking van het regelgevend en maatschappelijk kader...3 4. Beleid van het bestuur...5

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Fluor Nederland. Functieprofiel voor leden van het Verantwoordingsorgaan

Stichting Pensioenfonds Fluor Nederland. Functieprofiel voor leden van het Verantwoordingsorgaan Stichting Pensioenfonds Fluor Nederland Functieprofiel voor leden van het Verantwoordingsorgaan Auteur Gecontroleerd Goedgekeurd KPMG KPMG Werkgroep WVBP 27/2 Werkgroep WVBP 13/3 Datum in werking treding

Nadere informatie

DESKUNDIGHEIDSPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG

DESKUNDIGHEIDSPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG 1 DESKUNDIGHEIDSPLAN STICHTING PENSIOENFONDS HUNTSMAN ROZENBURG Artikel 1 BEGRIPSBEPALINGEN De in dit deskundigheidsplan gebruikte begrippen moeten worden opgevat overeenkomstig de betekenis die daaraan

Nadere informatie

Rapport 834 Oud, W., & Emmelot, Y. (2010). De visitatieprocedure cultuurprofielscholen. Amsterdam: Kohnstamm Instituut.

Rapport 834 Oud, W., & Emmelot, Y. (2010). De visitatieprocedure cultuurprofielscholen. Amsterdam: Kohnstamm Instituut. Samenvatting Rapport 834 Oud, W., & Emmelot, Y. (2010). De visitatieprocedure cultuurprofielscholen. Amsterdam: Kohnstamm Instituut. In 2007 is de Vereniging CultuurProfielScholen (VCPS) opgericht, het

Nadere informatie

Een praktijkvoorbeeld van competentiemanagement bij een Pensioenfonds

Een praktijkvoorbeeld van competentiemanagement bij een Pensioenfonds Een praktijkvoorbeeld van competentiemanagement bij een Pensioenfonds april 2011 Profiel Royal Haskoning consultants, ingenieurs & architecten 3.900 professionals opgericht in 1881 wij onderscheiden ons

Nadere informatie

A.1 Is het aantal werknemersvertegenwoordigers ten minste gelijk aan het aantal werkgeversvertegenwoordigers in het bestuur?

A.1 Is het aantal werknemersvertegenwoordigers ten minste gelijk aan het aantal werkgeversvertegenwoordigers in het bestuur? Stroomschema medezeggenschap in een ondernemingspensioenfonds De Stichting van de Arbeid (hierna STAR) en het Coördinatieorgaan Samenwerkende Ouderenorganisaties (hierna CSO) hebben een medezeggenschapsconvenant

Nadere informatie

HANDBOEK BESTUUR IN CONTROL PENSIOENFONDS XYZ

HANDBOEK BESTUUR IN CONTROL PENSIOENFONDS XYZ HANDBOEK BESTUUR IN CONTROL PENSIOENFONDS XYZ 16 FEBRUARI 2011 PENSIOEN ASSET MANAGEMENT GOVERNANCE Inhoudsopgave 1. Inleiding... 4 2. Procedures voor beheersing matchings- / renterisico... 6 2.1. Cashmanagement...

Nadere informatie

Uitbesteding in de pensioensector:

Uitbesteding in de pensioensector: Uitbesteding in de pensioensector: Bevindingen vanuit de toezichtspraktijk Prof. Dr. O.C.H.M. Sleijpen EYe on Pensions 14 januari 2014 Uitbesteding in de Pensioensector Topics: A. Wettelijke bepalingen

Nadere informatie

Zelfevaluatie: samen werken aan een beter bestuur

Zelfevaluatie: samen werken aan een beter bestuur Zelfevaluatie: samen werken aan een beter bestuur De Nederlandsche Bank N.V. Good practice van De Nederlandsche Bank N.V. van 23 mei 2017, met betrekking tot de waarborging van goed bestuur door pensioenfondsen,

Nadere informatie

V & A s n.a.v. Wet versterking bestuur pensioenfondsen d.d. 24 januari 2014

V & A s n.a.v. Wet versterking bestuur pensioenfondsen d.d. 24 januari 2014 V & A s n.a.v. Wet versterking bestuur pensioenfondsen d.d. 24 januari 2014 Inleiding Zoals bekend treedt de Wet versterking bestuur pensioenfonds op 1 juli 2014 in werking. Deze wet leidt tot aanpassing

Nadere informatie

September 2014. Evaluatie BOB vergaderen.

September 2014. Evaluatie BOB vergaderen. September 2014 Evaluatie BOB vergaderen. Inhoudsopgave 1. Aanleiding 3 2. Evaluatie BOB model 3 3. Evaluaties 3 4. De beeldvormende vergadering 4 5. De oordeelsvormende vergadering 4 6. De besluitvormende

Nadere informatie

W erkboek PREVIEW. Op weg naar een. nieuw bestuursmodel. P e r s o o n l i j k. en interactief

W erkboek PREVIEW. Op weg naar een. nieuw bestuursmodel. P e r s o o n l i j k. en interactief Op weg naar een nieuw bestuursmodel W erkboek Zorgvuldige afweging en transparante besluitvorming middels reflecties, vragen en afwegingen Governance werkboek P e r s o o n l i j k en interactief Op weg

Nadere informatie

RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE DE RANK. BRIN-nummer : 11LX Onderzoeksnummer : 94542

RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE DE RANK. BRIN-nummer : 11LX Onderzoeksnummer : 94542 RAPPORT ONDERZOEK REKENEN-WISKUNDE DE RANK School : De Rank Plaats : Schoonhoven BRIN-nummer : 11LX Onderzoeksnummer : 94542 Datum schoolbezoek : 4 en 5 juni 2007 Datum vaststelling : 14 september 2007

Nadere informatie

Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies. van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf

Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies. van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf Taakopdracht, bevoegdheden en samenstelling commissies van het Bedrijfstakpensioenfonds voor het Schilders-, Afwerkings- en Glaszetbedrijf Versie: mei 2013 1 Visitatiecommissie De visitatiecommissie heeft

Nadere informatie

RESULTATEN ENQUÊTE GOVERNANCE CODE CULTUUR 2014

RESULTATEN ENQUÊTE GOVERNANCE CODE CULTUUR 2014 RESULTATEN ENQUÊTE GOVERNANCE CODE CULTUUR 2014 Inhoud Voorwoord 5 1 Inleiding 6 2 Resultaten 2.1 Wordt de Code toegepast? 2.2 Met welk besturingsmodel wordt gewerkt? 2.3 Welke thema s uit de Code hebben

Nadere informatie

Vragenlijst zelfevaluatie RvC

Vragenlijst zelfevaluatie RvC Vragenlijst zelfevaluatie RvC Naam: Datum: 1. Verantwoordelijkheden en samenstelling van de RvC 1.1 Ik heb een duidelijk beeld van het mandaat en de verantwoordelijk heden van de RvC. 1.2 De RvC heeft

Nadere informatie

TRAINING AUDIT. Doelen van deze training is: Leden van de auditteams trainen in het uitvoeren van een audit. Voorbereiden van de audit.

TRAINING AUDIT. Doelen van deze training is: Leden van de auditteams trainen in het uitvoeren van een audit. Voorbereiden van de audit. TRAINING Doelen van deze training is: Leden van de auditteams trainen in het uitvoeren van een audit. Voorbereiden van de audit. DAGAGENDA 09.00 09.15 uur: Inloop en koffie 09.15 09.30 uur: Kennismaking

Nadere informatie

Uitbestedingsbeleid 2015

Uitbestedingsbeleid 2015 Uitbestedingsbeleid 2015 versie 16 juni 2015 1 1. Inleiding Stichting Bedrijfstakpensioenfonds TrueBlue (verder: TrueBlue) heeft uit strategische overwegingen delen van haar bedrijfsprocessen en activiteiten

Nadere informatie

Besturen van een stichting of vereniging

Besturen van een stichting of vereniging Besturen van een stichting of vereniging In dit document wordt ingegaan op een aantal aspecten die van belang zijn bij het goed besturen van een stichting of vereniging. De taken en verantwoordelijkheden

Nadere informatie

Instruerend Bestuur Quickscan en checklist

Instruerend Bestuur Quickscan en checklist Instruerend Bestuur Quickscan en checklist Stade Advies BV Kwaliteit van samenleven Quickscan Instruerend Bestuur (0 = onbekend; 1 = slecht; 2 = onvoldoende; 3 = voldoende; 4 = goed; 5 = uitstekend) 1.

Nadere informatie

Checklist. Informatievoorziening. Grote Projecten

Checklist. Informatievoorziening. Grote Projecten Checklist Informatievoorziening Grote Projecten Najaar 2010 Rekenkamercommissie Berkelland, Bronckhorst, Lochem, Montferland 1. Inleiding De uitvoering van grote projecten in Nederland heeft nogal eens

Nadere informatie

ZELFEVALUATIE RvC. Good enough never is. Een moment om kansen voor verbetering te benutten ZELFEVALUATIE RAAD VAN COMMISSARISSEN

ZELFEVALUATIE RvC. Good enough never is. Een moment om kansen voor verbetering te benutten ZELFEVALUATIE RAAD VAN COMMISSARISSEN ZELFEVALUATIE RAAD VAN COMMISSARISSEN Good enough never is ZELFEVALUATIE RvC Een moment om kansen voor verbetering te benutten Auteurs Carla van der Weerdt-Norder Partner Accent Organisatie Advies Frank

Nadere informatie

Pensioenfederatie. Handreiking voor het vergroten van diversiteit

Pensioenfederatie. Handreiking voor het vergroten van diversiteit PF x Pensioenfederatie Handreiking voor het vergroten van diversiteit De Pensioenfederatie is de overkoepelende belangenbehartiger van bijna alle Nederlandse pensioenfondsen. Zij vertegenwoordigt namens

Nadere informatie

Profiel Bestuur. Taekwondo Bond Nederland. December 2008 A.i. Bestuurscommissie TBN

Profiel Bestuur. Taekwondo Bond Nederland. December 2008 A.i. Bestuurscommissie TBN Profiel Bestuur Taekwondo Bond Nederland December 2008 A.i. Bestuurscommissie TBN INHOUDSOPGAVE: 1. WERKVELD 3 2. HOOFDTAKEN 3 3. BENOEMING LEDEN VAN BESTUUR 3 4. OMVANG VAN HET BESTUUR 3 5. ALGEMENE TAAKOMSCHRIJVING

Nadere informatie

Resultaten Benchmark - Kwaliteit Intern Toezicht 2013

Resultaten Benchmark - Kwaliteit Intern Toezicht 2013 Resultaten Benchmark - Kwaliteit Intern Toezicht 2013 Een kopgroep van raden van toezicht en raden van commissarissen in de sectoren zorg, onderwijs en corporaties hebben in het afgelopen jaar een online

Nadere informatie

Transparantiedocument

Transparantiedocument Transparantiedocument Stichting Pensioenfonds Ahold (versie: 28 april 2015) Hoofdstuk 1 - Inleiding 1.1 Voorwoord Stichting Pensioenfonds Ahold is de financiële dienstverlener voor Koninklijke Ahold N.V.

Nadere informatie

Profielschets bestuurslid namens vroegpensioengerechtigden VPTech

Profielschets bestuurslid namens vroegpensioengerechtigden VPTech Profielschets bestuurslid namens vroegpensioengerechtigden VPTech Inleiding Het bestuur van het pensioenfonds heeft in het kader van de Wet Versterking Bestuur Pensioenfondsen (WVBP) gekozen voor het paritaire

Nadere informatie

REGLEMENT RAAD VAN BESTUUR ONZE LIEVE VROUWE GASTHUIS (OLVG)

REGLEMENT RAAD VAN BESTUUR ONZE LIEVE VROUWE GASTHUIS (OLVG) REGLEMENT RAAD VAN BESTUUR ONZE LIEVE VROUWE GASTHUIS (OLVG) Dit reglement Raad van Bestuur vervangt het reglement Raad van Bestuur van kracht sinds 01-04-2006, is goedgekeurd en vastgesteld door de Raad

Nadere informatie

Functieprofiel lid bestuur met portefeuille vermogensbeheer en risicomanagement van Stichting Notarieel Pensioenfonds

Functieprofiel lid bestuur met portefeuille vermogensbeheer en risicomanagement van Stichting Notarieel Pensioenfonds Functieprofiel lid bestuur met portefeuille vermogensbeheer en risicomanagement van Stichting Notarieel Pensioenfonds 1. Algemene kenmerken Het bestuur van de Stichting Notarieel Pensioenfonds (SNPF) is

Nadere informatie

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis.

Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten van Stichting Vocallis. BESTUURSREGLEMENT Vastgesteld door het bestuur op 6 mei 2015. Hoofdstuk I. Algemeen. Artikel 1. Begrippen en terminologie. Dit reglement is opgesteld en vastgesteld ingevolge artikel 5.5. van de statuten

Nadere informatie

Stichting Pensioenfonds Ecolab. Compliance Charter. Voorwoord

Stichting Pensioenfonds Ecolab. Compliance Charter. Voorwoord Stichting Pensioenfonds Ecolab Compliance Charter Voorwoord Het Compliance Charter beschrijft de definitie, doelstellingen, scope, en taken en verantwoordelijkheden van de betrokkenen in het kader van

Nadere informatie

onderlinge zeevang-edam VERZEKERINGSMAATSCHAPPIJ

onderlinge zeevang-edam VERZEKERINGSMAATSCHAPPIJ onderlinge zeevang-edam VERZEKERINGSMAATSCHAPPIJ 04. Functieprofiel Raad van Commissarissen In onderstaand profiel worden de kerntaken van de raad van commissarissen beschreven. 1. Omgevingsschets De lokale

Nadere informatie

We doen zeven aanbevelingen om de aanpak van drukte en de leefbaarheid te

We doen zeven aanbevelingen om de aanpak van drukte en de leefbaarheid te Aanbevelingen Rekenkamer t.a.v. Drukte Amsterdam december 2016 Aanbevelingen We doen zeven aanbevelingen om de aanpak van drukte en de leefbaarheid te verbeteren. Vier aanbevelingen hebben betrekking op

Nadere informatie

Het rondetafeloverleg (i.v.m. 1Gezin1Plan)

Het rondetafeloverleg (i.v.m. 1Gezin1Plan) Het rondetafeloverleg (i.v.m. 1Gezin1Plan) Inleiding Tijdens een rondetafeloverleg of -bijeenkomst overlegt een gezin met personen uit het sociale netwerk en betrokken zorg- en dienstverleners over het

Nadere informatie

Functieprofiel bestuurs- en commissielid namens pensioengerechtigden Stichting Pensioenfonds F. van Lanschot

Functieprofiel bestuurs- en commissielid namens pensioengerechtigden Stichting Pensioenfonds F. van Lanschot 1. Het Pensioenfonds (verder: het Pensioenfonds) is een ondernemingspensioenfonds dat de pensioenregeling voor de (ex) medewerkers van Van Lanschot Bankiers (en gelieerde ondernemingen) uitvoert. De inhoud

Nadere informatie

Raad van Toezicht Quickscan en checklist

Raad van Toezicht Quickscan en checklist Raad van Toezicht Quickscan en checklist Stade Advies BV Kwaliteit van samenleven Quickscan Raad van Toezicht (0 = onbekend; 1 = slecht; 2 = onvoldoende; 3 = voldoende; 4 = goed; 5 = uitstekend) 1. Hoe

Nadere informatie

Werkboek deskundigheidsplan

Werkboek deskundigheidsplan Werkboek deskundigheidsplan UvB-bijlage bij Stappenplan voor het deskundigheidsplan van het bestuur van VB, Opf en UvB Handleiding De wet en de pensioensector hebben de vereiste deskundigheid van pensioenfondsbestuurders

Nadere informatie

Versterking bestuur pensioenfondsen: het vervolg

Versterking bestuur pensioenfondsen: het vervolg Versterking bestuur pensioenfondsen: het vervolg De kritiek op het wetsvoorstel versterking bestuur pensioenfondsen van februari 2012 was niet mals. In de Nota naar aanleiding van het Verslag van juni

Nadere informatie

De geschikte kandidaat is bereid om pensioenopleiding te volgen. SPT organiseert een opleidings- en inwerkprogramma.

De geschikte kandidaat is bereid om pensioenopleiding te volgen. SPT organiseert een opleidings- en inwerkprogramma. Aan: Bestuur BPVT Van: Sako Zeverijn CC: Bestuur SPT Betreft: Functieprofiel bestuurslid met portefeuille communicatie Datum: 13 mei 2014 1. Algemeen Stichting Pensioenfonds Tandartsen en Tandartsspecialisten

Nadere informatie

Huishoudelijk reglement

Huishoudelijk reglement Huishoudelijk reglement van het bestuur en bestuurscommissies Vastgesteld door het bestuur van BPF Schoonmaak op 28 juni 2016. Pagina 1 van 7 Inhoudsopgave Pagina Artikel 1. Procedure bij voordracht van

Nadere informatie

FUNCTIEPROFIEL VOOR: BESTUURSLID NAMENS DEELNEMERS EN LID GOVERNANCECOMMISSIE STICHTING PENSIOENFONDS GRONTMIJ 22 MEI 2015

FUNCTIEPROFIEL VOOR: BESTUURSLID NAMENS DEELNEMERS EN LID GOVERNANCECOMMISSIE STICHTING PENSIOENFONDS GRONTMIJ 22 MEI 2015 FUNCTIEPROFIEL VOOR: BESTUURSLID NAMENS DEELNEMERS EN LID GOVERNANCECOMMISSIE STICHTING PENSIOENFONDS GRONTMIJ 22 MEI 2015 Inhoudsopgave 1. Het pensioenfonds... 3 2. Het bestuur... 3 3. Taken van het bestuur...

Nadere informatie

Profiel bestuurslid Pensioenfonds Medewerkers Apotheken voor opvulling vacature per 1 januari Vertegenwoordiger pensioengerechtigden

Profiel bestuurslid Pensioenfonds Medewerkers Apotheken voor opvulling vacature per 1 januari Vertegenwoordiger pensioengerechtigden Profiel bestuurslid Pensioenfonds Medewerkers Apotheken voor opvulling vacature per 1 januari 2018 Vertegenwoordiger pensioengerechtigden Algemeen Van een bestuurslid van PMA wordt in zijn algemeenheid

Nadere informatie

TRANSPARANTIEDOCUMENT

TRANSPARANTIEDOCUMENT TRANSPARANTIEDOCUMENT Vereniging Nederlands Pensioenfonds voor de Sigarenindustrie en aanverwante Bedrijven (VNPS) Dit is een uitgave van de Vereniging Nederlands Pensioenfonds voor de Sigarenindustrie

Nadere informatie

10. Goed pensioenfondsbestuur

10. Goed pensioenfondsbestuur 10. Goed pensioenfondsbestuur 10.1 Algemeen In 2013 is de Wet versterking bestuur pensioenfondsen in werking getreden. De invloed van deze nieuwe wet is van groot belang voor de governance structuur van

Nadere informatie

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM

IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM IN ZES STAPPEN MVO IMPLEMENTEREN IN UW KWALITEITSSYSTEEM De tijd dat MVO was voorbehouden aan idealisten ligt achter ons. Inmiddels wordt erkend dat MVO geen hype is, maar van strategisch belang voor ieder

Nadere informatie

Diversiteit in Pensioenfondsen

Diversiteit in Pensioenfondsen Diversiteit in Pensioenfondsen VITP Congres 15 september 2014 Geert-Jan Haveman Vice voorzitter Stichting Pensioenfonds Hoogovens Directeur Human Resources Tata Steel Nederland Diversiteit Geschiktheid

Nadere informatie

Beleidsplan Suïcidepreventie

Beleidsplan Suïcidepreventie Beleidsplan Suïcidepreventie 2015-2017 Auteur: R. Heukels Functie: Voorzitter beleidscommissie Suïcidepreventie Datum: 1 November 2016 GGZ Drenthe Beleid Status: Vastgesteld Vastgesteld door: Directie

Nadere informatie

Evalueren van projecten met externen Kennisdocument Onderzoek & Statistiek

Evalueren van projecten met externen Kennisdocument Onderzoek & Statistiek Evalueren van projecten met externen Kennisdocument Onderzoek & Statistiek Zwaantina van der Veen / Dymphna Meijneken / Marieke Boekenoogen Stad met een hart Inhoud Hoofdstuk 1 Inleiding 3 Hoofdstuk 2

Nadere informatie

Voor stichting SOM zijn in ieder geval de volgende invalshoeken van belang:

Voor stichting SOM zijn in ieder geval de volgende invalshoeken van belang: Profiel Bestuur Uitgangspunten Het algemene belang van stichting SOM staat bij de leden voorop De leden onderschrijven de visie en de missie van stichting SOM De leden onderschrijven de grondslag en de

Nadere informatie

Profielschets. Het wijzigen van het beleid ten. De vorm, inrichting. verantwoording

Profielschets. Het wijzigen van het beleid ten. De vorm, inrichting. verantwoording Profielschetss leden Verantwoordings Orgaan Pensioenstichting Transport (PST) Algemeen Pensioenstichting Transport (PST) is de uitvoerder van de pensioenregeling voor de deelnemende DHL bedrijven in Nederland.

Nadere informatie

Vrijwilligersbeleid vereniging X

Vrijwilligersbeleid vereniging X Vrijwilligersbeleid vereniging X Visie t.a.v. Vrijwilligers: Vrijwilligers zijn het kapitaal van onze vereniging: Vrijwilligers zijn een onmisbare schakel binnen onze vereniging Vanuit deze visie willen

Nadere informatie

in aanmerking nemende het volgende:

in aanmerking nemende het volgende: VAN DOORNE N.V. SL/fvh/60006842 Vastgesteld de dato 24 juni 2008 REGLEMENT BESTUUR Het bestuur van de stichting: Stichting CARE Nederland, statutair gevestigd te Den Haag (hierna te noemen: de "stichting");

Nadere informatie

Plan van aanpak voor een tussentijdse evaluatie beleidsplan Sociaal Domein

Plan van aanpak voor een tussentijdse evaluatie beleidsplan Sociaal Domein Plan van aanpak voor een tussentijdse evaluatie beleidsplan Sociaal Domein Gemeente Bronckhorst, 23 augustus 2016 1. Aanleiding We willen het beleidsplan Sociaal Domein 2015-2018 gemeente Bronckhorst tussentijds

Nadere informatie

Profiel Kandidaat Bestuurder. 1. Organisatie 2. Kerncijfers 3. Vacante functie 4. Kandidaat 5. Diversiteit 6. Bijzonderheden 7.

Profiel Kandidaat Bestuurder. 1. Organisatie 2. Kerncijfers 3. Vacante functie 4. Kandidaat 5. Diversiteit 6. Bijzonderheden 7. Profiel Kandidaat Bestuurder 1. Organisatie 2. Kerncijfers 3. Vacante functie 4. Kandidaat 5. Diversiteit 6. Bijzonderheden 7. Procedure Datum: 18 april 2017 1. Organisatie Het pensioenfonds wordt aangestuurd

Nadere informatie

Stichting Kunst in het Kerkje Velp/Grave

Stichting Kunst in het Kerkje Velp/Grave Bestuurs- reglement Stichting Kunst in het Kerkje Velp/Grave 1/9 BESTUURSREGLEMENT Stichting Kunst in het Kerkje Velp/Grave Het bestuur van de Stichting Kunst in het Kerkje, gevestigd te Grave, besluit

Nadere informatie

PROACTIEF TOEZICHT VOBO

PROACTIEF TOEZICHT VOBO PROACTIEF TOEZICHT VOBO Concept Door: Raad van Toezicht Voortgezet Onderwijs Best Oirschot PROACTIEF TOEZICHT VOBO 2 Inhoudsopgave Inleiding... 3 Toezichtvisie Vobo... 4 Doel van de Raad van Toezicht Vobo...

Nadere informatie

Competentievisie Verantwoordingsorgaan Stichting-Telegraafpensioenfonds 1959

Competentievisie Verantwoordingsorgaan Stichting-Telegraafpensioenfonds 1959 Competentievisie Verantwoordingsorgaan Stichting-Telegraafpensioenfonds 1959 blad 1 van 10 Inhoud Inleiding... 3 Algemeen beleid... 3 Diversiteit... 3 Deskundigheidsniveau s... 3 Deskundigheidsverdeling...

Nadere informatie

REGLEMENT EN WERKWIJZE COMMISSIE NORMSTELLING ERKENNINGSREGELING GOEDE DOELEN 30 januari 2017

REGLEMENT EN WERKWIJZE COMMISSIE NORMSTELLING ERKENNINGSREGELING GOEDE DOELEN 30 januari 2017 REGLEMENT EN WERKWIJZE COMMISSIE NORMSTELLING ERKENNINGSREGELING GOEDE DOELEN 30 januari 07 Artikel De Commissie Normstelling Erkenningsregeling Goede Doelen a. De Commissie Normstelling is verantwoordelijk

Nadere informatie

BESTUURSREGLEMENT NOC*NSF. 1.1 In dit Reglement van het Bestuur van NOC*NSF worden de volgende definities gehanteerd:

BESTUURSREGLEMENT NOC*NSF. 1.1 In dit Reglement van het Bestuur van NOC*NSF worden de volgende definities gehanteerd: BESTUURSREGLEMENT NOC*NSF Artikel 1 Definities 1.1 In dit Reglement van het Bestuur van NOC*NSF worden de volgende definities gehanteerd: Algemeen Directeur : de statutair directeur, bedoeld in artikel

Nadere informatie

KNLTB Stappenplan. beleidsplan tennisvereniging X

KNLTB Stappenplan. beleidsplan tennisvereniging X KNLTB Stappenplan beleidsplan tennisvereniging X Inleiding Iedere verenigingsbestuurder weet in het achterhoofd dat het belangrijk is om beleidsmatig en doelgericht te werken. Toch komen de meeste verenigingsbestuurders

Nadere informatie

GOVERNANCE CODE WONINGCORPORATIES

GOVERNANCE CODE WONINGCORPORATIES GOVERNANCE CODE WONINGCORPORATIES November 2006 1 GOVERNANCE CODE WONINGCORPORATIES PRINCIPES I. Naleving en handhaving van de code Het bestuur 1 en de raad van commissarissen zijn verantwoordelijk voor

Nadere informatie

Interne communicatie. Uitslagen Quick Scan. De Bakelgeert

Interne communicatie. Uitslagen Quick Scan. De Bakelgeert Interne communicatie Uitslagen Quick Scan De Bakelgeert Inhoudsopgave Inhoudsopgave... 1 Inleiding... 2 De QuickScan... 2 Gegevens... 4 Schoolgegevens... 4 Periode van afname... 4 Aantal respondenten...

Nadere informatie

FUNCTIEPROFIEL NIET UITVOEREND BESTUURSLID BPF MEUBELINDUSTRIE EN MEUBILERINGSBEDRIJVEN

FUNCTIEPROFIEL NIET UITVOEREND BESTUURSLID BPF MEUBELINDUSTRIE EN MEUBILERINGSBEDRIJVEN FUNCTIEPROFIEL NIET UITVOEREND BESTUURSLID BPF MEUBELINDUSTRIE EN MEUBILERINGSBEDRIJVEN Pensioenfonds BPF Meubel Stichting Bedrijfstakpensioenfonds voor de Meubelindustrie en Meubileringsbedrijven is het

Nadere informatie

BELEIDSPLAN 2015-2018 NEDERLANDSE KLINEFELTER VERENIGING

BELEIDSPLAN 2015-2018 NEDERLANDSE KLINEFELTER VERENIGING BELEIDSPLAN 2015-2018 NEDERLANDSE KLINEFELTER VERENIGING Samenvatting Het eerste punt van de missie van de Nederlandse Klinefelter Vereniging (NKV) luidt: zo vroeg mogelijke onderkenning van het syndroom.

Nadere informatie

Aanpak: Er op af aanpak vanuit zorgnetwerken. Beschrijving

Aanpak: Er op af aanpak vanuit zorgnetwerken. Beschrijving Aanpak: Er op af aanpak vanuit zorgnetwerken De gemeente heeft de vragenlijst betreffende deze aanpak ingevuld en relevante documentatie toegestuurd. Een beperktere vragenlijst over deze aanpak is ingevuld

Nadere informatie

A. Opbrengsten B. Onderwijsleerproces nl. C. Zorg en begeleiding nl. D. Kwaliteitszorg E. Wet- en regelgeving

A. Opbrengsten B. Onderwijsleerproces nl. C. Zorg en begeleiding nl. D. Kwaliteitszorg E. Wet- en regelgeving DEELPROJECT PUBERBREIN LOCATIE CHRISTOFFEL ACTIVITEIT NAAM DEELPROJECT DE MUSICAL KWALITEITSASPECT TOEZICHTKADER A. Opbrengsten B. Onderwijsleerproces nl. C. Zorg en begeleiding nl. D. Kwaliteitszorg E.

Nadere informatie

Reglement bestuur. Dagelijks beleid De dagelijkse gang van zaken in de uitvoering van de pensioenregeling, tussen bestuursvergaderingen in;

Reglement bestuur. Dagelijks beleid De dagelijkse gang van zaken in de uitvoering van de pensioenregeling, tussen bestuursvergaderingen in; Reglement bestuur Artikel 1: begripsbepalingen Bestuur Het bestuur van het pensioenfonds; Code Pensioenfondsen De Code Pensioenfondsen van september 2013 zoals opgesteld door de Pensioenfederatie en de

Nadere informatie

Motivering (Her)benoeming commissaris van een toegelaten instelling

Motivering (Her)benoeming commissaris van een toegelaten instelling (Her)benoeming commissaris van een toegelaten instelling Op dit formulier geeft u uw motivering aan voor de voorgenomen benoeming of herbenoeming van een commissaris. In paragraaf 2 gaat het om de algemene

Nadere informatie

Hoofdstuk 1 Inleiding 2

Hoofdstuk 1 Inleiding 2 Gesprekscyclus Scholengroep Rijk van Nijmegen Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Inleiding 2 Hoofdstuk 2 Gesprekscyclus Opbouw De tweejarige scyclus van SGRvN - Het voortgangs - Het beoordelings 4 4 4 5 6 Hoofdstuk

Nadere informatie

360 graden feedback formulier

360 graden feedback formulier 360 graden feedback formulier Je bent gevraagd om feedback te geven door middel van dit formulier. Het doel van dit onderzoek is: Aangeven waar Tessa Persijn na haar vierdejaarsstage op het koning Willem

Nadere informatie

het College bescherming persoonsgegevens, gevestigd in Den Haag, te dezen vertegenwoordigd door de voorzitter, hierna te noemen: het CBP

het College bescherming persoonsgegevens, gevestigd in Den Haag, te dezen vertegenwoordigd door de voorzitter, hierna te noemen: het CBP Samenwerkingsovereenkomst tussen het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties en het College bescherming persoonsgegevens met het oog op de uitvoering van de zelfevaluatie BRP door gemeenten

Nadere informatie

Reglement Raad van Toezicht. Stichting Hogeschool Leiden CONCEPT 140331 ALGEMEEN

Reglement Raad van Toezicht. Stichting Hogeschool Leiden CONCEPT 140331 ALGEMEEN Reglement Raad van Toezicht Stichting Hogeschool Leiden ALGEMEEN Artikel 1. Algemene bepalingen 1. Dit reglement is het Huishoudelijk Reglement van de Raad van Toezicht, bedoeld in artikel 15 van de Statuten

Nadere informatie

Handleiding Vergadertechnieken

Handleiding Vergadertechnieken Handleiding Vergadertechnieken Zelfstudie en rapporteren Bij OGO leer je niet alleen via het actief deelnemen aan groepsdiscussies, maar ook via het individueel uitvoeren van zelfstudieopdrachten (ZSO).

Nadere informatie

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin.

flits+ Het is veel in het nieuws, maar ik weet niet exact hoe mijn eigen pensioen eruit ziet Ik vind dat ik het moet lezen bpfhibin. pensioen Hoe warm loop jij voor het onderwerp pensioen? Informatie over uw pensioen Minder kans op verlaging, ook minder kans op indexatie Bpf HiBiN kiest voor online en digitaal Waar houdt het bestuur

Nadere informatie

mt&v HR Services mt&v Assessment Services

mt&v HR Services mt&v Assessment Services mt&v HR Services Organisaties hebben ambities. Het concretiseren van de ambitie van een organisatie door middel van een heldere, missie, met concrete doelstellingen en strategie, is cruciaal voor elke

Nadere informatie

Competentievisie verantwoordingsorgaan. Juli 2014

Competentievisie verantwoordingsorgaan. Juli 2014 Competentievisie verantwoordingsorgaan Juli 2014 Versie 1.0 1 juli 2014 Inhoudsopgave Hoofdstuk 1 Competentievisie...3 Hoofdstuk 2 Profiel van het fonds...3 Hoofdstuk 3 Profiel verantwoordingsorgaan...3

Nadere informatie

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT HOGESCHOOL LEIDEN

REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT HOGESCHOOL LEIDEN REGLEMENT RAAD VAN TOEZICHT HOGESCHOOL LEIDEN ALGEMEEN Artikel 1. Algemene bepalingen 1. Dit reglement is het huishoudelijk reglement van de Raad van Toezicht, bedoeld in artikel 15 van de statuten van

Nadere informatie

Notitie functioneringsgesprekken

Notitie functioneringsgesprekken Notitie functioneringsgesprekken In de handreiking voor functioneringsgesprekken met burgemeesters, enkele jaren terug opgesteld door het ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties, wordt

Nadere informatie

Profielschets lid van het bestuur

Profielschets lid van het bestuur Profielschets lid van het bestuur Algemene kenmerken Stichting Prepensioenfonds voor de Groothandel in Textielgoederen en Aanverwante Artikelen (PRETEX) dat met ingang van 2002 is opgericht, is per 1 januari

Nadere informatie

Best Practice-bepalingen 0.1 Met enige regelmaat wordt een zorgvuldige analyse gemaakt van het gewenste besturingsmodel.

Best Practice-bepalingen 0.1 Met enige regelmaat wordt een zorgvuldige analyse gemaakt van het gewenste besturingsmodel. Bijlage Code Cultural Goverance: Principes en uitwerkingen Nummer Principe De organen van de culturele instelling zijn verantwoordelijk voor de keuze van het besturingsmodel en de naleving van deze code.

Nadere informatie

Profiel Raad van Toezicht. Stichting de Woonmensen/ KWZA

Profiel Raad van Toezicht. Stichting de Woonmensen/ KWZA Profiel Raad van Toezicht Stichting de Woonmensen/ KWZA KP 14 november 2012 1 Inleiding Uitgangspunt voor de bezetting van de Raad van Toezicht is, dat deze bestaat uit generalisten die gezamenlijk een

Nadere informatie

WHITE PAPER INRICHTING EN GOVERNANCE VAN VERMOGENSBEHEER

WHITE PAPER INRICHTING EN GOVERNANCE VAN VERMOGENSBEHEER WHITE PAPER INRICHTING EN GOVERNANCE VAN VERMOGENSBEHEER 14 september 2017 Inhoudsopgave 1. Inleiding... 3 2. Beleggingsbeleid... 4 3. Governance bestuur... 4 3.1. Bestuur... 4 3.2. Taken- en rolverdeling...

Nadere informatie

B. Discussie Oud voor nieuw beleid kan gekoppeld worden aan de beleidsevaluatie;

B. Discussie Oud voor nieuw beleid kan gekoppeld worden aan de beleidsevaluatie; Raadsvoorstel agendapunt Aan de raad van de gemeente IJsselstein Zaaknummer : 20531 Datum : 26 november 2013 Programma : Alle programma's Blad : 1 van 5 Cluster : Bestuur Portefeuillehouder: dhr. R. de

Nadere informatie

Presentatie mr. C.G. (Cees) Klomp. 25 mei 2016

Presentatie mr. C.G. (Cees) Klomp. 25 mei 2016 Presentatie mr. C.G. (Cees) Klomp 25 mei 2016 De commissaris: de controle en het vertrouwen Cees Klomp Introductie Advocaat/curator Bierman Advocaten Commissaris bij Euretco Holding te Hoevelaken Commissaris

Nadere informatie

Raadslid Jongerenraad

Raadslid Jongerenraad Raadslid Jongerenraad Over de Jongerenraad De Jongerenraad is een adviescommissie die is opgericht om de Raad van Bestuur van het Apostolisch Genootschap te ondersteunen. De jongerenraad brengt advies

Nadere informatie